Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

Kabinet Rutte 3 – Nederland ook in de strijd tegen IS in Irak en verder – deel 10

Het wordt nu echt een beetje erg te link heren !!!

Hulp vanuit Nederland (tijdelijk) gestopt

Na de militaire escalatie tussen de Verenigde Staten en Iran, waarvan Irak het voornaamste toneel is, wil Nederland de trainingsmissie in Irak mogelijk hervatten. Het handelen van het kabinet in de Iran-crisis stuitte op weerstand in de Tweede Kamer. Zo zijn D66, GroenLinks, PvdA en SP boos dat minister Bijleveld (Defensie) en minister Blok (Buitenlandse Zaken) ‘begrip’ hebben voor de liquidatie van Qassem Soleimani. Het Amerikaanse leger strijdt intussen weer verder tegen IS in Irak.

AD 21.01.2020

Het ministerie van Defensie wil de trainingsmissie in Irak mogelijk hervatten. ‘Het is mogelijk dat die weer gaat beginnen,’ zei minister van Defensie Ank Bijleveld (CDA) vrijdag. Ze wil eerst een militair advies afwachten.

Kortom, het kabinet wil de Nederlandse missie in Irak voortzetten. “De Iraakse premier heeft Nederland niet benaderd om weg te gaan”, zei minister Blok van Buitenlandse Zaken in de Tweede Kamer. Zo’n vijftig Nederlandse militairen zitten in Noord-Irak om hun Iraakse collega’s te trainen en enkele andere militairen zijn uitgezonden naar de hoofdstad Bagdad.

Het Iraakse parlement wil dat de buitenlandse troepen uit het land vertrekken. Aanleiding is de Amerikaanse luchtaanval op 10 januari 2020 waarbij de Iraanse generaal Soleimani werd gedood.

Het kabinet wil de missie in Irak voortzetten. Daar trainen enkele tientallen Nederlandse militairen hun Iraakse collega’s. Het Iraakse parlement wil af van de buitenlandse militairen, maar ,,de Iraakse premier heeft Nederland niet benaderd om weg te gaan”, zei minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken in de Tweede Kamer.

Het vertrek uit Irak van de buitenlandse troepen zou de stabiliteit van ,,zo’n cruciaal land” volgens de bewindsman niet ten goede komen. ,,Onze bereidheid is om in coalitieverband te blijven.” De Nederlandse militairen maken onderdeel uit van de internationale coalitie tegen terreurgroep IS.

De spanningen in Irak liepen hoog op door de Amerikaanse droneaanval waarbij de Iraanse generaal Qassem Soleimani nabij Bagdad omkwam. De Iraniërs voerden als vergelding raketaanvallen uit op twee Amerikaanse militaire bases in Irak. Een van de aanvallen was gericht tegen een basis bij Erbil waar de meeste Nederlandse militairen verblijven.

Ook nam het Iraakse parlement na de Amerikaanse droneaanval een niet-bindende resolutie aan waarin de regering werd opgeroepen alle buitenlandse troepen in het land te bewegen te vertrekken. Het was een ,,politiek signaal” en ,,de motie is niet omgezet in beleid”, aldus Blok.

Vanwege de opgelopen spanningen was de missie voorlopig stilgelegd. De militairen verblijven nu op een veilige plek, zei minister Bijleveld van Defensie onlangs.

Alle Nederlandse militairen in het noorden van Irak zitten nu bij elkaar in de stad Erbil. Oorspronkelijk waren ze verdeeld over twee locaties, maar ze zijn nu om “veiligheids-en praktische redenen” op één plek ondergebracht, zegt het ministerie van Defensie. Daarnaast zitten er nog steeds enkele Nederlanders in de hoofdstad Bagdad.

Vanwege de gespannen situatie zijn de Nederlandse militairen in Irak verplaatst. “Om veiligheidsredenen hielden we rekening met verplaatsingen van Nederlandse militairen in het operatiegebied”, zegt het ministerie van Defensie.

Eerder werd al bekend dat de Nederlandse trainingsmissie in Noord-Irak is stilgelegd en dat in de strijd tegen IS ook het trainen van Iraakse commando’s in Bagdad is opgeschort. Maar toen waren er nog geen plannen over het verplaatsen van militairen.

In totaal zijn er zo’n vijftig Nederlandse militairen in Irak, veertig in de noordelijke stad Erbil en tien in Bagdad. Defensie wil er verder niet veel over kwijt. Maar als er inderdaad verplaatsingen komen, worden volgens Haagse bronnen de meeste Nederlanders waarschijnlijk binnen Irak verplaatst en mogelijk enkele naar Jordanië.

Situatie “zeer zorgelijk”

De nieuwe afweging van Defensie heeft te maken met de Iraanse aanvallen van vannacht op een legerbasis in Irak, waar veel Amerikanen zitten, en ook Nederlanders. Ook landen als Duitsland en Spanje hebben militairen teruggetrokken uit Irak.

Missie

Ook is de militaire trainingsmissie in Noord-Irak stilgelegd vanwege de spanningen tussen de VS en Iran. Dat meldt het ministerie van Defensie, dat erop wijst dat er nog geen plannen zijn om de Nederlandse militairen terug te halen.

Telegraaf 06.01.2020

Het gaat om veertig Nederlandse militairen in de omgeving van de Noord-Iraakse stad Erbil. Zij trainen Koerdische- en Iraakse militairen in onder meer leiderschap, het onschadelijk maken van bermbommen en het beveiligen van grote gebieden.

Lees meer

Omgekomen bij bombardement VS: wie was generaal Qassem Soleimani?

Telegraaf 07.01.2020

Dood Iraanse generaal

De training van speciale eenheden door Nederlandse militairen in de Iraakse hoofdstad Bagdad was vanwege de spanningen al eerder stopgezet.

De spanning ontstond nadat de Verenigde Staten de Iraanse generaal Qassem Soleimani afgelopen vrijdag bij een drone-aanval hadden gedood. Iran heeft wraak gezworen voor de aanslag op Soleimani.

Telegraaf 06.01.2020

Atoomakkoord

Iran heeft wraak op de VS gezworen. In de regio groeit daardoor de angst voor een escalatie van de situatie en voor gewapende conflicten. Ook heeft het land zich na de dood van Soleimani teruggetrokken uit het atoomakkoord, waardoor Iran verder kan gaan met zijn nucleaire programma en met de verrijking van uranium.

Lees ook:

Wordt het oorlog? Vijf vragen over dodelijke aanval op Iraanse generaal

Generaal Soleimani: de grootste bad guy ter wereld?

Bekijk deze video op RTL XL

Generaal Soleimani had veel macht en invloed in Iran. Diens activiteiten waren de Amerikanen een doorn in het oog, maar het uitschakelen van Soleimani is niet zonder risico’s.

Training gestopt

De Nederlandse groep militaire trainers die Iraakse commando’s in Bagdad opleidt, is daarmee dit weekend gestopt. Dit is een direct gevolg van de spanningen tussen de Verenigde Staten en Iran na de executie van de Iraanse generaal Soleimani op het vliegveld in Bagdad. Dit heeft ministerie van Defensie laten weten.

Het gaat om een groep trainers die varieert tussen drie en twaalf militairen. De Iraakse commando’s worden opgeleid in de strijd tegen Islamitische Staat (IS). De internationale coalitie die strijdt tegen IS wordt aangevoerd door de Verenigde Staten.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Telegraaf 07.01.2020

Overleg

Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken overlegt over de resolutie met zijn topdiplomaten en andere ministers uit de anti-IS-coalitie, zo meldt een woordvoerder. Er is grote onduidelijkheid ontstaan nu het Iraakse parlement in een niet bindende resolutie heeft uitgesproken dat de internationale coalitie weg moet uit Irak na de aanslag van de Amerikanen op Soleimani en de Iraakse militieleider Muhandis. De internationale coalitie heeft immers een mandaat van de Iraakse regering.

De trainingen die door Nederland in Noord-Irak te Erbil worden gegeven gaan vooralsnog gewoon door. Het gaat om vijftig Nederlanders die de Iraakse-Koerdische peshmerga opleiden. Onduidelijk is wanneer er een duidelijke lijn is tussen de landen van de anti-IS-coalitie

Telegraaf 07.01.2020

Uitwerking resolutie

Volgens de Iraakse premier Adel Abdul Mahdi zijn overheidsfunctionarissen nu bezig een memo op te stellen die duidelijkheid moet geven over juridische en procedurele stappen die genomen moeten worden om de resolutie van het parlement uit te voeren.

Het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken laat in een verklaring weten teleurgesteld te zijn in het besluit van het Iraakse parlement, meldt persbureau Reuters. Het ministerie benadrukt het belang van de aanwezigheid van Amerikaanse troepen in Irak vanwege de strijd tegen IS.

AD 17.01.2020

Telegraaf 17.01.2020

Telegraaf 15.01.2020

AD 09.01.2020

Terugblik

De militairen zijn in Irak om Iraakse commando’s en Koerdische strijders op te leiden voor de strijd tegen bijvoorbeeld IS.

De Verenigde Staten en hun bondgenoten staken vanwege de verhoogde dreiging van een aanval uit Iran per direct en voor onbepaalde tijd trainingen van Iraakse militairen in opleiding, laat een woordvoerder van de NAVO zaterdag weten. De bescherming van alle troepen die meedoen aan de militaire operatie Inherent Resolve (OIR) wordt opgeschaald.

Dat besluit zou ook Nederlandse militairen en experts onder verscherpt toezicht stellen. Nederland nam samen met veertien andere bondgenoten van de VS deel aan OIR.

“De veiligheid van ons personeel in Irak gaat boven alles”, zegt woordvoerder Dylan White van de NAVO. “Wij blijven alle nodige voorzorgsmaatregelen nemen. De NAVO-missie wordt voortgezet, maar de trainingsactiviteiten worden tijdelijk opgeschort.”

Uit een Kamerbrief (meer) van medio oktober blijkt dat in Noord-Irak en Bagdad ten minste zestig Nederlandse militairen actief zijn, mogelijk gesteund door twintig experts. De Nederlandse militairen geven onder meer trainingen aan Koerdische en Iraakse militairen in het gebied.

Uitgerekend in Bagdad vond in de nacht van vrijdag op zaterdag een nieuwe luchtaanval plaats. Een konvooi van de door Iran gesteunde militiegroepering Popular Mobilisation Forces (PMF) werd onder vuur genomen. Ten minste zes mensen kwamen daarbij om het leven, aldus Iraakse staatsmedia.

Het land vermoedt dat de Amerikanen achter de aanval zitten. In de drie uitgebrande auto’s zouden medici en geen hooggeplaatste militairen hebben gezeten.

Een woordvoerder van de OIR ontkent zaterdagochtend dat de internationale coalitie de laatste dagen luchtaanvallen heeft uitgevoerd ten noorden van Bagdad.

Trump: ‘VS wil oorlog met Iran voorkomen, niet starten’

Conflict tussen Iran en VS escaleert na dood Iraanse generaal

De spanningen tussen de VS en Iran zijn opgelaaid nadat de Amerikanen vrijdag de Iraanse generaal Qassem Soleimani doodden bij een luchtaanval op een vliegveld in Irak. Soleimani gold als de belangrijkste militair en op grootayatollah Ali Khamenei na machtigste man in Iran. Hij wordt zaterdag begraven in Bagdad.

Iran zint op wraak en dreigt hard terug te slaan naar de Amerikanen. President Donald Trump nam daarom de beslissing om drieduizend extra militairen naar het gebied te sturen om de veiligheid in de regio te waarborgen. Eerder deze week ging een bataljon van 750 militairen hen al voor.

Sinds mei hebben de Amerikanen al ongeveer veertienduizend extra militairen naar het Midden-Oosten gestuurd naar aanleiding van de groeiende onrust.

dossier IRAN AD

Alle artikelen uit het dossier “Dood Iraanse generaal” AD

meer: Escalatie van spanningen tussen de VS en Iran NOS

lees: kamerbrief over ontwikkelingen in Irak 06.01.2020

zie verder ook: Kabinet Rutte 3 – Nederland ook in de strijd tegen IS in Irak en verder – deel 9

en zie ook: Kabinet Rutte 3 – Nederland ook in de strijd tegen IS in Irak en verder – deel 8

zie dan ook: Kabinet Rutte 2 en 3 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 7

en zie verder dan ook:  Kabinet Rutte 2 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 6

zie dan ook nog:  Kabinet Rutte 2 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 5

zie verder ook: Kabinet Rutte 2 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 4

en zie ook nog: Kabinet Rutte 2 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 3

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 2

en zie verder ook nog dan: Kabinet Rutte 2 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 1

Nog meer:

Oekraïens vliegtuig met twee raketten uit de lucht geschoten Telegraaf 21.01.2020

Oekraïens vliegtuig met twee raketten uit de lucht geschoten MSN 21.01.2020

Vier betogers en twee agenten omgekomen bij hernieuwde protesten in Irak NU 20.01.2020

Onze man in Teheran mag nog steeds geen verslag doen: ‘Ik wist te veel’ NOS 20.01.2020

Iran dreigt Europa met terugtrekking anti-kernwapenverdrag Telegraaf 20.01.2020

Iran dreigt zich terug te trekken uit non-proliferatieverdrag als kwestie naar VN gaat AD 20.01.2020

Hennis geeft nieuwe verklaring met meer compassie voor Iraakse betogers NOS 20.01.2020

Hennis: neerslaan protesten Irak ontoelaatbaar Telegraaf 20.01.2020

VN-gezant Hennis: neerslaan protesten Irak ontoelaatbaar AD 20.01.2020

Iran wil zwarte dozen neergehaald vliegtuig toch eerst zelf onderzoeken NOS 19.01.2020

Iraanse president noemt Trump ’mondiale onruststoker’ Telegraaf 18.01.2020

Iraanse president noemt Trump ‘mondiale onruststoker’ MSN 18.01.2020

Trump waarschuwt Iran: ‘Khamenei moet op zijn woorden letten’ AD 18.01.2020

Iran belooft Oekraïne zwarte dozen gecrasht vliegtuig Telegraaf 18.01.2020

Iran stuurt zwarte dozen neergehaald vliegtuig naar Oekraïne NOS 18.01.2020

Iran belooft Oekraïne zwarte dozen gecrasht vliegtuig MSN 18.01.2020

Canada wil dat Iran zwarte dozen Oekraïens ramptoestel naar Frankrijk stuurt AD 17.01.2020

Dit weten we over de vliegtuigcrash in Iran NU 17.01.2020

Canadese premier maakt geld vrij voor nabestaanden vliegramp Iran NU 17.01.2020

Khamenei: vliegramp mag dood Soleimani niet overschaduwen NOS 17.01.2020

’Dood aan Amerika’ scandeert menigte tijdens vrijdaggebed in Iran Telegraaf 17.01.2020

Khamenei: Raketaanval was een slag in het gezicht van arrogante VS AD 17.01.2020

Oekraïne: Iran zal zwarte doos van neergeschoten vliegtuig overhandigen NU 17.01.2020

Oekraïne: Iran zal zwarte doos van neergeschoten vliegtuig overhandigen MSN 17.01.2020

Toch elf Amerikanen lichtgewond bij vergeldingsactie van Iran op basis NU 17.01.2020

Toch Amerikaanse gewonden bij Iraanse vergeldingsactie NOS 17.01.2020

Toch Amerikaanse militairen gewond bij Iraanse raketaanval AD 17.01.2020

Toch Amerikaanse militairen gewond door Iraanse raketaanval Telegraaf 17.01.2020

Toch elf Amerikanen gewond bij vergeldingsactie van Iran MSN 17.01.2020

Toch elf Amerikanen lichtgewond bij vergeldingsactie van Iran op basis NU 17.01.2020

Deze vrouwen ontvluchtten Iran: ‘Weg met regime’ NU 16.01.2020

Vliegtuigcrash in Iran: ‘De sector heeft zeker geleerd van MH17’ NU 16.01.2020

Betrokken landen eisen dat Iran nabestaanden vliegtuigcrash compenseert NU 16.01.2020

Europa buigt volgens Iran voor ’pestkop’ Trump Telegraaf 16.01.2020

Iran verrijkt meer uranium dan voor atoomakkoord Telegraaf 16.01.2020

‘VS dreigden Europa met heffingen op auto’s als zij Iran niet zouden beschuldigen’ AD 15.01.2020

Zoon afgezette sjah: regime Iran stort binnen enkele maanden in MSN 15.01.2020

Minister Blok noemt dreigement Iran ‘volstrekt onacceptabel’ MSN 15.01.2020

Britse ambassadeur verlaat Iran na arrestatie NOS 15.01.2020

Europeanen en Iran nu ook met elkaar in de clinch Trouw 15.01.2020

Oekraïne vraagt om zwarte dozen van neergeschoten Boeing: ‘Iraniërs dagenlang voorgelogen’ AD 15.01.2020

President Iran verwerpt idee nieuwe nucleaire ‘Trump-deal’ MSN 15.01.2020

‘Tweede raketinslag Oekraïens vliegtuig gefilmd’ NU 15.01.2020

‘Nieuwe beelden tonen tweede raket bij neerhalen Oekraiëns vliegtuig’ NU 15.01.2020

‘Video toont aan dat twee raketten Oekraïens vliegtuig neerhaalden’ NOS 14.01.2020

Protest Iran houdt aan: ‘Ik sterf liever dan dat ik word gearresteerd’ NOS 14.01.2020

Boris Johnson wil nucleair akkoord Iran vervangen door ‘Trump-deal’ NU 14.01.2020

‘Nieuwe video toont dat twee raketten vliegtuig raakten’ MSN 14.01.2020

‘Iran pakt persoon op die neerschieten Oekraïens vliegtuig filmde’ NU 14.01.2020

Persoon die video van neerhalen vliegtuig Iran online zette, is opgepakt Telegraaf 14.01.2020

‘Plaatser video neerhalen vliegtuig Iran opgepakt’ AD 14.01.2020

Arrestaties in Iran in verband met crash Boeing AD 14.01.2020

Arrestaties in Iran in verband met crash Boeing Telegraaf 14.01.2020

Iran arresteert meerdere mensen voor rol neerschieten Oekraïens vliegtuig NU 14.01.2020

Iran: schuldigen neerhalen Oekraïens vliegtuig worden bestraft NOS 14.01.2020

Animatie: zo haalde Iran Boeing neer Telegraaf 14.01.2020

‘Veiligheidsambtenaren VS: Niet op de hoogte van dreiging op ambassades’ NU 14.01.2020

Arrestaties in Iran om neerhalen vliegtuig RTL 14.01.2020

’Soleimani was een legitiem doelwit’ Telegraaf 13.01.2020

Iran ontkent doofpot na neerschieten Oekraïens passagiersvliegtuig NU 13.01.2020

Angst voor geweld bij neerslaan Iraanse protesten, maar ‘november’ nog ver weg NOS 13.01.2020

Getroffen landen vliegramp beraden zich over stappen tegen Iran Telegraaf 13.01.2020

Vandaag opnieuw protesten in Iran, politiechef ontkent schieten op betogers NOS 13.01.2020

Filmpjes Iraanse protesten tonen bloedig geweld, maar politie ontkent schoten AD 13.01.2020

Iraanse politie ontkent schieten op betogers MSN 13.01.2020

Iraanse politie ontkent schieten op betogers Telegraaf 13.01.2020

Onrustige nacht in Teheran, traangas ingezet tegen demonstranten NU 13.01.2020

Trudeau bij herdenking vliegramp Iran: ‘Niet rusten tot er antwoorden zijn’ NOS 13.01.2020

Premier Canada: ‘We zullen niet rusten tot er gerechtigheid is’ MSN 13.01.2020

Minister VS heeft geen bewijs voor geplande aanslag op ambassades, zoals Trump beweert AD 13.01.2020

Waarom de wereld gematigd reageerde op een Amerikaanse liquidatie Elsevier 12.01.2020

Minister van Defensie VS: Geen hard bewijs dat Iran aanslagen plande NU 12.01.2019

Demonstranten Teheran: ‘Ze liegen dat Amerika onze vijand is’ AD 12.01.2020

Duizenden Iraniërs demonstreren tegen regering Telegraaf 12.01.2020

Iraniërs opnieuw de straat op, Trump waarschuwt Teheran NOS 12.01.2020

Vier gewonden gevallen door raketaanval op Iraakse militaire basis NU 12.01.2020

Militaire basis Irak bestookt door raketten, vier gewonden NOS 12.01.2020

Raketaanval op legerbasis in Irak, meeste Amerikanen waren er al weg RTL 12.01.2020

Raketaanval op legerbasis in Irak, meeste Amerikanen waren er al weg MSN 12.01.2020

Raketten afgevuurd op legerbasis Irak, vier gewonden Telegraaf 12.01.2020

Raketten afgevuurd op legerbasis Irak AD 12.01.2019

Raketten afgevuurd op legerbasis Irak MSN 12.01.2020

Oekraïne: Iran moest bekennen, wij hadden al bewijzen voor raketinslag NOS 12.01.2020

Iran: oorzaak vliegtuigcrash nooit willen verbergen Telegraaf 12.01.2020

Iran: oorzaak vliegtuigcrash nooit willen verbergen MSN 12.01.2020

Iran roept Britse ambassadeur op matje voor bijwonen demonstratie NU 12.01.2020

Iran roept Britse ambassadeur op matje voor bijwonen demonstratie MSN 12.01.2020

Britse ambassadeur gearresteerd bij felle protesten in Teheran AD 12.01.2020

Britse ambassadeur in Iran spreekt demonstreren tegen Telegraaf 12.01.2020

Zeldzame protesten in Iran na vliegtuigcrash Telegraaf 12.01.2020

Felle protesten tegen regering in Iraanse hoofdstad, Britse ambassadeur opgepakt MSN 12.01.2020

Felle protesten tegen regering in Iraanse hoofdstad, Britse ambassadeur opgepakt RTL 12.01.2020

Ineens bekende Iran schuld voor de vliegramp, vanwaar die draai? NOS 11.01.2020

Trudeau eist regeling aansprakelijkheid na erkenning Iran Telegraaf 11.01.2020

Oekraïne eist dat de verantwoordelijken voor Boeing-crash berecht worden NU 11.01.2020

Oekraïne vindt Iraanse excuses niet genoeg, Canada eist gerechtigheid NOS 11.01.2020

Oekraïne: toegeven Iran is stap in goede richting MSN 11.01.2020

Hevig protest in Iran nadat regime heeft toegegeven dat Oekraïense Boeing werd neergehaald VK 11.01.2020

Felle protesten in Iran tegen de machthebbers na erkenning neerhalen Boeing NOS 11.01.2020

Felle protesten in Teheran nadat regime fouten luchtaanval erkent NU 11.01.2020

Protesten in Teheran: betogers roepen om vertrek Khamenei MSN 11.01.2020

Iraanse generaal neemt schuld neerhalen Boeing op zich: ‘Was ik maar dood’ AD 11.01.2020

’Raket ontplofte naast Oekraïens passagiersvliegtuig’ Telegraaf 11.01.2020

Iraanse commandant: Geen communicatie toen vliegtuig werd neergehaald NU 11.01.2020

Commandant Iran: ‘Beslissing binnen tien seconden genomen, dat was een fout’ NOS 11.01.2020

Iraanse commandant: ‘Ik wilde dat ik dood was’ Telegraaf 11.01.2020

Iran geeft neerhalen Boeing toe, noemt het een menselijke fout NOS 11.01.2020

Iran geeft toe Oekraïens toestel neer te hebben gehaald Telegraaf 11.01.2010

Iran erkent neerhalen Oekraïens vliegtuig door menselijke fout NU 11.01.2020

EU blijft trekken aan atoomakkoord met Iran AD 10.01.2020

Iraanse ambassadeur ontkent opruimen plek vliegtuigcrash Telegraaf 11.01.2020

Moment waarop Iran Oekraïens vliegtuig neerschiet vastgelegd NU 10.01.2020

Iran geeft toe Boeing ‘onbedoeld’ te hebben neergehaald VK 11.01.2020

Iran erkent neerhalen Oekraïens vliegtuig door menselijke fout MSN 11.01.2020

Trumps logica begint te werken in Iran-crisis Elsevier 10.01.2020

De VS zijn niet van plan aftocht te blazen uit Irak VK 10.01.2020

EU-luchtvaartautoriteit: Risico’s bij laag vliegen boven Iran NU 10.01.2020

Honderd dagen protesten in Irak: kan de beweging de spanningen weerstaan? NOS 10.01.2020

Huis stemt voor inperken militaire macht Trump Telegraaf 10.01.2020

Trump maakt nieuwe sancties Iran bekend NOS 10.01.2020

Irak wil werk maken van terugtrekking troepen VS Telegraaf 10.01.2020

‘VS deed mislukte liquidatiepoging Iraanse militair’ NOS 10.01.2020

VS probeerde nog een Iraanse topmilitair te liquideren RTL 10.01.2020

Bronnen: VS wilden ook andere Iraanse topmilitair doden Telegraaf 10.01.2020

‘VS wilden nog een andere Iraanse topmilitair doden, maar die actie mislukte’ AD 10.01.2020

VS probeerde nog een Iraanse topmilitair te liquideren MSN 10.01.2020

Iran veegt rampplek schoon Telegraaf 10.01.2020

Ook volgens Bellingcat lijkt de Boeing 737 boven Iran geraakt door een raket NOS 10.01.2020

MIVD beschikt over informatie dat toestel in Iran is neergeschoten Telegraaf 10.01.2020

MIVD: Oekraïens toestel waarschijnlijk neergehaald door luchtafweer Iran NU 10.01.2020

Eigen informatie Nederland: Boeing vermoedelijk uit de lucht geschoten NOS 10.01.2020

MIVD heeft bewijs dat Oekraïense Boeing boven Iran werd neergeschoten AD 10.01.2020

Iran ontkent dat raket vliegtuig neerhaalde en wil bewijs van VS en Canada NU 10.01.2020

Iran: wij haalden toestel niet neer, kom maar met bewijzen NOS 10.01.2020

Iran houdt vol: geen raketaanval op Oekraïens vliegtuig AD 10.01.2020

Video toont moment waarop Oekraïens vliegtuig geraakt wordt door raket AD 10.01.2020

Iran: Oekraïne krijgt toegang tot zwarte dozen Boeing Telegraaf 10.01.2020

Iran nodigt VS uit deel te nemen aan onderzoek vliegtuigcrash Telegraaf 10.01.2020

Iran nodigt ook VS uit deel te nemen aan onderzoek vliegtuigcrash AD 10.01.2020

Iran nodigt VS en Canada uit om crash Oekraïens vliegtuig te onderzoeken NU 10.01.2020

Iran nodigt VS uit voor onderzoek naar vliegramp in Teheran NOS 10.01.2020

Iraanse luchtmacht beging criminele blunder Elsevier 10.01.2020

Iraanse ambassadeur over conflict met VS: ‘Europa zegt veel, maar doet niets’ AD 10.01.2020

Mankement of neergehaald? Wat we weten over de vliegtuigcrash in Iran NU 09.01.2020

Hier zou Oekraïense vliegtuig geraakt worden door raket Iran Telegraaf 09.01.2020

Oorlog tussen Iran en Irak (1980-88) nog in volle gang Elsevier 09.01.2020

Iraanse commandant: ‘We gaan door met raketaanvallen’ NOS 09.01.2020

Democraten niet overtuigd van ’acute dreiging’ Soleimani Telegraaf 09.01.2020

Democraten VS na uitleg niet overtuigd van noodzaak liquidatie Soleimani NOS 09.01.2020

VS: ombrengen Soleimani was zelfverdediging Telegraaf 09.01.2020

Werd Oekraïens vliegtuig ‘per ongeluk’ neergehaald? Zes vragen RTL 09.01.2020

Onderzoek vliegtuigcrash Iran: ‘Terreuraanslag één van de scenario’s’ RTL 09.01.2020

Canadese premier Trudeau: Bewijs toont aan dat Iran Oekraïens vliegtuig neerhaalde NU 09.01.2020

‘Oekraïens vliegtuig neergeschoten door Iraanse raket’ MSN 09.01.2020

Trudeau: er is bewijs dat Iran passagiersvliegtuig met afweerraket neerhaalde NOS 09.01.2020

Trump: Iraniërs wilden Amerikaanse ambassade opblazen Telegraaf 09.01.2020

‘Iran haalde Oekraïens toestel per ongeluk neer met raket’ RTL 09.01.2020

‘VS denkt dat Oekraïens vliegtuig per ongeluk uit de lucht is geschoten door Iraanse raket’ AD 09.01.2020

‘VS vermoedt dat Oekraïens vliegtuig per ongeluk is neergehaald door Iran’ NU 09.01.2020

’Oekraïens vliegtuig per ongeluk uit de lucht geschoten door Iraanse raket’ Telegraaf 09.01.2020

‘Oekraïens vliegtuig neergeschoten door Iraanse raket’ MSN 09.01.2020

Crash Iran: Oekraïne sluit raketaanval of terreur niet uit Telegraaf 09.01.2020

Iran belooft ’spoedig hardere wraak’ op VS Telegraaf 09.01.2020

Iran belooft ‘spoedig hardere wraak’ op VS MSN 09.01.2020

Generaal: Iran wilde Amerikaans personeel doden met raketaanval Telegraaf 09.01.2020

Oekraïens vliegtuig crasht in Iran, oorzaak onduidelijk Elsevier 08.01.2020

Trump versus Teheran: Europa moet kleur bekennen Elsevier 08.01.2020

Nederland moet seculiere strijd in Iran steunen Elsevier 08.01.2020

Opnieuw raketten in Bagdad: 100 meter van Amerikaanse ambassade RTL 08.01.2020

Premier Johnson ontkent softe houding ten opzichte van VS Iran Telegraaf 08.01.2020

Wat wil Trump met Iran? ‘Je merkt aan alles dat er geen strategie is’ NOS 08.01.2020

President Trump slaat niet terug: ‘Gevaar voor oorlog lijkt geweken’ RTL 08.01.2020

Trump: Geen militaire actie, wel nieuwe sancties tegen Iran NU 08.01.2020

Trump: ‘Alles is goed’; Iran: ‘Niet uit op escalatie’ NU 08.01.2020

Trump wil deal met Iran, geen militaire actie Telegraaf 08.01.2020

Trump: krachtige sancties tegen Iran, geen Amerikaanse slachtoffers NOS 08.01.2020

Trump: VS staat niet toe dat Iran wereld bedreigt, maar plant geen tegenaanval AD 08.01.2020

Trump onderneemt geen nieuwe militaire actie tegen Iran MSN 08.01.2020

Trump: ‘Geen Amerikaanse gewonden of doden, geen militaire reactie naar Iran’ NOS 08.01.2020

Donald Trump na aanval Iran: so far, so good Telegraaf 08.01.2020

Iraanse raketaanval: opvallend milde of zorgvuldig uitgekiende wraakactie? NU 08.01.2020

‘Aanval Iran zette deur open voor deëscalatie’ Telegraaf 08.01.2020

Twee raketten raken ’groene zone’ in Bagdad Telegraaf 08.01.2020

Raketinslagen in Groene Zone Bagdad, vlak bij ambassade VS NOS 08.01.2020

Twee raketten ingeslagen in ‘groene zone’ Bagdad AD 08.01.2020

In ogen van Iraanse machthebbers is wraakneming meer dan geslaagd AD 08.01.2020

’Iran zou opzettelijk VS-troepen hebben gemist bij aanval Irak’ Telegraaf 08.01.2020

‘Iran zou opzettelijk VS-troepen hebben gemist bij aanval Irak’ MSN 08.01.2020

Iraakse milities staan klaar voor nieuwe aanval op Amerikaanse bases Telegraaf 08.01.2020

Iran wreekt ‘martelaar Soleimani’ met aanval op Amerikaanse legerbases in Irak AD 08.01.2020

Parlement Irak veroordeelt aanval Iran MSN 08.01.2020

Iran claimt tachtig Amerikanen te hebben gedood MSN 08.01.2020

Olie en goud stijgen hard na Iraanse aanval op VS-bases Telegraaf 08.01.2020

Olie en goud stijgen hard na Iraanse aanval op VS-basis MSN 08.01.2020

Khamenei: de VS zijn in het gezicht geslagen Telegraaf 08.01.2020

Nieuwe reactie Iran ‘nog sterker en vernietigender’ MSN 08.01.2020

Iraanse raketten op VS-bases: ‘Het zou goed kunnen dat het nu klaar is’ NOS 08.01.2020

Vergeldingsactie Iran: raketaanval op Amerikaanse doelen in Irak NU 08.01.2020

Iran vuurt raketten af op Amerikaanse doelen in Irak NU 08.01.2020

Vergelding Iran: raketten treffen Amerikaanse legerbases Irak, geen gewonden MSN 08.01.2020

Beelden: Iran vuurt raketten af op basis VS Telegraaf 08.01.2020

Eerste beelden vliegtuigramp Iran Telegraaf 08.01.2020

Vergelding Iran: raketten treffen Amerikaanse legerbases Irak RTL 08.01.2020

Eerste beelden: Iraanse raketten komen neer op legerbasis VS RTL 08.01.2020

Iran bestookt Amerikaanse bases in Irak, Iraakse premier vraagt om hulp NOS 08.01.2020

Iraans raketvuur op basis VS in Irak Telegraaf 08.01.2020

Soleimani met uren vertraging begraven, na paniek met 56 doden NOS 08.01.2020

Iran: minst erge wraakscenario nog steeds ’historische nachtmerrie’ voor VS Telegraaf 07.01.2020

Frankrijk trekt troepen voorlopig niet terug uit Irak Telegraaf 07.01.2020

Duitsers trekken deel troepen uit Irak terug Telegraaf 07.01.2020

Duitsland trekt deel van troepen terug uit Irak AD 07.01.2020

Irak bevestigt ontvangst brief over terugtrekking leger VS MSN 07.01.2020

Gedode Iraanse generaal wordt dinsdag begraven Telegraaf 07.01.2020

Overal posters van Soleimani, maar niet iedere Iraniër is uit op wraak NOS 07.01.2020

Wie zou doelwit van een Iraanse vergeldingsactie kunnen worden? NOS 07.01.2020

Pentagon neemt afstand van Trump: geen aanval op Iraans cultureel erfgoed NOS 07.01.2020

Uitvaart Soleimani uitgesteld na tientallen doden door vertrapping NU 07.01.2020

Dodental bij uitvaart Soleimani opgelopen tot 56; begrafenis hervat NOS 07.01.2020

Iraanse minister: ‘Krijg geen visum voor vergadering VN in New York’ NU 07.01.2020

NAVO spreekt tijdens spoedvergadering steun aan VS uit in conflict met Iran NU 06.01.2020

NAVO ‘staat achter de VS’ en roept Iran op tot terughoudendheid NOS 06.01.2020

Miljoenen Iraniërs bij afscheid generaal, Khamenei in tranen NOS 06.01.2020

Turkije overlegt met VS en Iran, wil spanningen doen verminderen MSN 06.01.2020

NAVO: Iran moet nooit kernwapen krijgen MSN 06.01.2020

NAVO: Iran moet nooit kernwapen krijgen Telegraaf 06.01.2019

Pelosi wil Trumps militaire bevoegdheid inperken Telegraaf 06.01.2020

Dochter gedode generaal: VS wacht ’donkere dag’ Telegraaf 06.01.2020

Trump dreigt met sancties tegen Irak na wegsturen Amerikaanse troepen NU 06.01.2020

Trump dreigt Irak met sancties als militairen weg moeten Telegraaf 06.01.2020

Europese landen vragen Iran geen geweld te gebruiken Telegraaf 06.01.2020

Oproep Johnson, Merkel en Macron aan Iran: stop geweld en blijf in atoomakkoord NOS 06.01.2020

En verder ook nog:

‘Slachtoffers van Nederlandse bom in Hawija melden zich voor compensatie’

NU 17.01.2020 Tientallen mensen eisen een schadevergoeding van de Nederlandse staat voor het vernietigen van een woonwijk in de Iraakse stad Hawija in 2015, meldt Trouw. De slachtoffers worden bijgestaan door advocaat Liesbeth Zegveld.

Zegveld bereidt een zaak tegen de Nederlandse staat voor. Inmiddels hebben zich zestig mensen bij haar gemeld, omdat ze een compensatie van de staat willen voor de veroorzaakte schade.

Dit aantal kan nog oplopen. De hoogleraar, gespecialiseerd in oorlogsrecht, werkt samen met de hulporganisatie Al Gad in de Iraakse stad Kirkuk. Bij deze organisatie hebben zich al duizenden mensen gemeld.

Al Gad werkt sinds oktober aan de Hawija-zaak. Tofan Awad, die de organisatie leidt, identificeert de slachtoffers en controleert of de meldingen kloppen. Hij verzamelt ooggetuigenverklaringen en ondersteunend bewijs.

‘Bewijsmateriaal verzamelen is niet makkelijk’

Bewijsmateriaal verzamelen is “bepaald niet makkelijk”, stelt Awad in Trouw. Hawija was in 2015 bezet door Islamitische Staat (IS). Doordat er geen overheidsziekenhuizen en plaatselijke overheid waren, was er geen goede burgerregistratie. Sterfgevallen moeten nu door getuigen bevestigd zijn en ook gewonden moeten met bewijs komen.

Volgens de organisatie zijn waarschijnlijk niet alle meldingen van slachtoffers van de Nederlandse bom.

Zegveld vraagt zich in Trouw af of de staat zal vasthouden aan de opstelling dat er rechtmatig gehandeld is, maar dat er onjuiste inlichtingen waren over de hoeveelheid explosieven in de fabriek en over de nabijheid van burgers. “Ik hoop dat Nederland voor slachtoffers van Hawija alsnog zijn verantwoordelijkheid neemt”, zegt ze.

Burgerdoden werden lang verzwegen

In juni 2015 voerden Nederlandse F-16’s een luchtaanval uit op een bommenfabriek van IS. Bij de aanval werd ook een woonwijk verwoest. In de fabriek bleken veel meer explosieven te liggen dan vooraf werd aangenomen.

Er vielen minstens zeventig doden. Ook raakten ongeveer honderd mensen gewond. Het Nederlandse kabinet gaf dit in oktober toe, nadat de burgerdoden eerder werden verzwegen.

Zegveld zegt in Trouw dat er “extra leed is toegevoegd door te zwijgen”.

Lees meer over: Irak Politiek

Het industriegebied in Hawija is volledig verwoest NOS

60 mensen willen vergoeding van Staat om aanval Hawija

NOS 17.01.2020 Zestig mensen hebben zich gemeld bij advocaat Liesbeth Zegveld omdat ze een schadevergoeding willen van de Nederlandse Staat wegens het bombardement op Hawija in Irak. Volgens de advocaat kan dat aantal nog oplopen. Zegveld bereidt namens de slachtoffers een schadeclaim voor.

In oktober onthulden NOS en NRC dat in 2015 bij een aanval van een Nederlandse F-16 in Irak zeker zeventig burgers zijn gedood. Door het bombardement op een autobommenfabriek van IS en de daarop volgende explosies werd een wijk in Hawija verwoest. Het was een van de bloedigste aanvallen van de internationale coalitie in de strijd tegen IS.

Rol van Nederland

Slachtoffers en nabestaanden hebben de hulp gevraagd van Zegveld. “Waar het om gaat is de vraag: wat heeft Nederland gedaan om te voorkomen dat er zo veel burgerslachtoffers zouden vallen”, zei ze eerder. Ze vindt dat bewoners gewaarschuwd hadden kunnen worden met pamfletten dat er een bombardement zou komen.

Sinds het nieuws over het bombardement bekend werd heeft de Tweede Kamer meerdere keren over de kwestie gedebatteerd. Daarbij ging het over de vraag of er doelbewust informatie is achtergehouden na het Nederlandse bombardement. Premier Rutte zei in een debat eind november dat er geen sprake is van een doofpot.

Wel erkende hij dat er in een brief van toenmalig minister Hennis over de luchtaanval een fout stond. Er werd gesuggereerd dat er geen burgerdoden waren, terwijl er zo’n 70 slachtoffers bleken te zijn.

Bekijk ook;

Missie Irak mogelijk hervat, links hekelt ‘begrip’ kabinet voor doden Soleimani

Elsevier 17.01.2020 Na de militaire escalatie tussen de Verenigde Staten en Iran, waarvan Irak het voornaamste toneel is, wil Nederland de trainingsmissie in Irak mogelijk hervatten. Het handelen van het kabinet in de Iran-crisis stuit op weerstand in de Tweede Kamer. Zo zijn D66, GroenLinks, PvdA en SP boos dat minister Bijleveld (Defensie) en minister Blok (Buitenlandse Zaken) ‘begrip’ hebben voor de liquidatie van Qassem Soleimani. Het Amerikaanse leger strijdt intussen weer verder tegen IS in Irak.

Het ministerie van Defensie wil de trainingsmissie in Irak mogelijk hervatten. ‘Het is mogelijk dat die weer gaat beginnen,’ zei minister van Defensie Ank Bijleveld (CDA) vrijdag. Ze wil eerst een militair advies afwachten. Over het vertrek van marineschip Zr.Ms. De Ruyter naar de Straat van Hormuz als onderdeel van een Europese missie onder leiding van Frankrijk, die gepland staat voor eind januari, zijn in de Tweede Kamer zorgen geuit. Bijleveld ervaart die zorgen minder: ‘We houden de veiligheidssituatie in de gaten, maar er is minder aanleiding om te denken dat het onveilig is.’

Na dood Soleimani legde Nederland missies in Irak stil

De missies in het Noord-Iraakse Erbil, waar ongeveer veertig Nederlandse mariniers trainingen geven aan Koerdische strijders, en in de hoofdstad Bagdad, waar drie tot twaalf commando’s Iraakse speciale eenheden trainen, zijn begin deze maand stilgelegd. Dat gebeurde kort nadat het Amerikaanse leger de Iraanse terreurleider Qassem Soleimani, generaal van de Islamitische Revolutionaire Garde, had gedood.

Hoewel Nederland geen schade opliep bij de aanval, ligt het kabinet in de Tweede Kamer wel onder vuur over de situatie rond Iran. Onder anderen Kamerleden Sjoerd Sjoerdsma (D66) en Sadet Karabulut (SP) vinden het onterecht dat minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok (VVD) en minister Bijleveld ‘begrip’ hebben getoond voor de liquidatie van Soleimani.

Dit omdat Blok naar eigen zeggen geen ‘hele harde informatie’ van Amerika had ontvangen over de rechtvaardiging voor het doden van de Iraanse generaal. Volgens Sjoerdsma en Karabulut heeft de Amerikaanse aanval Nederlandse militairen in gevaar gebracht en is het ‘begrip’ daarom misplaatst. PvdA en GroenLinks hebben eveneens moeite met het ‘begrip’ voor de aanval, die volgens de Verenigde Staten zelfverdediging betrof.

Lees ook het commentaar van Robbert de Witt: Trump verloste Iran van Soleimani, nu zijn burgers aan zet

Kritiek is er ook op minister van Infrastructuur en Waterstaat Cora van Nieuwenhuizen (VVD). Sjoerdsma en Jan Paternotte (D66) en Pieter Omtzigt, Mustafa Ahmaouch en Martijn van Helvert (CDA) hebben haar Kamervragen gesteld over waarom KLM ten tijde van de Iraanse vergeldingsaanval nog boven Iran vloog ‘terwijl er grote spanning was en een aanval verwacht werd’.

Ook vragen de Kamerleden zich af of de luchtvaartmaatschappij wel de aanbevelingen heeft opgevolgd die de Onderzoeksraad voor Veiligheid na de vliegramp met de MH17 heeft gedaan. Vrijdagmiddag liet KLM aan persbureau ANP weten dat er geen KLM-vliegtuig in het luchtruim boven Iran en Irak vloog op het moment dat de vlucht PS752 van Ukraine International Airlines door Iran uit de lucht werd geschoten. Dit besluit was genomen ‘na een uitgebreide risicoanalyse,’ aldus een KLM-woordvoerder.

Amerika hervat strijd tegen IS in Irak ondanks verzoek tot vertrek

De Verenigde Staten hebben de strijd tegen terreurgroep Islamitische Staat (IS) in Irak, waaraan ook Nederlandse militairen deelnemen, deze week hervat na een pauze van tien dagen. Na de liquidatie van Soleimani, waarbij ook de leider van de Iraakse tak van Hezbollah omkwam, had het parlement in Bagdad gestemd voor vertrek van alle Amerikanen uit Irak.

De demissionaire regering van premier Adil Abdul-Mahdi schaarde zich achter die oproep, maar het daadwerkelijke terugtrekkingsbesluit is volgens Mahdi niet aan hem, maar aan de nieuwe regering.

Lees dit stuk uit het weekblad over IS terug; Opdat wij niet vergeten: de gruwelen van het kalifaat

Maandagavond probeerde IS onmiddellijk gebruik te maken van het tijdelijk staken van de strijd tegen IS door het Amerikaanse leger. Op de grens met Syrië voerden terroristen een aanval uit op een Iraakse grenspost, waarbij één dode en vier gewonden vielen, meldt CNN. Bij de reactie van Iraakse militairen is één IS-terrorist gedood. ‘ISIS staat bekend om het exploiteren van de situatie,’ zei de Iraakse kolonel Shaker al-Raishawi.

‘We wisten dat de terreurgroep zou willen profiteren van de huidige spanning tussen Amerika en Iran.’ Zondag kwamen ook al vier raketten neer op de Iraakse legerbasis Balad, enkele tientallen kilometers ten noorden van Bagdad, waar ook Amerikaanse troepen zijn gestationeerd. Daarbij raakten vier Iraakse militairen gewond, maar geen Amerikanen. Niemand heeft de aanval vooralsnog opgeëist.

Iraakse speciale eenheden pakken ‘IS-moefti’ met morbide obesitas

In het noorden van het land boekte Irak donderdag ook een succes in de strijd tegen IS. De Israëlische krant The Jerusalem Post meldt dat een team van Iraakse speciale eenheden in de stad Mosul de ‘IS-moefti’ Shifa Al-Nima heeft gevangengenomen.

Opvallend detail: hij woog tijdens de gevangenneming ruim 135 kilo. Hij was zo zwaar dat hij in een pick-uptruck naar de gevangenis moest worden vervoerd. Naast zijn opdrachten om ‘ongelovigen’ te doden, te martelen en te verkrachten, staat Al-Nima bekend als een man die opriep tot het opblazen van historisch cultureel erfgoed in Mosul.

Nederlandse missie in Irak wordt ‘zo spoedig mogelijk’ hervat

NU 17.01.2020 De internationale coalitie tegen islamitische Staat (IS) heeft besloten om de Nederlandse trainingsmissie in Noord-Irak en Bagdad weer te hervatten, schrijven de ministers Bijleveld van Defensie en Blok van Buitenlandse Zaken vrijdag in een Kamerbrief.

Zo’n twee weken terug werd de operatie tijdelijk stilgelegd vanwege de spanningen tussen Iran en de Verenigde Staten, nadat de Amerikanen bij een luchtaanval de Iraanse generaal Qassem Soleimani doodden.

Ongeveer vijftig Nederlanders zijn actief in Noord-Irak. Ze leiden daar strijders op van Iraaks-Koerdische milities, de peshmerga’s. Die speelden in de afgelopen jaren een belangrijke rol bij de strijd tegen Islamitische Staat. In de Iraakse hoofdstad Bagdad worden commando’s opgeleid.

Met de beslissing negeert de internationale coalitie, onder leiding van de VS, de roep van het Iraakse parlement om alle buitenlandse militairen zo snel mogelijk terug te roepen.

Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken vertelde woensdag in de Tweede Kamer dat “de Iraakse premier Nederland niet heeft benaderd om weg te gaan”. Hij is sowieso niet enthousiast over die oproep, omdat het de “stabiliteit van zo’n cruciaal land kan aantasten”, aldus de minister.

De Amerikaanse krant The New York Times schreef woensdagavond al dat de VS haar activiteiten in Irak had voortgezet, “zodat IS momentum verliest”. Amerikaanse legerbases waren de afgelopen tien dagen meermaals het doel van Iraanse luchtaanvallen, als vergeldingsacties voor de dood van Soleimani. Voor zover bekend zijn daarbij geen doden gevallen.

Lees meer over: Irak  Defensie  Missie Irak  Buitenland

Nederland hervat trainingsmissie militairen in Irak

AD 17.01.2020 Nederland zet de trainingsmissies in Irak, waarbij enkele tientallen Nederlandse militairen Iraakse soldaten opleiden, voort. Het kabinet sprak eerder deze week dat voornemen uit. Hoewel het Iraakse parlement zegt van de buitenlandse militairen in hun land af te willen, geeft minister Blok van Buitenlandse Zaken aan dat ons land ‘niet is benaderd is om weg te gaan’.

Na de Amerikaanse droneaanval, waarbij de hoogste militaire leider van Iran, Qassem Soleimani, op het vliegveld van Bagdad werd gedood, liepen de spanningen in Irak hoog op. Iran voerde als vergelding voor de dood van generaal Soleimani raketaanvallen uit op twee Amerikaanse bases in het land. Bij die aanvallen vielen geen Amerikaanse of Iraakse slachtoffers.

Een van die aanvallen was gericht tegen een basis bij Erbil waar de meeste Nederlandse militairen verblijven. De Nederlandse militairen maken deel uit van de internationale coalitie tegen terreurgroep IS. Na de Amerikaanse aanval nam het Iraakse parlement een resolutie aan, waarin de regering werd opgeroepen alle buitenlandse troepen te laten vertrekken.

Blok noemde de resolutie een ‘politiek signaal’ en zei dat de motie ‘niet is omgezet in beleid’. Nederland onderbrak vanwege de spanningen echter wel de trainingsmissie, waarbij ongeveer veertig mariniers in het noorden van Irak en zo’n twaalf commando’s bij Bagdad betrokken zijn.  Inmiddels is de situatie in Irak weer gekalmeerd. Het kabinet hervat daarom de Nederlandse missie in het land.

Nederlandse militairen trainen in Erbil Koerdische peshmerga-strijders ANP

Nederlandse trainingsmissie in Irak wordt hervat

NOS 17.01.2020 De Nederlandse trainingsmissie in Irak wordt zo spoedig mogelijk hervat, schrijven de ministers Bijleveld van Defensie en Blok van Buitenlandse Zaken aan de Tweede Kamer. Een precieze datum van hervatting kan nog niet gegeven worden.

Er is volgens de ministers een “zorgvuldige weging van de veiligheidssituatie” gemaakt, waaruit bleek dat de bijdrage aan de anti-IS-coalitie kan worden hervat. Zowel in Noord-Irak als in Bagdad gaan de Nederlandse militairen weer aan de slag.

De missie werd twee weken geleden stilgelegd nadat de spanningen in de regio waren opgelopen vanwege de Amerikaanse liquidatie van de Iraanse generaal Soleimani. Daarop bestookte Iran militaire bases in Irak, waar westerse troepen gelegerd zijn.

Het Iraakse parlement wil dat de buitenlandse troepen uit het land vertrekken, maar het kabinet zei woensdag al dat het de Nederlandse missie wil voortzetten. Minister Blok zei dat de Iraakse regering Nederland niet heeft gevraagd weg te gaan.

Bekijk ook;

Minister Bijleveld kijkt naar weer opstarten missie in Irak

Telegraaf 17.01.2020 Het ministerie van Defensie kijkt of de trainingsmissie in Irak weer kan worden opgestart. Dat zei minister Ank Bijleveld vrijdag. „Het is mogelijk dat die weer gaat beginnen.” De missie werd begin deze maand stilgelegd in verband met de oplopende spanningen tussen Iran en de Verenigde Staten.

Bijleveld wacht een militair advies af voor ze een besluit neemt over de hervatting van de missie. In Erbil, in het noorden van Irak, trainen ongeveer veertig mariniers Koerdische strijders en bij de hoofdstad Bagdad geven drie tot twaalf commando’s les aan Iraakse speciale eenheden.

Bekijk ook: 

Kabinet wil missie in Irak voortzetten 

Bekijk ook: 

Nederlandse militairen Irak mogelijk verplaatst 

De Nederlandse militairen maken deel uit van de internationale coalitie tegen terreurgroep IS. Door de aanval van de Verenigde Staten op de Iraanse generaal Qassem Soleimani bij Bagdad liepen de spanningen in de regio hoog op. Iran schoot als vergelding voor de dood van de generaal raketten af op Amerikaanse bases in Irak. Inmiddels is de situatie gekalmeerd.

Eind deze maand vertrekt ook nog het marineschip Zr. Ms. De Ruyter naar de Straat van Hormuz om daar de vrije doorvaart te garanderen. Dat gebeurt in een Europese missie onder leiding van Frankrijk. In de Tweede Kamer zijn zorgen over de veiligheid van het schip. „We houden de veiligheidssituatie in de gaten, maar er is minder aanleiding om te denken dat het onveilig is”, aldus Bijleveld.

Bekijk meer van; internationale militaire interventie krijgsmacht Ank Bijleveld Qassem Soleimani Irak Iran Defensie

Kabinet wil militairen in Irak houden, ‘geen Iraaks beleid om ze weg te sturen’

NOS 15.01.2020 Het kabinet wil de Nederlandse missie in Irak voortzetten. “De Iraakse premier heeft Nederland niet benaderd om weg te gaan”, zei minister Blok van Buitenlandse Zaken in de Tweede Kamer. Zo’n vijftig Nederlandse militairen zitten in Noord-Irak om hun Iraakse collega’s te trainen en enkele andere militairen zijn uitgezonden naar de hoofdstad Bagdad.

Het Iraakse parlement wil dat de buitenlandse troepen uit het land vertrekken. Aanleiding is de Amerikaanse luchtaanval op 10 januari waarbij de Iraanse generaal Soleimani werd gedood.

Vanwege de opgelopen spanningen is de missie voorlopig stilgelegd. De militairen verblijven nu op een veilige plek, zei minister Bijleveld van Defensie onlangs.

Het kabinet wacht de ontwikkelingen af en hoopt dat de Nederlandse militairen binnenkort weer aan het werk kunnen.

In Erbil, in Noord-Irak, leiden zo’n vijftig Nederlandse trainers Iraaks-Koerdische peshmerga op. De Koerdische strijders worden getraind in onder meer schietvaardigheid, leiderschap en het beveiligen van grote gebieden. In Bagdad begeleiden drie tot twaalf Nederlanders trainers Iraakse commando’s.

Nederland neemt sinds 2015 deel aan de internationale coalitie die in Irak strijdt tegen terreurorganisatie IS.

Na de Amerikaanse aanval nam het Iraakse parlement een niet-bindende resolutie aan om de buitenlandse troepen te laten vertrekken. “Het was een politiek signaal”, zegt minister Blok. “Het is niet omgezet in beleid.”

Bekijk ook;

Kabinet wil missie in Irak voortzetten

AD 15.01.2020 Het kabinet wil de missie in Irak voortzetten. Daar trainen enkele tientallen Nederlandse militairen hun Iraakse collega’s. Het Iraakse parlement wil af van de buitenlandse militairen, maar ,,de Iraakse premier heeft Nederland niet benaderd om weg te gaan”, zei minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken in de Tweede Kamer.

Het vertrek van de buitenlandse troepen zou de stabiliteit van ,,zo’n cruciaal land” volgens de bewindsman niet ten goede komen. ,,Onze bereidheid is om in coalitieverband te blijven.” De Nederlandse militairen maken onderdeel uit van de internationale coalitie tegen terreurgroep IS.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

De spanningen in Irak liepen hoog op door de Amerikaanse droneaanval waarbij de Iraanse generaal Qassem Soleimani nabij Bagdad omkwam. De Iraniërs voerden als vergelding raketaanvallen uit op twee Amerikaanse militaire bases in Irak. Een van de aanvallen was gericht tegen een basis bij Erbil waar de meeste Nederlandse militairen verblijven.

Stilgelegd

De trainingsmissie is vanwege de gespannen situatie stilgelegd. Wanneer de militairen weer aan slag gaan, weet Blok niet. Er zijn ongeveer veertig mariniers in het noorden van Irak om daar Koerdische strijders te trainen. Drie tot twaalf commando’s trainen en adviseren Iraakse special forces bij Bagdad.

Ook nam het Iraakse parlement na de Amerikaanse droneaanval een niet-bindende resolutie aan waarin de regering werd opgeroepen alle buitenlandse troepen in het land te bewegen te vertrekken. Het was een ,,politiek signaal” en ,,de motie is niet omgezet in beleid”, aldus Blok.

Het kabinet heeft ,,begrip” voor de Amerikaanse aanval. Daar hebben D66, SP, PvdA en GroenLinks veel moeite mee. Zij snappen niet dat er begrip is, terwijl het kabinet geen reden heeft gekregen van de VS voor de actie. De Amerikanen beroepen zich op zelfverdediging.

Nederland stuurt ook een marineschip naar de Straat van Hormuz om de vrije doorvaart daar te garanderen. Nog voor Zr. Ms. De Ruyter vertrekt op 28 januari zal Blok de Kamer een brief sturen over de veiligheidssituatie in de regio.

Bijleveld: meeste Nederlandse militairen samengebracht in Erbil

NOS 10.01.2020 Alle Nederlandse militairen in het noorden van Irak zitten nu bij elkaar in de stad Erbil. Oorspronkelijk waren ze verdeeld over twee locaties, maar ze zijn nu om “veiligheids-en praktische redenen” op één plek ondergebracht, zegt het ministerie van Defensie. Daarnaast zitten er nog steeds enkele Nederlanders in de hoofdstad Bagdad.

Minister Bijleveld benadrukte vanochtend dat de militairen allemaal veilig zijn. Al eerder was bekendgemaakt dat in verband met de gespannen situatie in het Midden-Oosten zowel de trainingsmissie in het noorden als de training van Iraakse commando’s in Bagdad is opgeschort. Ook had Defensie al eerder gezegd dat mogelijk militairen zouden worden verplaatst.

Volgens Bijleveld zijn op de plaatsen waar de militairen verblijven genoeg schuilmogelijkheden. “We wachten nu de ontwikkelingen af en kijken ook of de commandant de trainingen weer wil hervatten.” Vanwege die laatste mogelijkheid is het niet de bedoeling dat Nederlandse militairen naar huis worden teruggeroepen. “Ze blijven voorlopig daar, want uiteindelijk is hun werk ook daar.”

De minister van Defensie vindt de situatie erg onzeker en onvoorspelbaar. “We hebben met zijn allen opgeroepen tot de-escalatie en dat gaat minister Blok vanmiddag ook nog weer doen met zijn Europese collega’s”. Bijleveld hoopt dat na de toespraak van president Trump, woensdag, de situatie iets rustiger wordt.

Bekijk ook

Eigen informatie Nederland: Boeing vermoedelijk uit de lucht geschoten

NOS 10.01.2020 Nederlandse inlichtingendiensten bevestigen dat de Oekraïense Boeing 737 die deze week bij Teheran neerstortte, zeer waarschijnlijk uit de lucht is geschoten. Volgens minister Bijleveld beschikt de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst over eigen informatie dat het toestel is geraakt door een luchtafweerraket.

Ook minister Blok zei in Brussel dat de Nederlandse inlichtingendiensten beschikken over eigen informatie. Volgens de diensten is het plausibel dat de Iraanse luchtafweer heeft geschoten. De ramp eiste woensdag het leven van alle 176 inzittenden, vooral Iraniërs en Canadezen.

Onze eigen inlichtingendiensten hebben gekeken naar de informatie, zei minister Blok in Brussel, waar de Europese ministers van Buitenlandse Zaken de situatie in Irak en Iran bespreken, aldus Minister Blok: onze informatie is ook dat het vliegtuig is neergeschoten.

Volgens het Nederlandse kabinet is het nu van belang dat er een grondig onderzoek plaatsvindt. “Het is belangrijk dat we elkaar ondersteunen”, zei Bijleveld. Ze noemde de vliegtuigramp “verschrikkelijk”.

De Nederlandse bevindingen sluiten aan bij wat de Canadese premier Trudeau gisteren zei. Hij stelde op basis van informatie van verschillende inlichtingendiensten dat het toestel door de Iraanse luchtafweer is neergehaald. Iran spreekt dat met klem tegen.

Wat is er precies gebeurd met het Oekraïense vliegtuig? Met onderzoeker Pieter van Huis van Bellingcat en luchtvaartdeskundige Joris Melkert reconstrueren we de mogelijke scenario’s. Deze aflevering van podcast De Dag is hier te beluisteren. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren.

Volgens Blok is er contact tussen de Nederlandse specialisten en Canadese specialisten over wat er nodig is. “Canada kan op ons rekenen.”

Blok wil verder dat de Europese ministers vandaag besluiten dat de EU een bemiddelende rol gaat spelen in het conflict tussen de Verenigde Staten en Iran. Voorlopig wil Blok nog geen diplomatieke consequenties trekken. Hij wil vooral praten.

Bekijk ook;

Nederland veroordeelt Iraanse raketaanvallen: kalmte bewaren

Telegraaf 08.01.2020  Nederland veroordeelt de Iraanse aanvallen op legerbases in Irak waar militairen van de coalitie tegen IS zijn ondergebracht. Dat laat minister Blok (Buitenlandse Zaken) weten. Onder de militairen zijn ook Nederlanders. Ze zaten tijdens de beschietingen in de bunkers en zijn ongedeerd.

Het gebruik van ballistische raketten door Iran is zeer zorgelijk”, zegt Blok vanuit Brussel. „We zijn opgelucht dat er geen sprake lijkt van slachtoffers.”

Volgens Blok blijft Nederland inzetten op de-escalatie. De bewindsman is vandaag in Brussel om te spreken over de ontwikkelingen in het Midden-Oosten met EU-buitenlandchef Borell. Vrijdag overleggen daar de EU-buitenlandministers over de situatie in Irak en het opgelaaide geweld tussen de VS en Iran.

Blok heeft inmiddels telefonisch overleg gehad met zijn collega’s uit Irak, Saoedi-Arabië en Oman. „Iran staat bovenaan de agenda tijdens het ingelaste overleg met mijn Europese collega’s in Brussel vrijdag.”

Contact met dat laatste land is relevant omdat eind deze maand een Nederlands marinefregat vertrekt naar de Straat van Hormuz, de zee-engte tussen Iran en Oman, om er een veilige doorvaart af te dwingen. „We streven naar kalmte en het verminderen van spanningen”, zegt Blok. Inmiddels hebben ook andere Europese leiders de Iraanse vergeldingsaanvallen veroordeeld.

Militairen verplaatst

Ondanks dat de Nederlanders in Irak ongedeerd zijn gebleven, blijven er zorgen over hun veiligheid. In het noordelijke Erbil bevinden zich nog zo’n veertig Nederlanders, in Bagdad een handjevol. Omdat Defensie haar mensen minder verspreid wil laten zitten over Bagdad, zullen er mensen moeten verplaatsen. Militairen terughalen is voorlopig niet aan de orde, benadrukt defensieminister Bijleveld.

BEKIJK OOK: 

Khamenei: de VS zijn in het gezicht geslagen 

Zorgen over veiligheid militairen

De Tweede Kamer is bezorgd over de veiligheid van Nederlandse militairen in Irak. Nu de Iraanse wraak niet louter Amerikaanse doelen in Irak treft, maar ook bases waar militairen uit andere landen zitten, is het maar zeer de vraag of Nederland z’n bijdrage aan de strijd tegen Islamitische Staat in Irak kan voortzetten.

BEKIJK OOK: 

Iran middelgrote macht met weinig goede vrienden 

Kamer overlegt

Deze week overlegt de Kamer over de gevolgen van de Iraanse vergeldingsaanvallen. Een van die wraakacties was gericht op een basis in Erbil. Daar zijn zo’n veertig Nederlandse militairen aanwezig voor trainingen aan Koerdische strijders. Het is nog niet goed te overzien wat de gevolgen van de raketaanvallen zijn voor de uitzending of voor de strijd tegen IS in het geheel.

„De strijd tegen IS moet doorgaan”, zegt VVD-Kamerlid Koopmans. „Al is het een zorg wat de nieuwe spanningen voor die strijd betekenen.”

’Een geopolitieke aardverschuiving’, noemt D66-Kamerlid Sjoerdsma de recente escalatie van geweld. „De strijd tegen IS ligt stil, de atoomdeal is opgeblazen, de demonstraties tegen het Iraanse regime zijn de kop ingedrukt. Ik heb geen begrip voor een drieste aanval waarvan Amerika de bondgenoten niet op de hoogte had gebracht.”

Sjoerdsma verwijst daarmee naar de reactie van defensieminister Bijleveld, die zei dat Nederland begrip heeft voor de Amerikaanse drone-aanval op de Iraanse generaal Soleimani, de leider van Iraanse milities in de regio. Volgens de VS is met de uitschakeling van Soleimani een ophanden zijnde aanslag voorkomen. Bewijs daarvoor is niet aan de bondgenoten overhandigd en evenmin aan het Amerikaanse congres.

„De uitlatingen van de minister van Defensie zijn echt onacceptabel”, vindt SP-Kamerlid Karabulut. Zij vindt het terecht dat het kabinet de Iraanse agressie veroordeelt. „Maar begrip voor een Amerikaanse oorlogsdaad is onhoudbaar.”

BEKIJK OOK: 

De laatste uren van ’killer-generaal’ Qassem Soleimani 

Van de baan

CU-Kamerlid Voordewind gaat ervan uit dat de trainingsmissie door Nederlanders in Bagdad voorlopig van de baan is. „Veiligheid voor onze mensen staat voorop. Maar ik hoop toch wel dat de presentie in Erbil kan blijven om de Koerden, de jezidi’s en de christenen te beschermen tegen IS.”

„Voor de strijd tegen IS is dit allemaal geen goed nieuws”, zegt GroenLinks-Kamerlid Van Ojik. „De veiligheid van de Nederlandse militairen gaat boven alles. Als dat betekent dat ze terug moeten, dan is dat maar zo. Intussen moet er diplomatiek iets gebeuren. De VS en Iran zeggen beide dat ze geen oorlog willen, maar blijven intussen op elkaar schieten.”

De PVV wil hoe dan ook dat de Nederlandse militairen terugkomen. „We hebben daar niks te zoeken”, zegt partijleider Wilders. „Ze hadden allang terug moeten zijn.”

BEKIJK OOK: 

Analyse: militaire reactie Trump kan begin van oorlog betekenen 

BEKIJK OOK: 

Iraans raketvuur op basis VS in Irak 

BEKIJK MEER VAN; defensie burgeroorlog Irak Islamitische Staat

Europese Commissie wil ‘dialoog’, minister Blok streeft naar ‘kalmte’

NOS 08.01.2020 Het gebruik van wapens in Iran, Irak en de rest van de regio moet per direct stoppen om “ruimte te geven voor dialoog”. Dat heeft Commissie-voorzitter Ursula von der Leyen van de EU gezegd naar aanleiding van de Iraanse raketaanvallen op Amerikaanse luchtmachtbases in Irak.

Minister Blok van Buitenlandse Zaken laat in een reactie weten dat Nederland de Iraanse aanvallen veroordeelt. “Het gebruik van ballistische raketten door Iran is zeer zorgelijk. We zijn opgelucht dat er geen sprake lijkt van slachtoffers. De in Irak gevestigde Nederlandse troepen zijn in veiligheid en ongedeerd.”

Maandag maakte het kabinet bekend dat de Nederlandse trainingsmissie in het Noord-Iraakse Erbil is stilgelegd vanwege de verslechterde veiligheidssituatie. Het zag toen nog geen reden om de Nederlandse militairen uit de regio terug te trekken, wat sommige andere landen wel hebben gedaan.

Vandaag plaatste bijvoorbeeld Spanje een deel van zijn troepen over naar Koeweit. Dinsdag verplaatste Duitsland ook al een deel van zijn militairen, naar Koeweit en Jordanië. Ook andere landen, zoals Canada, Roemenië en Kroatië, halen hun troepen deels weg uit Irak.

Kalmte

Blok zegt verder dat Nederland blijft inzetten op de-escalatie. “We streven naar kalmte en het verminderen van spanningen.”

De minister is vandaag in Brussel om dit te bespreken met EU-buitenlandchef Josep Borrell. Blok: “De afgelopen dagen belde ik met collega-ministers uit Irak, Saoedi-Arabië en Oman om de noodzaak van de-escalatie te benadrukken. Iran staat bovenaan de agenda tijdens het ingelaste overleg met mijn Europese collega’s in Brussel vrijdag.”

Tweede Kamer

Ook vanuit de Tweede Kamer, officieel nog met kerstreces, komen reacties op de Iraanse raketaanval. Coalitiepartij D66 wil nog deze week een debat voeren over de situatie in Irak, maar andere coalitiepartijen zijn daartegen.

SP-Kamerlid Sadet Karabulut wil dat het kabinet inzet op de-escalatie na de “Iraanse vergeldingsactie op de roekeloze oorlogspolitiek van de VS”. “Actie tegen een oorlog met Iran is nodig”, twittert ze.

VVD-Kamerlid Sven Koopmans spreekt over “nieuwe verwerpelijke Iraanse agressie” en vraagt zich af of Irans “waarschuwingstijd en overwinningsclaims” duiden op een behoefte aan de-escalatie. Tweede Kamerlid Bram van Ojik van GroenLinks wil dat de EU “onmiddellijk diplomatieke actie onderneemt om te voorkomen dat Iran en VS opnieuw naar wapens grijpen en de regio in brand zetten”.

Bekijk ook;

Kamer debatteert via mail met minister Blok over missies in Irak

AD 08.01.2020 De Tweede Kamer houdt nog deze week, tijdens het kerstreces, een schriftelijk debat met minister Blok (Buitenlandse Zaken) over onze bijdrage aan de anti-ISIS-coalitie in Irak.

Nederlandse politici willen duidelijkheid over de acties van het kabinet, ook in Europees verband, nu de regio instabiel is na de liquidatie van de Iraanse generaal Soleimani door de VS.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Iran heeft als wraak al legerbases in Irak gebombardeerd. Die worden gebruikt door Amerikaanse, Europese en Iraakse troepen. Zij werken samen met Iraakse strijdkrachten.

Begrip voor liquidatie

Het kabinet heeft eerder deze week al in een Kamerbrief laten weten begrip te hebben voor de liquidatie door de VS. Uit deze brief bleek ook dat Nederland hiervan niet vooraf op de hoogte was.

Van het grootste belang is nu dat verdere escalatie wordt voorkomen, aldus het kabinet. Alle partijen worden daartoe opgeroepen. Nederland voert op alle niveaus overleg over de situatie.

Toch is D66‘er Sjoerd Sjoerdsma, de initiatiefnemer van het schriftelijke debat, niet te spreken over de houding van het kabinet in deze crisis. ,,Begrijp me goed: ik zal er geen traan om laten dat Soleimani er niet meer is, maar ik verwacht van het kabinet realistisch buitenlandbeleid.”

Geen begrip voor het begrip

Ik vind het een grote fout waar we enorm veel last van hebben, aldus D66‘er Sjoerdsma over liquidatie Iraanse generaal door VS.

De parlementariër snapt niet dat het kabinet, dat niet vooraf over de liquidatie is ingelicht, begrip heeft voor de actie van de Amerikanen. ,,Ik heb geen begrip voor dat begrip, ik vind het een grote fout waar we enorm veel last van hebben.”

Volgens de D66‘er heeft de veiligheid van onze mensen daar nu ‘de hoogste prioriteit’. Ook moet er een groot diplomatiek initiatief komen om de anti-IS-missie in Irak door te laten gaan. Tot slot moet Nederland in het huidige conflict met Iran louter een bemiddelende rol houden.

Nederland geeft in Bagdad met een detachement Special Operations Forces trainingen aan Iraakse Special Forces. In Noord-Irak verzorgen Nederlandse trainers vanuit Erbil trainingen aan Koerdische strijdkrachten. Deze trainingen zijn opgeschort vanwege de veiligheid.

Nederland draagt bij 

Verder is de NAVO-missie in Irak tijdelijk opgeschort. Nederland draagt met een diplomaat, drie civiele experts en twee militairen bij aan deze missie. Ook leveren we een aantal stafofficieren aan het hoofdkwartier van de anti-ISIS-coalitie in Bagdad.

De Kamerleden hebben tot het einde van de middag om hun vragen aan minister Blok in te dienen. Die zal daarop morgen antwoord geven. Deze antwoorden zijn openbaar.

Sjoerd Wiemer Sjoerdsma @swsjoerdsma

Meerderheid voor schriftelijk debat over de geopolitieke aardverschuiving in Irak.

Raketaanval Iran op Amerikaanse doelen in Irak © ANP Graphics

Geen Nederlandse militairen gewond geraakt bij aanval op basis in Erbil

NU 08.01.2020 Op de militaire basis in de Noord-Iraakse stad Erbil zijn geen Nederlandse militairen gewond geraakt, laat een woordvoerder van het Nederlandse ministerie van Defensie woensdag aan NU.nl weten.

De militaire basis in Erbil speelde een belangrijke rol in de strijd tegen IS. Op deze basis zitten veertig Nederlandse militairen. De basis ligt tegen het vliegveld van de stad aan. Vanaf deze basis worden operaties uitgevoerd in zowel Irak als in Syrië.

Ook Iraakse autoriteiten meldden woensdag dat er geen Iraakse militairen zijn omgekomen bij de aanvallen op de Al Asad-legerbasis en op de basis in Erbil.

Alle Nederlandse militairen in Irak zijn ongedeerd na de raketaanvallen in #Irak van afgelopen nacht.

Avatar

Auteur DefensieOnline

De Iraanse Revolutionaire Garde (IRG) bombardeerde in de nacht van dinsdag op woensdag (lokale tijd) twee legerbases in Irak, waar ook Amerikaanse militairen zitten. Iran neemt hiermee wraak voor de dood van generaal Qassem Soleimani, die afgelopen vrijdag werd gedood bij een Amerikaanse droneaanval.

De berichten over eventuele dodelijke slachtoffers lopen uiteen. Volgens de Iraanse staatstelevisie zouden er minstens tachtig “Amerikaanse terroristen” gedood zijn bij de aanvallen. De Amerikaanse president Donald Trump zei eerder dat er geen dodelijke slachtoffers zijn gevallen.

Heb jij nog vragen over de situatie rond Iran?

Zie ook: Aanval op Iraanse generaal is kantelpunt: alles wat je erover moet weten

Lees meer over: Binnenland  Spanningen Iran

Geen Nederlandse militairen gewond geraakt bij aanval op basis in Erbil

MSN 08.01.2020 Op de militaire basis in de Noord-Iraakse stad Erbil zijn geen Nederlandse militairen gewond geraakt, laat een woordvoerder van het Nederlandse ministerie van Defensie woensdag aan NU.nl weten.

De militaire basis in Erbil speelde een belangrijke rol in de strijd tegen IS. De basis ligt tegen het vliegveld van de stad aan. Vanaf deze basis worden operaties uitgevoerd in zowel Irak als in Syrië.

De Iraanse Revolutionaire Garde (IRG) bombardeerde in de nacht van dinsdag op woensdag (lokale tijd) twee legerbases in Irak, waar ook Amerikaanse militairen zitten. Iran neemt hiermee wraak voor de dood van generaal Qassem Soleimani, die afgelopen vrijdag werd gedood bij een Amerikaanse droneaanval.

De berichten over eventuele dodelijke slachtoffers lopen uiteen. Volgens de Iraanse staatstelevisie zouden er minstens tachtig “Amerikaanse terroristen” gedood zijn bij de aanvallen. De Amerikaanse president Donald Trump zei eerder dat er geen dodelijke slachtoffers zijn gevallen.

Nederlandse militairen in Irak worden mogelijk in het land verplaatst

NU 08.01.2020 De Nederlandse militairen in Irak worden om veiligheidsredenen mogelijk in het land verplaatst, meldt het ministerie van Defensie woensdag. Het gaat hierbij alleen om de militairen die niet op de huidige locatie nodig zijn.

In totaal zijn er momenteel ongeveer vijftig Nederlandse militairen in Irak. Hoeveel van hen mogelijk worden verplaatst, wil Defensie in verband met de veiligheid niet zeggen. Ook wordt niet meegedeeld om welke personen het precies gaat.

Veertig Nederlandse militairen zijn actief in het Noord-Iraakse Erbil, waar ze Iraaks-Koerdische milities trainen. De andere tien nemen deel aan een trainingsmissie in de Iraakse hoofdstad Bagdad.

Beide missies, die onderdeel zijn van de internationale coalitie tegen de terroristische organisatie Islamitische Staat (IS), werden afgelopen week al stilgelegd vanwege de oplopende spanningen tussen Iran en de Verenigde Staten.

Iran voert in onder meer Erbil en Bagdad raketaanvallen uit. Dit doet het land vanwege de dood van de Iraanse generaal Qassem Soleimani in Irak. Hij kwam om bij een Amerikaanse raketaanval. Bij de aanvallen zijn geen Nederlanders gewond geraakt.

Reisadvies #Iran: Reis alleen als het noodzakelijk is. De veiligheidssituatie is onvoorspelbaar. Ben je in Iran? Bedenk dan of je verblijf echt nodig is. Door de toegenomen spanningen zijn er minder vluchten van en naar Iran. Lees ook het reisadvies: https://t.co/jLOPBucyj8

Avatar

Auteur

Buitenlandse Zaken past reisadvies voor Iran aan

Het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken heeft het reisadvies voor Iran woensdag aangepast. De geelgekleurde gebieden op de kaart zijn nu oranje, wat inhoudt dat alle reizen behalve noodzakelijke reizen worden afgeraden.

Deze waarschuwing geldt al langere tijd voor de helft van Irak. Voor het andere deel van het land geldt rood, de zwaarste waarschuwing. Rood staat gelijk aan ‘niet reizen’. In het reisadvies staat onder meer dat reizigers demonstraties in Bagdad en in de zuidelijke provincies moeten vermijden.

Door de toegenomen spanningen zijn er minder vluchten van en naar Iran. Meerdere vliegtuigmaatschappijen, waaronder KLM en Lufthansa, hebben woensdag bekendgemaakt niet meer over Iran en Irak te vliegen.

Heb jij nog vragen over de situatie rond Iran?

Lees meer over: Irak  Politiek  Binnenland  Spanningen Iran

Nederlandse militairen in Irak worden mogelijk in het land verplaatst

MSN 08.01.2020 De Nederlandse militairen in Irak worden om veiligheidsredenen mogelijk in het land verplaatst, meldt het ministerie van Defensie woensdag. Het gaat hierbij alleen om de militairen die niet op de huidige locatie nodig zijn.

In totaal zijn er momenteel ongeveer vijftig Nederlandse militairen in Irak. Hoeveel van hen mogelijk worden verplaatst, wil Defensie in verband met de veiligheid niet zeggen. Ook wordt niet meegedeeld om welke personen het precies gaat.

Veertig Nederlandse militairen zijn actief in het Noord-Iraakse Erbil, waar ze Iraaks-Koerdische milities trainen. De andere tien nemen deel aan een trainingsmissie in de Iraakse hoofdstad Bagdad.

Beide missies, die onderdeel zijn van de internationale coalitie tegen de terroristische organisatie Islamitische Staat (IS), werden afgelopen week al stilgelegd vanwege de oplopende spanningen tussen Iran en de Verenigde Staten.

Iran voert in onder meer Erbil en Bagdad raketaanvallen uit. Dit doet het land vanwege de dood van de Iraanse generaal Qassem Soleimani in Irak. Hij kwam om bij een Amerikaanse raketaanval. Door de Iraanse aanvallen zijn geen Nederlandse militairen gewond geraakt.

Buitenlandse Zaken past reisadvies voor Iran aan

Het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken heeft het reisadvies voor Iran woensdag aangepast naar oranje, wat inhoudt dat alle reizen behalve noodzakelijke reizen worden afgeraden. Voorheen werden reizigers gewezen op veiligheidsrisico’s.

Door de toegenomen spanningen zijn daarnaast minder vluchten van een naar Iran. Zo heeft bijvoorbeeld KLM besloten niet meer over Irak en Iran te vliegen.

Nederlandse militairen in Irak mogelijk verplaatst

NOS 08.01.2020 Vanwege de gespannen situatie worden mogelijk Nederlandse militairen in Irak verplaatst. “Om veiligheidsredenen houden we rekening met verplaatsingen van Nederlandse militairen in het operatiegebied”, zegt het ministerie van Defensie.

Eerder werd al bekend dat de Nederlandse trainingsmissie in Noord-Irak is stilgelegd en dat in de strijd tegen IS ook het trainen van Iraakse commando’s in Bagdad is opgeschort. Maar toen waren er nog geen plannen over het verplaatsen van militairen.

In totaal zijn er zo’n vijftig Nederlandse militairen in Irak, veertig in de noordelijke stad Erbil en tien in Bagdad. Defensie wil er verder niet veel over kwijt. Maar als er inderdaad verplaatsingen komen, worden volgens Haagse bronnen de meeste Nederlanders waarschijnlijk binnen Irak verplaatst en mogelijk enkele naar Jordanië.

Situatie “zeer zorgelijk”

De nieuwe afweging van Defensie heeft te maken met de Iraanse aanvallen van vannacht op een legerbasis in Irak, waar veel Amerikanen zitten, en ook Nederlanders. Ook landen als Duitsland en Spanje hebben militairen teruggetrokken uit Irak.

Het kabinet veroordeelt de Iraanse aanvallen van vannacht. Minister Blok noemt het gebruik van ballistische raketten door Iran zeer zorgelijk, maar is opgelucht dat er geen slachtoffers lijken te zijn gevallen. Hij benadrukt dat de Nederlandse troepen in Irak ongedeerd zijn. Het kabinet dringt aan op “de-escalatie”.

Een deel van de Tweede Kamer wilde het kerstreces onderbreken om nog deze week een debat te houden over de situatie, maar daar was net geen meerderheid voor: 75 Kamerleden waren voor, 75 stemden tegen of reageerden niet. Van de regeringspartijen wilde alleen D66 Kamerleden terugroepen van reces. Er komt nog wel een ronde van schriftelijke vragen.

Bekijk ook;

Foto ter illustratie.

Verdeeldheid over terughalen troepen uit Irak

MSN 07.01.2020 NAVO-landen zijn verdeeld over het terugtrekken van militairen uit Irak vanwege de toegenomen spanningen in het land. Duitsland en Roemenië hebben besloten om een deel of alle troepen weg te halen of te verplaatsen. Ook de NAVO verplaatst personeel naar andere landen in de regio. Nederland heeft de trainingsmissies in Bagdad en Noord-Irak stilgelegd.

Frankrijk, Italië en de Verenigde Staten houden hun militairen in het land. Het Verenigd Koninkrijk en Hongarije halen hun troepen niet weg, maar zeggen dat wel te doen als de Iraakse regering dat vraagt.

Maandag verstuurde de VS per abuis een brief naar Irak waarin het terugtrekken van de troepen wordt aangekondigd. Minister van Defensie Mark Esper zei maandag al dat hij niets van de brief wist en dat het document ook niet ondertekend is.

De VS willen geen militairen terughalen uit het Midden-Oosten. Dat land wil zelfs ruim 3000 extra militairen sturen.

Foto ter illustratie.

Verdeeldheid over terughalen troepen uit Irak

Telegraaf 07.01.2020 NAVO-landen zijn verdeeld over het terugtrekken van militairen uit Irak vanwege de toegenomen spanningen in het land. Duitsland en Roemenië hebben besloten om een deel of alle troepen weg te halen of te verplaatsen. Ook de NAVO verplaatst personeel naar andere landen in de regio. Nederland heeft de trainingsmissies in Bagdad en Noord-Irak stilgelegd.

Frankrijk, Italië en de Verenigde Staten houden hun militairen in het land. Het Verenigd Koninkrijk en Hongarije halen hun troepen niet weg, maar zeggen dat wel te doen als de Iraakse regering dat vraagt.

Maandag verstuurde de VS per abuis een brief naar Irak waarin het terugtrekken van de troepen wordt aangekondigd. Minister van Defensie Mark Esper zei maandag al dat hij niets van de brief wist en dat het document ook niet ondertekend is.

BEKIJK OOK: 

Duitsers trekken deel troepen uit Irak terug 

BEKIJK OOK: 

NAVO in de zenuwen om crisis VS – Iran 

De VS willen geen militairen terughalen uit het Midden-Oosten. Dat land wil zelfs ruim 3000 extra militairen sturen.

BEKIJK OOK: 

 Animatie: zo werd Iraanse generaal gedood 

Irak-gezant Hennis noemt risico op oorlog reëel

NOS 07.01.2020 De VN-gezant voor Irak, Jeanine Hennis, acht het risico op een oorlog reëel na de liquidatie van de Iraanse generaal Qassem Soleimani door de Verenigde Staten. Ze zegt dat ze de emoties in Washington en Teheran begrijpt, maar dat oorlogstaal niet helpt om het hoofd koel te houden.

In een interview met het AD zegt ze dat het van groot belang is om de eenheid in Irak te bewaren tussen sjiieten, soennieten en Koerden. “Als dat slecht wordt gemanaged, kan hier zomaar een burgeroorlog ontstaan.”

Op het moment dat Soleimani vrijdag werd uitgeschakeld, stond ze op het punt om vanuit Nederland terug te keren naar Bagdad. “Ik kon het eerlijk gezegd niet geloven. Ik heb alle berichten drie keer gelezen. Dit kon niet waar zijn!”

Grote zorgen

Gisterochtend sprak ze met de Iraakse premier, parlementsvoorzitter en president over de aanslag met een drone op Soleimani. “Ze maken zich grote zorgen.” Het Iraakse parlement stemde zondag in meerderheid voor het vertrek van alle buitenlandse militairen uit het land. “Dit is niet alleen een veiligheidskwestie, maar zo’n vertrek kan ook het begin van een economische crisis inluiden.”

Premier Abdul-Mahdi, die vorige week nog met Soleimani sprak, is volgens Hennis erg getroffen door de aanslag. Soleimani speelde een belangrijke rol bij de bestrijding van terreurgroep IS bij Erbil en Bagdad. Ze heeft met de premier gesproken over het belang van rust en stabiliteit.

Of het vertrek van de buitenlandse troepen haalbare kaart is, is nog maar de vraag. De regering, die daarover moet beslissen, is demissionair. “Bovendien is de stemming geboycot door de Koerden en de soennieten. Het is eigenlijk een sjiitische beslissing. Vandaag is er een vergadering met alle politieke leiders over hoe het verder moet, waarbij de eenheid van Irak vooropstaat.”

Hoofd koel houden

Door de aanslag is de aandacht voor de demonstraties voor betere publieke voorzieningen en meer burgerrechten verdwenen. “Daar zijn vijfhonderd doden bij gevallen en duizenden mensen gewond geraakt. Het is pijnlijk en cynisch,” zegt Hennis. De onrust die nu is ontstaan, noemt ze van een andere orde. “Men is onder de indruk en bang dat een oorlog tussen de VS en Iran wordt uitgevochten op Iraaks grondgebied.”

Haar werk als Irak-gezant van VN-secretaris-generaal António Guterres is om het hoofd koel te houden, goed naar iedereen te luisteren en te adviseren. “Vele Irakezen zijn echt geschrokken door de wijze waarop de aanslag is gebeurd, de timing ervan en de mogelijke gevolgen voor hun land. Want ze snakken naar rust en wederopbouw.”

Minister Bijleveld van Defensie wees gisteren ook al op de “fragiele situatie” die is ontstaan en zei dat er sprake is van escalatie. Ze sprak haar begrip uit voor de liquidatie door de VS en verwees daarbij onder meer naar de rol van Soleimani in Syrië als leider van sjiitische milities. Ook schreef ze in een Kamerbrief dat Iran instabiliteit in de regio in de hand werkt en dat Soleimani daarbij een belangrijke rol speelde. Nederland wil wel een toelichting van de VS op het doden van de generaal.

Bekijk ook;

Jeanine Hennis: oorlog is een reëel risico

Telegraaf 07.01.2020 De Nederlandse VN-gezant Jeanine Hennis noemt de kans op een oorlog na de liquidatie van de Iraanse generaal Qassem Soleimani ’een reëel risico’. De voormalige defensieminister vindt dat ’iedereen zijn best moet doen om het hoofd koel te houden’.

„Allerhande oorlogstaal helpt dan niet”, zegt Hennis, speciaal vertegenwoordiger van VN-secretaris-generaal Antonio Guterres in Irak, in het Parool. Zij roept de diverse bevolkingsgroepen (Koerden, sjiieten en soennieten) op om de eenheid te bewaren.

„Want als dat slecht wordt gemanaged, kan hier zo maar een burgeroorlog ontstaan. Ik hoop dat Irak de tijd wordt gegund om werk te maken van de broodnodige stabiliteit en eenheid.”

Hennis sprak na de aanslag met de Iraakse premier Adil Abdul- Mahdi, parlementsvoorzitter Mohammed al-Halbousi en de president Barham Salih. „Ze zijn zich bewust van het belang van een koel hoofd. Ze maken zich grote zorgen. Een meerderheid heeft zondag in het parlement gestemd voor vertrek van niet alleen de VS, maar van alle buitenlandse troepen. Dit is niet alleen een veiligheidskwestie, maar zo’n vertrek kan ook het begin van een economische crisis inluiden.”

Aanslag op Soleimani

Hennis was vrijdagochtend nog in Nederland toen ze op punt van vertrek naar Bagdad hoorde over de Amerikaanse aanslag op Soleimani en de Iraakse militieleider Muhandis. „Ik kon het eerlijk gezegd niet geloven. Ik heb alle berichten drie keer gelezen. Dit kon niet waar zijn!” De oud-minister van Defensie woonde ook nog een rouwplechtigheid bij voor de Iraakse militieleider Muhandis.

Iraniërs rouwen om de dood van Qasem Soleimani. Ⓒ AFP

„De aanslag heeft premier Abdul Mahdi zeer geraakt”, vervolgt Hennis. „Hij had vorig week een afspraak met Soleimani. Ze kennen elkaar al heel lang. Toen IS voor de poorten van Erbil en Bagdad werd bestreden, speelde Soleimani daar een belangrijke rol bij. In zo’n gesprek spreken we over het belang van rust en stabiliteit.”

BEKIJK OOK:

Analyse : Hennis moet het hoofd koel houden in Irak 

Hennis’ eigen veiligheid

Zelf woont Hennis in de zogenoemde Green Zone bij de Amerikaanse ambassade in Bagdad, een afgezet gebied waarop regelmatig raketten en mortieren worden afgevuurd. Ze verblijft in een VN-compound met goede beveiliging. „Maar als ik een raket op mijn dak krijg, is het uiteraard niet veilig”, zegt Hennis. Ze hoort ook explosies in de buurt. „Ik ben niet bang, dan moet je zo’n baan niet ambiëren.”

BEKIJK MEER VAN; internationale betrekkingen  internationale militaire interventie defensie Jeanine Hennis-Plasschaert Qassem Soleimani António Guterres Adil Abdul- Mahdi Irak Verenigde Staten

Wilders boos om optreden ’naïeve’ Hennis

MSN 07.01.2020 Geert Wilders heeft geen goed woord over voor het optreden van VN-gezant Jeanine Hennis in Irak. De oud-minister van Defensie woonde in Bagdad een rouwplechtigheid bij voor de door Amerika omgebrachte Iraakse militieleider Abu Mahdi al Mohandis. „Walgelijk”, noemt de PVV-leider dat bezoek.

Al Mohandis zat bij de Iraanse generaal in de auto toen die werd uitgeschakeld door een Amerikaanse drone-aanval. „Een bonus”, vindt Wilders. Al-Muhandis was de leider van de Iraakse militie Kataib Hezbollah. „Een terrorist met bloed aan zijn handen, die verantwoordelijk was voor het bewapenen van vrienden van Hezbollah in Libanon. Hij zat achter de aanslagen op de ambassades van de VS en Frankrijk en heeft de dood van veel Amerikanen in Irak op zijn geweten.”

Hennis overlegt als speciaal VN-gezant in Irak met alle partijen. Maar het bijwonen van een rouwplechtigheid is volgens Wilders van een andere orde. „Naar zijn rouwbeklag gaan toont de naïviteit en onprofessionaliteit van Hennis.”

Wilders boos om optreden ’naïeve’ Hennis

Telegraaf 07.01.2020 Geert Wilders heeft geen goed woord over voor het optreden van VN-gezant Jeanine Hennis in Irak. De oud-minister van Defensie woonde in Bagdad een rouwplechtigheid bij voor de door Amerika omgebrachte Iraakse militieleider Abu Mahdi al Mohandis. „Walgelijk”, noemt de PVV-leider dat bezoek.

Mohandis zat bij de Iraanse generaal in de auto toen die werd uitgeschakeld door een Amerikaanse drone-aanval. „Een bonus”, vindt Wilders. Al-Muhandis was de leider van de Iraakse militie Kataib Hezbollah. „Een terrorist met bloed aan zijn handen, die verantwoordelijk was voor het bewapenen van vrienden van Hezbollah in Libanon. Hij zat achter de aanslagen op de ambassades van de VS en Frankrijk en heeft de dood van veel Amerikanen in Irak op zijn geweten.”

Hennis overlegt als speciaal VN-gezant in Irak met alle partijen. Maar het bijwonen van een rouwplechtigheid is volgens Wilders van een andere orde. „Naar zijn rouwbeklag gaan toont de naïviteit en onprofessionaliteit van Hennis.”

Bekijk ook:

Analyse : Hennis moet het hoofd koel houden in Irak 

Bekijk ook:

Jeanine Hennis: oorlog is een reëel risico 

Bekijk ook:

Oud-minister Hennis werkt door in Irak 

Bekijk meer van; overheid gewapend conflict internationale betrekkingen Geert Wilders Jeanine Hennis-Plasschaert Irak

Minister Bijleveld: ‘Kabinet heeft begrip voor liquidatie Iraanse generaal’

NU 07.01.2020 Het kabinet heeft begrip voor de Amerikaanse liquidatie van de Iraanse generaal Qassem Soleimani, zei minister Ank Bijleveld van Defensie maandagavond in de eerste aflevering van talkshow Op1.

“Als je kijkt naar wat Iran heeft gedaan en wat Soleimani is, dat is natuurlijk geen heilig boontje. Dat was een echte boef”, aldus Bijleveld.

Volgens Bijleveld zijn er “vreselijke” dingen in Syrië gebeurd, waar Soleimani – als leider van de sjiitische milities – verantwoordelijk voor kan worden gehouden.

Wel zet de minister een kanttekening bij de Amerikaanse liquidatie. Volgens haar komt Iran en zijn bevolking in een nog veel ingewikkeldere situatie terecht. “En dat mag eigenlijk niet”, aldus Bijleveld. Vrijdag bespreekt buitenlandminister Stef Blok dit in de Europese Raad.

In een Kamerbrief van Bijleveld, Blok en Sigrid Kaag (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) van maandagavond over de situatie in Irak staat dat Nederland de Verenigde Staten als NAVO-partner om verdere toelichting heeft gevraagd “op de aangevoerde juridische basis”. De VS legitimeerde deze week de aanval op de Iraanse generaal als zelfverdediging.

Tienduizenden Iraniërs onthalen lichaam Soleimani bij terugkomst

Zie ook: Wie was de gedode Iraanse generaal Qassem Soleimani?

Lees meer over: Iran Buitenland

Bijleveld heeft begrip voor liquidatie Soleimani, maar wil wel toelichting VS

NOS 07.01.2020 Minister Bijleveld van Defensie zegt dat Nederland begrip heeft voor de Amerikaanse liquidatie van de Iraanse generaal Qassem Soleimani. “Als je kijkt wat Iran daar heeft gedaan, is dat ook verschrikkelijk”, zei Bijleveld in de eerste aflevering van het tv-programma Op1.

Soleimani was “een echte boef”, zei minister Bijleveld: wij hebben er daarom begrip voor dat de liquidatie is gebeurd.

Bijleveld verwees onder meer naar de rol die Soleimani speelde in de oorlog in Syrië, als de leider van sjiitische milities. Ze voegde eraan toe dat er door de liquidatie “een heel fragiele situatie is ontstaan” en dat sprake is van escalatie. Ze noemde dat een gevaar, ook voor de Nederlandse militairen in Irak.

“We moeten tot deëscalatie komen”, zei de minister. Ze refereerde in de uitzending ook aan uitspraken van NAVO-chef Stoltenberg, die specifiek Iran opriep tot kalmte. “Wij doen een beroep op alle landen, ook op de Verenigde Staten. Alle inzet van Nederland is gericht op deëscaleren.”

Toelichting gevraagd

In een Kamerbrief die Bijleveld met haar collega’s Blok (Buitenlandse Zaken) en Kaag (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) maandagavond verstuurde, staat dat Iran “instabiliteit in de regio in de hand werkt” en dat Soleimani daarbij een belangrijke rol speelde.

Nederland heeft de VS als NAVO-partner wel om een toelichting gevraagd “op de aangevoerde juridische basis”. Washington zei eerder dat de liquidatie neerkomt op zelfverdediging omdat er een acute dreiging was voor de Amerikanen.

De ministers kijken in de Kamerbrief ook vooruit naar een ingelaste bijeenkomst van de ministers van Buitenlandse Zaken van de EU, aanstaande vrijdag. “Daarbij zal Nederland de negatieve invloed van Iran op de regionale stabiliteit onderstrepen en wijzen op het belang van de soevereiniteit en territoriale integriteit van Irak.”

Later deze maand vertrekt een Nederlands fregat naar de Straat van Hormuz, met als doel het beschermen van de zeevaart. Bijleveld zei in Op1 dat die missie gewoon doorgaat. Het werk van Nederlandse militairen in Irak, in Bagdad en in de Koerdische stad Erbil, is om veiligheidsredenen stilgelegd.

Bijleveld: Kabinet heeft ’begrip’ voor liquidatie Iraanse generaal

Telegraaf 06.01.2020 Het kabinet heeft „begrip” voor het Amerikaanse besluit om de Iraanse generaal Qassem Soleimani te liquideren. Dat zei minister Ank Bijleveld (Defensie) in het televisieprogramma Op1.

Wij hebben begrip voor het feit dat het is gebeurd”, zei de bewindsvrouw. Soleimani was een „echte boef.” Ze wees onder meer op de rol die hij heeft gespeeld in de oorlog in Syrië.

Maar de dood van de Iraanse generaal maakt de situatie in Irak volgens haar alleen maar ingewikkelder. Alle betrokken partijen moeten inzetten op de-escalatie, vindt Bijleveld.

Door de Amerikaanse actie zijn de spanningen in de regio opgelopen. Iran zegt wraak te zullen nemen. En het Iraakse parlement wil dat alle buitenlandse troepen uit Irak vertrekken.

Bekijk ook: 

Iraaks parlement stemt voor terugtrekken troepen VS 

Bekijk ook: 

Irak bevestigt ontvangst brief over terugtrekking leger VS 

Welke gevolgen de oproep heeft, is nog niet duidelijk. „De komende dagen en weken zal moeten blijken welk vervolg er door de Iraakse regering of het parlement aan de motie zal worden geven”, schrijft het kabinet aan de Kamer.

In Irak zijn enkele tientallen Nederlandse militairen actief voor de internationale coalitie die vecht tegen terreurgroep IS. Hun missie is voorlopig stopgezet, maar zij blijven gewoon in Irak.

Bekijk ook: 

Trainingsmissie in Noord-Irak ook stilgelegd 

Bekijk meer van; defensie  Qassem Soleimani  Ank Bijleveld  Den Haag  Iran  Op1

Coalitie legt ook Nederlandse missie in Noord-Irak stil wegens spanningen

NU 06.01.2020 De internationale coalitie in Irak heeft besloten ook de Nederlandse trainingsmissie in Noord-Irak stil te leggen vanwege de spanningen tussen Iran en de VS. Dat werd zondag besloten, meldt het ministerie van Defensie aan NU.nl. In eerste instantie leek het alleen te gaan om het stopzetten van een kleinere Nederlandse missie in Bagdad.

Ongeveer vijftig Nederlanders zijn actief in Noord-Irak. Ze leiden daar strijders op van Iraaks-Koerdische milities, de peshmerga’s. Die speelden in de afgelopen jaren een belangrijke rol bij de strijd tegen Islamitische Staat.

De commandant ter plekke van de door de Verenigde Staten geleide missie besloot zondag vanwege de spanningen tussen Iran en de VS alle trainingsactiviteiten in het land tijdelijk te staken, aldus een woordvoerder van Defensie. De aanwezige militairen blijven voorlopig wel op hun plek.

Dat besluit leek voor de Nederlandse inzet alleen betrekking te hebben op het trainen van commando’s in de Iraakse hoofdstad Bagdad. Maandag werd duidelijk dat ook de training van Iraaks-Koerdische milities, de peshmerga’s, in de stad Erbil in het noorden van het land wordt gestaakt. Nederlandse trainers brengen de Koerden onder meer schietvaardigheid en beveiligingsvaardigheden bij.

De verhoudingen tussen de Verenigde Staten en Iran en Irak staan op scherp sinds de Iraanse topgeneraal Qassem Soleimani afgelopen vrijdag werd gedood bij een Amerikaanse droneaanval in Bagdad. Ook Abu Mahdi Al Muhandis, leider van de pro-Iraanse Iraakse militie Kataib Hezbollah, kwam daarbij om het leven.

Verontwaardiging in Irak en Iran

In Irak heerst grote verontwaardiging over de onaangekondigde Amerikaanse operatie op Iraaks grondgebied. Zondag nam het Iraakse parlement een niet-bindende resolutie aan, waarin staat dat buitenlandse troepen het land moeten verlaten. De Iraakse premier Adel Abdul Mahdi zegt achter die resolutie te staan.

Soleimani, die gold als de tweede machtigste man van Iran, werd maandag begraven in Teheran. Enorme menigtes woonden de plechtigheden bij of gingen elders in het land de straat op om te rouwen. Volgens Iraanse staatsmedia betrof het miljoenen mensen. De uitvaart werd geleid door de Iraanse opperleider, grootayatollah Ali Khamenei, die openlijk weende voor de gedode generaal.

Tienduizenden Iraniërs onthalen lichaam Soleimani bij terugkomst

Lees meer over: Irak nederland Buitenland

Koerdische peshmerga EPA

Ook Nederlandse trainingsmissie in Noord-Irak stilgelegd

NOS 06.01.2020 Ook de Nederlandse trainingsmissie in Noord-Irak is voorlopig stilgelegd, meldt het ministerie van Defensie. De commandant van de anti-IS-coalitie in Irak heeft alle trainingsactiviteiten opgeschort. De militairen blijven wel in Irak gestationeerd.

Gisteren besloot Nederland na overleg met de internationale coalitie tegen IS al het trainen van Iraakse commando’s in Bagdad op te schorten. Nu wordt ook de missie in Noord-Irak stilgelegd vanwege de veiligheid.

In Erbil, Noord-Irak, leiden zo’n vijftig Nederlandse trainers Iraaks-Koerdische peshmerga op. De Koerdische strijders kregen training in onder meer schietvaardigheid, leiderschap en het beveiligen van grote gebieden.

Gisteren maakte de VS, die de internationale coalitie leidt, bekend dat de trainingen aan Iraakse militairen voorlopig worden stopgezet vanwege herhaaldelijke aanvallen van de sjiitische militie Kataib Hezbollah in de afgelopen maanden. Kataib Hezbollah is de militie die door de VS verantwoordelijk wordt gehouden voor raketaanvallen op Amerikaanse bases in Irak.

Iraakse resolutie

Het Iraakse parlement stemde gisteren voor een resolutie die oproept tot het vertrek van buitenlandse militairen in Irak. Directe aanleiding daarvoor was de gerichte Amerikaanse raketaanval op de luchthaven in Bagdad afgelopen vrijdag, waarbij de Iraanse generaal Soleimani en de Iraakse militieleider Muhandis om het leven kwamen.

Het parlement wil dat er een einde komt aan “het schenden van de Iraakse soevereiniteit”. Nederland, ook lid van de coalitie, zei de resolutie te bestuderen maar wees ook op het mandaat dat de Iraakse regering heeft gegeven voor de buitenlandse militaire aanwezigheid.

Bekijk ook;

2018: Nederlandse trainers zijn met coalitiepartners in het noorden van Irak begonnen met het opleiden van acht pelotons Koerdische Peshmerga-strijders. Ⓒ ANP

Trainingsmissie in Noord-Irak ook stilgelegd

Telegraaf 06.01.2020 De Nederlandse trainingsmissie in het noorden van Irak is ook tijdelijk stilgelegd. De maatregel heeft te maken met de oplopende spanningen in de regio na de dood van de Iraanse generaal Qassem Soleimani door een Amerikaanse droneaanval.

Defensie meldde zondag nog dat circa veertig mariniers in Erbil deze week weer aan de slag zouden gaan. Maar de bevelhebber van de internationale coalitie tegen IS heeft alsnog besloten de activiteiten in het Koerdische Noord-Irak ook op te schorten, aldus een woordvoerder van Defensie maandag.

Special forces

De trainingsmissie bij Bagdad was al eerder gestaakt. Daar trainen en adviseren drie tot twaalf Nederlandse commando’s Iraakse special forces. Er zijn volgens de woordvoerder nog geen plannen om de Nederlandse militairen terug te halen.

Bekijk ook: 

Dochter gedode generaal: VS wacht ’donkere dag’ 

Het Iraakse parlement wil af van de buitenlandse troepen. De volksvertegenwoordiging nam zondag een niet-bindende resolutie aan waarin de regering wordt opgeroepen er alles aan te doen om de buitenlandse militairen te laten vertrekken.

Defensie legt Nederlandse trainingsmissie in Noord-Irak ook tijdelijk stil

AD 06.01.2020 De Nederlandse trainingsmissie in het noorden van Irak is ook tijdelijk stilgelegd. De maatregel heeft te maken met de oplopende spanningen in de regio na de dood van de Iraanse generaal Qassem Soleimani door een Amerikaanse droneaanval.

Defensie meldde gisteren nog dat circa veertig mariniers in Erbil deze week weer aan de slag zouden gaan. Maar de bevelhebber van de internationale coalitie tegen IS heeft alsnog besloten de activiteiten in het Koerdische Noord-Irak ook op te schorten, aldus een woordvoerder van Defensie vandaag.

De opschorting is het gevolg van de oplopende spanningen tussen de VS en Iran na de executie van de Iraanse generaal Soleimani op het vliegveld in Bagdad. De trainingsmissie bij Bagdad was al eerder gestaakt. Daar trainen en adviseren drie tot twaalf Nederlandse commando’s Iraakse speciale eenheden.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Buitenlandse troepen

De Irakezen worden opgeleid in de strijd tegen Islamitische Staat (IS). De internationale coalitie die strijdt tegen IS wordt aangevoerd door de Verenigde Staten. Er zijn volgens de woordvoerder nog geen plannen om de Nederlandse militairen terug te halen. Het Iraakse parlement wil echter af van de buitenlandse troepen.

De volksvertegenwoordiging nam gisteren een niet-bindende resolutie aan waarin de regering wordt opgeroepen er alles aan te doen om de buitenlandse militairen te laten vertrekken. Minister Blok van Buitenlandse Zaken overlegt met zijn topdiplomaten en andere ministers uit de anti-IS-coalitie.

Weinig hulp Duitsland

Duitsland, dat een klein detachement soldaten in Irak heeft, heeft laten weten ‘niet heel hulpvaardig’ te zijn als het gaat om het dreigen met sancties als Bagdad de Amerikaanse troepen de deur wijst. De Duitse minister van Buitenlandse Zaken, Heiko Maas, liet dat vandaag weten in een radio-interview.

,,De internationale gemeenschap heeft grote investeringen gedaan om Irak te helpen stabiliseren en weer op te bouwen’’, sprak Maas. ,,Het risico bestaat dat alles verloren gaat, als de situatie zich op deze manier blijft ontwikkelen.’’ Maas wil Irak met argumenten overtuigen in plaats van dreigementen, maar stelt dat Irak het ‘laatste woord’ heeft.

‘Alles terugbetalen’

De Amerikaanse president Trump heeft gezegd Irak alleen te zullen verlaten als het land de kosten vergoedt van de ‘buitengewoon dure’ militaire vliegbasis die zijn land daar bouwde. De aanleg van de basis heeft miljarden gekost, aldus Trump. ,,Wij gaan niet weg totdat ze ons dat terugbetalen.’’

,,Als Irak ons vraagt te vertrekken, dan leggen we ze sancties op zoals ze nog nooit eerder hebben gezien’’, reageert de president. Tegen verslaggevers zei Trump dat de voortdurende Amerikaanse aanwezigheid in het Midden-Oosten de ‘slechtste beslissing’ is die de Verenigde Staten ooit hebben gemaakt.

Kamer: begrip voor stilleggen missies in Irak

NOS 06.01.2020 In de Tweede Kamer is begrip voor het stilleggen van de Nederlandse trainingsmissie in Noord-Irak. Er leven ook vragen, maar de meeste Kamerleden vinden de veiligheid van mensen ter plekke vooropstaan.

Gezien alle ontwikkelingen in de regio pleiten Kamerleden vooral voor rust en kalmte.

“We moeten nu het hoofd koel houden en geen overhaaste conclusies trekken”, zegt VVD-Kamerlid Koopmans. “Laten we in gesprek blijven en geen emotionele beslissingen nemen”, vindt CDA-Kamerlid Van Helvert.

Gisteren besloot de commandant van de anti-IS-coalitie al het trainen van Iraakse commando’s in Bagdad op te schorten. Vandaag werd bekend dat ook de missie in Noord-Irak is stilgelegd vanwege de veiligheid.

Politiek onduidelijk

De Nederlandse militairen blijven voorlopig wel in Irak gestationeerd. Zolang politiek onduidelijk is hoe het verder gaat in Irak vindt een meerderheid in de Kamer een pas op de plaats het beste.

De SP, al langer tegenstander van de aanwezigheid van militairen ter plekke, pleit wel voor een “onmiddellijk vertrek van alle aanwezigen”. Kamerlid Karabulut: “De minister moet de Nederlandse militairen terughalen, uit respect voor de wens van het Iraakse parlement. De missie had al eerder opgeschort moeten worden vanwege de onderdrukking van vreedzame demonstranten door het veiligheidsapparaat.” SP en D66 willen snel duidelijkheid van minister Blok over hoe het nu verder moet.

Gerichte Amerikaanse raketaanval

Het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken liet gisteren weten de resolutie te bestuderen waarin het Iraakse parlement zich uitspreekt tegen militaire aanwezigheid van andere landen in Irak. De resolutie is het antwoord van het Iraakse parlement op de gerichte Amerikaanse raketaanval vrijdag in Bagdad, waarbij de Iraanse generaal Soleimani en de Iraakse militieleider Muhandis werden gedood.

Vrijwel alle partijen in de Kamer noemen de oproep tot overleg van de Europese leiders verstandig.

Partijen, waaronder GroenLinks en CDA, benadrukken dat de diplomatieke lijn met Irak open moet blijven. “We zitten daar op verzoek van Irak”, aldus CDA-Kamerlid Van Helvert. GroenLinks Kamerlid Van Ojik noemt het “logisch dat de training stopt als die niet gewenst is”.

Komende zaterdag spreken de Duitse bondskanselier Merkel en de Russische president Poetin over de situatie in het gebied.

In Erbil, Noord-Irak, leidden zo’n vijftig Nederlandse trainers Iraaks-Koerdische peshmerga op. De Koerdische strijders werden getraind in onder meer schietvaardigheid, leiderschap en het beveiligen van grote gebieden. In Bagdad begeleidden drie tot twaalf Nederlanders trainers Iraakse commando’s.

Nederland neemt sinds 2015 deel aan de internationale coalitie die in Irak strijdt tegen terreurorganisatie ISIS.

VN-gezant Jeanine Hennis: Oorlog is een reëel risico

AD 06.01.2020 De Nederlandse VN-gezant Jeanine Hennis zit in het oog van de wereldcrisis na de aanslag op Soleimani. Ze sprak gisteren met de Iraakse premier, parlementsvoorzitter en president en woonde een rouwplechtigheid voor de Iraakse militieleider PMF-leider Muhandis bij.

Ze stond op het punt terug te gaan naar Bagdad. Jeanine Hennis, speciaal vertegenwoordiger van VN-secretaris-generaal Antonio Guterres, heeft oud en nieuw in Nederland gevierd. Net voor haar vertrek naar Bagdad vrijdagochtend zag ze de eerste nieuwsberichten over de Amerikaanse aanslag op de Iraanse generaal Soleimani en de Iraakse militieleider Mohandis.

Hennis: ,,Ik kon het eerlijk gezegd niet geloven. Ik heb alle berichten drie keer gelezen. Dit kon niet waar zijn! Vrijdag is gebedsdag, dus normaal gesproken een rustdag in Irak. Door vertraging kwam ik pas zaterdag aan. Dat had niets met de aanslag te maken. Het vliegveld in Bagdad is door die aanslag maar een half uur dicht geweest.’’

U woont in de Green Zone bij de Amerikaanse ambassade, waar het raketten en mortieren regent.

,,Dat is afgelopen nachten gebeurd en vannacht vermoedelijk weer. Je moet je voorstellen dat ik op een compound zit met goede beveiliging, hoge muren en omringd door checkpoints. Maar als ik een raket op mijn dak krijg, is het uiteraard niet veilig. Het is geen prettig moment als zo’n alarm afgaat. Je hoort ook direct explosies in de buurt. Ik ben niet bang, dan moet je zo’n baan niet ambiëren.’’

Wat merkt u aan onrust op straat?

,,Er zijn al maandenlang demonstraties aan de gang. Maar de recente onrust is van een andere orde. De VN-compound bevindt zich niet ver van de Amerikaanse ambassade. Als ik daar langsrijd, zie ik dat de muren vorige week zijn beschadigd en dat er graffiti op wordt is gespoten. Die muren worden dan nu weer gewit. Men is onder de indruk en bang dat een oorlog tussen de VS en Iran wordt uitgevochten op Iraaks grondgebied.’’

Wat kunt u als VN-gezant doen in Bagdad als de spanning zo hoog oploopt?

,,Ik kan niet toveren, maar wel goed luisteren en op basis daarvan adviseren. De strategie is wel ‘het hoofd koel houden.’ Vele Irakezen zijn echt geschrokken door de wijze waarop de aanslag is gebeurd, de timing ervan en de mogelijke gevolgen voor hun land. Want ze snakken naar rust en wederopbouw.’’

U spreekt met de hoofdrolspelers, Iraaks premier Adil Abdul- Mahdi, parlementsvoorzitter Mohammed al-Halbousi en de president Barham Salih.

,,Maandagochtend heb ik de heren gesproken. Ze zijn zich bewust van het belang van een koel hoofd. Ze maken zich grote zorgen. Een meerderheid heeft zondag in het parlement gestemd voor vertrek van niet alleen de VS, maar van alle buitenlandse troepen. Dit is niet alleen een veiligheidskwestie, maar zo’n vertrek kan ook het begin van een economische crisis inluiden.’’

Iedereen moet zijn best doen het hoofd koel te houden. Allerhande oorlogs­taal helpt dan niet, aldus Hennis.

Hoe is premier Abdul Mahdi er aan toe?

,,De aanslag heeft hem zeer geraakt. Hij had vorig week een afspraak met Soleimani. Ze kennen elkaar al heel lang. Toen IS voor de poorten van Erbil en Bagdad werd bestreden, speelde Soleimani daar een belangrijke rol bij. In zo’n gesprek spreken we over op het belang van rust en stabiliteit en de boodschap die daarvoor nodig is. Ik probeer er voor hem te zijn om het belang van Irak en de Irakezen te dienen.’’

Hoe weegt u de zet van de Amerikaanse president Trump om Soleimani te executeren?

,,De spanningen tussen de VS en Iran zijn bekend. We weten dat die spanning juist via en in andere landen tot uiting komt. Er werd in Irak gedemonstreerd voor betere publieke voorzieningen en meer burgerrechten: de aandacht daarvoor is nu volledig weg. Daar zijn vijfhonderd doden bij gevallen en duizenden mensen gewond geraakt. Het is pijnlijk en cynisch.’’

Nu wil het parlement alle buitenlandse troepen uit Irak weg hebben. Kan dat?

,,De Iraakse regering heeft nu de demissionaire status. De vraag is of ze die motie kunnen uitvoeren. Bovendien is de stemming geboycot door de Koerden en de soennieten. Het is eigenlijk een sjiitische beslissing. Vandaag is er een vergadering met alle politieke leiders over hoe het verder moet, waarbij de eenheid van Irak voorop staat.’’

Vreest u dat het oorlog wordt?

,,Dat is een reëel risico. Ik begrijp de emoties in Washington en Teheran. Maar iedereen moet zijn best doen het hoofd koel te houden. Allerhande oorlogstaal helpt dan niet. En de eenheid moet bewaard worden tussen de verschillende bevolkingsgroepen: Koerden, sjiieten en de soennieten. Want als dat slecht wordt gemanaged, kan hier zo maar een burgeroorlog ontstaan. Ik hoop dat Irak de tijd wordt gegund om werk te maken van de broodnodige stabiliteit en eenheid.’’

Rutte dringt in gesprek met premier Irak aan op kalmte

MSN 06.01.2020  Premier Mark Rutte heeft in een telefoongesprek met de Iraakse premier Adil Abdul-Mahdi aangedrongen de kalmte te bewaren. “Niemand heeft baat bij verdere escalatie”, twitterde hij na het onderhoud.

De spanningen zijn hoog opgelopen door de dood van de Iraanse generaal Qassem Soleimani. Hij kwam bij het vliegveld van Bagdad om het leven door een Amerikaanse droneaanval.

In Irak is woedend gereageerd op de Amerikaanse actie waarbij ook een invloedrijke Iraakse militieleider het leven verloor. Het parlement wil dat alle buitenlandse militairen Irak verlaten.

Er zijn rond de zestig Nederlandse militairen in Irak, de meerderheid zit in het Koerdische noorden. De meeste militairen maken deel uit van een trainingsmissie van de internationale coalitie tegen IS. Deze missie is stilgelegd.

Nederlandse trainingsmissie ook in Noord-Irak stilgelegd

MSN 06.01.2020 De militaire trainingsmissie in Noord-Irak is stilgelegd vanwege de spanningen tussen de VS en Iran. Dat meldt het ministerie van Defensie, dat erop wijst dat er nog geen plannen zijn om de Nederlandse militairen terug te halen.

Het gaat om veertig Nederlandse militairen in de omgeving van de Noord-Iraakse stad Erbil. Zij trainen Koerdische- en Iraakse militairen in onder meer leiderschap, het onschadelijk maken van bermbommen en het beveiligen van grote gebieden.

Lees meer

Omgekomen bij bombardement VS: wie was generaal Qassem Soleimani?

Dood Iraanse generaal

De training van speciale eenheden door Nederlandse militairen in de Iraakse hoofdstad Bagdad was vanwege de spanningen al eerder stopgezet.

De spanning ontstond nadat de Verenigde Staten de Iraanse generaal Qassem Soleimani afgelopen vrijdag bij een drone-aanval hadden gedood. Iran heeft wraak gezworen voor de aanslag op Soleimani.

Atoomakkoord

Iran heeft wraak op de VS gezworen. In de regio groeit daardoor de angst voor een escalatie van de situatie en voor gewapende conflicten. Ook heeft het land zich na de dood van Soleimani teruggetrokken uit het atoomakkoord, waardoor Iran verder kan gaan met zijn nucleaire programma en met de verrijking van uranium.

Lees ook:

Wordt het oorlog? Vijf vragen over dodelijke aanval op Iraanse generaal

Generaal Soleimani: de grootste bad guy ter wereld?

Bekijk deze video op RTL XL

Generaal Soleimani had veel macht en invloed in Iran. Diens activiteiten waren de Amerikanen een doorn in het oog, maar het uitschakelen van Soleimani is niet zonder risico’s.

RTL Nieuws; Qassim Soleimani  Ministerie van Defensie  Defensie  Irak  Iran  Verenigde Staten

Deel trainingsmissie Irak opgeschort, Nederland overlegt hoe het verder moet

NOS 05.01.2020 Het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken bestudeert de resolutie waarin het Iraakse parlement zich heeft uitgesproken tegen militaire aanwezigheid van andere landen in Irak. Ook Nederland is militair aanwezig in Irak namens de internationale coalitie in de strijd tegen Islamitische Staat. De coalitie wordt geleid door de VS.

De resolutie is het antwoord van het Iraakse parlement op de luchtaanvallen van de VS afgelopen vrijdag in Bagdad, waarbij de Iraanse generaal Soleimani en de Iraakse militieleider Muhandis werden geliquideerd. De resolutie is niet bindend, maar premier Abdul-Mahdi zei vandaag dat het beter is voor beide landen als de Amerikanen verdwijnen uit Irak. Hij sprak van een ‘voor ons of tegen ons-beleid’ van de Amerikanen.

Mandaat van regering

Buitenlandse Zaken zegt in overleg te zijn met de andere landen uit de internationale coalitie tegen Islamitische Staat. Het ministerie benadrukt dat de buitenlandse troepen op dit moment in Irak zitten met een mandaat van Iraakse regering om IS te bestrijden.

Het trainen van Iraakse commando’s in Bagdad wordt voorlopig stopgezet, heeft de internationale coalitie besloten. In de hoofdstad trainden drie tot twaalf Nederlanders Irakezen. De trainingen in Erbil, in het noorden van het land, gaan wel door. Daar leiden zo’n vijftig Nederlandse trainers strijders van de Iraaks-Koerdische peshmerga op.

Bekijk ook;

Nederlandse trainingsmissie in Irak gaat voorlopig door

NU 05.01.2020 De trainingsmissie van Nederlandse militairen in Noord-Irak gaat voorlopig door, bevestigt een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken aan NU.nl. In Bagdad wordt een kleinere trainingsmissie wel tijdelijk stilgelegd.

Als onderdeel van een door de Verenigde Staten geleide internationale coalitie zijn er zo’n zestig Nederlandse militairen in Irak gestationeerd.

De verhoudingen tussen de Verenigde Staten en Iran en Irak staan op scherp sinds de Iraanse topgeneraal Qassem Soleimani afgelopen vrijdag is gedood bij een Amerikaanse droneaanval in Bagdad. Hierbij kwam ook de hooggeplaatste Iraakse militieleider Abu Mahdi Al Muhandis om het leven.

Iraakse parlement wil buitenlandse troepen wegsturen

In Irak heerst een grote verontwaardiging over de onaangekondigde aanval op Iraaks grondgebied. Zondag nam het Iraakse parlement een niet-bindende resolutie aan waarmee het buitenlandse troepen het land uit wil sturen. De Iraakse premier Adel Abdul Mahdi gaf eerder aan deze te zullen goedkeuren.

Militaire troepen van de Verenigde Staten en bondgenoten zijn sinds 2014 in in Irak als onderdeel van een internationale coalitie tegen Islamitische Staat (IS) en vochten samen met Iraakse strijdkrachten tegen de terreurgroep. Hoewel ze er met toestemming van de Iraakse regering zijn, is de aanwezigheid van buitenlandse militairen in Irak een politiek gevoelig onderwerp.

Tienduizenden Iraniërs onthalen lichaam Soleimani bij terugkomst

Missie in Erbil gaat door

De woordvoerder van Buitenlandse Zaken benadrukt dat de Nederlandse militairen er zijn op uitnodiging van de Iraakse regering. “We bestuderen de resolutie van het Iraakse parlement en staan in contact met partners.”

In het noorden van Irak bij Erbil leiden zo’n veertig Nederlandse mariniers Koerdische strijdkrachten op. Deze missie in het relatief rustige noorden gaat voorlopig door.

Een andere trainingsmissie in Bagdad, waar drie tot twaalf Nederlandse commando’s werken, is wel tijdelijk door de internationale coalitie stopgezet, zegt de woordvoerder van Buitenlandse Zaken. Er zijn veiligheidsmaatregelen genomen, maar er zou nog geen reden zijn om hen terug te laten komen.

Spanningen lopen op

Maandag houdt de NAVO een spoedberaad in Brussel over de oplopende spanningen in het Midden-Oosten. Zaterdag werd bekendgemaakt dat er extra veiligheidsmaatregelen worden genomen om NAVO-troepen te beschermen tegen eventuele represailles.

Sinds de dood van Soleimani vrijdag vliegen er bedreigingen over en weer tussen de Verenigde Staten en Iran. De grootayatollah Ali Khamenei heeft belooft “harde wraak” te nemen voor de dood van Soleimani. De Amerikaanse president Donald Trump dreigt met een “harde en snelle” aanval te komen als er represailles tegen Amerikaanse belangen komen.

Zie ook: Aanval op Iraanse generaal is kantelpunt: alles wat je erover moet weten

Lees meer over: Buitenland

Oud-minister Hennis werkt door in Irak

Telegraaf 05.01.2020 Oud-minister Jeanine Hennis-Plasschaert werkt gewoon door in Irak. Het ministerie van Buitenlandse Zaken riep vanwege de opgelopen spanningen in de regio Nederlanders op om de Iraakse hoofdstad Bagdad te verlaten.

Hennis-Plasschaert werkt sinds 2018 in Irak, als gezant van de Verenigde Naties (VN). Die organisatie kon in eerste instantie niet vertellen of zij de hoofdstad, of zelfs het land, heeft verlaten. „Om veiligheidsredenen kunnen wij niks vertellen over haar huidige locatie of toekomstige plannen”, liet een woordvoerder weten.

Maar dat bleek een misverstand, meldde de VN later aan deze krant. De organisatie kan haar exacte locatie niet doorgeven, maar de oud-minister werkt wel gewoon door in Irak. De VN-woordvoerder laat weten dat Hennis en haar staf van de ’best mogelijke veiligheid’ worden voorzien door de VN.

Bekijk ook: 

Zet liquidatie generaal hele regio in vuur en vlam? 

Reisadvies

Voor Irak gold vanuit Nederland al langer een rood reisadvies. En de situatie is ernstiger geworden sinds de Iraanse generaal Qassam Soleimani deze week in Bagdad werd gedood door de Verenigde Staten. „Het reisadvies was al rood, roder dan dit kan niet”, liet het ministerie van Buitenlandse Zaken eerder weten. Dat ging gepaard met een oproep aan Nederlanders om te vertrekken uit de Iraakse hoofdstad.

Bekijk ook: 

De laatste uren van ’killer-generaal’ Qassem Soleimani 

Of dat ook gebeurt , is onduidelijk. Het ministerie meldt zondag dat het geen cijfers heeft over hoeveel Nederlanders de afgelopen dagen uit Bagdad of Irak vertrokken zijn. „Mensen hoeven zich niet te melden bij ons als ze in Irak zijn of vertrekken”, laat een woordvoerder weten. „Daarom weten we niet precies hoeveel Nederlanders er op dit moment in het land zijn.”

Bekijk meer van; internationale betrekkingen gewapend conflict Qassam Soleimani Jeanine Hennis-Plasschaert Irak Bagdad Buitenlandse Zaken

Nederland bevriest training Iraakse commando’s

AD 05.01.2020 De Nederlandse groep militaire trainers die Iraakse commando’s in Bagdad opleidt, is daarmee dit weekend gestopt. Dit is een direct gevolg van de spanningen tussen de Verenigde Staten en Iran na de executie van de Iraanse generaal Soleimani op het vliegveld in Bagdad. Dit heeft ministerie van Defensie laten weten.

Het gaat om een groep trainers die varieert tussen drie en twaalf militairen. De Iraakse commando’s worden opgeleid in de strijd tegen Islamitische Staat (IS). De internationale coalitie die strijdt tegen IS wordt aangevoerd door de Verenigde Staten.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken overlegt met zijn topdiplomaten en andere ministers uit de anti-IS-coalitie, zo meldt een woordvoerder. Er is grote onduidelijkheid ontstaan nu het Iraakse parlement in een niet bindende resolutie heeft uitgesproken dat de internationale coalitie weg moet uit Irak na de aanslag van de Amerikanen op Soleimani en de Iraakse militieleider Muhandis. De internationale coalitie heeft immers een mandaat van de Iraakse regering.

De trainingen die door Nederland in Noord-Irak te Erbil worden gegeven gaan vooralsnog gewoon door. Het gaat om vijftig Nederlanders die de Iraakse-Koerdische peshmerga opleiden. Onduidelijk is wanneer er een duidelijke lijn is tussen de landen van de anti-IS-coalitie

Uitwerking resolutie

Volgens de Iraakse premier Adel Abdul Mahdi zijn overheidsfunctionarissen nu bezig een memo op te stellen die duidelijkheid moet geven over juridische en procedurele stappen die genomen moeten worden om de resolutie van het parlement uit te voeren.

Het Amerikaanse Ministerie van Buitenlandse Zaken laat in een verklaring weten teleurgesteld te zijn in het besluit van het Iraakse parlement, meldt persbureau Reuters. Het ministerie benadrukt het belang van de aanwezigheid van Amerikaanse troepen in Irak vanwege de strijd tegen IS.

VS en bondgenoten staken trainingsmissie in Irak, militairen extra beveiligd

NU 04.01.2020 De Verenigde Staten en hun bondgenoten staken vanwege de verhoogde dreiging van een aanval uit Iran per direct en voor onbepaalde tijd trainingen van Iraakse militairen in opleiding, laat een woordvoerder van de NAVO zaterdag weten. De bescherming van alle troepen die meedoen aan de militaire operatie Inherent Resolve (OIR) wordt opgeschaald.

Dat besluit zou ook Nederlandse militairen en experts onder verscherpt toezicht stellen. Nederland nam samen met veertien andere bondgenoten van de VS deel aan OIR.

“De veiligheid van ons personeel in Irak gaat boven alles”, zegt woordvoerder Dylan White van de NAVO. “Wij blijven alle nodige voorzorgsmaatregelen nemen. De NAVO-missie wordt voortgezet, maar de trainingsactiviteiten worden tijdelijk opgeschort.”

Uit een Kamerbrief (meer) van medio oktober blijkt dat in Noord-Irak en Bagdad ten minste zestig Nederlandse militairen actief zijn, mogelijk gesteund door twintig experts. De Nederlandse militairen geven onder meer trainingen aan Koerdische en Iraakse militairen in het gebied.

Uitgerekend in Bagdad vond in de nacht van vrijdag op zaterdag een nieuwe luchtaanval plaats. Een konvooi van de door Iran gesteunde militiegroepering Popular Mobilisation Forces (PMF) werd onder vuur genomen. Ten minste zes mensen kwamen daarbij om het leven, aldus Iraakse staatsmedia.

Het land vermoedt dat de Amerikanen achter de aanval zitten. In de drie uitgebrande auto’s zouden medici en geen hooggeplaatste militairen hebben gezeten.

Een woordvoerder van de OIR ontkent zaterdagochtend dat de internationale coalitie de laatste dagen luchtaanvallen heeft uitgevoerd ten noorden van Bagdad.

Trump: ‘VS wil oorlog met Iran voorkomen, niet starten’

Conflict tussen Iran en VS escaleert na dood Iraanse generaal

De spanningen tussen de VS en Iran zijn opgelaaid nadat de Amerikanen vrijdag de Iraanse generaal Qassem Soleimani doodden bij een luchtaanval op een vliegveld in Irak. Soleimani gold als de belangrijkste militair en op grootayatollah Ali Khamenei na machtigste man in Iran. Hij wordt zaterdag begraven in Bagdad.

Iran zint op wraak en dreigt hard terug te slaan naar de Amerikanen. President Donald Trump nam daarom de beslissing om drieduizend extra militairen naar het gebied te sturen om de veiligheid in de regio te waarborgen. Eerder deze week ging een bataljon van 750 militairen hen al voor.

Sinds mei hebben de Amerikanen al ongeveer veertienduizend extra militairen naar het Midden-Oosten gestuurd naar aanleiding van de groeiende onrust.

Democraat Sanders wil met wet macht Trump aan banden leggen

De lijn van Trump kwam hem op kritiek van de Democraten te staan. Chuck Schumer, de Democratische fractievoorzitter in de Senaat, vindt dat Trump “niet het recht heeft om een oorlog met Iran te beginnen”. Volgens hem moet het Amerikaanse Congres, waarin de Democraten de scepter zwaaien, daar toestemming voor geven.

Presidentskandidaat Bernie Sanders wil verdere “militaire plannen” van Trump met een wetsvoorstel dwarsbomen. In de nacht van vrijdag op zaterdag introduceerde hij een maatregel waarmee het Congres straks vrijwel iedere uitgave van Trump in het Midden-Oosten moet goedkeuren.

Zie ook: Aanval op Iraanse generaal is kantelpunt: alles wat je erover moet weten

Lees meer over: Iran  Verenigde Staten  Donald Trump  Buitenland  Spanningen Iran

Politieke partijen bezorgd over deelname missie in Golfregio

AD 03.01.2020 Partijen in de Tweede Kamer zijn bezorgd dat deelname van een Nederlands marineschip aan een missie in de Perzische Golf te gevaarlijk wordt nu de spanning in de regio verder is opgelopen. Iran zweert wraak nadat de Iraanse generaal Qassem Soleimani is omgekomen bij een Amerikaanse luchtaanval in Irak.

Volgens regeringspartij D66 moet het kabinet ‘opnieuw wegen’ of deelname aan de missie niet extra risicovol is geworden. Die missie kan ook ‘juist nu belangrijk zijn’, maar die overweging moet het kabinet maken, zegt D66-Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma. Eind januari gaat een Nederlands marineschip naar de Straat van Hormuz, als onderdeel van een door Frankrijk geleide diplomatiek-militaire missie.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Ook regeringspartij ChristenUnie wil van het kabinet weten in hoeverre deze aanval van invloed is op de komende maritieme missie. Kamerlid Sadet Karabulut van oppositiepartij SP vindt dat het sturen van het schip ‘alleen maar onverstandiger is geworden’ onder de nieuwe omstandigheden. Zij hoopt dat de regering het besluit terugdraait.

Oppositiepartij GroenLinks wil dat de komende weken wordt geprobeerd om samen met andere Europese landen als Frankrijk en Denemarken op diplomatiek niveau de boel te sussen. De spanningen tussen Iran en de Verenigde Staten lopen al langer op. De Europese Unie staat een gematigder koers richting het regime in Teheran voor. ,,We hebben nog een paar weken om dat op Europees niveau van de grond te tillen voordat de missie begint’’, zegt GroenLinks-Kamerlid Bram van Ojik.

Kabinet

Het kabinet ziet daar vooralsnog geen aanleiding toe. Het ministerie van Defensie wijst erop dat het fregat Zr. Ms. De Ruyter dat zal deelnemen aan de missie, pas eind januari vertrekt. Dan zijn de gemoederen mogelijk weer wat bedaard. Tot die tijd houdt het kabinet de boel nauwlettend in de gaten.

Het fregat moet deelnemen aan een Europese missie die de vaarroutes door de nauwe zeestraat tussen Iran en het Arabisch schiereiland veilig moet houden. De De Ruyter blijft zes maanden in deze Straat van Hormuz, het westelijke deel van de Golf van Oman en het oostelijke deel van de Perzische Golf.

Minister Stef Blok noemt de situatie in de regio na de dood van Soleimani ‘zorgelijk en ernstig’.  ,,Het is van groot belang dat de kalmte in de regio bewaard wordt”, zegt hij. Wel heeft hij begrip voor de aanval van de Verenigde Staten. Iran werkt instabiliteit in de regio in de hand, aldus Blok. De gedode generaal Qassem Soleimani ‘had daar een rol in’.

Veiligheid

Het kabinet heeft Nederlanders in Irak opgeroepen zo mogelijk het land te verlaten. Het kabinet volgt de situatie op de voet en ‘staat in contact met internationale partners’ beklemtoont de minister. ,,De veiligheid van Nederlanders in de regio heeft altijd onze volle aandacht, ook nu.”

Ook partijen in de Tweede Kamer zijn bezorgd. De Verenigde Staten zijn ‘terecht woedend over eerder onaanvaardbaar Iraans geweld’, vindt VVD-Kamerlid Sven Koopmans. ,,Iran stookt conflicten in de regio op, steunt terroristen en Soleimani had hierin een centrale rol. Dus ik begrijp de Amerikaanse woede.’’

Wel vindt Koopmans de actie onbezonnen. ,,Een persoonsgerichte aanval op een generaal is een ongekende en risicovolle stap. Escalatie is niet het antwoord, de landen moeten nu snel in gesprek, zo nodig met hulp van anderen.”

Volgens D66’er Sjoerdsma hebben ‘mensen in de regio geleden onder Suleimani’s beleid van dood en verderf ‘. ,,Zij zullen vandaag opgelucht adem halen.’’ ChristenUnie-Kamerlid Joël Voordewind noemt het zaak de banden met democratische krachten in Irak aan te halen en te zorgen dat de invloed van Iran in Irak wordt verminderd.

Militairen

Het ministerie van Defensie bekijkt nog of de Nederlandse militairen die in het noorden van Irak zijn gelegerd hun werk veilig kunnen blijven doen. Bij eerdere momenten dat de spanningen in Irak of in de regio hoog opliepen, kregen zij bijvoorbeeld het bevel voorlopig binnen te blijven. Dat gebeurde voor het laatst in mei vorig jaar.

De militairen zijn in Irak om Iraakse commando’s en Koerdische strijders op te leiden voor de strijd tegen bijvoorbeeld IS.

Kettingreactie

Andere landen zijn eveneens bang dat de dood van Soleimani een kettingreactie in gang zet die kan leiden tot nog meer geweld. Charles Michel, de voorzitter van de Europese Raad, roept op om verdere escalatie ‘ten koste van alles’ af te wenden. Volgens hem moet ‘de cirkel van geweld’ in Irak doorbroken worden.

In Rusland heeft de voorzitter van de buitenlandcommissie van het Russische Hogerhuis, Konstantin Kosatsjev, de actie van de Amerikanen ‘roekeloos’genoemd. Volgens hem zal dit leiden tot verdere escalatie in de regio. ,,De dood van Soleimani kan Iran dwingen kernwapens te produceren, zelfs als het land dat niet van plan was’’, zegt hij.

januari 5, 2020 Posted by | 2e kamer, Adel Abdul Mahdi, Irak, iran, is, isis, nederlandse missie, perzische golf, Qassem Soleimani, tweede kamer | , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Kabinet Rutte 3 – Nederland ook in de strijd tegen IS in Irak en verder – deel 10

Haalt het Klimaatkabinet Rutte 3 het jaar 2020 ??? – deel 5

Uitspraak Hoge Raad 20.12.2019

De Staat moet volgens deze uitspraak eind 2020 minimaal een kwart minder broeikasgassen uitstoten ten opzichte van 1990.

Het oordeel van de Hoge Raad in het kort samengevat:

  • De Staat moet definitief eind 2020 de uitstoot van broeikasgassen ten opzichte van 1990 met 25 procent hebben verminderd.
  • Klimaatverandering wordt gezien als reëel gevaar waar burgers tegen beschermd moeten worden.
  • Uit berekeningen lijkt de overheid het gestelde doel niet te gaan halen.
  • De zaak werd in 2013 door burgerplatform Urgenda aangespannen.

De eerdere uitspraak van het gerechtshof in Den Haag dat de Staat verplicht is om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen, blijft dus in stand. Dat heeft de Hoge Raad vrijdag 20.12.2019 bepaald. De uitspraak uit het Urgenda-vonnis, over een reductie van minimaal 25 procent in 2020 ten opzichte van 1990, is daarmee definitief.

Telegraaf 03.01.2020

Telegraaf 30.12.2019

AD 21.12.2019

Het halen van die 25 procent minder uitstoot is geen eenvoudige opgave. Uit recent onderzoek blijkt dat de reductie vorig jaar nog maar 15 procent was. Daar is bijna dertig jaar over gedaan. De onderzoekers denken dat het volgend jaar 23 procent kan zijn, maar de onzekerheden zijn erg groot. Begin deze week stelden ze de verwachting bij naar 20 à 21 procent. Als het nog meer tegenzit, wordt het 19 procent.

AD 30.12.2019

Klimaatakkoord

Het kabinet heeft bij herhaling laten weten de uitspraak van de rechter te willen naleven, ook al was er wel cassatie ingesteld bij de Hoge Raad. Het gaat de regering daarbij om het principiële punt dat de rechter niet de op de stoel van de politiek mag gaan zitten. De uitspraak van het gerechtshof beperkt de vrijheid van het kabinet om beleid te maken, en “dat kan grote gevolgen hebben voor de vrijheid van kabinetten bij het maken van klimaatbeleid en op andere beleidsterreinen”, zo stelde de regering eerder.

Als de Staat de uitspraak van de rechter wil naleven, zijn er verschillende opties. Het kabinet kan ertoe besluiten om alle kolencentrales te sluiten, maar het kan ook de kaasschaafmethode toepassen: veel maatregelen nemen die allemaal kleine beetjes helpen. Een combinatie van beide is ook mogelijk.

Telegraaf 21.12.2019

Vorig jaar bekrachtigde het gerechtshof het eerdere spraakmakende vonnis in de zaak van klimaatorganisatie Urgenda tegen de staat. Het hof oordeelde dat deze klimaatmaatregelen behoren tot de zorgplicht van de overheid en sprak van een reële dreiging door klimaatverandering.

AD 21.12.2019

Klimaat-minister Wiebes ging daartegen in cassatie. Niet omdat hij bezwaar maakte tegen de inhoud van de uitspraak, maar om het principe. “We willen in hoogste instantie weten of de rechter op de stoel van de politiek kan gaan zitten.”

De Hoge Raad is een rechterlijke instantie die niet inhoudelijk naar een zaak kijkt, maar oordeelt of de wet en procesregels juist zijn toegepast. Die vraag kan in dit geval met ‘ja’ beantwoord worden.

Het hof zei daar eerder over dat Nederland zich gebonden heeft aan internationale verdragen, die rechtsgeldig zijn en dus juridisch getoetst kunnen worden door de Nederlandse rechter. De Hoge Raad onderschrijft dit.

Reactie kabinet

Er komen op dit moment geen extra klimaatmaatregelen nadat de Hoge Raad het Urgenda-vonnis vrijdag 20.12.2019 definitief maakte, schrijft minister Eric Wiebes (Klimaat) aan de Tweede Kamer. Er zijn namelijk al maatregelen genomen, benadrukt Wiebes. In juni werd het Klimaatakkoord gesloten dat moet uiteindelijk leiden tot de CO2-reductie.

In november kondigde het kabinet hierop aanvullende klimaatmaatregelen aan omdat het CO2-doel niet zou worden gehaald volgens berekeningen van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL).

“Het doel blijft om het doel te halen”, zei de premier. Dat waren dezelfde woorden die hij begin dit jaar gebruikte toen het PBL een eerste waarschuwing gaf dat het Urgenda-doel waarschijnlijk niet wordt gehaald.

Kabinet trof extra klimaatmaatregelen

Het kabinet worstelt al jaren met het Urgenda-vonnis. Sinds het PBL begin dit jaar voor het eerst waarschuwde dat het CO2-doel niet wordt gehaald, wordt er nagedacht over welke klimaatmaatregelen getroffen kunnen worden.

Zo wordt de Hemwegcentrale eerder gesloten en komt er een CO2-belasting voor grote bedrijven, een van de afspraken uit het Klimaatakkoord.

Daar kwam het recente besluit om de maximumsnelheid overdag op alle snelwegen naar 100 kilometer per uur te verlagen bovenop. Dat is een maatregel om de stikstofuitstoot te verlagen, maar het helpt ook bij CO2reductie.

“Het doel is om het doel te halen”, zei premier Mark Rutte in januari toen hij werd geconfronteerd met de PBL-cijfers. Voor Rutte is het belangrijk dat CO2-reducerende maatregelen die hier worden genomen, niet tot een uitstootstijging in het buitenland (‘weglekeffect‘) leiden. Ze mogen ook niet ten koste gaan van werkgelegenheid.

40-puntenplan

Urgenda heeft samen met ruim 700 andere organisaties afgelopen zomer al een 40-puntenplan gepresenteerd waarmee het doel gehaald kan worden.

Elektromotoren

Daarin staat bijvoorbeeld dat 70 procent van het elektriciteitsverbruik in de industrie wordt gebruikt door elektromotoren. Als die worden vervangen door zuiniger modellen die al op de markt zijn, kan er veel stroom bespaard worden. Bedrijven zouden daar subsidie voor moeten krijgen.

“Je kunt dit vergelijken met de aanschaf van een nieuwe koelkast, op een moment dat je oude nog niet kapot is. Dit leidt vrijwel altijd tot besparingen, omdat nieuwe modellen veel zuiniger zijn geworden. Zo zijn bedrijven eigenlijk verplicht om alle maatregelen te nemen, die zichzelf binnen vijf jaar terugverdienen. Alleen wordt dit beleid niet gehandhaafd, daarom houden veel bedrijven zich er niet aan”, aldus Minnesma. Als bedrijven wel zuiniger motoren aanschaffen, valt daar 2 megaton aan CO2 mee te besparen.

Een andere maatregel voorziet in een nieuwe bandenpomp, die werkt op zonnepanelen. Met het apparaat kunnen burgers de banden van hun auto op spanning brengen. Als je dit vier keer per jaar doet, bespaar je volgens Urgenda honderd euro en 0,2 megaton aan uitstoot. De apparaten worden onder meer bij supermarkten geplaatst.

Een andere categorie maatregelen gaat over het eten van vlees. Tot 2030 wordt verwacht dat ruim zestig procent van alle varkenshouders gaan stoppen met hun bedrijf. “De overheid kan deze sanering versnellen, door de varkensrechten op te kopen en uit de markt te halen. Want anders worden ze verkocht aan steeds groter wordende varkensbedrijven”, zegt Minnesma. Het minder eten van vlees is een belangrijke manier om de uitstoot van broeikasgassen tegen te gaan.

24 megaton

Het is een kleine greep uit de veertig maatregelen, die vanmiddag worden gepresenteerd. “Wat wij ermee willen bereiken, is laten zien dat het kan, en dat het kabinet snelheid gaat maken.” Eerder dit jaar kwam het Planbureau voor de Leefomgeving tot de conclusie dat het doel uit de Urgenda-rechtszaak met het huidige beleid niet gehaald wordt.

Het gat is volgens het Planbureau gemiddeld 9 megaton. Maar volgens Urgenda is de opgave eigenlijk nog veel groter. “Ja, want volgens de laatste cijfers van het CBS zitten we nu op ruim 14 procent minder broeikasgassen dan in 1990, terwijl we over een jaar op 25 procent moeten zitten. Omgerekend gaat dat om 24 megaton, die nog bespaard moet worden.”

Daarom vreest Urgenda dat alleen het sluiten van de kolencentrales niet voldoende is, en het kabinet sowieso op zoek moet naar andere aanvullende maatregelen.

Unieke zaak

Onder juristen heeft de Urgenda-rechtszaak tot veel discussie geleid. De uitspraak was dan ook uniek, want niet eerder stelde een rechter dat een regering meer moet doen tegen klimaatverandering. De Hoge Raad heeft laten weten de zaak nog voor het eind van dit jaar te willen afhandelen.

Terugblik

Zo kwam het klimaat de afgelopen tien jaar in het nieuws

Over één ding zijn de meeste mensen het wel eens: een van de belangrijkste sleutelmomenten op het gebied van het klimaat vond plaats in 2015 in Parijs. Daar sloten 195 landen een mondiaal akkoord over klimaatverandering, waarin ze afspraken de opwarming van de aarde te beperken tot ruim onder de 2 graden (het liefst zelfs tot 1,5 graad).

‘Klimaatdepressie’

Hoewel aanvankelijk nog maar langzaam leek door te dringen hoe groot de consequenties ervan waren, werd het akkoord van Parijs al meteen ‘historisch’ genoemd. En dat terwijl we dit decennium begonnen met depressieve onderhandelaars die nergens meer in geloofden, vertelt klimaatbeleidsonderzoeker Heleen de Coninck van de Radboud Universiteit.

“Nadat de klimaattop in Kopenhagen eind 2009 was mislukt, zag je dat de aandacht voor het klimaat even helemaal weg was. De onderhandelaars waren zo teleurgesteld, er trad een soort algehele klimaatdepressie in. En daardoor dachten veel mensen: we kunnen er blijkbaar niks aan doen.”

Breuk

Toch stond het denken over het klimaat in die periode niet stil. Zo werd in Nederland in 2013 het Energieakkoord gesloten, met afspraken over bijvoorbeeld oude kolencentrales (die moeten weg) en windparken (die moeten er juist bij).

Ed Nijpels, die in de jaren 80 milieuminister was, zag toe op de naleving van het Energieakkoord. “Het akkoord vormde een doorbraak in het denken over het klimaat”, zegt hij er nu over. “Een breuk in het tot dan toe warrige en inconsistente energiebeleid dat Nederland voerde. De urgentie werd tot dan toe niet gevoeld, het klimaat stond helemaal niet op de agenda.” (Urgenda)

NOS

In de tweede helft van dit decennium kregen we in Nederland een Klimaatwet, een Klimaatakkoord en vorige maand voor het eerst een nationale Klimaat- en Energieverkenning.

Duurzaamheidsorganisatie Urgenda dwong de Nederlandse Staat om de uitstoot van broeikasgassen terug te dringen, we zagen verschillende klimaatmarsen en tienduizenden klimaatspijbelaars. Het moge duidelijk zijn: het klimaat heeft de politieke en maatschappelijke agenda inmiddels wel bereikt.

Hete zomers en meer aardbevingen

Volgens onderzoeker De Coninck komt dat door een combinatie van factoren. “De wetenschappelijke zekerheid neemt toe, maar mensen zien klimaatverandering ook bevestigd in hun eigen omgeving.” Ze doelt op de afgelopen twee hete zomers in Nederland. “Die zijn geen signaal voor klimaatverandering, want het klimaat is het gemiddelde weer over dertig jaar. Maar door die hete zomers zijn mensen wel vaker gaan denken: er is misschien iets aan de hand.”

Ook de toename van aardbevingen in Groningen heeft meegespeeld, zegt De Coninck. “Die komen natuurlijk niet door klimaatverandering, maar hebben wel heel veel invloed gehad op de rol van gas in Nederland. Gas was altijd onaantastbaar. Maar nu werd het uitfaseren van gas bespreekbaar in de politiek.”

“Je kunt er beter met de vrouw van je vriend vandoor gaan dan met zijn auto”, aldus oud-milieuminister Ed Nijpels (VVD)

Met de aandacht voor het klimaat nam ook de weerstand toe. Want al die klimaatplannen kosten geld, en wie gaat dat betalen? Hoe moet dat straks zonder gasfornuis? En mogen we straks nog wel vlees eten of autorijden?

Oud-VVD-minister Nijpels haalt een van zijn stokpaardjes van stal: “Je kunt er beter met de vrouw van je vriend vandoor gaan dan met zijn auto.” Klimaatmaatregelen op het gebied van automobiliteit liggen gevoelig, zegt hij. “Dat was dertig jaar geleden zo en nu nog steeds. Hetzelfde geldt voor duurzame investeringen in je eigen huis. Dat moet je wel kunnen betalen.”

Over de kosten van het verduurzamen van je woning doen verschillende cijfers de ronde. Hoe zit het? Lees erover in dit artikel.‘Geldklopperij’

De betaalbaarheid van klimaatmaatregelen staat in de politiek regelmatig ter discussie. Volgens Thierry Baudet van Forum voor Democratie kosten de geplande maatregelen “astronomisch” veel geld, terwijl ze “niet-renderend” zijn. PVV-leider Geert Wilders spreekt van “ideologische geldklopperij“.

Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) berekende eerder dit jaar dat de extra kosten van het (toen nog concept-)klimaatakkoord oplopen tot bijna 2 miljard per jaar in 2030. De kosten van het definitieve akkoord liggen waarschijnlijk iets hoger, voegde het PBL daar in november aan toe.

‘Banger voor klimaatverandering’

Volgens onderzoekers van demografisch instituut NIDI is het aantal klimaatsceptici in Nederland het afgelopen decennium afgenomen. Vond in 2009 nog bijna een kwart van de Nederlanders de verhalen over klimaatverandering sterk overdreven, in 2018 was dat gedaald tot 11 procent.

Uit hetzelfde onderzoek blijkt dat het aantal mensen dat zich zorgen maakt over de opwarming van de aarde in die periode juist is toegenomen van 35 naar 58 procent. Recent onderzoek van de Europese Investeringsbank geeft eenzelfde beeld: bijna de helft van de 30.000 ondervraagden gaf aan banger te zijn voor klimaatverandering dan voor baanverlies of een terroristische aanslag.

Verbeterpunten

Volgens hoogleraar Linda Steg, die aan de Rijksuniversiteit Groningen onderzoek doet naar het milieugedrag van consumenten, gelooft maar 2 procent van de inwoners van Europa dat klimaatverandering niet bestaat. Ze baseert zich op een groot onderzoek waaraan zij met andere Europese collega’s werkte. “Hetzelfde aantal zegt dat wij mensen er niets mee te maken hebben.”

Volgens Steg is het draagvlak voor klimaatmaatregelen veel groter dan gedacht. Maar er zijn nog wel verbeterpunten, ziet ze. “Voor draagvlak is het bijvoorbeeld belangrijk dat de kosten en baten eerlijk zijn verdeeld. En dat mensen het gevoel hebben dat ze inspraak hebben. Dat kan beter.”

Klimaatpanel

Het Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) van de VN verzamelt en beoordeelt alle wetenschappelijke klimaatkennis. Sinds 2018 publiceerde het IPCC daar drie rapporten over, de laatste ging over de zeespiegel (conclusie: die stijgt sneller dan verwacht).

Wie zegt er eigenlijk dat de aarde opwarmt?

Bekijk ook;

2010

In de jaren 2010 veranderde de opwarming van de aarde van een ietwat abstracte statistiek tot voelbare werkelijkheid. Het is nog maar net begonnen, zeggen de kenners eenstemmig.

Het leek wel oorlog, zeiden de mensen die erbij waren. In Boxtel scheurde het asfalt en werden majestueuze bomen ‘met wortel en al’ uit de grond gerukt. In Vught knapten gasleidingen en ontsnapte een baby aan de dood toen er twee bomen op een huis vielen. In Den Bosch kwam het water omhoog uit de wc’s waardoor winkels en woningen blank kwamen te staan.

Dat was 28 juni 2011, de dag dat het extreemste buienfront ooit in ons land gemeten over Brabant trok. Honderden bomen sneuvelden, straten en tunnels stonden blank. Hulpverleners noemden het een wonder dat er niemand gewond was geraakt. Een zeldzame uitschieter? Op 28 juli 2014 was het weer raak. En op 23 juni 2016 weer. En op 4 juni 2019 dit jaar wéér.

De jaren 2010 waren het decennium waarin klimaatverandering tastbaar werd. Was de opwarming van de aarde voorheen een ietwat abstract begrip, inmiddels vinden wetenschappers overal meetbaar bewijs. Van de smeltende polen tot de opdrogende Amazone en van de westpunt van Antarctica tot winkelcentrum De Helftheuvel in Den Bosch.

In 2010 leek het allemaal nog mee te vallen. Merkwaardig genoeg liep de wereldtemperatuur al een jaar of tien nauwelijks meer verder op, terwijl de uitstoot van broeikasgassen gewoon doorging. Dat kon toeval zijn, een kwestie van de extra energie van de broeikasgassen die tijdelijk ergens anders belandde, zoals een tochtig oud huis ook niet overal gelijkmatig opwarmt als je de verwarming aanzet.

Maar het kon ook betekenen dat er ergens in het klimaat een nog onbekende rem zit, die warmte wegvoert of absorbeert. Misschien werken broeikasgassen uiteindelijk minder hard door in de temperatuur dan in de jaren tachtig en negentig het geval leek, opperden sommigen voorzichtig.

Maar toen kwam 2014. En 2015, 2016 – en de jaren daarna. De wereldtemperatuur schoot verder omhoog. In de grafieken is de ‘pauze’ in de opwarming tussen ongeveer 1998 en 2013 inmiddels niet meer dan een tamelijk onbetekenend kreukeltje in een stijgende temperatuurreeks, met het blote oog zie je het niet eens:

Beeld Berkeley Earth

De opwarming blijft weliswaar iets achter bij de prognoses, maar ligt nog steeds in lijn met wat de klimaatmodellen voorzien. ‘Dat de polen sterker opwarmen, dat de stratosfeer afkoelt, dat er meer waterdamp in de dampkring komt: alles wat men in de jaren zeventig al voorspelde, is in feite uitgekomen’, signaleert Pier Siebesma, hoogleraar aardwetenschap aan de TU Delft.

Waarnemingen (zwart) en prognoses zoals gedaan in 2013. Beeld Climate Lab Book

Intussen veegden diverse grote studies de laatste restjes twijfel van tafel. Want wacht eens: was het in de Middeleeuwen, toen men in Engeland wijn verbouwde en de Vikingen zich vestigden op Groenland, niet net zo warm of zelfs warmer dan nu? Toch niet, bleek afgelopen zomer uit een grote overzichtsstudie. Destijds was de warmte plaatselijk, terwijl de opwarming vandaag de dag overal ter wereld tegelijk toeslaat:

De Romeinse, middeleeuwse en huidige warmte en hun verdeling over de aardbol. Beeld Nature

En is het niet denkbaar dat er ergens in het systeem een nog onontdekte, heel andere aandrijver van de opwarming zit? Reken er niet te hard op: statistische analyses van de temperatuurstijging wijzen uit dat zelfs zo’n ‘onbekende onbekende’ zeer onwaarschijnlijk is. ‘En reken maar dat we ons allemaal gek hebben gezocht naar zo’n extra variabele’, zoals klimaatwetenschapper Geert Jan van Oldenborgh van het KNMI eerder dit jaar verwoordde, ‘want als je hierin een gat kunt schieten, sta je meteen in Nature.’

Intussen werd het voor het eerst mogelijk om statistiek te bedrijven met het warmere klimaat en afzonderlijke weerincidenten toe te schrijven aan klimaatverandering. Neem de hitte die afgelopen zomer 2019 in heel Europa voor records zorgde en in Nederland het kwik opdreef tot voorbij de symbolische recordhoogte van 40 graden.

Uit een kansanalyse uitgevoerd door een Europees onderzoeksteam blijkt dat zoiets eens in de vijftig jaar kan voorkomen. Maar een eeuw geleden was dat nog eens in de duizenden jaren – zeg maar gewoon: zo goed als uitgesloten.

Of neem het noodweer dat op 28 juli 2014 delen van Noord-Brabant en de Randstad blank zette. Zulke regen komt inmiddels eens in de vijftien jaar voor, becijferde het KNMI, maar in 1951 was die kans eens in de paar honderd jaar. De klimaatverandering heeft een soort dakkapel boven op de weerstatistieken gebouwd.

Neerslagrecords in Nederland, en de kans erop. Beeld KNMI

Een hele trits satellieten, zeeboeien en andere meetapparatuur zorgden intussen voor betere aardwaarnemingen dan ooit. Met als gevolg dat men beter vat kreeg op een aantal belangrijke verschijnselen die tot voor kort ongrijpbaar bleven. Het effect van wolken. De energieopslag in de oceanen.

De smeltsnelheid van de ijskappen. De convectie hoog in de dampkring. ‘De veranderingen komen steeds meer aan het licht’, zegt poolkaponderzoeker Roderik van der Wal van de Universiteit Utrecht. ‘Wat zich tot tien jaar geleden vooral afspeelde in de hoofden van de mensen, zien we nu echt.’

En zichtbaar werd het. Op de Groenlandse ijskap is het massaverlies tegenwoordig twee keer zo groot als tien jaar eerder, wezen de metingen uit. Bij West-Antarctica is het massaverlies zelfs verdrievoudigd. Het zee-ijs dat resteert aan het eind van de zomer op de Noordpool slonk in ongekend tempo, met records in 2012, 2018 en 2019. En de zeespiegelstijging versnelde in de satellietmetingen, van 2,1 millimeter per jaar in de periode 1970-2015 en 3,6 millimeter per jaar voor het tijdvak 2006-2015.

Zo vielen de puzzelstukjes het afgelopen decennium steeds meer op hun plaats. De aarde warmt op in een tijdvak waarin het, afgaand op zaken zoals de zonneactiviteit, eigenlijk juist iets koeler zou moeten worden. En de enige factor die dat redelijkerwijs kan verklaren, is de stuwende hand van de broeikasgassen die de mens heeft losgestookt uit olie en steenkool en indirect uit de bodem.

Beeld Hilde Harshagen

Geconfronteerd met zoveel bewijs begon ook de politiek zowaar enigszins in actie te komen: een mooie belofte hier, een subsidie daar. Dat culmineerde vijf jaar geleden in het klimaatakkoord van Parijs, in feite een belofte om de planeet niet verder op te warmen dan 1,5 graad (we zitten inmiddels op 1,1).

Maar eerlijk is eerlijk, veel kans om dat doel te halen is er niet. Zelfs als alle aan ‘Parijs’ deelnemende landen hun beloften nakomen, zal de wereldtemperatuur naar verwachting zo’n 3 graden oplopen. Dat betekent zoveel als de vernietiging van de ondiepe koralen, uitdroging van grote delen van de Amazone en 275 miljoen mensen die moeten verhuizen voor de stijgende zee, volgens de inzichten die het VN-klimaatpanel IPCC samenbrengt in zijn rapporten.

Om onder de anderhalve graad te blijven, zouden buitensporige maatregelen nodig zijn, zoals vervijfvoudiging van de hoeveelheid kernenergie, massale ondergrondse opslag van CO2 en de beplanting van een gebied zo groot als West-Europa met bos en biogewassen. Een lastige spagaat: we weten dat het klimaat opwarmt door toedoen van de mens, maar een overtuigend antwoord heeft niemand nog gevonden.

Niet vreemd dus dat uitvogelen wat precies de gevolgen van klimaatverandering zijn de grote nieuwe uitdaging is voor veel klimaatwetenschappers. Want hoewel de klimaatmodellen de grote lijnen van de opwarming aardig nabootsen, zijn ze op regionaal niveau nog erg onnauwkeurig: wat gebeurt er met de grote luchtstromingen in de dampkring, wordt het in ons land nou droger of juist steeds natter?

‘Zuid-Europa wordt droger, Noord-Europa natter en wij zitten daar precies tussenin’, schetst klimaatonderzoeker Rob van Dorland van het KNMI. ‘Het blijkt bijzonder moeilijk om greep te krijgen op wat dat voor ons land betekent.’

Om zulke puzzels op te lossen zijn eigenlijk nieuwe modellen nodig, zeggen betrokkenen, die het aardsysteem tot op de kilometer nauwkeurig nabootsen. Maar zulke modellen vergen rekenkracht die er eenvoudigweg nog niet is, alle moderne supercomputers ten spijt.

Kleine lichtpuntjes zijn er intussen ook. Zo daalde de prijs van zonnepanelen sneller dan verwacht, draaiden de eerste windparken subsidievrij en begon de CO2-uitstoot van onder meer Japan, de VS en het Verenigd Koninkrijk zowaar te dalen.

Intussen voorziet het Internationaal Energie Agentschap een stijging van de olieprijs en begint zelfs Koning Steenkool barstjes te vertonen: zo werden er in het Verenigd Koninkrijk dit jaar voor het eerst sinds de 19de eeuw twee weken lang geen kolen verstookt. Misschien heeft ook verduurzaming ‘omslagpunten’ waarboven alles opeens sneller en soepeler verloopt, signaleerde een studie eerder dit jaar.

Maar misschien nog belangrijker is de aanpassing door de mens. Toen Europa in 2003 werd getroffen door een hevige hittegolf, kostte dat in Frankrijk alleen al 15 duizend mensen vroegtijdig het leven. Voor de recordhittegolf van afgelopen juli staat dat aantal op 868: nog steeds schokkend, maar toch liefst 95 procent minder dan vijftien jaar geleden.

Ook voor bosbranden, overstromingen, stormen, extreme neerslag en ander klimaatgerelateerd onheil is dat de trend. Meer voorvallen, maar minder schade, gewonden en sterfte – domweg omdat waarschuwingscodes, voorzorgsmaatregelen en bouwaanpassingen helpen. De veerkracht van de mens is misschien wel de belangrijkste variabele die in de klimaatgrafieken ontbreekt.

Niet dat we er daarmee zijn. Op het oog ingeschat passeren we rond 2040 de anderhalve graad opwarming en rond het jaar 2070 de twee – de grens die niemand zegt te willen passeren. Het verhaal van de mens die zijn planeet opwarmde, is nog maar net begonnen.

Meer klimaatverandering

Het klimaat, vijftig jaar later: een min of meer hoopgevend bericht uit 2069

Loopt het wel zo mis met het klimaat als het lijkt? Wetenschapsredacteur Maarten Keulemans blikt terug vanuit het jaar 2069 – en ziet dat de schade eigenlijk best meevalt.

Duidelijker wordt het niet: de klimaatverandering van nu is uniek

Twijfelen of de mens het klimaat wel opwarmt, is nu toch echt een achterhoedegevecht geworden. Een reeks nieuwe analyses laat geen spaan heel van het argument dat klimaatverandering van alle tijden is.

Warmt CO2 het klimaat echt wel op?

We vroegen ons af: wat klopt er al dan niet van drie knellende vragen die klimaatsceptici vaak stellen?

Wat hebben we geleerd? 16 wetenschappelijke lessen uit het afgelopen decennium

Het klimaat begint voelbaar te veranderen en insecten leggen massaal het loodje. Traditiegetrouw zetten we aan het eind van elk jaar de opmerkelijkste lessen op een rij – deze keer blikken we meteen maar terug op het hele decennium. Er is ook vrolijker nieuws: de duurzame revolutie komt op gang, traumatherapie werkt echt en we gaan niet meer dood aan ziekten die tien jaar geleden nog fataal waren. Bekijk hier de zestien lessen.

Hitterecords, lichtende nachtwolken en tornado’s: 2019 was uniek weerjaar NOS 26.12.2019

2019 in top vijf warmste jaren ooit gemeten AD 26.12.2019

lees: Britse koningin onder de indruk van jonge klimaatactivisten NU 25.12.2019

lees: 2019 het weer in Nederland: heet en nat, maar niet nat genoeg RTL 22.12.2019

lees: Zacht winterweer: hooikoorts tijdens kerst AD 21.12.2019

lees: Winter? Hoogste temperatuur op 20 december ooit gemeten AD 20.12.2019

lees: 15 graden in december: het is hier morgen warmer dan in Madrid AD 16.12.2019

Dossier klimaat NU

dossier “Klimaatmaatregelen”AD

lees: kamerbrief over uitvoering urgenda-vonnis 28.06.2019

lees: kamerbrief-voorstel-voor-een-klimaatakkoord 28.06.2019

lees: klimaatakkoord 28.06.2019

lees: Het Klimaatakkoord in (meer dan) 70 vragen 28.06.2019

Zie ook: Klimaatspanningen niet alleen in de Tweede kamer opgelopen

Zie ook: Klimaatmars 10.03.2019 van de Dam naar Museumplein Amsterdam – terugblik

Zie ook: Klimaatdemonstratie 07.02.2019 op het Malieveld – terugblik

Zie ook: Haalt het Klimaatkabinet Rutte 3 het jaar 2020 ??? – deel 4

Zie ook: Haalt het Klimaatkabinet Rutte 3 het jaar 2020 ??? – deel 3

Zie ook: Haalt het Klimaatkabinet Rutte 3 het jaar 2020 ??? – deel 2

Zie ook: Haalt het Klimaatkabinet Rutte 3 het jaar 2020 ??? – deel 1

Zie ook: 2019 – Het jaar van de waarheid voor kabinet Rutte 3

Van depressie tot akkoord: zo zag dit ‘klimaatdecennium’ eruit

NOS 29.12.2019 In 2010 kregen we in de winkel nog een gratis plastic tasje, reden er nauwelijks elektrische auto’s rond en hadden we van ‘klimaatspijbelaars’ nog nooit gehoord.

Inmiddels zijn we tien jaar verder. Een decennium met nieuwe klimaatconferenties, drukbezochte klimaatmarsen en blijvende klimaatscepsis.

Zo kwam het klimaat de afgelopen tien jaar in het nieuws

Over één ding zijn de meeste mensen het wel eens: een van de belangrijkste sleutelmomenten op het gebied van het klimaat vond plaats in 2015 in Parijs. Daar sloten 195 landen een mondiaal akkoord over klimaatverandering, waarin ze afspraken de opwarming van de aarde te beperken tot ruim onder de 2 graden (het liefst zelfs tot 1,5 graad).

‘Klimaatdepressie’

Hoewel aanvankelijk nog maar langzaam leek door te dringen hoe groot de consequenties ervan waren, werd het akkoord van Parijs al meteen ‘historisch’ genoemd. En dat terwijl we dit decennium begonnen met depressieve onderhandelaars die nergens meer in geloofden, vertelt klimaatbeleidsonderzoeker Heleen de Coninck van de Radboud Universiteit.

“Nadat de klimaattop in Kopenhagen eind 2009 was mislukt, zag je dat de aandacht voor het klimaat even helemaal weg was. De onderhandelaars waren zo teleurgesteld, er trad een soort algehele klimaatdepressie in. En daardoor dachten veel mensen: we kunnen er blijkbaar niks aan doen.”

Breuk

Toch stond het denken over het klimaat in die periode niet stil. Zo werd in Nederland in 2013 het Energieakkoord gesloten, met afspraken over bijvoorbeeld oude kolencentrales (die moeten weg) en windparken (die moeten er juist bij).

Ed Nijpels, die in de jaren 80 milieuminister was, zag toe op de naleving van het Energieakkoord. “Het akkoord vormde een doorbraak in het denken over het klimaat”, zegt hij er nu over. “Een breuk in het tot dan toe warrige en inconsistente energiebeleid dat Nederland voerde. De urgentie werd tot dan toe niet gevoeld, het klimaat stond helemaal niet op de agenda.” (Urgenda)

NOS

In de tweede helft van dit decennium kregen we in Nederland een Klimaatwet, een Klimaatakkoord en vorige maand voor het eerst een nationale Klimaat- en Energieverkenning.

Duurzaamheidsorganisatie Urgenda dwong de Nederlandse Staat om de uitstoot van broeikasgassen terug te dringen, we zagen verschillende klimaatmarsen en tienduizenden klimaatspijbelaars. Het moge duidelijk zijn: het klimaat heeft de politieke en maatschappelijke agenda inmiddels wel bereikt.

Hete zomers en meer aardbevingen

Volgens onderzoeker De Coninck komt dat door een combinatie van factoren. “De wetenschappelijke zekerheid neemt toe, maar mensen zien klimaatverandering ook bevestigd in hun eigen omgeving.” Ze doelt op de afgelopen twee hete zomers in Nederland. “Die zijn geen signaal voor klimaatverandering, want het klimaat is het gemiddelde weer over dertig jaar. Maar door die hete zomers zijn mensen wel vaker gaan denken: er is misschien iets aan de hand.”

Ook de toename van aardbevingen in Groningen heeft meegespeeld, zegt De Coninck. “Die komen natuurlijk niet door klimaatverandering, maar hebben wel heel veel invloed gehad op de rol van gas in Nederland. Gas was altijd onaantastbaar. Maar nu werd het uitfaseren van gas bespreekbaar in de politiek.”

“Je kunt er beter met de vrouw van je vriend vandoor gaan dan met zijn auto”, aldus oud-milieuminister Ed Nijpels (VVD)

Met de aandacht voor het klimaat nam ook de weerstand toe. Want al die klimaatplannen kosten geld, en wie gaat dat betalen? Hoe moet dat straks zonder gasfornuis? En mogen we straks nog wel vlees eten of autorijden?

Oud-VVD-minister Nijpels haalt een van zijn stokpaardjes van stal: “Je kunt er beter met de vrouw van je vriend vandoor gaan dan met zijn auto.” Klimaatmaatregelen op het gebied van automobiliteit liggen gevoelig, zegt hij. “Dat was dertig jaar geleden zo en nu nog steeds. Hetzelfde geldt voor duurzame investeringen in je eigen huis. Dat moet je wel kunnen betalen.”

Over de kosten van het verduurzamen van je woning doen verschillende cijfers de ronde. Hoe zit het? Lees erover in dit artikel.‘Geldklopperij’

De betaalbaarheid van klimaatmaatregelen staat in de politiek regelmatig ter discussie. Volgens Thierry Baudet van Forum voor Democratie kosten de geplande maatregelen “astronomisch” veel geld, terwijl ze “niet-renderend” zijn. PVV-leider Geert Wilders spreekt van “ideologische geldklopperij“.

Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) berekende eerder dit jaar dat de extra kosten van het (toen nog concept-)klimaatakkoord oplopen tot bijna 2 miljard per jaar in 2030. De kosten van het definitieve akkoord liggen waarschijnlijk iets hoger, voegde het PBL daar in november aan toe.

‘Banger voor klimaatverandering’

Volgens onderzoekers van demografisch instituut NIDI is het aantal klimaatsceptici in Nederland het afgelopen decennium afgenomen. Vond in 2009 nog bijna een kwart van de Nederlanders de verhalen over klimaatverandering sterk overdreven, in 2018 was dat gedaald tot 11 procent.

Uit hetzelfde onderzoek blijkt dat het aantal mensen dat zich zorgen maakt over de opwarming van de aarde in die periode juist is toegenomen van 35 naar 58 procent. Recent onderzoek van de Europese Investeringsbank geeft eenzelfde beeld: bijna de helft van de 30.000 ondervraagden gaf aan banger te zijn voor klimaatverandering dan voor baanverlies of een terroristische aanslag.

Verbeterpunten

Volgens hoogleraar Linda Steg, die aan de Rijksuniversiteit Groningen onderzoek doet naar het milieugedrag van consumenten, gelooft maar 2 procent van de inwoners van Europa dat klimaatverandering niet bestaat. Ze baseert zich op een groot onderzoek waaraan zij met andere Europese collega’s werkte. “Hetzelfde aantal zegt dat wij mensen er niets mee te maken hebben.”

Volgens Steg is het draagvlak voor klimaatmaatregelen veel groter dan gedacht. Maar er zijn nog wel verbeterpunten, ziet ze. “Voor draagvlak is het bijvoorbeeld belangrijk dat de kosten en baten eerlijk zijn verdeeld. En dat mensen het gevoel hebben dat ze inspraak hebben. Dat kan beter.”

Klimaatpanel

Het Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) van de VN verzamelt en beoordeelt alle wetenschappelijke klimaatkennis. Sinds 2018 publiceerde het IPCC daar drie rapporten over, de laatste ging over de zeespiegel (conclusie: die stijgt sneller dan verwacht).

Wie zegt er eigenlijk dat de aarde opwarmt?

Bekijk ook;

Minister Schouten heeft het zwaar met stikstofcrisis: ’Nauwelijks ontspanning’

Telegraaf 21.12.2019 Minister Carola Schouten (Landbouw) zegt het zwaar te hebben met de stikstofcrisis. Zij is binnen het kabinet verantwoordelijk voor de afhandeling van de stikstofproblemen.

„Aan ontspanning kom ik nauwelijks toe. Ik ben deze weken zo met stikstof bezig. Ik merk dat het mentaal heel zwaar is. Het risico is dat ik het overzicht kwijtraak”, aldus Schouten in het AD.

Moeite met beslissingen

Ze zegt soms moeite te hebben met de beslissingen die ze moet nemen, „omdat ik het nooit echt goed kan doen. Dan kies ik het minst kwade. Dat zijn momenten waarop ik het zwaar heb.”

BEKIJK MEER VAN; milieu overheid landbouw Carola Schouten Den Haag Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit

Schouten is ‘zó met stikstof bezig’: Aan ontspanning kom ik nauwelijks toe

AD 21.12.2019 We blikken dagelijks terug of kijken vooruit met twintig verhalen. Deze keer: Carola Schouten. Sinds twee maanden komt de minister thuis in een leeg huis. Dat valt haar soms zwaar. In het tumult van de stikstofcrisis snakt ze naar tijd met de mensen van wie ze houdt.

De laatste maanden werkt ze bijna dag en nacht. Carola Schouten (42) is chef stikstof van het kabinet. Als vicepremier en minister van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit moet ze een oplossing vinden voor de crisis waarin het land afgelopen mei terechtkwam. De Raad van State zette een streep door het vergunningenbeleid van de overheid: met de natuur werd te weinig rekening gehouden, en dat is illegaal.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Nu staat Schouten soms lijnrecht tegenover boeren die vrezen dat zij hun bedrijf moeten opdoeken. De mest van Nederlandse boerderijen zorgt voor bijna de helft van de schadelijke stikstofneerslag in de natuur. ‘Met Carola aan de macht wordt elke boer verkracht’, stond deze week op een protestbord op een van de honderden tractoren die het verkeer ontregelden.

,,Die nare teksten, daar kan ik wel tegen’’, zegt Schouten op haar werkkamer in Den Haag. ,,Daar lig ik niet wakker van. Ik snap wel dat er boosheid is. Ik ben niet boos over hun boosheid, integendeel. Ik zie vooral uitingen van onzekerheid. Boeren vragen zich af hoe hun toekomst eruit ziet. Ze weten niet of hun kinderen het bedrijf wel kunnen overnemen. Ik zou niets liever willen dan die onzekerheid wegnemen.’’

Dat het kabinet de portemonnee trekt voor stikstofarm veevoer, stalsubsidies en regelingen om boeren uit te kopen, staat vast. Maar hoe die regelingen er precies uit gaan zien, is nog onbekend. ,,We zetten nu stappen in dit dossier, maar we zijn er nog niet’’, zegt Schouten. ,,Ik denk dat het helpt als steeds duidelijker wordt wat we aan het doen zijn. Dat we dit écht met het oog op de boeren doen. Ik hoop dat we de onrust volgend jaar kunnen wegnemen.’’

2019: stikstofcrisis

Op 29 mei verraste de Raad van State het kabinet met een vernietigende uitspraak over het Programma Aanpak Stikstof (PAS). Opeens kon voor allerlei projecten geen vergunning meer worden afgegeven. Volgens de rechter moet de natuur in Nederland eerst herstellen, voordat méér stikstof mag worden uitgestoten. Critici vonden het te lang duren voordat verantwoordelijk minister Schouten maatregelen aankondigde.

2020: duurzaam

In maart gaat de maximumsnelheid op snelwegen overdag omlaag naar 100 kilometer per uur, om de woningbouw in Nederland vlot te trekken. Ook de landbouw moet veranderen, vindt minister Schouten. ,,De Nederlandse boer is innovatief en heeft altijd voorop gelopen. Ik wil dat de boer voorop blijft lopen, maar dan met een duurzame manier van produceren. Meer in balans met het milieu en de natuur.’’

Met hun tractoren leggen de boeren het land grotendeels lam. Zit er wat u betreft een grens aan de acties?
,,Je mag je stem laten horen, dat is een groot recht in Nederland. Maar besef wel dat je anderen met je acties kan schaden. Met het blokkeren van distributiecentra of supermarkten kun je draagvlak verliezen, het schaadt je eigen zaak. De actievoerders moeten ervoor zorgen dat ze die lijn niet oversteken.’’

Het is verboden om met een tractor op de snelweg te rijden. Daar hebben veel mensen last van. Waarom zegt u daar niet wat van?
,,Ja, maar daar geldt wel: hoe massaal en hoe lang? Daarin zitten nuanceverschillen. Als men een stukje de snelweg opgaat, en ook weer eraf, dan is dat wat anders dan dat je uren op de snelweg rijdt en het hele land lamlegt. Daar zit een verschil in weging in. De ordediensten proberen daar verstandig mee om te gaan. In het algemeen geldt volgens mij dat je ervoor moet zorgen dat je de sympathie van de mensen niet verliest.’’

© Pim Ras

Bent u zelf bedreigd?
,,Ik spreek nooit over dat soort zaken. Dat is beleid, om daar niets over te zeggen.’’

U bent een Brabantse boerendochter. Toen u 9 jaar oud was, overleed uw vader bij een ongeluk op de boerderij. Denkt u de laatste tijd vaker aan hem?
,,Nee. Ik denk sowieso wel aan hem, maar niet in relatie tot mijn werk. Het is niet zo dat ik steeds denk: wat zou hij ervan vinden? Ik weet wel hoe dingen kunnen landen op een boerenbedrijf. Toen ik jong was, werd het melkquotum ingevoerd.

Dat gaf ook veel onzekerheid. Ik kan me herinneren dat mijn vader daar met andere boeren over sprak in studieclubjes. Dat boeren met nieuwe regels werden geconfronteerd, had een enorme impact op hun leven. Ook bij ons lag het vraagstuk op tafel: gaan we grote investeringen in onze stal doen om het bedrijf te kunnen voortzetten? Die vraag speelde na het overlijden van mijn vader mee bij het besluit om de boerderij te verkopen.’’

Was dat een ingrijpend besluit?
,,Na het overlijden van mijn vader hielpen mijn zussen en ik nog een paar jaar om de boerderij draaiende te houden. Meehelpen met melken, de melktank schoonmaken, hokken uitmesten, het voer aanvegen. Ik heb een oudere zus en een jonger zusje. Wij hadden alle drie niet de behoefte om het bedrijf over te nemen. Ik was 14 jaar, onze moeder was op dat moment ziek. Na lange gesprekken besloten we te stoppen. Er was geen opvolger.’’

Kunt u zich voorstellen dat boeren niet willen stoppen?
,,Ja, zeker. Daar spelen allerlei gedachten en gevoelens bij. Daar beslis je niet in een dag over. Het is ook niet alsof je even van baan wisselt. Het is meer dan dat. Mensen wonen op een boerderij, leven er, het zit soms generaties in de familie. Ook mijn leven speelde zich lang af op die boerderij. Na de verkoop ben ik nooit meer terug geweest. Ik rijd er nog wel eens langs. Maar het is nu mijn herinnering, hoe het was. Zo is het goed.’’

De stikstofcrisis slokt al uw tijd op. Wat doet u om te ontspannen?
,,Aan ontspanning kom ik nauwelijks toe. Vrienden hebben mij wel eens meegesleurd om wat te gaan drinken. Veel meer is er sinds de zomer niet gebeurd. Ik heb een stapel boeken liggen die ik graag wil lezen. Ik begin er soms wel aan, maar ik merk dat ik niet de concentratie heb om het uit te lezen. Ik ben deze weken zó met stikstof bezig.

Ik merk dat het mentaal heel zwaar is. Het risico is dat ik het overzicht kwijt raak. Ik mis de momenten om er even boven te gaan hangen, momenten waarop ik met mensen spreek en nieuwe inzichten krijg, werkbezoeken. Ik heb dat nodig om de grote lijnen te zien en creatieve inzichten te krijgen.’’

Door de blokkade van vorige week vrijdag van Eindhoven Airport en de aankondiging distributiecentra te willen treffen, dreigen de boeren de sympathie van veel Nederlanders te verliezen…

Valt het ministerschap u zwaar?
,,Ik ken wel momenten van zwaarmoedigheid. Omdat ik de verantwoordelijkheid echt voel. Omdat de keuzes die ik maak, impact hebben op gezinnen. Ik moet afwegingen maken waarbij ik het eigenlijk nooit echt goed kan doen. Dan kies ik het minst kwade. Dat zijn wel momenten waarop ik het zwaar heb. Ik kijk daarom uit naar de kerstvakantie. Ik snak wel naar rust en reflectie. En vooral naar tijd met de mensen van wie ik hou.’’

U heeft geen relatie en uw enige zoon is sinds kort het huis uit. Hoe is het dan om na een lange werkdag thuis te komen?
,,Mijn zoon is 18 jaar, hij studeert en is in oktober op zichzelf gaan wonen. Om eerlijk te zijn heb ik wel een klein beetje last van het legenestsyndroom. Het was toch wel fijn om, als je thuiskomt, even zijn verhalen te horen.

Over waar hij mee bezig is: een totale andere wereld dan de mijne. Dat mis ik nu wel. Maar ik heb de deal met hem dat hij op zondag bij mij komt. Hij heeft geen televisie in zijn nieuwe huis, dus dan kan hij bij mij op de bank sport kijken. Ik kook dan voor hem. Hollandse pot, zijn lievelingskostje. Dan sta ik gewoon gehaktballen te draaien.

Wij zijn altijd met z’n tweetjes geweest. Daardoor hebben we een bijzondere band. Hoe druk ik het ook heb, als hij één krimp geeft, laat ik alles uit mijn handen vallen en ga ik naar hem toe.’’

Marjan Minnesma (rechts) wordt gefeliciteerd met het arrest van de Hoge Raad. De Nederlandse overheid móet meer maatregelen nemen om de uitstoot van broeikasgassen terug tet dringen. © EPA

Kwart minder CO2 in 2020, volgens Urgenda kan het nog

AD 21.12.2019 Nederland heeft nog één jaar om aan de vereiste 25 procent minder CO2-uitstoot te voldoen. Het kan nog. Eén kolencentrale dicht en tientallen kleine maatregelen, en we zijn er.

Althans, dat stelt Urgenda-directeur Marjan Minnesma. Ze werd gisteren bij het verlaten van de Hoge Raad door tientallen sympathisanten toegejuicht als een popster. Vier jaar na de eerste juridische overwinning is Urgenda geen groep milieugekkies meer, maar een duurzaamheidsorganisatie die tot aan de hoogste rechter gelijk krijgt.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Haar fans en andere milieuorganisaties zijn door het dolle heen. De Hoge Raad stelt dat ‘de levens, het welzijn en de leefomgeving van velen worden bedreigd’ en dat het kabinet daarom maatregelen móet nemen om de reductie broeikasgas CO2 alsnog te halen. De redenering van het kabinet dat de politiek over het tempo van de maatregelen gaat en niet de rechter, hield geen stand.

Minister Wiebes van Klimaat schreef deze week aan de Kamer dat het Planbureau voor de Leefomgeving verwacht dat de CO2 -uitstoot in 2020 maar 20 tot 21 procent lager ligt dan in 1990. Niet voldoende, maar wel flink in de goede richting.

Hoe dan?

Hoe zijn die resterende procenten te behalen? Wiebes wil nog niet zeggen wat hij in petto heeft, maar Minnesma legt aan iedereen die het wil horen uit hoe de juridische overwinning in daden is om te zetten. De gewenste CO2-reductie volgend jaar is nog steeds haalbaar. Urgenda heeft met zevenhonderd organisaties vijftig kleine en grote maatregelen opgesteld om CO2 te besparen. ,,Sluit daarnaast nog één kolencentrale en je bent er.’’

Er zitten in de lijst veel maatregelen die alleen zoden aan de dijk zetten als iedereen meedoet. Led-lampen gebruiken bijvoorbeeld, of het op de juiste spanning houden van de autobanden. ,,Als je dat vier keer per jaar doet, bespaar je 100 euro aan brandstof en veel CO2. Ik denk dat mensen dat niet weten. Zet die boodschap – vier keer pompen is 100 euro – dan boven de snelweg, dan doen mensen het wel.’’

Veestapel

Wij willen geen enkele boer dwingen om te stoppen, aldus Marjan Minnesma.

Verkleinen van de veestapel is ook een van de actiepunten. De kans dat het kabinet snel met regelingen voor boeren die willen stoppen komt, is groot, want dat lost ook een stikstofprobleem op. Minnesma is niet bang voor weer protesterende boeren op de snelwegen. ,,Van de veehouders heeft 30 tot 40 procent geen opvolger. Die willen wel stoppen. Dan gaat het erom: ben je als overheid bereid een goede prijs te bieden? Wij willen niemand dwingen om te stoppen. En als boeren dan stoppen dan moet je die rechten ook uit de markt halen, zodat een ander niet kan groeien.’’

De verlaging van de maximumsnelheid helpt ook en die pijnlijke beslissing heeft het kabinet al genomen in de stikstofcrisis. Halverwege maart is het zover. Minnesma: ,,Wij rekenden op een verlaging naar 120, dat zou 0,2 megaton CO2 schelen. Nu de snelheid naar 100 gaat, bespaart dat 1,2 megaton. Als we dat na 19.00 uur doen dan zelfs 1,5 megaton. We hebben zo wel tien maatregelen waarbij het twee voor de prijs van één is; stikstofreductie én minder CO2. Ik raad de overheid aan die maatregelen te bekijken op de uitkomsten voor beide dossiers.’’ Premier Rutte heeft al gezegd dat hij dat gaat doen.

Miljarden

De maatregelen gaan hoe dan ook miljarden kosten. 100.000 huizen energieneutraal maken – een van de actiepunten van Urgenda – kan gefinancierd worden door het afschaffen van de verhuurdersheffing van 2 miljard die woningcorporaties jaarlijks betalen, oppert Minnesma. En het sluiten van een kolencentrale kan gefinancierd worden doordat er dan minder subsidie nodig is voor biomassa. Alle overige kleine maatregelen die Urgenda voorstelt, kosten naar schatting zo’n 2,5 miljard euro.

Als het níet lukt genoeg maatregelen te nemen, heeft Urgenda nog een noodpakket voor het kabinet in de aanbieding: autoloze zondagen. Een heleboel. ,,Maar dat is niet onze optie. Ons vijftigpuntenplan kan zonder veel weerstand uitgevoerd worden.’’ Als het moet, dan stapt Urgenda weer naar de rechter. ,,Ik ga er niet vanuit dat we in een bananenrepubliek leven, dat het kabinet doet wat de rechter zegt.’’

Minister Schouten heeft het zwaar met stikstofcrisis

MSN 21.12.2019 Minister Carola Schouten (Landbouw) zegt in een interview in het AD het zwaar te hebben met de stikstofcrisis. Zij is binnen het kabinet verantwoordelijk voor de afhandeling van de stikstofproblemen.

“Aan ontspanning kom ik nauwelijks toe. Ik ben deze weken zo met stikstof bezig. Ik merk dat het mentaal heel zwaar is. Het risico is dat ik het overzicht kwijtraak”, aldus Schouten.

Ze zegt soms moeite te hebben met de beslissingen die ze moet nemen, “omdat ik het nooit echt goed kan doen”. “Dan kies ik het minst kwade. Dat zijn momenten waarop ik het zwaar heb.”

De klimaatverandering is nu echt begonnen

Trouw 20.12.2019 In de jaren 2010 veranderde de opwarming van de aarde van een ietwat abstracte statistiek tot voelbare werkelijkheid. Het is nog maar net begonnen, zeggen de kenners eenstemmig.

Het leek wel oorlog, zeiden de mensen die erbij waren. In Boxtel scheurde het asfalt en werden majestueuze bomen ‘met wortel en al’ uit de grond gerukt. In Vught knapten gasleidingen en ontsnapte een baby aan de dood toen er twee bomen op een huis vielen. In Den Bosch kwam het water omhoog uit de wc’s waardoor winkels en woningen blank kwamen te staan.

Dat was 28 juni 2011, de dag dat het extreemste buienfront ooit in ons land gemeten over Brabant trok. Honderden bomen sneuvelden, straten en tunnels stonden blank. Hulpverleners noemden het een wonder dat er niemand gewond was geraakt. Een zeldzame uitschieter? Op 28 juli 2014 was het weer raak. En op 23 juni 2016 weer. En op 4 juni dit jaar wéér.

De jaren 2010 waren het decennium waarin klimaatverandering tastbaar werd. Was de opwarming van de aarde voorheen een ietwat abstract begrip, inmiddels vinden wetenschappers overal meetbaar bewijs. Van de smeltende polen tot de opdrogende Amazone en van de westpunt van Antarctica tot winkelcentrum De Helftheuvel in Den Bosch.

In 2010 leek het allemaal nog mee te vallen. Merkwaardig genoeg liep de wereldtemperatuur al een jaar of tien nauwelijks meer verder op, terwijl de uitstoot van broeikasgassen gewoon doorging. Dat kon toeval zijn, een kwestie van de extra energie van de broeikasgassen die tijdelijk ergens anders belandde, zoals een tochtig oud huis ook niet overal gelijkmatig opwarmt als je de verwarming aanzet.

Maar het kon ook betekenen dat er ergens in het klimaat een nog onbekende rem zit, die warmte wegvoert of absorbeert. Misschien werken broeikasgassen uiteindelijk minder hard door in de temperatuur dan in de jaren tachtig en negentig het geval leek, opperden sommigen voorzichtig.

Maar toen kwam 2014. En 2015, 2016 – en de jaren daarna. De wereldtemperatuur schoot verder omhoog. In de grafieken is de ‘pauze’ in de opwarming tussen ongeveer 1998 en 2013 inmiddels niet meer dan een tamelijk onbetekenend kreukeltje in een stijgende temperatuurreeks, met het blote oog zie je het niet eens:

Beeld Berkeley Earth

De opwarming blijft weliswaar iets achter bij de prognoses, maar ligt nog steeds in lijn met wat de klimaatmodellen voorzien. ‘Dat de polen sterker opwarmen, dat de stratosfeer afkoelt, dat er meer waterdamp in de dampkring komt: alles wat men in de jaren zeventig al voorspelde, is in feite uitgekomen’, signaleert Pier Siebesma, hoogleraar aardwetenschap aan de TU Delft.

Waarnemingen (zwart) en prognoses zoals gedaan in 2013. Beeld Climate Lab Book

Intussen veegden diverse grote studies de laatste restjes twijfel van tafel. Want wacht eens: was het in de Middeleeuwen, toen men in Engeland wijn verbouwde en de Vikingen zich vestigden op Groenland, niet net zo warm of zelfs warmer dan nu? Toch niet, bleek afgelopen zomer uit een grote overzichtsstudie. Destijds was de warmte plaatselijk, terwijl de opwarming vandaag de dag overal ter wereld tegelijk toeslaat:

De Romeinse, middeleeuwse en huidige warmte en hun verdeling over de aardbol. Beeld Nature

En is het niet denkbaar dat er ergens in het systeem een nog onontdekte, heel andere aandrijver van de opwarming zit? Reken er niet te hard op: statistische analyses van de temperatuurstijging wijzen uit dat zelfs zo’n ‘onbekende onbekende’ zeer onwaarschijnlijk is. ‘En reken maar dat we ons allemaal gek hebben gezocht naar zo’n extra variabele’, zoals klimaatwetenschapper Geert Jan van Oldenborgh van het KNMI eerder dit jaar verwoordde, ‘want als je hierin een gat kunt schieten, sta je meteen in Nature.’

Intussen werd het voor het eerst mogelijk om statistiek te bedrijven met het warmere klimaat en afzonderlijke weerincidenten toe te schrijven aan klimaatverandering. Neem de hitte die afgelopen zomer in heel Europa voor records zorgde en in Nederland het kwik opdreef tot voorbij de symbolische recordhoogte van 40 graden.

Uit een kansanalyse uitgevoerd door een Europees onderzoeksteam blijkt dat zoiets eens in de vijftig jaar kan voorkomen. Maar een eeuw geleden was dat nog eens in de duizenden jaren – zeg maar gewoon: zo goed als uitgesloten.

Of neem het noodweer dat op 28 juli 2014 delen van Noord-Brabant en de Randstad blank zette. Zulke regen komt inmiddels eens in de vijftien jaar voor, becijferde het KNMI, maar in 1951 was die kans eens in de paar honderd jaar. De klimaatverandering heeft een soort dakkapel boven op de weerstatistieken gebouwd.

Neerslagrecords in Nederland, en de kans erop. Beeld KNMI

Een hele trits satellieten, zeeboeien en andere meetapparatuur zorgden intussen voor betere aardwaarnemingen dan ooit. Met als gevolg dat men beter vat kreeg op een aantal belangrijke verschijnselen die tot voor kort ongrijpbaar bleven. Het effect van wolken. De energieopslag in de oceanen.

De smeltsnelheid van de ijskappen. De convectie hoog in de dampkring. ‘De veranderingen komen steeds meer aan het licht’, zegt poolkaponderzoeker Roderik van der Wal van de Universiteit Utrecht. ‘Wat zich tot tien jaar geleden vooral afspeelde in de hoofden van de mensen, zien we nu echt.’

En zichtbaar werd het. Op de Groenlandse ijskap is het massaverlies tegenwoordig twee keer zo groot als tien jaar eerder, wezen de metingen uit. Bij West-Antarctica is het massaverlies zelfs verdrievoudigd. Het zee-ijs dat resteert aan het eind van de zomer op de Noordpool slonk in ongekend tempo, met records in 2012, 2018 en 2019. En de zeespiegelstijging versnelde in de satellietmetingen, van 2,1 millimeter per jaar in de periode 1970-2015 en 3,6 millimeter per jaar voor het tijdvak 2006-2015.

Zo vielen de puzzelstukjes het afgelopen decennium steeds meer op hun plaats. De aarde warmt op in een tijdvak waarin het, afgaand op zaken zoals de zonneactiviteit, eigenlijk juist iets koeler zou moeten worden. En de enige factor die dat redelijkerwijs kan verklaren, is de stuwende hand van de broeikasgassen die de mens heeft losgestookt uit olie en steenkool en indirect uit de bodem.

Beeld Hilde Harshagen

Geconfronteerd met zoveel bewijs begon ook de politiek zowaar enigszins in actie te komen: een mooie belofte hier, een subsidie daar. Dat culmineerde vijf jaar geleden in het klimaatakkoord van Parijs, in feite een belofte om de planeet niet verder op te warmen dan 1,5 graad (we zitten inmiddels op 1,1).

Maar eerlijk is eerlijk, veel kans om dat doel te halen is er niet. Zelfs als alle aan ‘Parijs’ deelnemende landen hun beloften nakomen, zal de wereldtemperatuur naar verwachting zo’n 3 graden oplopen. Dat betekent zoveel als de vernietiging van de ondiepe koralen, uitdroging van grote delen van de Amazone en 275 miljoen mensen die moeten verhuizen voor de stijgende zee, volgens de inzichten die het VN-klimaatpanel IPCC samenbrengt in zijn rapporten.

Om onder de anderhalve graad te blijven, zouden buitensporige maatregelen nodig zijn, zoals vervijfvoudiging van de hoeveelheid kernenergie, massale ondergrondse opslag van CO2 en de beplanting van een gebied zo groot als West-Europa met bos en biogewassen. Een lastige spagaat: we weten dat het klimaat opwarmt door toedoen van de mens, maar een overtuigend antwoord heeft niemand nog gevonden.

Niet vreemd dus dat uitvogelen wat precies de gevolgen van klimaatverandering zijn de grote nieuwe uitdaging is voor veel klimaatwetenschappers. Want hoewel de klimaatmodellen de grote lijnen van de opwarming aardig nabootsen, zijn ze op regionaal niveau nog erg onnauwkeurig: wat gebeurt er met de grote luchtstromingen in de dampkring, wordt het in ons land nou droger of juist steeds natter?

‘Zuid-Europa wordt droger, Noord-Europa natter en wij zitten daar precies tussenin’, schetst klimaatonderzoeker Rob van Dorland van het KNMI. ‘Het blijkt bijzonder moeilijk om greep te krijgen op wat dat voor ons land betekent.’

Om zulke puzzels op te lossen zijn eigenlijk nieuwe modellen nodig, zeggen betrokkenen, die het aardsysteem tot op de kilometer nauwkeurig nabootsen. Maar zulke modellen vergen rekenkracht die er eenvoudigweg nog niet is, alle moderne supercomputers ten spijt.

Kleine lichtpuntjes zijn er intussen ook. Zo daalde de prijs van zonnepanelen sneller dan verwacht, draaiden de eerste windparken subsidievrij en begon de CO2-uitstoot van onder meer Japan, de VS en het Verenigd Koninkrijk zowaar te dalen.

Intussen voorziet het Internationaal Energie Agentschap een stijging van de olieprijs en begint zelfs Koning Steenkool barstjes te vertonen: zo werden er in het Verenigd Koninkrijk dit jaar voor het eerst sinds de 19de eeuw twee weken lang geen kolen verstookt. Misschien heeft ook verduurzaming ‘omslagpunten’ waarboven alles opeens sneller en soepeler verloopt, signaleerde een studie eerder dit jaar.

Maar misschien nog belangrijker is de aanpassing door de mens. Toen Europa in 2003 werd getroffen door een hevige hittegolf, kostte dat in Frankrijk alleen al 15 duizend mensen vroegtijdig het leven. Voor de recordhittegolf van afgelopen juli staat dat aantal op 868: nog steeds schokkend, maar toch liefst 95 procent minder dan vijftien jaar geleden.

Ook voor bosbranden, overstromingen, stormen, extreme neerslag en ander klimaatgerelateerd onheil is dat de trend. Meer voorvallen, maar minder schade, gewonden en sterfte – domweg omdat waarschuwingscodes, voorzorgsmaatregelen en bouwaanpassingen helpen. De veerkracht van de mens is misschien wel de belangrijkste variabele die in de klimaatgrafieken ontbreekt.

Niet dat we er daarmee zijn. Op het oog ingeschat passeren we rond 2040 de anderhalve graad opwarming en rond het jaar 2070 de twee – de grens die niemand zegt te willen passeren. Het verhaal van de mens die zijn planeet opwarmde, is nog maar net begonnen.

Meer klimaatverandering

Het klimaat, vijftig jaar later: een min of meer hoopgevend bericht uit 2069

Loopt het wel zo mis met het klimaat als het lijkt? Wetenschapsredacteur Maarten Keulemans blikt terug vanuit het jaar 2069 – en ziet dat de schade eigenlijk best meevalt.

Duidelijker wordt het niet: de klimaatverandering van nu is uniek

Twijfelen of de mens het klimaat wel opwarmt, is nu toch echt een achterhoedegevecht geworden. Een reeks nieuwe analyses laat geen spaan heel van het argument dat klimaatverandering van alle tijden is.

Warmt CO2 het klimaat echt wel op?

We vroegen ons af: wat klopt er al dan niet van drie knellende vragen die klimaatsceptici vaak stellen?

Wat hebben we geleerd? 16 wetenschappelijke lessen uit het afgelopen decennium

Het klimaat begint voelbaar te veranderen en insecten leggen massaal het loodje. Traditiegetrouw zetten we aan het eind van elk jaar de opmerkelijkste lessen op een rij – deze keer blikken we meteen maar terug op het hele decennium. Er is ook vrolijker nieuws: de duurzame revolutie komt op gang, traumatherapie werkt echt en we gaan niet meer dood aan ziekten die tien jaar geleden nog fataal waren. Bekijk hier de zestien lessen.

Meer over; KNMI milieu klimaatverandering opwarming van de aarde Den Bosch Verenigd Koninkrijk Europa Parijs Maarten Keulemans

Minister Schouten: ‘Ik kan de boeren niet alles geven wat ze willen’

NU 20.12.2019 Niemand uit het kabinet kreeg dit jaar met zo’n explosief dossier te maken als minister Carola Schouten (Landbouw, Natuur en Voedselveiligheid). Het stikstofprobleem slokt bijna al haar tijd op. In gesprek met NU.nl blikt ze terug. “Ik zit er in dit dossier met alles wat ik heb in.”

Is de uitspraak van de Raad van State op 29 mei die leidde tot het einde van het stikstofbeleid nu een zegen of een vloek voor de natuur? Schouten (42) worstelt weleens met die vraag, erkent ze. “Een zegen omdat we ons realiseren dat we meer voor de natuur en natuurherstel moeten doen.”

“Aan de andere kant een vloek. Mensen denken: ja hallo, is de natuur het allerhoogste goed? Het gaat ons ook in de weg zitten. Ik zou het jammer vinden als de natuur de schuld krijgt van dit verhaal.”

Het liefst had Schouten haar tijd vooral besteed aan het promoten van haar visie op de kringlooplandbouw, een nieuwe manier van boeren die beter is voor mens, dier en milieu. Maar daar gaan de meeste gesprekken al lang niet meer over. “Het stikstofdossier beheerst momenteel alles wat ik aan het doen ben”, zegt de vicepremier van ChristenUnie-huize. De stikstofcrisis onderstreept volgens Schouten de noodzaak om over te stappen op kringlooplandbouw.

De boeren, verantwoordelijk voor de meeste stikstofuitstoot, zagen de bui al hangen dat de stikstofmaatregelen vooral op hun bordje terecht zouden komen. Moet de veestapel inkrimpen? Worden boeren uitgekocht? Veel onzekerheid en woede leidde in oktober tot een groot en imposant protest op een steenworp afstand van het Binnenhof.

“Als ik aan mezelf twijfel, gaan de alarmbellen af. Ik ben vrij genadeloos voor mezelf”, aldus Minister Carola Schouten.

Stel, er is een boer die met zijn bedrijf veel stikstof uitstoot in de buurt van een Natura 2000-gebied, maar die wil hoe dan ook niet wijken. Wat kunt u dan doen om die boer te overtuigen om toch te vertrekken?
“Deze discussies bestaan al. Die Natura 2000-gebieden liggen er al een tijdje.”

De discussie is nu urgenter geworden.
“Die boeren merken nu ook al dat ze vlakbij beschermd natuurgebied zitten waar ze soms geen kant op kunnen.”

Maar hoe beweegt u die persoon ertoe om uiteindelijk te vertrekken?
“Als je boer wil blijven, dan moet je boer kunnen blijven. Het kan wel betekenen dat je iets aan je stal of aan je manier van boeren moet doen.”

Dat verplicht u dan?
“Nou ja, verplichten. Je gaat het gesprek met elkaar aan. We moeten het er samen over hebben hoe we dat precies gaan doen.”

Maar als die boer nou niets wil aanpassen?
“Dan ga je er heel erg vanuit dat mensen niet willen. Dat is echt niet mijn ervaring tot nu toe. Ik ben zelf opgegroeid in de buurt van een Natura 2000-gebied, die gesprekken waren er toen ook al, die waren best intensief.

Zo’n boer zei niet direct: ‘fantastisch aanbod, dankjewel, we gaan’. Ze weten dat er opties zijn. Je kunt op een andere plek verder boeren, misschien pas je je stal aan, misschien wil je stoppen.

U vliegt het nu heel erg aan alsof boeren niets willen. Begin eerst met wat iemand wél wil.”

Ik begrijp dat u niet direct met die stok wil slaan. Maar die hebt u op een gegeven moment toch wel nodig?
“Er zijn eerst nog heel veel stappen te zetten zonder in dat soort termen te denken. Dat lijkt me ook productiever dan als overheid te zeggen wat het beste voor de boer is. Zo wil ik niet werken.”

Schouten en premier Rutte in gesprek met boeren over de gevolgen van de stikstofuitspraak bij het Catshuis op 13 november. (Pro Shots)

Vreest u die discussie om het over verplichten te hebben?
“Nee. Dit gaat over het levenswerk van mensen. Sommige bedrijven zijn al jaren in de familie. De overheid onderschat weleens wat mensen ervaren wanneer je macht uitoefent op iets dat heel dicht bij hen staat.”

Maar een transitie naar een andere manier van boeren kan toch niet zonder pijn? Er zijn altijd mensen die niet mee kunnen of mee willen.
“Dat klopt. Maar dan heb je dus de optie om vrijwillig iemand uit te kopen zoals bij de varkenshouderij. Dan geef je iemand perspectief. Zo moet een overheid functioneren. Niet van: we leggen je regels op, veel succes ermee.”

Gelooft u dat een overgang naar minder stikstofuitstoot in de landbouw zonder pijn mogelijk is?
“De een is al met verandering bezig, de ander zegt: wat gebeurt er nu weer? Voor die laatste groep snap ik dat verandering niet altijd eenvoudig is. Er is de laatste tijd nogal wat gebeurd op het gebied van landbouw.

Denk aan de fosfaatproblemen, meer regels voor stallen en mest. Boeren ervaren dat alsof ze steeds meer worden ingeperkt. Dat snap ik, omdat ze elke keer te maken hebben met weer een gewijzigde situatie.

We zitten tegen de rand van wat mogelijk is aan. Zodra je over het randje gaat, is een soort crashactie nodig om alles weer te herstellen. Dat gaat vaak gepaard met heel veel pijn en leed.”

“De overheid onderschat weleens wat mensen ervaren wanneer je macht uitoefent”, aldus Minister Carola Schouten

Heeft u een ander gezicht gezien van de boeren in het afgelopen half jaar?
“De eerste keer op het Malieveld waren er nog geen maatregelen vanuit de overheid over de stikstof. Dat was eigenlijk naar aanleiding van de uitspraak dat de veestapel gehalveerd moest worden [door D66, red.].”

Maar u had er een puinhoop van gemaakt, werd er op het podium gezegd.
“Dat mag iedereen zo vinden. Ik snap die emoties. Ik zag vooral boeren die om waardering vroegen en zich afzetten tegen een eenzijdig beeld. Die boeren zorgen voor voedsel van een hoge kwaliteit. Maar als je dat afzet met wat zij ervoor terugkrijgen, is dat uit het lood geslagen.

Zij produceren tegen de laagste kosten en betalen daar soms zelf de rekening voor. Een van mijn meest taaie opdrachten is hoe het verdienvermogen van die boeren verbetert.”

Dan moet u naar de consument.
“Ook. En naar de keten. Er zijn weinig sectoren waar de producent zo’n klein deel van de totale marge van de keten krijgt.”

Rutte 3 Vreemd boodschappenmandje

Avatar

  Auteur

LodewijkA

Moment van plaatsen

07:46 – 17 juni 2019

Toen u pleitte voor een eerlijkere prijs voor het voedsel, werd tegelijkertijd bekend dat boodschappen in de afgelopen tien jaar bijna 15 procent duurder waren geworden.
“Niet iedereen heeft de mogelijkheid om meer voor zijn voedsel te betalen. Ik kan niet in ieders portemonnee kijken. Dat verschilt per huishouden. Aan de andere kant is het percentage van ons inkomen dat we uitgeven aan eten echt laag. Dat is de afgelopen jaren gedaald en is nu ongeveer 10 procent.”

Hoe zou u uw relatie met de boeren omschrijven?
“Dat zijn heel veel algemeenheden. ‘Dé boeren’. Ik spreek er veel. Die gesprekken zijn intens, soms mooi, soms emotioneel.”

Plannen van de boeren

De boeren, inmiddels met dertien organisaties verenigd in het Landbouw Collectief, presenteerde eigen plannen om de stikstofuitstoot te verlagen. Toen Schouten zei dat ze niet alle plannen kon overnemen, werd daar aanvankelijk door de boeren fel op gereageerd. Schouten was “bedreigend voor de rechtszekerheid” door het een te zeggen en het ander te doen.

Dat was de situatie voor dit interview, daarna volgde er weer een gesprek tussen Schouten en het Landbouw Collectief waarin de partijen het eens werden over een aantal zaken, al worden de plannen van de boeren nog steeds niet één op één overgenomen.

“De boeren willen dat alle stikstofrechten in de sector blijven, maar dat kan niet helemaal. Ik heb te maken met een rechterlijke uitspraak dat de stikstofuitstoot omlaag moet”, zegt Schouten.

“Ik heb extra geld vrijgemaakt. Misschien niet het bedrag dat zij vragen, maar het is wel in die richting. Ze willen hetzelfde stikstofbeleid van provincies en van het Rijk. Daar heb ik weken hard aan gewerkt en dat is nu gelukt.”

“Ik neem steeds stappen die ook hun kant op komen, maar het is niet zo dat ik de boeren alles kan geven.”

Vlnr: Ministers Cora van Nieuwenhuizen (Verkeer), Schouten, premier Mark Rutte en Stientje van Veldhoven (Wonen) presenteren de stikstofmaatregelen, waaronder de snelheidsverlaging naar 100 km/u. (Pro Shots)

Trekt u zich die kritiek persoonlijk aan?
“Ik zit er in dit dossier met alles wat ik heb in. Voor mij is het belangrijkste dat ik mezelf in de spiegel kan aankijken en mezelf kan verantwoorden. Als ik daar aan twijfel, gaan de alarmbellen af. Ik ben vrij genadeloos voor mezelf.”

Kunt u ook genadeloos voor anderen zijn?
“Nou ja, ik weet niet of het genadeloos is. Ik kijk op heel veel punten waar ik boeren wel tegemoet kan komen binnen de kaders van die gerechtelijke uitspraak. Ik zou dat realistisch noemen.

Als ik ooit een keer terugkijk op deze periode, hoop ik dat ik ervoor heb gezorgd dat landbouw en natuur écht met elkaar samengaan. Op zo’n manier zodat wij genieten van ons voedsel en de boeren daar de waardering voor krijgen.”

Zie ook: Rutte: ‘Snelheid verlagen naar 100 kilometer per uur is een rotmaatregel’

Lees meer over: Politiek Stikstofuitspraak

Nederland moet CO2-uitstoot verlagen, maar hoe dan (en wat als het niet lukt)?

NOS 20.12.2019 De rechtbank, het gerechtshof en vandaag ook de Hoge Raad. Allemaal hebben ze geoordeeld dat de Nederlandse Staat eind volgend jaar de CO2-uitstoot met 25 procent moet hebben verminderd ten opzichte van de uitstoot in 1990.

Al een tijd is duidelijk dat dit een erg lastige klus wordt voor het kabinet. In 2017 zat Nederland nog op 12,6 procent reductie en in 2018 op 15 procent. Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) berekenden onlangs dat de reductie in 2020 in het gunstige geval op 21 procent zal uitkomen.

“Er ligt een hele grote taak”, is de reactie van minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat op de uitspraak vandaag. Hij zegt dat het kabinet doorgaat met het “stap voor stap” nemen van maatregelen om eind volgend jaar de CO2-uitstoot met 25 procent te verminderen.

Premier Rutte zei niet te kunnen garanderen dat het doel gehaald wordt, maar dat het kabinet er alles aan zal doen!!

Het kabinet heeft maatregelen genomen om minder broeikasgassen uit te stoten. Sommige maatregelen stammen uit het in 2013 gesloten Energieakkoord, bijvoorbeeld de sluiting van verschillende kolencentrales. Overigens tellen de aangekondigde maatregelen in het afgelopen zomer gesloten Klimaatakkoord nog niet mee. Dat akkoord gaat pas in 2023 in.

Vorige maand presenteerde het kabinet wel extra maatregelen om de klimaatdoelen te halen. Er komt een nieuwe subsidieronde voor projecten die hernieuwbare energie produceren. Ook gaat er 60 miljoen euro extra naar de aanschaf van warmtepompen en zonneboilers en wordt de plaatsing van zonnepanelen op overheidsgebouwen en scholen versneld.

Toch is het nog niet genoeg om het doel in 2020 te halen. “Minister Wiebes heeft al gezegd dat hij eind januari opnieuw extra maatregelen bekend gaat maken om de Urgenda-uitspraak te kunnen naleven”, zegt verslaggever Henrik-Willem Hofs.

Volgens Urgenda is het wel haalbaar om volgend jaar naar 25 procent te gaan. “Het gaat om de uitstoot over het hele jaar 2020 dus we moeten nu gaan beginnen”, zegt Marjan Minnesma, directeur van Urgenda. “Er gaat een kolencentrale dicht in januari. Er kunnen er nog meer dicht en er zijn nog heel veel maatregelen waar je gewoon vanaf januari mee kunt beginnen en dan kan je het nog steeds halen.”

40-puntenplan

Urgenda heeft samen met ruim 700 andere organisaties afgelopen zomer al een 40-puntenplan gepresenteerd waarmee het doel gehaald kan worden. Daarin staat bijvoorbeeld dat 70 procent van het elektriciteitsverbruik in de industrie wordt gebruikt door elektromotoren. Als die worden vervangen door zuiniger modellen die al op de markt zijn, kan er veel stroom bespaard worden. Bedrijven zouden daar subsidie voor moeten krijgen.

Het is maar de vraag of het kabinet deze route zal kiezen, zegt Hofs. “We zien dat veel van dit soort maatregelen weerstand oproepen in de samenleving, dat hebben we gezien aan de stikstofcrisis.”

En wat als het toch niet lukt?

Het kabinet moet van de Hoge Raad dus actie ondernemen, maar wat er gebeurt als eind volgend jaar het doel niet wordt gehaald is niet helemaal duidelijk.

Volgens Wim Voermans, hoogleraar staats- en bestuursrecht aan de Universiteit Leiden, kan Urgenda een kort geding aanspannen om uitvoering van de CO2-reductie te eisen. “De Hoge Raad heeft gezegd: 25 procent is 25 procent, dat hebben we afgesproken en er moet dus echt een extra inspanning worden geleverd.”

Urgenda kan ook bij de rechter vragen om de Staat dwangsommen op te leggen, maar dat is de organisatie naar eigen zeggen niet van plan.

‘Risico op gevaarlijke klimaatverandering die Nederlanders kan treffen’

Bekijk ook;

Ook internationaal veel belangstelling voor uitspraak Urgenda-zaak

NOS 20.12.2019 Aan het einde van de uitspraak in de Urgenda-zaak zei de voorzitter van de Hoge Raad iets opmerkelijks. “Ten behoeve van de voorlichting van de internationale pers, die hier ook aanwezig is, zal ik nu een uiterst korte samenvatting van de beslissing in het Engels geven”, zei rechter Kees Streefkerk. Er volgde gelach en applaus, daarna begon Streefkerk te lezen:

Voorzitter Hoge Raad geeft samenvatting in het Engels, publiek applaudiseert

De interesse van buitenlandse media voor de uitspraak is groot. Het gaat om een unieke rechtszaak, waarbij de rechter bepaalt dat een land meer maatregelen moet nemen om klimaatverandering tegen te gaan.

Dutch court says government must cut greenhouse gases faster, verstuurde persbureau Reuters na de uitspraak als breaking news. Ook persbureau AP kwam met een breaking news-alert: Climate activists final victory in Dutch court ruling. Tal van buitenlandse media, waaronder The New York Times, The Washington Post en Buzzfeed berichten over de zaak.

‘Wereldwijd steun in de rug’

Ook Duitse, Belgische, Franse en Britse media schrijven erover. En dat is niet zo gek, want de uitspraak is volgens Urgenda niet alleen belangrijk voor Nederland, maar ook voor de rest van de wereld.

“Sinds 2015, toen de rechter Urgenda gelijk gaf, zijn er in de hele wereld rechtszaken opgestart waarbij organisaties proberen om overheden te dwingen om meer te doen om klimaatverandering tegen te gaan”, zegt verslaggever Henrik-Willem Hofs. “Dat het vonnis van het Hof nu onherroepelijk is in Nederland, betekent natuurlijk ook voor die andere organisaties wereldwijd een steun in de rug om door te gaan met dit soort zaken.”

Stoel van de politiek

Minister Wiebes van Economische Zaken ging in cassatie tegen een eerdere uitspraak van het gerechtshof. Wiebes wilde weten “of de rechter op de stoel van de politiek kan gaan zitten” en de staat dus kan verplichten maatregelen te nemen om de uitstoot van broeikasgassen verder te verminderen.

Ja dus, zegt nu ook de Hoge Raad. “Het Hof heeft op grond van het Europees Verdrag tot bescherming van de Rechten van de Mens kunnen en mogen oordelen dat de staat verplicht is die reductie te behalen. Die verplichting bestaat vanwege het risico van gevaarlijke klimaatverandering die ook de inwoners van Nederland ernstig kan treffen in hun recht op leven en welzijn.”

Hoe de Nederlandse staat dat moet doen, daar gaat de rechter niet over. “Het geven van een bevel laat het aan de staat over met welke concrete maatregelen hij zal voldoen. Als daar wetgevende maatregelen voor nodig zijn, is het aan de staat om te bepalen hoe”, oordeelde de Hoge Raad. De uitspraak van het hoogste Nederlandse rechtsorgaan is definitief.

Is het haalbaar?

Wat Urgenda betreft is het haalbaar om de CO2-uitstoot met 25 procent te verminderen aan het eind van 2020, ten opzichte van 1990. “Het gaat over de uitstoot over het hele jaar 2020 dus we moeten nu gaan beginnen”, zegt Marjan Minnesma, directeur van Urgenda. “Er gaat een kolencentrale dicht in januari. Er kunnen er nog meer dicht en er zijn nog heel veel maatregelen waar je gewoon vanaf januari mee kunt beginnen en dan kan je het nog steeds halen. Het is gewoon onwil dat het niet gebeurt.”

Om het kabinet te helpen heeft Urgenda, samen met ruim 700 andere organisaties, een 40-puntenplan opgesteld waarmee het doel gehaald kan worden. “Wij gaan er nog steeds van uit dat we in een rechtsstaat leven, dus we kunnen de overheid helpen om dit plan uit te voeren en dan zijn we al een heel eind”, vertelt Minnesma.

Ook het Planbureau voor de Leefomgeving kwam in november met cijfers waaruit bleek dat het misschien wel haalbaar was. “Maar afgelopen weken werd duidelijk dat daar toch wat te rooskleurige bekeringen waren gemaakt en dat het niet haalbaar is”, zegt Hofs. “Minister Wiebes schreef in een brief aan de Tweede Kamer dat hij in januari toch nog met extra maatregelen komt om CO2-uitstoot verder te reduceren.”

Bekijk ook;

Ontknoping in klimaatzaak Urgenda voor Hoge Raad

AD 20.12.2019 De klimaatzaak tegen de Nederlandse Staat komt vandaag tot een definitief besluit. De Hoge Raad spreekt zich uit over de vraag of de Staat verplicht is ervoor te zorgen dat de uitstoot van broeikasgassen in 2020 met minimaal 25 procent is verminderd ten opzichte van 1990.

Het kabinet vindt dat dit aan de politiek is en niet aan de rechter, maar verloor vooralsnog elke slag. Duurzaamheidsorganisatie Urgenda nam het initiatief om de overheid te dwingen tot meer inspanningen om de doelstellingen te halen. In 2015 kreeg Urgenda gelijk van de rechtbank.

Lees ook;

Planbureau slaat alarm: kabinet haalt klimaatdoelen niet

Lees meer

Klimaatadvocaat: De staat faalt ons te beschermen tegen het gevaar

Lees meer

Lees meer

De Staat ging in beroep, maar de uitspraak bleef ook vorig jaar bij het gerechtshof in stand. De rechters van het hof erkenden de gevaren van klimaatverandering en verwezen naar fundamentele mensenrechten: de overheid moet zich inspannen voor bescherming van het leven en het gezinsleven van burgers.

Dwingen

Het hoogste rechtscollege van het land bepaalt nu of rechters in Nederland inderdaad de macht hebben om de overheid te dwingen tot het nemen van meer maatregelen. De procureur-generaal en de advocaat-generaal hebben de Hoge Raad geadviseerd de uitspraak in stand te houden.

De klimaatzaak baarde wereldwijd opzien. Het was de eerste rechtszaak in zijn soort. In navolging van Urgenda spanden burgers en organisaties in veel andere landen rechtszaken aan om hun overheid via de rechter tot meer actie aan te zetten.

december 22, 2019 Posted by | 2e kamer, Eric Wiebes, Hoge Raad, klimaat, Klimaatakkoord, klimaatakkoord Parijs, klimaatmars, politiek, rechtzaak, Rutte 3, stikstof, stikstofregels, tweede kamer, Urgenda, Urgenda-vonnis | , , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Haalt het Klimaatkabinet Rutte 3 het jaar 2020 ??? – deel 5

De erfenis van (ex) Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) en het verdere gedonder met de belastingdienst – deel 6

Maar wat is nu eigenlijk het probleem dan ventje ???

Menno Snel (D66) stapte op als staatssecretaris van Financiën. De fouten die door de Belastingdienst zijn gemaakt in de kindertoeslagaffaire zijn de bewindspersoon uiteindelijk fataal geworden.

Aftreden Snel in het kort;

  • Snel voelt onvoldoende vertrouwen om problemen bij Belastingdienst aan te pakken.
  • Recente onthullingen en zwart lakken dossier waren druppel die emmer deed overlopen.
  • De affaire draait om het onterecht stopzetten en terugvorderen van de opvangtoeslag waardoor honderden ouders in financiële problemen raakten.

“Als helder wordt dat de Kamer begint te twijfelen of ik nog deel van de oplossing ben of dat ik deel van het probleem word, dan komt het moment dat ik mijn politieke verantwoordelijkheid moet nemen”, zei Menno Snel woensdag 18.12.2019 aan het begin van het Kamerdebat over de toeslagenaffaire.

AD 19.12.2019

De volgende kandidaat !!!

De vacature op Financiën is misschien wel de minst gewilde baan in Den Haag. Dit kabinet rest nog ruim een jaar, in die tijd moet de nieuwe staatssecretaris blijven trekken en sjorren aan de Belastingdienst. Ook loopt de kandidaat kans opnieuw in politiek woelig vaarwater te komen. “Er komen nieuwe incidenten”, voorspelt Snel.

De kandidaat moet daarnaast lid zijn van coalitiepartij D66, of bereid zijn dat te worden, zoals Snel destijds. De kandidaat zal werken op een ministerie waar CDA-minister Wopke Hoekstra de baas is.

Telegraaf 19.12.2019

Wie volgt Snel op?

De vandaag afgetreden Menno Snel (1970) werd pas lid van D66 toen hij was gevraagd staatssecretaris te worden in Rutte-III. Dat was in oktober 2017. Hij kwam in beeld vanwege zijn grote kennis van de Belastingdienst, omdat hij plaatsvervangend directeur-generaal fiscale zaken was geweest op het ministerie van Financiën.

De Belastingdienst eist met het aftreden van Menno Snel wederom een politiek slachtoffer. Terwijl gedupeerden van de toeslagenaffaire vrezen dat een oplossing nóg langer op zich laat wachten, staat D66 voor de hachelijke taak om een opvolger te vinden die zijn hoofd vrijwillig in een strop wil steken.

Telegraaf 19.12.2019

Another one bites the dust

Na Frans Weekers, die de eer aan zichzelf hield, en Eric Wiebes, die net op tijd tot minister promoveerde, leiden de aanhoudende problemen bij de Belastingdienst opnieuw tot het vertrek van de staatssecretaris van Financiën.

Want ook Menno Snel wist de chaos bij het onderdeel toeslagen en een compleet mislukte reorganisatie – die hij van zijn VVD-voorgangers erfde – niet op te lossen. Al is het vooral het gebrek aan politieke sensitiviteit in de kinderopvangtoeslagaffaire dat hem de kop kost.

Ieder vogeltje zingt zoals het gebekt is

Maar de technocratische indruk die Snel wekte, hielp zijn positie niet. Er zijn maar weinig bewindspersonen die het tijdens een crisissituatie met bravoure en opgelezen excuses redden. Kamerleden willen het meeleven ook ’voelen’.

De afgelopen twee weken rees helemaal geen beeld op van de door Snel beloofde menselijke maat die zou worden doorgevoerd bij de Belastingdienst; de zwartgeblakerde dossiers die gedupeerden over de schutting gekieperd kregen, gaven een tegenovergestelde indruk.

Terecht pleitte de bewindsman in zijn afscheidsrede voor het grondig op de schop nemen van het toeslagencircus. Dit rondpompen van geld is een door Haagse politici zelf gecreëerd monster, dat inmiddels al jaren onder vuur ligt. Keer op keer is echter juist vanuit de fiscus gewaarschuwd dat de dienst een grootschalige verbouwing van het systeem niet aan kon en kan.

AD 19.12.2019

Waarom kost de toeslagenaffaire hem nu alsnog de kop?
Omdat hij het vertrouwen van steeds meer Kamerleden verloor. Begin december leek hij de kerst nog te zullen halen: toen kreeg Snel nog de steun van 90 van de 150 leden, na het moeilijkste debat in zijn politieke leven.

Telegraaf 06.01.2020

Een grote meerderheid, inclusief de oppositiepartijen GroenLinks en SGP vonden toen nog dat Snel onderdeel van de oplossing van de affaire was in plaats van het probleem. Een motie van wantrouwen, ingediend door de SP, kreeg toen bij lange na geen meerderheid.

Die houding veranderde afgelopen weken echter toen ouders die hun dossier bij de Belastingdienst hadden opgevraagd een stapel papier kregen dat voor een deel helemaal zwartgelakt was, zonder dat duidelijk werd gemaakt waarom dat was. Daarmee kreeg het vertrouwen van gedupeerden een nieuwe knauw, terwijl Snel er juist voor moest zorgen dat dit werd hersteld.

Vervolgens bleven er negatieve verhalen opduiken: zo zou de Belastingdienst ook onder Snel toeslagen stop hebben gezet, ook al wisten ambtenaren dat dat niet mocht. Daarnaast kwamen verhalen naar buiten van afspraken met slachtoffers die door de fiscus op het laatste moment waren afgezegd.

Daardoor verloren GroenLinks en SGP het vertrouwen in de staatssecretaris en kwam Snel steeds verder alleen te staan. Alleen de coalitiepartijen steunden hem tenslotte nog. Zij hebben echter slechts 75 van de 150 zetels. Die steun achtte Snel onvoldoende om aan te kunnen blijven.

AD 19.12.2019

Hoe gaat het nu verder?
Kortom, D66 moet dus op zoek naar een nieuwe staatssecretaris. Terwijl tegelijkertijd de compensatie aan gedupeerden moet blijven doorgaan.

Hoewel het vertrek van staatssecretaris Menno Snel (Financiën) geen verrassing was, staat een opvolger nog niet klaar. Zijn partij D66 heeft geen haast en wil tenminste tot na het reces wachten.

Nog deze week krijgt de eerste groep ouders uit het eerder genoemde CAF 11-dossier het bedrag aan toeslagen dat zij mis zijn gelopen of ten onrechte terug moesten betalen, plus een schadevergoeding.

AD 21.12.2019

Premier Mark Rutte en minister Wopke Hoekstra (Financiën), als vervanger van de afgetreden staatssecretaris Menno Snel, gaan op maandag 20 januari 2020 in gesprek met de door de kinderopvangtoeslagaffaire gedupeerde ouders. Dat schrijft Premier Mark Rutte in een brief aan de Tweede Kamer.

Telegraaf 19.12.2019

In januari 2020 komen vervolgens nog twee rapporten, waaronder een vervolgrapport van de commissie-Donner, waaruit zal blijken hoeveel mensen er nog meer in aanmerking komen voor schadevergoeding. Zij moeten in de loop van komend jaar allemaal recht worden gedaan.

Dossier Kinderopvangtoeslag Trouw

dossier “Toeslagenaffaire” AD

Liveblog NOS

Lees hier de Tweets van ‎@IngeLengton

Zie ook:  Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) en het verdere gedonder met de belastingdienst – deel 5 – commissie Donner

Zie verder ook:  Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) en het verdere gedonder met de belastingdienst – deel 4 – commissie Donner

Zie dan ook: Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) en het verdere gedonder met de belastingdienst – deel 3

en zie verder ook: Voorheen Staatssecretaris Eric Wiebes VVD en staatssecretaris Menno Snel (Financiën) het Gedonder met de belastingdienst – deel 2

en verder dan ook: Staatssecretaris Eric Wiebes VVD en het Gedonder met de belastingdienst deel 1

lees: Dossierinzage ouders kinderopvangtoeslag 07.01.2020

lees: Stand van zaken uitbetaling compensatie CAF 11 24.12.2019

lees: Uitnodiging voor een gesprek met de Minister-President en de Minister van Financien  20.12.2019

lees: Gesprek met verschillende betrokken ouders in het kinderopvangdossier 19.12.2019

lees: Kamerbrief compensatie ouders CAF 11 en gedane toezeggingen 17.12.2019

lees: Bijlage 1 Antwoord Kamervragen over stopzetting van kinderopvangtoeslag 13.12.2019

lees: Bijlage 2 Brief staatssecretaris wel compensatie 17.12.2019

lees: Bijlage 3 Brief Toeslagen wel compensatie 17.12.2019

lees: Bijlage 4 Brief staatssecretaris geen compensatie 17.12.2019

lees: Bijlage 5 Brief van Toeslagen geen compensatie 17.12.2019

lees: Bijlage 6 Verzamelbesluit toeslagen proportioneel terugvorderen

lees: Bijlage 7 Instellingsbesluit Commissie van onafhankelijke deskundigen CAF Toeslagen 16.12.2019

lees: Bijlage 8 Cases en situaties schrijnende gevallen

lees: notitie vervolging ambtsmisdrijven 28.11.2019

Afwikkeling van kinderopvangtoeslagaffaire duurt nog zeker een jaar

NU 08.01.2020 De afwikkeling van de kinderopvangtoeslagaffaire gaat nog zeker een jaar duren, zegt minister Wopke Hoekstra van Financiën woensdag na een gesprek met gedupeerde ouders.

Hoekstra zegt met de compensatie voor de eerste paar honderd gedupeerden eind vorig jaar een “belangrijke eerste stap” te hebben gezet, maar benadrukt dat de afhandeling zich nog in de beginfase begeeft.

De minister wacht momenteel een onderzoek van de commissie-Donner af. Uit het rapport, dat eind januari uitkomt, moet blijken hoeveel gedupeerden er zijn. Mogelijk zijn het er duizenden. “Dus hoewel ik voortvarend aan de gang wil gaan, moet het ook zorgvuldig.”

Hoekstra denkt dat zeker de rest van het kalenderjaar nodig is om per gedupeerde te kijken wat er is gebeurd en wat er moet gebeuren om het recht te zetten. Doordat nu niet duidelijk is om hoeveel personen het gaat, kan hij nog geen einddatum noemen.

‘Geldproblemen klein stukje van de ellende’

Door de kinderopvangtoeslagaffaire raakten veel gedupeerden in de financiële problemen. “De verhalen aan tafel laten zien dat het een klein stukje van de ellende is”, zegt Hoekstra. Zo zijn er relaties gestrand, hebben mensen hun banen verloren en is er geen vertrouwen meer in de overheid.

Vijftien gedupeerden waren bij het gesprek aanwezig. Belangenvereniging BOinK, die de groep mocht samenstellen, zegt dat Hoekstra dankzij de verhalen van de aanwezigen “een goed beeld heeft gekregen van de omvang van de problemen”.

Hoekstra, die het dossier rondom de toeslagaffaire beheert sinds het vertrek van verantwoordelijk staatssecretaris Menno Snel, zal later deze maand opnieuw in gesprek gaan met gedupeerde ouders. Dan is ook premier Mark Rutte aanwezig.

Lees meer over: Belastingdienst  Politiek

Hoekstra: nog het hele jaar bezig met kinderopvangzaak

NOS 08.01.2020 Het gaat nog zeker een jaar duren voordat alle problemen rond de kinderopvangtoeslag zijn opgelost. Dat heeft minister Hoekstra van Financiën gezegd na een gesprek met ouders die in de problemen zijn gekomen door de affaire.

Hoekstra verwees naar het tweede rapport van de commissie onder leiding van oud-minister Donner, dat eind deze maand komt. Hij verwacht dat daar nog veel meer gevallen uit voort zullen komen van ouders die ten onrechte zijn beschuldigd van fraude.

De minister, die het dossier beheert totdat er een opvolger is voor de afgetreden staatssecretaris Snel, wil “voortvarend aan de gang”. “Maar het moet ook zorgvuldig. Het is realistisch om te zeggen dat we nog de rest van dit jaar nodig hebben om in al die gevallen te bepalen wat er is gebeurd en hoe we dat rechtzetten.”

Onder de wielen van de overheid

Hoekstra zei dat het een indrukwekkend gesprek was geweest met de gedupeerde ouders. “Het zijn mensen die echt onder de wielen van de overheid terecht zijn gekomen.” Een financiële tegemoetkoming is niet genoeg, het gaat volgens de minister ook om het vertrouwen van deze mensen in de overheid.

Verschillende ouders zeiden na afloop dat ze nu wel het gevoel hebben dat ze serieus genomen worden. Angela Sanches, die door de affaire met een schuld van een ton kampt: “Het was heel emotioneel, alles kwam terug wat we meegemaakt hebben. Maar het was wel positief.”

Ook Maria Robalo was blij met het gesprek: “Al die jaren heeft niemand naar ons geluisterd. Ik ga met een positief gevoel naar huis.”

In november deed Angela Sanches bij ons haar verhaal. Haar schuld is door de misstanden opgelopen tot 100.000 euro, Gedupeerde kinderopvangtoeslag: ‘Ik ben geen crimineel’

Bekijk ook;

Belastingdienst haalt eigen deadline niet: gedupeerden krijgen dossiers later

RTL 07.01.2020 Meerdere ouders die vandaag hun dossier met betrekking tot de toeslagenaffaire dachten te krijgen, kwamen bedrogen uit. “Deze termijn bleek onvoldoende realistisch”, schrijft minister Wopke Hoekstra van Financiën in een brief aan de Tweede Kamer.

Hoekstra: “Duidelijk is dat de eerdere verstrekking van dossiers aan ouders hun vragen onvoldoende beantwoordde en ik wil daaruit lessen trekken. Dit moet deze keer anders. Dit kost meer tijd, mede gezien de omvang van de verzoeken en de stand van de informatiehuishouding van Belastingdienst/Toeslagen.”

Snel

Bij eerdere verstrekking van dossiers waren grote delen zwart gelakt. Daar kwam toen veel ophef over. Uiteindelijk vertrok staatssecretaris Menno Snel door de toeslagenaffaire.

Lees ook:

Snel: ophef over zwartmaken dossiers begrijpelijk, maar het moest

Op sociale media reageren sommige ouders furieus. “Zelf maar gebeld met de Belastingdienst hoe laat m’n dossier zou komen. En je raadt het nooit: het komt niet. En ze waren vergeten af te bellen. Dit is te onbeschoft voor woorden hoe ze met ons om blijven gaan”, schrijft Janet.

1 maart, of volgende week

Hoekstra noemde in zijn brief wel een nieuwe datum, namelijk 1 maart, maar volgens hem kunnen sommige ouders volgende week hun dossier al verwachten. Dat gaat om 13 ouders die op 12 november een verzoek tot inzage hebben gedaan. “Dit komt omdat er voor hen een individuele aanleiding was voor een onderzoek en er daarom geen of weinig persoonsinformatie van derden in voorkomt.”

Zo werd de toeslagenaffaire Menno Snel fataal:

Bekijk deze video op RTL XL

Snel had het vertrouwen van de Tweede Kamer verloren.

Negen andere ouders zullen langer geduld moeten hebben. “Dit betreft zeer omvangrijke dossiers die meer tijd vergen, juist om ouders behulpzaam te zijn en hen het gewenste inzicht te verschaffen. De Belastingdienst/Toeslagen streeft ernaar om voor 1 maart, en waar mogelijk aanzienlijk eerder, deze ouders inzicht te kunnen geven in hun dossiers.”

160 anderen

Maar dan zijn er nog ongeveer 160 verzoeken van ouders tot inzage van dossiers. Hoekstra: “Ook de afhandeling van deze verzoeken tot inzage zullen met urgentie worden behandeld.”

RTL Nieuws; Wopke Hoekstra  Menno Snel  Toeslagenaffaire Belastingdienst  Nederland

Opnieuw tegenslag voor fiscus in toeslagenaffaire

MSN 07.01.2020 Opnieuw een tegenvaller voor de Belastingdienst in de kinderopvangtoeslagenaffaire. De opgevraagde dossiers van 22 ouders kunnen niet op tijd worden afgeleverd, heeft minister Wopke Hoekstra (Financiën) aan de Tweede Kamer laten weten.

Deze groep had uiterlijk deze dinsdag inzage in hun dossier moeten krijgen. Dertien ouders ontvangen nu op z’n laatst eind volgende week de stukken. De fiscus streeft er naar de overige ouders voor 1 maart de benodigde documenten te overhandigen.

De gekozen termijn was “onvoldoende realistisch om volledig te kunnen voldoen aan de informatiebehoefte van de betrokken ouders”, aldus Hoekstra. Hij wil voorkomen dat ouders opnieuw dossiers met veel zwart gelakte pagina’s krijgen zoals vorige maand een aantal gedupeerden overkwam.

“Duidelijk is dat de eerdere verstrekking van dossiers aan ouders hun vragen onvoldoende beantwoordde en ik wil daaruit lessen trekken. Dit moet deze keer anders. Het perspectief van de burger en zorgvuldigheid staan daarbij centraal. Dit kost echter meer tijd”, schrijft de minister.

Hoekstra is verantwoordelijk voor de fiscus sinds het opstappen van zijn staatssecretaris Menno Snel medio vorige maand vanwege de affaire. Zeker honderden en misschien wel duizenden gedupeerden zijn door de fiscus onterecht als fraudeurs behandeld.

Fiscus breekt belofte: ouders in toeslagenaffaire ontvangen dossier later

NU 07.01.2020 Meer dan twintig gedupeerden van de toeslagenaffaire hebben dinsdag, ondanks beloftes, hun dossier niet ontvangen van de Belastingdienst. Dat schrijft minister Wopke Hoekstra van Financiën in een brief aan de Tweede Kamer.

Aan de 22 ouders was op 12 november beloofd dat zij uiterlijk 7 januari inzage zouden krijgen in hun dossier. De minister schrijft dat is gebleken dat deze termijn niet realistisch is.

“Duidelijk is dat de eerdere verstrekking van dossiers aan ouders hun vragen onvoldoende beantwoordde en ik wil daaruit lessen trekken. Dit moet deze keer anders.” In de eerste vrijgegeven dossiers waren grote delen zwart gelakt. Dit leidde tot enorme ophef, waardoor oud-staatssecretaris Menno Snel uiteindelijk opstapte.

Hoekstra noemt in zijn brief een nieuwe deadline van 1 maart. Toch zullen dertien van de 22 ouders naar verwachting volgende week al hun dossiers ontvangen, omdat er geen of weinig informatie van derden in naar voren komt.

Naast deze 22 dossiers worden er nog ongeveer 160 verzoeken tot inzage met urgentie behandeld.

Lees meer over: Belastingdienst  Politiek  Economie

Ouders moeten langer wachten op inzage fraudedossier

NOS 07.01.2020 Ouders die uiterlijk vandaag inzage zouden krijgen in hun dossiers in het onderzoek naar fraude met kinderopvangtoeslag moeten daar langer op wachten. Minister Hoekstra van Financiën schrijft aan de Tweede Kamer dat het meer tijd kost om alle relevante stukken bij elkaar te zoeken.

Het gaat om een groep van 22 ouders, die in november bij de Belastingdienst in Rotterdam een verzoek tot inzage hebben ingediend. Ze willen weten waarom ze door de fiscus zijn aangemerkt als mogelijke fraudeurs. Door die verdenking kwamen velen van hen onterecht in de problemen. De affaire leidde eind vorig jaar tot het ontslag van staatssecretaris Snel.

Minister Hoekstra, die de portefeuille heeft overgenomen totdat er een nieuwe staatssecretaris is, schrijft dat de ouders weliswaar beloofd is dat ze uiterlijk vandaag inzage zouden krijgen, maar dat die termijn “onvoldoende realistisch” blijkt te zijn.

Geen zwartgelakte pagina’s

Hij wil voorkomen dat, net als bij de eerste 19 dossiers, de ouders vooral zwartgelakte pagina’s krijgen overhandigd. Dat leidde toen tot veel verontwaardiging. “Dat moet deze keer anders. Dit kost echter meer tijd, mede gezien de omvang van de verzoeken en de stand van de informatiehuishouding van de Belastingdienst”, schrijft de minister.

Van de 22 ouders krijgen er dertien uiterlijk eind volgende week hun dossier. Die zijn volgens Hoekstra nog relatief eenvoudig samen te stellen. De overige negen ouders moeten mogelijk tot 1 maart wachten voordat ze inzage krijgen in de stukken. “Dit betreft zeer omvangrijke dossiers die meer tijd vergen, juist om ouders behulpzaam te zijn. Hoewel ik besef dat ouders hierdoor langer moeten wachten, weegt een zorgvuldig antwoord op hun vragen voor mij zwaarder.”

Inmiddels hebben nog eens 160 gedupeerden hun dossier opgevraagd. Volgens Hoekstra zullen die verzoeken met urgentie worden behandeld. Om alle zaken goed af te handelen is de Belastingdienst druk bezig met het werven van extra personeel.

Bekijk ook;

Opnieuw tegenslag in toeslagenaffaire

Telegraaf 07.01.2020 Opnieuw een tegenvaller in de kinderopvangtoeslagenaffaire. De opgevraagde dossiers van 22 ouders kunnen niet op tijd worden afgeleverd, heeft minister Wopke Hoekstra (Financiën) aan de Tweede Kamer laten weten.

Deze groep had uiterlijk deze dinsdag inzage in hun dossier moeten krijgen. Dertien ouders ontvangen nu op z’n laatst eind volgende week de stukken. De fiscus streeft er naar de overige ouders voor 1 maart de benodigde documenten te overhandigen.

Termijn ’onvoldoende realistisch’

De gekozen termijn was „onvoldoende realistisch om volledig te kunnen voldoen aan de informatiebehoefte van de betrokken ouders”, aldus Hoekstra. Hij wil voorkomen dat ouders opnieuw dossiers met veel zwartgelakte pagina’s krijgen zoals vorige maand een aantal gedupeerden overkwam.

„Duidelijk is dat de eerdere verstrekking van dossiers aan ouders hun vragen onvoldoende beantwoordde en ik wil daaruit lessen trekken. Dit moet deze keer anders. Het perspectief van de burger en zorgvuldigheid staan daarbij centraal. Dit kost echter meer tijd”, schrijft de minister.

Hoekstra is verantwoordelijk voor de fiscus sinds het opstappen van zijn staatssecretaris Menno Snel medio vorige maand vanwege de affaire. Zeker honderden en misschien wel duizenden gedupeerden zijn door de fiscus onterecht als fraudeurs behandeld.

Bekijk ook: 

De Belastingdienst verwoestte Janets leven 

Bekijk ook: 

Snel: zwartgelakte dossiers vooraf niet gezien 

Bekijk meer van; belastingen Wopke Hoekstra Menno Snel Belastdienst

Compensatie fiscus bij honderden ouders binnen

Trouw 24.12.2019 De meeste ouders van wie vaststaat dat zij recht hebben op compensatie wegens de toeslagenaffaire bij de Belastingdienst, hebben inmiddels geld ontvangen.

Met een aantal mensen probeert de fiscus nog in contact te komen. Dat meldt minister Wopke Hoekstra van financiën aan de Tweede Kamer.

De fiscus heeft compensatie overgemaakt naar in totaal 280 gezinnen. Met 235 van die mensen is daarna nog contact geweest om na te gaan of zij het geld ook daadwerkelijk hebben ontvangen. Dat bleek in alle gevallen zo te zijn. De anderen konden nog niet worden bereikt.

In zeven andere gevallen is het niet gelukt compensatie te betalen, omdat van die mensen geen rekeningnummer bekend is bij de Belastingdienst. Daarnaast hebben 22 ouders in de zogenoemde Caf 11-zaak te horen gekregen dat zij geen recht hebben op compensatie.

De Belastingdienst probeert in contact te komen met de mensen die wel recht hebben op schadevergoeding, maar die nog niets hebben gekregen.

Hoge terugvorderingen

De afgelopen jaren zette de Belastingdienst van honderden, mogelijk zelfs duizenden mensen ten onrechte de kinderopvangtoeslag stop. Veel van die mensen kregen bovendien te maken met hoge terugvorderingen waardoor zij in grote financiële problemen kwamen.

De slepende affaire leidde vorige week tot het aftreden van verantwoordelijk staatssecretaris Menno Snel. Hij had eerder al toegezegd de mensen van wie nu al vaststaat dat zij benadeeld zijn, voor Kerstmis te compenseren. Hoekstra noemt het ‘van groot belang’ dat zijn belofte wel wordt nagekomen.

De minister zegt zich te realiseren dat hij het leed van de gedupeerden niet volledig goed kan maken. “Wel hoop ik dat deze compensatie en de persoonlijke contacten met ouders een eerste stap vormen in het herstel van hun vertrouwen in de Nederlandse overheid in het algemeen, en in de Belastingdienst in het bijzonder.”

Kerstactie

Een kerstactie van de SP voor gedupeerden van de problemen met de kinderopvangtoeslag heeft 56.550 euro opgebracht. Van het geld zijn voor 370 gezinnen kerstpakketten samengesteld, maar niet het gehele bedrag is daarvoor benut, meldt de SP.

Ouders die een steuntje in de rug kunnen gebruiken, kunnen zich de komende weken ook nog melden. Al het opgehaalde geld gaat naar de ouders zodat zij hun kinderen ook een fijne kerstvakantie kunnen bezorgen, aldus de SP. Een groep ouders begon de actie met steun van de SP.

De toeslagenaffaire kwam aan het licht door journalistiek speurwerk van Jan Kleinnijenhuis (Trouw) en Pieter Klein (RTL Nieuws). Beiden werden afgelopen week gekozen tot Journalist van het Jaar.

Lees ook:

De afgetreden Menno Snel werd gemangeld door een dienst die hij nooit onder controle kreeg

Staatssecretaris Menno Snel van Financiën hield de eer aan zichzelf en trad af. Meermalen moest hij diep door het stof in de toeslagenaffaire. ‘De menselijke maat heeft niet voorop gestaan.’

Jan Kleinnijenhuis (Trouw) en Pieter Klein (RTL) Journalisten van het Jaar

Trouw-journalist Jan Kleinnijenhuis is samen met Pieter Klein van ‘RTL Nieuws’ verkozen tot Journalist van het Jaar. Ze danken de titel aan hun publicaties over de toeslagenaffaire bij de Belastingdienst. Die leidde vorige week nog tot het aftreden van verantwoordelijk staatssecretaris Menno Snel.

Kinderopvangtoeslag dossier

MEER OVER; BELASTINGDIENST MENNO SNEL MASSAMEDIA NIEUWSMEDIA KUNST, CULTUUR EN ENTERTAINMENT ECONOMIE, BUSINESS EN FINANCIËN POLITIEK JAN KLEINNIJENHUIS KINDEROPVANGTOESLAG REDACTIE

Honderden gedupeerden toeslagenaffaire hebben compensatie binnen

RTL 24.12.2019 De meeste ouders van wie vaststaat dat zij recht hebben op compensatie wegens de toeslagenaffaire bij de Belastingdienst, hebben inmiddels geld ontvangen. Met een aantal mensen probeert de Belastingdienst nog in contact te komen.

Dat schrijft minister Wopke Hoekstra (Financiën) aan de Tweede Kamer. De Belastingdienst heeft compensatie overgemaakt naar in totaal 280 gezinnen.

Geen rekeningnummer bekend

Met 235 van die mensen is daarna nog contact geweest om na te gaan of zij het geld ook daadwerkelijk hebben ontvangen. Dat bleek in alle gevallen zo te zijn. De anderen konden nog niet worden bereikt.

In zeven andere gevallen is het niet gelukt compensatie te betalen, omdat van die mensen geen rekeningnummer bekend is bij de Belastingdienst. Daarnaast hebben 22 ouders in de zogenoemde CAF 11-zaak te horen gekregen dat zij geen recht hebben op compensatie.

Lees ook:

Boevenstreken van de Belastingdienst: de toeslagenaffaire in vogelvlucht

De Belastingdienst probeert in contact te komen met de mensen die wel recht hebben op schadevergoeding, maar die nog niets hebben gekregen.

Journalistiek werk

De afgelopen jaren zette de Belastingdienst van honderden, mogelijk zelfs duizenden mensen ten onrechte de kinderopvangtoeslag stop. Veel van die mensen kregen bovendien te maken met hoge terugvorderingen waardoor zij in grote financiële problemen kwamen.

De affaire kwam aan het licht door publicaties van RTL Nieuws en Trouw. Pieter Klein (RTL Nieuws) en Jan Kleinnijenhuis (Trouw) werden journalist van het jaar vanwege hun onthullingen rond de toeslagenaffaire.

Lees ook:

Toeslagenaffaire, hoe nu verder? ‘Dit is nog maar het begin’

De slepende affaire leidde vorige week tot het aftreden van verantwoordelijk staatssecretaris Menno Snel. Hij had eerder al toegezegd de mensen van wie nu al vaststaat dat zij benadeeld zijn, voor Kerstmis te compenseren. Hoekstra noemt het “van groot belang” dat zijn belofte wel wordt nagekomen.

Eerste stap

De minister zegt zich te realiseren dat hij het leed van de gedupeerden niet volledig goed kan maken. “Wel hoop ik dat deze compensatie en de persoonlijke contacten met ouders een eerste stap vormen in het herstel van hun vertrouwen in de Nederlandse overheid in het algemeen, en in de Belastingdienst in het bijzonder.”

Een kerstactie van de SP voor gedupeerden van de problemen met de kinderopvangtoeslag heeft 56.550 euro opgebracht. Van het geld zijn voor 370 gezinnen kerstpakketten samengesteld, maar niet het gehele bedrag is daarvoor benut, meldt de SP.

Ouders die een steuntje in de rug kunnen gebruiken, kunnen zich de komende weken ook nog melden. Al het opgehaalde geld gaat naar de ouders zodat zij hun kinderen ook een fijne kerstvakantie kunnen bezorgen, aldus de SP. Een groep ouders begon de actie met steun van de SP.

Lees ook:

Toeslagenaffaire: Belastingdienst zat ouders veel langer dwars

RTL Nieuws; Wopke Hoekstra  Menno Snel  Belastingdienst  Toeslagenaffaire Belastingdienst Toeslagenwet  Kinderopvang  Kinderopvangtoeslag

Hoekstra: Meeste gedupeerden van toeslagenaffaire hebben geld ontvangen

NU 24.12.2019 Bijna alle ouders die de dupe zijn geworden van de kinderopvangtoeslagaffaire bij de Belastingdienst hebben compensatie ontvangen van het kabinet, schrijft minister van Financiën Wopke Hoekstra dinsdag in een brief aan de Tweede Kamer. Het kabinet had eerder beloofd de uitbetaling van de misgelopen toeslagen voor Kerstmis te hebben geregeld.

In totaal waren er 309 ouders betrokken bij de kinderopvangtoeslagenaffaire. Hiervan hebben 287 ouders recht op compensatie. 280 van hen hebben inmiddels geld ontvangen, schrijft de minister. De zeven overgebleven compensatiegerechtigden hebben nog geen geld ontvangen, omdat er geen rekeningnummer van hen bekend is bij de Belastingdienst.

De fiscus probeert contact met deze zeven ouders te leggen, maar dat verloopt stroef. Drie van hen hebben namelijk geen Nederlands woonadres dat bekend is bij de Belastingdienst. Ook hebben zij geen buitenlandse adresgegevens doorgegeven aan Nederlandse autoriteiten. Van de resterende vier ouders wonen er drie in het buitenland. Zij hebben nog niet gereageerd op de door de Belastingdienst gestuurde brief. Met de laatste ouder is inmiddels een afspraak gemaakt voor volgende week.

Voor ruim tweehonderd ouders geldt dat zij ter compensatie een bedrag van 20.000 euro krijgen. Voor ruim zeventig ouders geldt dat zij een hoger bedrag ontvangen met als hoogste bedrag 66.000 euro. Een groep van ruim twintig ouders heeft geen recht op compensatie.

Honderden ouders werden als fraudeur bestempeld

De honderden ouders worden gecompenseerd omdat de fiscus hun willens en wetens ten onrechte aanmerkte als fraudeur. Ambtenaren gingen hierdoor over tot stopzetting en terugvordering van de kinderopvangtoeslag, waardoor meerdere ouders in grote financiële problemen kwamen. Anderen raakten hun huis kwijt en relaties liepen stuk. Verantwoordelijken bij de fiscus omschreven de praktijk als “afpakjesdag”.

Staatssecretaris Menno Snel van Financiën, die verantwoordelijk was voor het dossier, trad op 18 december af na nieuwe onthullingen waaruit bleek dat het ministerie de Tweede Kamer wederom niet actief informeerde en nadat meerdere ouders zwartgelakte dossiers kregen waaruit niet bleek waarom zij door de Belastingdienst als fraudeur zijn bestempeld. Zijn taken worden tijdelijk waargenomen minister van Financiën Wopke Hoekstra.

 

40

Snel loopt zaal Tweede Kamer uit na aankondiging vertrek

Lees meer over:

Politiek Economie

Compensatie kinderopvangtoeslag bij vrijwel alle ouders binnen

NOS 24.12.2019 Bijna alle ouders die recht hebben op compensatie vanwege de toeslagenaffaire bij de Belastingdienst hebben inmiddels geld ontvangen, schrijft minister Hoekstra (Financiën) in een brief aan de Tweede Kamer.

Volgens Hoekstra hebben 280 van de 287 ouders die recht hebben op compensatie deze ontvangen. Van de overige zeven is bij de Belastingdienst geen rekeningnummer bekend. De dienst probeert met hen in contact te komen.

Het kabinet had beloofd de uitbetaling voor Kerstmis te hebben geregeld. Hoekstra noemt het van groot belang dat die belofte wordt nagekomen.

Deskundigen hebben geoordeeld dat 22 ouders in het dossier geen recht hebben op compensatie. Zij hebben daarover uitleg ontvangen.

Herstel van vertrouwen

In de zogenoemde CAF 11-zaak zijn honderden, maar mogelijk duizenden ouders door de Belastingdienst ten onrechte als fraudeur aangemerkt. De Belastingdienst zette ten onrechte hun kinderopvangtoeslag stop, waardoor een deel van hen in financiële problemen kwam. Sommigen kregen te maken met hoge terugvorderingen.

Staatssecretaris Snel trad vorige week af vanwege de affaire. Hij zei in de Kamer dat de ouders de dupe zijn geworden van een “op hol geslagen fraudeaanpak”. Snel bood de ouders opnieuw zijn excuses aan. “Maar ik kan het niet meer goedmaken”, zei hij.

“Dit heeft voor hen ingrijpende gevolgen gehad”, schrijft ook Hoekstra in de Kamerbrief. “Ik realiseer me terdege dat de geboden compensatie dit leed niet volledig goed kan maken. Wel hoop ik dat deze compensatie en de persoonlijke contacten met ouders een eerste stap vormen in het herstel van hun vertrouwen in de Nederlandse overheid in het algemeen, en de Belastingdienst in het bijzonder.”

Bekijk ook;

Belangstellenden op de publieke tribune kijken naar staatssecretaris Menno Snel van Financien , die zojuist zijn aftreden bekendmaakte tijdens een debat in de Tweede Kamer over de door ouders ontvangen dossiers inzake de kinderopvangtoeslagaffaire. Ⓒ ANP

Compensatie fiscus bij honderden ouders vlak voor kerst binnen

Telegraaf 24.12.2019 Een deel van de gedupeerde gezinnen van de toeslagenaffaire hebben vlak voor kerst compensatie gekregen. Dat meldt minister Hoekstra (Financiën), die voorlopig de taken van de vorige week afgetreden staatssecretaris Snel waarneemt.

Hiermee is een begin gemaakt met het herstel van een schandaal dat honderden, mogelijk duizenden gezinnen in de financiële ellende stortte. De Belastingdienst behandelde hen onterecht als fraudeur, waardoor ze grote bedragen terug moesten betalen, vaak wel tienduizenden euro’s.

Soms werd er bij kleine fouten meteen de kinderopvangtoeslag gestopt en teruggevorderd. De Belastingdienst legde beslag op huizen en op auto’s. Sommige ouders verloren hun baan omdat ze hun kinderen niet meer naar de opvang konden sturen.

Bekijk ook: 

‘Enorme deuk in vertrouwen burgers in overheid na toeslagenaffaire’ 

Van de 309 ouders bij de meest in het oog springende zaak binnen de toeslagenaffaire, de zogeheten CAF-11, hebben er 280 compensatie gekregen; 22 ouders hebben te horen gekregen dat ze geen recht hebben op compensatie.

Bij de meeste van de gecompenseerde ouders is nog geverifieerd op ze het geld daadwerkelijk overgemaakt hadden gekregen. In zeven gevallen is het niet gelukt om compensatie te betalen, aangezien er geen adres of rekeningnummer bekend was.

Fraudeurs

„Ouders in de CAF 11-zaak zijn veelal ten onrechte als fraudeur behandeld”, schrijft Hoekstra. „Dit heeft voor hen ingrijpende gevolgen gehad. Ik realiseer me terdege dat de geboden compensatie dit leed niet volledig goed kan maken.

Wel hoop ik dat deze compensatie en de persoonlijke contacten met ouders een eerste stap vormen in het herstel van hun vertrouwen in de Nederlandse overheid in het algemeen, en in de Belastingdienst in het bijzonder.”

Bekijk ook: 

’De burger is geen klant, de burger is een mens’ 

Behalve compensatie voor bekende gevallen gaat Hoekstra de komende tijd uitzoeken hoeveel ouders nog meer zijn gedupeerd in de toeslagenaffaire.

Bekijk meer van; belastingen economie, business en financiën overheid samenleving Hoekstra Belastingdienst

Honderden ouders hebben compensatie fiscus binnen na toeslagenaffaire

AD 24.12.2019 De meeste ouders van wie vaststaat dat zij recht hebben op compensatie wegens de toeslagenaffaire bij de Belastingdienst hebben inmiddels geld ontvangen. Met een aantal mensen probeert de fiscus nog in contact te komen, meldt minister Wopke Hoekstra (Financiën) vandaag aan de Tweede Kamer.

De fiscus heeft compensatie overgemaakt naar in totaal 280 gezinnen. Met 235 van die mensen is daarna nog contact geweest om na te gaan of zij het geld ook daadwerkelijk hebben ontvangen. Dat bleek in alle gevallen zo te zijn. De anderen konden nog niet worden bereikt.

In zeven andere gevallen is het niet gelukt compensatie te betalen, omdat van die mensen geen rekeningnummer bekend is bij de Belastingdienst. Daarnaast hebben 22 ouders in de zogenoemde CAF 11-zaak te horen gekregen dat zij geen recht hebben op compensatie.

De Belastingdienst probeert in contact te komen met de mensen die wel recht hebben op schadevergoeding, maar die nog niets hebben gekregen. ,,Het streven blijft om alle ouders die recht hebben op compensatie te compenseren”, aldus Hoekstra. De minister zegt zich te realiseren dat hij het leed van de gedupeerden niet volledig goed kan maken.

,,Wel hoop ik dat deze compensatie en de persoonlijke contacten met ouders een eerste stap vormen in het herstel van hun vertrouwen in de Nederlandse overheid in het algemeen en in de Belastingdienst in het bijzonder.”

Hoekstra zei eerder al alles op alles te willen zetten om alle gedupeerde ouders nog vóór kerst hun geld over te maken. ,,Maar een kleine groep is onvindbaar en dan staan we natuurlijk ook met de handen gebonden. Daar vraag ik dan ook wel enig begrip voor”, zei de minister, die zich na het aftreden van verantwoordelijk staatssecretaris Menno Snel over de Belastingdienst heeft ontfermd.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Ellende

Snel was als staatssecretaris verantwoordelijk voor de Belastingdienst. Hij kwam onder vuur te liggen na wanbeleid aldaar. Honderden ouders werden onterecht aangemerkt als fraudeur. Veel van die mensen kregen bovendien te maken met hoge terugvorderingen, waardoor zij in grote financiële problemen kwamen.

Vorige week woensdag stapte hij per direct op. „De ellende die deze ouders is aangedaan, kan ik niet meer goedmaken”, zei hij in de Tweede Kamer tijdens een debat over de kwestie.

Een kerstactie van de SP voor gedupeerden van de problemen met de kinderopvangtoeslag heeft 56.550 euro opgebracht. Van het geld zijn voor ruim 300 gezinnen kerstpakketten samengesteld, maar niet het gehele bedrag is daarvoor benut, meldt de SP.

Ouders die een steuntje in de rug kunnen gebruiken, kunnen zich de komende weken ook nog melden. Al het opgehaalde geld gaat naar de ouders zodat zij hun kinderen ook een fijne kerstvakantie kunnen bezorgen, aldus de SP. Een groep ouders begon de actie met steun van de SP.

Belastingdienst plant huisbezoek toeslagouder nog voor Kerstmis

AD 20.12.2019 De Belastingdienst ronselt in allerijl medewerkers die nog voor de kerst op huisbezoek kunnen gaan bij 300 slachtoffers van de toeslagenaffaire. Zij moeten op last van minister Wopke Hoekstra (Financiën) persoonlijk controleren of de beloofde schadevergoeding daadwerkelijk op hun rekening is gestort.

In een interne mail die in handen is van deze krant wordt gevraagd te inventariseren welke medewerkers zaterdag, maandag en dinsdag beschikbaar zijn om huisbezoeken af te leggen. Het is de bedoeling dat er duo’s worden gevormd die elk één bezoek afleggen en daarbij nagaan of uitbetaling van de schadevergoeding heeft plaatsgevonden.

Lees ook;

Lees meer

Niet alle gedupeerde toeslagouders krijgen voor kerst compensatie

Lees meer

Het is overigens de vraag of uiteindelijk alle 300 ouders worden bezocht. Zij zullen worden gebeld, stelt een woordvoerder. Dat gebeurt altijd eerst. Een ander scenario is dat vervolgens wordt nagegaan of het geld inderdaad op de rekening staat. Alleen ouders bij wie dat niet het geval is volgt daarna een bezoek.

Minister Hoekstra meldde eerder vandaag nog dat niet alle gedupeerde ouders voor de kerst hun beloofde compensatie van de Belastingdienst uitbetaald zullen krijgen. De dienst blijkt niet van alle ouders een actueel rekeningnummer te hebben. Ook zouden sommige ouders niet meer in Nederland wonen. Het gaat in totaal om een tiental ouders. Dinsdag wordt de Kamer nog geïnformeerd over de resultaten van de actie.

Fiscus: tiental gedupeerde ouders kinderopvangtoeslag onvindbaar

NOS 20.12.2019 Het is nog steeds de bedoeling dat 300 gedupeerde ouders in de kinderopvangtoeslagzaak voor Kerst compensatie krijgen, maar ongeveer tien mensen zijn niet te vinden, zegt minister Hoekstra van Financiën. “Van sommige mensen zijn er geen rekeningnummers meer of is er geen vaste woon- of verblijfplaats”, zegt de minister die het dossier voorlopig overneemt van de opgestapte staatssecretaris Snel.

“Maar iedereen van wie we een rekeningnummer en adres hebben, zullen wij compenseren voor de Kerst”, vervolgt Hoekstra. Hij is persoonlijk betrokken bij het overmaken van de schadevergoeding. Een deel van de ouders zal die vandaag ontvangen, een ander deel begin volgende week. “Dit is prioriteit 1, 2 en 3 voor het ministerie, voor de Belastingdienst en voor mij.” Hoekstra belooft zich met de zaak te blijven bemoeien als er een nieuwe staatssecretaris is.

Ambtelijke notities, krantenartikelen en veel weggelakt in dossiers

Hoekstra wil aan de slag met de cultuur van de Belastingdienst en ‘fundamenteel’ kijken naar hoe het toeslagensysteem nu geregeld is. Afgelopen woensdag besloot Snel af te treden, omdat er voor zijn functioneren nog maar weinig steun voor hem was in de Tweede Kamer. “Ja, ik denk wel dat ik in zijn situatie hetzelfde gedaan had”, zegt Hoekstra desgevraagd.

Fraudeur

De affaire kwam aan het licht door berichtgeving van RTL Nieuws en Trouw. Zeker enige honderden ouders zijn onterecht aangemerkt als fraudeur. Hun toeslag werd stopgezet en ze moesten het uitgekeerde bedrag terugbetalen. In veel gevallen werd er beslag op loon en goederen gelegd, waardoor de gezinnen in grote problemen kwamen.

Bekijk ook;

Niet alle ouders toeslagenaffaire krijgen beloofde compensatie voor Kerst

NU 20.12.2019 Meerdere gedupeerde ouders in de kinderopvangtoeslagaffaire krijgen toch geen compensatie voor de Kerst. Het kabinet had beloofd dat de ouders de compensatie rond 20 december op hun rekening konden verwachten, maar dat gaat het ministerie van Financiën toch niet lukken.

Volgens het ministerie gaat het om “een tiental” mensen waarvan de Belastingdienst niet de benodigde gegevens heeft. Het gaat bijvoorbeeld om ouders die mogelijk niet meer in Nederland wonen of waarvan het rekeningnummer is veranderd.

Het ministerie maakte dinsdag bekend dat de ouders van het gastouderbureau in Eindhoven in de zogenoemde CAF11-zaak deze week een compensatie konden verwachten.

Voor ruim tweehonderd geldt een bedrag van 20.000 euro. Voor ruim zeventig ouders geldt dat zij een hoger bedrag ontvangen met als hoogste bedrag 66.000 euro. Een groep van ruim twintig ouders heeft geen recht op compensatie.

Het ministerie zegt dat alles op alles wordt gezet om deze groep alsnog te vinden en voor de Kerst de compensatie uit te keren. Tegelijkertijd vraagt Financiën begrip voor de situatie waarin zij niet alle ouders kunnen vinden.

Nieuwe tegenslag

Het is voor deze groep gedupeerde ouders een nieuwe tegenslag in hun strijd om hun gelijk te halen.

Honderden en waarschijnlijk duizenden ouders zijn door de fiscus willens en wetens ten onrechte aangemerkt als fraudeur. Ambtenaren gingen over tot stopzetting en terugvordering van de kinderopvangtoeslag, waardoor meerdere ouders in grote financiële problemen kwamen. Anderen raakten hun huis kwijt en relaties liepen stuk. Verantwoordelijken bij de fiscus omschreven de praktijk als “afpakjesdag”.

Verantwoordelijk staatssecretaris Menno Snel trad dinsdag af na nieuwe onthullingen waaruit bleek dat het ministerie de Kamer wederom niet actief informeerde en nadat meerdere ouders zwartgelakte dossiers kregen waaruit niet bleek waarom zij door de Belastingdienst als fraudeur zijn bestempeld.

Zijn taken worden tijdelijk waargenomen door de minister van Financiën, Wopke Hoekstra. Hij waarschuwde de Kamer dat de omvang van de toeslagenaffaire groter is dan eerder is aangenomen. Ook wees hij de Kamer erop dat er nog meer fouten naar buiten zullen komen.

Snel loopt zaal Tweede Kamer uit na aankondiging vertrek

Tiental gedupeerden toeslagenaffaire krijgt compensatie niet voor kerst

Telegraaf 20.12.2019 Een tiental gedupeerden van de toeslagenaffaire krijgt toch niet voor Kerstmis compensatie uitbetaald. Het kabinet had dat de Tweede Kamer beloofd, maar kan dat niet waarmaken. Van „een of twee handen vol” mensen heeft de Belastingdienst geen rekeningnummer, naam en/of contactgegevens, zegt minister Wopke Hoekstra (Financiën).

Hoekstra zegt „alles op alles te zetten” om alle ouders die daar recht op hebben nog voor kerst hun geld over te maken. Maar een kleine groep is „onvindbaar en dan staan we natuurlijk ook met de handen gebonden. Daar vraag ik dan ook wel enig begrip voor.”

BEKIJK OOK: 

Hoekstra: ’Dingen moeten fundamenteel anders bij Belastingdienst’ 

BEKIJK OOK: 

Leigh-Anne krijgt 9200 euro van Belastingdienst en is zwaar teleurgesteld 

De minister van Financiën, die zich na het aftreden van verantwoordelijk staatssecretaris Menno Snel over de Belastingdienst heeft ontfermd, vindt niet dat Snel de Kamer te veel heeft beloofd. „Hij heeft volstrekt terecht gezegd: we gaan deze uitbetaling doen.” Maar hij vindt het „vervolgens ook logisch” dat de fiscus daaraan niet kan voldoen als de benodigde gegevens ontbreken.

Hoekstra gaat na om hoeveel mensen het precies gaat en hij stuurt de cijfers volgende week naar de Kamer.

BEKIJK OOK: 

Ouders: ’Aftreden Menno Snel schofterig’ 

SP-Kamerlid Renske Leijten die zich hard maakt voor de belangen van gedupeerden zegt dat ze er nog steeds van uitgaat „dat ze er met man en macht aan werken en dat het anders voor oud en nieuw gaat lukken.” „Het blijft heel erg verdrietig allemaal”, stelt ze. „Al die mensen zitten nog met onzekerheid met kerst en oud en nieuw. Hier is het laatste woord nog niet over gezegd.”

Inzamelingsactie

De partij startte onlangs een inzamelingsactie voor kinderen die de dupe zijn van de problemen met de kinderopvangtoeslag. Het geld is bestemd voor ouders die door de toeslagenaffaire moeite hebben om hun kinderen een fijne kerst te bezorgen. Tot vrijdag 15.00 uur was er 54.000 euro binnen, aldus een woordvoerder. Bijna 370 ouders hebben een beroep gedaan op de handreiking, die een initiatief is van een groep ouders met steun van de SP.

Zij krijgen een kerstpakket. Ook hebben veel ouders aangegeven welk extraatje zij goed kunnen gebruiken om wat leuks te doen voor hun kinderen. Zo kunnen kinderen deze kerst wel rekenen op een kerstcadeautje of een dagje uit tijdens de vakantie. Vrijdag worden alle pakketten ingepakt en klaargemaakt voor verzending en bezorging.

BEKIJK MEER VAN; overheid belastingen Wopke Hoekstra Menno Snel Belastingdienst Tweede Kamer der Staten-Generaal Financiën Kerstmis

Niet alle gedupeerde toeslagouders krijgen voor kerst compensatie

AD 20.12.2019 Niet alle gedupeerde ouders krijgen voor de kerst hun beloofde compensatie van de Belastingdienst uitbetaald. Minister Wopke Hoekstra van Financiën zegt dat nu blijkt dat de dienst niet van alle ouders een actueel rekeningnummer heeft. Ook zouden sommige ouders niet meer in Nederland wonen.

,,Je komt hele praktische problemen tegen”, zei Hoekstra na afloop van de ministerraad. ,,Van sommige mensen zijn er bijvoorbeeld geen rekeningnummers meer of geen vaste woon- of verblijfplaats. Dan wordt het heel ingewikkeld.”

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Het gaat volgens Hoekstra om ‘één of twee handenvol’. Voor alle andere ouders zet de bewindsman ‘alles op alles’ om vandaag of begin volgende week de beloofde compensatie uit te betalen. ,,Het gros, veel meer dan 250, zullen we voor kerst overmaken.”

Toezegging

De deze week afgetreden staatssecretaris Menno Snel zei afgelopen week nog dat alle ouders die onterecht kinderopvangtoeslag moesten terugbetalen voor de kerst compensatie zouden krijgen. Die toezegging kan Hoekstra niet nakomen. ,,Ik sta ook met de handen gebonden als iemand onvindbaar is en niet meer in Nederland lijkt te verblijven. Daar vraag ik wel enig begrip voor.”

Hoekstra zegt het ‘tot op de bodem’ uitgezocht te willen hebben. ,,Ik wil per se dat we iedereen die een rekeningnummer heeft en de telefoon opneemt dat we die bereiken en dat we dat geld overmaken vóór kerst.”

Naast de eerste groep ouders uit de zogeheten CAF-11-zaak, die door de Belastingdienst onterecht werden aangemerkt als fraudeur en soms in geldnood kwamen toen zij vele duizenden euro’s moesten terugbetalen, zijn er mogelijk nog veel meer gedupeerden. Hoekstra zegt dat die gevallen zo snel mogelijk uitgezocht worden. ,,Reken maar dat ik en straks de nieuwe staatssecretaris daar nog maanden mee bezig zal zijn en daar mogelijk ook het hele jaar voor nodig heeft.”

Tiental gedupeerden toeslagenaffaire krijgt geld toch niet vóór kerst

MSN 20.12.2019 Een tiental gedupeerden van de toeslagenaffaire krijgt toch niet voor Kerstmis compensatie uitbetaald. Het kabinet had dat de Tweede Kamer beloofd, maar kan dat niet waarmaken. Van ‘een of twee handen vol’ mensen heeft de Belastingdienst geen rekeningnummer, naam en/of contactgegevens.

Dat zegt minister Wopke Hoekstra (Financiën). Hoekstra zegt “alles op alles te zetten” om alle ouders die daar recht op hebben nog voor kerst hun geld over te maken. Maar een kleine groep is “onvindbaar en dan staan we natuurlijk ook met de handen gebonden. Daar vraag ik dan ook wel enig begrip voor.”

‘Logisch’ 

De minister van Financiën, die zich na het aftreden van verantwoordelijk staatssecretaris Menno Snel over de Belastingdienst heeft ontfermd, vindt niet dat Snel de Kamer te veel heeft beloofd.

Lees ook:

Toeslagenaffaire, hoe nu verder? ‘Dit is nog maar het begin’

“Hij heeft volstrekt terecht gezegd: we gaan deze uitbetaling doen.” Maar hij vindt het ‘vervolgens ook logisch’ dat de fiscus daaraan niet kan voldoen als de benodigde gegevens ontbreken.

Hoekstra gaat na om hoeveel mensen het precies gaat en hij stuurt de cijfers volgende week naar de Kamer.

Inzamelingsactie voor gedupeerde kinderen

Bekijk deze video op RTL XL

Een speelgoedwinkel in Bloemendaal is een spontane actie begonnen voor de kinderen van de gedupeerden in de toeslagenaffaire

RTL Nieuws / ANP; Menno Snel  Wopke Hoekstra  Toeslagenaffaire Belastingdienst

Hoekstra: ’Dingen moeten fundamenteel anders bij Belastingdienst’

Telegraaf 20.12.2019  Het roer moet om bij de fiscus. Minister Wopke Hoekstra (Financiën), die na het vertrek van staatssecretaris Menno Snel verantwoordelijk is voor de Belastingdienst, zegt dat dingen de komende tijd „fundamenteel anders” moeten.

Snel stapte woensdag op vanwege de toeslagenaffaire. Nog vóór zijn aftreden heeft de D66’er aan de Tweede Kamer beloofd dat gedupeerde ouders van wie gecontroleerd is dat ze recht hebben op compensatie nog voor de kerst hun geld zouden krijgen. Minister Hoekstra moet inmiddels schoorvoetend erkennen dat dit waarschijnlijk niet helemaal gaat lukken.

Van sommige ouders kunnen namelijk geen adressen, telefoonnummers, bankrekeningnummers, of andere benodigde gegevens worden gevonden. Het gaat volgens Hoekstra om zo’n ’een of twee handen vol’ mensen. Het kunnen bijvoorbeeld mensen zijn die dakloos zijn geraakt. Hij laat weten dat alles op alles wordt gezet om de compensatie alsnog bij deze groep te bezorgen.

BEKIJK OOK: 

Opvolger Snel wacht hels karwei bij fiscus 

BEKIJK OOK: 

Ouder over aftreden Snel: ’Wat schieten wij ermee op?’ 

Gesprekken met toeslagenouders

Het is „prioriteit één, twee en drie” dat de Belastingdienst recht doet aan de ouders, aldus Hoekstra. Hij gaat in januari in gesprek met de gedupeerden.

Bij de dienst moet veel anders. „Het kan niet zo zijn dat we, na alles wat er de afgelopen weken, maanden en jaren is gebeurd, overgaan tot de orde van de dag.” De minister benadrukt dat Snel hier ook al belangrijke stappen in heeft gezet.

Over die verandering gaat hij ook in de gesprek met hoge ambtenaren die bij de Belastingdienst werken. Verder wil Hoekstra ervoor zorgen dat de vervanger van Snel, als die er is, een „vliegende start” kan maken.

BEKIJK OOK: 

D66 maakt geen haast met opvolging Menno Snel 

BEKIJK MEER VAN; overheid belastingen Wopke Hoekstra Menno Snel Den Haag Belastingdienst Financiën

Minister Hoekstra: fundamentele veranderingen bij Belastingdienst

MSN 20.12.2019 Het roer moet om bij de fiscus. Minister Wopke Hoekstra (Financiën), die na het vertrek van staatssecretaris Menno Snel verantwoordelijk is voor de Belastingdienst, zegt dat dingen de komende tijd “fundamenteel anders” moeten.

Snel stapte woensdag op vanwege de toeslagenaffaire. Misschien wel duizenden ouders zijn door de fiscus gedupeerd. De eerste driehonderd van wie de zaak nu duidelijk is, krijgen waarschijnlijk nog voor de kerst hun compensatie.

Het is “prioriteit één, twee en drie” dat de Belastingdienst recht doet aan de ouders, aldus Hoekstra. Hij gaat in januari in gesprek met de gedupeerden.

Bij de dienst moet veel anders. “Het kan niet zo zijn dat we, na alles wat er de afgelopen weken, maanden en jaren is gebeurd, overgaan tot de orde van de dag.” De minister benadrukt dat Snel hier ook al belangrijke stappen in heeft gezet.

Over die verandering gaat hij ook in de gesprek met hoge ambtenaren die bij de Belastingdienst werken. Verder wil Hoekstra ervoor zorgen dat de vervanger van Snel, als die er is, een “vliegende start” kan maken.

Rutte gaat zelf met slachtoffers toeslagenaffaire praten

MSN 20.12.2019 Premier Rutte gaat begin volgend jaar in gesprek met gedupeerde ouders in de kinderopvangtoeslagaffaire. Ook minister van Financiën Hoekstra gaat mee.

Een meerderheid in de Kamer steunde begin december de oproep van de Partij voor de Dieren aan Rutte om de ouders te bezoeken. Het gaat om ouders uit de Eindhovense zaak, van gastouderbureau Dadim. de zaak waarover tot nu toe het meest bekend is.

Premier Rutte meldt de Kamer dat ook ouders die “inzage in hun dossier hebben gevraagd en anderen die te kennen hebben gegeven gedupeerd te zijn worden uitgenodigd”.

D66 maakt geen haast met opvolging Menno Snel

Telegraaf 19.12.2019 Hoewel het vertrek van staatssecretaris Menno Snel (Financiën) geen verrassing was, staat een opvolger nog niet klaar. Zijn partij D66 heeft geen haast en wil tenminste tot na het reces wachten.

Snel besloot gisteren pas dat zijn positie vanwege de toeslagaffaire niet langer houdbaar was. Steun uit de oppositie was verdampt. Het was D66-leider Rob Jetten die zijn collega-fractievoorzitters in de coalitie luttele uren voor het debat daarvan op de hoogte had gesteld.

Dit gebeurde op de kamer van CU-voorman Gert-Jan Segers, in een poging nieuwsgierig journaille op afstand te houden. Men wilde Snel zelf de eer gunnen om aan te kondigen wat onvermijdelijk was geworden, vanwege gekrompen steun in de Tweede Kamer.

De inmiddels gewezen staatssecretaris koos in ’s lands vergaderzaal voor de vlucht naar voren. In plaats van het debat af te wachten, vroeg hij meteen het woord. Hij begon met een uiteenzetting van alles wat er de afgelopen periode mis was gegaan, maar ook wat hij wel had gedaan voor de ouders. „U voelt wel een beetje waar het naartoe gaat”, zei Snel. Daarna kondigde hij zijn aftreden aan.

Nieuwe ellende wacht

Dat hij de handdoek in de ring gooide, was geen verrassing. Zelfs vanuit de coalitie klonk voor het debat al dat hij daar verstandig aan zou doen. Maar bij Snels partij D66 ligt niet al een lijst met potentiële opvolgers klaar. Voorlopig neemt minister Wopke Hoekstra (Financiën) de taken van Snel waar. Voor de kerst wordt er geen definitieve oplossing verwacht.

Voor de vrijgevallen vacature staan weinigen te trappelen. De opvolger van Snel zwaait de scepter over de Belastingdienst, waar het nog steeds een rommeltje is. Het aftreden van de politieke leiding verandert daar niets aan. Bovendien is het de verwachting dat in de toeslagenaffaire nieuwe ellende wacht. Wie oh wie is bereid om daarvoor zijn nek uit te steken?, is de vraag.

Udo Kock

Een naam die al wel rondzingt, is die van Udo Kock. Hij stapte in september op als wethouder van Financiën in Amsterdam. Hij werd destijds meteen genoemd als mogelijke opvolger van de toen al onder druk staande Snel. De vraag is echter of hij zin heeft om het politieke moeras van de Belastingdienst te verkennen, mocht hij gevraagd worden. Insiders twijfelen daar aan.

De voorgangers van Snel lagen ook al onder vuur. VVD’er Frans Weekers stapte in 2014 op en Eric Wiebes werd net op tijd gepromoveerd tot minister van Economische Zaken en Klimaat voor de druk op hem te groot werd.

Bij de formatie was de positie van staatssecretaris van Financiën dan ook een van de laatste posten die ingevuld werd. D66 koos uiteindelijk voor Snel, die jarenlang zelf in de top van Financiën had gewerkt en die van buiten de partijgelederen werd gehaald. Hij was zelfs geen lid van de partij. In zijn afscheidsbrief aan de partijleden noemt hij dat het moment dat hij ’uit de kast kwam als D66’er’.

Bekijk meer van; overheid Menno Snel Wopke Hoekstra Udo Kock Tweede Kamer der Staten-Generaal

Rutte en Hoekstra gaan met gedupeerde ouders praten

NOS 19.12.2019 Premier Rutte gaat begin volgend jaar in gesprek met gedupeerde ouders in de kinderopvangtoeslagaffaire. Ook minister van Financiën Hoekstra gaat mee, als vervanger van de afgetreden staatssecretaris Menno Snel. Dat schrijft Rutte in een brief aan de Tweede Kamer.

Staatssecretaris Snel stapte gisteren op vanwege de affaire. De Belastingdienst zette in 2014 onterecht driehonderd toeslagen stop, maar waarschijnlijk zijn uiteindelijk duizenden ouders de dupe doordat ze onterecht als fraudeur werden aangemerkt. Snel zei gisteren niet meer het vertrouwen van de Kamer te hebben dat hij nodig had om zijn moeilijke klus af te maken..

Een meerderheid in de Kamer steunde begin december de oproep van de Partij voor de Dieren aan Rutte om de ouders te bezoeken. Het gaat om ouders uit de Eindhovense zaak, van gastouderbureau Dadim, de zaak waarover tot nu toe het meest bekend is.

Ook andere gedupeerden uitgenodigd

Premier Rutte meldt de Kamer dat ook ouders die “inzage in hun dossier hebben gevraagd en anderen die te kennen hebben gegeven gedupeerd te zijn worden uitgenodigd”.

De premier schrijft “geraakt” te zijn door de verhalen van de betrokken ouders. “Het is van groot belang dat we daar als kabinet aandacht voor hebben en ervoor zorgen dat wat de gedupeerde ouders is overkomen in de toekomst niet meer gebeurt.”

CDA-Kamerlid Omtzigt riep de premier deze zomer al op om zich persoonlijk met de zaak te gaan bemoeien.

Minister Hoekstra sprak gisteren met enkele ouders die voor een debat over de kwestie naar de Tweede Kamer waren gekomen.

Bekijk ook;

Rutte en Hoekstra gaan praten met door toeslagaffaire gedupeerde ouders

MSN 19.12 2019 Premier Mark Rutte en minister Wopke Hoekstra (Financiën) gaan op maandag 20 januari in gesprek met de door de kinderopvangtoeslagaffaire gedupeerde ouders, laat Rutte donderdag in een brief aan de Tweede Kamer weten.

Het gaat om de ouders in de zogenoemde CAF 11-zaak. Die ouders zijn ten onrechte als fraudeur aangemerkt door de Belastingdienst. De kinderopvangtoeslag werd stopgezet en teruggevorderd. De bedragen liepen in sommige gevallen op tot tienduizenden euro’s.

Woensdag trad staatssecretaris Menno Snel af. Hij was als staatssecretaris van Financiën verantwoordelijk voor de Belastingdienst. Snel kwam vooral in de problemen toen bleek dat ouders die inzage in hun dossiers wilden zwartgelakte documenten hadden gekregen.

Daarbij was de gebrekkige informatievoorziening van de afgelopen jaren richting de Kamer een grote bron van ergernis, waardoor de kritiek vanuit de Kamer bleef groeien. Bijna de gehele oppositie steunde twee weken geleden een motie van wantrouwen.

De Kamer had aan de bewindslieden gevraagd met de gedupeerden in gesprek te gaan. Woensdagavond sprak Hoekstra, die tijdelijk de taken van Snel overneemt, al even met gedupeerde ouders die naar de Kamer waren gekomen voor het debat met Snel.

Rutte en Hoekstra gaan ook in gesprek met ouders die om inzage in hun dossier hebben gevraagd en ouders die op een andere manier zijn gedupeerd door de Belastingdienst.

“Ik ben geraakt door de verhalen van de betrokken ouders en vind het zeer ernstig wat hen is overkomen”, schrijft Rutte aan de Kamer. “Het is van groot belang dat we daar als kabinet aandacht voor hebben en ervoor zorgen dat wat de gedupeerde ouders is overkomen in de toekomst niet meer gebeurt”, aldus de premier.

Gezocht: kop van jut (m/v), +80 uur, reputatieschade gegarandeerd

AD 18.12.2019 De Belastingdienst eist met het aftreden van Menno Snel wederom een politiek slachtoffer. Terwijl gedupeerden van de toeslagenaffaire vrezen dat een oplossing nóg langer op zich laat wachten, staat D66 voor de hachelijke taak om een opvolger te vinden die zijn hoofd vrijwillig in een strop wil steken.

Another one bites the dust. Na Frans Weekers, die de eer aan zichzelf hield, en Eric Wiebes, die net op tijd tot minister promoveerde, leiden de aanhoudende problemen bij de Belastingdienst opnieuw tot het vertrek van de staatssecretaris van Financiën. Ook Menno Snel wist de chaos bij het onderdeel toeslagen en een compleet mislukte reorganisatie – die hij van zijn VVD-voorgangers erfde – niet op te lossen. Al is het vooral het gebrek aan politieke sensitiviteit in de kinderopvangtoeslagaffaire dat hem de kop kost.

Lees ook;

Snel stapt op om toeslagenaffaire: ‘Als vertrek oplossing ouders dichterbij brengt, doe ik dat graag’

Lees meer

Hoe de toeslagenaffaire Menno Snel boven het hoofd groeide

Hoe de toeslagenaffaire Menno Snel boven het hoofd groeide

Lees meer

Pipo

De slachtoffers van de kwestie schieten niks op met het vertrek van Snel. Zij wachten vaak al jaren op genoegdoening. De eerste schadevergoedingen – oplopend tot ruim 60.000 euro – worden nog voor de kerst uitgekeerd. Maar daarbij gaat het om slechts circa 300 gevallen, de verwachting is dat er nog duizenden anderen in aanmerking zullen komen voor schadevergoeding. De toewijzing daarvan zal door het opstappen van de politieke baas vermoedelijk niet sneller gaan.

De vrees voor verdere vertraging was precies de reden waarom slachtoffers van de toeslagenaffaire eerder deze maand tijdens het debat met Snel de hoop uitspraken dat hij bleef zitten. Of zoals een van de gedupeerden, Steve Kuipers het tegen deze site verwoordde: ,,Snel wegsturen is zinloos. Dan komt er weer een andere pipo, die vervolgens zegt: ik ga me eerst een jaar inlezen. Dat zorgt alleen maar voor meer oponthoud voor gedupeerden.”

De Tweede Kamer zal erop blijven aandringen dat vertraging wordt voorkomen, maar daarmee is allerminst gezegd dat dit ook gebeurt. Regeringspartij D66 moet als de wiedeweerga op zoek naar een opvolger voor Snel, maar dat is voor fractieleider Rob Jetten en waarnemend vicepremier Wouter Koolmees een hachelijk avontuur. Want de personeelsadvertentie is met een beetje fantasie bepaald niet wervend:

Gezocht: kop van jut (m/v), voltijd (+80 uur),tijdelijk contract, reputatieschade gegarandeerd.

Vernuft

Het D66-duo weet als geen ander dat de zoektocht in 2017 al buitengewoon lastig was. Snel was niet de eerste keus van toenmalig D66-leider Alexander Pechtold. Pas nadat andere gegadigden hadden bedankt kwamen de democraten naar verluidt uit bij voormalig topambtenaar Snel.

Het was Koolmees die het telefoontje met Washington pleegde, waar Snel – een voormalig collega – toen nog werkte bij het Internationaal Monetair Fonds. Toen Snel ‘ja’ had gezegd moest hij nota bene eerst nog lid worden gemaakt van D66, voordat hij door de koning kon worden beëdigd.

Snel werd altijd geprezen om zijn grote inhoudelijke kennis, waarmee hij ook CDA-minister van Financiën Wopke Hoekstra – die hem altijd is blijven steunen – terzijde stond. Toch bleek technocratisch vernuft onvoldoende om in de toeslagenaffaire overeind te blijven. D66 zal dus uit een ander vaatje moeten tappen en met een kandidaat willen komen met een betere politieke antenne en die – dat vooral – gezag en vertrouwen uitstraalt.

Puinruimer

Tijdens de formatie van 2017 viel de naam van de toenmalige Amsterdamse wethouder Udo Kock als mogelijke kandidaat. Kock verwierf in Amsterdam het imago van puinruimer. Bovendien is hij beschikbaar: Kock stapte op 11 september van dit jaar op, nadat zijn collega-wethouders er niet mee instemden om vuilverbrander AEB te privatiseren.

Een andere kandidaat die twee jaar geleden werd genoemd is Hans Vijlbrief, voormalig thesaurier-generaal van het minister van Financiën. Hij is sinds 2018 echter actief als voorzitter van de ambtelijke werkgroep die de bijeenkomsten van de Europese ministers van Financiën voorbereid. Onlangs werd zijn termijn voor twee jaar verlengd.

Deze en andere namen zullen ongetwijfeld op het lijstje van Koolmees en Jetten prijken. Maar in vergelijking met twee jaar geleden zal het niet zozeer de vraag zijn wie Snel kán opvolgen, maar wie dat wíl. Die zoektocht kan best even duren.

Technocraat Menno Snel had kennis van zaken, maar redde het ook niet

NOS 18.12.2019 De vandaag afgetreden Menno Snel (1970) werd pas lid van D66 toen hij was gevraagd staatssecretaris te worden in Rutte-III. Dat was in oktober 2017. Hij kwam in beeld vanwege zijn grote kennis van de Belastingdienst, omdat hij plaatsvervangend directeur-generaal fiscale zaken was geweest op het ministerie van Financiën.

En Snel was eerder ook directeur van een pensioenuitvoerder, bewindvoerder bij het IMF in Washington en topman van de Waterschapsbank. Een indrukwekkende carrière, maar in Den Haag was hij een grote onbekende.

Als staatssecretaris kreeg hij lof voor zijn kennis van zaken. Gisteren nog loodste hij tientallen belastingmaatregelen door de Eerste Kamer. Een daarvan is dat er in de inkomstenbelasting vanaf volgend jaar nog maar twee belastingschijven zijn in plaats van vier. Ook kwam hij met plannen voor een vliegtaks. Maar hij bleef het imago houden van een technocraat; een ambtenaar en zeker geen politicus. Dat hoefde ook niet, zijn taak was het vooral om een einde maken aan de problemen bij de Belastingdienst.

Afvloeiingsregeling

Bij zijn aantreden stuitte hij al meteen op problemen. Door een uit de hand gelopen afvloeiingsregeling kwam de dienst veel personeel tekort. Vooral ervaren medewerkers hadden gebruik gemaakt van de goudgerande regeling. Achterstanden waren het gevolg.

En ook onder Snel bleven de problemen bij de fiscus zich opstapelen. Vooral nadat RTL Nieuws en Trouw zich hadden vastgebeten in het verhaal dat ouders ten onrechte aangewezen waren als fraudeurs bij het ontvangen van kinderopvangtoeslag.

Lang bleef Snel de zaak ontkennen en bagatelliseren. Maar een commissie onder leiding van oud-minister Donner was glashelder: de ouders waren het slachtoffer van ‘institutionele vooringenomenheid’ bij de Belastingdienst. Levens waren verwoest, terwijl ambtenaren in onderlinge e-mails grapten over “afpakjesdag“.

Die kilheid van de Belastingdienst kon Snel ook niet wegpoetsen met zijn eigen optreden. Hij bood excuses aan, maar er gebeurde verder weinig.

Hoongelach

Tijdens een debat over de kwestie, begin deze maand, kreeg hij hoongelach over zich heen vanaf de publieke tribune met gedupeerde ouders. Even daarvoor had hij ze opgeroepen zich vooral te melden bij de Belastingtelefoon. Hij leek zich niet te realiseren dat dat nou juist de instantie was waar de ouders jarenlang nul op het rekest hadden gekregen.

De druppel was het beeld van de zwartgelakte dossiers die de ouders kregen nadat ze wanhopig om openheid hadden gevraagd. Waarom waren ze als fraudeurs aangemerkt, wat hadden ze fout gedaan? Nu wisten ze nog niets, ondanks de mooie woorden van Snel.

Die liet meteen weten dat hij de ophef over de zwartgelakte dossiers begreep, maar het was al te laat. Twee weken geleden overleefde Snel nog een motie van wantrouwen, maar na dit nieuwe incident was hij niet meer te redden.

Bekijk ook;

Ouder over aftreden Snel: ’Wat schieten wij ermee op?’

Telegraaf 18.12.2019 Het aftreden van staatssecretaris Snel (Financiën) heeft bij gedupeerde ouders voor vertwijfeling gezorgd. „Wat schieten wij ermee op?”

Latoya Wadal, moeder van vier kinderen, had gehoopt vandaag een verklaring te krijgen voor wat ze afgelopen jaren heeft moeten doorstaan. Dat het misschien toch nog ergens goed voor is geweest. Maar voordat ze goed en wel op de publieke tribune zat, kondigde de staatssecretaris zijn vertrek al aan. Nu staat Wadal onwennig in de hal van de Tweede Kamer, waar zij met lotgenoten haar verhaal doet.

De SP gaat rond met oliebollen. Voor de partij, die samen met het CDA de kwestie politiek onder de aandacht bracht, is het aftreden van Snel een overwinning. „Deze ouders waren vandaag sowieso niks opgeschoten, met of zonder vertrek van Snel”, zegt Kamerlid Leijten, die de ouders uitlegt dat het debat weliswaar over de fouten bij de Belastingdienst gaat, maar vooral over de positie van de staatssecretaris.

Hij had de toeslagaffaire veel eerder kunnen oplossen, vindt zij. „Als hij de ernst ervan tot zich had laten doordringen. Bovendien heeft hij de Kamer verkeerd geïnformeerd.”

’Verlost’

Wadal snapt best dat Snel de eer aan zichzelf heeft gehouden. „Is hij eindelijk verlost van alle aandacht van media en boze ouders.” Zelf is ze allang niet boos meer. Wel verslagen. Met Sinterklaas heeft ze geen cadeaus kunnen kopen voor haar kinderen . „Weet je hóe pijn het doet als je kinderen zien dat Sinterklaas wel bij de buren is langs geweest?”

Ze moest kinderopvangtoeslag terugbetalen toen de opvang waar haar kinderen waren geplaatst werd gesloten wegens malversaties. In één moeite door verklaarde de Belastingdienst ook de ouders tot fraudeurs. „Ik zou een kind hebben opgegeven dat niet bestaat.”

Tot op de dag van vandaag betaalt ze voor een fout die niet de hare is. Om de 18.000 euro terug te halen die ze zogenaamd verschuldigd was, werden alle toeslagen gestopt en beslag gelegd op haar salaris. Vorig jaar kreeg ze te horen dat er misschien een misverstand was. „Maar bel je de Belastingdienst, dan weet niemand ergens van.”

Kerstdiner

Het verhaal van Rita Sadilua lijkt erop, al moest zij 52.000 euro terugbetalen. Ze maakt lange dagen in de kledingzaak, maar had voor het debat een dag vrij genomen. „De kinderen hadden kerstdiner op school. Daar had ik ook graag bij willen zijn, maar ik vond dit belangrijker.”

Dat het debat voorbij was voordat het was begonnen, heeft haar overvallen. „Ik ben verdrietig. Wat hebben we hier nou aan?” Dat vraagt Dulce Goncalves Tavares zich ook af, al is ze door een schuldsaneringstraject af van de 125.000 euro schuld waarmee de fiscus haar opzadelde. „Jammer voor die man dat hij zijn baan verliest. Dat hebben veel ouders ook meegemaakt.”

Roger Derikx, die twee weken geleden van de tribune werd gehaald vanwege zijn hartenkreet dat zijn leven kapot was gemaakt, vond het aftreden ’een zwaktebod’. „Nu komt er een ander poppetje dat zich eerst in moet lezen.” Dan duurt het nog langer dat de fiscus z’n fout toegeeft en een begin maakt met de 75.000 euro die hij inmiddels heeft terugbetaald. Maar de tien jaar van stress, waarin zijn relatie strandde, die maakt ook de opvolger nooit meer goed.

Bekijk meer van; overheidsbeleid bedrog Snel Belastingdienst Financiën

Staatssecretaris Menno Snel (Financiën, D66), woensdag in het gebouw van de Tweede Kamer.

Staatssecretaris Menno Snel van Financiën (D66) is afgetreden vanwege de toeslagen affaire. Foto David van Dam

‘Het is echt een misdaad die hier begaan is door de Nederlandse overheid’

NRC 18.12.2019 Onder de gedupeerde ouders in de toeslagenkwestie heerste teleurstelling na het opstappen van Menno Snel. Ze zien het als weglopen voor het debat dat de staatssecretaris te wachten stond.

Nadat Menno Snel zijn aftreden bekend heeft gemaakt, blijft het druk op de publieke tribune van de Tweede Kamer. De slachtoffers van de toeslagenaffaire zijn woensdag massaal naar Den Haag gekomen – voor een debat. Ze blijven zitten nadat de staatssecretaris van Financiën de Kamer heeft verlaten. Een bode loopt de stoeltjes langs: „Hij is opgestapt, dus het debat gaat nu niet door.”

„Het is echt een misdaad die hier begaan is door de Nederlandse overheid.”

Even later, buiten de plenaire zaal, overheerst de teleurstelling. De gedupeerden, die door de Belastingdienst jarenlang ten onrechte als fraudeurs zijn bestempeld, begrijpen ook wel dat de positie van D66’er Snel moeilijk was geworden.

Maar wat in Den Haag ‘politieke verantwoordelijkheid nemen’ wordt genoemd, zien zij als ‘weglopen’. „Ik ben gekomen om te vechten”, zegt een van de ouders. „En nu zegt degene met wie ik wil vechten dat hij ermee ophoudt. Eigenlijk heeft hij gewonnen.”

Helpt het aftreden van Snel de slachtoffers? „Niet direct”, zegt Kamerlid Renske Leijten (SP), die zich al maanden heeft vastgebeten in het dossier. „Maar ik had ook niet het idee dat de staatssecretaris met helpen bezig was. Dus dat is een beetje de dubbele situatie waarin je dan komt.”

Volgens Leijten moet er snel een nieuwe staatssecretaris komen. Bovendien moet die de toeslagen ook meteen tot topprioriteit verklaren. „Het is echt een misdaad die hier begaan is door de Nederlandse overheid. Heel veel mensen hier zitten nog op het minimum en zijn helemaal getraumatiseerd.”

Stap terug

Jacqueline Imminga is niet rouwig om het vertrek van Snel. „Hij was niet kordaat genoeg.” Tegelijk maakt ze zich geen illusies. „Dit gaat de mensen gewoon niet helpen.” Tenzij deze „stap terug” er opeens toe leidt dat er „drie stappen vooruit” gezet kunnen worden.

Maar veel vertrouwen heeft ze daar niet in. Ook andere gedupeerden hebben dat niet. „Het gaat nu allemaal veel langer duren”, klinkt het bij de grote kerstboom met nepcadeautjes in het Kamergebouw. En: „De volgende staatssecretaris zal zich moeten inwerken.”

Lees ook het profiel over Menno Snel: Oer-ambtenaar Menno Snel vertilde zich aan de Belastingdienst

Imminga’s kinderopvangbedrijf in Almere ging ten onder, nadat de Belastingdienst opeens toeslagen had stopgezet van klanten met een tweede nationaliteit. „Ze zeggen gewoon: u bent fraudeur, en bewijst u maar dat het niet zo is. Erger: je kríjgt niet eens de kans om dat te bewijzen. Het voelde heel Russisch.” Imminga vindt dat de top van de Belastingdienst „strafrechtelijk vervolgd” moet worden. „Die heeft willens en wetens levens kapotgemaakt.”

Ook Imminga en haar bedrijf kregen het etiket ‘fraudeur’ opgeplakt, en anders dan bij sommige andere gedupeerden is het er bij haar nog niet af gehaald. „Ik heb mijn dossier opgevraagd”, zegt ze met een wrang lachje. De persoonlijke dossiers die gedupeerden de afgelopen weken door de Belastingdienst kregen toegestuurd, met soms pagina’s achter elkaar alleen maar weggelakte informatie, luidden uiteindelijk de val van Snel in.

Imminga is bezorgd: voor ouders is het al heel moeilijk gebleken om compensatie te krijgen; haar verwachting is dat dit voor getroffen kinderopvangbedrijven nóg moeilijker zal zijn. „Als je tegen een bedrijf zegt dat het ten onrechte is beschuldigd, kom je toch in een heel ander compensatieverhaal terecht.”

Lees ook deze artikelen;

Gedupeerden luisteren vanaf de publieke tribune tijdens het algemeen overleg in de Tweede Kamer over de langlopende kwestie rond het stopzetten van de kinderopvangtoeslag bij honderden ouders. Beeld ANP

Advocaten: vertrek van Snel is niet de oplossing

Trouw 18.12.2019 De gedupeerden van de toeslagaffaire zien liever de topambtenaren bij de Belastingdienst opstappen dan minister Snel. Ze zijn er niet zo mee bezig, met het vertrek van staatssecretaris Menno Snel van financiën.

Voor de cliënten van advocaat Eva González Pérez uit Eindhoven gaat hoe dan ook het gewone leven door. Ze gaan naar het werk, doen boodschappen, brengen hun kinderen naar school. En ondertussen wachten ze op een oplossing voor de tienduizenden euro’s aan kinderopvangtoeslag die ze jarenlang onterecht terug hebben moeten betalen of nog steeds betalen.

Die oplossing is volgens de cliënten van González Pérez niet per se dichterbij nu de staatssecretaris is afgetreden, zegt de advocaat. “De kern van het probleem zit volgens hen bij de Belastingdienst. Het zou veel mensen bij de Belastingdienst sieren als ze zouden opstappen. Dat zou de juiste stap zijn.”

Menno Snel wordt verweten informatie achter te hebben gehouden, maar volgens González Pérez is hij niet de hoofdschuldige als het gaat om de gebrekkige informatievoorziening. “De Belastingdienst is de dienst die de informatie moet verstrekken. Daar is Snel van afhankelijk geweest. Ik denk niet dat het zijn bedoeling is geweest op de Tweede Kamer onjuist te informeren.”

Snel was van goede wil, zag ook advocaat Jacqueline Nieuwstraten. “Hij was wel iemand die tot een oplossing probeerde te komen.” Ook de cliënten van Nieuwstraten betaalden te veel kinderopvangtoeslag terug, maar over hun zaken gaat het tot nu toe niet of nauwelijks.

Het gaat om mensen die toeslagen terugbetalen die ze in bijvoorbeeld 2007of 2008 hebben ontvangen. Dat is nog voor het omstreden fraudeteam van de Belastingdienst van start ging en mensen onterecht als fraudeur aanwees. “Hoe heeft het in het begin al zo fout kunnen gaan”, wil de Rotterdamse advocaat weten.

Maar dat antwoord, benadrukt Nieuwstraten, komt er alleen als er straks een staatssecretaris zit met verstand van zaken. Iemand met managementkwaliteiten, die ambtenaren kan opleggen: nou ga je doen wat ik zeg. “Straks wordt staatssecretaris nummer vier op dit dossier gezet.

Is die dan wel volledig ingelezen? In mijn optiek moet er ook een oplossing komen voor de mensen die hun kinderopvangtoeslag uit bijvoorbeeld 2008 onterecht terug moeten betalen. Gebeurt dat niet, dan blijven deze mensen de pijn nog heel lang voelen.”

Een aantal cliënten van González Pérez heeft inmiddels een deel van het betaalde geld terug. Maar daarmee is de kous nog niet af. “Naast het terugbetaalde geld krijgen cliënten ook een schadevergoeding van 2500 euro. Maar ze zijn dan wel vijf jaar als fraudeur aangemerkt. Dat staat niet in verhouding.”

Lees ook:

De afgetreden Menno Snel werd gemangeld door een dienst die hij nooit onder controle kreeg

Staatssecretaris Menno Snel van Financiën houdt de eer aan zichzelf en treedt af. Meermalen moest hij diep door het stof in de toeslagenaffaire. “De menselijke maat heeft niet voorop gestaan”. 

Meer over; Belastingdienst politiek Eva González Pérez Menno Snel Jacqueline Nieuwstraten Jeannine Julen

Opvolger Snel wacht hels karwei bij fiscus

Telegraaf 18.12.2019 Het aftreden van staatssecretaris Menno Snel (D66) kwam met lange tanden en eigenlijk ook te laat. Weken geleden was reeds kristalhelder dat bij de Belastingdienst grove en zelfs onwettige fouten zijn gemaakt die het leven van onschuldige burgers totaal op de kop zetten. Mensen zijn hun auto, hun huis en zelfs hun huwelijk verloren.

Dergelijk falen verdient de hoogste politieke prijs. Niet omdat de bewindspersoon in kwestie persoonlijk de fouten heeft gemaakt, maar omdat hij er politiek verantwoordelijk voor is. Juist een opstappen laat zien dat er in Den Haag een grens wordt getrokken tussen wat er in dit land aanvaardbaar is en wat niet. Een signaal dat ook moet doordringen in de top van de fiscus.

Ieder vogeltje zingt zoals het gebekt is, maar de technocratische indruk die Snel wekte, hielp zijn positie niet. Er zijn maar weinig bewindspersonen die het tijdens een crisissituatie met bravoure en opgelezen excuses redden. Kamerleden willen het meeleven ook ’voelen’.

De afgelopen twee weken rees helemaal geen beeld op van de door Snel beloofde menselijke maat die zou worden doorgevoerd bij de Belastingdienst; de zwartgeblakerde dossiers die gedupeerden over de schutting gekieperd kregen, gaven een tegenovergestelde indruk.

Terecht pleitte de bewindsman in zijn afscheidsrede voor het grondig op de schop nemen van het toeslagencircus. Dit rondpompen van geld is een door Haagse politici zelf gecreëerd monster, dat inmiddels al jaren onder vuur ligt. Keer op keer is echter juist vanuit de fiscus gewaarschuwd dat de dienst een grootschalige verbouwing van het systeem niet aan kon en kan.

Doorgaan op de ingeslagen weg is geen optie. Hier ziet de politiek zich dus geconfronteerd met een dilemma; verandering wensen in een wankele organisatie kan tot meer problemen leiden. Bij uitkeringsfabriek UWV, een mogelijk nieuw tehuis voor het toeslagensysteem, gaan de zaken immers ook niet van een leien dakje.

Waarschijnlijk kan pas bij de volgende formatie een knoop worden doorgehakt. De opvolger van Snel mag de contouren hiervoor in de verf zetten. Tegelijkertijd moet hij of zij een organisatie met tienduizenden mensen aansturen en Kamer en gedupeerden de indruk geven dat de menselijke maat topprioriteit is.

Donderdagavond begint de Kamer aan haar kerstreces. Het belooft voor de D66-partijtop een flinke speurtocht te worden naar de man of vrouw die het helse karwei bij de fiscus wil aanvaarden.

Bekijk meer van; overheid belastingen Menno Snel Den Haag Belastingdienst

Staatssecretaris Menno Snel woensdag in de Tweede Kamer, waar hij zijn aftreden bekendmaakte.

Staatssecretaris Menno Snel woensdag in de Tweede Kamer, waar hij zijn aftreden bekendmaakte. Foto David van Dam

Oer-ambtenaar Menno Snel vertilde zich aan de Belastingdienst

NRC 18.12.2019 De afgetreden Menno Snel werd gewaardeerd om zijn kennis, maar vond politiek nooit leuk.

Menno Snel moet in de afgelopen weken, in de slepende toeslagenaffaire bij de Belastingdienst, vaak woest zijn geworden. De D66’er die woensdagmiddag aftrad als staatssecretaris van Financiën, speelt wekelijks een potje zaalvoetbal en staat daar bekend als temperamentvol en bloedfanatiek. Als iets niet loopt zoals hij wil, kan hij tegen medespelers behoorlijk uit z’n dak gaan. En hij kan slecht tegen z’n verlies.

Het liep bij ‘zijn’ Belastingdienst bepaald niet zoals hij wilde. Bij de afwikkeling van de toeslagenaffaire kwam de fiscus voortdurend met geblunder in het nieuws. De Belastingtelefoon die een dag na het emotionele debat op 4 december drie uur eerder dicht ging – vanwege Sinterklaas. Gedupeerde ouders die na jaren wachten eindelijk een afspraak hadden op een belastingkantoor – die afspraak werd op het laatste moment afgezegd.

Het summum van de blunders waren de gedupeerde ouders uit de regio Rotterdam, die op verzoek hun persoonlijke dossier kregen toegestuurd – dat dossier was grotendeels met zwarte lak onleesbaar gemaakt. Dat was de aanleiding om de staatssecretaris opnieuw naar Tweede Kamer te roepen.

Lees ook: ‘Ik zit door de Belastingdienst diep in de schulden’

‘Op hol geslagen fraudeaanpak’

Snel erkende bij zijn ontslagverklaring in de Tweede Kamer dat er „ontzettend veel niet goed is gegaan” , dat ontzettend veel ouders de dupe zijn geworden van „een op hol geslagen fraudeaanpak” en „een weinig menselijke aanpak van de manier waarop dat werd afgewikkeld”. Hij had dit dossier nog graag „met hart en ziel” zelf tot een goed einde willen brengen.

Dat was de reden dat hij twee weken geleden juist géén gehoor wilde geven aan de oproep van enkele oppositiepartijen om af te treden. Tegen Renske Leijten van de SP zei hij het belangrijker te vinden om verder te werken aan een oplossing voor de ouders. „Die komt geen meter dichterbij met een soort politieke daad.”

Inmiddels, zei hij woensdag, wist hij dat hij niet meer kon rekenen op steun van „een zo groot mogelijk deel van de Kamer” om het hardnekkige dossier van de toeslagen tot een goed einde te brengen. „Er moet politiek ruimte blijven om fouten te maken.”

Zijn besluit om af te treden was misschien wel zijn eerste politieke daad in zijn korte bestaan aan het Haagse Binnenhof. Want Menno Snel was niet zo politiek georiënteerd.

Toen hij in oktober 2017 door de huidige minister van Sociale Zaken Wouter Koolmees werd gevraagd om staatssecretaris in het nieuwe kabinet te worden, moest Snel nog lid worden van D66. Koolmees wist alleen dat hij altijd op D66 had gestemd.

Snel (49) was uitgekozen om zijn deskundigheid, van financiën en fiscale zaken. Ook stond hij bekend om zijn enthousiasme voor het openbaar bestuur. Hij koos in de jaren negentig voor een ambtelijke carrière op het ministerie van Financiën. Hij liet een beter betaalde loopbaan in de commerciële bancaire sector schieten.

Op het departement koos hij op enig moment vrijwillig voor een betrekking bij de afdeling fiscale zaken – voor veel ambtenaren niet de meest sexy afdeling van het departement. Snel vond het interessant en leerzaam. Later kreeg hij ook bestuurlijke ervaring als bewindvoerder bij het IMF in Washington (2011-2016).

Hij kijkt naar de agenda die anderen voor hem hebben geschreven en die gaat hij uitvoeren, aldus Renske Leijten Kamerlid SP

Meer ambtenaar dan politicus

Voor een nieuwe staatssecretaris van Financiën is het bestuurlijk gezien een pre als je het departement goed kent en ook verstand hebt van de inhoud van de dossiers. Daar werd Menno Snel ook alom voor geprezen, ook door de oppositie. Maar zijn gebrek aan politieke ervaring brak hem op. Voor veel kritische Kamerleden bleef hij te veel een ambtenaar.

Een technocraat die de vele problemen die op zijn bordje lagen – niet alleen de toeslagenaffaire, er waren ook problemen met de erf- en schenkbelasting en, altijd, met de ict en personeelsaanwas – vooral bestuurlijk wilde oplossen.

Hij hield geen rekening met de wensen van de Kamer. En voelde slecht of niet op tijd aan hoe de mensen in het land – voor hem de belastingplichtigen – tegen besluiten uit de Den Haag aankijken. Zoals Renske Leijten (SP) eens zei: „Menno Snel is geen politicus, maar ambtenaar. Hij kijkt naar de agenda die anderen voor hem hebben geschreven en die gaat hij uitvoeren.”

Ook een ander oppositie-Kamerlid, Henk Nijboer van de PvdA, miste bij Snel „politieke bevlogenheid”. Dat bleek bij het eerste grote dossier dat hij moest verdedigen: de omstreden afschaffing van de dividendbelasting. Nijboer: „Hij koos eerst voor de volle verdediging, en nadat het was ingetrokken zei hij ineens dat andere maatregelen beter waren. Daaruit blijkt niet echt zijn overtuiging.”

Ook op zijn ministerie zagen de mensen die nauw met Snel samenwerkten dat hij meer lol had in het ambtelijk overleg – het nadenken over grote dingen zoals het jaarlijkse Belastingplan met alle nieuwe fiscale wetgeving – dan het publieke en politieke aspect van de functie. Hij was weliswaar altijd goed gehumeurd en makkelijk benaderbaar. Maar het steeds maar klaar moeten staan voor de Kamer of de media, met een mening of een politiek oordeel, vond hij zwaar en niet leuk.

De laatste maanden was te merken dat het werken aan een oplossing van het toeslagendossier zwaarder werd. Het was hem aan te zien. Snel maakte, erkende hij dinsdagmiddag ook, zelf ook fouten. Soms pijnlijk zichtbaar en plein public.

Zo zag hij in november bij een persconferentie over de compensatieregeling een journalist met hoofddoek voor een gedupeerde moeder aan. „Wat fijn dat u er bent.” En kreeg hij begin december de hoon van de publieke tribune over zich heen toen hij als loket voor ouders met vragen doodleuk de Belastingtelefoon suggereerde. Die was toen al weken slecht bereikbaar.

Luister ook naar deze aflevering van onze podcastserie NRC Vandaag: Wie doodt het monster van de toeslagen?

Lees ook deze artikelen;

Gedupeerden teleurgesteld naar huis na aftreden Snel

AD 18.12.2019 Gedupeerde ouders die naar de Tweede Kamer waren gekomen om het debat met staatssecretaris Menno Snel over de toeslagenaffaire te volgen, gaan gefrustreerd naar huis. Ze balen dat het bleef bij alleen een korte mededeling van Snel, die aankondigde af te treden.

Het is al bijna 2020. Dit gaat alleen maar langer duren, aldus Gedupeerde.

,,Ik wilde graag oplossingen zien’’, zegt een moeder uit Rotterdam. Ze heeft een oppas geregeld voor haar kind en ‘kan niet geloven’ dat er geen debat was om naar te luisteren. Ook andere gedupeerden wilden graag toezeggingen, vooral voor andere zaken dan de specifieke kinderopvangtoeslagzaak die tot nu toe is onderzocht door een commissie.

,,Het is maar een politiek spel’’, vindt een andere gedupeerde. Dat Snel opstapt zorgt alleen maar voor vertraging: ,,Het is al bijna 2020. Dit gaat alleen maar langer duren.’’

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Hoe de toeslagenaffaire Menno Snel boven het hoofd groeide

AD 18.12.2019 De affaire met de kinderopvangtoeslag begon al onder zijn voorgangers, maar kost Menno Snel nu alsnog de kop. Intussen blijft de zaak zich uitbreiden, met duizenden slachtoffers die door de fiscus als fraudeur zijn aangezien. Een samenvatting.

Waarom kwam Menno Snel in de problemen?
Snel was als staatssecretaris verantwoordelijk voor de Belastingdienst. Die besloot in 2014 voor circa 300 ouders – de tellingen lopen uiteen – de kinderopvangtoeslag volledig stop te zetten en terug te vorderen. Aanleiding daarvoor was een onderzoek door een antifraudeteam, dat de naam CAF 11 kreeg.

Bij controle van het Eindhovense gastouderbureau Dadim was het team op ‘onregelmatigheden’ gestuit. Zo bleek dat ouders onvolledige of onjuiste informatie hadden aangeleverd toen zij de toeslag aanvroegen. Soms ging het om een verkeerd ingevuld getal of een ontbrekend bonnetje. Toch greep de Belastingdienst keihard in.

Doordat gezinnen opeens honderden euro’s per maand misliepen en daarnaast ook bedragen uit jaren ervoor moesten terugbetalen, kwamen zij in grote financiële problemen terecht. Zij moesten bijvoorbeeld gedwongen hun auto verkopen of hun woning uit.

En dat was niet terecht?
De Belastingdienst had de kinderopvangtoeslag niet zomaar in één klap volledig mogen stopzetten, zo oordeelde de Raad van State in 2017. Inmiddels is duidelijk dat ouders amper de kans kregen om fouten te herstellen, hoe klein die dikwijls ook waren.

Daarnaast werden bezwaren van gedupeerde ouders veel te laat behandeld: de langstlopende procedure telde maar liefst 1105 dagen. Al die tijd moesten ouders het zonder toeslag stellen en gingen de invorderingen door.

Pas nadat de Nationale Ombudsman de zaak twee jaar geleden oppakte, en de Tweede Kamer vragen begon te stellen, werd de zaak een politieke kwestie. Vooral de Kamerleden Pieter Omtzigt (CDA) en Renske Leijten (SP) beten zich vast in het dossier en slaagden erin informatie beetje bij beetje en na herhaaldelijk doorvragen naar boven te krijgen.

Toch duurde het nog tot dit jaar voordat Snel de lopende invorderingen stopzette en een commissie onder leiding van oud-minister Piet Hein Donner liet onderzoeken of en hoe de gedupeerde ouders gecompenseerd konden worden. Die kwam in november tot de conclusie dat zij schadevergoeding moeten krijgen. Snel nam dat advies over.

Waarom greep Snel niet eerder in?
Dat is de vraag die veel Kamerleden lang heeft bevreemd. Na het vernietigende rapport van de Nationale Ombudsman maakte Snel weliswaar tot twee maal toe excuses, en onlangs volgde zelfs een derde keer, maar pas in de loop van dit jaar ging hij zich naar eigen zeggen verder verdiepen in de zaak en sprak hij ook zelf met gedupeerde ouders. Snel kwam toen tot de conclusie dat er bij de Belastingdienst sprake is geweest van ‘tunnelvisie’ en daardoor ‘de menselijke maat’ uit de oog is verloren.

De commissie-Donner ging een stap verder en concludeert dat de ouders door een ‘vooringenomen’ aanpak door de Belastingdienst eigenlijk geen schijn van kans hadden om kleine foutjes recht te zetten en domweg als fraudeurs werden behandeld.

De rechtsbescherming schoot tekort, aldus Donner. Daarnaast waarschuwt hij dat het aantal gedupeerden ouders uiteindelijk waarschijnlijk in de duizenden loopt, doordat er in totaal circa 170 soortgelijke CAF-zaken zijn geweest waarbij vermeende fraude met toeslagen in het spel was.

Hoe kon het handelen van de Belastingdienst zo ontsporen?
De commissie-Donner wees met een beschuldigende vinger naar het politieke klimaat tijdens de vorige twee kabinetten, waarbij de nadruk meer en meer op fraudebestrijding kwam te liggen. De oprichting van het Combiteam Aanpak Facilitators, dat leidde tot het CAF 11-dossier, was hier een reactie op.

De zogeheten ‘Bulgarenfraude’ in 2013 bracht toenmalig staatssecretaris Frans Weekers in grote problemen. Hij wist een motie van wantrouwen, ingediend door de oppositie, ternauwernood te overleven. Vanaf dat moment werd iedere misslag, overtreding of onjuiste aangifte van een toeslag als fraude aangeduid, aldus Donner.

Rond de Belastingdienst is het sindsdien nooit meer rustig geweest. In 2014, toen bleek dat de problemen met Toeslagen voortwoekerden, besloot Weekers alsnog om zelf op te stappen. Hij werd opgevolgd door zijn partijgenoot Eric Wiebes, maar ook die wist de problemen bij de Belastingdienst niet op te lossen. Een reorganisatie om de dienst toekomstbestendig te maken liep helemaal uit de hand waarna hij met de schrik vrij kwam door minister van Economische Zaken en Klimaat te worden.

Zijn opvolger Snel gooide het roer om en zette in op ‘beheerste vernieuwing’ van de Belastingdienst, waarbij even geen plaats is voor al te grote politieke ambities. Snel oogstte lange tijd lof voor zijn aanpak, omdat hij rust bracht bij de fiscus.

Waarom kost de toeslagenaffaire hem nu alsnog de kop?
Omdat hij het vertrouwen van steeds meer Kamerleden verloor. Begin december leek hij de kerst nog te zullen halen: toen kreeg Snel nog de steun van 90 van de 150 leden, na het moeilijkste debat in zijn politieke leven.

Een grote meerderheid, inclusief de oppositiepartijen GroenLinks en SGP vonden toen nog dat Snel onderdeel van de oplossing van de affaire was in plaats van het probleem. Een motie van wantrouwen, ingediend door de SP, kreeg toen bij lange na geen meerderheid.

Die houding veranderde afgelopen weken echter toen ouders die hun dossier bij de Belastingdienst hadden opgevraagd een stapel papier kregen dat voor een deel helemaal zwartgelakt was, zonder dat duidelijk werd gemaakt waarom dat was. Daarmee kreeg het vertrouwen van gedupeerden een nieuwe knauw, terwijl Snel er juist voor moest zorgen dat dit werd hersteld.

Vervolgens bleven er negatieve verhalen opduiken: zo zou de Belastingdienst ook onder Snel toeslagen stop hebben gezet, ook al wisten ambtenaren dat dat niet mocht. Daarnaast kwamen verhalen naar buiten van afspraken met slachtoffers die door de fiscus op het laatste moment waren afgezegd.

Daardoor verloren GroenLinks en SGP het vertrouwen in de staatssecretaris en kwam Snel steeds verder alleen te staan. Alleen de coalitiepartijen steunden hem tenslotte nog. Zij hebben echter slechts 75 van de 150 zetels. Die steun achtte Snel onvoldoende om aan te kunnen blijven.

Hoe gaat het nu verder?
D66 moet op zoek naar een nieuwe staatssecretaris. Tegelijkertijd moet de compensatie aan gedupeerden doorgaan. Nog deze week krijgt de eerste groep ouders uit het eerder genoemde CAF 11-dossier het bedrag aan toeslagen dat zij mis zijn gelopen of ten onrechte terug moesten betalen, plus een schadevergoeding.

In januari komen twee rapporten, waaronder een vervolgrapport van de commissie-Donner, waaruit zal blijken hoeveel mensen er nog meer in aanmerking komen voor schadevergoeding. Zij moeten in de loop van komend jaar allemaal recht worden gedaan.

Snel stapt op om toeslagenaffaire: ‘Als vertrek oplossing ouders dichterbij brengt, doe ik dat graag’

AD 18.12.2019 Staatssecretaris Menno Snel (Financiën) heeft zijn ontslag aangekondigd in de Tweede Kamer. Vanmiddag heeft de koning hem formeel uit zijn functie ontheven.

“Ik wil geen politicus worden die meelift op elke golf van verontwaar­di­ging of applaus”, aldus Menno Snel.

Snel kwam tot de conclusie dat zijn positie onhoudbaar was geworden in de zogeheten toeslagenaffaire. De afgelopen dagen bleek dat de gehele oppositie het niet meer in hem zag zitten. En ook binnen de coalitiepartijen werd getwijfeld of Snel nog wel de man was om de problemen bij de Belastingdienst op te lossen.

De affaire draait om honderden, maar waarschijnlijk duizenden ouders die door de Belastingdienst ten onrechte zijn aangemerkt als fraudeur waardoor zij tot vele tienduizenden euro’s aan kinderopvangtoeslag moesten terugbetalen. Ten onrechte werden zij door dwangbevelen en loonbeslagen in grote problemen gebracht.

Hoewel Snel beterschap beloofde en een regeling trof om de gedupeerde ouders te compenseren, bleek vorige week dat ambtenaren bij de Belastingdienst nog steeds te veel volgens de regeltjes werkten en te weinig rekening hielden met ‘de menselijke maat’.

Toen ouders hun dossiers opvroegen om te weten te komen waarom ze ooit als fraudeur waren aangemerkt, bleken veel pagina’s zwartgelakt. Hoewel daar redenen voor waren (gegevens van derden moeten volgens de wet worden zwartgelakt) had ouders op zijn minst moeten worden uitgelegd waarom dat zo was, volgens Snel.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Emotioneel

 Mark Rutte @MinPres

De problemen met de toeslagen hebben een grote impact op de betrokken mensen. Het kabinet voelt onverminderd de plicht om op korte termijn te komen tot een oplossing die recht doet aan iedereen die getroffen is door de toeslagenproblematiek.

,,Twee weken geleden hadden we een emotioneel debat over de toeslagenaffaire waarbij ouders wat is aangedaan,’’ zegt Snel. ,,Nu bleek met die zwartgelakte dossiers dat alles wat ik probeerde uit te stralen – een Belastingdienst die open wil zijn – teniet werd gedaan.

Dat zwartlakken is met de beste bedoelingen gedaan toen die dossiers zijn samengesteld. Maar er is een enorm belangrijke stap vergeten: wat hebben de burgers eraan? Is dit nou wat we aan burgers geven? En die fout is gemaakt. Ik snap dat dat ook mijn eigen functioneren in de weg staat.’’

Twee weken geleden overleefde Snel nog een motie van wantrouwen in de Tweede Kamer over de toeslagenaffaire. Maar de afgelopen dagen zei de volledige oppositie (ook partijen die hem twee weken geleden nog steunden) dat ze geen vertrouwen meer in de bewindsman hadden.

Volgens Snel kan hij zo niet verder. Volgens hem zullen er ‘meer incidenten volgen’. Want er is een hoop mis bij de Belastingdienst. Om de bezem door de dienst te kunnen halen en een cultuurverandering door te voeren, heeft hij de politieke steun nodig van de Tweede Kamer. ,,Ik wil geen politicus worden die meelift op elke golf van verontwaardiging of applaus.’’

Onderdeel van probleem

Na afloop van zijn verklaring in de Tweede Kamer toonde Snel zich onbewogen over zijn besluit. ,,Toen ik die beelden van die zwartgelakte pagina’s op social media zag, dacht ik: hoe ga ik dit nog rechtzetten? Er is niet één moment geweest dat ik dacht: nu gaat het niet langer.

Zolang ik onderdeel van de oplossing kon zijn, wilde ik dat doen. Maar als ik door Tweede Kamer juist gezien wordt als onderdeel van het probleem, moet je eerlijk zijn. Dan is je eigen functie van minder belang dan de oplossing van het probleem.’’

Wel gaf hij toe dat hij het liever anders had gezien. ,,Ik was graag verder gekomen dan ik ben gekomen. Maar er zijn belangrijke stappen gezet. De uitbetaling van compensatie voor de ouders is begonnen. Er is erkenning gekomen voor al die ouders: jullie zijn onterecht als fraudeurs behandelend.

Daar hebben ze jaren op moeten wachten. Daarmee is een eerste stap gezet. Het is voor mij ten einde. Maar de strijd van die ouders en het goedmaken van de ellende die hen is aangedaan nog lang niet. Als mijn vertrek een oplossing voor hen dichterbij brengt, doe ik dat graag.’’

Menno Snel © ANP

Ouders: ’Aftreden Menno Snel schofterig’

Telegraaf 18.12.2019 Nog voor het begin van het debat is staatssecretaris Snel (Financiën) woensdagmiddag opgestapt. De politicus kwam in opspraak wegens de zogenoemde toeslagenaffaire en hield de eer aan zichzelf.

„Als u Kamer twijfelt of ik wel een deel van de oplossing ben, is het moment gekomen om af te treden”, aldus Snel. Hij vroeg meteen het woord. „U voelt wel een beetje waar dit naartoe gaat”, zei hij na een uiteenzetting van wat er de afgelopen periode fout was gegaan en waar hij aan werkte.

Daarna maakte hij bekend nu zijn politieke verantwoordelijkheid te nemen door op te stappen. „Als het geduld op is met het maken van foutjes, dan wordt het lastig.”

Van de Tweede Kamer kreeg hij een applaus, maar op de publieke tribunes waren de reacties gemengd. Roger Derikx, de man die twee weken geleden bij het vorige debat van de tribune werd gehaald, vond het ’een zwaktebod’ en ’schofterig’ dat Snel aftrad. Meerdere gedupeerden vroegen zich af hoe het nu verder moet met hun zaken. „Nu komt er een ander poppetje dat zich eerst in moet lezen”, zei Derikx.

Vanuit de coalitie klinkt begrip voor Snels opstappen. CDA’er Omtzigt noemt het een ’begrijpelijk besluit’ en Jetten, partijleider van Snels partij D66, ’begrijpt zijn keuze’. „Je kunt verder met de kleinst mogelijke meerderheid, maar hij vond het belangrijk dat er meer steun zou zijn”, zei Jetten.

„Deze zaak had veel eerder opgelost kunnen worden als Snel eerder de ernst ervan had ingezien”, zegt SP-Kamerlid Leijten, die samen met Omtzigt een van de aanjagers waren achter het openbaren van de toeslagaffaire.

Wat haar betreft had de staatssecretaris eerder mogen opstappen. Ze snapt dat voor veel andere Kamerleden de onleesbaar gemaakte dossiers die gedupeerde ouders kregen de druppel was. „Het onderstreepte precies het probleem van dit onderwerp: een harde, kille Belastingdienst die geen oog heeft voor mensen.”

PvdA’er Nijboer noemt het vertrek van Snel onvermijdelijk: „De enorme ellende die ouders door machtsmisbruik van de Belastingdienst is aangedaan, kon geen andere consequentie hebben.”

Bekijk ook: 

Hoe technocraat Snel ten onder ging 

Zwartgelakte dossiers

Snel moest zich vandaag voor de Kamer wederom verantwoorden voor de affaire waarin duizenden ouders door de fiscus onterecht als fraudeurs werden neergezet en tienduizenden euro’s terug moeten betalen. Deze keer ging het specifiek om de zwartgelakte dossiers die bij verschillende gedupeerden op de mat vielen. Tot een nieuw kruisverhoor kwam het niet, aangezien Snel aan het begin van het debat al het woord nam.

Bekijk ook: 

’Wat heeft de Belastingdienst te verbergen?’ 

Bekijk ook: 

Snel: zwartgelakte dossiers vooraf niet gezien 

Bekijk ook: 

Vernedering door Belastingdienst: zo ontluisterend is het 

Rutte noemt vertrek ’spijtig’

Premier Mark Rutte noemt het vertrek van staatssecretaris Menno Snel van Financiën „ongelooflijk jammer.” Volgens Rutte twijfelde „niemand aan zijn enorme inzet om tot een oplossing te komen. We verliezen een zeer betrokken en deskundige collega en dat is buitengewoon spijtig.”

De taken van Snel worden voorlopig waargenomen door minister Hoekstra (Financiën), totdat D66 een nieuwe staatssecretaris heeft gevonden.

Bekijk ook: 

De Belastingdienst verwoestte Janets leven 

Lees hier het twitterverslag terug:Tweets by ‎@IngeLengton

Staatssecretaris Menno Snel van Financien maakt zijn aftreden bekend tijdens een debat in de Tweede Kamer over de kinderopvangtoeslagaffaire. Beeld ANP

De afgetreden Menno Snel werd gemangeld door een dienst die hij nooit onder controle kreeg

Trouw 18.12.2019 Staatssecretaris Menno Snel van Financiën houdt de eer aan zichzelf en treedt af. Meermalen moest hij diep door het stof in de toeslagenaffaire. “De menselijke maat heeft niet voorop gestaan”.

Dat de Belastingdienst de dossiers naar van fraude verdachte ouders stuurde, waar grote delen vanwege de privacy onleesbaar waren gemaakt, is de druppel in een lange reeks van ernstige fouten.  “Helaas een typisch voorbeeld van een Belastingdienst die nog altijd niet de menselijke maat voorop heeft staan”, zegt  Snel. Hiervoor neemt hij vandaag de politieke verantwoordelijkheid.

In een korte verklaring in de Tweede Kamer lichtte Snel zijn vertrek toe. Hij erkende opnieuw het “enorme ongemak” dat hij voelde over “onschuldige ouders die werden platgewalst door hun eigen overheid.” Niet langer acht Snel zich in staat om de broodnodige cultuurverandering bij de Belastingdienst te leiden.

Daarmee komt voor Snel een einde aan een lange reeks van incidenten, al is hij de eerste om toe te geven dat “er nog meer incidenten zullen komen”. Lange tijd houdt Snel het vertrouwen van de Tweede Kamer, ook al is de verontwaardiging groot, over de botte en ondoorzichtige wijze waarop de Belastingdienst opereert in de toeslagenaffaire.

Duizenden en mogelijk tienduizenden ouders worden daarin verdacht van fraude. Hen wordt het bovendien bewust onmogelijk gemaakt hun onschuld te bewijzen. De affaire schaadt het vertrouwen in en aanzien van de overheid diep.

Afgetreden Snel: Broodnodig dat er ander toeslagenstelsel komt

Staatssecretaris Menno Snel heeft bij zijn aftreden hard geoordeeld over de uitvoerbaarheid van het toeslagenstelsel. Dat heeft ‘zijn langste tijd gehad. Broodnodig dat er iets anders komt.’

In plaats van het debat over de zwartgelakte dossiers die ouders ontvingen – het zoveelste incident in de kwestie – las Snel een korte verklaring voor. Hij zette grote vraagtekens bij de houdbaarheid van het toeslagenstelsel. Moeten de toeslagen misschien ‘losgeknipt’ en ondergebracht in een aparte organisatie, zo vroeg Snel zich af. Al langer is er kritiek op de uitvoerbaarheid van het complexe stelsel, zeker door een dienst die juist gericht is op het innen van geld in plaats van het uitdelen.

Snel noemt ‘cultuurverandering’ bij de Belastingdienst het belangrijkst. “Hierdoor zijn we in deze situatie terecht gekomen. De dienst moet een lerende organisatie worden anders is die menselijke maat niet te bereiken.” Daarvoor moet de dienst ‘minder legalistisch’ en ‘menselijker’ worden.

Volgens de staatssecretaris zijn de door hem ingezette reparaties ‘pas het begin’. “Nog veel meer ouders zijn onterecht behandeld.” Alle fouten goed maken zal niet vanzelf gaan. “Er volgen meer incidenten. Het wordt een hobbelige road.”

Ondankbare klus 

Wat was de precieze rol van Menno Snel in de toeslagenaffaire? In zekere zin doet deze vraag er niet  meer toe. Een bewindspersoon is altijd verantwoordelijk voor de daden van zijn voorgangers. Na de onthullingen van Trouw en ‘RTL Nieuws’ was er het afgelopen jaar al genoeg reden voor de Tweede Kamer om de staatssecretaris naar huis te sturen.

De Kamer klampt zich echter lang vast aan de gedachte: als Snel niet mag blijven, wie is dan bereid deze ondankbare klus over te nemen? Een bewindspersoon die over een grote uitvoerende dienst gaat, zit immers vaak in de hoek waar de klappen vallen. En iemand moet toch Belastingdienst onder controle krijgen en de onderste steen boven.

Niet voor niets zei Snel voorganger Eric Wiebes in 2017, op zijn laatste dag als staatssecretaris van financiën: “Iemand met deze portefeuille zal moeten beschikken over een onverwoestbaar humeur en geen interesse hebben in een verdere loopbaan.”

Snel denkt ‘een dagje na’ voor hij staatssecretaris wordt

Aanvankelijk wekt de econoom en oud-bankier Snel vertrouwen met zijn rustige manier van opereren. Van hem wordt bij zijn aantreden veel verwacht, ook al kennen weinigen in Den Haag hem.

Hij werkt weliswaar op een topfunctie onder de ministers Hans Hoogervorst, Gerrit Zalm en Wouter Bos op Financiën, maar begeeft zich ook verder van het Binnenhof, als bewindvoerder bij het IMF in Washington. Terug in Nederland wordt hij de baas van de – bij het grote publiek onbekende – Nederlandse waterschapsbank.

Dan krijgt hij een sms’sje van D66’er Wouter Koolmees. ‘Bel me even’. Over het onverwachte verzoek om staatssecretaris te worden denkt hij ‘een dagje na’. Pas vlak voor hij toetreedt tot het kabinet Rutte III, wordt hij lid van D66. Die apolitiekheid is misschien wel een voordeel, zo denkt men, op dit departement.

Er liggen grote klussen te wachten. De Belastingdienst met zijn 30.000 ambtenaren is halverwege een grote reorganisatie. Honderden computersystemen moeten vervangen. Er moet een nieuw belastingplan komen, en er is het politiek gevoelige dossier van de deals met multinationals, de zogenoemde rulings. Internationaal ligt Nederland onder vuur vanwege te ruimhartige afspraken met grote concerns.

Het wordt een van zijn eerste bewindsdaden: hij laat 4000 rulings onderzoeken. Er worden veel fouten mee gemaakt, zo blijkt.

Ook de later nog explosiever gebleken omstreden handelwijze rond de kinderopvangtoeslag is al ruim voor Snels aantreden bekend. De Nationale Ombudsman heeft er zijn afkeuring over uit gesproken, de Raad van State heeft de Belastingdienst een half jaar eerder al berispt.

Onbevangenheid verdwijnt snel

Snel staat te boek als analytisch, een tikje ongeduldig misschien. Ontspannen ook, zeker in het begin. “Ik ga eerst maar eens praten op het departement. Ik geloof dat er vier rapporten liggen met de do’s and don’ts. Die moet ik nog tot me nemen”, zegt hij bij zijn aantreden.

Die onbevangenheid verdwijnt rap. “Het lek is nog niet boven”, constateert hij in 2018 nederig in de Kamer, over het (gebrek aan) functioneren van de Belastingdienst. De belastingdeals zoals die met Shell blijven voor problemen zorgen, de ICT rammelt, het innen van erfbelasting verloopt problematisch.

Of hij het onderschat heeft? De omvang van de toeslagenaffaire zeker. Evenals het vermogen van de dienst om de steven te wenden en over te gaan tot reparatie van de schade. Keer op keer blijken leidinggevenden toch door te gaan met onwettige praktijken, met dwanginvorderingen, ondanks beloftes van Snel.

Een teken aan de wand is zijn bekentenis, bij het emotionele debat twee weken geleden, dat hij een stapel evaluaties van fraudezaken een half jaar op zijn bureau liet liggen. ‘Daar zou niets extra’s in kunnen staan’, denkt hij.

Gemangeld door de dienst

Snel is in ieder geval gemangeld door een uitvoeringsorganisatie die hij nooit goed onder controle kreeg. ‘Institutionele vooringenomenheid’, luidt het keiharde oordeel van de commissie-Donner over de dienst in de toeslagenaffaire. Een vooringenomenheid waardoor waarschuwende kritiek van binnenuit niet doordringt. Evenmin als zijn voorganger Eric Wiebes heeft Snel de gesloten en eigengereide cultuur van de dienst – tot aan het schenden van eigen regels – kunnen doorbreken.

De staatssecretaris lijkt tot het eind toe te geloven dat de Belastingdienst zelf een einde kan maken aan de problemen. Ambtenaren moeten ‘op huisbezoek’ om de zwartgelakte passages uit te leggen. Gedupeerde ouders krijgen van hem twee weken geleden in een debat nog het advies de Belastingtelefoon te bellen. Een wrang grapje, zo moet hij zelf vaststellen na hoongelach van de publieke tribune. Zijn analytische, apolitieke kant legt het uiteindelijk af tegen een harde politieke werkelijkheid.

Wie volgt Snel op?

De vacature op Financiën is misschien wel de minst gewilde baan in Den Haag. Dit kabinet rest nog ruim een jaar, in die tijd moet de nieuwe staatssecretaris blijven trekken en sjorren aan de Belastingdienst. Ook loopt de kandidaat kans opnieuw in politiek woelig vaarwater te komen. “Er komen nieuwe incidenten”, voorspelt Snel. De kandidaat moet daarnaast lid zijn van coalitiepartij D66, of bereid zijn dat te worden, zoals Snel destijds. De kandidaat zal werken op een ministerie waar CDA-minister Wopke Hoekstra de baas is.

Lees ook: 

Snel liep constant achter de feiten aan

Staatssecretaris Menno Snel van financiën zat lange tijd in een ‘tunnelvisie’ bij de affaire rond de kinderopvangtoeslag. De Tweede Kamer wil woensdag tijdens een debat van hem weten: waarom trad hij niet eerder op?

Menno Snel, een ambtenaar die per ongeluk in de politiek verzeild raakte

Wie zijn de nieuwelingen in het kabinet? Vandaag: Menno Snel (D66). Met zijn bestuurservaring en kennis moet de staatssecretaris van financiën één van de lastigste klussen opknappen.

Kinderopvangtoeslag dossier

Meer over; Belastingdienst politiek Menno Snel economie, business en financiën Tweede Kamer Kinderopvangtoeslag Wendelmoet Boersema

Rutte noemt vertrek Snel ongelooflijk jammer

AD 18.12.2019 Premier Mark Rutte noemt het vertrek van staatssecretaris Menno Snel van Financiën ‘ongelooflijk jammer’. De bewindsman van D66 kondigde in de Tweede Kamer zijn vertrek aan. Hij stapt op om de toeslagenaffaire.

Met grote gedreven­heid en de best mogelijke intenties heeft hij geprobeerd het onrecht dat ouders is aangedaan te herstellen, aldus Premier Rutte.

Volgens Rutte twijfelde ‘niemand aan zijn enorme inzet om tot een oplossing te komen. We verliezen een zeer betrokken en deskundige collega en dat is buitengewoon spijtig’.

De premier erkent de grote gevolgen van de affaire voor de getroffen mensen. ,,Het kabinet voelt onverminderd de plicht om op korte termijn te komen tot een oplossing die recht doet aan iedereen die getroffen is door de toeslagenproblematiek.’’

Minister van Financiën Wopke Hoekstra zegt het aftreden ‘zeer te betreuren’. Hoekstra neemt voorlopig Snels taken waar. ,,Met grote gedrevenheid en de best mogelijke intenties heeft hij geprobeerd het onrecht dat ouders is aangedaan te herstellen’’, aldus de minister. ,,Voorop staat dat alles wat in gang is gezet om deze ouders zoveel mogelijk recht te doen, geen enkele vertraging mag oplopen.’’

‘Ogen op de bal’

Minister van Financiën Wopke Hoekstra zegt het aftreden ‘zeer te betreuren’. Hoekstra neemt voorlopig Snels taken waar. ,,Met grote gedrevenheid en de best mogelijke intenties heeft hij geprobeerd het onrecht dat ouders is aangedaan te herstellen’’, aldus de minister. ,,Voorop staat dat alles wat in gang is gezet om deze ouders zoveel mogelijk recht te doen, geen enkele vertraging mag oplopen.’’

Een ‘aderlating’, vindt D66-leider Rob Jetten, die lovende woorden heeft voor Snels ‘inzet voor de getroffen ouders in de toeslagenaffaire’. Jetten heeft tegelijkertijd ‘veel respect’ voor Snels beslissing. Hij spreekt van een ‘heldere, eerlijke politieke afweging’. Hij hield ‘altijd de ogen op de bal’.

Gert-Jan Segers (ChristenUnie) heeft ‘veel respect’ voor Snels keuze politieke verantwoordelijkheid te nemen. ,,Ik heb hem leren kennen als een integere en onsciëntieuze bestuurder.’’

‘Oplossing niet dichterbij’

Een oplossing komt hiermee niet dichterbij, aldus Pieter Omtzigt, CDA.

De twee Kamerleden die voorop liepen bij het aankaarten van de toeslagenaffaire, Renske Leijten (SP) en Pieter Omtzigt (CDA) begrijpen de stap van Snel. Onvermijdelijk, meent Leijten, die benadrukt dat Snel twee weken geleden al het vertrouwen van haar partij verloor tijdens een debat. Sindsdien is er nog zoveel gebeurd dat niet klopte. Zo bleef hij onvoldoende informatie aan de Kamer verstrekken, vindt ze. Ze noemt het de enige goede stap, ‘hoe tragisch ook voor hem persoonlijk’.

Volgens Omtzigt neemt Snel de verantwoordelijkheid en ‘dat begrijp ik en respecteer ik’. De CDA’er erkent dat de betrokkenen in de affaire er niets mee opschieten. ,,Een oplossing komt hiermee niet dichterbij.’’

Denk-Kamerlid Farid Azarkan vindt het ‘sterk dat Snel zelf verantwoordelijkheid neemt’. Azarkan heeft gemengde gevoelens: ,,Ik vond het een goed mens, die helaas niet in staat was om het onrecht aan de ouders om te zetten in daadkrachtig handelen.’’

En volgens de PvdA kon ‘de enorme ellende die ouders door machtsmisbruik van de Belastingdienst is aangedaan geen andere consequentie hebben’ dan het aftreden van de bewindspersoon. Ondanks politieke verschillen heeft de partij ‘grote waardering en respect voor de inzet en het vele werk dat staatssecretaris Snel heeft verzet’, zegt Kamerlid Henk Nijboer.

 Henk Krol @HenkKrol

Diep respect voor de waardige en krachtige wijze waarop Menno Snel zijn politieke verantwoordelijkheid neemt. Je mag hopen dat zijn opvolger goed luistert naar al zijn aanbevelingen en kritiekpunten. <a href=”https://t.co/HBZ8vBsGp2″>pic.twitter.com/HBZ8vBsGp2</a>

Derde bewindspersoon Rutte III
Met het vertrek van Menno Snel verliest het kabinet zijn derde bewindspersoon. Het kabinet van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie onder leiding van Mark Rutte zit er sinds eind oktober 2017. Een overzicht van de afgetreden bewindslieden.

18-12-2019: Staatssecretaris Menno Snel (D66) van Financiën treedt af vanwege de toeslagenaffaire.

21-05-2019: Staatssecretaris Mark Harbers (VVD) van Justitie en Veiligheid stapt op. De Tweede Kamer is door zijn ministerie onjuist geïnformeerd over criminaliteitscijfers onder asielzoekers.

13-02-2018: Minister Halbe Zijlstra (VVD) van Buitenlandse Zaken neemt ontslag omdat hij heeft gelogen over een bijeenkomst met de Russische president Vladimir Poetin.

Premier Rutte noemt vertrek Snel ‘buitengewoon spijtig’

MSN 18.12.2019 Premier Mark Rutte noemt het vertrek van staatssecretaris Menno Snel van Financiën ‘ongelooflijk jammer’. De bewindsman van D66 stapte zojuist op om de toeslagenaffaire. “We verliezen een zeer betrokken en deskundige collega en dat is buitengewoon spijtig”, aldus Rutte,

Volgens Rutte twijfelde ‘niemand aan zijn enorme inzet om tot een oplossing te komen’. De premier erkent de grote gevolgen van de affaire voor de getroffen mensen. “Het kabinet voelt onverminderd de plicht om op korte termijn te komen tot een oplossing die recht doet aan iedereen die getroffen is door de toeslagenproblematiek.”

Hoekstra en Jetten

Minister van Financiën Wopke Hoekstra zegt het aftreden van Snel te betreuren. “Met grote gedrevenheid en de best mogelijke intenties heeft hij geprobeerd het onrecht dat ouders is aangedaan te herstellen.”

D66-fractievoorzitter Rob Jetten vindt het opstappen van partijgenoot Snel ‘een aderlating’. Hij prijst Snels ‘inzet voor de getroffen ouders in de toeslagenaffaire’, die de bewindsman uiteindelijk de kop kostte. Jetten heeft tegelijkertijd ‘veel respect’ voor Snels beslissing. Hij spreekt van een ‘heldere, eerlijke politieke afweging’.

Lees ook:

Staatssecretaris Menno Snel stapt op vanwege toeslagenaffaire

RTL Nieuws; Menno Snel  Mark Rutte  Wopke Hoekstra  Rob Jetten  Belastingdienst  Ministerie van Financiën

Staatssecretaris Snel treedt af: ‘Er is ontzettend veel niet goed gegaan’

VK 18.12.2019 Staatssecretaris Menno Snel treedt af. Woensdagmiddag liet hij de Tweede Kamer weten dat hij onvoldoende politieke steun voelt bij zijn pogingen om het probleem met de kinderopvangtoeslag op te lossen. ‘Dan komt het moment dat ik mijn politieke verantwoordelijkheid moet nemen.’ Daarmee wachtte Snel een nieuwe motie van wantrouwen van de oppositie niet af.

Snel begon het debat woensdag met een lange verklaring waarin hij zijn aftreden aankondigde. ‘Gewone burgers zijn de dupe geworden van op hol geslagen fraude-aanpak. Onschuldige ouders zijn platgewalst door hun eigen overheid.’

Hij sprak over een ‘Belastingdienst waarbij de menselijke maat nog altijd niet de boventoon voert’ en herhaalde dat het huidige toeslagensysteem wat hem betreft z’n langste tijd heeft gehad. ‘Ik kan niet terugdraaien wat deze ouders in tien jaar tijd is aangedaan.

Wat ik wel kan doen, is proberen de fouten nog een beetje te compenseren. Ik ben blij dat we deze week eindelijk zijn begonnen met het uitbetalen van de financiële tegemoetkoming. Maar dit is pas het begin. We gaan nog veel meer ouders krijgen die ook tegemoetkoming en erkenning willen voor het feit dat zij veel te lang als fraudeur zijn behandeld.

Maar dat wordt nog een hobbelige weg, waarbij fouten gemaakt zullen worden. Die weg kan ik alleen  belopen als ik kan rekenen op de steun van een zo groot mogelijk deel van de Kamer. Omdat we weten dat er nieuwe incidenten zullen komen. Er moet politiek ruimte blijven om fouten te maken. En hier begint de schoen te wringen. Als uw Kamer twijfelt of ik wel deel van de oplossing ben, komt het moment dat ik mijn politieke verantwoordelijkheid moet nemen.’

Gebrek aan draagvlak

In de afgelopen dagen smolt het politieke draagvlak voor Snel verder weg. Eerder deze maand werd hij nog overeind gehouden met steun van de regeringspartijen plus GroenLinks en de SGP. Hoewel ook zij ontstemd waren over het debacle met de kinderopvangtoeslag, kreeg Snel het voordeel van de twijfel vanwege zijn dossierkennis en omdat hij in de afgelopen maanden zichtbaar druk was met het zoeken naar oplossingen voor de gedupeerde ouders.

Toch bracht hij zichzelf in dat debat al wat verder in de problemen met enkele onhandige, wereldvreemde en weinig sensitieve uitlatingen. Zijn suggestie aan de slachtoffers om zich voor verdere hulp dan maar te melden bij de Belastingtelefoon – waar de meesten al jaren geleden stuk liepen – spande in dat opzicht de kroon.

Na de nieuwe communicatieblunder met de deels zwartgelakte slachtofferdossiers, liep ook het vertrouwen van GroenLinks deze week ‘een grote deuk op’, zo liet fractieleider Jesse Klaver dinsdag al weten. Het SGP-Kamerlid Chris Stoffer voegde zich bij hem, met de waarschuwing dat Snel vandaag met een beter verhaal zou moeten komen dan dat wat hij in de afgelopen dagen op schrift stelde in brieven aan de Kamer. ‘Als hij niet meer heeft dan dit, dan moet je je verantwoordelijkheid nemen’, aldus Stoffer.

Snel is de derde vertrekkende bewindspersoon in het kabinet Rutte III, na minister Zijlstra van Buitenlandse Zaken en staatssecretaris Harbers van Justitie en Veiligheid. Het is nog onbekend door wie hij zal worden opgevolgd. Het Kamerdebat over de toeslagen is tot nader order geschorst.

INTERVIEW MENNO SNEL: ‘WE GEVEN MAKKELIJK GELD EN PAKKEN HET MAKKELIJK AF’

De signalen dat het misging bij het toezicht op de kinderopvangtoeslag waren er al eerder. Ze werden genegeerd. ‘Het had ons veel ellende kunnen schelen’, zo luidt nu de wijsheid achteraf van staatssecretaris Menno Snel van Financiën.

WAT GING ER MIS?

De Belastingdienst heeft bij circa 130 gezinnen abuis geoordeeld dat zij geen recht hadden op kinderopvangtoeslag. Deze ouders moesten achteraf duizenden tot tienduizenden euro’s toeslagen terugbetalen aan de Belastingdienst. Lees hier de reconstructie.

WAT ZIJN DE GEVOLGEN VOOR GEDUPEERDEN?

Steve Kuipers was een van de ouders die ten onrechte van fraude werd beschuldigd en moest ruim 50 duizend euro aan de Belastingdienst terugbetalen. ‘Dan besef je pas echt wat stress is.’

KRITIEK OP HET HUIDIGE TOESLAGENSYSTEEM

De problemen bij het uitkeren van zorg-, huur- en kinderopvangtoeslagen zijn met het huidige toeslagensysteem niet op te lossen. Volgens een beleidsonderzoek steekt het stelsel psychologisch verkeerd in elkaar.

Meer over; Kamer Menno Snel Belastingdienst politiek Chris Stoffer GroenLinks Raoul du Pré

Staatssecretaris Snel stapt op vanwege kinderopvangtoeslagaffaire

NU 18.12.2019 Menno Snel (D66) stapt op als staatssecretaris van Financiën. De fouten die door de Belastingdienst zijn gemaakt in de kindertoeslagaffaire zijn de bewindspersoon fataal geworden.

Aftreden Snel in het kort;

  • Snel voelt onvoldoende vertrouwen om problemen bij Belastingdienst aan te pakken.
  • Recente onthullingen en zwart lakken dossier waren druppel die emmer deed overlopen.
  • De affaire draait om het onterecht stopzetten en terugvorderen van de opvangtoeslag waardoor honderden ouders in financiële problemen raakten.

“Als helder wordt dat de Kamer begint te twijfelen of ik nog deel van de oplossing ben of dat ik deel van het probleem word, dan komt het moment dat ik mijn politieke verantwoordelijkheid moet nemen”, zei Snel woensdag aan het begin van het Kamerdebat over de toeslagenaffaire.

De positie van Snel bleek niet langer houdbaar na nieuwe onthullingen en onbegrip over het weglakken van stukken in dossiers die gedupeerde ouders duidelijkheid hadden moeten geven over waarom zij jarenlang onterecht door de fiscus als fraudeur zijn bestempeld.

Snel zei dat de problemen bij de Belastingdienst diep zitten. Hij ziet dat er bij de fiscus nog te weinig oog is voor de “menselijke maat” en verwees naar de problemen waar de dienst al jaren mee kampt, waaronder de verouderde ICT-systemen, maar vooral de “meedogenloze alles-of-nietsbenadering” van de Belastingdienst. Zijn vertrekboodschap was helder: “We moeten af van het toeslagenstelsel. Dit systeem heeft zijn langste tijd gehad”.

Hij had de problemen graag zelf willen oplossen, maar voelt te weinig krediet en politieke ruimte in de Kamer om nieuwe fouten bij de dienst op te lossen. ”

“Ik weet – en dat weten we allemaal – dat er nog nieuwe incidenten zullen komen. We zullen oplopen tegen nieuwe problemen”, aldus Snel.

Snel voor de laatste keer als staatssecretaris in de Kamer. (Foto: Pro Shots)

Voordeel van de twijfel

Twee weken geleden verloor een groot deel van de oppositie het vertrouwen in de staatssecretaris al. De omvang en de ernst van de affaire zijn wat dat deel van de Kamer betreft te groot om Snel de klus af te laten maken. Voor oppositiepartijen GroenLinks en SGP lag de vertrouwensvraag destijds nog niet op tafel.

De problemen rond de kinderopvangtoeslag dateren van voor het aantreden van Snel. De D66’er, die eerder voor het internationaal monetair fonds (IMF) werkte en bestuursvoorzitter van de Waterschapsbank was, kreeg als Haagse outsider nog het voordeel van de twijfel.

De SGP gunde Snel een tweede kans en GroenLinks wilde de uitkomsten van het eindrapport van de commissie-Donner en het onderzoek van de Auditdienst Rijk (ADR) en de Autoriteit Persoonsgegevens, die onderzoek doet naar mogelijk etnisch profileren van de van fraude beschuldigde ouders, afwachten.

Kort na het debat werd uit berichtgeving van RTL Nieuws en Trouw echter duidelijk dat de Kamer opnieuw niet volledig en proactief is geïnformeerd. Zo bleek dat de Belastingdienst nog tot juli 2019 doorging met het onrechtmatig stopzetten van de toeslagen, terwijl deze praktijk volgens Snel in 2016 zou zijn gestopt.

Snel loopt zaal Tweede Kamer uit na aankondiging vertrek

Verontwaardiging over zwart lakken dossiers

Niet lang daarna stuurde de fiscus negentien gedupeerde ouders de dossiers toe met de bedoeling om ze inzicht te geven in waarom zij door de Belastingdienst jarenlang ten onrechte als fraudeur zijn neergezet.

Tot ontsteltenis van de ouders en de Tweede Kamer ontvingen de gedupeerden multomappen met meerdere zwartgelakte pagina’s. Het wordt Snel verweten dat hij heeft nagelaten de multomappen door een medewerker van de dienst te laten bezorgen en uitleg te bieden.

Voor een groot deel van de Kamer was dat het teken dat Snel niet langer de oplossing voor het probleem was, maar een onderdeel van het probleem was geworden.

Baan verloren, huis kwijt, relaties stukgelopen

De affaire draait om het onterecht stopzetten en terugvorderen van de kinderopvangtoeslag door de Belastingdienst. De fiscus merkte de ouders jarenlang willens en wetens als fraudeur aan. De praktijk werd door ambtenaren omschreven als “afpakjesdag”.

Zeker is dat honderden, maar waarschijnlijk duizenden ouders hierdoor in financiële problemen zijn gekomen. Gedupeerden verloren in sommige gevallen hun baan of hun huis en relaties liepen stuk.

Hoewel er al eerder signalen waren dat er fouten werden gemaakt en de Nationale ombudsman in 2017 de noodklok luidde, erkende de Belastingdienst pas na aanhoudende berichtgeving van RTL Nieuws en Trouw en Kamervragen van CDA’er Pieter Omtzigt en SP’er Renske Leijten “onrechtmatig” te hebben gehandeld.

Compensatie voor de Kerst

De zaak die de problemen aan het licht bracht, draait om het stopzetten en terugvorderen van de toeslag bij een Eindhovens gastouderbureau, de zogenoemde CAF 11-zaak. Daarbij gaat het om driehonderd ouders, maar er zijn in totaal 170 CAF-zaken.

De commissie-Donner concludeerde dat de Belastingdienst “institutioneel vooringenomen” heeft gehandeld. De aanbeveling van de commissie om de ouders in de CAF 11-zaak voor Kerst te compenseren, nam het kabinet over.

Lees meer over: Politiek

Staatssecretaris Snel treedt af na toeslagenaffaire

NOS 18.12.2019 Staatssecretaris Snel van Financiën stapt op. Nog voor het debat in de Tweede Kamer over het ten onrechte stopzetten van kinderopvangtoeslagen begon, las hij een verklaring voor met de conclusie dat hij niet verder kan.

Gisteren bleek dat de D66-staatssecretaris alleen nog op steun van de coalitiepartijen kan rekenen. Dat is de kleinst mogelijke meerderheid in de Kamer. GroenLinks en SGP vinden dat Snel wat hen betreft tekort is geschoten.

De grotendeels zwartgelakte dossiers die gedupeerde ouders vorige week van de Belastingdienst kregen, waren de druppel die de emmer deed overlopen. De ouders wilden eindelijk weten waarom ze door de fiscus ten onrechte als fraudeur waren aangemerkt.

Menselijke maat niet de boventoon

“Het beeld van die zwartgelakte dossiers was precies het beeld dat we niet wilden hebben”, zei Snel in de Kamer. Het geeft volgens hem het beeld van een Belastingdienst waar de menselijke maat niet de boventoon voert.

Hij zei dat de ouders de dupe zijn geworden van een “op hol geslagen fraudeaanpak. Ze zijn platgewalst door een overheidsapparaat, zonder daaraan te kunnen ontsnappen”. Hij bood nogmaals zijn excuses aan. “Maar ik kan het niet meer goedmaken.”

Ongeveer 300 gezinnen krijgen nog voor de Kerst een schadevergoeding, maar volgens Snel zal het daar niet bij blijven. “Dit is pas het begin, we gaan nog veel meer ouders krijgen die genoegdoening willen.”

Staatssecretaris Snel treedt af om toeslagenaffaire

De affaire kwam aan het licht door berichtgeving van RTL Nieuws en Trouw. Zeker enige honderden ouders zijn onterecht aangemerkt als fraudeur. Hun toeslag werd stopgezet en ze moesten het uitgekeerde bedrag terugbetalen. In veel gevallen werd er beslag op loon en goederen gelegd, waardoor de gezinnen in grote problemen kwamen.

Derde bewindspersoon uit Rutte III

Begin deze maand gaf de Kamer Snel nog het voordeel van de twijfel. Hij beloofde toen beterschap, maar dat is volgens een meerderheid niet gebeurd.

De staatssecretaris vindt net als de Kamer dat er een grote cultuuromslag moet komen bij de Belastingdienst. Maar hij kan die omslag niet bewerkstelligen zonder voldoende politieke steun in de Kamer, en daarom treedt hij af..

Snel is de derde bewindspersoon uit Rutte III die voortijdig aftreedt. Eerder stapten VVD-minister Zijlstra van Buitenlandse Zaken en VVD-staatssecretaris Harbers van Justitie op.

Bekijk ook;

Staatssecretaris Menno Snel stapt op vanwege toeslagenaffaire

RTL 18.12.2019 Staatssecretaris Menno Snel van Financiën heeft in de Tweede Kamer aan het begin van het debat over de toeslagenaffaire zijn vertrek aangekondigd. Het was al duidelijk dat het geduld van een groot deel van de partijen in de Kamer op was.

“Toen ik aan deze baan begon had ik het vaste voornemen om het op mijn eigen manier te doen, door te zijn wie ik ben. Niet een politicus die meelift op elke golf van publieke verontwaardiging of applaus. Ik ben trouw gebleven aan mezelf en die boodschap. Kortom, ik vond het een enorm eervolle taak om staatssecretaris te zijn. Vandaag komt daar een einde aan. En daar heb ik vrede mee”, zei Snel.

Het moment dat Snel zegt dat hij opstapt:

Bekijk deze video op RTL XL

Lees ook:

Staatssecretaris Snel misleidde Kamer in toeslagenaffaire, hield documenten achter

Al aangekondigd

Gisteren hadden al enkele partijen aangekondigd dat het een lastig debat zou worden voor Snel. Nadat Snel verschillende keren beterschap had beloofd in de Kamer, kwam hij de afgelopen week opnieuw in opspraak. De nietsontziende fraudejacht bij de Belastingdienst was nog lang doorgegaan en dossiers van gedupeerden waren onleesbaar gemaakt.

Zo werd de toeslagenaffaire Menno Snel fataal

Bekijk deze video op RTL XL

De toeslagenaffaire is de naam van de uit de hand gelopen jacht van de Belastingdienst op mensen die fraude zouden plegen met kinderopvangtoeslag. Duizenden mensen werden onterecht aangemerkt als fraudeurs en kwamen daardoor in grote financiële problemen.

De zaak kwam aan het rollen door publicaties van RTL Nieuws en Trouw. Ook de Kamerleden Renske Leijten (SP) en Pieter Omtzigt (CDA) beten zich vast in de affaire.

Fons Lambie: ‘Steun brokkelde laatste dagen snel af’

Politiek verslaggever Fons Lambie noemt het aftreden van Menno Snel onvermijdelijk. “Nieuwe onthullingen, zwartgelakte stukken: de politieke steun brokkelde de laatste dagen heel snel af. Ook bij regeringspartijen viel te horen dat zijn positie onhoudbaar werd.”

“Bij z’n aftreden hield Snel een zakelijke, strakke toespraak. Weinig emotie, maar met duidelijke oproep: het toeslagensysteem heeft zijn langste tijd gehad. Vraag is nu of er nu nog meer mensen opstappen.

Sommigen verantwoordelijke ambtenaren zijn al vertrokken of hebben inmiddels een andere baan, maar de frustratie bij de Belastingdienst over de top is groot. Zijn opvolger heeft een zware taak: het regelen van compensatie voor alle gedupeerden, want hoeveel mensen nu precies geraakt zijn in de toeslagenaffaire, is niet duidelijk.”

Diepgravend onderzoek

“Daarnaast hoor je in de wandelgangen steeds meer steun voor een diepgravend onderzoek naar de toeslagenaffaire en de problemen bij de Belastingdienst. Misschien een mini-enquête of een parlementair ondervraging, maar partijen in de Tweede Kamer willen meer onderzoek. En volgens insiders zou het de Belastingdienst ook helpen: rust en openheid over de problemen de afgelopen jaren.”

Weggelakte tekst in dossier kinderopvangtoeslag: ‘Dit is klote’

Bekijk deze video op RTL XL

RTL Nieuws; Menno Snel  Belastingdienst  Ministerie van Financiën  Toeslagenaffaire Belastingdienst  Toeslagenwet  Kinderopvangtoeslag

Hoe technocraat Snel ten onder ging

Telegraaf 18.12.2019 Staatssecretaris Menno Snel (Financiën) heeft woensdag zijn aftreden aangekondigd. Het krediet dat de verse, van buiten gehaalde D66’er eerst nog had, is vanwege de schrijnende toeslagenaffaire verdampt. Hoe heeft het zover kunnen komen?

„Een onverwoestbaar humeur en geen enkele interesse in de eigen loopbaan.” Dat is de functieomschrijving die Snels voorganger Eric Wiebes meegeeft aan zijn opvolger bij zijn laatste Kamerdebat in 2017. De nieuweling moet bij de fiscus puinruimen en tegelijkertijd een begin maken met het hervormen van het belastingstelsel.

Bij D66 weten ze wel een geschikte man voor de megaklus. Partijprominenten Wouter Koolmees, Kajsa Ollongren en Alexander Rinnooy Kan schuiven Menno Snel naar voren. Hij vertegenwoordigde in Washington jarenlang ons land bij het Internationaal Monetair Fonds en was net terug naar Nederland gekomen om bij de Nederlandse Waterschapsbank te werken. Maar vooral: aan het begin van deze eeuw was hij jarenlang topambtenaar bij Financiën.

Het maakt Snel tot een technocraat: iemand met veel kennis van zaken, maar zonder politieke ervaring. Hij moet voor hij het ambt kan aanvaarden zelfs nog snel lid worden van D66. Dat is wel de partij waar hij naar eigen zeggen op stemt.

Puinruimen bij de fiscus

Een jaar, misschien iets langer. Die tijd denkt Snel nodig te hebben om orde op zaken te stellen bij de fiscus. Daarna heeft hij grotere plannen: toeslagen en belastingen moeten niet langer meer samen onder de hoede van de Belastingdienst vallen. En Snel wil eindelijk een begin maken met het leggen van het fundament voor een nieuw belastingstelsel.

Maar het puinruimen blijkt niet binnen een jaar gedaan. Integendeel. Nieuwe ellende blijft maar opduiken. Vooral de affaire met kinderopvangtoeslag blijft de D66’er achtervolgen.

Motie van wantrouwen

Voor een deel is het de erfenis van zijn voorgangers. Maar de staatssecretaris werkt ook zichzelf in de nesten. De Kamer vraagt zich hardop af of hij wel alle informatie deelt. En de vraag rijst steeds meer of Snel wel de man is die de Belastingdienst uit het slop gaat trekken.

Begin december is het antwoord op die vraag nog overwegend ja. Met steun van de coalitie, de SGP, GroenLinks en Van Haga overleeft hij een motie van wantrouwen in een debat, waar de emotie door de aanwezige gedupeerde toeslagouders van de publieke tribune druipt.

Maar in de twee weken die volgen, lijkt hij ook de steun van GroenLinks en SGP kwijt te zijn geraakt. Ouders die hun dossiers opvragen om uit te vinden waarom zij door de Belastingdienst onterecht als fraudeurs zijn neergezet, krijgen multomappen vol zwartgelakte teksten. Alsof dat niet pijnlijk genoeg is, blijkt dat de fiscus nog tot en met juli dit jaar doorging met onrechtmatige controles.

Maat vol

Voor de oppositie was de maat nu dan ook echt vol. „Als u Kamer twijfelt of ik wel een deel van de oplossing ben, is het moment gekomen om af te treden”, aldus Snel, woensdag nog voor het Kamerdebat over het toeslagendebacle moest beginnen.

Hij vroeg meteen het woord. „U voelt wel een beetje waar dit naartoe gaat”, zei hij na een uiteenzetting van wat er de afgelopen periode fout was gegaan en waar hij aan werkte. Daarna maakte hij bekend nu zijn politieke verantwoordelijkheid te nemen door op te stappen.

Van de Tweede Kamer kreeg hij een applaus, maar op de publieke tribunes waren de reacties gemengd. Roger Derikx, de man die twee weken geleden bij het vorige debat van de tribune werd gehaald, vond het ’een zwaktebod’ en ’schofterig’ dat Snel aftrad. Meerdere gedupeerden vroegen zich af hoe het nu verder moet met hun zaken. „Nu komt er een ander poppetje dat zich eerst in moet lezen”, zei Derikx.

Bekijk meer van; belastingen overheid Menno Snel Den Haag Belastingdienst Democraten 66

"Ik had dit dossier graag anders opgelost," stelde Snel.

Staatssecretaris Snel stapt op om toeslagenaffaire

NRC 18.12.2019 Snel kwam onder vuur te liggen na wanbeleid bij de Belastingdienst. Daar werden honderden ouders onterecht aangemerkt als fraudeur.

Staatssecretaris Menno Snel (Financiën, D66) stapt per direct op vanwege de kindertoeslagenaffaire. Dat heeft hij woensdag bekendgemaakt. „De ellende die deze ouders is aangedaan, kan ik niet meer goedmaken”, zei hij in de Tweede Kamer tijdens een debat over de kwestie.

Snel lag al langer onder vuur vanwege geblunder bij de Belastingdienst. Daar werden honderden ouders, de meeste met een migratie-achtergrond, ten onrechte als fraudeur aangemerkt. Sommigen moesten tienduizenden euro’s terugbetalen aan toeslagen waar ze wel recht op hadden en belandden daardoor in de financiële problemen. Snel hamerde er woensdag op dat er een cultuuromslag bij de Belastingdienst moet plaatsvinden.

Hij stelde ook dat de toeslagenaffaire nog een lange nasleep zou hebben en verwacht dat er binnen de Belastingdienst „nieuwe problemen” aan het licht zullen komen. Daar had hij aan willen werken, zei de staatssecretaris. Maar: „als het duidelijk wordt dat uw Kamer begint te twijfelen of ik nog wel onderdeel ben van de oplossingen”, zo stelde Snel, „dan is het tijd om op te stappen”.

Politieke reacties

Premier Mark Rutte vindt het vertrek van Snel „ongelooflijk jammer”. Over de toeslagenaffaire zei Rutte tegen ANP: „Het kabinet voelt onverminderd de plicht om op korte termijn te komen tot een oplossing die recht doet aan iedereen die getroffen is door de toeslagenproblematiek.”

Rob Jetten, leider van D66 in de Tweede Kamer, noemde het opstappen van zijn partijgenoot als staatssecretaris „een aderlating”.

Lees ook het profiel over Menno Snel: Oer-ambtenaar Menno Snel vertilde zich aan de Belastingdienst

Veel kritiek op optreden

Snel kreeg kritiek op zijn afhandeling van de affaire. De twee Kamerleden die daarin het voortouw namen, SP-lid Renske Leijten en CDA’er Pieter Omtzigt reageerden woensdag ook op zijn aftreden. Volgens Leijten was het vertrek onvermijdelijk, Omtzigt vindt het een verstandig besluit. Hij zei erbij dat het vertrek van de staatssecretaris de betrokken ouders nog niet helpt: „Een oplossing komt hiermee niet dichterbij.”

De Tweede Kamer was ontevreden met de informatieverstrekking door de staatssecretaris over de toeslagenkwestie. Bovendien kregen deze maand ouders die hun dossier hadden opgevraagd de documenten grotendeels zwartgelakt aangeleverd. Begin deze maand overleefde Snel een motie van wantrouwen ingediend tijdens een spoeddebat over de affaire. Woensdag benadrukte Leijten dat de staatssecretaris toen al het vertrouwen van haar partij had verloren.

Dinsdag werd bekend dat de ouders vrijdag een bedrag ter compensatie overgemaakt krijgen. De affaire is daarmee nog niet afgesloten. De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) onderzoekt nog of er in de zaak sprake is geweest van discriminatie, dit naar aanleiding van klachten. Onder meer een kinderdagverblijf in Almere trok aan de bel toen alleen ouders van buitenlandse komaf te maken kregen met stopzetting van toeslagen.

‘Op eigen manier’

„Ik had me voorgenomen mezelf te zijn”, zei Snel (49) over zijn aantreden als staatssecretaris. Hij wilde op zijn „eigen manier te werk gaan”. Tot de successen die onder zijn bewind zijn behaald rekent Snel de aangescherpte aanpak van bedrijven die in Nederland gevestigd zijn vanwege het belastingklimaat, en de deelname aan de ‘klimaattafels’ en de nieuwe fiscale maatregelen die bedrijven moeten aansporen tot duurzamere keuzes.

Snel begon in 2017 als staatssecretaris. Hij was eerder ambtenaar bij Financiën en bestuurder bij onder meer het Internationaal Monetair Fonds en de Nederlandse Waterschapsbank. Hij is de derde bewindspersoon uit het kabinet die opstapt, na staatssecretaris Mark Harbers (Justitie en Veiligheid, VVD) en minister Halbe Zijlstra (Buitenlandse Zaken, VVD).

Meer;

Staatssecretaris Snel moet knokken voor positie

Telegraaf 18.12.2019 Tijdens een nieuwe debat over de uiterst pijnlijke toeslagenaffaire zal staatssecretaris Snel (Financiën) vandaag moeten knokken voor zijn politieke leven. In de oppositie is er haast geen partij meer die hem steunt. Niet uitgesloten wordt dat de D66-bewindsman vandaag de eer aan zichzelf houdt.

Tijdens het vorige, emotioneel beladen debat over de slepende affaire rondom de kinderopvangtoeslag werd Snel nog gesteund door oppositiepartijen GroenLinks en de SGP. Maar na twee weken met veel nieuwe incidenten geven zij aan anders in de wedstrijd te staan. Volgens SGP-Kamerlid Stoffer moet Snel met een ’wonderverhaal’ komen als hij de steun van zijn partij wil houden. „Alles wat we tot nu toe hebben gezien, is niet genoeg”, voegt Stoffer daaraan toe.

Bekijk ook:

Hoe technocraat Snel ten onder ging 

Ook GroenLinks heeft genoeg gezien. De staatssecretaris is volgens Kamerlid Snels nu ’onderdeel van het probleem’ in plaats van de oplossing geworden.

Snel moet zich vandaag opnieuw verantwoorden voor de Kamer voor de affaire waarin duizenden ouders door de fiscus onterecht als fraudeurs werden neergezet en tienduizenden euro’s terug moeten betalen.

Dossiers

Dit keer gaat het vooral om de dossiers die gedupeerde ouders opvroegen. Zij kregen vervolgens een stapel multomappen waarin flink zwartgelakt was. Alsof dat niet pijnlijk genoeg is, blijkt dat de fiscus nog tot en met juli van dit jaar doorging met onrechtmatige controles.

Zonder de SGP en GroenLinks houdt Snel alleen nog de steun van de coalitie en oud-VVD’er Van Haga over. Maar zelfs bij Snels partij D66 valt te horen dat het moeilijk gaat worden. „Snel wacht een pittig debat”, aldus partijleider Jetten.

Van Haga laat weten het debat af te wachten, maar zit er minder hard in dan de rest van de oppositie: „Nu weer een nieuwe staatssecretaris inwerken, dat zie ik ook niet zo zitten.”

Stapt hij zelf op?

De vraag is of Snel zelf genoegen neemt met een minimale meerderheid of ervoor kiest zelf op te stappen. „Ik denk dat Snel de eer aan zichzelf moet houden”, zegt SP’er Leijten.

Ook PvdA’er Nijboer verwacht dat, vanwege de magere steun die de D66-bewindsman nog heeft. En binnen 50Plus valt te horen dat de kans groot is dat ’barbertje hangt’.

Doorlichten

Snel laat woensdag weten dat hij alle processen en systemen bij toeslagen gaat doorlichten om te kijken of ze wel aan de wet voldoen. Hij vindt dat noodzakelijk omdat er een ’stapeling van een aantal voorbeelden’ ligt waaruit blijkt dat dat niet het geval is.

De Belastingdienst blijkt zich niet alleen bij de kinderopvangtoeslag niet aan de wet te houden, maar ook bij het kindgebonden budget. Daar constateerde de staatssecretaris ’een foute werkwijze in het verleden’, meldt hij in een brief aan de Kamer. Die foute werkwijze hield in dat de systemen van de fiscus niet volgens de wet werkten.

De foute handelswijze bij het kindgebonden budget is inmiddels rechtgezet. Maar de kans is groot dat het op meer gebieden mis zit. Snel schrijft dat er inmiddels een ’stapeling van een aantal voorbeelden’ ligt. Daarom wil hij alle systemen en processen laten toetsen om te kijken of die wel aan de wet- en regelgeving voldoen. Hij is al begonnen met een verkenning daarvan.

Onze verslaggever Inge Lengton is bij het debat aanwezig en twittert live mee.

Bekijk meer van; overheidsbeleid overheid Snel GroenLinks

Voor de tweede keer deze maand moet staatssecretaris Menno Snel van Financiën in debat met de Tweede Kamer over de toeslagenaffaire. Het ziet er somberder voor hem uit dan de eerste keer. © ANP

Toeslagenaffaire dreigt Snel alsnog fataal te worden

AD 18.12.2019 Menno Snel dacht als staatssecretaris de kerst gehaald te hebben. Vlak voor het reces dreigt de toeslagenaffaire hem echter alsnog fataal te worden. Vandaag kan de D66’er zomaar eens de eer aan zichzelf houden. ,,Menno is geen plucheplakker.”

De wind is gedraaid en Menno Snel staat er vol in. Twee weken geleden wist de staatssecretaris van Financiën nog 90 van de 150 Kamerleden ervan te overtuigen dat hij de juiste man op de juiste plaats is om de toeslagenaffaire op te lossen. Toen kreeg een door de SP ingediende motie van wantrouwen bij lange na geen meerderheid.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Eind goed, al goed, dacht Snel. Tot een dikke stapel zwartgelakte dossiers hem opnieuw in het nauw bracht. Slachtoffers van de toeslagenaffaire trokken op sociale media aan de bel. Was dit de manier waarop Snel en zijn Belastingdienst het geschonden vertrouwen dachten te herstellen? Snel trok onmiddellijk het boetekleed aan en noemde de reactie van gedupeerde ouders ‘begrijpelijk’. Maar daar nam de Kamer geen genoegen mee. Vandaag heeft hij in het debat heel wat uit te leggen.

Grote deuk

Ditmaal ziet het er veel somberder voor hem uit. Ook GroenLinks en SGP lijken nu van de staatssecretaris af te willen. In dat geval houdt Snel alleen de steun over van de vier regeringspartijen, die samen de helft van de zetels bezetten. Zelfs als ex-VVD’er Wybren van Haga zich hier nog bij aansluit, rest er geen benijdenswaardig draagvlak voor een bewindspersoon die de scepter zwaait over de misschien wel belangrijkste overheidsdienst.

Het debat moet vanmiddag eerst nog gevoerd worden, maar volgens GroenLinks-leider Jesse Klaver heeft het vertrouwen een ‘grote deuk’ opgelopen. En ook SGP’er Chris Stoffer hint erop dat Snel zijn verantwoordelijkheid moet nemen.

© ANP

Weinig sensitief

Beide partijen beklagen zich erover dat Snel te ‘weinig sensitief’ is en signalen van de Tweede Kamer onvoldoende serieus neemt. Stoffer waarschuwde in het vorige debat al dat de staatssecretaris een ‘groot probleem’ had als hij niet toezegde de Kamer in de toekomst beter te informeren. Hij moest dit dreigement vier keer herhalen voordat Snel het dreigement op waarde schatte en de geëiste toezegging deed.

Bij GroenLinks telde tot dusver zwaar mee dat de Kamer medeverantwoordelijkheid droeg voor de gehele affaire, door in het verleden van fraudebestrijding een speerpunt te maken. Snel werd door de partij van Klaver lang als onderdeel van de oplossing gezien, niet als het probleem. Dat is veranderd, nu uit onthullingen van Trouw en RTL Nieuws blijkt dat de Belastingdienst nog tot en met juli dit jaar doorging met onrechtmatige controleacties.

Plucheplakker

Vertrouwelingen van Snel stellen dat de staatssecretaris vanmiddag vastberaden en strijdbaar bij het debat zal verschijnen. De coalitiepartijen zullen hem naar verwachting niet laten vallen, omdat dan het gehele kabinet aan het wankelen kan slaan. Morgen staat bijvoorbeeld ook nog een zwaar interpellatiedebat met Defensieminister Ank Bijleveld op het programma, dat met steun van D66 werd aangevraagd. CDA’ers zien die actie als een onverholen dreigement: Snel eruit, dan Bijleveld ook.

Toch kan het ook anders aflopen. Snel is niet de man die tegen elke prijs in het zadel wil blijven zitten, stelt een partijgenoot: ,,Menno is geen plucheplakker.”

© ANP

Zwaarste debat voor staatssecretaris Snel tot nu toe

Telegraaf 18.12.2019 Staatssecretaris Menno Snel (Belastingdienst) heeft wel vaker tegenover een woedende Kamer gestaan vanwege de kinderopvangtoeslagaffaire, maar nog nooit was zijn positie zo wankel. Ook de oppositiepartijen die hem eerder nog steunden, twijfelen nu hardop over zijn aanblijven.

Een zwaar debat eindigde begin deze maand in een motie van wantrouwen die de steun kreeg van ruim een derde van de Kamer. Sindsdien haalde Snel opnieuw meerdere keren de krantenkoppen.

Kamerleden zijn woest over de dossiers die gedupeerden in de affaire toegestuurd kregen: deze waren grotendeels zwartgelakt. De bewindsman blijft erbij dat zijn dienst zich louter aan de wet heeft gehouden. De gedupeerden – van wie de kinderopvangtoeslag onterecht was stopgezet – hadden bovendien zelf om het volledige dossier gevraagd, benadrukt hij. Dan moet er om privacyredenen veel worden gelakt.

Snel moest ook toegeven dat de fiscus nog steeds niet standaard een aanmaning stuurt als een aanvraag incompleet is. Die onthulling door RTL Nieuws en Trouw zorgde vooral bij GroenLinks voor een „deuk in het vertrouwen.” De SGP neemt alleen genoegen met een „wonderverhaal”, anders moet Snel nadenken over zijn positie.

Juist die partijen waren de enige uit de oppositie – behalve eenmansfractie Van Haga – die het vertrouwen niet hebben opgezegd in de staatssecretaris. Hij beloofde beterschap en de „menselijke maat” te laten terugkeren. Voor veel Kamerleden zijn de zwartgelakte dossiers bewijs dat hier nog geen sprake van is.

Het mantra van veel Kamerleden was steevast dat Snel „onderdeel uitmaakt van de oplossing, niet van het probleem.” Snel zal woensdag aan de Kamer moeten bewijzen dat dit nog steeds het geval is.

Bekijk meer van; overheidsbeleid overheid misdaad, recht en justitie Menno Snel Kamer van Volksvertegenwoordigers

december 19, 2019 Posted by | 2e kamer, Belastingdienst, commissie-Donner, debat, fraude, Menno Snel D66, politiek, Staatssecretaris Menno Snel, Staatssecretaris Menno Snel D66, toeslagen, tweede kamer, vertrekovereenkomst | , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor De erfenis van (ex) Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) en het verdere gedonder met de belastingdienst – deel 6

Klaas Dijkhoff VVD en het gerommel met wachtgeld

AD 04.12.2019

Klaas Dijkhoff VVD zegt gedag tegen Wachtgeld

VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff ziet verder af van wachtgeld. Dat meldt hij op Facebook. Hij zet zijn ‘mening opzij’ nu hij opnieuw in opspraak is gekomen door een ten onrechte ontvangen reiskostenvergoeding.

AD 07.12.2019

Telegraaf 05.12.2019

Uit onderzoek van HP De Tijd blijkt dat Dijkhoff een reiskostenvergoeding van 4.900 euro ontvangt voor reizen binnen Nederland, terwijl hij als fractievoorzitter beschikt over een auto met chauffeur die door de VVD betaald wordt.

Daardoor maakt Dijkhoff geen extra reiskosten. De VVD’er toont zich in een reactie op Facebook schuldbewust en spreekt van “een stomme fout”. “Daardoor heb ik een vergoeding ontvangen die ik nooit heb willen krijgen.”

Telegraaf 04.12.2019

Dijkhoff zegt te hebben geprobeerd de dubbele vergoeding stop te zetten. Naar eigen zeggen heeft hij daarna niet naar zijn loonstrookje gekeken om te controleren of de stopzetting ook was doorgevoerd.

Kortom, Dijkhoff streek de afgelopen tijd 4900 euro per jaar op voor reiskosten die hij niet maakte, ontdekte HP De Tijd. Hij dacht dat hij de reiskosten niet ontving, maar controleerde dat niet. Hij betitelt dat zelf als ‘stom’.

Vorige week moest Dijkhoff zich al verantwoorden omdat hij bovenop zijn salaris wachtgeld ontving. Dat is niet de bedoeling van de wachtgeldregeling, vinden veel critici. Dijkhoff gaf echter geen krimp en kreeg steun van onder anderen premier Mark Rutte.

De fractievoorzitter van de VVD krijgt bovenop zijn salaris als Tweede Kamerlid wachtgeld, omdat hij als minister meer verdiende dan hij momenteel krijgt. Jaarlijks ontvangt hij zo’n 37.000 euro wachtgeld, een bedrag dat bovenop zijn Kamerlidsalaris van 115.000 euro komt. Omdat hij in het vorige kabinet staatssecretaris (Veiligheid en Justitie) en vier weken minister (Defensie) was, heeft hij recht op aanvulling van zijn salaris.

Of premier Rutte in het verleden zijn salaris met wachtgeld heeft opgeplust? “Volgens mij niet. Ik dacht het niet”, zegt Rutte na vragen van RTL Nieuws tijdens zijn wekelijkse persconferentie. Dat de huidige fractievoorzitter van de VVD, Klaas Dijkhoff, dat wel doet vindt Rutte ‘zijn goed recht.’

“Ik begrijp dat Dijkhoff het wel doet. Ik sta daar ook achter. Hij mag dat doen”, zei premier Rutte tijdens zijn wekelijkse persconferentie.

Lees ook:

Dijkhoff geeft wachtgeld van 37.000 euro per jaar niet terug: ‘Ik hou me aan de wet’

Wachtgeld Dijkhoff

Vorige week werd bekend dat de fractievoorzitter van de VVD zijn salaris opplust met wachtgeld: jaarlijks krijgt Dijkhoff 37.000 euro bruto per jaar aan wachtgeld. Volgens de regels heeft hij daar recht op omdat Dijkhoff staatssecretaris en kort minister van Defensie is geweest in het vorige kabinet.

Andere ex-bewindslieden die in de Kamer zijn beland, zoals de PvdA’ers Lodewijk Asscher en Lilianne Ploumen, hebben daarvan afgezien. GroenLinks-Kamerlid Isabelle Diks, die eerder wethouder in Leeuwarden was, besloot deze maand om niet langer wachtgeld te ontvangen en het te veel ontvangen geld terug te betalen.

AD 06.12.2019

Maar VVD’er Dijkhoff wilde zijn wachtgeld niet kwijt. Hij vond dat hij er recht op had. ,,Het is uitgesteld loon, net als pensioen’’, zo zei hij eerder tegen de Volkskrant. ,,Daar doe ik ook geen afstand van.’’

AD 12.12.2019

Dijkhoff is overigens niet de enige parlementariër die gebruik maakt van de regeling en er nu vanaf ziet. VVD-Kamerlid Arne Weverling volgt zijn voorbeeld. Weverling kreeg een toelage bovenop zijn salaris als Tweede Kamerlid, zodat hij er niet op achteruitging bij zijn overstap van het wethouderschap naar de Tweede Kamer. Maar hij zet dat nu stop. ,,Dit om de discussie die vorige week is opgelaaid op inhoud te kunnen voeren.”

Wachtgeldregeling op de schop

De wachtgeldregeling voor politici gaat mogelijk op de schop. Het kabinet onderzoekt of er iets moet veranderen. Dat zegt minister Knops (Binnenlandse Zaken) nadat er deze week ophef ontstond over een fors jaarlijks extraatje van 37.000 euro voor VVD-fractieleider Dijkhoff.

zie ook: wachtgeld BB

lees: Rel om wethoudersloon: dit is pure zakkenvullerij

lees; VVD-wethouder vult zijn deeltijdsalaris aan met wachtgeld

zie ook: Politici en het gerommel met wachtgeld – deel 3

zie ook: Politici en het gerommel met wachtgeld – deel 2

zie ook: Politici en het gerommel met wachtgeld – deel 1

zie ook: De mysterieuze verdwijning van Tweede Kamerlid Wassila Hachchi D66 – deel 3

zie ook: Het mysterie rondom Wassila Hachchi D66 is ontsluierd.

zie ook:De mysterieuze verdwijning van Tweede Kamerlid Wassila Hachchi D66 – deel 2

zie ook: De mysterieuze verdwijning van Tweede Kamerlid Wassila Hachchi D66 – deel 1

zie ook: Peter Rehwinkel PvdA – Het zit me niet mee de laatste tijd

zie ook: Gedonder met Bert van der Roest ex-PvdA-raadslid in Utrecht

Zie ook: Ministers en Wachtgeld – een vetpot

Zie ook: Rel bij de PvdA over wachtgeld van ex-wethouder Rinda den Besten

Zie ook: Wachtgeld Raadsleden kost al 6,9 miljoen euro

Zie ook; Gesjoemel met wachtgeld SP en GroenLinks

Bijklussend Kamerlid mag tienduizenden euro’s extra verdienen

AD 07.12.2019 Na de ophef over het wachtgeld van Klaas Dijkhoff doemt de vraag op: wat verdient een Tweede Kamerlid eigenlijk? Onze parlementariërs mogen flink bijklussen.

In het kielzog van VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff maakte VVD-Kamerlid Arne Weverling deze week bekend zijn wachtgeld stop te zetten. De ex-wethouder van Westland kreeg 10.000 euro per jaar bovenop zijn Kamerlidsalaris. Daar heeft hij recht op, omdat hij als wethouder van een grote gemeente meer verdiende dan nu.

Maar door af te zien het wachtgeld gaat VVD’er Weverling terug naar het basissalaris van een Tweede Kamerlid – dat officieel een ‘schadeloosstelling’ heet – van 8208,48 euro bruto per maand. Daar komt 8 procent vakantiegeld bij, net als een eindejaarsuitkering van 8,3 procent. Daarmee verdient Weverling zo’n 115.000 euro bruto per jaar. Maar daar blijft het niet bij.

Twee ton per jaar

Tweede Kamerlid Arne Weverling.

Tweede Kamerlid Arne Weverling. © Frank Jansen

Net als ieder Tweede Kamerlid krijgt hij jaarlijks 2700 euro voor beroepskosten, een vaste reisvergoeding van 4900 euro voor werkbezoeken en ruim 7000 euro als potje voor arbeidsongeschiktheid. Dat staat nog los van de reiskosten voor woon-werkverkeer (een eerste klas-treinkaart óf een kilometervergoeding) plus een vergoeding voor een pied-à-terre in Den Haag die kan oplopen tot 24.000 euro per jaar.

Al met al kan een Kamerlid zo een kleine 2 ton per jaar ontvangen. Khadija Arib (PvdA), die voorzitter is van het parlement, krijgt 34 procent extra schadeloosstelling. Ook heeft zij een dienstauto met chauffeur. Fractievoorzitters, onder wie Dijkhoff, krijgen 1 procent opslag én 0,3 procent voor elk lid in hun fractie.

In vergelijking met parlementariërs in andere EU-landen zijn Tweede Kamerleden niet slecht af. Uit onderzoek in 2016 bleek dat Nederlandse volksvertegenwoordigers qua salaris in de Europese top-5 staan, samen hun Duitse, Britse, Oostenrijkse en Italiaanse collega’s.

Grens aan bijverdienste

Wie denkt dat Kamerleden het met hun werk altijd druk genoeg hebben, heeft het mis. De meeste parlementariërs hebben één of meerdere bijbaantjes. Vaak onbezoldigd, maar soms wordt er bijverdiend. Zo is VVD’er Weverling lid van de raad van advies van Weverling Groenprojekten BV in Monster: een klus waarvoor hij 3500 euro netto per jaar ontvangt. Daarnaast is hij bestuurder van een holding.

Ook ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers klust bij. Hij krijgt ruim 11.000 euro als lid van de raad van toezicht van de voormalige Gereformeerde Hogeschool in Zwolle. Er zit een grens aan de bijverdiensten van Kamerleden: de neveninkomsten mogen niet meer dan 14 procent van de schadeloosstelling zijn. Verdient een Kamerlid meer, dan wordt de helft daarvan ingehouden op zijn salaris.

‘Bepaald bestedingspatroon’

PVV’er Roy van Aalst verdient met verschillende bedrijfjes bijna 25.000 euro per jaar bij. Tom van der Lee (GroenLinks) was dit jaar formateur bij coalitieonderhandelingen in de provincie Groningen: daarvoor kreeg hij 300 euro aan VVV-bonnen, naast een hotel- en reiskostenvergoeding. En Isabelle Diks, ook van GroenLinks, heeft neveninkomsten uit een eigen B&B in Leeuwarden.

In die stad was Diks hiervoor wethouder. Ook zij deed onlangs afstand van haar wachtgeld. Dat gebeurde op aandringen van haar partij, na kritische vragen van de pers. Eerst wilde ze van inleveren niet weten. ,,Ik ben 8,5 jaar wethouder geweest, dan heb je een bepaald bestedingspatroon’’, zei Diks.

Rutte kreeg ook reiskostenvergoeding, maar zag af van wachtgeld

NU 06.12.2019 Premier Mark Rutte ontving tussen 2006 en 2010 als fractievoorzitter van de VVD in de Tweede Kamer reiskostenvergoeding terwijl hij gebruikmaakte van een dienstauto van de partij. Hij maakte geen gebruik van de wachtgeldregeling waar hij destijds recht op had.

“De morele opvatting is in de tijd verschoven”, zei Rutte vrijdag tijdens zijn wekelijkse persconferentie over zijn verkregen reiskostenvergoeding. Hij zou de vergoeding nu niet accepteren.

“Ik dacht er toen niet over na. Ik kreeg het automatisch”, aldus Rutte.

De premier weet niet precies hoeveel geld hij heeft ontvangen. Hij is ook niet van plan het terug te betalen.

Ook Stef Blok, nu minister van Buitenlandse Zaken, kreeg de reiskostenvergoeding toen hij tussen 2010 en 2012 fractievoorzitter voor de VVD was.

Deze week publiceerde HP/De Tijd dat VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff 4.900 euro per jaar aan reiskosten declareerde, terwijl hij die kosten helemaal niet maakte omdat hij gebruikmaakte van een dienstauto met chauffeur van de VVD. Dijkhoff zei het bedrag terug te betalen.

Dijkhoff liet wachtgeld deze week stopzetten

Het bericht volgde op het nieuws dat Dijkhoff ook gebruikmaakt van de wachtgeldregeling waar hij recht op heeft als oud-bewindspersoon. Het gaat om 37.000 euro per jaar, ongeveer een modaal salaris, bovenop zijn salaris als Tweede Kamerlid en onkostenvergoedingen, meldde de Volkskrant.

De VVD’er heeft hier volgens de wet drie jaar lang recht op. Oud-bewindslieden van de PvdA Lodewijk Asscher en Lilianne Ploumen zagen af van die vergoeding.

Bewindslieden of wethouders kunnen gebruikmaken van een wachtgeldregeling boven op hun salaris als Kamerlid. Dijkhoff vindt nog steeds dat hij er recht op heeft, maar ziet er vanwege het nieuws over zijn onterecht verkregen reiskosten nu toch vanaf.

Rutte wil niet zeggen waarom hij afzag van wachtgeld

Nadat Rutte staatssecretaris was in het tweede kabinet Balkenende en de fractievoorzitter voor de VVD in de Tweede Kamer werd, kon hij eveneens gebruikmaken van de wachtgeldregeling, maar deed dat niet. De premier wil niet zeggen waarom hij er vanaf zag.

Rutte vindt het “volledig verdedigbaar” dat Dijkhoff zijn wachtgeld tot nu toe heeft gehouden, omdat hij niet wil dat zijn VVD-collega’s op zijn keuze worden aangesproken.

De premier vindt dat hij “heel veel geld” verdient, zo’n 165.000 euro bruto per jaar inclusief vakantiegeld en eindejaarsuitkering, maar waarschuwt ook voor “een race to the bottom“.

Rutte zegt zich te herinneren dat men het declaratiegedrag van politici in de jaren negentig “onverstandig” vond, daarom werden vergoedingen sindsdien via de belastingen (forfaitair) geregeld.

“Daar is nu veel discussie over. Misschien moeten we die verder in de Kamer voeren”, aldus Rutte.

Lees meer over: VVD  Politiek  Mark Rutte

Rutte kreeg als VVD-fractieleider ook reiskostenvergoeding

NOS 06.12.2019 Premier Rutte kreeg van 2006 tot 2010 als VVD-fractieleider in de Tweede Kamer een reiskostenvergoeding, terwijl hij vaak gebruik maakte van de fractie-auto met chauffeur. Hij zegt dat hij de regeling nu, in het licht van de discussie over Klaas Dijkhoff, had geweigerd. Maar hij is niet van plan om het bedrag van in totaal naar schatting rond de 20.000 euro terug te betalen.

“Dit speelde dertien jaar geleden. Toen vond iedereen het een goed idee dat alle Kamerleden zo’n vergoeding kregen. Daarmee werd een einde gemaakt aan eindeloos declareren. Ik vind het ingewikkeld om, waar nu discussie ontstaat over die forfaitaire vergoedingen, met terugwerkende kracht dat bedrag te gaan terugboeken.”

Wachtgeld

De huidige VVD-fractieleider Dijkhoff besloot deze week om zijn reiskostenvergoeding van 4900 euro per jaar stop te zetten, omdat hij vaak gebruik maakt van de fractie-auto. Hij had de vergoeding naar eigen zeggen bij zijn aantreden al geweigerd.

Rutte zei in zijn wekelijkse persconferentie dat ook de huidige minister van Buitenlandse Zaken, Blok, de reiskostenvergoeding ontving toen hij VVD-fractieleider was.

Er was ook ophef over het wachtgeld dat Dijkhoff boven op zijn salaris als Kamerlid kreeg, omdat hij eerder staatssecretaris en minister was. Rutte zegt hij wachtgeld heeft geweigerd, toen hij na een periode als staatssecretaris overstapte naar de Tweede Kamer.

Bekijk ook

Mark Rutte kreeg ook reiskostenvergoeding

Telegraaf 06.12.2019 Ook premier Rutte heeft in zijn tijd als fractievoorzitter van de VVD gebruikgemaakt van een reiskostenvergoeding. Als hij dat besluit nu zou moeten nemen, had hij dat niet meer gedaan. Het ontvangen geld gaat hij niet terugbetalen.

Deze week maakte Klaas Dijkhoff, de huidige fractievoorzitter van de liberalen, bekend dat hij een reiskostenvergoeding ontvangt, terwijl hij eigenlijk helemaal geen reiskosten heeft. Zijn partij betaalt namelijk een auto voor hem.

De reiskostenblunder was voor Dijkhoff de druppel om af te zien van een ander geldbedrag dat hij krijgt: zijn wachtgeld. Omdat de VVD’er eerder staatssecretaris en kortstondig minister was, krijgt hij bovenop zijn salaris als fractievoorzitter wachtgeld. Dat gaat inmiddels om een bedrag van zo’n 80.000 euro.

Bekijk ook: 

Klaas Dijkhoff krijgt elk jaar 37.000 euro wachtgeld 

Bekijk ook: 

Dijkhoff: ‘Dit was een stomme fout’ 

Eigen mening opzij gezet

Volgens de spelregels heeft Dijkhoff recht op zijn wachtgeld, en is ook zijn reiskostenregeling formeel gezien niet verboden. Zijn fractie vindt het echter niet chic dat hij de bedragen incasseerde en drong er dan ook op aan om ervan af te zien. Zelf vindt Dijkhoff nog steeds dat het best door de beugel kan. De beeldvorming erover en de druk vanuit zijn fractie hebben hem uiteindelijk doen besluiten om er een streep doorheen te zetten. Het inmiddels opgestreken reiskostengeld betaalt hij wel terug, het wachtgeld niet.

Premier Rutte werd vorige week gevraagd of ook hij wachtgeld heeft ontvangen toen hij stopte als staatssecretaris en weer Kamerlid werd. Hij wist dat niet helemaal zeker. Inmiddels heeft ook hij zijn loonstrookjes uitgeplozen en moet hij bekennen dat hij weliswaar geen wachtgeld heeft gekregen, maar wel de inmiddels beruchte reiskostenvergoeding.

Bekijk ook: 

Zelfs VVD-fractie begreep wachtgeldregeling Dijkhoff niet 

Geen terugbetaling

De minister-president vindt nu dat zoiets eigenlijk niet kan. Maar terugbetalen doet hij niet. Het gaat naar schatting om zo’n 20.000 euro, denkt Rutte. Ook minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) heeft de reiskostenvergoeding gehad toen hij de VVD-fractie leidde, zegt Rutte. Van de inmiddels afgetreden Halbe Zijlstra wil hij dat niet zeggen.

Bekijk ook: 

Beelden toeslagendebat konden zo uit bananenrepubliek komen 

Bekijk meer van; overheid Klaas Dijkhoff Mark Rutte

Rutte wil zijn reiskostenvergoeding niet terugbetalen

AD 06.12.2019 Premier Mark Rutte heeft, toen hij tussen 2006 en 2010 fractieleider van de VVD was, reiskostenvergoeding ontvangen terwijl hij veelal gebruik kon maken van een auto met chauffeur van zijn partij. Terugbetalen wil hij echter niet.

Nu ben ik het met Dijkhoff eens, maar we praten hier over een situatie van 13 jaar geleden, aldus Premier Rutte.

,,Eerlijk gezegd heb ik daar toen niet zo over nagedacht, iedereen kreeg die vergoeding’’, aldus Rutte vanmiddag tijdens zijn wekelijkse persconferentie. Toch maakte hij voor zakelijk reizen vaak gebruik van een fractieauto. ,,Ik denk eerlijk gezegd dat als ik nu het besluit zou moeten nemen, ik geen gebruik zou maken van die reiskostenvergoeding.’’

Terugbetalen wil Rutte echter niet. ,,Die vergoeding is ooit in de jaren 90 ingevoerd omdat het systeem van declaraties niet werkte. Toen was iedereen het er over eens dat zulke forfaitaire vergoedingen beter waren. Dat stond ook los van de vraag of iemand gebruik kon maken van een fractieauto.” Rutte vindt het daarom ‘ingewikkeld’ om daarom alle ontvangen reiskosten terug te betalen. ,,Nu ben ik het met Dijkhoff eens, maar we praten hier over een situatie van 13 jaar geleden’’, benadrukt hij.

Hoeveel Rutte precies heeft ontvangen weet hij niet, maar hij denkt ‘rond de 20.000 euro’. Op dit moment is de reiskostenvergoeding 4900 euro per jaar.

Wel weigerde Rutte gebruik te maken van een wachtgeldregeling, terwijl hij daar recht op had als oud-staatssecretaris.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Minister-president Mark Rutte © ANP

Wachtgeld

De afgelopen weken kwam VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff in opspraak over wachtgeld en reiskostenvergoedingen die hij heeft ontvangen.

Door zijn baan als staatssecretaris en (vier weken) als minister had hij recht op wachtgeld. De fractieleider ontving jaarlijks 37.000 euro, bovenop zijn salaris van 115.000 euro als Kamerlid. Andere ex-bewindspersonen, onder wie de PvdA’ers Lodewijk Asscher en Lilianne Ploumen, zagen juist af van de toelage.

Na alle ophef hierover zag Dijkhoff alsnog af van wachtgeld. Ook betaalt hij een onterecht ontvangen reiskostenvergoeding van 4900 euro per jaar terug. Die ontving hij, terwijl de VVD hem een auto met chauffeur ter beschikking heeft gesteld.

Premier Rutte steunde Dijkhoff aanvankelijk toen deze nog volhardde dat hij recht had op de extra inkomsten van het wachtgeld. ,,Ik sta er volledig achter dat hij dat doet.’’ Hij herhaalde die boodschap vanmiddag opnieuw, en wilde niet ingaan op zijn eigen overweging ervan af te zien. ,,Dat is een persoonlijke overweging.’’ Rutte noemt het ‘volledig verdedigbaar’ dat Dijkhoff de regeling had.

Toch besloot Dijkhoff zijn ‘mening opzij te zetten’ en de toelage te stoppen. Eerder ontvangen wachtgeld houdt hij overigens wel. Rutte: ,,Dijkhoff merkte dat zijn collega’s daar in debatten last van hadden. En dat wil hij niet. Dus hij vindt niet dat hij er geen recht op zou hebben.’’

Klaas Dijkhoff (VVD). © ANP

Ook premier Rutte ontving reiskostenvergoeding

MSN 06.12.2019 Premier Mark Rutte ontving als VVD-fractieleider tussen 2006 en 2010 een reiskostenvergoeding, terwijl hij ook de beschikking had over een auto van de VVD-fractie. Hij schatte ongever 20.000 euro ontvangen te hebben. Dat zei Rutte tijdens de wekelijkse persconferentie na de ministerraad vrijdag.

Op verzoek gaf Rutte vrijdag inzage in de vergoedingen die hij als Kamerlid ontving. Omdat de vergoeding automatisch werd uitbetaald, zegt hij er destijds „niet over nagedacht te hebben”. Ook gaf Rutte toe tijdens zijn periode als Kamerlid „vaak gebruik te hebben gemaakt” van het vervoer dat beschikbaar werd gesteld door de fractie. Maar volgens Rutte heeft hij geen regels overtreden door daarnaast een reiskostenvergoeding te accepteren.

De premier gaf vrijdag toe dat, als hij nu opnieuw voor de keuze zou staan, hij geen reiskostenvergoeding zou accepteren. Hij is echter niet van plan het bedrag terug te betalen. Verder zei de premier nooit wachtgeld te hebben geaccepteerd, net als minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken, VVD).

Dijkhoff

Ruttes partijgenoot en VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff oogstte recent veel kritiek toen bleek dat hij wachtgeld en een reiskostenvergoeding ontving. Hij stelde echter de wachtgeldregeling nu niet stop te kunnen zetten, omdat hij het ontvangen bedrag dan terug zou moeten betalen. Donderdag bleek dat dit niet hoeft, bevestigde het ministerie van Binnenlandse Zaken. Daarop zette hij beide regelingen stop.

De VVD-politicus ontving in totaal ongeveer 80.000 euro aan wachtgeld. De reiskostenvergoeding bedroeg ongeveer 4.900 euro per jaar. Rutte hield vrijdag vol dat Dijkhoff niets verkeerd heeft gedaan door het wachtgeld en de reiskosten te accepteren: „Hij heeft het volste recht om wachtgeld te accepteren.”

Dijkhoff: betalingen wachtgeld kunnen wel worden stopgezet

NOS 05.12.2019 De uitbetalingen van het wachtgeld van VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff kunnen wel degelijk worden stopgezet zonder dat hij alle tot dusver uitgekeerde bedragen moet terugbetalen. Eerder deze week zei het ministerie van Binnenlandse Zaken nog dat dat niet kon, maar het blijkt toch wat anders te liggen.

Dijkhoff besloot na de ophef over zijn wachtgeld zijn uitbetalingen maandelijks terug te storten.

Maar omdat hij de uitleg van de regels door Binnenlandse Zaken niet vertrouwde, zocht hij contact met de uitvoerder van de wachtgeldregels, APG, zo meldt hij aan RTL nieuws.

Het bleek dat het stopzetten van wachtgeld zonder terugbetalen wel kan. Volgens Dijkhoff was het “binnen een kwartier geregeld”, bevestigt hij ook tegen de NOS.

Een woordvoerder van Binnenlandse Zaken zegt dat ze op het ministerie de optie die nu door Dijkhoff en het APG is besproken “niet kenden”. “De uitvoering van de regeling is bij het APG belegd, het was tot dusver niet duidelijk dat dit een optie was”.

Fout kan

Dijkhoff is verbaasd dat het departement de regels zelf niet goed kent. Hij zegt dat hij er “niet vrolijk” van werd.

“Maar een fout maken kan. Ik ben na deze week de laatste om daar wat van te zeggen.”

Deze week werd ook bekend dat de VVD’er een reiskostenvergoeding van 4900 euro heeft aangenomen, terwijl hij gratis gebruik kon maken van een auto met chauffeur van de fractie.

Partijvoorzitter Christianne van der Wal vindt dat daar geen intern onderzoek naar hoeft te komen:

 Jorn Jonker @Jorn

Partijvoorzitter van de VVD vindt dat er geen intern onderzoek hoeft te komen naar integriteit Dijkhoff. “Voor mij is de zaak klaar want er is geen sprake van een integriteitskwestie.” Ondanks de VVD-regel dat je niet iets mag declareren wat al wordt vergoed

Dijkhoff noemde dat “een domme fout” en betaalt dat bedrag terug.

Wat VVD-voorzitter Christianne van der Wal betreft hoeft er verder geen onderzoek meer naar Dijkhoff gedaan te worden. “Voor mij is de zaak klaar, want er is geen sprake van een integriteitskwestie”, aldus Van der Wal donderdagavond tegen de NOS.

Om het wachtgeld stop te zetten, puzzelde Dijkhoff zelf een oplossing uit waarvan Binnenlandse Zaken dinsdag nog meldde dat dit niet mogelijk was.

Bekijk ook;

VVD’er Dijkhoff stopt uitbetaling wachtgeld

AD 05.12.2019 VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff heeft de uitbetaling van zijn omstreden wachtgeld laten stopzetten. Binnen een kwartiertje was het geregeld, aldus een woordvoerder naar aanleiding van berichtgeving van RTL over de kwestie.

Eerder deze week bestond er nog onduidelijkheid of dat wel kon. Dijkhoff had gezegd af te zien van de toelage na alle ophef die daarover was ontstaan, maar ook over onterechte reiskostenvergoedingen die hij ontving.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Volgens de wet kun je de toelage niet stoppen. Of hij zou dan alles wat hij tot nu toe had gekregen, moeten terugbetalen, en dat wil hij niet. Het ministerie van Binnenlandse Zaken zei dat je dan de uitkering elke maand kan terugstorten.

Maar na navraag van Dijkhoff bij uitvoeringsorganisatie APG blijkt dat het toch mogelijk is wachtgeld niet meer uit te laten betalen. Het recht op de uitkering vervalt hierdoor niet.

Ministerie in de fout: Dijkhoff kan wachtgeld wél stopzetten zonder verplicht terugbetalen

MSN 05.12.2019 Het ministerie van Binnenlandse Zaken (BZK) moet door het stof voor VVD-fractieleider Klaas Dijkhoff. In tegenstelling tot wat het departement eerder beweerde, blijkt Dijkhoff zijn wachtgeld wél te kunnen stopzetten zonder alles te hoeven terugbetalen. Dat erkent het departement in antwoord op vragen van RTL Nieuws.

Dijkhoff raakte in opspraak toen bekend werd dat hij met wachtgeld van zijn kortdurende ministerschap zijn salaris verhoogt. Dat is geheel conform de regels, maar toch ontstond binnen en buiten de VVD zoveel discussie dat hij besloot van zijn wachtgeld af te zien.

In reactie daarop verklaarde Binnenlandse Zaken dat afzien van wachtgeld betekent dat al het al genoten wachtgeld ook moet worden terugbetaald. Dijkhoff zei vervolgens dat hij zijn wachtgeld niet zou stopzetten, maar elke keer zou terugstorten.

Niet vrolijk

Omdat hij de uitleg van de regels zoals BZK die gaf niet vertrouwde, zocht de VVD-voorman contact met de uitvoerder van de wachtgeldregels, APG. Daar bleek dat stopzetten van wachtgeld zonder terugbetalen wel degelijk kan. Dijkhoff: “Het was binnen een kwartier geregeld.”

Lees ook

Dijkhoff blijft wachtgeld krijgen, maar gaat het vanaf nu terugstorten

Dijkhoff toont zich verbaast dat BZK de regels blijkbaar zelf niet goed kent en hem daardoor in een lastig parket bracht. “Ik werd er niet vrolijk van. Maar een fout maken kan. Daar kan ik deze week zelf ook over meepraten.”

Fout

Het ministerie geeft de fout toe. In een verklaring schrijft BZK: “Uit navraag bij de uitvoeringsorganisatie APG blijkt dat het ook mogelijk is om als ontvanger van wachtgeld rechtstreeks bij APG te vragen om de uitkering niet uit te betalen. Het recht op de uitkering vervalt hierdoor niet.”

RTL Nieuws; Klaas Dijkhoff  VVD  Ministerie van Binnenlandse zaken en Koninkrijksrelaties  Wachtgeld

Dijkhoff is éven geen kroonprins meer na wachtgeldrel

AD 05.12.2019 Klaas Dijkhoff gold als de ideale kroonprins van de VVD. Zorgvuldig poetste de partij zijn imago. Maar dat is beschadigd na ophef over zijn wachtgeld.

Zodra de moord op de Amerikaan­se president Kennedy is verjaard, zal ik die toegeven, aldus Klaas Dijkhoff.

De VVD denkt dat partijleider Mark Rutte nog eens de kar trekt bij de volgende verkiezingen en de partij maakte zich weinig zorgen over Ruttes opvolging. Want met Klaas Dijkhoff, nu nog fractieleider, als eventuele plaatsvervanger zat het wel snor, dacht men.

Nu heerst er in de VVD-bewindsliedenploeg ergernis. ,,Een beginnersfout’’, zegt een minister. ,,Hier is het laatste woord niet over gesproken.” Vanavond moet het worden geëvalueerd, vindt deze, als de VVD-top bijeenkomt voor wekelijks beraad.

Want het is snel gegaan. Zorgvuldig polijstte de partij Dijkhoffs imago. Het draaide de schijnwerper op de nuchtere, droog-grappige kant van zijn aard. Vooral ver van het Binnenhof, waar Dijkhoff eerst werd uitgeroepen tot de meest sexy politicus. En vervolgens een populair winnaar werd van het tv-programma De Slimste Mens.

Ook als staatssecretaris bleef hij rolvast. Toen de SP suggereerde dat hij expres asielzoekers naar het dorpje Oranje stuurde om de vluchtelingendiscussie op scherp te zetten, pareerde hij in typische Dijkhoff-stijl. ,,Zodra de moord op de Amerikaanse president Kennedy is verjaard, zal ik die toegeven.’’

Die benadering, gelardeerd met zijn geëtaleerde liefde voor PSV en carnaval, maakte Dijkhoff een knuffelbare VVD’er. Hij trok zelfs het land in met Stand-Up Politics: een optreden van hem gecombineerd met cabaretiers.

Lees ook;

Stopzetten wachtgeld VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff kan niet

Lees meer

VVD-fractievoorzitter Dijkhoff zwicht voor druk en ziet af van wachtgeld

Lees meer

Wachtgeld

Dijkhoff bleef dralen. En zegt nu dat hij in zijn recht stond. Dat is misschien nog wel het meest schadelijk, aldus Charles Huijskens, communicatieadviseur.

In de Tweede Kamer werd hem vooral inhoudelijke leegheid verweten. Dat hij voorstelde om criminaliteit in probleemwijken dubbel zo hard te bestraffen, werd weggezet als proefballon. Maar hij meende het wel degelijk en wees er op dat de sociaal-democraten in Denemarken een zelfde koers varen.

Uit hetzelfde vaatje tapte Dijkhoff toen hij dit jaar met het ‘Klaasverhaal’ kwam, een verder serieus discussiestuk dat de opmars moet zijn voor het verkiezingsprogramma volgend jaar. Het markeerde dat hij zijn losse imago vergezeld wil doen gaan van een politiek inhoudelijke koers.

In de draaiende motor heeft Dijkhoff nu zelf een hap zand gesmeten. Hij weigerde aanvankelijk afstand te doen van zijn 37.000 euro aan wachtgeld, dat hij ontvangt bovenop zijn salaris als Kamerlid. Hij had er ‘recht op’. Juist omdat de VVD bijstandgerechtigden vaak de maat neemt, ontplofte de bom in Dijkhoffs gezicht. Pas na een bak kritiek en dalende peilingen, stelde Dijkhoff zijn koers bij.

De publicitaire schade komt in een periode dat de VVD toch al lijdt. Als regeringspartij deed het concessies op terreinen van kinderpardon tot hypotheekrenteaftrek, met als recentste knieval de verlaging van de maximumsnelheid.

Beschadigd

Toch denkt communicatieadviseur Charles Huijskens dat Dijkhoff niet onoverkomelijk is beschadigd. ,,Bij iedere partij speelt zo’n affaire op enig moment. De verkiezingen zijn nog ver, als het goed is, dus de kiezer krijgt nog meer om de oren.’’

Enig probleem ziet de imagodeskundige wel in hoe Dijkhoff uiteindelijk afstand deed van zijn wachtgeld en reiskostenvergoeding.

Huijskens wijst in dat verband op premier Mark Rutte. ,,Als iemand een voorbeeld is van hoe je geloofwaardigheid deuken kan verdragen is hij het wel. Die is ook niet ten onder gegaan aan zijn eerste affaire of gebroken belofte.”

Verschil is wel dat Dijkhoff zich hautainer opstelt dan Rutte die zijn fouten juist zonder omhaal toegeeft. ,,Dijkhoff bleef dralen. En zegt nu dat hij in zijn recht stond. Dat is misschien nog wel het meest schadelijk.’’

Koppigheid van Dijkhoff met zijn wachtgeld schaadt de VVD

Trouw 04.12.2019 De ophef over het wachtgeld van Klaas Dijkhoff slaat als een boemerang terug op de regeringspartij.

Hij stond in zijn recht, maar omwille van de lieve vrede zag Klaas Dijkhoff dinsdag af van zijn wachtgeld, dat hij zelf ziet als uitgesteld loon. En dan was er nog de kwestie van de dubbele reisvergoeding. Wat zegt dit over de tweede man van de VVD?

Het is niet zo dat de gevoeligheid rond wachtgeld Dijkhoff even ontgaan is. De VVD-fractievoorzitter schrijft in zijn verklaring op Facebook: “Ik snap wel dat er een hoop kritiek is, zeker gezien de gangbare (niet altijd op de wet zelf gebaseerde) opvatting over wachtgeld.”

Nu is Dijkhoff voor een beetje kritiek niet bang (“dit maakt me niet populair, dat snap ik”). Hij schuwt politieke controverses niet, getuige bijvoorbeeld zijn plan om misdaden begaan in arme wijken strenger te bestraffen. Alleen lijkt hij zich dit keer te vergalopperen aan het onderwerp, waar hij zelf een persoonlijk belang in heeft.

Wachtgeld is altijd politiek buskruit, zeker als de ontvanger alweer dik onder de pannen is. Onlangs nog moest de partijvoorzitter van de orthodoxe SGP vertrekken vanwege een wachtgeldregeling. SGP-leden ergerden zich bont en blauw aan het ‘elimineren van de morele discussie’, doordat telkens gewezen werd op de juridische juistheid van de ‘pensioenregeling’.

Ook Dijkhoff blijft daaraan krampachtig vasthouden. Daarmee schendt hij een ongeschreven politieke regel: stilzitten als je geschoren wordt. Zeker nu hij wel fout bleek te zitten met te veel ontvangen reiskostenvergoeding.

Wat zegt de ophef over de VVD?

Allereerst dat de fractie van de VVD in de Tweede Kamer de tijdgeest beter aanvoelt dan de kroonprins van deze regeringspartij. Het was de fractie die een onwillige Dijkhoff dinsdag dwong zijn “mening opzij te zetten”, zoals hij het zelf verwoordde. Ook VVD-Kamerlid Weverling zette zijn wachtgeld stop.

De VVD, vaak geplaagd door integriteitskwesties, kan deze discussie missen als kiespijn. Juist nu onder leiding van Rutte en Dijkhoff de partij zich wil richten op de middenklasse, de kiezers met ruwweg een vijfde tot de helft van het salaris van een fractievoorzitter.

Tegelijkertijd profileert de VVD, met weer Dijkhoff voorop, zich als de partij die hard is voor ontvangers van bijstand. Dat moet een ‘uiterste vangnet’ zijn, geen hangmat. Wie geen tegenprestatie levert, mag gekort. Daarnaast zetten de liberalen al kabinetten lang hoog in op de zelfredzaamheid van de burger.

Dan staat het beroerd als de VVD-kopman niet in staat blijkt zijn eigen loonstrook te controleren. Ook premier Rutte liep hier een smet op. Hij verdedigde Dijkhoff voor 100 procent – zoals hij altijd doet bij VVD’ers in het nauw – maar had misschien beter eerst een gesprek achter gesloten deuren kunnen voeren.

Wat zegt de ophef over de regeling zelf?

Gewone, hardwerkende Nederlanders krijgen ook WW als ze hun baan verliezen. Die regeling is alleen minder riant dan die voor politici. De WW wordt minder snel opgebouwd en is ook minder hoog. Daar valt op zich iets voor te zeggen. Politici en bestuurders staan vol in de schijnwerpers en dat kan gevolgen hebben voor hun latere loopbaan.

Ook kunnen ze door politieke toestanden zomaar op straat staan. Uit onderzoek blijkt dat de helft van de oud-politici moeite heeft met het vinden van ander werk. Voor hen is wachtgeld net zo noodzakelijk als voor iedereen.

Toch wringt er iets. Dat blijkt alleen al uit het feit dat veel oud-bewindslieden uit zichzelf afzien van wachtgeld als ze een nieuwe baan hebben. Wachtgeld om een toch al riant salaris aan te vullen mag rechtmatig zijn, maar wordt in de samenleving niet langer ervaren als rechtvaardig.

Lees ook: 

Dijkhoff ziet toch maar af van zijn wachtgeld na ophef over reiskostenvergoeding

Klaas Dijkhoff ziet af van zijn wachtgeld. De VVD-fractievoorzitter houdt vol dat hij er recht op heeft, maar is opnieuw in opspraak gekomen door een ten onrechte ontvangen reiskostenvergoeding. “Stom”, zegt hij zelf over zijn handelwijze.

Rutte: De pijn van de VVD zit ‘em in het Malieveld

Het partijcongres van de VVD was zaterdag een mengeling van peptalk en erkenning van de roerige tijden waarin het kabinet, en dus ook de partij, verkeert. 

Meer over; Klaas Dijkhoff politiek VVD Wendelmoet Boersema

Kansen van Dijkhoff op VVD-leiderschap verkleind na gedoe om wachtgeld

MSN 04.12.2019 De kansen dat VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff premier Rutte zal opvolgen als VVD-leider zijn verkleind door de perikelen rond zijn wachtgeld. Dat zeggen partijgenoten van Dijkhoff, (oud-) politici en imagodeskundigen tegen RTL Nieuws.

Dijkhoff maakte gisteren bekend dat hij toch, maar tegen zijn wil, afziet van zijn wachtgeld. Dit besluit kwam een week nadat de liberale fractievoorzitter nog bezwoer dat hij het wachtgeld zou houden omdat hij er recht op heeft. Volgens hem hadden zijn fractiegenoten bij hun functioneren zoveel last van de affaire dat hij wel moest besluiten zijn wachtgeld stop te zetten.

“Buitengewoon onverstandig dat Dijkhoff eerst principieel wilde zijn, om een week later alsnog de draai te maken en zijn wachtgeld stop te zetten”, zegt een VVD’er die niet met naam en toenaam genoemd wil worden. “Hij is te losjes en onderschat wat nog kan in het huidige opinieklimaat. Die lossigheid zal hem nekken. Dit kost hem zijn titel van kroonprins.”

Ontzettend stom

“Nu moet Rutte wel doorgaan”, zegt een liberaal die ook anoniem wil blijven. “Wat Klaas deed, is ontzettend stom. Het zal worden opgevat als zakkenvullerij van de ergste soort. Hij had moeten snappen dat dit niet kan. Hij kan het resterende deel het best aan een goed doel schenken.”

Volgens deze VVD’er zijn de kansen op het VVD-lijsttrekkerschap nu verkeken: “Rutte moet nu wel doorgaan, want ik zou niet weten wie het anders moet doen.” Mocht de VVD bij de verkiezingen niet meer de grootste worden, dan zal Rutte snel vertrekken uit de vaderlandse politiek, verwacht hij.

Ervaren rot zonder ambitie

“Voor Bente Becker, die het zeker zou kunnen, is het nu nog wat vroeg om Rutte op te volgen. Ik denk dat eerst een ervaren rot zonder ambitie fractievoorzitter moet worden. Iemand als Andre Bosman. Dan kan Benthe nog een paar jaar groeien en daarna lijsttrekker worden.”

© Aangeboden door RTL Nieuws

Leiderschapsdeskundige en voormalig PvdA-Kamerlid Marja Wagenaar wijst erop dat de handelswijze van Dijkhoff vervreemding in de hand werkt. “Hij heeft gezegd dat hij het wachtgeld kan houden of kan teruggeven, dat dat voor hem niet uitmaakt. Dat hij nooit op zijn loonstrookje kijkt. Dat is een luxe gedrag dat de meeste mensen zich niet kunnen permitteren. Zo vervreemd je je, en dat kun je als leider niet te vaak doen, want dan moeten ze je niet meer. Het schept afstand en daar worden kiezers niet blij van.”

Tijd heelt alle wonden

Of zijn kansen op het VVD-lijsttrekkerschap nu zijn verkeken, kan ze nog niet beoordelen. Dat hangt volgens haar af van hoe hij zich herstelt. “De vraag is of hij het weer goed kan maken. Als hij nog een kras oploopt en zich nog verder vervreemdt van zijn achterban wordt het moeilijk. Tegelijk heelt tijd alle wonden. Dus hij moet hopen dat de verkiezingen nog even wegblijven.”

VVD-lid Bert Homan vindt dat Dijkhoff niet al te handig heeft gecommuniceerd over zijn wachtgeld. “Het was rustiger gebleven als dat beter was gedaan. Een bestuurder heeft een uitstekend inkomen, dus die moet niet klagen. Over het lijsttrekkerschap hoeven we ons nu nog niet druk te maken, want dat speelt pas in 2025”, lacht Homan, daarmee helder makend dat wat hem betreft premier Rutte ook in 2021 weer lijsttrekker moet worden.

© Aangeboden door RTL Nieuws

Imagodeskundige Jack de Vries spreekt van een ‘vervelend verhaal voor persoon en partij’. “Ze waren goed bezig met integriteit en dan is het vervelend dat dit erbij komt.”

Politici als zakkenvullers

Of deze zaak een groot electoraal effect zal hebben, betwijfelt De Vries: “Voor ons in Den Haag zijn deze dingen erg groot en voor de mensen in het land bevestigt het het beeld dat politici zakkenvullers zijn.

Toch denk ik niet dat dit enorme impact krijgt op de peilingen van de VVD. Het zal vooral effect hebben op het debat in de partij of Rutte moet blijven. Die heeft op dit punt een onkreukbaar imago en is het toonbeeld van lak hebben aan geldelijk gewin. Voor Dijkhoff helpt dit niet.”

Ministerie: Dijkhoff moet ál het wachtgeld terugbetalen

MSN 03.12.2019 De chaos omtrent de wachtgeldregeling van Klaas Dijkhoff is compleet. De VVD-fractieleider wil na nieuwe onthullingen en druk vanuit zijn eigen fractie alsnog stoppen met het incasseren van de riante regeling. Hij weigert echter om het al opgestreken bedrag terug te storten. Maar volgens het ministerie van Binnenlandse Zaken is die door de VVD’er bedachte constructie formeel onmogelijk.

De wachtgeldmeter van VVD’er Dijkhoff staat inmiddels al op zo’n 80.000 euro. Hij kreeg dit geld omdat hij voorheen staatssecretaris en minister was en als Kamerlid minder ging verdienen. Hij krijgt hierdoor zo’n 37.000 euro per jaar extra aan wachtgeld.

Dijkhoff, die als kroonprins van Rutte wordt gezien, hield aanvankelijk aan zijn wachtgeldregeling vast, ook al stak er een storm van kritiek over op. Dinsdag maakte hij echter bekend er alsnog vanaf te willen zien, omdat zijn fractie er toch wel veel moeite mee heeft en de negatieve beeldvorming hem parten ging spelen.

Ook een nieuwe publicatie van HP/De Tijd zorgde ervoor dat Dijkhoff overstag ging. Het tijdschrift kwam erachter dat de VVD’er onterecht een reiskostenvergoeding opstreek. Vlak voor het moment dat dit nieuwe migrainemoment voor de VVD door HP/De Tijd naar buiten zou worden gebracht probeerde de VVD dit nieuwsmoment te kapen door te openbaren dat Dijkhoff alsnog wilde afzien van zijn wachtgeldregeling.

Het ministerie van Binnenlandse Zaken laat nu weten dat als Dijkhoff de wachtgeldregeling tussentijds officieel wil stopzetten dat hij in feite dan afziet van zijn recht daarop en daarom het het al eerder ontvangen geld dient terug te storten. Dat gaat inmiddels om een bedrag van zo’n 80.000 euro.

In een reactie laat de VVD weten dat, als dit waar mocht zijn, Dijkhoff de regeling dan niet officieel zal stopzetten, maar het wachtgeldbedrag dat hij nu nog steeds krijgt overgemaakt zal terug geven. Benadrukt wordt dat hij nog steeds weigert om het al geïncasseerde wachtgeld terug te betalen.

Volgens het ministerie van Binnenlandse Zaken zou dit volgens de regels wel mogen. „Je kunt maandelijks de uitkering terugstorten, maar dan vervalt het recht op de uitkering niet.”

Zelfs VVD-fractie begreep wachtgeldregeling Dijkhoff niet

Telegraaf 03.12.2019 Zelfs in de VVD-fractie werd de wachtgeldregeling van fractieleider Klaas Dijkhoff niet begrepen. Na druk van zijn collega’s en een nieuwe onthulling over nog meer extra geld, gooit de VVD-kroonprins het roer om. Met tegenzin. Dijkhoff ziet af van de extra toelages, maar houdt vol dat hij er nog steeds recht op heeft.

Het verhaal was al moeilijk uit te leggen, maar sinds dinsdag is er nog een schepje bovenop gekomen. Na onderzoek van HP/De Tijd blijkt dat Dijkhoff maandelijks een vergoeding voor reiskosten op zijn loonstrookje krijgt bijgeschreven, terwijl hij voor werk gebruik kan maken van een VVD-auto. Jaarlijks gaat het om 4900 euro.

Dijkhoff verkeerde in de veronderstelling dat hij hier vanaf had gezien, omdat hij daartoe een formulier had ingevuld. Dat document had echter betrekking op woon-werkverkeer. De Tweede Kamer biedt parlementariërs ook nog een vergoeding voor andere reiskosten.

Die ontving Dijkhoff wel, hoewel hij zelf zegt dat hij dat niet wist. „Een stomme fout”, reageerde hij dinsdag. Dit geld stort hij terug, het tot nu toe ontvangen wachtgeld houdt hij. Ook VVD-Kamerlid Arne Weverling stopt met wachtgeld, dat hij ontving omdat hij wethouder is geweest.

Vorige week bleek dat Dijkhoff zijn royale fractievoorzitters-beloning aangevuld ziet tot een ministerssalaris. Dat kwam omdat hij na het aftreden van Jeanine Hennis in 2017 zijn staatssecretariaat van Justitie verruilde om een paar weken haar baan over te nemen als minister van Defensie.

Arbeidsvoorwaarden

Dijkhoff beschouwde het extraatje als onderdeel van zijn arbeidsvoorwaarden als bewindspersoon. VVD-voorman Mark Rutte noemde de keuze van zijn partijgenoot vorige week nog ’100 procent acceptabel’. Veel kiezers denken daar anders over.

In de peiling van Maurice de Hond raakte de VVD na rampweken rond het verlagen van de maximumsnelheid opnieuw twee zetels kwijt. Bijna de helft van de overgebleven VVD-achterban vindt de wachtgeldregeling onterecht, bleek uit dezelfde peiling.

Bekijk ook: 

VVD-achterban verdeeld over wachtgeld Dijkhoff 

Ook in de VVD-fractie was er ophef over, een zeldzaam en daarom veelzeggend teken dat liberale Tweede Kamerleden zich zorgen beginnen te maken over de koers van de partijtop. „Iedereen heeft zijn eigen weging gegeven, maar ik doe verder geen uitspraken over de fractievergadering”, zegt Dijkhoff daarover. Hij ontkent dat premier Rutte of een ander lid van het kabinet een rol heeft gespeeld in zijn besluit.

’Volledig achter de regeling’

Dijkhoff zegt nu ’zijn mening opzij te zetten en de toelage (bij u beter bekend als: wachtgeld) per direct stop te zetten’. Van harte gaat het allemaal niet. „Ik sta nog steeds volledig achter de regeling en achter iedereen, in de landelijke, provinciale of lokale politiek, die op grond van die regeling ontvangt waar hij of zij voor heeft gewerkt”, zegt de VVD-fractieleider in een verklaring.

Met het opgeven van het wachtgeld hopen de liberalen dat Dijkhoff niet langer kop van Jut is in de discussie rond wachtgeld, die vanwege de onthulling van vorige week weer in alle hevigheid oplaaide. Minister Knops (Binnenlandse Zaken) verklaarde vrijdag dat hij de regeling tegen het licht wil houden, terwijl premier Rutte even later nog verklaarde dat dat wat hem betreft niet nodig was.

De VVD hoopt de kwestie nu te begraven. Als Dijkhoff was doorgegaan met het ontvangen van wachtgeld, bleef hij kwetsbaar voor de electorale concurrentie die niet zou nalaten om de VVD-bons als graaier neer te zetten. De wachtgeldmeter zou rond de verkiezingen van 2021 de ton wel eens kunnen hebben overschreden. Nu hij van het wachtgeld afziet is partijen deze munitie uit handen geslagen.

Hoewel aan het Binnenhof wordt ingeschat dat Mark Rutte nogmaals als VVD-lijsttrekker de volgende verkiezingen in wil gaan, is ook waargenomen dat de premier vindt dat Dijkhoff er in de publiciteit goed op moet staan. De fractieleider geldt momenteel immers als enige kroonprins bij de VVD. Met een besmeurde reputatie komen prinsen dezer dagen echter niet zomaar meer weg.

Bekijk ook: 

VVD op zoek naar vrienden 

Bekijk meer van; high-society overheid Klaas Dijkhoff Volkspartij voor Vrijheid en Democratie

Nog meer verwarring rond wachtgeld Dijkhoff

Telegraaf 03.12.2019 De chaos omtrent de wachtgeldregeling van Klaas Dijkhoff is compleet. De VVD-fractieleider wil na nieuwe onthullingen en druk vanuit zijn eigen fractie alsnog stoppen met het incasseren van de riante regeling. Hij weigert echter om het al opgestreken bedrag terug te storten. Maar volgens het ministerie van Binnenlandse Zaken is die door de VVD’er bedachte constructie formeel onmogelijk.

De wachtgeldmeter van VVD’er Dijkhoff staat inmiddels al op zo’n 80.000 euro. Hij kreeg dit geld omdat hij voorheen staatssecretaris en minister was en als Kamerlid minder ging verdienen. Hij krijgt hierdoor zo’n 37.000 euro per jaar extra aan wachtgeld.

Dijkhoff, die als kroonprins van Rutte wordt gezien, hield aanvankelijk aan zijn wachtgeldregeling vast, ook al stak er een storm van kritiek over op. Dinsdag maakte hij echter bekend er alsnog vanaf te willen zien, omdat zijn fractie er toch wel veel moeite mee heeft en de negatieve beeldvorming hem parten ging spelen.

Ook een nieuwe publicatie van HP/De Tijd zorgde ervoor dat Dijkhoff overstag ging. Het tijdschrift kwam erachter dat de VVD’er onterecht een reiskostenvergoeding opstreek. Vlak voor het moment dat dit nieuwe migrainemoment voor de VVD door HP/De Tijd naar buiten zou worden gebracht probeerde de VVD dit nieuwsmoment te kapen door te openbaren dat Dijkhoff alsnog wilde afzien van zijn wachtgeldregeling.

Ministerie: dit kan niet

Het ministerie van Binnenlandse Zaken laat nu weten dat als Dijkhoff de wachtgeldregeling tussentijds officieel wil stopzetten dat hij in feite dan afziet van zijn recht daarop en daarom het het al eerder ontvangen geld dient terug te storten. Dat gaat inmiddels om een bedrag van zo’n 80.000 euro.

In een reactie laat de VVD weten dat, als dit waar mocht zijn, Dijkhoff de regeling dan niet officieel zal stopzetten, maar het wachtgeldbedrag dat hij nu nog steeds krijgt overgemaakt zal terug geven. Benadrukt wordt dat hij nog steeds weigert om het al geïncasseerde wachtgeld terug te betalen.

Volgens het ministerie van Binnenlandse Zaken zou dit volgens de regels wel mogen. „Je kunt maandelijks de uitkering terugstorten, maar dan vervalt het recht op de uitkering niet.”

Bekijk meer van; overheidsbeleid Klaas Dijkhoff Volkspartij voor Vrijheid en Democratie

VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff ziet toch af van wachtgeld

RTL 03.12.2019 VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff ziet verder af van wachtgeld. Dat meldt hij op Facebook. Hij zet zijn ‘mening opzij’ nu hij opnieuw in opspraak is gekomen door een ten onrechte ontvangen reiskostenvergoeding.

Dijkhoff streek de afgelopen tijd 4900 euro per jaar op voor reiskosten die hij niet maakte, ontdekte HP De Tijd. Hij dacht dat hij de reiskosten niet ontving, maar controleerde dat niet. Hij betitelt dat zelf als ‘stom’.

Per direct stopt hij met wachtgeld

Vorige week ontstond er ook al ophef. Toen werd bekend dat de VVD-fractievoorzitter jaarlijks 37.000 euro bruto aan wachtgeld krijgt. Hij heeft daar recht op omdat hij staatssecretaris en minister was in het vorige kabinet. Na ophef die ontstond, bleef Dijkhoff erbij dat het wachtgeld niet ging terugbetalen.

“Ik werk er hard voor en ik hou me aan de wet”, zei hij in een eerste reactie. Ook premier Mark Rutte liet vrijdag nog weten dat Dijkhoff het volste recht op het wachtgeld had.

Komt op zijn besluit terug

Maar vandaag komt Dijkhoff dus op dat besluit terug en maakt de fractievoorzitter op zijn Facebookpagina bekend dat hij toch per direct stopt met het wachtgeld.

Hij gaat eerder ontvangen wachtgeld niet terugbetalen, laat een woordvoerder van de VVD weten.

Lees ook:

VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff ziet toch af van wachtgeld

Verlies in de peilingen

Het wachtgeld zorgde voor kritiek bij de achterban van de VVD. Volgens de laatste peiling van Maurice de Hond verloor de partij door de wachtgeldkwestie twee zetels.

Dijkhoff licht in zijn verklaring toe: “Ik vind nog steeds hetzelfde en ga dus ook geen andere, wellicht meer wenselijke mening verkondigen. Ik vind tegelijkertijd dat in deze discussie onze fractie op inhoud het debat moet kunnen voeren zonder iedere keer aangesproken te worden op mijn persoonlijk keuze.”

De VVD’er vervolgt: “Daarom heb ik besloten mijn mening opzij te zetten en de toelage (bij u beter bekend als: wachtgeld) per direct stop te zetten. Ik sta nog steeds volledig achter de regeling en achter iedereen, in de landelijke, provinciale of lokale politiek, die op grond van die regeling ontvangt waar zij of hij voor heeft gewerkt.”

Ook Arne Weverling ziet af van wachtgeld

Ook VVD-Kamerlid Arne Weverling laat via Twitter weten af  te zien van zijn wachtgeld. Weverling kreeg een toelage bovenop zijn salaris als Tweede Kamerlid, zodat hij er niet op achteruitging bij zijn overstap van het wethouderschap naar de Tweede Kamer. Maar hij zet dat  dus nu  ook stop.

“Dit om de discussie die vorige week is opgelaaid op inhoud te kunnen voeren.”

RTL Nieuws; Klaas Dijkhoff

Stopzetten wachtgeld VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff kan niet

AD 03.12.2019 VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff stort zijn omstreden wachtgelduitkering voortaan elke maand terug. Na alle ophef wilde hij de toelage eigenlijk laten stopzetten, maar dat is volgens de wet niet mogelijk. Of hij zou dan alles wat hij tot nu toe kreeg, moeten terugbetalen, en dat wil hij niet.

Als een ontvanger van wachtgeld vraagt om de uitkering stop te zetten, dan ziet hij volgens de wet af van het recht op de hele uitkering, aldus het ministerie van Binnenlandse Zaken. Omdat dan het uitkeringsrecht vervalt, moet de uitkering terugbetaald worden. Je kunt ook maandelijks de uitkering terugstorten en daarmee vervalt je recht op de uitkering niet.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Dijkhoff is eigenlijk te vroeg met zijn aankondiging om de toeslag stop te zetten. Er ligt een voorstel om de wet te wijzigen zodat het mogelijk wordt de uitbetaling tijdelijk en voor een deel te stoppen.

Reiskosten

Dijkhoff liet vanmiddag weten verder af te zien van zijn wachtgeld à 37.000 euro per jaar. Hij zette zijn mening opzij nadat hij opnieuw in opspraak kwam door een ten onrechte ontvangen reiskostenvergoeding. Dijkhoff streek de afgelopen tijd 4900 euro per jaar op voor reiskosten die hij niet maakte, ontdekte HP De Tijd. De tweede man van de VVD had een auto met chauffeur.

Vorige week moest Dijkhoff zich al verantwoorden omdat hij bovenop zijn salaris wachtgeld ontving. Dat is niet de bedoeling van de wachtgeldregeling, vinden veel critici. Dijkhoff gaf echter geen krimp en kreeg steun van onder anderen premier Mark Rutte. De fractievoorzitter van de VVD krijgt bovenop zijn salaris als Tweede Kamerlid wachtgeld, omdat hij als minister meer verdiende dan hij momenteel krijgt (115.000 euro).

Dijkhoff (VVD) ziet verder af van wachtgeld

Telegraaf 03.12.2019 VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff ziet tegen zijn zin verder af van wachtgeld. Hij zet zijn ’mening opzij’ nu hij opnieuw in opspraak is gekomen door een ten onrechte ontvangen reiskostenvergoeding.

Vorige week ontstond er ophef over het wachtgeld van de VVD-kroonprins. Dat extra geld kreeg hij omdat hij staatssecretaris en minister is geweest. Hij bleek 37.000 euro per jaar, meer dan een modaal salaris, te krijgen bovenop zijn schadeloosstelling à 115.000 euro voor zijn werk als Kamerlid.

Peilingen

Uit een peiling van Maurice de Hond bleek daarna dat de VVD was teruggezakt naar 22 zetels. De Hond peilde niet alleen het stemgedrag, maar vroeg ook naar de mening van mensen over de wachtgeldkwestie van Dijkhoff.

Bekijk ook: 

VVD-achterban verdeeld over wachtgeld Dijkhoff 

De achterban van de partij was erg verdeeld over de kwestie. Bovenop die reeds bestaande ophef bleek dinsdag uit een publicatie van HP/De Tijd dat Dijkhoff ook nog eens een onterechte reiskostenvergoeding ontving. Het ging om een bedrag van 4.900 per jaar. Dat, terwijl het VVD-kopstuk een auto met chauffeur heeft.

„Een stomme fout”, lag daar volgens de fractieleider van de liberalen aan ten grondslag. „Daardoor heb ik een vergoeding ontvangen die ik nooit heb willen krijgen.” Hij heeft het bedrag inmiddels teruggestort.

Niet op loonstrook gekeken

In een verklaring op Facebook legt de liberale fractieleider uit dat hij de vergoeding standaard kreeg, terwijl hij op een formulier had aangegeven geen gebruik te maken van reiskostenvergoedingen. Daardoor dacht hij dat hij het geld niet kreeg. Hij had echter niet op z’n loonstrook gekeken of alles correct was doorgevoerd. „Dat was stom. Ik heb daarom niet doorgehad dat ik een van de twee vergoedingen nog wel ontving, hoewel het mijn bedoeling was dit geld niet te ontvangen.”

Wachtgeld

In de verklaring zegt Dijkhoff de kritiek op zijn wachtgeldregeling te begrijpen. Maar het is nu eenmaal een wettelijke regeling waarop hij recht had, zo redeneert hij. „Ik vind het een kromme redenering om wel de wet goed te vinden, maar niet de toepassing ervan. Dan zou je de wet moeten aanpassen.” Daarmee zegt hij te staan voor zijn opvatting. Liever dat ’dan dat ik om gedoe te voorkomen een politiek correcte, maar in mijn ogen feitelijk en juridisch incorrecte mening ga verkondigen.’

Toch gezwicht

Kennelijk had ook die principiële volharding z’n houdbaarheid, aangezien Dijkhoff ’ nu de discussie is opgelaaid’ alsnog heeft besloten van verdere uitkering van wachtgeld af te zien, ook omdat het de partij beschadigt. „Ik heb ook een verantwoordelijkheid naar het team. Dat had er last van. En ik heb ook te maken met beeldvorming.” Daarom besloot hij alsnog af te zien van verder wachtgeld, al vindt hij nog altijd dat hij dat geld terecht heeft ontvangen. Hij gaat daarom ook niet het reeds ontvangen wachtgeld terugbetalen.

Ook Weverling stopt wachtgeld

Behalve Dijkhoff ziet ook VVD-Kamerlid Arne Weverling af van verder wachtgeld. Hij was wethouder in Westland en mocht zijn schadeloosstelling als Kamerlid ophogen tot zijn oude salaris met ongeveer 10.000 euro extra per jaar. Daar stopte hij vanaf nu mee. „Dit om de discussie die vorige week is opgelaaid op inhoud te kunnen voeren.” Ook Weverling gaat geen geld terugstorten.

Bekijk ook: 

Vijf vragen over wachtgeld voor politici 

Bekijk ook: 

VVD op zoek naar vrienden 

Bekijk meer van; overheid politiek proces Klaas Dijkhoff Den Haag Volkspartij voor Vrijheid en Democratie Tweede Kamer der Staten-Generaal

Dijkhoff houdt wachtgeld, maar stort dat voortaan terug

NOS 03.12.2019 VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff blijft toch gewoon elke maand wachtgeld ontvangen. Het tussentijds stopzetten van de uitkering kan volgens de wet alleen als hij het hele bedrag dat hij tot nu toe heeft ontvangen, zo’n 80.000 euro, terugbetaalt. Maar dat wil de VVD’er niet. Daarom blijft hij de uitkering gewoon ontvangen, maar wil hij de bedragen voortaan na ontvangst terugstorten.

Volgens een woordvoerder van het ministerie van Binnenlandse Zaken kent de wet op dit moment niet de mogelijkheid om het wachtgeld op verzoek stop te zetten en het tot nu toe ontvangen geld te houden. Dat is eigenlijk wat Dijkhoff wil. Hij vindt nog steeds dat hij recht heeft op wachtgeld, maar vanwege de ophef die er over is ontstaan wil hij het niet langer ontvangen.

Als een ontvanger van wachtgeld vraagt om de uitkering stop te zetten, dan ziet hij volgens de wet af van het recht op de hele uitkering. Dat betekent dat er geen uitkeringsrecht is. Omdat dit recht vervalt, moet de uitkering terugbetaald worden, zegt de woordvoerder van het ministerie.

Er wordt wel gewerkt aan een wetswijziging waardoor het wel mogelijk wordt de uitbetaling tijdelijk en voor een deel te stoppen. Maar die wetswijziging is nog niet van kracht.

Terugstorten

Dijkhoff laat in een reactie weten dat hij dan toch het wachtgeld blijft ontvangen, maar dat er wordt gezocht naar een manier om het geld na ontvangst weer terug te storten. Dan zou hij er per saldo niets aan overhouden. Volgens de woordvoerder van het ministerie is dat wel mogelijk.

Dijkhoff heeft de afgelopen twee jaar 37.000 euro per jaar gekregen, bovenop zijn salaris als Kamerlid. Hij kreeg het wachtgeld, omdat zijn salaris lager is dan zijn loon toen hij nog staatssecretaris en minister was.

Vandaag werd ook bekend dat de VVD’er een reiskostenvergoeding van 4900 euro heeft aangenomen, terwijl hij gratis gebruik kon maken van een auto met chauffeur van de fractie. Dijkhoff noemt dat nu “een domme fout” en betaalt dat bedrag terug.

Volgens Dijkhoff is er daarbij duidelijk iets mis gegaan, zei hij vanmiddag:

Dijkhoff laat wachtgeld stopzetten na ophef

Bekijk ook;

Dijkhoff stort onterechte vergoeding terug en ziet af van wachtgeld

NU 03.12.2019 VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff heeft jaarlijks ten onrechte 4.900 euro aan reiskosten vergoed gekregen en stort dit bedrag terug, meldt HP/De Tijd woensdag. Daarnaast ziet hij alsnog af van de omstreden wachtgeldregeling. Door deze regeling ontving hij 37.000 euro boven op zijn salaris als Kamerlid, omdat hij in het vorige kabinet kortstondig minister is geweest.

Uit onderzoek van HP/De Tijd blijkt dat Dijkhoff een reiskostenvergoeding van 4.900 euro ontvangt voor reizen binnen Nederland, terwijl hij als fractievoorzitter beschikt over een auto met chauffeur die door de VVD betaald wordt.

Daardoor maakt Dijkhoff geen extra reiskosten. De VVD’er toont zich in een reactie op Facebook schuldbewust en spreekt van “een stomme fout”. “Daardoor heb ik een vergoeding ontvangen die ik nooit heb willen krijgen.”

Dijkhoff zegt te hebben geprobeerd de dubbele vergoeding stop te zetten. Naar eigen zeggen heeft hij daarna niet naar zijn loonstrookje gekeken om te controleren of de stopzetting ook was doorgevoerd.

Dijkhoff zet wachtgeldregeling toch stop

Ook gaat de VVD-fractievoorzitter in het bericht in op het wachtgeld dat hij tot voor kort ontving. “Nu de discussie is opgelaaid, ook over hoe dit soort regelingen er in de toekomst uit moet zien, komt er een dimensie bij”, schrijft hij.

“Daarom heb ik besloten mijn mening opzij te zetten en de toelage (bij u beter bekend als: wachtgeld) per direct stop te zetten.” De VVD’er is niet van plan het geïncasseerde wachtgeld terug te betalen

Dijkhoff ontving zo’n 37.000 euro aan wachtgeld per jaar, omdat hij staatssecretaris voor Asiel en een maand minister van Defensie was. De VVD’er heeft hier volgens de wet ruim drie jaar recht op.

Hij kreeg de toelage boven op de 115.000 euro per jaar én toeslagen voor zijn fractievoorzitterschap. Premier Mark Rutte zei afgelopen vrijdag “volledig achter” het besluit van Dijkhoff te staan om het wachtgeld te innen.

Dijkhoff: Recht op wachtgeld

PvdA-Kamerleden Lodewijk Asscher en Lilianne Ploumen, die in het vorige kabinet ook minister waren, accepteerden het extra geld niet. Asscher vindt dat het niet past om boven op het salaris van Kamerlid wachtgeld te ontvangen. “Ik heb een prachtig salaris.” Hij beschouwt de regeling als een vangnet voor wanneer politici zonder baan komen te zitten. Ook VVD-Kamerlid Mark Harbers, tot voor kort staatssecretaris voor Asiel, zag af van de regeling.

Dijkhoff vond en vindt nog steeds dat hij recht heeft op de toeslag. “Ik sta nog steeds volledig achter de regeling en achter iedereen, in de landelijke, provinciale of lokale politiek, die op grond van die regeling ontvangt waar zij of hij voor heeft gewerkt.”

VVD-Kamerlid Arne Weverling maakte na het besluit van zijn fractievoorzitter bekend af te zien de wachtgeldregeling. Hij ontving jaarlijks 10.000 euro, omdat hij voor het Kamerlidmaatschap wethouder is geweest in de gemeente Westland.

Lees meer over: Politiek

VVD-fractievoorzitter Dijkhoff zwicht voor druk en ziet af van wachtgeld

AD 03.12.2019 VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff ziet verder af van zijn wachtgeld à 37.000 euro per jaar. Hij zet zijn mening opzij nu hij opnieuw in opspraak is gekomen door een ten onrechte ontvangen reiskostenvergoeding. In navolging van Dijkhoff zet ook partijgenoot Arne Weverling het wachtgeld stop.

Dijkhoff streek de afgelopen tijd 4900 euro per jaar op voor reiskosten die hij niet maakte, ontdekte HP De Tijd. De tweede man van de VVD had een auto met chauffeur.

Lees ook;

Lees meer

Hij verkeerde in de veronderstelling dat hij die reiskostenvergoeding niet ontving, maar controleerde dat niet. ,,Ik ben zo stom geweest om het niet te checken op mijn loonstrook. Daardoor heb ik een vergoeding ontvangen die ik nooit heb willen krijgen.” Het geld is inmiddels teruggestort, zegt de voorman van de VVD-fractie in de Tweede Kamer.

Klaas Dijkhoff (VVD). © ANP

Ophef

VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff reageert op de ophef die is ontstaan over het wachtgeld dat hij ontvangt. Hij houdt vol dat hij daar recht op heeft, maar zet zijn mening opzij nu hij opnieuw in opspraak is gekomen door een ten onrechte ontvangen reiskostenvergoeding. © ANP

Vorige week moest Dijkhoff zich al verantwoorden omdat hij bovenop zijn salaris wachtgeld ontving. Dat is niet de bedoeling van de wachtgeldregeling, vinden veel critici. Dijkhoff gaf echter geen krimp en kreeg steun van onder anderen premier Mark Rutte.

De fractievoorzitter van de VVD krijgt bovenop zijn salaris als Tweede Kamerlid wachtgeld, omdat hij als minister meer verdiende dan hij momenteel krijgt. Jaarlijks ontvangt hij zo’n 37.000 euro wachtgeld, een bedrag dat bovenop zijn Kamerlidsalaris van 115.000 euro komt. Omdat hij in het vorige kabinet staatssecretaris (Veiligheid en Justitie) en vier weken minister (Defensie) was, heeft hij recht op aanvulling van zijn salaris.

Andere ex-bewindslieden die in de Kamer zijn beland, zoals de PvdA’ers Lodewijk Asscher en Lilianne Ploumen, hebben daarvan afgezien. GroenLinks-Kamerlid Isabelle Diks, die eerder wethouder in Leeuwarden was, besloot deze maand om niet langer wachtgeld te ontvangen en het te veel ontvangen geld terug te betalen.

Maar VVD’er Dijkhoff wilde zijn wachtgeld niet kwijt. Hij vond dat hij er recht op had. ,,Het is uitgesteld loon, net als pensioen’’, zo zei hij eerder tegen de Volkskrant. ,,Daar doe ik ook geen afstand van.’’

Dijkhoff houdt vast aan de ,,niet populaire” opvatting dat hij zijn toelage verdient. Hij stort het ontvangen geld ook niet terug. Maar hij vindt ,,dat in deze discussie onze fractie op inhoud het debat moet kunnen voeren, zonder iedere keer aangesproken te worden op mijn persoonlijk keuze”. Hij heeft ,,helaas gemerkt” dat zijn fractiegenoten werden aangesproken op zijn keuzes.

Hij kan zich voorstellen dat de twee kwesties hem hebben beschadigd. ,,Maar eerlijk gezegd: toen ik die toelage ooit accepteerde, wist ik dat er gedoe kwam. Dat vind ik ook niet erg. Inhoudelijk sta ik er nog steeds volledig achter.” Dat altijd nog ,,liever dan een politiek correcte, maar in mijn ogen feitelijk en juridisch incorrecte mening” verkondigen, stelt hij.

Volste recht

Premier Mark Rutte liet vrijdag nog weten dat Dijkhoff het volste recht op het wachtgeld heeft. Maar toen Rutte daar zelf aanspraak op kon maken heeft hij dat niet gedaan, als hij het zich goed herinnert.

Dijkhoff is overigens niet de enige parlementariër die gebruik maakt van de regeling en er nu vanaf ziet. VVD-Kamerlid Arne Weverling volgt zijn voorbeeld. Weverling kreeg een toelage bovenop zijn salaris als Tweede Kamerlid, zodat hij er niet op achteruitging bij zijn overstap van het wethouderschap naar de Tweede Kamer. Maar hij zet dat nu stop. ,,Dit om de discussie die vorige week is opgelaaid op inhoud te kunnen voeren.”

Net als zijn fractievoorzitter zal Weverling geen geld terugstorten, maar zet hij de regeling vanaf nu stop.

In navolging van Dijkhoff zet ook partijgenoot Arne Weverling het wachtgeld stop. © ANP

Dijkhoff ziet af van verder ontvangen wachtgeld

NOS 03.12.2019 VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff ziet af van het verder ontvangen van wachtgeld bovenop zijn salaris als Kamerlid. In een verklaring op Facebook schrijft Dijkhoff dat hij nog steeds vindt dat hij recht heeft op de vergoeding, maar dat hij niet wil dat de fractie telkens wordt aangesproken op zijn keuze.

Dijkhoff komt met zijn verklaring, nadat weekblad HP/DeTijd vanmorgen meldde dat de VVD’er ook nog een reiskostenvergoeding van 4900 euro per jaar ontvangt, terwijl hij voor zijn zakelijke reizen gratis gebruik kan maken van een auto met chauffeur van de fractie.

Volgens Dijkhoff is er duidelijk iets mis gegaan.

Huidige salaris lager

Vorige week ontstond er ophef nadat bekend was geworden dat Dijkhoff jaarlijks 37.000 euro wachtgeld ontvangt, omdat zijn huidige salaris als fractievoorzitter lager is dan het loon dat hij kreeg toen hij in het vorige kabinet staatssecretaris en drie weken lang minister van Justitie was.

“Ik snap wel dat er een hoop kritiek is”, schrijft Dijkhoff, maar volgens de wet had hij er recht op. “Ik vind het een kromme redenering om wel de wet goed te vinden, maar niet de toepassing ervan. Dan zou je de wet moeten aanpassen.”

Toch heeft hij nu besloten zijn mening “opzij te zetten” en de toelage per direct stop te zetten.

‘Stomme fout’

Daar komt vandaag dus de kwestie van de reiskostenvergoeding bij. “Bij het beantwoorden van de vragen van de journalist kwam ik er achter dat ik een stomme fout heb gemaakt. Daardoor heb ik een vergoeding ontvangen die ik nooit heb willen krijgen”,schrijft Dijkhoff.

Hij ging er vanuit dat de reiskostenvergoeding was stopgezet bij zijn aantreden als fractievoorzitter, maar dat bleek niet zo. “Ik heb na het verzoeken tot stopzetten niet op m’n loonstrook gekeken of alles ook was doorgevoerd. Dat was stom. Vanzelfsprekend heb ik deze vergoeding inmiddels teruggestort.”

De beslissing van Dijkhoff krijgt navolging in de VVD-fractie. Ook Kamerlid Arne Weverling, in het verleden wethouder in de gemeente Westland, laat zijn wachtgeld stopzetten.

 Arne Weverling @ArneWeverling

Net als mijn fractievoorzitter Klaas @dijkhoff heb ik besloten om de wettelijke toelage die ik ontving stop te zetten. Dit om de discussie die vorige week is opgelaaid op inhoud te kunnen voeren.

Bekijk ook

Tweede Kamerlid Arne Weverling (VVD) ziet toch af van wachtgeld

AD 03.12.2019 Na zijn fractievoorzitter Klaas Dijkhoff heeft ook Tweede Kamerlid Arne Weverling (VVD) besloten om af te zien van zijn wachtgeld.

Dijkhoff liet weten de toelage van 37.000 euro per jaar stop te zetten nu hij opnieuw in opspraak is gekomen door een ten onrechte ontvangen reiskostenvergoeding. Westlander Weverling kreeg zo’n 10.000 euro per jaar om zijn salaris als Tweede Kamerlid aan te vullen tot het salaris dat hij kreeg als wethouder van Westland. Een wethouder van een gemeente van meer dan 100.000 inwoners verdient namelijk meer dan een Kamerlid.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Wachtgeld van Weverling

Het wachtgeld van Weverling kwam naar voren uit gegevens die de gemeente Westland vrijgaf nadat de Volkskrant een beroep had gedaan op de Wet openbaarheid van bestuur. ,,Net als mijn fractievoorzitter Klaas Dijkhoff heb ik besloten om de wettelijke toelage die ik ontving stop te zetten”, reageert Weverling. ,,Dit om de discussie die vorige week is opgelaaid op inhoud te kunnen voeren.”

Weverling zag tijdens zijn verkiezingscampagne om Tweede Kamerlid te worden af van wachtgeld, maar ontving het wel toen hij eenmaal aan de slag ging in Den Haag. Tweede Kamerleden hebben wettelijk gezien recht op wachtgeld, maar sommigen zien daar vanaf. Dijkhoff en Weverling nu dus ook.

Knops: wachtgeldregeling adequaat, maar discussie is mogelijk

NOS 29.11.2019 Minister Knops vindt de huidige wachtgeldregeling voor Kamerleden adequaat, maar staat open voor aanpassingen als daar brede politieke steun voor is. Deze week ontstond enige ophef over het wachtgeld dat VVD-fractievoorzitter Dijkhoff en GroenLinks-Kamerlid Diks krijgen op grond van een eerdere functie.

Dijkhoff was eerder staatssecretaris en minister en Diks was wethouder. Dijkhoff is niet van plan zijn wachtgeld stop te zetten, Diks besloot dat wel te doen en het ontvangen bedrag terug te betalen.

Na afloop van de ministerraad benadrukte Knops dat niemand de regels overtreedt en dat er een vangnet moet zijn voor politici. Maar hij kan zich de commotie wel voorstellen, ook “omdat het om grote bedragen gaat”. “De meningen kunnen erover verschillen of je dit wenselijk vindt en in welke mate. Ik vind de huidige regeling adequaat, maar als breed politiek gedeeld wordt dat er iets moet worden veranderd, hoor ik dat graag.”

Regeling al versoberd

De minister wees er ook op dat de regeling de afgelopen jaren al behoorlijk is versoberd. Hij zou de “veel ruimere regels van zo’n tien jaar geleden” niet kunnen verdedigen. Knops is tijdelijk minister, als vervanger van de zieke Ollongren, en binnenkort wordt hij weer staatssecretaris. Hij heeft er nog niet over nagedacht of hij dan ook wachtgeld wil krijgen.

Premier Rutte denkt dat hijzelf toen hij van 2006 tot 2010 Kamerlid was, na eerder staatssecretaris te zijn geweest, niet van de wachtgeldregeling gebruik heeft gemaakt. Maar hij moet nog nakijken of dat echt zo is.

Rutte staat er wel achter dat Dijkhoff wachtgeld ontvangt. “Hij maakt gebruik van een recht dat hij heeft en dat vind ik 100 procent acceptabel.”

Bekijk ook;

© Hollandse Hoogte / Laurens van Putten „We zijn bezig om te kijken of het anders moet”, aldus de CDA-bewindsman.

Wachtgeldregeling mogelijk aangepast

MSN 29.11.2019 De wachtgeldregeling voor politici gaat mogelijk op de schop. Het kabinet onderzoekt of er iets moet veranderen. Dat zegt minister Knops (Binnenlandse Zaken) nadat er deze week ophef ontstond over een fors jaarlijks extraatje van 37.000 euro voor VVD-fractieleider Dijkhoff.

„We zijn bezig om te kijken of het anders moet”, zegt de CDA-bewindsman. Hij wil nog niet zeggen wat er mogelijk verandert. „Daar ga ik nu niet op in. Het is altijd goed om te kijken of regelingen nog voldoende zijn of dat ze moeten worden aangepast.” Knops zegt met de Tweede Kamer te willen bespreken hoe het anders moet.

Deze week ontstond er ophef over de vergoeding van Dijkhoff. De VVD-fractieleider strijkt ieder jaar naast zijn salaris als Kamerlid 37.000 euro wachtgeld op. De liberaal ontvangt dat bedrag omdat hij in het kabinet-Rutte II staatssecretaris van Asiel en een maandje minister van Defensie was.

Premier Rutte staat achter de keuze van Dijkhoff. „Dat is een recht wat je hebt, dat is gewoon onderdeel van de arbeidsvoorwaarden.” De premier wil er voorlopig geen werk van maken om de regeling te veranderen. „Dat heeft voor mij nu geen prioriteit.” Rutte gaat nog ’definitief checken’ of hij zelf heeft afgezien van wachtgeld toen hij na zijn tijd als staatssecretaris in de Kamer kwam. „U kent mijn legendarische geheugen. Ik wil het even zeker weten.”

VVD-fractievoorzitter Dijkhoff zegt zelf dat hij ook zonder wachtgeld al meer verdient dan als staatssecretaris. Dat komt door sommige toeslagen, die bovenop het Kamerlidsalaris van 115.000 euro komen. Dijkhoff krijgt per jaar nog eens een vergoeding van zo’n 18.000 euro netto voor verblijfkosten en 4.900 euro voor binnenlands reisverkeer.

De wachtgeldregeling is er voor politici die hun baan verliezen, bijvoorbeeld na verkiezingen of bij het vallen van een kabinet. Dijkhoff heeft dus wel recht op de vergoeding, maar andere politici zien er regelmatig van af. Dat doen PvdA-Kamerleden – tevens oud-bewindslieden – Asscher en Ploumen bijvoorbeeld omdat ze de vergoeding al riant genoeg vinden.

Zijn jaarlijkse extraatje is meer dan een modaal inkomen voor gewone Nederlanders, dat volgens het CPB dit jaar neerkomt op 36.000 euro. De volksvertegenwoordiger heeft bewust besloten van de regeling gebruik te maken, laat hij weten. „Over de arbeidsvoorwaarden van een ministerschap of staatssecretariaat valt niet te onderhandelen”, zegt de fractievoorzitter.

Wachtgeldregeling mogelijk aangepast

Telegraaf 29.11.2019 De wachtgeldregeling voor politici gaat mogelijk op de schop. Het kabinet onderzoekt of er iets moet veranderen. Dat zegt minister Knops (Binnenlandse Zaken) nadat er deze week ophef ontstond over een fors jaarlijks extraatje van 37.000 euro voor VVD-fractieleider Dijkhoff.

„We zijn bezig om te kijken of het anders moet”, zegt de CDA-bewindsman. Hij wil nog niet zeggen wat er mogelijk verandert. „Daar ga ik nu niet op in. Het is altijd goed om te kijken of regelingen nog voldoende zijn of dat ze moeten worden aangepast.” Knops zegt met de Tweede Kamer te willen bespreken hoe het anders moet.

Deze week ontstond er ophef over de vergoeding van Dijkhoff. De VVD-fractieleider strijkt ieder jaar naast zijn salaris als Kamerlid 37.000 euro wachtgeld op. De liberaal ontvangt dat bedrag omdat hij in het kabinet-Rutte II staatssecretaris van Asiel en een maandje minister van Defensie was.

Bekijk ook: 

Rutte staat helemaal achter wachtgeld Dijkhoff 

Premier Rutte staat achter de keuze van Dijkhoff. „Dat is een recht wat je hebt, dat is gewoon onderdeel van de arbeidsvoorwaarden.” De premier wil er voorlopig geen werk van maken om de regeling te veranderen. „Dat heeft voor mij nu geen prioriteit.” Rutte gaat nog ’definitief checken’ of hij zelf heeft afgezien van wachtgeld toen hij na zijn tijd als staatssecretaris in de Kamer kwam. „U kent mijn legendarische geheugen. Ik wil het even zeker weten.”

VVD-fractievoorzitter Dijkhoff zegt zelf dat hij ook zonder wachtgeld al meer verdient dan als staatssecretaris. Dat komt door sommige toeslagen, die bovenop het Kamerlidsalaris van 115.000 euro komen. Dijkhoff krijgt per jaar nog eens een vergoeding van zo’n 18.000 euro netto voor verblijfkosten en 4.900 euro voor binnenlands reisverkeer.

De wachtgeldregeling is er voor politici die hun baan verliezen, bijvoorbeeld na verkiezingen of bij het vallen van een kabinet. Dijkhoff heeft dus wel recht op de vergoeding, maar andere politici zien er regelmatig van af. Dat doen PvdA-Kamerleden – tevens oud-bewindslieden – Asscher en Ploumen bijvoorbeeld omdat ze de vergoeding al riant genoeg vinden.

Meer dan modaal

Zijn jaarlijkse extraatje is meer dan een modaal inkomen voor gewone Nederlanders, dat volgens het CPB dit jaar neerkomt op 36.000 euro. De volksvertegenwoordiger heeft bewust besloten van de regeling gebruik te maken, laat hij weten. „Over de arbeidsvoorwaarden van een ministerschap of staatssecretariaat valt niet te onderhandelen”, zegt de fractievoorzitter.

Bekijk meer van; overheidsbeleid overheid Dijkhoff Knops Mark Rutte Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenlandse Zaken

Kabinet: Wachtgeldregeling voor ex-bewindspersonen mogelijk op de schop

AD 29.11.2019 Minister Raymond Knops van Binnenlandse Zaken bekijkt of de wachtgeldregeling voor ex-bewindspersonen aangepast moet worden. Nu hebben voormalig ministers en staatssecretarissen recht op aanvulling van hun salaris als ze een nieuwe baan krijgen.

Zo krijgt VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff in de Tweede Kamer wachtgeld – bóvenop zijn salaris – omdat hij in het vorige kabinet staatssecretaris en een tijdje minister was. ,,We zijn bezig om te kijken of het anders moet’’, zegt minister Knops desgevraagd na afloop van de ministerraad.

Wat het kabinet precies wil veranderen, wil Knops niet zeggen. ,,Daar ga ik nu niet op in. Dat is iets wat we met de Tweede Kamer gaan bespreken. Het is altijd goed om te kijken of regelingen nog voldoende zijn, of dat ze moeten worden aangepast.’’

VVD-fractievoorzitter Dijkhoff kwam deze week in het nieuws omdat hij jaarlijks zo’n 37.000 euro wachtgeld krijgt. Dat bedrag komt bovenop zijn Kamerlidsalaris van 115.000 euro. Omdat hij in het vorige kabinet staatssecretaris (Veiligheid en Justitie) en vier weken minister (Defensie) was, heeft hij recht op aanvulling van zijn salaris.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Terugbetalen

Andere ex-bewindspersonen die op dit moment Tweede Kamerlid zijn, onder wie PvdA’ers Lodewijk Asscher en Lilianne Ploumen, zagen af van wachtgeld toen ze parlementslid werden. GroenLinks-Kamerlid Isabelle Diks, die eerder wethouder in Leeuwarden was, besloot deze maand om niet langer wachtgeld te ontvangen en het te veel ontvangen geld terug te betalen.

Maar VVD’er Dijkhoff wil zijn wachtgeld niet kwijt. Hij vindt dat hij er recht op heeft. ,,Het is uitgesteld loon, net als pensioen’’, zo zei hij tegen de Volkskrant. ,,Daar doe ik ook geen afstand van.’’

Geen overtreding

Minister Knops, die verantwoordelijk is voor de wachtgeldregeling, zegt dat hij zich ‘de commotie kan voorstellen’. ,,Maar niemand overtreedt op dit moment de regels’’, zegt hij. ,,Als we wat willen veranderen, moeten we de regels aanpassen. Ik vind de regeling zoals die nu is adequaat, maar ik zeg ook dat ik het graag hoor als er een breed gedeelde opvatting is dat we zaken moeten veranderen.’’

Knops zegt dat hij nog niet weet of hij zélf aanspraak zou maken op wachtgeld als hij na zijn ministerschap weer staatssecretaris wordt of in de Tweede Kamer komt. ,,Daar heb ik nog niet over nagedacht.’’

Rutte: volste recht

Premier Mark Rutte staat ‘er volledig achter’ dat Dijkhoff gebruik maakt van de regeling. ,,Dat is een recht wat je hebt, dat is gewoon onderdeel van de arbeidsvoorwaarden.’’ 

De premier wil er voorlopig geen werk van maken om de regeling te veranderen. ,,Dat heeft voor mij nu geen prioriteit.’’

Toen Rutte zelf aanspraak kon maken op de regeling heeft hij dat niet gedaan, als hij zich goed herinnert. Hij gaat nog ‘definitief checken’ of hij inderdaad heeft afgezien van wachtgeld toen hij na zijn tijd als staatssecretaris in de Kamer kwam. ,,U kent mijn legendarische geheugen. Ik wil het even zeker weten.’’

„Dat is een recht wat je hebt, dat is gewoon onderdeel van de arbeidsvoorwaarden’’, aldus Rutte. Hollandse Hoogte / Maarten Hartman

Rutte staat helemaal achter wachtgeld Dijkhoff

Telegraaf 29.11.2019 VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff heeft het volste recht dat hij wachtgeld ontvangt naast zijn salaris als Tweede Kamerlid, vindt premier Mark Rutte. Maar toen Rutte daar zelf aanspraak op kon maken heeft hij dat niet gedaan, als hij zich goed herinnert.

Dijkhoff krijgt wachtgeld bovenop zijn salaris, omdat hij als minister meer verdiende dan nu. Andere ex-bewindslieden die in de Kamer zijn beland, zoals de PvdA’ers Lodewijk Asscher en Lilianne Ploumen, hebben daarvan afgezien. Maar Rutte staat „er volledig achter” dat zijn partijgenoot dit doet. „Dat is een recht wat je hebt, dat is gewoon onderdeel van de arbeidsvoorwaarden.”

Bekijk ook: 

Dijkhoff reageert op wachtgeld: ‘Dit is geen nieuws’ 

Bekijk ook: 

Klaas Dijkhoff krijgt elk jaar 37.000 euro wachtgeld 

De premier wil er voorlopig geen werk van maken om de regeling te veranderen. „Dat heeft voor mij nu geen prioriteit.”

Rutte gaat nog „definitief checken” of hij inderdaad heeft afgezien van wachtgeld toen hij na zijn tijd als staatssecretaris in de Kamer kwam. „U kent mijn legendarische geheugen. Ik wil het even zeker weten.”

Bekijk ook: 

Rutte heeft een kast vol krassen verzameld 

De wachtgeldregeling is „adequaat”, vindt ook verantwoordelijk minister Raymond Knops. Wel heeft hij een aantal „verbeteringen” voorgesteld, zoals gratis sollicitatietraining voor Kamerleden die broeden op een vertrek. Hij hoopt ze zo sneller aan een nieuwe baan te helpen, zodat ze minder aanspraak maken op wachtgeld.

Wil de Tweede Kamer nog meer aanpassen, dan zal dat wel blijken zodra de Kamer zich over die voorstellen buigt. „Dan kan dat ook onderwerp van gesprek zijn.”

Bekijk meer van; overheidsbeleid overheid Mark Rutte Klaas Dijkhoff Den Haag Kamer van Volksvertegenwoordigers Tweede Kamer der Staten-Generaal

Rutte denkt dat hij geen wachtgeld heeft aangevraagd: ‘Maar Dijkhoff mag dat doen’

RTL 29.11.2019 Of premier Rutte in het verleden zijn salaris met wachtgeld heeft opgeplust? “Volgens mij niet. Ik dacht het niet”, zegt Rutte na vragen van RTL Nieuws tijdens zijn wekelijkse persconferentie. Dat de huidige fractievoorzitter van de VVD, Klaas Dijkhoff, dat wel doet vindt Rutte ‘zijn goed recht.’

“Ik begrijp dat Dijkhoff het wel doet. Ik sta daar ook achter. Hij mag dat doen”, zei premier Rutte tijdens zijn wekelijkse persconferentie.

Lees ook:

Dijkhoff geeft wachtgeld van 37.000 euro per jaar niet terug: ‘Ik hou me aan de wet’

Wachtgeld Dijkhoff

Deze week werd bekend dat de fractievoorzitter van de VVD zijn salaris opplust met wachtgeld: jaarlijks krijgt Dijkhoff 37.000 euro bruto per jaar aan wachtgeld. Volgens de regels heeft hij daar recht op omdat Dijkhoff staatssecretaris en kort minister van Defensie is geweest in het vorige kabinet.

Het inkomen dat een politicus misloopt met zijn nieuwe baan, kan hij laten opvullen met wachtgeld. Een oud-politicus krijgt net zo lang wachtgeld als hij of zij in de politiek heeft gezeten, met een minimum van 2 jaar en een maximum van 3 jaar en 2 maanden. De wachtgeldregeling is er omdat het politieke leven erg onzeker is.

Deed Rutte dat?

Of Rutte ook wachtgeld heeft geïnd toen hij tussen 2006 en 2010 fractievoorzitter was? Hij ‘denkt van niet’. “Maar ik ga het voor de zekerheid nog even uitzoeken. Het was volgens mij geen automatisme en dat moest je actief doen en daar staat mij niets van bij.”

Rutte staat er achter dat Dijkhoff het wel heeft gedaan. “Dat is zeer verdedigbaar.”

RTL Nieuws; Mark Rutte

Rutte denkt dat hij geen wachtgeld heeft aangevraagd: ‘Maar Dijkhoff mag dat doen’

MSN 29.11.2019 Of premier Rutte in het verleden zijn salaris met wachtgeld heeft opgeplust? “Volgens mij niet. Ik dacht het niet”, zegt Rutte na vragen van RTL Nieuws tijdens zijn wekelijkse persconferentie. Dat de huidige fractievoorzitter van de VVD, Klaas Dijkhoff, dat wel doet vindt Rutte ‘zijn goed recht.’

“Ik begrijp dat Dijkhoff het wel doet. Ik sta daar ook achter. Hij mag dat doen”, zei premier Rutte tijdens zijn wekelijkse persconferentie.

Wachtgeld Dijkhoff

Deze week werd bekend dat de fractievoorzitter van de VVD zijn salaris opplust met wachtgeld: jaarlijks krijgt Dijkhoff 37.000 euro bruto per jaar aan wachtgeld. Volgens de regels heeft hij daar recht op omdat Dijkhoff staatssecretaris en kort minister van Defensie is geweest in het vorige kabinet.

Het inkomen dat een politicus misloopt met zijn nieuwe baan, kan hij laten opvullen met wachtgeld. Een oud-politicus krijgt net zo lang wachtgeld als hij of zij in de politiek heeft gezeten, met een minimum van 2 jaar en een maximum van 3 jaar en 2 maanden. De wachtgeldregeling is er omdat het politieke leven erg onzeker is.

Deed Rutte dat?

Of Rutte ook wachtgeld heeft geïnd toen hij tussen 2006 en 2010 fractievoorzitter was? Hij ‘denkt van niet’. “Maar ik ga het voor de zekerheid nog even uitzoeken. Het was volgens mij geen automatisme en dat moest je actief doen en daar staat mij niets van bij.”

Rutte staat er achter dat Dijkhoff het wel heeft gedaan. “Dat is zeer verdedigbaar.”

december 4, 2019 Posted by | 2e kamer, integriteit, Klaas Dijkhoff VVD, politiek, reiskosten, tweede kamer, VVD, wachtgeld | , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Klaas Dijkhoff VVD en het gerommel met wachtgeld

Kabinet Rutte 3 – Nederland ook in de strijd tegen IS in Irak en verder – deel 9

 

Ank Bijleveld, minister van Defensie en premier Mark Rutte tijdens het debat gisteravond

Verlenging Missie Irak tot 2021

De Tweede Kamer is akkoord met een verlenging van de missie in Irak tot eind 2021. Maar partijen dringen er wel op aan om druk te zetten op de Iraakse regering om het harde optreden tegen betogers te stoppen.

De missie maakt deel uit van de strijd van een internationale coalitie tegen terreurgroep IS. Ongeveer zestig Nederlandse militairen trainen Iraakse en Koerdische militairen. Ook zijn er kleine bijdrages aan missies van de NAVO en EU.

De dreiging van IS is nog steeds niet verdwenen en daarom moet Nederland volgens een ruime meerderheid van de Kamer actief blijven in het Arabische land. Over de verlenging werd 19.12.2019 gedebatteerd.

AD 20.12.2019

Motie van wantrouwen

Informatie over burgerdoden heeft geen rol gespeeld in de beslissing over de verlenging van de missie in Syrië en Irak.

Dat zei premier Mark Rutte 27.11.2019 in een urenlang debat. Het kabinet overleefde een motie van wantrouwen van de SP.

De Tweede Kamer debatteerde met premier Rutte en minister Bijleveld over het bombardement. De vraag was vooral wie daar op welk moment vanaf wist. Een motie van wantrouwen van de SP tegen Rutte en Bijleveld kreeg geen Kamermeerderheid.

Met terugwerkende kracht is het lastig te begrijpen hoe er in juni 2015 door het toenmalige kabinet is gereageerd op het bericht dat bij een aanval van een Nederlandse F-16 op een IS-bommenfabriek in het Iraakse Hawija waarschijnlijk burgerslachtoffers waren gevallen. Internationale media spraken direct al van zo’n zeventig slachtoffers.

Hoewel het kabinet twee weken later over een verlenging van de missie van de militairen moest beslissen, is de informatie niet gedeeld in de ministerraad. Toenmalig Defensieminister Jeanine Hennis vermoedt dat ze premier Rutte destijds wel heeft geïnformeerd en ze weet het zeker over toenmalige collega Koenders van Buitenlandse Zaken. Die twee zeggen daar geen herinnering aan te hebben.

Daar moet allemaal niets achter worden gezocht, hield Rutte gisteren 27.11.2019 vol tegenover een kritische Tweede Kamer. Alles is destijds ‘volgens de regels verlopen’. De informatie over de burgerdoden ‘is niet bewust achtergehouden uit angst dat de verlenging in gevaar zou komen’, zoals de oppositie vermoedt.

Mogelijke burgerslachtoffers waren “niet relevant” voor het besluit om te verlengen, zo verdedigde Rutte het Kabinetsoptreden. “Er is altijd een risico op burgerslachtoffers.”

Alle procedures zijn correct gevolgd na de melding van burgerslachtoffers door een Nederlandse aanval in Irak in 2015, benadrukte premier Mark Rutte woensdagavond. Maar hij snapt ook het “ongemak” dat er bij de Kamer hierover heerst.

Rutte kon zich informatie van Hennis niet herinneren

Waarom gingen de alarmbellen niet af toen media een dag na de aanval meldden dat er zeker zeventig burgerdoden waren gevallen, vroegen partijen herhaald. “Omdat het werd onderzocht”,zo verklaarde Rutte keer op keer. En de internationale coalitie kon op basis van die openbare bronnen niks vaststellen.

Daarna sleepte het dossier zich weer verder…….!!!!!!

Het industriegebied in Hawija Irak is volledig verwoest  foto NOS

Schadecompensatie

Dertig slachtoffers en nabestaanden van Nederlandse bombardementen in Irak willen daarvoor gecompenseerd worden door de Nederlandse staat. Dat bevestigt hun advocaat Liesbeth Zegveld.

Bij een aanval door een Nederlandse F-16 op de plaats Hawija kwamen in juni 2015 zeker zeventig onschuldige burgers om het leven, onthulden de NOS en NRC vorige maand. Het bombardement was gericht op een autobommenfabriek van IS, maar doordat daar veel meer munitie lag dan gedacht, werd ook de wijk eromheen verwoest.

Zegveld vertegenwoordigt 28 nabestaanden van het bombardement op Hawija en twee mensen die slachtoffer zijn geworden van een Nederlandse aanval op een woonhuis in de stad Mosul, een paar maanden later. Daarbij vielen vier doden.

“Waar het om gaat is de vraag: wat heeft Nederland gedaan om te voorkomen dat er zo veel burgerslachtoffers zouden vallen”, zegt Zegveld. “Het is natuurlijk een IS-gebied, maar bewoners hadden bijvoorbeeld gewaarschuwd kunnen worden met pamfletten met de tekst: mensen, het is niet zeker dat het hier vannacht veilig is.”

Geen rechtszaak

De slachtoffers hebben aangegeven hulp te willen en zijn via een journalist en een lokale organisatie in contact gekomen met Zegveld. De zaak is nog in een pril stadium; de groep nabestaanden breidt zich nog steeds uit. De advocaat heeft nu twee vertaalde verklaringen.

Ze zegt een rechtszaak te willen voorkomen. “Het is een schande als het tot een vordering zou moeten leiden.” Ze wil met de lijst met namen naar Defensie in de verwachting dat die de nabestaanden gaat compenseren.

Defensieminister Bijleveld liet tijdens een debat woensdagavond 27.11.2019 nogmaals weten inderdaad met een regeling voor nabestaanden bezig te zijn. Hoe die eruit moet komen te zien is onduidelijk. Eerder zei ze dat het geen erkenning is van schuld, maar een blijk van goede wil.

‘Nederland had plicht om te helpen’

Advocaat Zegveld vindt dat Nederland de slachtoffers eerder had moeten helpen. “Het is idioot als je mensen vijf jaar laat zitten. Er is geen proactieve houding. Ze hadden heel veel schade kunnen beperken door mensen tegemoet te komen, dat is ook hun plicht.” De advocaat zegt ook dat Nederland de plicht had om na de aanval hulp te bieden.

Instanties die de NOS heeft gesproken, denken dat er in totaal honderden mensen zijn die een naaste zijn verloren of materiële schade hebben.

Een Nederlands bombardement in Irak vier jaar geleden is gruwelijk misgegaan, zo blijkt uit onderzoek van NOS en NRC. Tientallen burgers kwamen bij een luchtaanval op een bommenfabriek in Hawija om het leven. Hoe dat precies heeft kunnen gebeuren, is onduidelijk. Inwoners van het stadje vinden de schuldvraag niet zo interessant.

Zij vragen zich vooral af wanneer ze eindelijk een schadevergoeding krijgen.

De enorme ravage die het bombardement op 3 juni 2015 aanricht blijft bij de internationale media niet onopgemerkt. Op beelden van die nacht is te zien hoe het ziekenhuis in Hawija overspoeld wordt met gewonden. Inwoners spreken van “een atoombom die insloeg” en die vijftig kilometer verderop, in Kirkuk, nog te horen was. “Een complete woonwijk is verwoest”, schrijft persbureau Reuters.

De wijk werd door de Amerikaanse generaal John Hesterman op een persconferentie na de luchtaanval omschreven als een “industriegebied”. Dat is wat overdreven als je oude foto’s van de wijk bekijkt. Er stonden inderdaad grote gebouwen: een elektriciteitscentrale, een brandweerkazerne en een ijsfabriek. Maar er was vooral laagbouw: kleine panden waar winkeltjes, een naaiatelier en een theehuis voor een levendige sfeer zorgden.

Bekijk ook;

Dossier luchtaanval Hawija

Live AD

Teruglezen: Het Tweede Kamerdebat over burgerdoden Irak NRC

Verslaggever Inge Lengton live bij het debat;

  Tweets by ‎@IngeLengton

Dossier Luchtaanval Hawija NRC

lees: Brief MIN DEF Antwoorden Kamervragen burgerslachtoffers Karabulut 25.11.2019

lees: Brief MIN DEF Beantwoording nadere vragen over de wapeninzet in Hawija 25.11.2019

lees: Brief MIN DEF SV Karabulut over passage uit boek missie F16 25.11.2019

lees: Beantwoording nadere vragen over de wapeninzet in Hawija brief 25.11.2019

lees: regeling Werkzaamheden over antwoorden op vragen over de 70 burgerdoden in Irak Brief 20.11.2019

lees: Feitenrelaas inzake de transparantie over burgerslachtoffers bij luchtaanvallen brief 05.11.2019

lees: Transparantie burgerslachtoffers bij luchtaanvallen in de strijd tegen ISIS brief 04.11.2019

lees: kamerbrief over het iob onderzoek naar stabilisatieprogrammas in syrie  7 september 2018

lees: rapport review of the monitoring systems of three projects in syria  7 september 2018

lees: Civilian Casualty Review Report Redacted 17.04.2018

lees: kamerbrief met voortgangsrapportage nederlandse bijdrage in strijd tegen isis 13.04.2018

lees: kamerbrief aanvullende artikel 100 brief nederlandse bijdrage aan de strijd tegen isis 29.01.2016

Zie ook: Kabinet Rutte 3 – Nederland ook in de strijd tegen IS in Irak en verder – deel 8

Zie ook: Kabinet Rutte 2 en 3 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 7

zie ook:  Kabinet Rutte 2 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 6

zie ook:  Kabinet Rutte 2 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 5

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 4

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 3

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 2

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 1

VS en bondgenoten staken trainingsmissie in Irak, militairen extra beveiligd

NU 04.01.2020 De Verenigde Staten en hun bondgenoten staken vanwege de verhoogde dreiging van een aanval uit Iran per direct en voor onbepaalde tijd trainingen van Iraakse militairen in opleiding, laat een woordvoerder van de NAVO zaterdag weten. De bescherming van alle troepen die meedoen aan de militaire operatie Inherent Resolve (OIR) wordt opgeschaald.

Dat besluit zou ook Nederlandse militairen en experts onder verscherpt toezicht stellen. Nederland nam samen met veertien andere bondgenoten van de VS deel aan OIR.

“De veiligheid van ons personeel in Irak gaat boven alles”, zegt woordvoerder Dylan White van de NAVO. “Wij blijven alle nodige voorzorgsmaatregelen nemen. De NAVO-missie wordt voortgezet, maar de trainingsactiviteiten worden tijdelijk opgeschort.”

Uit een Kamerbrief (meer) van medio oktober blijkt dat in Noord-Irak en Bagdad ten minste zestig Nederlandse militairen actief zijn, mogelijk gesteund door twintig experts. De Nederlandse militairen geven onder meer trainingen aan Koerdische en Iraakse militairen in het gebied.

Uitgerekend in Bagdad vond in de nacht van vrijdag op zaterdag een nieuwe luchtaanval plaats. Een konvooi van de door Iran gesteunde militiegroepering Popular Mobilisation Forces (PMF) werd onder vuur genomen. Ten minste zes mensen kwamen daarbij om het leven, aldus Iraakse staatsmedia.

Het land vermoedt dat de Amerikanen achter de aanval zitten. In de drie uitgebrande auto’s zouden medici en geen hooggeplaatste militairen hebben gezeten.

Een woordvoerder van de OIR ontkent zaterdagochtend dat de internationale coalitie de laatste dagen luchtaanvallen heeft uitgevoerd ten noorden van Bagdad.

Trump: ‘VS wil oorlog met Iran voorkomen, niet starten’

Conflict tussen Iran en VS escaleert na dood Iraanse generaal

De spanningen tussen de VS en Iran zijn opgelaaid nadat de Amerikanen vrijdag de Iraanse generaal Qassem Soleimani doodden bij een luchtaanval op een vliegveld in Irak. Soleimani gold als de belangrijkste militair en op grootayatollah Ali Khamenei na machtigste man in Iran. Hij wordt zaterdag begraven in Bagdad.

Iran zint op wraak en dreigt hard terug te slaan naar de Amerikanen. President Donald Trump nam daarom de beslissing om drieduizend extra militairen naar het gebied te sturen om de veiligheid in de regio te waarborgen. Eerder deze week ging een bataljon van 750 militairen hen al voor.

Sinds mei hebben de Amerikanen al ongeveer veertienduizend extra militairen naar het Midden-Oosten gestuurd naar aanleiding van de groeiende onrust.

Democraat Sanders wil met wet macht Trump aan banden leggen

De lijn van Trump kwam hem op kritiek van de Democraten te staan. Chuck Schumer, de Democratische fractievoorzitter in de Senaat, vindt dat Trump “niet het recht heeft om een oorlog met Iran te beginnen”. Volgens hem moet het Amerikaanse Congres, waarin de Democraten de scepter zwaaien, daar toestemming voor geven.

Presidentskandidaat Bernie Sanders wil verdere “militaire plannen” van Trump met een wetsvoorstel dwarsbomen. In de nacht van vrijdag op zaterdag introduceerde hij een maatregel waarmee het Congres straks vrijwel iedere uitgave van Trump in het Midden-Oosten moet goedkeuren.

Zie ook: Aanval op Iraanse generaal is kantelpunt: alles wat je erover moet weten

Lees meer over: Iran  Verenigde Staten  Donald Trump  Buitenland  Spanningen Iran

Onder dit soort erbarmelijke omstandigheden moesten de Nederlandse commando’s in Irak hun ’medische wonderen’ verrichten. Ⓒ Ministerie van Defensie

Nederlandse gewondenverzorgers onderscheiden voor werk in Irak

Telegraaf 19.12.2019 Nederlandse militaire gewondenverzorgers hebben eind 2016 in Irak honderden levens gered tijdens de slag om Mosul. Aan de inzet van deze special forces medics werd geen ruchtbaarheid gegeven, maar deze komt naar buiten nu veertien militairen van het Korps Commandotroepen en MARSOF-mariniers ervoor worden onderscheiden.

Elitemilitairen geven altijd hoog op van hun training. Daarop zijn kapitein Matthijs en de korporaals Nick, Henk en Joris geen uitzondering. Maar wat zij tussen oktober en december 2016 te verstouwen kregen, daar kon geen training hen op voorbereiden. De commando’s waren in Noord-Irak voor het opleiden van lokale speciale eenheden, toen de strijd tegen IS naar een climax ging met de aanval op Mosul, het laatste bolwerk van het kalifaat.

In het veld krijgen teamleider Matthijs en gewondenverzorger Nick door dat er grote behoefte is aan militairen die een opvangpost kunnen bemannen buiten Mosul. De plek waar de eerste medische handelingen zullen worden verricht om gewonden te stabiliseren voor vervoer naar een ziekenhuis, een uur verderop in Erbil. Met niet meer dan wat ze in hun rugzakken hebben, vertrekt een groepje commando’s en mariniers richting het aanstaande front.

Ⓒ Ministerie van Defensie

„’s Ochtends stond ik nog op de schietbaan instructie te geven, ’s avonds waren we bezig de tenten op te zetten die we van de Irakezen hadden gekregen; en toen kwamen al de eerste gewonden”, vertelt geneeskundige Henk. Zijn leidinggevende Matthijs knikt. „We hebben spullen en medicijnen bij elkaar gezocht en zijn aan de slag gegaan. Ons werk doen op een geïsoleerde plek, met weinig middelen, zonder hulp van buitenaf; dat is waarvoor special forces zijn opgezet.”

Van ’s ochtends vroeg tot het invallen van de duisternis krijgen de Nederlanders een stroom van ernstig gewonden in hun tenten. Eerst veel burgers, dan vooral militairen. De mensen worden neergelegd op veldbedjes en daar moeten Nick, Henk en Joris werk doen dat in Nederland het domein is van traumateams: schotwonden ontsmetten en hechten, tourniquets waarmee ernstige bloedingen worden gestopt aanleggen en door explosieven afgeblazen ledematen verbinden. Tijd om erover na te denken is er nauwelijks. De ambulances blijven komen.

Levensreddend werk in een tentje in Irak.

Levensreddend werk in een tentje in Irak.

Ⓒ Ministerie van Defensie

„Je komt in een soort van rush. Je doet je ding en blijft doorgaan. De positieve feedback van de Irakezen helpt en wanneer je ziet dat je mensen kunt redden, krijg je daar ook een boost van”, vertelt korporaal Henk. „Er waren ook wel minder leuke dingen”, zegt Nick met gevoel voor understatement. „Mensen die onder je ogen dood gaan en kinderlijkjes die worden binnengebracht; maar je kunt het er wel met de man naast je over hebben. Als je dan denkt: we hebben er alles aan gedaan, dan is het goed.”

Collega Joris knikt. „Als we ’s avonds het bloed van de vloer dweilden, hadden we het er ook wel over. Natuurlijk maak je krankzinnige situaties mee. Dat je aan het lunchen bent in een ruimte waar in de hoek drie bodybags liggen. Je kunt die stoffelijke overschotten meegeven aan een ambulance, maar wat als er dan nieuwe gewonden worden binnengebracht die naar het ziekenhuis moeten? Dan kun je die ambulance beter laten wachten en de lege plekken voor die patiënten gebruiken. Dat soort ethische dilemma’s waren er vrijwel permanent en er is niemand die deze voor je oplost.”

Bewijs

Maar liefst 798 gewonden passeren de Nederlandse post, die mee verhuist met het opschuivende front. De Nederlanders ’verliezen’ maar tien tot twintig patiënten. Het team concludeert dat de meeste gewonden het zonder de eerste hulp niet hadden gehaald. Het belang dat de Irakezen aan het werk hechten, is volgens Matthijs het ultieme bewijs van het Nederlandse succes. Toen de commando’s en mariniers vanwege het wachten op politieke toestemming voor een verplaatsing niet actief waren, werd een deel van de operatie in Mosul stilgelegd.

Ⓒ Ministerie van Defensie

„Zonder de zekerheid dat iemand voor ze zou zorgen wanneer ze gewond raakten, was de wil van de Irakezen om te vechten niet groot”, legt de officier uit. „Dat is logisch. Als militair wil je die zekerheid hebben. Ik weet na Mosul dat als je gewond raakt, je niet in betere handen kunt zijn dan bij deze jongens.”

’Zonder hen was ik dood in Iraakse greppel geëindigd’

De Nederlandse cameraman Sebastiaan Knoops werkte zich bij CNN op naar de eredivisie van de tv-journalistiek: filmen in oorlogs- en crisisgebieden. Alles ging crescendo, tot een oktoberdag in 2016, die hij alleen dankzij onwaarschijnlijk veel geluk en Nederlandse gewondenverzorgers wist te overleven.

Knoops is die dag vanuit het Iraakse Erbil onderweg naar Mosul. De CNN-ploeg rijdt in een gepantserde suv en heeft een Britse oud-militair van de elite-eenheid SAS bij zich als veiligheidsadviseur. De dreiging blijkt alleen niet van het slagveld te komen, maar vanuit het brein van de lokale chauffeur.

„Hij kreeg een epileptische aanval”, vertelt Knoops. „De chauffeur duwde het gaspedaal daardoor helemaal in en de auto ging steeds harder rijden. Onze veiligheidsman probeerde zijn voet van het pedaal te krijgen, maar dat lukte niet. We schijnen tegen de 200 km/u te hebben gereden en toen flipte de auto. Ik ben eruit geslingerd en met mijn hoofd tegen een rots geklapt.”

Cameraman Sebastiaan Knoops dankt zijn leven aan de hulp van de Nederlandse commando’s in Irak.

Cameraman Sebastiaan Knoops dankt zijn leven aan de hulp van de Nederlandse commando’s in Irak.

Midden in de woestijn eindigen met zwaar inwendig letsel, ernstig hoofd- en hersenletsel en veel bloedverlies. De kans dit te overleven zou normaal heel erg klein zijn, constateert Knoops nu. Maar na het ongeluk keren zijn kansen. Een ambulancebemanning ziet de crash gebeuren. Nog voor de wielen van de over de kop geslagen suv zijn gestopt met draaien, beginnen de broeders met de hulpverlening. Het tweede geluk is dat de Nederlandse commando’s zich twee dagen eerder hebben gemeld bij de lokale autoriteiten. Daardoor weten de ambulancemedewerkers waar ze Knoops heen kunnen brengen.

„Een van de risico’s die je loopt met hersenschade, is stikken”, vertelt de Nederlander. „De commando’s hadden twee uur voor mijn ongeluk zuurstofflessen gekregen, Daarmee konden ze me redden. Ze brachten me daarna naar Erbil. Ik was de hele tijd bij bewustzijn, maar ik kan me er niets meer van herinneren. De hele maand na het ongeluk ben ik kwijt. Ik heb alles wat er is gebeurd van anderen gehoord.”

“De hele maand na het ongeluk ben ik kwijt”

In Erbil kiezen de elitemilitairen er op advies van een Nederlandse arts voor Knoops naar een privéziekenhuis te brengen. Die keuze blijkt essentieel. De zorg in het hospitaal is uitstekend. De artsen doen hun werk zo goed, dat de cameraman in Nederland niet opnieuw onder het mes hoeft. Hij kan er beginnen met revalidatie. Terwijl Knoops werkt aan wat een volledig herstel zal worden, staan de commando’s aan zijn bed.

„Ze hadden nog wat voor me meegenomen: mijn laarzen. Ik dacht dat ik die kwijt was geraakt, maar zij bleken die voor me te hebben bewaard. Ik kreeg ze terug met het stof en de modder er nog op. Het is heel simpel, zonder de Nederlanders was ik dood in een Iraakse greppel geëindigd. Daarom ben ik ze enorm dankbaar.”

Bekijk meer van; gewapend conflict krijgsmacht Sebastiaan Knoops Mosoel Irak

Missie in Irak tot 2021, Kamer wil druk op Bagdad

Telegraaf 19.12.2019 De Tweede Kamer is akkoord met een verlenging van de missie in Irak tot eind 2021. Maar partijen dringen er wel op aan om druk te zetten op de Iraakse regering om het harde optreden tegen betogers te stoppen.

De missie maakt deel uit van de strijd van een internationale coalitie tegen terreurgroep IS. Ongeveer zestig Nederlandse militairen trainen Iraakse en Koerdische militairen. Ook zijn er kleine bijdrages aan missies van de NAVO en EU.

De dreiging van IS is nog steeds niet verdwenen en daarom moet Nederland volgens een ruime meerderheid van de Kamer actief blijven in het Arabische land. Over de verlenging werd donderdag gedebatteerd.

In het midden en zuiden van Irak wordt al vele weken betoogd tegen de slechte economische toestand, de corruptie en de invloed van Iran. De politie treedt hard op. Er vielen al meer dan vijfhonderd doden.

Demonstraties Irak

De Kamer is zeer bezorgd over het neerslaan van de demonstraties. Er moet een „stevig signaal” naar de regering in Bagdad worden gestuurd dat een regering die zo optreedt niet op steun hoeft te rekenen, zei Joël Voordewind (ChristenUnie). Volgens Bram van Ojik (GroenLinks) moet gekeken worden of de missie kan worden aangepast.

Het kabinet deelt de zorgen van de Kamer. We gaan niet zonder voorwaarden door met de missie, aldus minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken). Als de Iraakse regering grenzen overschrijdt, zal dat volgens hem helder worden aangegeven. Door Nederland getrainde troepen zouden niet betrokken zijn bij het onderdrukken van de protesten.

Meerderheid

Een ruime meerderheid van de Kamer steunt de verlenging. Sadet Karabulut (SP) vindt dat de bijdrage moet worden opgeschort vanwege het harde optreden tegen de betogers. SP, PVV en DENK stemmen tegen verlenging.

Bekijk meer van; burgerlijke onrust Irak Tweede Kamer der Staten-Generaal

Kamer steunt missie in Irak, maar wil druk op regering om geweld tegen betogers

AD 19.12.2019 De Tweede Kamer is akkoord met een verlenging van de missie in Irak tot eind 2021. Maar partijen dringen er wel op aan om druk te zetten op de Iraakse regering om het harde optreden tegen betogers te stoppen.

De missie maakt deel uit van de strijd van een internationale coalitie tegen terreurgroep IS. Ongeveer zestig Nederlandse militairen trainen Iraakse en Koerdische militairen. Ook zijn er kleine bijdrages aan missies van de NAVO en EU.

De dreiging van IS is nog steeds niet verdwenen en daarom moet Nederland volgens een ruime meerderheid van de Kamer actief blijven in het Arabische land. Over de verlenging werd vanmiddag gedebatteerd.

In het midden en zuiden van Irak wordt al vele weken betoogd tegen de slechte economische toestand, de corruptie en de invloed van Iran. De politie treedt hard op. Er vielen al meer dan vijfhonderd doden.

Demonstraties

De Kamer is zeer bezorgd over het neerslaan van de demonstraties. Er moet een ‘stevig signaal’ naar de regering in Bagdad worden gestuurd dat een regering die zo optreedt niet op steun hoeft te rekenen, zei Joël Voordewind (ChristenUnie). Volgens Bram van Ojik (GroenLinks) moet gekeken worden of de missie kan worden aangepast.

Het kabinet deelt de zorgen van de Kamer. We gaan niet zonder voorwaarden door met de missie, aldus minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken). Als de Iraakse regering grenzen overschrijdt, zal dat volgens hem helder worden aangegeven. Door Nederland getrainde troepen zouden niet betrokken zijn bij het onderdrukken van de protesten.

Een ruime meerderheid van de Kamer steunt de verlenging. Sadet Karabulut (SP) vindt dat de bijdrage moet worden opgeschort vanwege het harde optreden tegen de betogers. SP, PVV en Denk stemmen tegen verlenging.

Bijleveld gaat Amerikanen nog een keer vragen naar burgerdoden Hawija

NOS 19.12.2019 Minister Bijleveld van Defensie gaat nog een keer bij de Amerikaanse legerleiding navragen op welk moment duidelijk was dat er bij het bombardement van Nederlandse F16’s op het Iraakse Hawija zeker 70 burgers zijn gedood.

Dat zegde ze toe in het interpellatiedebat over de kwestie in de Tweede Kamer. Het kabinet heeft tot nu toe gezegd dat nooit officieel is vastgesteld hoeveel burgerdoden er zijn gevallen, en dat daarom de ernst van de situatie nooit echt is doorgedrongen in Den Haag. Pas vorige maand drong dat besef door, zegt het kabinet.

Maar een Amerikaanse kolonel meldt vandaag aan de NOS en NRC Handelsblad dat de 70 doden van de luchtaanval in 2015 al sinds 1,5 jaar worden meegerekend in het totale aantal burgerdoden dat bij de missie in Irak is gevallen. Tijdens het debat eisten Kamerleden van onder meer SP en D66 daar opheldering over. Vooral oppositiepartijen vermoeden dat de Kamer onjuist is geïnformeerd over de burgerslachtoffers door Nederlands vuur.

Officiële lijn

Bijleveld verwees naar de officiële informatie die ze van de Amerikanen krijgt. “Daar moet ik het mee doen, de informatie uit de officiële lijn.” Ze heeft op verzoek van de Kamer specifiek gevraagd of de mogelijke burgerdoden van Hawija zijn meegeteld bij het totaal. Ze las het officiële antwoord van het Amerikaanse hoofdkwartier Centcom in de Kamer voor.

Daarin staat dat alleen de daadwerkelijk vastgestelde burgerdoden zijn meegeteld. Bij Hawija is het wel aannemelijk dat er onschuldige slachtoffers zijn gevallen, maar het precieze aantal is volgens Centcom niet vast te stellen.

“Ik vind het waardeloos wat er nu gebeurt”, zei Bijleveld tijdens het debat. De kolonel die de NOS en NRC gesproken hebben is volgens haar niet een woordvoerder van Centcom.

“Maar ik ben uiteraard bereid om nog een keer navraag te doen. En als ik nieuwe informatie krijg, zal ik dat delen met de Kamer. Ik wil geen enkele burgerdode verzwijgen. Het kabinet vindt het al akelig genoeg dat dit gebeurd is in Hawija.”

Woordvoerder Centcom

In het debat meldde minister Bijleveld dat kolonel Myles Caggins geen officiële woordvoerder van Centcom is. Hij is dat wel, maar niet voor het hoofdkwartier van Centcom in Florida. Caggins werkt namens Centcom in Bagdad als woordvoerder van de internationale coalitie Operatie Inherent Resolve, waar Nederland deel van uitmaakt.

Sinds 2016 worden de burgerdoden-rapportages niet meer gemaakt door het Centcom-hoofdkwartier in Florida, maar door een team dat werkzaam is voor de internationale coalitie. Namens hen voert Caggins het woord. Het Nederlandse ministerie van Defensie onderhoudt contacten met Centcom via een Nederlandse liaison die werkzaam is namens Nederland in Florida.

Bekijk ook;

© Foto Bart Maat/ANP Minster Ank Bijleveld van Defensie (CDA) moest donderdag opnieuw naar de Kamer over het bombardement van Nederlandse F-16’s op Hawija.

Opnieuw irritatie in Kamer om Hawija-bombardement

MSN 19.12.2019 Het lag nog op de loer, op de laatste dag voor het Kerstreces: een nieuw politiek ongeluk. Na het aftreden van staatssecretaris Menno Snel (Financiën, D66), woensdag vanwege de toeslagenaffaire, waren donderdag alle ogen gericht op CDA’er Ank Bijleveld. De minister van Defensie wachtte een lastig debat rondom ‘Hawija’, het Nederlandse bombardement in Irak in juni 2015. Het was alweer het derde debat over dit onderwerp in twee maanden tijd, de SP had het aangevraagd.

De centrale vraag in het debat: vielen er nu wel of niet zeventig doden als gevolg van die bomaanval, ruim vier jaar geleden? Een Nederlandse F-16 mikte op een bommenfabriek van terreurgroep IS en veroorzaakte onbedoeld een kettingreactie aan explosies. Volgens Bijleveld is het precieze aantal burgerdoden nooit vastgesteld door ‘Centcom’, het Amerikaanse opperbevel.

De minister bezwoer de Tweede Kamer donderdag dat dit deze week nog „op zeer hoog niveau” door de Amerikanen is bevestigd. Hierover waren twijfels ontstaan door berichtgeving in radioprogramma De Nieuws BV. Volgens Bijleveld zijn de Hawija-slachtoffers nooit meegeteld in de officiële lijst met burgerdoden in de strijd tegen IS.

Maar klopt dit wel? Donderdag concludeerde Airwars, een collectief dat onderzoek doet naar burgerslachtoffers, dat ‘Hawija’ wel degelijk in tabellen is verwerkt. Een opvallende piek in het aantal burgerdoden rond juni 2015 zou alleen te verklaren zijn door het Nederlandse bombardement.

Vlak voor het debat kwamen NRC en NOS met nog een bevestiging. Volgens kolonel Myles Caggins, woordvoerder bij Centcom in Bagdad, telt de internationale anti-IS-coalitie „de ongeveer zeventig doden uit de luchtaanval op Hawija in 2015 al zeker achttien maanden mee in het totale aantal burgerdoden”. Het zette het debat op scherp. Houdt het kabinet iets achter?

Begin november leek er nog niet veel aan de hand. Toen bevestigde Defensie de zeventig doden nog. Eind van de maand trokken zowel Bijleveld als premier Mark Rutte (VVD) dat getal echter plotseling in twijfel. In een Kamerdebat, op 27 november, zeiden ze dat helemaal niet vaststond dat er zoveel doden waren gevallen – navraag bij Centcom had dat uitgewezen. Na het debat betitelde de premier tegenover BNR de getallen over zeventig doden zelfs als „geruchten” en „irrelevant”.

Deze donderdag was Bijleveld in het debat duidelijk verrast door de verklaring van Caggins dat de zeventig doden wat de VS betreft onbetwist zijn. Ze noemde de kolonel „een meneer die ik niet ken” en de almaar groeiende verwarring „vervelend en waardeloos”. Ze voelde zich zelfs genoodzaakt om te citeren uit een officieel antwoord van Centcom waarin het opperbevel zwart op wit verklaart dat de burgerdoden in Hawija „waarschijnlijk” zijn maar „onmogelijk te bevestigen” – en dus ook niet in de tabellen staan.

„Ik zal nooit enigerlei slachtoffer ontkennen”, zei de minister, „maar ik moet het doen met de officiële lijn”. Die was „altijd consistent” geweest, aldus Bijleveld. „Maar wat het ingewikkeld maakt is dat die kolonel nu weer wat anders zegt.”

Het leidde tot irritatie in de Kamer. Hoe kan het opperbevel steeds iets anders zeggen? Nemen de Amerikanen Nederland soms „niet serieus genoeg”, wilde Isabelle Diks (GroenLinks) weten. En is die onduidelijke informatievoorziening niet problematisch bij missies waarin ook Nederlandse militairen hun leven riskeren? CDA-Kamerlid Martijn van Helvert eiste op hoge toon dat Kamervoorzitter Khadija Arib een brief stuurt aan Centcom waarin de Kamer „zeer nauwkeurige communicatie” eist van het Amerikaanse leger.

De ergernis over de onduidelijke communicatie van de Amerikanen kwam Bijleveld niet slecht uit. Wat een debat had moeten worden over de vraag of de minister de Kamer onjuist heeft geïnformeerd, werd uiteindelijk een debat over de enorme ruis die er kennelijk op de transatlantische lijn zit.

Met medewerking van Jannie Schipper en Kees Versteegh.

Correctie (19 december 2019): In een eerdere versie werd er verwezen naar een piek in data over burgerslachtoffers in maart 2017, dat moet juni 2015 zijn. Hierboven is de tekst aangepast.

Ook derde debat Hawija doet mist rond Nederlands bombardement niet verdwijnen

AD 19.12.2019 De mist rond het Nederlandse bombardement in het Iraakse Hawija is na drie Kamerdebatten nog altijd niet opgetrokken. Er blijft onduidelijkheid bestaan over informatie die minister Ank Bijleveld van Defensie daarover aan de Kamer heeft gegeven. ,,Ik vind het eerlijk gezegd ook waardeloos dat dit gebeurt.”

Bijleveld moest zich gisteren weer verantwoorden voor de luchtaanval die een Nederlandse F-16 uitvoerde in de nacht van 2 op 3 juni 2015 in Irak. Daarbij was een bommenfabriek het doelwit, maar omdat daar meer springstof lag dan gedacht, vielen er burgerdoden. Mogelijk wel zeventig.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Lijnrecht

Dit keer wordt Bijleveld in de problemen gebracht door woordvoerders van het Amerikaanse commandocentrum Centcom. Na vragen door verschillende media geven die woordvoerders antwoorden die lijnrecht ingaan tegen de informatie die Bijlevelds ministerie van Defensie ontving.

Zo zei een woordvoerder tegen radioprogramma De Nieuws BV dat er door Centcom wel degelijk een eindrapport van de Nederlandse aanval was opgemaakt. Bijleveld had dit altijd ontkend. Daar blijft ze ook bij: ,,Centcom heeft keer op keer bevestigd dat er geen closure report is.” Defensie kreeg een voorlopig rapport en een aanvullend rapport en daarmee beschouwde Centcom de zaak gesloten. Waarom er geen derde rapport kwam met ‘closure’ erop, is niet bekend.

Piek

Het komt behoorlijk onzorgvul­dig en chaotisch over, aldus GroenLinks-Kamerlid Isabelle Diks.

Maar toen het debat al in volle gang was, kwamen NOS en NRC met nieuws over de officiële tabel van het aantal bevestigde burgerslachtoffers, die tussen mei en juli 2015 opeens een opmerkelijke piek laat zien in het aantal doden. Bijleveld schreef de Kamer dat dit níet door Hawija veroorzaakt is, maar een woordvoerder van de missie tegen IS zegt dat de zeventig burgerdoden die daar vielen wél worden meegeteld in de statistieken – al anderhalf jaar.

,,U zegt: het heeft niets met Hawija te maken”, zei SP-Kamerlid Sadet Karabulut, die het debat aanvroeg. ,,Maar dat blijkt wél zo te zijn.” GroenLinks-Kamerlid Isabelle Diks vroeg zich af ‘wat is er in vredesnaam aan de hand met de informatie-uitwisseling tussen Centcom en het ministerie’. ,,Het komt behoorlijk onzorgvuldig en chaotisch over.” Ook Bijleveld was zichtbaar getergd door de nieuwe informatie van ‘een kolonel in Bagdad’.

Officieel antwoord

Volgens de CDA-bewindsvrouw had ze deze week nog officieel de vraag aan Centcom gesteld of Hawija onderdeel is van het totaal aantal bevestigde slachtoffers. ,,Ik lees u het officiële antwoord even voor, in het Engels: ‘No, Centcom only reports confirmed numbers’.” Alleen bevestigde doden. En ze herhaalde: ,,Ik moet handelen op basis van officiële informatie en documenten, niet op mediaberichten.”

De Kamer wil wel dat Bijleveld nogmaals bij Centcom informeert hoe het nou écht zit. Bijleveld kan het boek Hawija daarmee nog niet dichtdoen. Vorige maand voerde Bijleveld al twee keer eerder een moeizaam debat met de Kamer over de kwestie, waarbij ze een motie van wantrouwen doorstond omdat de coalitiepartijen haar bleven steunen.

VS spreekt Bijleveld tegen: burgerdoden Hawija al 1,5 jaar meegeteld

NOS 19.12.2019 “Een gerucht” en “geen relevant getal”. Dat zei premier Rutte na afloop van het debat eind november over de zeventig burgerdoden van het Nederlandse bombardement in Hawija. Toch stelt een woordvoerder van het Amerikaanse Centcom, het hoofdkwartier van de Amerikaanse militaire missies, dat de 70 burgerdoden al zeker 1,5 jaar worden meegeteld in de statistieken.

Vanmiddag wordt minister Bijleveld van Defensie daarom opnieuw over de kwestie bevraagd in de Tweede Kamer.

Het was een cruciaal element in de verdedigingslinie van premier Rutte en minister Bijleveld tijdens het debat. Omdat de Amerikanen het officiële dodental nooit hadden vastgesteld, was de ernst van de situatie op het ministerie van Defensie nooit helemaal duidelijk.

“Centcom zegt zelf dat er op geen enkele manier is vast te stellen hoeveel burgerslachtoffers er zijn gevallen,” aldus Rutte. Het is daarom niet vreemd dat zowel de Tweede Kamer als collega-ministers nooit zijn gewezen op de ernst van het incident, zo is de redenatie van het kabinet. Sterker nog, zo stelde Rutte na afloop, het is nog altijd niet duidelijk hoeveel mensen zijn omgekomen.

Doden tellen al anderhalf jaar mee

Dat ligt toch anders, blijkt uit antwoorden die NRC en NOS vandaag ontvingen van de Amerikaanse woordvoerder van de missie in Bagdad, kolonel Myles Caggins. “De internationale coalitie telt de ongeveer zeventig doden uit de 2015 Hawija luchtaanval al zeker achttien maanden mee in het totale aantal burgerdoden”, mailt hij op vragen van NOS en NRC. In totaal zouden er 1347 doden zijn gevallen bij aanvallen van de internationale coalitie, waaronder dus de 70 uit Hawija.

Gisteren nog liet Bijleveld weten het zelf ook te hebben nagevraagd bij Centcom, en dat de burgerslachtoffers die “zeer waarschijnlijk bij deze wapeninzet zijn gevallen, geen onderdeel uitmaken van het totale aantal van 1347”.

‘Misverstand’

Los van de antwoorden van kolonel Caggins zijn er nog meer aanwijzingen dat de Amerikanen al veel langer uitgaan van 70 doden.

Zo staat dat dodental in een e-mail die NOS en NRC in december 2018 ontvingen van Centcom. Kolonel Sean Ryan, op dat moment woordvoerder van de operatie tegen IS, liet weten dat bij de aanval op Hawija “helaas 70 burgers zijn gedood.”

Als minister Bijleveld in het tweede debat geconfronteerd wordt met de e-mail zegt ze dat dit is nagevraagd bij Centcom en dat dit op een misverstand berust. “Het is ook voor Centcom onduidelijk waarom de betrokken woordvoerder tegenover NRC en NOS is afgeweken van de officiële conclusies”, zegt ze. Ook Centcom komt met een nieuwe verklaring: “Het aantal burgerdoden kunnen we niet bevestigen.”

Na het debat hebben NOS en NRC opnieuw contact gezocht met kolonel Ryan, die inmiddels een andere baan heeft bij het Amerikaanse leger. Hij neemt het aantal van zeventig niet terug en laat weten dat zijn informatie in 2018 afkomstig was van de strike cell, een team uit Qatar dat alle informatie voor en na een luchtaanval bijhoudt. Volgens Ryan wordt deze informatie “constant geëvalueerd en geüpdatet”. Als er nieuw bewijs is over burgerdoden, dan past het team de informatie aan.

Op de vraag van NOS en NRC aan Centcom hoe het kan dat volgens Ryan het aantal doden in 2018 wél is vast te stellen, en op dit moment niet meer, komt geen antwoord.

Een enorme piek in 2015

Een tweede aanwijzing is een rapport (.pdf) uit 2018 van de National Defense University, een Amerikaanse militaire opleiding. In een grafiek met het aantal door Centcom officieel gerapporteerde burgerslachtoffers, is een enorme piek te zien in juni 2015, het moment van de aanval op Hawija. Volgens de grafiek zijn er tussen de vijftig en honderd officieel gemelde doden en gewonden in die maand.

Minister Bijleveld liet gisteren weten, na vragen van SP-Kamerlid Sadet Karabulut, dat in de grafiek inderdaad het aantal officieel bevestigde burgerslachtoffers te zien is. Maar het gaat hier volgens Bijleveld niet om de aanval op Hawija. In deze periode voerde de internationale coalitie namelijk “alleen al in de omgeving Kirkuk ruim veertig luchtaanvallen uit”.

De ontkenning van Bijleveld is opvallend, omdat er in deze periode nauwelijks bevestigde burgerslachtoffers zijn gevallen. Airwars – dat fulltime onderzoek doet naar burgerslachtoffers – analyseerde alle rapportages over burgerslachtoffers van Centcom. De conclusie: Centcom heeft over deze periode (mei-juli 2015), los van Hawija, slechts zes burgerdoden en vier gewonden bij luchtaanvallen in Irak gemeld.

Chris Woods, de directeur van Airwars, vindt het antwoord van de minister dan ook onbegrijpelijk. “Iedereen die even de tijd neemt om de cijfers te analyseren, ziet dat het wel om Hawija moet gaan.”

De tachtig mysterieuze doden

De derde aanwijzing is een maandrapportage die Centcom in april 2017 publiceerde. Daarin schrijft Centcom onderaan het verslag dat er nog tachtig doden zijn gevallen die “tot nu toe niet zijn gerapporteerd”.

Drie Amerikaanse hoge militairen lieten na deze publicatie aan Airwars en het Amerikaanse Foreign Policy weten dat het om doden gaat die gevallen zijn bij bombardementen van niet-Amerikaanse landen. “Maar de bondgenoten hebben de Verenigde Staten en de internationale coalitie onder druk gezet om details over deze aanvallen niet naar buiten te brengen”, aldus Foreign Policy.

Chris Woods van Airwars is, na het analyseren van alle aanvallen, ervan overtuigd dat zeventig van de tachtig doden betrekking hebben op Hawija. Volgens hem hebben de Amerikanen de cijfers in 2017 naar buiten gebracht uit frustratie over het gebrek aan transparantie bij de andere coalitielanden, waaronder Nederland.

Bekijk ook;

Bijleveld opnieuw op het matje om onduidelijkheid burgerdoden Hawija

NU 19.12.2019 Opnieuw is er onduidelijkheid over het aantal doden als gevolg van het Nederlandse bombardement op de Iraakse stad Hawija. Minister Ank Bijleveld (Defensie) moest zich donderdag opnieuw tegenover de Tweede Kamer verantwoorden naar aanleiding van nieuwe berichten dat er wel degelijk bevestigd wordt dat er zeventig doden zijn gevallen, terwijl het kabinet blijft volhouden dat er geen specifieke aantallen zijn vastgesteld.

“De aantallen zijn niet bevestigd”, hield Bijleveld de Kamer voor in een speciaal ingelast interpellatiedebat.

Eerder deze week meldde het radioprogramma De Nieuws BV dat uit navraag is gebleken dat Centcom, het Amerikaanse commandocentrum dat het aantal slachtoffers bij de luchtaanvallen in kaart brengt, wel een afsluitend rapport heeft opgemaakt over de bombardementen op Hawija. En daar zijn zeventig doden bij gevallen, wist de woordvoerder tegenover De Nieuws BV te melden.

Minister Bijleveld en premier Mark Rutte stelden onlangs in een debat juist dat dit zogenoemde closure report over de aanval op Hawija, nooit is opgemaakt.

SP wil opheldering en erkenning

Rutte en Bijleveld moesten in het debat eind november opheldering bieden of het kabinet voor de Kamer bewust heeft verzwegen dat bij het bombardement burgerslachtoffers zijn gevallen. Dat was volgens Rutte niet het geval, omdat er dus geen definitief oordeel was geveld over het specifieke aantal doden. Het aantal van zeventig doden deed hij tegenover BNR Nieuwsradio af als “geen relevant getal” en een “een gerucht”.

SP-Kamerlid Sadet Karabulut wil opheldering over de tegenstrijdige berichten. Ook eist zij erkenning van het kabinet dat er wel degelijk burgerdoden zijn gevallen en duidelijkheid of er toch een eindrapport is en of de Kamer door het kabinet verkeerd is geïnformeerd. Zij roept het kabinet op om de rapporten van Centcom openbaar te maken.

Bijleveld: woordvoerder heeft zich vergist

Om de zaak voor het kabinet nog gecompliceerder te maken, meldden NRC Handelsblad en NOS nog tijdens het debat dat kolonel Myles Caggings, woordvoerder bij Centcom in Bagdad, dat de zeventig doden in Hawija al zeker achttien maanden meetellen in de overzichten van het aantal burgerdoden. Ook de Amerikaanse kolonel Sean Ryan bevestigt de zeventig burgerdoden

Bijleveld benadrukte donderdag nogmaals dat het kabinet de Kamer juist heeft geïnformeerd. Volgens de CDA-bewindsvrouw heeft de woordvoerder van Centcom zich tegenover De Nieuws BV vergist. De woordvoerder heeft verwezen naar een rapport uit juni 2015, maar dat rapport heeft nooit de stempel closure report gekregen. Bijleveld: “Navraag leert dat de woordvoerder doelde op het rapport waar de kamer over is gerapporteerd. Deze week heeft Centcom nogmaals bevestigd dat er geen closure report is.”

De kolonels in de berichtgeving van NRC en NOS zijn volgens Bijleveld niet de officiële woordvoerders van Centcom. Dat er opnieuw onduidelijk is ontstaan noemt de minister “waardeloos”.

D66 eist actie van kabinet: zorg voor eindrapport

Maar daar neemt onder meer coalitiepartij D66 geen genoegen mee. Kamerlid Salima Belhaj wil dat de minister gaat uitzoeken waarom er nooit een eindrapportage is opgemaakt en wat Nederland heeft gedaan om duidelijkheid hierover te krijgen.

Zij wil dat het kabinet bij Centcom alsnog het verzoek doet om een eindrapportage op te maken en om volledige medewerking te verlenen. “Transparantie over burgerdoden hoort bij een volwaardige democratie.”

Lees meer over: Politiek

Bijleveld: Kamer niet verkeerd geïnformeerd over Nederlandse luchtaanval in Irak

AD 18.12.2019 De Tweede Kamer is niet verkeerd geïnformeerd over een eindrapport van de Amerikanen over het  Nederlandse bombardement op het Iraakse Hawija. Daarbij vielen in 2015 mogelijk 70 burgerdoden. Dat schrijft minister Ank Bijleveld van Defensie vanavond aan de Tweede Kamer. Morgen wacht haar op de valreep van het kerstreces wederom een zwaar debat over de kwestie.

Deze week meldde radioprogramma De Nieuws B.V. dat het Amerikaanse commandocentrum Centcom op vragen van het programma antwoordde dat er wel degelijk een zogeheten closure report was opgemaakt. Bijleveld ontkende vorige maand in een Kamerdebat dat de Amerikanen ooit zo’n definitief eindrapport hadden opgemaakt. Bij de luchtaanval van een Nederlandse F-16 op een bommenfabriek in Irak waren waarschijnlijk zeventig burgerslachtoffers te betreuren.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

‘Verwarring’

Dat leidde tot vragen uit de Tweede Kamer. Had de minister de Kamer nou weer verkeerd geïnformeerd? SP-Kamerlid Sadet Karabulut slaagde er met hulp van regeringspartij D66 in een debat aan te vragen. In aanloop naar dat – voor Bijleveld derde – debat over de kwestie schrijft de CDA-bewindsvrouw dat er sprake is van ‘verwarring’.

Een persvoorlichter van Centcom gaf aan De Nieuws B.V. weliswaar mondeling aan dat er een closure report is gemaakt, maar bij navraag door het ministerie van Defensie op ‘zeer hoog militair niveau’ wordt ‘nogmaals bevestigd dat er nooit een closure report is opgevraagd’. De persvoorlichter heeft volgens Bijleveld voor ‘verwarring’ gezorgd.

Persvoorlichter

Bijleveld heeft twee Centcom-rapporten: het voorlopige rapport van 15 juni  2015 over de Nederlandse aanval en het aanvullende onderzoek van 20 augustus 2015. Uit navraag blijkt dat de persvoorlichter op dat rapport heeft gedoeld, aldus Bijleveld. Daarop zijn niet de woorden ‘closure report’ te lezen, melden ingewijden, wat wél op het afgeronde Amerikaanse onderzoek naar twee burgerdoden door een Nederlandse bom in de Iraakse stad Mosul staat.

Ondanks Bijlevelds ontkenning kan het debat  morgen nog wel eens spannend worden voor de minister. Coalitiepartijen zijn bang dat D66 uit is op de scalp van de CDA-minister nu D66-staatssecretaris Snel vandaag het veld ruimde over de toeslagenaffaire bij de Belastingdienst. Begin november haalde een motie van wantrouwen tegen Bijleveld het net niet, omdat de voltallige coalitie achter haar bleef staan.

Het is overigens niet de eerste keer dat Centcom-woordvoerders tegen de media andere dingen zeggen dan hoge militairen aan het ministerie laten weten. Eerder was er al verwarring over het schriftelijke antwoord van Centcom op vragen van NRC dat er in Hawija zeventig burgerdoden waren gevallen. Volgens Bijleveld houdt Centcom echter tegen haar ministerie vol dat het exacte aantal niet met zekerheid is te zeggen.

Op pad met VN-gezant Hennis: ’70 burgerdoden had ik heus wel onthouden’

Elsevier 04.12.2019 Oud-minister van Defensie Jeanine Hennis (VVD) voelt zich in de rug aangevallen door de Haagse rel over de burgerdoden bij een bombardement in Irak in juni 2015. Zij kreeg het verwijt dat zij de Kamer zou hebben voorgelogen, maar kon zich hiertegen niet verdedigen. In Elsevier Weekblad spreekt zij zich voor het eerst uit over deze kwestie.

Minister Ank Bijleveld (CDA) meldde op 4 november in een Kamerbrief dat er bij het bombardement 70 burgerdoden vielen en dat Hennis destijds de Kamer verkeerd had ingelicht. Hennis kreeg de avond tevoren te horen wat Bijleveld van plan was. Uit de reportage in Elsevier Weekblad blijkt dat zij hierdoor compleet werd overvallen. Zij was onderweg, had geen toegang tot de documenten van destijds en kon zich niet verweren.

Lees het hele interview met Jeanine Hennis: ‘Het aantal van 70 doden zou ik echt wel hebben onthouden’

Kwestie werd in Irak opgepikt en uitvergroot op sociale media

Hennis bezweert dat ze de Kamer niet heeft voorgelogen. De kwestie werd ook in Irak opgepikt en op sociale media uitvergroot. ‘Als het aantal van 70 burgerdoden toen bekend was geweest, dan had ik dat heus wel onthouden,’ zegt ze in het interview.

november 28, 2019 Posted by | 2e kamer, debat, dreiging, Hawija, Irak, is, isis, islam, Mark rutte, politiek, terreur, terreurdreiging, tweede kamer | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Kabinet Rutte 3 – Nederland ook in de strijd tegen IS in Irak en verder – deel 9

Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) en het verdere gedonder met de belastingdienst – deel 4 – commissie Donner

AD 15.11.2019

Rapport commissie-Donner 

Op donderdag 14.11.2019 presenteerde de commissie-Donner het langverwachte onderzoeksrapport, waarin het optreden van de Belastingdienst bij de uitkering van kinderopvangtoeslag bij een gastouderbureau in Eindhoven is onderzocht.

Telegraaf 03.12.2019

AD 03.12.2019

Staatssecretaris Snel is in navolging op de reactie van de commissie-Donner hard over de fouten die de fiscus in deze zaak heeft gemaakt. Het kan niet slechts bij ‘Sorry’ blijven !!! ,,Het is écht, écht niet ok wat er is gebeurd”, zegt de bewindsman in een toelichting.

Honderden gezinnen werden ten onrechte van fraude beticht en in de financiële ellende gestort doordat zij vele duizenden euro’s aan toeslagen moesten terugbetalen. Ook nadat duidelijk werd dat de Belastingdienst op het verkeerde spoor zat, ging de dienst toch door met invorderen. Sommige ouders werden zelfs gedwongen hun huis te verkopen.

AD 04.12.2019

AD 28.11.2019

Telegraaf 28.11.2019

Telegraaf 15.11.2019

Snel laat onderzoeken of de Belastingdienst in vergelijkbare zaken ook ouders heeft benadeeld. De commissie-Donner gaat ervan uit dat uiteindelijk eerder duizenden dan honderden mensen  gecompenseerd moeten worden. Snel denkt dat ook. ,,Er zijn 169 van dit soort zaken met in totaal zo’n 9000 ouders.’’ Ook zij zullen eventueel snel gecompenseerd worden.

Telegraaf 10.12.2019

Telegraaf 05.12.2019

Staatssecretaris Snel van Financiën komt namens het kabinet met een compensatieregeling voor de 302 ouders waarbij kinderopvangtoeslag stop is gezet of teruggevorderd, het zogeheten ‘CAF 11’-dossier. Daarnaast kondigt hij een aantal maatregelen aan om de door de Adviescommissie Uitvoering Toeslagen geconstateerde tekortkomingen aan te pakken.

Het kabinet streeft ernaar gedupeerde ouders in de zogenoemde CAF-11-zaak over de onterechte terugvordering van kinderopvangtoeslagen, nog voor het einde van dit jaar financieel te compenseren. Dat meldt verantwoordelijk staatssecretaris Menno Snel (Financiën) aan de Tweede Kamer.

De schadevergoeding wordt vormgegeven zoals de commissie-Donner, die onderzoek deed naar de affaire en daar deze week verslag over uitbracht, heeft geadviseerd. De gedupeerden krijgen de onterecht teruggevorderde bedragen alsnog uitbetaald en ontvangen daarnaast extra compensatie voor materiële en immateriële schade.

De Adviescommissie onder leiding van minister van staat Donner publiceerde 14.11.2019 een gedegen interim-rapportage waarin onder meer staat dat de grenzen van de handhaving doelbewust zijn opgezocht en ook zijn overschreden.

Staatssecretaris Snel: “Het geduld van deze ouders is lang op de proef gesteld. Ik betreur dat. De ouders zijn lang ten onrechte als fraudeur bestempeld en behandeld. Vandaag komt daar een einde aan.”
In de rapportage geeft de Adviescommissie aan hoe de getroffen ouders kunnen worden gecompenseerd. De staatssecretaris omarmt die voorstellen voor materiële en immateriële schade.

Telegraaf 15.11.2019

De oplossing bestaat uit de volgende vijf onderdelen:

  1. Herstel van de gemiste en tot nu teruggevorderde toeslag;
  2. Toekenning van € 500 per halfjaar voor immateriële schade vanaf het eerste moment van correctie tot aan een volledig herstel hiervan. Wie bijvoorbeeld een correctie krijgt van € 2.000, kan maximaal 4 x € 500 hier bovenop krijgen.
  3. 25% van de gemiste en in eerste instantie teruggevorderde toeslag als compensatie voor materiële schade. Voorbeeld: er is € 10.000 gecorrigeerd, dan krijgt iemand aanvullend € 2.500 hier bovenop.
  4. Vergoeding van de betaalde invorderingskosten over de afgelopen jaren voor zover in rekening gebracht;
  5. Een vergoeding van de kosten van juridische bijstand conform de reguliere forfaitaire bedragen, voor zover deze kosten niet eerder zijn vergoed.

Per dossier wordt nu gekeken naar de precieze compensatie. Alles is er op gericht om de getroffen ouders dit jaar financieel tegemoet te komen. Op korte termijn komen er ook aanbevelingen voor de andere ouders in de overige CAF-zaken.

Daarnaast kondigt de staatssecretaris nog een aantal andere maatregelen aan die herhaling in de toekomst moeten voorkomen. Zo komt er een onderzoek of het vereenvoudigen van de Belastingdienst de organisatie effectiever kan maken. Ook komt er meer maatwerk in de dienstverlening en een verbetering van de cultuur en de vaardigheden van de medewerkers.

Het kabinet neemt nog geen besluit over de duizenden andere gezinnen die volgens commissie-voorzitter Donner hetzelfde is overkomen. Donner schatte in dat daar maar “enkele echte fraudeurs” tussen zitten.

AD 05.12.2019

Rekenvoorbeeld:

Een ouder had recht op 12.000 euro kinderopvangtoeslag over 2014, 2013 en 2012. Deze werd in juli 2014 stopgezet na beschuldiging van fraude. Ook over 2012 en 2013 moest de toeslag door de ouders worden terugbetaald. De schuld die is ontstaan is 6000 + 12.000 + 12.000 = 30.000 euro. Dit moeten de ouders per saldo terugkrijgen, ook als zij de schuld al deels hadden terugbetaald.

De immateriële schadevergoeding is 25 procent van 30.000 euro = 7500 euro. Daarnaast is er 500 euro voor elk half jaar dat de ouders last hebben gehad van de fout en nog niet zijn terugbetaald. Dat is na 5,5 jaar 5500 euro. Ook de juridische kosten worden vergoed.

Telegraaf 30.11.2019

De commissie is nog niet klaar met het onderzoek. Het gaat hier om een tussenrapportage die bedoeld is om zo snel mogelijk met een advies over de compensatie te komen.

In het eindrapport zal de commissie ook onderzoeken of er sprake is geweest van etnisch profileren door de Belastingdienst. In mei van dit jaar kondigde de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) aan een onderzoek te starten naar mogelijk etnisch profileren door de fiscus. Uit berichtgeving van RTL Nieuws en Trouw bleek dat de Belastingdienst aan gastouderbureaus om de tweede nationaliteit van de ouders vroeg en de toeslag van vooral ouders met een migratieachtergrond stopzette.

De commissie-Donner is met de AP in overleg hoe de beide onderzoeken elkaar kunnen versterken.

De Adviescommissie komt uiteindelijk, in haar eindoordeel dat later volgt, met aanbevelingen voor verbetering van de rechtsbescherming van burgers en in het bestuurlijk proces.

AD 18.11.2019

Terugblik

Na nieuwe onthullingen van Trouw en ‘RTL Nieuws’, waaruit bleek dat de top van de Belastingdienst het onrechtmatig benadelen van ouders aanmoedigde, wacht staatssecretaris Snel een lastige confrontatie met de Tweede Kamer.

De top van de Belastingdienst heeft namelijk de kinderopvangtoeslag van ouders jarenlang onterecht stopgezet, terwijl bekend was dat zij er wel recht op hadden. Dat bleek maandag 18.11.2019 uit documenten van het ministerie van Financiën die zijn opgevraagd door Trouw en RTL Nieuws.

Menno Snel, staatssecretaris van Financiën, stelde vrijdag 15.11.2019 evenwel nog, dat hij geen aanwijzingen had dat er ambtsmisdrijven zijn gepleegd bij de Belastingdienst. Wel was de top van de Belastingdienst volgens Snel op de hoogte van de gang van zaken rond de toeslagenaffaire.

Uit de opgevraagde documenten blijkt dat het Combinatieteam Aanpak Facilitators (CAF), een team van de fiscus dat zich bezighoudt met het opsporen van fraude met kinderopvangtoeslag, de toeslagen moedwillig stopzette.

“Blokpoel wil echt alles dichtdraaien, dus ook toeslagen, zelfs als die waarschijnlijk wel goed zijn”, valt te lezen in een document dat openbaar is gemaakt door het ministerie van Financiën. Hans Blokpoel is dan algemeen directeur van de Belastingdienst en verantwoordelijk voor het CAF-team. Ook de directeur-generaal van de Belastingdienst is hiervan op de hoogte, blijkt uit de stukken.

Het bewijs voor machtsmisbruik door de fiscus duikt op in documenten die staatssecretaris Menno Snel (Financiën) vrijdagavond openbaar maakte na een verzoek van RTL Nieuws en Trouw. Vrijdag zei de staatssecretaris dat hij geen aanwijzingen heeft dat ‘ambtsmisdrijven’ zijn gepleegd.

In een Kamerbrief biecht Snel op dat de hoogste leiding op de hoogte was, en lagere ambtenaren instructies gaf om ‘langs de randen van de wet’ te opereren. Onduidelijk is of de voorganger van Snel, huidig VVD-minister Eric Wiebes, wist van het ‘onrechtmatig’ handelen van de ambtenaren. Snel stelt daarover dat dit ‘voor zover ik dat heb kunnen nagaan niet is gebeurd’.

‘Alles dichtdraaien’

Uit de stukken blijkt hoe achteloos de hoogste ambtenaren van de Belastingdienst omgingen met de wet in de doorgeschoten fraudejacht. Het Combiteam Aanpak Facilitators (CAF), werd aangestuurd door Hans Blokpoel, toen algemeen directeur van de Belastingdienst. In verslagen staat letterlijk: “Blokpoel wil alles laten dichtdraaien, dus ook toeslagen, zelfs als die waarschijnlijk wel goed zijn.”

Blokpoel zou dit bespreken met zijn baas, de Directeur-generaal van de Belastingdienst, Peter Veld, in de ambtelijke stukken aangeduid als de ‘DG Bel’. Op dat moment, in 2014, is bij het hoogste management al helder dat onschuldige burgers slachtoffer worden van de massale stopzettingen van toeslagen: 80 procent van de aanpak is goed, maar bij 20 procent worden mensen gedupeerd die niets misdaan hebben, is de eigen inschatting. “Hoe nemen we de politiek hier in mee?”

Maandenlang staat als actiepunt op de agenda dat Veld dit moet bespreken met Wiebes. Uit de documenten blijkt dat Wiebes voorafgaand aan een Kamerdebat wel werd geïnformeerd over de ‘werkwijze en resultaten’ van het omstreden CAF-team.

Lees ook:

Toeslagenaffaire: topambtenaren gaven illegale fraudejacht ruim baan

Kleine onvolkomenheden: ‘hard aanpakken’

Ook het aanpakken van een gastouderbureau in Eindhoven, waarvan zo’n 300 ouders de dupe werden, werd afgestemd met de hoogste ambtelijke baas, DG Peter Veld. In deze zaak, die de toeslagenaffaire aan aan het rollen bracht, werd verouderd nep-bewijs gebruikt om het bureau én ouders aan te pakken.

Al voordat het onderzoek op gang was gekomen, stond intern al vast dat toeslagen bij alle ouders moesten worden stopgezet. “De post zal door B/T (Belastingdienst / Toeslagen, PK) aan DG Bel voorgelegd worden met het verzoek hard op te treden: op nihil zetten.”

Deze illegale stopzetting werd uiteindelijk in de zomer van 2014 uitgevoerd, waardoor de 300 ouders én het bureau in grote problemen kwamen. Intern was bij Toeslagen al snel duidelijk dat de stopzetting werd doorgevoerd op basis van ‘kleine onvolkomenheden’ en dat ouders en het bureau niets te verwijten viel.

In een vertrouwelijke mail uit september 2015: “Op papier is de rechtmatigheid aantoonbaar/aangetoond”. Toch werd tegen deze ouders jarenlang doorgeprocedeerd – tot in de zomer van 2019.

Landsadvocaat sprak niet de waarheid

In een civiele procedure van het gastouderbureau ontkende de Landsadvocaat vorig jaar namens staatssecretaris Snel dat het de expliciete doelstelling van de Belastingdienst was om dit bureau in Eindhoven kapot te maken. Uit de stukken blijkt nu dat de Landsadvocaat niet de waarheid sprak. Uit een mail van 17 september 2014, over dit bureau: “Lijn: we stoppen de toeslagbetaling. Uitgangspunt moet wel zijn de facilitators aan te pakken. Hoe zorgen we ervoor dat zij uit de markt worden gehaald?”

Dit aanpakken van het vermeend frauderende bureau gebeurt over de rug van ouders. Voor de zekerheid worden daarom bij ouders ook bedragen over 2013 teruggevorderd. De Belastingdienst gaat er dan – in november 2014 – al vanuit dat het gastouderbureau kapot zal gaan ‘naar aanleiding van de CAF-actie’: “Maar we willen ze toch nog ongemerkt afscheid van ons laten nemen en €€€ bij hen incasseren.” Staatssecretaris Snel wil de documenten waaruit blijkt hoe de Belastingdienst in 2013 bij de start van deze zaak sjoemelde met ‘bewijs’ niet vrijgeven, ondanks herhaalde verzoeken van de Kamer.

Lees ook:

Gwendolyne won zaak over toeslag van Belastingdienst: ‘Tijd krijg je niet terug’

Onvolledig geïnformeerd

Verder blijkt dat staatssecretaris Snel meermalen onjuist of onvolledig is geïnformeerd door zijn ambtenaren. Hij kreeg onvolledige informatie over het verwerken van een tweede nationaliteit.

En: nadat hij persoonlijk opdracht had gegeven uit te zoeken hoe het kon dat de Belastingdienst zelfs documenten achterhield in rechtszaken, kwam niet alles boven tafel. De huidige directeur Toeslagen is daarvoor verantwoordelijk, en werd intern op het matje geroepen.

Wat opvalt is dat haar voorganger, Gerard Blankestijn, wél over die stukken beschikte, en daarover eind 2016 al correspondeerde met de Nationale Ombudsman. Blankestijn was als directeur Toeslagen ook nauw betrokken bij de fraudejacht.

Hij kreeg intern al in 2017 het advies om ‘lering’ te trekken uit het ‘onbehoorlijke’ optreden. Blankestijn is tegenwoordig directeur MKB bij de Belastingdienst; andere hoofdrolspelers als Peter Veld en Hans Blokpoel moesten eerder vanwege andere affaires het veld ruimen.

Slachtoffers toeslagenaffaire gaan verhaal halen bij Belastingdienst

Bekijk deze video op RTL XL

Onderzoek naar klokkenluider

Pijnlijk voor staatssecretaris Snel is dat uit ambtelijke nota’s duidelijk wordt dat hij persoonlijk vooraf wist dat een onderzoek zou worden ingesteld naar de klokkenluider, de ambtenaar die zorgde dat sommige ontlastende stukken alsnog terecht kwamen bij procederende ouders.

Op 19 september 2019 vorig jaar meldden zijn ambtenaren in een nota aan Snel: “Er wordt onderzoek gedaan hoe dit interne document naar buiten is gekomen.”

De klokkenluider werd daarna op non-actief gezet, met de bedoeling hem te ontslaan. Dit werd pas teruggedraaid na onthullingen van RTL Nieuws en Trouw, en de Kamer de staatssecretaris dwong tot eerherstel voor de klokkenluider.

Ook blijkt uit ambtelijke notities dat Snel al eerder wist dat het niet alleen in de Eindhovense zaak helemaal mis zat, maar dat in meer zaken ouders de dupe werden. In juni van dit jaar zei hij nog letterlijk tegen de Kamer dat hij ‘geen signalen’ had dat er meer zaken waren.

Maar in september 2018 werd hij intern al gewezen op een andere zaak waarin hetzelfde speelde en waarschuwden ambtenaren hem juist voor ‘precedentwerking’ als hij zou gaan toegeven. In mei van dit jaar kreeg Snel op eigen verzoek zelfs een notitie over een andere CAF-zaak (CAF16), waarin de  onrechtmatige en ‘gebruikelijke werkwijze’ uit de doeken werd gedaan.

Lees ook:

Staatssecretaris Snel: ‘Ik kan aangedane leed nooit goedmaken’

Bevoegdheid voor ‘oplossing’

Ook werd Snel op 3 mei 2019 van dit jaar door ambtenaren in een notitie gewezen op zijn wettelijke bevoegdheid om zelf alvast met een oplossing te komen voor gedupeerde ouders. Normaal gebeurt dat niet als rechters hebben gesproken, maar: “U heeft de mogelijkheid hierop beleidsmatig een uitzondering te maken.” Snel heeft dat toen niet gedaan, maar koos ervoor eerst een commissie in te stellen.

De Tweede Kamer nam donderdag een motie aan van de Kamerleden Pieter Omtzigt (CDA), Helma Lodders (VVD) en Renske Leijten (SP). Die vraagt staatssecretaris Snel om in een exacte tijdlijn aan te geven wie verantwoordelijk was voor het onrechtmatig handelen door ambtenaren van de Belastingdienst. Zowel Snel als de commissie-Donner wilden daar tot dusver niet aan; zij houden het op ‘institutionele vooringenomenheid’ bij de dienst.

Boete op boete: moeder Jolanda in diepe schulden door Belastingdienst

Bekijk deze video op RTL XL

‘Ontluisterend’ en ‘ongelooflijk’

Omtzigt spreekt van een ‘ontluisterend’ beeld dat oprijst uit de vrijgegeven documenten. Hij wil dat Snel binnen een week het feitenrelaas naar de Kamer stuurt. De staatssecretaris mag zich volgens hem niet langer verschuilen achter ‘institutionele’ fouten: “Hij zal zelf moeten laten nagaan wie welke wetten bewust overtreden heeft.”

SP-Kamerlid Renske Leijten noemt de nieuwe informatie ‘echt ongelooflijk’ en zegt: “Nog steeds weten we niet alles, en nog steeds wordt informatie geweigerd. De staatssecretaris had het zelf al lang kunnen regelen. En wat doet hij voor alle andere gedupeerden?”

Vrijdag kondigde Snel compensatie aan voor de eerste groep van 300 gedupeerde ouders, na het rapport van Donner. Verwacht wordt dat nog eens duizenden ouders slachtoffer zijn.

Motto ‘License to disturb’ weggemoffeld

Uit de nu openbaar gemaakte documenten blijkt verder dat intern al bijna drie jaar duidelijk was in welke bewoordingen het CAF-team sprak over betrokken ouders en bureaus. Het motto ‘license to disturb’ uit de weekverslagen van het CAF-team werd begin 2017 doelbewust en met veel knip- en plakwerk weggelakt uit een andere procedure op basis van de Wet Openbaarheid van Bestuur – zonder dat duidelijk was dát dit was gelakt.

Dit manipuleren met informatie gebeurde onder verantwoordelijkheid van een andere hoge ambtenaar, een jurist die deel uitmaakt van het Managementteam van de Belastingdienst.

Het bestaan van de wekelijkse nauwgezette verslagen van het CAF-team werd tot dusver achtergehouden in Wob-procedures en voor de Tweede Kamer. Snel beweerde steeds dat het fraudeteam informatie niet op orde had.

Zie ook: Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) en het verdere gedonder met de belastingdienst – deel 3

Zie ook: Voorheen Staatssecretaris Eric Wiebes VVD en staatssecretaris Menno Snel (Financiën) het Gedonder met de belastingdienst – deel 2

zie ook: Staatssecretaris Eric Wiebes VVD en het Gedonder met de belastingdienst deel 1

Zie ook: Staat het krakende kabinet Rutte 2 op ploffen meneer Weekers ??

Zie ook: Staatssecretaris Frans Weekers VVD – Tot ziens dan maar ???

dossier: Kinderopvangtoeslag – Trouw

Alles over de toeslagenaffaire lees je in dit overzicht. AD

Meer voor menno snel d66

Meer voor commissie donner

Meer voor commissie donner toeslagen

lees: notitie vervolging ambtsmisdrijven 28.11.2019

lees: besluit op Wob-verzoek inzake CAF incl. inventarislijst geanonimiseerd 15.11.2019

lees: Bijlage 1.1

lees: Bijlage 1.2

lees: Bijlage 1.3

lees: Bijlage 1.4

lees: Bijlage 1.5

lees: Bijlage 1.6

lees: Bijlage 1.7

lees: Bijlage 1.8

lees: Bijlage 1.9

lees: Bijlage 1.10

lees: Bijlage 1.11

lees: Bijlage 1.12

lees: Bijlage 2.1

lees: Bijlage 2.2

lees: Bijlage 3

lees: Bijlage 4.1

lees: Bijlage 4.2

lees: aanbiedingsbrief interimrapport van de adviescommissie uitvoering toeslagen 14.11.2019

lees: interimadvies adviescommissie uitvoering toeslagen bijlage bij brief 14.11.2019

lees: aanbiedingsbriefdeelrapport 1 ibo toeslagen 11.11.2019

lees: bijlage 1 ibo toeslagen deelonderzoek 1

lees: bijlage 2 weging op de hand

lees: bijlage 3 onderzoek mare

lees: Brief over het_pakket Belastingplan 2020 en toezeggingen m.b.t. invordering toeslagen 04.11.2019 

Rapport; Dategedreven selectie aangiften door Belastingdienst WR def. 11.06.2019

brief onderzoek_EDP-auditors naar de kinderopvangtoeslag 07.06.2019

reactie concept: Bestuurlijke reactie rapport datagedreven selectie van aangiften door de Belastingdienst 23.04.2019

lees: kamerbrief-voortgang-werving-belastingdienst 17.10.2018

bijlage 1-uitingen-in-de-arbeidsmarktcampagne 17.10.2018

Bijlage 2 Aanvullend verzoek COB 02.12.2016

Kabinetsreactie Onderzoek naar de besluitvormingsprocedures binnen de Belastingdienst 27.01.2017

Rapport Commissie onderzoek Belastingdienst 27.01.2017

Belastingdienst informeerde ombudsman verkeerd over dwangbevel

NOS 09.12.2019 De Nationale ombudsman heropent een onderzoek naar de Belastingdienst over het verlagen van de kosten voor een dwangbevel. Anders dan de dienst eerder zei, zijn mensen die te maken kregen met een dwangbevel wel te hoge kosten in rekening gebracht.

De ombudsman kreeg in 2018 een signaal dat de Belastingdienst met name ondernemers te hoge dwangbevelkosten liet betalen. De hoogte van die kosten hangt samen met de hoogte van een belastingaanslag. Bij verlaging van de aanslag zouden de kosten van een dwangbevel omlaag moeten gaan, maar dat gebeurde niet, zo werd gezegd. Daardoor zouden ondernemers soms duizenden euro’s te veel betalen.

Iemand die een aanmaning van de Belastingdienst niet op tijd betaalt, krijgt een dwangbevel. Het verschuldigde bedrag moet dan binnen twee dagen worden betaald. Zo niet, dan kan er beslag gelegd worden op iemands loon, eigendom, uitkering of wordt er geld afgeschreven van zijn bankrekening.Ontkenning

De ombudsman stelde hier vragen over aan de dienst. Die stelde dat de beschuldiging niet kon kloppen: als de aanslag wordt verlaagd gaan ook de kosten van een dwangbevel omlaag.

Vorige week liet de Belastingdienst de ombudsman weten dat het toch anders lag. Bij nieuwe controles was aan het licht gekomen dat het ‘werkproces’ tussen 2014 en 2018 niet goed functioneerde en dwangbevelkosten na een verlaging van een aanslag niet werden aangepast. Daardoor heeft de Belastingdienst belastingplichtigen te veel laten betalen.

Hoeveel?

De ombudsman wil nu weten hoeveel mensen gedupeerd zijn, hoeveel zij te veel hebben betaald en hoe de Belastingdienst dat gaat rechtzetten. De ombudsman wil dat de dienst ook een compensatie betaalt.

Verder wil de ombudsman van staatssecretaris Snel horen hoe het kan dat in eerste instantie verkeerde informatie is verstrekt.

Bekijk ook;

Ombudsman heropent onderzoek naar fiscus

AD 09.12.2019 De Nationale ombudsman heropent per direct een onderzoek naar het verstrekken van foutieve informatie door de Belastingdienst over dwangbevelen voor met name ondernemers. Dat heeft de Nationale ombudsman, Reinier van Zutphen, in een brief aan staatssecretaris Menno Snel van Financiën laten weten.

In 2018 kreeg de ombudsman signalen dat de fiscus te hoge dwangbevelkosten in rekening zou brengen aan met name ondernemers. Deze dwangbevelkosten zijn gekoppeld aan de hoogte van de belastingaanslag. Maar bij een vermindering van de belastingaanslag zou de Belastingdienst de dwangbevelkosten niet automatisch verlagen. Daardoor zouden ondernemers soms duizenden euro’s te veel betalen.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

De ombudsman kaartte de kwestie aan bij de fiscus en begon een onderzoek. Op basis van de informatie die de Belastingdienst toen leverde, beëindigde de ombudsman in oktober 2018 het onderzoek. Afgelopen week liet de Belastingdienst de ombudsman weten dat de indertijd verstrekte informatie niet klopte. Snel meldde dit eind vorige maand ook aan de Tweede Kamer.

Fouten

Van Zutphen wil nogmaals antwoord op de vragen die hij de Belastingdienst in het kader van zijn onderzoek in 2018 stelde. Daarnaast wil de ombudsman weten wat de gevolgen zijn van de fouten bij de Belastingdienst. Hij heeft de staatssecretaris onder meer gevraagd hoeveel mensen benadeeld zijn, voor welk bedrag dat is gebeurd en hoe de Belastingdienst ervoor gaat zorgen dat zij excuses en een passende compensatie krijgen.

Ook wil de ombudsman weten hoe de Belastingdienst ervoor gaat zorgen dat de dwangbevelkosten voortaan wel automatisch worden verlaagd na een vermindering van de aanslag.

De ombudsman stelt het op prijs dat de Belastingdienst hem op eigen initiatief heeft laten weten dat hij verkeerd geïnformeerd is.

Grotere bedragen

In een reactie zegt het ministerie van Financiën dat niet duidelijk is om hoeveel geld het gemiddeld gaat. ,,Vaak gaat dat om kleine bedragen, maar voor een groep kan het om grotere bedragen gaan.” Om daar meer duidelijkheid over te krijgen, is verder onderzoek nodig.

De fiscus heeft inmiddels ‘beheersmaatregelen’ getroffen, maar het proces is nog steeds niet op orde. Het ministerie meldt dat het binnenkort de Kamer gaat informeren over de manier waarop fouten uit het verleden zullen worden hersteld. Ook de ombudsman wordt op de hoogte gehouden.

Toeslagencrisis: waar gaat het mis bij de fiscus?

Telegraaf 06.12.2019 Het is gruwelijk fout gegaan bij de fraudebestrijding door de Belastingdienst. Honderden en mogelijk duizenden gezinnen zijn gedupeerd, zo moest staatssecretaris Menno Snel van Financiën erkennen. In de wekelijkse podcast ’Kwestie van Centen’ bespreken Martin Visser en Herman Stam wat er mis ging bij de fiscus en wat deze affaire zegt over het toeslagensysteem. „De toeslagen moeten mensen financiële steun geven, maar zorgen juist voor onzekerheid.” Luister de hele podcast hier.

Staatssecretaris Menno Snel: ik ben ook boos

Telegraaf 06.12.2019 Het debat over mensen die onterecht als toeslagenfraudeurs waren bestempeld verliep deze week uiterst beladen. Verantwoordelijk staatssecretaris Menno Snel (Financiën) overleefde een motie van wantrouwen, nadat hij onder grote druk van Kamer en een emotionele publieke tribune had aangeven hoe hij een goede oplossing voor de gedupeerden gaat regelen. In gesprek met De Telegraaf zegt Snel dat hij al voor het debat begon voor zichzelf had besloten dat hij door wilde gaan.

Menno Snel (49) werd door D66-prominent Wouter Koolmees naar Den Haag gehaald. Hij was bankdirecteur, werkte namens Nederland bij het Internationaal Monetair Fonds en was daarvoor topambtenaar op het ministerie van Financiën.

Voordat hij het kabinet in ging moest hij nog even snel lid worden van D66. Een geboren politicus is hij dan ook niet. Aan het Binnenhof geldt hij eerder als technocraat, een man die uiterst zakelijk de Belastingdienst bestuurt, waardoor nog wel eens twijfel rijst of hij voldoende gevoel heeft bij mensen die door de tandwielen van de fiscus vermalen worden.

Bekijk ook: 

Toeslagencrisis: waar gaat het mis bij de fiscus? 

Er is ontzettend veel misgegaan. Gedupeerden zeggen dat hun leven is verwoest en veel mensen begrijpen die kwalificatie maar al te goed. Waarom bent u niet afgetreden?

„Ik heb er natuurlijk best over nagedacht. Gewoon aan het begin.”

Aan het begin van het debat?

„Nee eerder. Meer voor mezelf. Ik denk dat ik hier een opdracht heb: ik wil deze mensen helpen en deze zaak verder brengen. Als je niet alleen van de politieke oplossingen bent, maar van de échte oplossingen voor mensen, is het passender om daar vol gas mee door te gaan. Ik voel die politieke verantwoordelijkheid ook. De vraag is of die beter wordt ingevuld door af te treden, waarmee ik in de Haagse realiteit een politieke daad stel.”

Waarom is dat een Haagse realiteit? Mensen buiten Den Haag kunnen ook best verwachten dat als de overheid zich tegen haar eigen burgers keert, hen aan de rand van de afgrond brengt en hun leven verwoest, daar iemand op het hoogste niveau de verantwoordelijkheid voor neemt.

„Dat is waar. Ik snap ook dat mensen zeggen dat ik ook die keuze zo kon maken. Maar het is niet zo dat doordat ik de keuze anders maak, het mij niet kan schelen wat die mensen is overkomen. Het is niet zo dat die emotie kan worden gemonopoliseerd door mensen die boos zijn. Ik ben natuurlijk ook boos. Het is natuurlijk ook gewoon klote, dat vind ik ook echt.”

Bekijk ook: 

Door toeslagenschandaal neemt wantrouwen in de overheid toe 

Tijdens het debat riep u dat nieuwe gedupeerden zich bij de Belastingtelefoon moesten melden, waarna een homerisch gelach opsteeg vanaf de publieke tribune. De dag na het debat gaat deze hulplijn vroeger dicht vanwege Sinterklaas. Uw wereld lijkt te verschillen van wat mensen ervaren bij de fiscus.

„Ik vind die van Sinterklaas flauw. Maar in het debat ging het inderdaad over de Belastingtelefoon. Daar zijn ontzettend veel problemen mee geweest. Nu gaat het ietsje beter. Ik begrijp dat daar frustratie over is. Ik doelde op mensen die nog niet in beeld waren.

Binnen die Belastingtelefoon hadden we wel scripts laten maken voor deze mensen die zeiden dat ze ook niet goed behandeld waren bij de kinderopvangtoeslag. Het is ook belangrijk hen tegemoet te komen. We hebben nog niet een soort rondreizend busje dat dat allemaal kan doen. We hebben een meldpunt nodig en er komt ook een extra hulplijn. Maar dat mensen dan cynisch lachen, dat snap ik echt wel.”

Bekijk ook: 

’Mijn leven is naar de klote’ 

Maar u denkt in processen. U heeft het al weer over ’scripts’ die klaarliggen.

„Ik denk in oplossingen.”

Uw toehoorders vragen zich op zo’n moment af of u zich wel kunt inleven in wat hen is overkomen?

„Ik snap dat ze dat zeggen. En als je een zinnetje uit een debat zo naar voren haalt, kun je het zo proberen neer te zetten. Maar het is volgens mij niet zo. Laten we wel wezen: voor deze ouders is er nu eindelijk licht aan het einde van de tunnel. Al die jaren hebben ze nul op het rekest gehad. Nu is dat veranderd. Die ouders zien iemand die bezig is met het vinden van de oplossing.”

Wat dacht u toen u die ouders op die publieke tribune zag en hoorde? Was het de eerste keer dat u daarmee geconfronteerd werd met zo veel emotie?

„Nee. Ik heb ook gewoon een leven. Ik neem aan dat de meeste mensen wel eens met geëmotioneerde mensen te maken hebben. Ik heb al eerder met ouders gesproken en dat was heel emotioneel. Dat was ook een belangrijk moment voor mij: het versterkte bij mij de vastberadenheid om er wat aan te doen.”

Hoe vaak heeft u eerder gesproken met ouders?

„We hebben in juni een keer een grote sessie gehad. We hadden mensen toen ook gevraagd of ze met mij wilden praten, daar konden mensen zich voor aanmelden.”

Eén keer dus?

„Ja, met al die ouders. En ik heb een zwartboek van de SP gehad en bij de overhandiging met een aantal ouders gepraat. Het gaat er ook niet om of ik persoonlijk met al die individuele ouders heb gesproken. Ik heb zeker met ze gesproken, maar ook mijn mensen deden dat. Die verhalen wilde ik natuurlijk wel weten.”

U wil een cultuurverandering bij de Belastingdienst. Hoort dat ook bij de dingen die nog te doen zijn?

„Daar ben ik al veel eerder mee begonnen en daar heb ik prioriteit van gemaakt. Maar dat is niet een proces dat we volgende week hebben afgerond. Het gaat om 30.000 man die jarenlang hebben gewerkt volgens bepaalde structuren. Een grote uitvoeringsdienst is per definitie niet een dienst die veranderingsgezind is.”

Moet het toeslagensysteem nog wel blijven?

„Je kunt je dat echt afvragen. We hebben nu een systeem waarin we mensen superveel geld als voorschot geven en dan hopen dat alles goed gaat. Dat ze de rekening goed betalen, dat ze hun administratie op orde hebben, dat ze hun contractbeheer goed op orde hebben. Ik denk niet dat dat verstandig is: we moeten echt toe naar een systeem waarin dat anders gaat.”

Wat betekent dat concreet?

„Het kan van alles betekenen. Ik vind het bijvoorbeeld belangrijk dat we dat alles-of-nietssysteem aanpassen. Als je nu 100 euro niet kan verantwoorden, verlies je het recht op alle toeslagen. Dat gaat dus om proportionaliteit. Ik denk ook dat we er niet aan ontkomen om in deze kabinetsperiode een soort plan te maken over waar het naartoe moet met de toeslagen. Ik denk dat al mijn collega’s in de ministerraad ervan overtuigd zijn dat we niet meer kunnen wachten.”

En als ze u voor een volgend kabinet nog een keer zouden vragen, zou u die taak dan op u durven te nemen?

„Toen ik deze baan ging doen, vond ik het een van de mooiste banen in het kabinet. Daar ben ik ook na een pittige week niet van mening over veranderd. Dat vind ik echt.”

Serieus?

„Het is pittig, maar belasting raakt iedereen. Ik vind dat als je die keuze maakt om je te committeren om de politiek in te gaan en de maatschappij wat beter wil maken, dat je daar niet voor terug moet deinzen.”

Dus het antwoord is ja?

„Ja. Dat is inderdaad het korte antwoord.”

Bekijk meer van; overheid Menno Snel BelastingTelefoon Belastingdienst

Gedupeerde: ‘Raadsel waarom Belastingdienst 65.000 euro terugeiste’

AD 06.12.2019 Nog voor de kerst krijgen circa driehonderd slachtoffers van de toeslagenaffaire een vergoeding. Vele duizenden anderen moeten langer wachten. Hoe beleefden de tientallen gedupeerden op de publieke tribune het Kamerdebat over hun toeslagenleed? ,,De verhalen van lotgenoten maakten me razend.”

Het was misschien wel de allerbelangrijkste belofte van Menno Snel in het debat over de toeslagenaffaire: ‘vergelijkbare gevallen verdienen een vergelijkbare behandeling’, bezwoer de staatssecretaris van Financiën.

Lees ook;

‘Als Snel opstapt komt er weer een andere pipo’

Lees meer

BelastingTelefoon dag na beladen debat toeslagenaffaire eerder dicht vanwege Sinterklaas

Lees meer

Daarmee schept Snel hoge verwachtingen bij de slachtoffers van de toeslagenaffaire. Immers, de 302 gedupeerde gezinnen uit het inmiddels beruchte CAF 11-dossier zijn waarschijnlijk slechts het topje van de ijsberg. Zij krijgen zo snel mogelijk – ‘het liefst nog voor de kerst’ – compensatie voor de geleden schade.

Concreet houdt die in dat zij elke euro die zij in 2014, 2013 en 2012 misliepen aan onterecht ingetrokken toeslagen volledig moeten terugkrijgen, plus een compensatie van 25 procent. Daarnaast is er nog een vergoeding voor immateriële schade, die kan oplopen tot maximaal de hoogte van het eerste bedrag. De rekening kan voor Snel behoorlijk oplopen. Naast CAF 11 waren er nog 169 andere zaken die door het Combiteam Aanpak Facilitators werden opgepakt, met daarin negenduizend dossiers. Het vermoeden bestaat dat het grootste deel van deze mensen in aanmerking komt voor compensatie.

Fraudeurs

En dan zijn er nog de Nederlanders die nooit in een CAF-zaak werden onderzocht, maar die desondanks ten onrechte als fraudeurs werden behandeld. Bij een meldpunt van de SP hadden zich in september al 1200 mensen vervoegd die zeiden dat hun hetzelfde was overkomen als de CAF 11-ouders. Naar de negenduizend dossiers uit de andere CAF-zaken wordt momenteel onderzoek gedaan. Eind december moeten er twee rapporten op het bureau van Snel liggen, waarna hij de Kamer in januari zal informeren hoe hij met die gevallen omgaat. Hij zegt ‘tempo’ te willen maken, maar weigert zich vast te leggen op een harde deadline.

De D66-bewindsman denkt dat velen uit de voeten kunnen met de compensatieregeling, die volgens hem ‘royaal en ruimhartig’ is. Toch zijn er ook gevallen waarbij het leed met geen pen te beschrijven is. Zij moesten bijvoorbeeld hun huis uit, raakten in echtscheiding of belandden steeds dieper in het schuldenmoeras. Deze mensen kunnen volgens Snel naar de rechter stappen. De Kamer vindt die stap wel erg groot en wil dat er meer maatwerk wordt geboden. Als het even kan moet de Belastingdienst aan de meest schrijnende gevallen een schikkingsvoorstel doen, stelt zij. Snel omarmt die suggestie.

© ANP

Vertrouwen

Een groot deel van de oppositie heeft het vertrouwen in de D66’er al opgezegd. In de media blijven intussen nieuwe, schrijnende verhalen opdoemen. Snel kan zich eigenlijk geen fouten meer permitteren, terwijl de hele affaire inmiddels zo’n omvang heeft aangenomen dat de kans groot is dat er toch weer wat misgaat.

Staand op deze ijsschots moet Snel een cultuurverandering bij zijn Belastingdienst teweegbrengen en tegelijkertijd de 30.000 medewerkers tellende fiscus – ooit de meest efficiënte overheidsdienst – klaar zien te maken voor de toekomst. De Belastingdienst kampt met verouderde ict-systemen en een chronisch gebrek aan gekwalificeerd personeel, wat mede te wijten is aan een dramatisch uit de hand gelopen vertrekregeling onder het vorige kabinet.

Door de opeenstapeling van affaires is er grote bezorgdheid over het moreel op de werkvloer. Snel heeft het roer al drastisch omgegooid door in te zetten op ‘beheerst vernieuwen’. Die aanpak krijgt weliswaar steun in de Kamer, maar leidt ook tot gemor. Snel moet steeds opnieuw ‘nee’ verkopen als de Kamer fiscale aanpassingen wil. Zo houdt hij staande dat de afschaffing van de verfoeide ‘spaartaks’ niet sneller kan. De frustratie daarover is groot.

Getroffen ouders op de publieke tribune tijdens het debat met Staatssecretaris Menno Snel van Financien in de Tweede Kamer over het optreden van de Belastingdienst in de affaire rond kinderopvangtoeslagen. A

Getroffen ouders op de publieke tribune tijdens het debat met Staatssecretaris Menno Snel van Financien in de Tweede Kamer over het optreden van de Belastingdienst in de affaire rond kinderopvangtoeslagen. A © ANP

Nog een klus bij

Door de toeslagenaffaire komt daar nog een klus bij. De Kamer is het er inmiddels wel over eens dat het toeslagensysteem in de huidige vorm zijn langste tijd wel heeft gehad. Snel liet eerder al weten dat hij de uitkering van toeslagen het liefst bij de Belastingdienst zou weghalen, zodat de fiscus zich weer kan toeleggen op de inning van belastinggeld.

Er zijn echter ook drastischer ideeën: regeringspartijen D66 en ChristenUnie willen dat het ‘gedrocht’ helemaal wordt opgedoekt en er een alternatief komt. Hierop wordt in Haagse vergaderkamers momenteel hard gestudeerd. Begin volgend jaar ligt er een rapport waarop Snel namens het kabinet meteen zal reageren. Het blijft echter zeer de vraag of de verzwakte staatssecretaris een jaar voor de verkiezingen de kans krijgt om in dit politieke mijnenveld de bakens te verzetten.

Waarom had de Belasting­dienst hier zes jaar voor nodig?, aldus Steve Kuipers, gedupeerde.

‘Als hij opstapt komt er weer een andere pipo’
Een achtbaan van emoties. Dat was het toeslagendebat voor de talloze gedupeerden die speciaal naar Den Haag waren afgereisd om staatssecretaris Menno Snel (Financiën) te horen over de affaire die hun levens al jaren ruïneert. ,,Gevoelens die ik weggedrukt dacht te hebben, borrelden ineens weer op”, vertelt Steve Kuipers (43). ,,Ik ging terug in de tijd.” Zijn vrouw Sara en hij behoren tot de driehonderd gezinnen die bij Eindhovens gastouderbureau Dadim kinderopvang regelden. Ze zagen hun toeslagen − in Kuipers’ geval maar liefst 56.000 euro − teruggevorderd vanwege vermeende fraude. Totaal ten onrechte, bleek later.

Joe ten Cate vindt dat de juiste vragen woensdag absoluut werden gesteld in de Tweede Kamer. ,,Tegelijk blijf ik met dezelfde onzekerheden zitten”, zegt de Rotterdammer. Zijn vrouw Tamara en hij moesten circa 65.000 euro terugbetalen. Ten Cate wacht bijvoorbeeld al jaren op zijn dossier, ondanks dat Snel vorige maand beloofde dat binnen vier weken te verstrekken. ,,Het blijft een compleet raadsel waarom de Belastingdienst geld van ons terugeiste. De staatssecretaris is bijzonder goed in politieke antwoorden zonder veel te zeggen en harde beloftes te doen.”

Voor Ten Cate was de urenlange zit op de publieke tribune emotioneel. ,,Niet zozeer om mijzelf, na tien jaar heb ik mijn eigen woede aardig in bedwang. De verhalen van lotgenoten maakten me echter razend. Sommige mensen zijn alles kwijtgeraakt.”

Leigh-Anne Jansen uit Eindhoven − met haar man moet ze van de fiscus 20.000 euro terugbetalen − houdt een nare smaak over aan het debat. ,,Ondanks alle excuses en de compensatieregeling van de commissie-Donner weet ik nog steeds niet wat ik ga terugkrijgen. Waarom is er nog geen proefberekening gemaakt?” Ze is boos dat staatssecretaris Snel nooit met haar groep gedupeerden heeft gesproken. ,,Ja, gisteren ineens met die man op de publieke tribune. Nu er camera’s op staan kan het ineens wel.”

Florien Jansen (49) uit Rotterdam is tevredener. ,,Het debat bevestigt waar wij al die tijd tegenaan liepen. Dat we jarenlang onterecht als fraudeurs werden beschouwd.” Jansen moest haar gastouderbureau Florien in 2016 sluiten nadat de Belastingdienst al haar klanten op de korrel nam.

Snels optreden beoordeelt de Rotterdamse als een stuk minder. ,,Ik heb maar weinig concrete toezeggingen gehoord.” Tegelijk zou het vertrek van de bewindsman niks hebben opgelost. ,,Ik snap SP’er Renske Leijtens motie van wantrouwen heus wel, maar Snels vertrekt leidt enkel tot vertraging. Nu voelt hij de hete adem van de Tweede Kamer en de media in zijn nek. Hij moet over de brug komen.”

Steve Kuipers is dat met Jansen eens. ,,Snel wegsturen is zinloos. Dan komt er weer een andere pipo, die vervolgens zegt: ik ga me eerst een jaar inlezen. Dat zorgt alleen maar voor meer oponthoud voor gedupeerden.”

Kuipers verbaast zich nog altijd over alle onwil bij de Belastingdienst. ,,Als het goed is, krijgen ik en de andere driehonderd Eindhovense gezinnen voor kerst compensatie. Waarom kan dat nu ineens wel? Waarom had de Belastingdienst daar zes jaar voor nodig?’’

Snel geeft ouders eindelijk verlichting, maar staat zelf op ijsschots

AD 06.12.2019 Nog voor de kerst krijgen circa 300 slachtoffers van de toeslagenaffaire een schadevergoeding op hun rekening gestort. Vele duizenden anderen moeten echter langer wachten op compensatie. En ook de Tweede Kamer is nog niet klaar met staatssecretaris Menno Snel en zijn toeslagenfabriek.

Het was misschien wel de allerbelangrijkste belofte van Menno Snel in het debat over de toeslagenaffaire: ‘vergelijkbare gevallen verdienen een vergelijkbare behandeling’, bezwoer de staatssecretaris van Financiën.

Lees ook;

Affaire kinderopvangtoeslag bereikt hoogtepunt: zes vragen over wat er aan de hand is

Lees meer

Roger schreeuwde door debat toeslagenaffaire: Mijn hele leven is naar de klote

Lees meer

Staatssecretaris overleeft motie van wantrouwen tijdens emotioneel debat, ondanks hoongelach

Staatssecretaris overleeft motie van wantrouwen tijdens emotioneel debat, ondanks hoongelach

Lees meer

Daarmee schept Snel hoge verwachtingen bij de slachtoffers van de toeslagenaffaire. Immers, de 302 gedupeerde gezinnen uit het inmiddels beruchte CAF 11-dossier zijn waarschijnlijk slechts het topje van de ijsberg. Zij krijgen zo snel mogelijk – ‘het liefst nog voor de kerst’ – compensatie voor de geleden schade.

Concreet houdt de compensatie in dat slachtoffers elke euro die zij in 2014, 2013 en 2012 misliepen aan onterecht ingetrokken toeslagen volledig terug moeten krijgen, plus een compensatie van 25 procent. Daarnaast is er nog een vergoeding voor immateriële schade, die kan oplopen tot maximaal de hoogte van het eerste bedrag.

De rekening kan voor Snel behoorlijk oplopen. Naast CAF 11 waren er nog 169 andere zaken die door het Combiteam Aanpak Facilitators werden opgepakt, met daarin in totaal 9000 dossiers. Het vermoeden bestaat dat het grootste deel van deze mensen in aanmerking komt voor compensatie.

Meldpunt

En dan zijn er nog de Nederlanders die nooit in een CAF-zaak werden onderzocht, maar die desondanks ten onrechte als fraudeurs werden behandeld. Bij een meldpunt van de SP hadden zich in september al 1200 mensen vervoegd die zeiden dat hen hetzelfde was overkomen als de CAF 11-ouders.

Naar de 9000 dossiers uit de andere CAF-zaken wordt momenteel onderzoek gedaan. Eind december moeten er twee rapporten op het bureau van Snel liggen, waarna hij de Kamer in januari zal informeren hoe hij met die gevallen omgaat. Hij zegt ‘tempo’ te willen maken, maar weigert zich vast te leggen op een harde deadline.

De suggestie van Menno Snel aan gedupeerden om contact op te nemen met de BelastingTelefoon leidde afgelopen woensdag tijdens het debat tot hoongelach vanaf de publieke tribune.

De suggestie van Menno Snel aan gedupeerden om contact op te nemen met de BelastingTelefoon leidde afgelopen woensdag tijdens het debat tot hoongelach vanaf de publieke tribune. © ANP

Hoongelach

Snel zei aanvankelijk dat slachtoffers die hij nog niet in het vizier heeft zich kunnen melden bij de BelastingTelefoon. Na hoongelach door de slachtoffers, en onder druk van de Tweede Kamer, hoopt hij nu vanaf de jaarwisseling een apart nummer in de lucht te kunnen hebben. Aan de andere kant van de lijn zit dan een vast team dat bekend is met de toeslagenaffaire. Zo moet verdere frustratie bij gedupeerden, die jarenlang van het kastje naar de muur werden gestuurd, worden voorkomen.

De D66-bewindsman denkt dat velen uit de voeten kunnen met de compensatieregeling, die volgens hem ‘royaal en ruimhartig’ is. Toch zijn er ook gevallen, waarbij het leed amper met een pen te beschrijven is. Zij moesten bijvoorbeeld gedwongen hun huis uit, raakten in echtscheiding of belandden steeds dieper in het schuldenmoeras.

Deze mensen kunnen volgens Snel (net als ieder ander overigens) naar de rechter stappen. De Kamer vindt die stap wel erg groot en wil dat er meer maatwerk wordt geboden. Als het even kan moet de Belastingdienst aan de meest schrijnende gevallen een schikkingsvoorstel doen, stelt zij. Snel omarmt die suggestie.

IJsschots

Een groot deel van de oppositie heeft het vertrouwen in de D66’er echter al opgezegd. In de media blijven intussen nieuwe, schrijnende verhalen opdoemen. Snel kan zich eigenlijk geen fouten meer permitteren, terwijl de hele affaire inmiddels zo’n omvang heeft aangenomen dat de kans groot is dat er toch weer wat mis gaat.

Staand op deze ijsschots moet Snel een cultuurverandering bij zijn Belastingdienst teweegbrengen en tegelijkertijd de 30.000 medewerkers tellende fiscus – ooit de meest efficiënte overheidsdienst – klaar zien te maken voor de toekomst.

De Belastingdienst kampt met verouderde ict-systemen en een chronisch gebrek aan gekwalificeerd personeel, wat mede te wijten is aan een dramatisch uit de hand gelopen vertrekregeling onder het vorige kabinet. Door de opeenstapeling van affaires is er inmiddels grote bezorgdheid over het moreel op de werkvloer.

Een groot deel van de oppositie zegde woensdag het vertrouwen in staatssecretaris Menno Snel op.

Een groot deel van de oppositie zegde woensdag het vertrouwen in staatssecretaris Menno Snel op. © ANP

Snel heeft het roer al drastisch omgegooid, door in te zetten op ‘beheerst vernieuwen’. Die aanpak krijgt weliswaar steun in de Kamer – iemand zal ‘de stal moeten schoonvegen’ – maar leidt ook tot gemor. Snel moet steeds opnieuw ‘nee’ verkopen als de Kamer fiscale aanpassingen wil. Zo houdt hij staande dat de afschaffing van de verfoeide ‘spaartaks’ niet sneller kan. De frustratie daarover is groot.

Gedrocht

Door de toeslagenaffaire komt daar nog een klus bij. De Kamer is het er inmiddels wel over eens dat het toeslagensysteem in zijn huidige vorm zijn langste tijd wel heeft gehad. Snel liet eerder al weten dat hij de uitkering van toeslagen het liefst bij de Belastingdienst zou weghalen, zodat de fiscus zich weer helemaal kan toeleggen op datgene waar zij in uitblonk: de inning van belastinggeld.

Er zijn echter ook drastischer ideeën: regeringspartijen D66 en ChristenUnie willen dat het ‘gedrocht’ helemaal wordt opgedoekt en er een alternatief komt. Hierop wordt in Haagse vergaderkamers momenteel hard gestudeerd. Begin volgend jaar ligt er een rapport, waarop Snel namens het kabinet meteen zal reageren. Het blijft echter zeer de vraag of de verzwakte staatssecretaris een jaar voor de verkiezingen de kans krijgt om in dit politieke mijnenveld de bakens te verzetten.

© ANP

Kamerdebat kinderopvangtoeslag: staatssecretaris houdt voldoende vertrouwen van de Kamer

NOS 04.12.2019 Honderden ouders zijn door de Belastingdienst onterecht beschuldigd van fraude met de kinderopvangtoeslag. Een commissie onder leiding van oud-minister Donner concludeert dat de ouders recht hebben op terugbetaling en schadevergoeding.

Dit geldt in de toekomst voor waarschijnlijk nog duizenden ouders. Staatssecretaris Snel was nog geen staatssecretaris toen de fouten zijn gemaakt, hij is wel politiek verantwoordelijk voor de afhandeling.

Debat opvangtoeslag: emotie op de tribune, felle Kamer en toezeggingen Snel

NOS 04.12.2019 Honderden ouders moeten zo snel mogelijk, het liefst nog voor Kerstmis, een schadevergoeding krijgen. Dat zei staatssecretaris Snel (D66) in een Kamerdebat over kinderopvangtoeslagfraude, waarbij de emoties op de publieke tribune soms hoog opliepen. “Er zijn volgens mij nog nooit zoveel zakdoekjes doorgegeven hier”, zei SP-Kamerlid Leijten.

Op de tribune zaten vele tientallen mensen die ten onrechte zijn beschuldigd van fraude met toeslagen voor kinderopvang. Ze moesten soms tienduizenden euro’s terugbetalen terwijl nooit is aangetoond dat ze fraude hebben gepleegd. Sommigen raakten hun huis kwijt, verloren hun baan of kregen relatieproblemen.

Snels positie kwam er vandaag niet door in gevaar. Een motie van wantrouwen van de SP kreeg alleen de steun van PvdA, PVV, Denk, Partij voor de Dieren, 50Plus en het onafhankelijke Kamerlid Van Kooten-Arissen, wat bij lange na niet genoeg was voor een meerderheid.

Geen garanties

Het debat ging vaak over de schadevergoeding voor de gedupeerden. Een commissie onder leiding van oud-minister Donner concludeerde half november dat honderden ouders recht hebben op terugbetaling en schadevergoeding. Snel wil dat daar voor de feestdagen werk van wordt gemaakt, maar omdat het om individuele gevallen gaat, kon hij geen garanties geven over de termijn.

Een van de gedupeerden was Roger, het werd hem op een gegeven moment te veel.

Vader loopt weg bij debat, wordt even te veel

In de pauze van het debat ging Snel in gesprek met een aantal ouders. Daaruit bleek volgens de staatssecretaris van Financiën dat het belangrijkste is dat er erkenning komt. “U is iets aangedaan”, zei de staatssecretaris tegen de gedupeerden. “De overheid heeft hier een grens opgezocht en is daaroverheen gegaan.”

Ook Kamerleden waren kritisch op Snel, die verantwoordelijk is voor de Belastingdienst. CDA’er Omtzigt, die al jaren bezig is met dit dossier, vroeg zich af of dit soort kwesties voortaan veel sneller kunnen worden opgelost. “Maar ik wil nu eerst dat de compensatie voor alle ouders wordt geregeld.”

Wrang grapje

En dan gaat het niet alleen over de honderden gedupeerden uit het het zogenoemde ‘CAF 11 dossier’, waar het vandaag over ging. De commissie-Donner is namelijk bezig met een tweede onderzoek naar duizenden vergelijkbare gevallen.

D66-staatssecretaris Snel stelde in het debat dat deze mensen recht hebben op dezelfde compensatie en schadevergoeding. Hij verwacht hier aan het eind van het jaar mee aan de slag te kunnen.

Overigens werd er ook gelachen in zaal. Dat gebeurde toen Snel onbedoeld een “wrang grapje” maakte over de Belastingtelefoon.

Hoongelach na opmerking Snel over Belastingtelefoon

“Hoe kan het dat de overheid mensen vermorzelt?”, vroeg ChristenUnie-Kamerlid Bruins. “Hier is iets fundamenteel mis in onze samenleving.” Hij zei te snappen dat de politiek jaren geleden heeft opgeroepen tot meer fraudebestrijding door de fiscus. Maar dat is volgens hem geen reden om zó streng te doen.

De staatssecretaris zei de zaak hoog op te nemen omdat de strikte fraudewerkwijze bij de Belastingdienst onderdeel van het beleid was. “Hier is geen sprake van een paar ambtenaren die ouders aan het pesten waren”, stelde hij. “Het was juist beleid dat tot in de top werd ondersteund.”

In het debat ging het ook over de informatievoorziening. Omtzigt hekelde dat hij documenten over de kwestie niet heeft gekregen van de staatssecretaris, terwijl RTL Nieuws en Trouw de stukken wel boven water kregen. “Hier staat een getergd Kamerlid. Ik heb vraag na vraag na vraag gesteld. Ik had dit debat een half jaar geleden willen hebben.”

Wantrouwen

SP-Kamerlid Leijten, een van de aanjagers van dit debat, zei aan het begin dat Snel wat haar betreft echt moet handelen. “Goedmaken kan niet, maar ik wil dat de staatssecretaris in één keer schoon schip maakt. Anders hebben we een groot probleem.”

SP: Snel moet schoon schip maken

Snel zegde in het debat toe dat ouders zoveel mogelijk zullen worden geholpen zonder dat ze naar de rechter hoeven, dat er ruimhartig wordt gekeken naar genoegdoening voor de gedupeerden, dat er een apart telefoonnummer komt voor gedupeerden en dat twee onafhankelijke ‘raadspersonen’ op zoek gaan naar misstanden bij de Belastingdienst.

Voor Leijten was dat niet genoeg, want aan het eind diende de SP een motie van wantrouwen in tegen de staatssecretaris. Een ruime Kamermeerderheid ging daar dus niet in mee.

De staatssecretaris voelde er ook niets voor om zelf op te stappen. “Daarmee komt de oplossing voor de ouders geen stap dichterbij.” Hij zei door te willen met het oplossen van de problemen bij de Belastingdienst en het regelen van de schadevergoedingen voor ouders.

Snel benadrukte dat hij het een pittig debat vond. “Het was ook niet de bedoeling om er een prettig debat van te maken. Wat ouders is overkomen is heel erg. Het is pijnlijk, ook voor mij.”

Bekijk ook;

Staatssecretaris overleeft motie van wantrouwen tijdens emotioneel debat, ondanks hoongelach

AD 04.12.2019 Staatssecretaris Menno Snel van Financiën redt het vege lijf en mag de slachtoffers van de toeslagenaffaire zelf een oplossing bieden. Al is de D66’er nog niet uit de zorgen.

Het gesis en de wegwerpgebaren vanaf de publieke tribune in de Tweede Kamer voelen zo beklemmend aan dat staatssecretaris Menno Snel van zijn stuk lijkt gebracht. ,,Word ik nou uitgelachen”, vraagt hij vertwijfeld. Hij heeft zojuist gesuggereerd dat mensen die zich óók slachtoffer voelen van zijn Belastingdienst zich kunnen melden. Waar? ,,Nou, bij de BelastingTelefoon”, had Snel gezegd.

Daar hebben de gedupeerde ouders echter helemaal genoeg van. Te vaak zijn ze in een eindeloze wachtrij beland, van het kastje naar de muur gestuurd. ,,We hebben echt uitgebreide scripts neergelegd”, probeert Snel nog. Hoofdschuddend gebrom is zijn deel.

Zelden galmde vanuit de kloof tussen burger en overheid een schriller hoongelach.

Traag

De staatsse­cre­ta­ris heeft traag gereageerd, de actie kwam langzaam op gang, aldus Eppo Bruins, ChristenUnie.

Snel mag uiteindelijk blijven. De D66’er behoudt de steun van de regeringspartijen, aangevuld met GroenLinks en SGP. Zij menen dat de ouders die door handelen van de Belastingdienst in grote problemen zijn gebracht uiteindelijk het beste af zijn met het aanblijven van een bewindsman die hard zegt te werken aan een oplossing.

Al is de kritiek uit nota bene regeringskring niet mals. ,,De staatssecretaris heeft traag gereageerd, de actie kwam langzaam op gang”, concludeert Eppo Bruins van de ChristenUnie. ,,Maar de ouders staan nu voorop. Zij worden niet geholpen als de staatssecretaris nu zou opstappen.”

Toch zegt een grote minderheid van de Kamer het vertrouwen op. SP-Kamerlid Renske Leijten denkt dat als Snel eerder had doorgevraagd bij zijn ambtenaren en beter had uitgezocht wat er aan de hand was, er eerder een compensatieregeling was gekomen voor de 300 ouders die nu de dupe zijn geworden.

Ook zou een oplossing voor nog eens 9000 andere gevallen – en misschien zelfs meer – dan inmiddels dichterbij zijn, denkt Leijten. Nu moeten zij nog tot zeker begin januari wachten op uitsluitsel. Een poging om Snel te laten beloven dat ieder slachtoffer voor 1 juli 2020 geholpen moet zijn wordt door de staatssecretaris niet ingewilligd. Hij zegt slechts tempo te maken. ‘Gênant’, vindt Leijten.

Staatssecretaris Menno Snel van Financiën tijdens het debat vandaag © ANP

Shredder

Haar frustratie wordt gedeeld door CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt, die zich als eerste Kamerlid vastbeet in de toeslagenaffaire en Snel met vragen bleef bestoken. Ook hij denkt dat ‘het een paar maanden had gescheeld’ als Snel documenten waarom hij had gevraagd eerder naar de Kamer stuurde.

Toch zegt hij niet het vertrouwen in de staatssecretaris op, zoals hij dat in 2013 nog wel deed in het debat met VVD’er Frans Weekers over de Bulgarenfraude. Het verschil: toen zat Omtzigt in de oppositie, nu in de coalitie. ,,Het is belangrijk dat er recht wordt gedaan aan de mensen die door de shredder zijn gehaald”, zo besluit hij zijn bijdrage.

Het is belangrijk dat er recht wordt gedaan aan de mensen die door de shredder zijn gehaald, aldus Pieter Omtzigt, CDA.

Oneerlijk

© ANP

Veel Kamerleden wijzen naar de ‘onmenselijke’ aanpak van de Belastingdienst. Die behandelde ouders bij het geringste foutje als fraudeurs en zette hun kinderopvangtoeslag helemaal stop en vorderde die terug. Dat was echter tegen de wet. De bedragen die terugbetaald moesten worden liepen soms op tot tienduizenden euro’s.

Wie bezwaar maakte, moest vaak veel te lang wachten, terwijl de dwangbevelen niet stopten en de loonbeslagen doorgingen. ‘Pijnlijk’, meent Snel. Hij spreekt over burgers die ‘door het systeem van de overheid zijn aangereden en geen kans hadden om zich teweer te stellen’.

Snel spreekt bewust over ‘de overheid’. De politiek is medeverantwoordelijk, beaamt GroenLinks-Kamerlid en bijna-naamgenoot Bart Snels. ,,Het is te makkelijk om de alleen de Belastingdienst de schuld te geven.” Dat de overheid zich ‘wantrouwend opstelt en mensen meteen als potentiële fraudeur ziet’ komt ergens vandaan.

Ook de commissie onder leiding van Piet-Hein Donner stelde vast dat de strenge fraudeaanpak niet uit de lucht komt vallen. ,,We moeten echt onszelf in de spiegel kijken”, meent Snels

Veel Kamerleden hebben moeite met die conclusie. Zij hebben nooit van de fiscus gevraagd om de wet te overtreden.

Systeem

Eensgezinder zijn ze over de aanpak van het toeslagenstelsel – ooit bedacht door het CDA. ,,Dit systeem is ziek, dit gedrocht moet weg”, meent Eppo Bruins. Het stelsel overschat volgens het ChristenUnie-Kamerlid het ‘doevermogen van Nederlanders’.

Een grote Kamermeerderheid wil onderzoek naar alternatieven. Het is ook de staatssecretaris uit het hart gegrepen, al blijft dat een opdracht voor bij de volgende kabinetsformatie.

En dan zit het erop. Kamervoorzitter Khadija Arib bedankt de tientallen gedupeerde ouders die de hele dag het debat hebben gevolgd en zelfs lunchten met Kamerleden. ,,Het was emotioneel”, zegt Arib. En de mensen, die al die jaren zijn aangezien als fraudeurs en door de overheid met wantrouwen werden bejegend, beantwoorden de voorzitter met applaus.

Dit systeem is ziek, dit gedrocht moet weg, aldus Eppo Bruins, ChristenUnie.

Alles over de toeslagenaffaire lees je in dit overzicht.

Staatssecretaris Snel tijdens het debat over het optreden van de Belastingdienst in de affaire rond kinderopvangtoeslagen. Beeld ANP

Snel overleeft motie van wantrouwen

Trouw 04.12.2019 Staatssecretaris Menno Snel heeft een motie van wantrouwen overleefd. Een deel van de oppositie wilde de bewindsman wegsturen vanwege de kinderopvangtoeslagaffaire, maar door de steun van de coalitie en van de oppositiepartijen GroenLinks en SGP kan hij aanblijven.

De Tweede Kamer debatteerde meer dan negen uur lang over de toeslagenaffaire. Hoewel Snel de steun houdt van de meerderheid, kreeg hij van bijna elke partij huiswerk mee. Oppositiepartij GroenLinks vindt dat het “nu niet het moment is” om de staatssecretaris naar huis te sturen en benadrukt dat de Kamer nog vaak zware debatten zal voeren over het debacle bij de Belastingdienst.

De Kamer debatteerde met Snel over de kinderopvangtoeslagaffaire. In een dossier waar de commissie onder leiding van oud-minister Piet Hein Donner onderzoek naar deed, zijn honderden ouders onterecht als fraudeurs bestempeld. Dat geldt mogelijk voor nog veel meer gezinnen. Hun toeslagen werden stopgezet, en in sommige gevallen werden tienduizenden euro’s teruggevorderd, wat tot grote financiële problemen leidde.

Schrijnend voorbeeld

“Dit is het meest schrijnende voorbeeld van verlies van vertrouwen in de overheid”, zei VVD-Kamerlid Helma Lodders vanochtend in het Kamerdebat over de kinderopvangtoeslagaffaire. De VVD en PvdA willen van staatssecretaris Menno Snel van financiën weten wat hij wist van het debacle dat bij de Belastingdienst is ontstaan. PvdA-Kamerlid Henk Nijboer: “Wat heeft u met deze informatie gedaan?”

Ook andere partijen zoals de SP en Denk hebben die vraag aan Snel gesteld in het debat over deze affaire. Het CDA formuleerde het milder: Kamerlid Pieter Omtzigt zei: “Hoe zorgt u ervoor dat er eerder wordt ingegrepen als er fouten worden gemaakt bij de Belastingdienst?”

Aanleiding voor het debat is het interim-rapport van de commissie onder leiding van oud-minister Piet Hein Donner. Die oordeelde drie weken geleden hard over de Belastingdienst waar Snel de verantwoordelijkheid voor draagt.

Donner concludeerde dat de Belastingdienst jarenlang ‘vooringenomen’ handelde bij het vermoeden dat ouders fraudeerden met kinderopvangtoeslag. Terwijl bewijs ontbrak moesten zij tienduizenden euro’s terugbetalen en kwamen in financiële problemen.

Emoties voeren de boventoon in het debat over de kinderopvangtoeslagaffaire. Een groep gedupeerden sprak ‘s ochtends voor aanvang van het debat met Kamerleden en bood een petitie aan. Vele tientallen ouders zaten op de publieke tribune.

Nadat een man vanaf de tribune had geroepen dat zijn “leven naar de kloten is”, barstten verschillende bezoekers in huilen uit. Nadat de man van de tribune verwijderd werd, werd hij buiten de zaal tot bedaren gebracht door enkele Kamerleden.

Ook parlementariërs spraken geëmotioneerd over de affaire. “Er zijn volgens mij nog nooit zoveel zakdoekjes doorgegeven hier”, zei SP-Kamerlid Renske Leijten over de emoties op de tribune.

In de lunchpauze ging Snel in gesprek met de man die ‘s ochtends vanaf de tribune had geroepen. Snel beloofde dat hij ‘zijn best gaat doen’ voor de man en andere gedupeerden.

Staatssecretaris: overheid ging grens over 

Staatssecretaris Snel ging opnieuw door het stof vanwege de affaire. “De overheid heeft hier een grens opgezocht en is daaroverheen gegaan.” 

“U is iets aangedaan”, zegt Snel tegen de gedupeerde ouders die het debat op de publieke tribune volgen. Hij ging in de pauze van het debat al in gesprek met een aantal ouders. Daaruit blijkt dat “voor u het belangrijkste is dat er erkenning komt”.

De bewindsman geeft aan dat er terecht een aantal zeer kritische vragen zijn gesteld door de Kamer. Het is nooit zijn bedoeling geweest de Kamer van het kastje naar de muur te sturen of verkeerd te informeren. Dat het soms lang duurde, lag vooral aan het feit dat Snel alles zorgvuldig wilde checken. “Ik heb daar uw geduld op de proef gesteld, dat spijt mij.”

Het Nederlandse toeslagensysteem kan sneller op de schop, zegt Snel. Hij gaf al eerder opdracht om het stelsel te laten onderzoeken, maar wil daar meer vaart achter zetten. “Het systeem moet worden aangepast, en we hoeven daarvoor niet te wachten totdat we daar alles over weten.”

D66 en GroenLinks menen dat de politiek lessen moet trekken uit wat er is gebeurd. De wanhoop van gedupeerde ouders is verschrikkelijk, constateren zij. De bestrijding van fraude had voorrang boven een eerlijke behandeling van burgers.

Zij vinden dat de fout niet alleen bij de Belastingdienst ligt en zien een politieke context waarin een klimaat ontstond waarbij de bestrijding van fraude prioriteit had. “Er is te laks opgetreden toen bleek dat dit onschuldige mensen in de problemen bracht”, zei GroenLinks Kamerlid Bart Snels.

Lees ook: 

Ouders bij debat toeslagenaffaire: ‘Mijn leven is naar de klote’

Het debat over de affaire rond de kinderopvangtoeslag heeft de gedupeerde ouders niet de gehoopte duidelijkheid opgeleverd. 

Reconstructie: Menno Snel liep constant achter de feiten aan

Staatssecretaris Snel van financiën zat lange tijd in een ‘tunnelvisie’ bij de affaire rond de kinderopvangtoeslag. De Tweede Kamer wil tijdens het debat van hem weten: waarom trad hij niet eerder op?

Kamer onderzoekt strafvervolging Menno Snel en ambtenaren

De Tweede Kamer onderzoekt of staatssecretaris Snel of zijn ambtenaren strafrechtelijk vervolgd kunnen worden voor hun handelen in de affaire rond kinderopvangtoeslag. De top van de Belastingdienst drukte onrechtmatig stopzetten van kinderopvangtoeslag erdoor

De top van de Belastingdienst drukte onrechtmatig stopzetten van kinderopvangtoeslag erdoor

De hoogste ambtenaren van de Belastingdienst gaven opdracht tot onrechtmatig handelen. Informatie hierover werd in de doofpot gestopt.

Kinderopvangtoeslag

Meer over; Belastingdienst politiek Menno Snel misdaad, recht en justitie Kamer misdaad Kinderopvangtoeslag Redactie

Staatssecretaris Snel overleeft motie wantrouwen om toeslagenaffaire

MSN 04.12.2019 Staatssecretaris Menno Snel (Financiën, D66) heeft woensdagavond na een lang debat over de kinderopvangtoeslagaffaire een motie van wantrouwen overleefd.

De motie, een initiatief van SP-Kamerlid Renske Leijten, werd gesteund door SP, PVV, Denk, PvdA en de Partij voor de Dieren. Ook de eenmansfractie Van Kooten-Arissen steunde de motie, meldt persbureau ANP. GroenLinks en SGP waren tegen.

De Kamer debatteerde met Snel over een langslepende affaire over onterecht ingetrokken toeslag voor kinderopvang. Honderden ouders werden door de Belastingdienst onterecht beschuldigd van fraude met deze toeslag. Zij werden gesommeerd het uitgekeerde bedrag terug te betalen, waardoor sommigen in ernstige financiële problemen kwamen.

Een commissie onder leiding van voormalig minister Piet Hein Donner concludeerde eerder al dat de ouders wel degelijk recht hadden op het geld. Snel was nog geen staatssecretaris toen de fouten werden gemaakt. Woensdag zei hij tegenover de Tweede Kamer: „De overheid heeft hier een grens opgezocht en is daaroverheen gegaan”.

Motie van wantrouwen tegen Snel in toeslagdebat

Telegraaf 04.12.2019 Bij het debat over de onterecht stopgezette kinderopvangtoeslag heeft een groot deel van de oppositie het vertrouwen opgezegd in staatssecretaris Snel (Financiën).

De bewindsman van D66, die wel door kan, wordt verantwoordelijk gehouden voor de financiële ellende waarin de honderden ouders zijn gestort nadat de Belastingdienst onterecht hun kinderopvang had stopgezet. Toen ze daartegen bezwaar maakten, liepen ze tegen een bureaucratische muur op die nog altijd overeind staat.

De motie van wantrouwen van de SP krijgt steun van PVV, PvdA, 50Plus, Denk, de Dierenpartij en Van Kooten. De SGP twijfelt openlijk, hetgeen veelzeggend is voor de partij die altijd zeer spaarzaam is met grof geschut.

GroenLinks wil de staatssecretaris niet naar huis sturen. „Dit is niet het moment”, zegt Kamerlid Snels. Hij wil wachten tot de lopende onderzoeken naar de affaire afgerond zijn. „Dit debat is nog niet afgelopen.”

Het debat verloopt emotioneel. Als Leijten staatssecretaris Snel (Financiën) de vraag stelt of hij zich voor alle ellende die ouders is aangedaan politiek verantwoordelijk voelt, gebeurt er iets. Vanaf de publieke tribune zwelt applaus aan. Kamervoorzitter Khadija Arib grijpt in, zegt de emoties te begrijpen, maar roept de toeschouwers tot de orde: het uiten van afkeuring of instemming is immers verboden.

„Maar het gaat wel om ons”, buldert een man vanaf de tribune. „Mijn leven is naar de klote. Als ik niks mag zeggen, waarom ben ik hier dan?” De man krijgt het te kwaad, wrijft in z’n ogen en wordt de zaal uit geleid, schreeuwend: „Ik word gewoon afgevoerd hier!”

Alles komt weer boven, legt hij later uit als Kamerleden Michiel van Nispen (SP) en Pieter Omtzigt hem proberen te kalmeren. Het begon bij hem al in 2005, toen de Belastingdienst vroeg om een jaaropgaaf van het aantal uren opvang dat ze afnamen. Hoewel ze die keurig instuurden, kwam het een jaar later het bericht dat ze de verlangde gegevens niet hadden ingestuurd.

Er ontstond een jarenlang welles-nietes tegen een bijna onzichtbare bureaucratische vijand. „Was ik op weg naar mijn werk, werd ik van de weg gehaald en mijn auto in beslag genomen”, vertelt de man, die Roger Derikx blijkt te heten. Behalve kinderopvangtoeslag werd ook de huurtoeslag en het kindgebonden budget stopgezet en moesten ze het zogenaamd te veel ontvangen geld terugbetalen.

’Wat deden we verkeerd?’

„Steeds moest ik aantonen dat het niet aan ons lag. Steeds raakten zij brieven kwijt.” Roger moest zijn baan opzeggen om voor zijn zoons te kunnen zorgen – de kinderopvang konden ze immers niet meer betalen. Hij en zijn ex-vrouw hebben inmiddels al 75.000 euro terugbetaald en zijn bijna uit de schuldsanering.

Ze zijn inmiddels gescheiden. „Want al die toestanden maakten ons argwanend naar elkaar”, zegt Rogers ex Saskia. „We gingen elkaar de schuld geven. Steeds vroegen we ons af: wat doen we verkeerd?” Na al die jaren weten ze dat nog steeds niet.

Onterechte fraudeurs

Hun zaak is exemplarisch voor de onnodig harde aanpak van de Belastingdienst, die honderden ouders onterecht als fraudeurs bestempelde. Wie kleine foutjes maakte, werd meteen veroordeeld tot het terugbetalen van de toeslag voor een heel jaar. Onregelmatigheden werden meteen tot fraude bestempeld.

Voor sommige gedupeerden liep de schade tot in de tienduizenden euro’s. Op loon werd beslag gelegd, auto’s werden ingevorderd en gezinnen werden uit hun huis gezet. Stukken werden achtergehouden bij rechtszaken, en hoewel bij de fiscus duidelijk was dat ze fraude niet kon bewijzen, werd de invordering van schulden alsnog doorgezet.

De afgelopen anderhalf jaar kwam de omvang van dit dossier geleidelijk naar buiten, maar pas na veelvuldige Kamervragen en herhaalde publicaties van RTL en Trouw. Mogelijk duizenden ouders zijn getroffen. De fouten bij de dienst werden vooral gemaakt onder Snels voorgangers, maar de staatssecretaris is er politiek wel verantwoordelijk voor.

Bovendien zijn er vraagtekens bij de aanpak van Snel zelf: heeft hij de Kamer wel alle informatie gegeven die hij kon geven? Heeft hij wel meteen ingegrepen toen hij zag hoe groot de omvang van het dossier werd?

Schoon schip gemaakt

SP-Kamerlid Leijten eist dat de bewindsman toezegt dat alle ouders die onterecht als fraudeurs zijn weggezet hun geld terugkrijgen. „De staatssecretaris kan het niet goedmaken, maar hij kan wel schoon schip maken.” Doet hij dat niet, dan ‘hebben we een groot probleem’, zo waarschuwde zij.

Voor CDA-Kamerlid Omtzigt, met Leijten een van de aanjagers van de ophef over de toeslagaffaire, gaat het niet om de positie van Snel, maar om compensatie voor de ouders. Hij reageert geïrriteerd op vragen van de PVV waarom hij de staatssecretaris niet naar huis stuurt.

Honderden Kamervragen heeft hij gesteld, nachten doorgewerkt, terwijl de PVV het liet afweten. „Collega’s die nul vragen hebben gesteld in dit dossier, willen nu snel een motie van wantrouwen indienen. Het gaat eerst om compensatie voor ouders, niet om de vraag ‘wie wist wat wanneer.”

Mishandeling

Ook de rest van de coalitie lijkt niet van zins de staatssecretaris te offeren, al is VVD-Kamerlid Lodders wel hard in haar oordeel. Ze vindt ’mishandeling’ een terechte beschrijving voor wat ouders is aangedaan.

Even later treft ’toeslagvader’ Roger buiten de zaal de staatssecretaris. Die ’gaat z’n best doen’ om te zorgen voor een ruime compensatie. In de Kamer herhaalt Snel wat hij eerder zei: „De mensen hadden geen schijn van kans toen zij als fraudeur werden bestempeld.

De menselijke maat ontbrak. Er was geen VAR.” Snel zegt te snappen dat excuses en erkenning niet genoeg is, en dat er behalve compensatie ook iets aan de uitvoering van de toeslagen moet gebeuren.

Expliciete excuses aan de getroffen ouders blijven uit. Wel gaat hij kijken welke ouders nog meer getroffen zijn. Ook belooft de bewindsman werk te maken van een ’cultuurverandering’ bij de Belastingdienst en te kijken hoe het toeslagensysteem op de schop kan.

„Het systeem moet worden aangepast, en we hoeven daarvoor niet te wachten totdat we daar alles over weten.” Er komt een apart telefoonnummer bij de Belastingdienst waar gedupeerde ouders mee kunnen bellen.

Bekijk ook: 

Kamer: toeslagenstelsel moet op de schop 

Tweets by ‎@Nielsrigter

Zal de toekomst van staatssecretaris Menno Snel van Financiën van het debat van vandaag afhangen? Ⓒ ANP

Kamer: toeslagenstelsel moet op de schop

Telegraaf 04.12.2019 Het toeslagenstelsel moet op de schop. Zowel coalitie als oppositie in de Tweede Kamer is het erover eens dat grote veranderingen nodig zijn.

„We moeten fundamenteel nadenken over wat we met de toeslagen willen doen”, zegt D66-Kamerlid Van Weyenberg. „Er lopen nu heel grote bedragen via de portemonnee van mensen.”

Bij de toeslagen is het al meer dan tien jaar chaos, waarbij het ene na het andere probleem op elkaar gestapeld wordt. Momenteel ligt de fiscus onder vuur vanwege de kinderopvangtoeslagaffaire. Ouders werden daar jarenlang onterecht als oplichters bestempeld en moesten tienduizenden euro’s terugbetalen.

Staatssecretaris Snel moet zich vandaag in de Kamer verantwoorden voor het leed dat deze mensen is aangedaan. De Kamer wil ook van de D66-bewindsman weten hoe lang hij al van de hele problematiek weet en in hoeverre hij de Kamer daarover heeft geïnformeerd.

Zowel coalitie- als oppositiepartijen laten nog weinig los over de vraag of zij vinden dat Snel zelf zijn conclusies moet trekken of dat ze een eventuele motie van wantrouwen zullen steunen.

Failliet

Bruins (ChristenUnie) gaat vandaag het toeslagenstelsel ’failliet verklaren’. „Het werkt al niet sinds het werd ingevoerd in 2005. En alle signalen daarover zijn genegeerd.” Ook VVD’er Lodders vraagt om een ’grondige herziening’ van de toeslagen. „De zaak met de kinderopvangtoeslag bewijst dat het stelsel op zijn laatste benen loopt”, zegt de liberaal.

De problemen zitten in de onvoorspelbaarheid, zegt PvdA’er Nijboer. „Er worden grote bedragen uitgekeerd die mensen vervolgens ook weer vaak terug moeten betalen.” Aan dat rondpompen van geld moet volgens PVV’er Mulder ook een einde komen.

Ingreep

De Kamer is het er wel over eens, dat er ingegrepen moet worden bij toeslagen. Maar een panklare oplossing is er niet. In het vorige kabinet probeerde Snels voorganger Wiebes nog een hervorming door te voeren in toeslagen en belastingen.

Om te voorkomen dat mensen er daardoor op achteruit zouden gaan, werd er een bedrag van 3 tot 5 miljard euro gereserveerd als ’smeerolie’ voor een overgang. Maar tot een echte herziening kwam het niet, ook omdat partijen vonden dat die miljarden beter voor andere doelen besteed konden worden.

“Het stelsel werkt al niet sinds de invoering in 2005”

Meerdere Kamerleden denken erover de hoogte van de toeslagen te laten afhangen van iemands inkomen twee jaar daarvoor. Dat moet de onzekerheid met bijstellingen en nabetalingen achteraf wegnemen.

Dat is ook voor CDA’er Omtzigt ’prima bespreekbaar’. „Dat betekent wel dat er een vangnet moet komen voor mensen die er in inkomen erg op achteruit zijn gegaan.” SP’er Leijten zou graag zien dat er geld wordt ingezet om kinderopvang gratis te maken, zodat daar geen toeslag meer voor uitgekeerd hoeft te worden.

V.l.n.r. Renske Leijten (SP), Helma Lodders (VVD) en Steven van Weyenberg (D66) tijdens een vergadering van de commissie Financiën in de Tweede Kamer.

V.l.n.r. Renske Leijten (SP), Helma Lodders (VVD) en Steven van Weyenberg (D66) tijdens een vergadering van de commissie Financiën in de Tweede Kamer. Ⓒ ANP

De toeslagen werden bijna vijftien jaar geleden ondergebracht bij de Belastingdienst, maar sindsdien zijn talloze problemen aan het licht gekomen. Snel wil daarom laten onderzoeken of Toeslagen weer op zichzelf kan staan. Ook de Douane en de FIOD zouden dan bij de fiscus weggehaald worden.

Maar dat zal alle problemen niet op gaan lossen, denken de Kamerleden. „Het was gek om van een inningsorganisatie die de Belastingdienst was, ook een uitkeringsorganisatie te maken”, vindt Leijten. „Maar het helpt niet om een bureaucratisch monster over te hevelen.”

Rondpompen

„Ik denk niet dat het de oplossing is”, zegt ook Nijboer. „Het helpt niet als je alleen maar de toeslagen ergens anders onderbrengt.” Een soortgelijk geluid klinkt bij D66. „We hebben niet de luxe om opties uit te sluiten”, stelt Van Weyenberg. „Het innen en uitkeren van geld zijn compleet verschillende dingen. En het zou kunnen helpen om kleinere organisaties te hebben. Maar je bent er echt niet als je de dienst in tweeën opknipt. We moeten de mate waarin we geld rondpompen terugdringen.”

Bekijk meer van; overheid belastingen Snel Eppo Bruins Helma Lodders Henk Nijboer Edgar Mulder Eric Wiebes Belastingdienst

Getroffen ouders op de publieke tribune tijdens het debat met Staatssecretaris Snel in de Tweede Kamer over het optreden van de Belastingdienst in de affaire rond kinderopvangtoeslagen.

De trieste affaire van de kinderopvangtoeslag

VK 03.12.2019 Staatssecretaris Snel (Financiën) moet zich woensdag verantwoorden voor de kinderopvangtoeslagaffaire. Een hoofdpijndossier in drie bedrijven.

Waar draait deze kinderopvangtoeslagaffaire om?

De Afdeling Toeslagen van de Belastingdienst heeft tussen 2014 en medio 2016 minimaal honderden, en mogelijk duizenden, ouders gedupeerd door hun kinderopvangtoeslag stop te zetten en al uitbetaalde toeslagen (deels) terug te vorderen. Deze ouders moesten duizenden tot tienduizenden euro’s terugbetalen aan de Belastingdienst, terwijl zij wel degelijk recht hadden op dat geld.

De toeslagen werden beëindigd op last van een fraudebestrijdingsteam dat in 2013 was opgericht om toeslagenfraude aan te pakken. Na enkele geruchtmakende toeslagenfraudes droeg de Tweede Kamer de Belastingdienst op de jacht op fraudeurs te intensiveren.

Zo geschiedde. Het zogeheten CAF-fraudeteam concentreerde zich op het opsporen van frauderende gastouderbureaus en kinderopvangverblijven.

De aanpak was gedeeltelijk succesvol: een aantal ondernemers is door het CAF op fraude betrapt en daarvoor ook strafrechtelijk veroordeeld. Het CAF sloeg de plank echter mis bij de behandeling van de klanten van deze van fraude verdachte kinderopvangbedrijven. Het fiscale fraudeteam ging er eigenlijk voetstoots van uit dat al deze ouders ook fraudeerden.

Hun toeslagen werden daarom stante pede, zonder enig nader onderzoek, beëindigd. De ouders moesten vervolgens zelf maar bewijzen dat die ‘straf’ onterecht was. Dat werd hun in de praktijk heel moeilijk gemaakt, want de dienst Toeslagen legde bij het bekijken van de ingeleverde bewijsstukken op elk slakje een berg zout: ingediende bezwaren werden om het minste of geringste ongegrond verklaard.

Een kafkaësk voorbeeld is de regel dat het recht op kinderopvangtoeslag volledig vervalt als de ouder de rekeningen voor de kinderopvang niet tot op de laatste cent heeft voldaan. Maar veel ouders konden die rekeningen niet meer betalen nadat de Belastingdienst hun kinderopvangtoeslag had beëindigd. Dus het stopzetten van de toeslag leidde soms tot betalingsachterstanden die vervolgens de rechtvaardiging vormden voor het stopzetten van de toeslag.

De Raad van State oordeelde in 2017 dat de handelwijze van de Belastingdienst onrechtmatig was. Het stopzetten van toeslagen zonder bewijs van fraude is in strijd met de wet; de dienst had de toeslagen hoogstens mogen opschorten. En dat alleen als de betreffende ouder aantoonbaar in gebreke was gebleven, bijvoorbeeld door niet te reageren op verzoeken om betalingsbewijzen te overleggen.

Kort na deze uitspraak van de bestuursrechter kwam de Nationale Ombudsman met een kritisch rapport over één van de 170 CAF-zaken, waarbij circa 300 ouders betrokken waren. Zij waren allen klant van gastouderbureau Dadim in Eindhoven, of van een daaraan gelieerd kinderopvangbedrijf.

Beeld Freek van den Bergh / De Volkskrant

Hoe heeft de politiek gereageerd?

Dankzij het rapport van de Nationale ombudsman kreeg de CAF-zaak rond het Eindhovense gastouderbureau veel publiciteit. De ombudsman boog zich over deze zaak naar aanleiding van een klacht van de advocaat van drie Dadim-klanten.

De Belastingdienst zette de toeslagen van alle Dadim-ouders in september 2014 generiek stop, omdat controleurs onregelmatigheden hadden geconstateerd bij een aantal gastouders, plus discrepanties tussen de geregistreerde opvanguren en de facturen van het gastouderbureau.

De Belastingdienst kon niet bewijzen dat er fraude in het spel was en besloot in 2015 af te zien van een strafzaak tegen Dadim. Voor de betrokken ouders maakte dat weinig uit: hun toeslagen waren op dat moment al stopgezet. Het kritische rapport van de ombudsman, plus daaropvolgende onthullingen door RTL Nieuws en Trouw, vestigden de aandacht van de Tweede Kamer op het kwestieuze optreden van de dienst Toeslagen.

Staatssecretaris Menno Snel van Financiën moest de afgelopen twee jaar talloze keren spitsroeden lopen in de Tweede Kamer, omdat er steeds nieuwe belastende informatie opdook. Zo bleek op gegeven moment dat de Belastingdienst ontlastende bewijsstukken heeft achtergehouden in rechtszaken tegen ouders die bezwaar maakten tegen het beëindigen van hun kinderopvangtoeslag.

Ook zou de Belastingdienst zich bezondigen aan ‘etnisch profileren’ door zich in fraudeonderzoeken expliciet te richten op Nederlanders met een tweede nationaliteit. Die laatste aantijging is overigens (nog) niet bewezen; de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) doet daar momenteel onderzoek naar. Het AP-rapport wordt later deze maand verwacht.

Pijnlijk voor de staatssecretaris is ook het feit dat de Belastingdienst in de bezwaarprocedures van de ouders op grote schaal de wettelijke beslistermijnen heeft overschreden. In één geval duurde het meer dan drie jaar voordat de fiscus een definitief besluit nam op een bezwaarschrift. Gaandeweg werd duidelijk dat de Belastingdienst niet alleen geblunderd heeft in de CAF-zaak rond Dadim, maar zeer waarschijnlijk ook in andere CAF-zaken.

Snel (D66) beloofde de Tweede Kamer kort voor de zomer dat alle gedupeerden schadevergoeding krijgen. Hij vroeg oud-minister Piet Hein Donner uit te zoeken hoe hoog de compensatie voor de Dadim-ouders moet zijn en hoeveel ouders in andere CAF-zaken recht hebben op een vergelijkbare vergoeding.

In het twee weken geleden gepubliceerde eerste rapport schrijft de commissie-Donner dat ‘een beperkt aantal’ Dadim-ouders inderdaad gefraudeerd heeft. Maar de overgrote meerderheid is onschuldig en geslacht­offerd door de ‘institutionele vooringenomenheid’ van de fiscale fraudebestrijders. De tunnelvisie van het CAF-team liet te weinig ruimte voor twijfel en bewijzen van onschuld. Daardoor ontaardde de fraudejacht in een heksenjacht.

Beeld Freek van den Bergh / De Volkskrant

Hoe nu verder?

Staatssecretaris Menno Snel van Belastingzaken moet vandaag nogmaals verantwoording afleggen over zijn aanpak van de kinderopvangtoeslagenaffaire. Twee weken geleden leek de D66-bewindsman dit hoofdpijndossier nog met goed gevolg af te kunnen sluiten. De kou was een beetje uit de lucht na Snels toezegging aan de Kamer dat alle gedupeerden een ruimhartige compensatie krijgen.

Wat in het voordeel van de zittende staatssecretaris werkt, is dat alle Kamerleden beseffen dat het wegsturen van nóg een staatssecretaris geen oplossing biedt. Begin 2014 moest VVD’er Frans Weekers namelijk al aftreden, omdat er van alles misging bij het uitbetalen van kinderopvangtoeslagen.

Wat Snel – net als zijn voorganger – parten speelt, is de doofpotcultuur bij de Belastingdienst. De bewindsman krijgt cruciale informatie maar stukje bij beetje boven tafel. Daardoor moet hij in de Tweede Kamer steeds terugkomen op eerder gedane uitspraken. Zo heeft hij lang volgehouden dat het stopzetten van de toeslagen in de Dadim-zaak gerechtvaardigd was en ontkende hij in eerste instantie dat de Belastingdienst vooringenomen handelde.

Vorige week kwam Snel opnieuw in de problemen. Hij zou al maanden hebben geweten dat de Belastingdienst niet alleen in de Dadim-zaak ouders heeft benadeeld, maar dat dit in veel meer CAF-zaken is gebeurd. Snel ontkent dat hij daarvan op de hoogte was. Hij verwijst naar het tweede adviesrapport van de Donner-commissie, dat hierover voor het einde van het jaar klaarheid moet brengen. Ook de Auditdienst Rijk onderzoekt de CAF-zaken.

Snel krijgt vandaag tijdens het Kamerdebat vrijwel zeker een motie van wantrouwen aan zijn broek, maar die krijgt waarschijnlijk geen meerderheid. De felste criticasters van Snel, de Kamerleden Pieter Omtzigt (CDA), Renske Leijten (SP) en Farid Azarkan (Denk) laten onderzoeken of Snel en de verantwoordelijke belastingambtenaren strafrechtelijk vervolgd kunnen worden.

Dat initiatief is slecht gevallen bij de andere fracties, inclusief oppositiepartijen GroenLinks en PvdA. GroenLinks-Kamerlid Bart Snels wijst erop dat de Tweede Kamer in 2013 zelf aandrong op een harde aanpak van toeslagenfraude, zoals ook de commissie-Donner memoreert in haar rapport.

De Tweede Kamer heeft ook zelf besloten het toeslagenstelsel zo in te richten, dat gezinnen met een laag inkomen tienduizenden euro’s per jaar aan voorschotten kunnen ontvangen die ze dan – als de Belastingdienst achteraf concludeert dat ze toch geen recht hebben op zoveel kinderopvangtoeslag – een jaar later weer moeten terugbetalen. Dat is vragen om problemen, concludeerde onlangs ook al een ambtenarenwerkgroep. Het oordeel van die werkgroep: eigenlijk moet het hele toeslagensysteem op de schop.

Interview Menno Snel: ‘We geven makkelijk geld en pakken het makkelijk af’
De signalen dat het misging bij het toezicht op de kinderopvangtoeslag waren er al eerder. Ze werden genegeerd. ‘Het had ons veel ellende kunnen schelen’, zo luidt nu de wijsheid achteraf van staatssecretaris Menno Snel van Financiën.

Wat ging er mis?
De Belastingdienst heeft bij circa 130 gezinnen abuis geoordeeld dat zij geen recht hadden op kinderopvangtoeslag. Deze ouders moesten achteraf duizenden tot tienduizenden euro’s toeslagen terugbetalen aan de Belastingdienst. Lees hier de reconstructie.

Wat zijn de gevolgen voor gedupeerden?
Steve Kuipers was een van de ouders die ten onrechte van fraude werd beschuldigd en moest ruim 50 duizend euro aan de Belastingdienst terugbetalen. ‘Dan besef je pas echt wat stress is.’

Kritiek op het huidige toeslagensysteem
De problemen bij het uitkeren van zorg-, huur- en kinderopvangtoeslagen zijn met het huidige toeslagensysteem niet op te lossen. Volgens een beleidsonderzoek steekt het stelsel psychologisch verkeerd in elkaar.

Meer over; Belastingdienst politiek misdaad, recht en justitie economie, business en financiën misdaad Tweede Kamer Yvonne Hofs

Staatssecretaris: overheid ging grens over

MSN 04.12.2019 “De overheid heeft hier een grens opgezocht en is daaroverheen gegaan.” Met die woorden ging staatssecretaris Menno Snel opnieuw door het stof vanwege het handelen van zijn Belastingdienst in de kinderopvangtoeslagaffaire.

Snel staat woensdag tegenover een felle en geëmotioneerde Tweede Kamer die helderheid wil over het handelen van de fiscus in fraudeonderzoeken, waardoor gedupeerden vaak in ernstige financiële problemen kwamen.

“U is iets aangedaan”, zegt Snel tegen de gedupeerde ouders die het debat op de publieke tribune volgen. Hij ging in de pauze van het debat al in gesprek met een aantal ouders. Daaruit blijkt dat “voor u het belangrijkste is dat er erkenning komt”.

De bewindsman geeft aan dat er “terecht een aantal zeer kritieke vragen zijn gesteld” door de Kamer. Het is nooit zijn bedoeling geweest de Kamer “van het kastje naar de muur te sturen of verkeerd te informeren”.

Menno Snel wacht lastig debat kinderopvang

NOS 04.12.2019 Staatssecretaris Snel moet zich vandaag opnieuw verantwoorden in de Tweede Kamer voor het onterecht stopzetten van toeslagen voor de kinderopvang. Honderden ouders werden ten onrechte als fraudeur gezien en moesten de fiscus duizenden, en soms zelfs tienduizenden, euro’s terugbetalen. Veel gezinnen kregen met schulden te maken.

Een commissie onder leiding van oud-minister Donner concludeerde na onderzoek dat de fraude-aanpak was doorgeslagen en dat daarmee veel leed is aangericht. Ook zei Donner dat het aantal getroffenen waarschijnlijk veel hoger ligt, mogelijk gaat het om duizenden ouders. Die moeten allemaal schadevergoeding krijgen, aldus de commissie.

Trouw en RTL-nieuws, die de affaire ontdekten, schreven vorige week over evaluatiestukken uit 2015 waaruit zou blijken dat de fraudebestrijding was ontspoord. Ook zou erin staan dat het aantal ouders dat bezwaar maakte tegen beslissingen van de Belastingdienst opvallend hoog was; een signaal dat er mogelijk iets niet klopte.

Snel spreekt tegen dat hij al langer wist dat het aantal gedupeerden groter is dan hij had toegegeven.

Excuses

Kamerleden willen van staatssecretaris Snel weten hoe groot het probleem nu is en hoe alle getroffen ouders gecompenseerd gaan worden. Ook hebben ze vragen over de informatievoorziening aan de Kamer. Maar de Kamer lijkt niet aan te sturen op het aftreden van de staatssecretaris; de kwestie speelde al lang voor zijn aantreden.

Snel heeft al twee keer excuses aangeboden voor de affaire rond de kinderopvangtoeslag en sprak over een ‘tunnelvisie’ bij de Belastingdienst.

De commissie-Donner wees op het politieke klimaat onder de vorige twee kabinetten, waarbij de nadruk steeds meer op fraudebestrijding kwam te liggen.

Het Kamerdebat met staatssecretaris Snel is vanaf 10.00 uur rechtstreeks te volgen op NPO Politiek en in ons liveblog.

Bekijk ook;

Affaire kinderopvangtoeslag bereikt hoogtepunt: zes vragen over wat er aan de hand is

AD 04.12.2019 En wéér zit een politieke baas van de Belastingdienst in zwaar weer. Dwingt de toeslagenaffaire staatssecretaris Menno Snel tot opstappen of komt hij met de schrik vrij? Vandaag wacht hem het zwaarste debat uit zijn nog prille politieke carrière. Een voorbeschouwing.

Waarom zit Menno Snel in de problemen?
Snel is als staatssecretaris verantwoordelijk voor de Belastingdienst. Die besloot in 2014 voor circa 300 ouders – de tellingen lopen uiteen – de kinderopvangtoeslag volledig stop te zetten en terug te vorderen.

Aanleiding daarvoor was een onderzoek door een antifraudeteam, dat de naam CAF 11 kreeg. Bij controle van het Eindhovense gastouderbureau Dadim was het team op ‘onregelmatigheden’ gestuit. Zo bleek dat ouders onvolledige of onjuiste informatie hadden aangeleverd toen zij de toeslag aanvroegen. Soms ging het om een verkeerd ingevuld getal of een ontbrekend bonnetje. Toch greep de Belastingdienst keihard in.

Lees ook;

Staatssecretaris Menno Snel (Financiën) in gesprek met een van de getroffen ouders in de pauze van het debat in de Tweede Kamer over het optreden van de Belastingdienst

Roger schreeuwde door debat toeslagenaffaire: Mijn hele leven is naar de klote

Lees meer

Lees meer

Doordat gezinnen opeens honderden euro’s per maand misliepen en daarnaast ook bedragen uit jaren ervoor moesten terugbetalen, kwamen zij in grote financiële problemen terecht. Zij moesten bijvoorbeeld gedwongen hun auto verkopen of hun woning uit.

Staatssecretaris Menno Snel van Financiën ontving eerder dit jaar uit handen van SP-Kamerlid Renske Leijten een zwartboek. Het meldpunt verzamelde klachten van ouders wiens toeslag onterecht is stopgezet door de Belastingdienst. © ANP

En dat was niet terecht?
De Belastingdienst had de kinderopvangtoeslag niet zomaar in één klap volledig mogen stopzetten, zo oordeelde de Raad van State in 2017. Inmiddels is duidelijk dat ouders amper de kans kregen om fouten te herstellen, hoe klein die dikwijls ook waren. Daarnaast werden bezwaren van gedupeerde ouders veel te laat behandeld: de langstlopende procedure telde maar liefst 1105 dagen. Al die tijd moesten ouders het zonder toeslag stellen en gingen de invorderingen door.

Pas nadat de Nationale Ombudsman de zaak twee jaar geleden oppakte, en de Tweede Kamer vragen begon te stellen, werd de zaak een politieke kwestie. Vooral de Kamerleden Pieter Omtzigt (CDA) en Renske Leijten (SP) beten zich vast in het dossier en slaagden erin informatie beetje bij beetje en na herhaaldelijk doorvragen naar boven te krijgen.

Toch duurde het nog tot dit jaar voordat Snel de lopende invorderingen stopzette en een commissie onder leiding van oud-minister Piet Hein Donner liet onderzoeken of en hoe de gedupeerde ouders gecompenseerd konden worden. Die kwam vorige maand tot de conclusie dat zij schadevergoeding moeten krijgen. Snel neemt dat advies over.

Waarom greep Snel niet eerder in?
Dat is de vraag die veel Kamerleden ook hebben. Na het vernietigende rapport van de Nationale Ombudsman maakte Snel weliswaar tot twee maal toe excuses, maar pas in de loop van dit jaar ging hij zich naar eigen zeggen verder verdiepen in de zaak en sprak hij ook zelf met gedupeerde ouders. Snel kwam toen tot de conclusie dat er bij de Belastingdienst sprake is geweest van ‘tunnelvisie’ en daardoor ‘de menselijke maat’ uit de oog is verloren.

De commissie-Donner gaat een stap verder en concludeert dat de ouders door een ‘vooringenomen’ aanpak door de Belastingdienst eigenlijk geen schijn van kans hadden om kleine foutjes recht te zetten en domweg als fraudeurs werden behandeld.

De rechtsbescherming schoot tekort, aldus Donner. Daarnaast waarschuwt hij dat het aantal gedupeerden ouders uiteindelijk waarschijnlijk in de duizenden loopt, doordat er in totaal circa 170 soortgelijke CAF-zaken zijn geweest waarbij vermeende fraude met toeslagen in het spel was.

Toenmalig staatssecretaris Eric Wiebes (l) kwam door de uit de hand gelopen vrijwillige vertrekregeling bij de Belastingdienst in zwaar weer terecht. Hij volgde zijn partijgenoot Frans Weekers op, die na kritiek van de Kamer eerder was afgetreden. © anp

Hoe kon het handelen van de Belastingdienst zo ontsporen?
De commissie-Donner wijst met een beschuldigende vinger naar het politieke klimaat tijdens de vorige twee kabinetten, waarbij de nadruk meer en meer op fraudebestrijding kwam te liggen. De oprichting van het Combiteam Aanpak Facilitators, dat leidde tot het CAF 11-dossier, was hier een reactie op.

De zogeheten ‘Bulgarenfraude’ in 2013 bracht toenmalig staatssecretaris Frans Weekers in grote problemen. Hij wist een motie van wantrouwen, ingediend door de oppositie, ternauwernood te overleven. Vanaf dat moment werd iedere misslag, overtreding of onjuiste aangifte van een toeslag als fraude aangeduid, aldus Donner.

Rond de Belastingdienst is het sindsdien nooit meer rustig geweest. In 2014, toen bleek dat de problemen met Toeslagen voortwoekerden, besloot Weekers alsnog om zelf op te stappen. Hij werd opgevolgd door zijn partijgenoot Eric Wiebes, maar ook die wist de problemen bij de Belastingdienst niet op te lossen.

Een reorganisatie om de dienst toekomstbestendig te maken liep helemaal uit de hand waarna hij met de schrik vrij kwam door minister van Economische Zaken en Klimaat te worden. Zijn opvolger Snel heeft inmiddels het roer omgegooid en zet in op ‘beheerste vernieuwing’ van de Belastingdienst, waarbij even geen plaats is voor al te grote politieke ambities.

En Snel, moet hij vrezen voor zijn baan?
Vanaf een afstand bezien is het aanblijven van Menno Snel wellicht de meest sexy vraag. Maar – spoileralert – een meerderheid van de Kamer is er niet op uit om de D66’er naar huis te sturen.

Toch kan ook niet helemaal worden uitgesloten dat het debat zo beroerd voor hem verloopt dat Snel de eer aan zichzelf houdt, zoals Frans Weekers in 2014 besloot toen de voltallige oppositie het vertrouwen in hem dreigde op te zeggen vanwege de chaos bij de Belastingdienst.

Tegelijkertijd staat Snel erom bekend dat hij zijn dossiers altijd tiptop in orde heeft. Voor iemand die voor zijn aantreden nul politieke ervaring had – Snel moest inderhaast lid van D66 worden gemaakt – komt hij tijdens debatten doorgaans goed voor de dag.

Het is wel de eerste keer dat hij zo zwaar onder vuur ligt. De spanning zal ongetwijfeld groot zijn. Niet voor niets kreeg Snel in aanloop van het debat coaching van de interim-vicepremier van D66, Wouter Koolmees, die hem als zijn protegee beschouwt.

Wat wil de Kamer dan van Snel?
Hij komt er in ieder geval niet mee weg door de schuld voor het handelen van de Belastingdienst bij de politiek neer te leggen.

Kamerleden Omtzigt en Leijten benadrukken dat zij het kabinet nooit hebben gevraagd om bij de aanpak van fraude de wet te overtreden, zoals bij stopzetting van de kinderopvangtoeslag wel is gebeurd. Zij willen dat Snel ambtenaren bestraft of zelfs ontslaat die ervoor hebben gezorgd of toegestaan dat de Belastingdienst ‘onrechtmatig’ handelde. Snel heeft dat tot dusver geweigerd.

Een andere kwestie waar Snel zich voor zal moeten verantwoorden is misschien wel gevoeliger: de manier waarop hij het parlement heeft geïnformeerd. Kamerleden klagen dat zij gevraagde informatie keer op keer niet of pas later kregen en wijzen Snel daarbij op het Grondwettelijke recht op inlichtingen. Ook op dit punt heeft Snel steeds volgehouden dat hij zich aan de regels heeft gehouden.

CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt stelt al sinds 2017 vragen over de toeslagenkwestie. © ANP

Zijn excuses en compensatie in opvangtoeslagaffaire voldoende voor Snel?

NU 03.12.2019 Excuses werden gemaakt, compensatie is beloofd, maar voor een deel van de Tweede Kamer is dat nog niet genoeg. Woensdag staat staatssecretaris Menno Snel (Belastingdienst) een loodzwaar debat over de kinderopvangtoeslagaffaire te wachten. Doordat de Belastingdienst ten onrechte de toeslag stopzette en terugvorderde, kwamen duizenden ouders in de financiële problemen. Hoe kwam het zover? Moeten ambtenaren verantwoording afleggen? En kan Snel wel aanblijven als hoofd van de fiscus?

Een “onevenredig harde aanpak” van de Belastingdienst heeft ervoor gezorgd dat duizenden ouders in de financiële problemen zijn gebracht en het vertrouwen in de fiscus zijn verloren. Dat concludeerde de Nationale ombudsman Reinier van Zutphen al in 2017.

Pas na meerdere publicaties van dagblad Trouw en RTL Nieuws, en aanhoudende vragen van Kamerleden Pieter Omtzigt (CDA) en Renske Leijten (SP) is het kabinet om: de Belastingdienst zat fout, staatssecretaris Snel heeft excuses aangeboden en neemt de aanbeveling van de adviescommissie-Donner over en compenseert de getroffen ouders.

Kamer onderzoekt strafvervolging ambtenaren en Snel

Voor een deel van de Tweede Kamer is dat echter niet voldoende. Afgelopen vrijdag lekte uit de commissie Financiën het bericht dat CDA, SP en DENK de vraag hebben uitgezet of en hoe staatssecretaris Snel en individuele belastingambtenaren strafrechtelijk vervolgd kunnen worden.

Hoewel de Kamercommissie maandag benadrukte dat er “geen enkele intentie bestaat of bestond om ambtenaren of bewindslieden strafrechtelijk te vervolgen”, is duidelijk dat het dossier voor een deel van de Kamer nog lang niet gesloten is.

De Kamer wil exact weten wie wanneer welk besluit heeft genomen in de toeslagenaffaire.

Waar draait de affaire om?

De affaire rond de kinderopvangtoeslag draait om de harde aanpak van de afdeling van de Belastingdienst die verantwoordelijk is voor fraudebestrijding, het Combiteam Aanpak Facilitators (CAF).

RTL Nieuws en Trouw brachten aan het licht dat er grove fouten zijn gemaakt bij de stopzetting en terugvordering van kinderopvangtoeslag bij driehonderd ouders die de kinderopvang regelden via gastouderbureau Dadim in Eindhoven, de zogenoemde CAF11-zaak.

In veruit de meeste gevallen had de fiscus geen bewijs van fraude. Toch moesten ouders zelf aantonen dat zij wel recht hadden op de toeslag. Maar door een onwelwillende houding van de Belastingdienst wisten de gedupeerden vaak niet wat zij fout deden en welke documenten moesten worden aangeleverd.

Door het onrechtmatig stopzetten en terugvorderen kwamen vervolgens honderden ouders in de financiële problemen. Er werd beslag gelegd op het loon, sommigen moesten tienduizenden euro’s terugbetalen, anderen moesten hun baan opzeggen omdat zij de opvang niet meer konden betalen.

Na aanhoudende publicaties van RTL Nieuws en Trouw en Kamervragen van Omtzigt en Leijten werd in de loop van vorig jaar de omvang van de problematiek steeds duidelijker. Staatssecretaris Snel moest in juli dit jaar toegeven dat het stopzetten van de toeslagen “onrechtmatig” was. De D66’er stak ook de hand in eigen boezem en gaf toe zelf te lang “tunnelvisie” gehad te hebben. Er volgden meerdere malen excuses naar de gedupeerde ouders.

Commissie-Donner: Compensatie voor ouders

Snel stelde eerder een adviescommissie, onder leiding van oud-vicevoorzitter van de Raad van State en oud-minister Piet Hein Donner, aan om de toeslagenaffaire te onderzoeken.

In een tussenrapport oordeelde de commissie dat bij de Belastingdienst sprake was van “institutionele vooringenomenheid”. Dit was het gevolg van de wens van de Tweede Kamer na de affaire rond de “Bulgarenfraude” in 2013.

Het zerotolerancebeleid was er volgens Donner het gevolg van dat de fiscus verschillende malen is verweten signalen van fraude niet te hebben aangepakt. De commissie stelt een compensatie en waarschuwt dat er mogelijk nog veel meer ouders gedupeerd zijn. Donner deed onderzoek naar de CAF11-zaak, er zijn er in totaal 170. Snel beloofde ‘ruimhartige’ compensatie en wil dat voor de jaarwisseling geregeld hebben.

‘Iedereen verantwoordelijk, niemand schuldig’

Is dat genoeg? RTL-onderzoeksjournalist Pieter Klein blijft kritisch. In de podcast Betrouwbare Bronnen noemt hij het onderzoek van Donner “een politiek rapportje” dat Snel de mogelijkheid biedt om de affaire met een compensatieregeling af te sluiten.

Volgens Klein ontwijkt de commissie de vraag wie er verantwoordelijk is. “Iedereen is verantwoordelijk, en niemand is schuldig”, aldus Klein in de podcast.

Ook een deel van de Kamer laat het er niet bij zitten. Partijen onderzoeken de mogelijkheid om ambtenaren individueel aan te pakken wegens machtsmisbruik.

Onlangs bleek dat de top van de Belastingdienst willens en wetens toeslagen had stopgezet, waarvan ze wisten dat de ouders daar wel recht op hadden. Ambtenaren spraken over “afpakjesdag” en hanteerden als stelregel: bij twijfel, afwijzen.

Vorige week werd duidelijk dat ook ambtenaren bij de Belastingdienst het beleid van hun leidinggevenden niet pikken. Zij willen dat de verantwoordelijken gestraft worden.

Ook na debat is dossier niet gesloten

De Kamercommissie deed maandag weliswaar een poging de suggestie weg te nemen dat de Kamer vervolging eist, maar de partijen zijn niet van plan de zaak te laten rusten. Waar de Kamer een half jaar geleden nog het volste vertrouwen had dat Snel de juiste man op de juiste plek was om de problematiek aan te pakken, zijn er twijfels over zijn aanpak. Zo is er onvrede over de trage en onvolledige informatievoorziening naar de Kamer.

Ook na het debat is het dossier niet gesloten. De Audit Dienst Rijk doet onderzoek naar de omvang en hoeveel meer ouders er in totaal gedupeerd zijn. Dit jaar volgt ook nog een eindrapport van de commissie-Donner waar onder meer onderzocht zal worden of er sprake is geweest van etnisch profileren door de Belastingdienst.

Uit eerdere berichtgeving van RTL Nieuws en Trouw bleek dat de fiscus aan gastouderbureaus vroeg om de tweede nationaliteit van de ouders en de toeslag van vooral ouders met een migratieachtergrond stopzette.

Wat zeker is, is dat staatssecretaris Snel een loodzwaar debat te wachten staat waarin hij de Kamer ervan moet overtuigen dat hij nog steeds de juiste persoon is om de toeslagenaffaire tot een goed eind te brengen, herhaling te voorkomen en gedupeerde ouders te ondersteunen.

Lees meer over: Politiek

Ebru (l.) en Ertekin Karasu zijn, net als vele andere ouders, jarenlang opgejaagd met de onterechte beschuldiging van fraude. Zij moesten tienduizenden euro’s aan kinderopvangtoeslag terugbetalen. Ⓒ Rene Bouwman

Belastingdienst al meer dan tien jaar een zootje

Telegraaf 02.12.2019 Het onderbrengen van toeslagen bij de fiscus had het kroonstuk moeten zijn voor de Belastingdienst, toen nog het paradepaardje van de overheid. Het resultaat bijna vijftien jaar later: één gesneuvelde staatssecretaris en een volgende die op het randje van de afgrond staat door de kinderopvangtoeslagaffaire. Al meer dan tien jaar rammelt het aan alle kanten bij de toeslagen.

„De Belastingdienst wordt de dienst van het inkomen”, zegt toenmalig staatssecretaris Wijn van Financiën begin 2006. Hij is ’ontzettend trots op de mensen van de Belastingdienst’, laat hij weten.

Het is hem namelijk gelukt om een jarenlang gekoesterde wens van zijn CDA erdoor te krijgen. De fiscus gaat niet langer alleen geld innen, maar ook toeslagen uitkeren. Er is ’dag en nacht gewerkt om deze operatie te laten slagen’, meldt Wijn opgetogen.

De toenmalige staatssecretaris Joop Wijn stond aan de wieg van de Belastingdienst als ’dienst van het inkomen’.

De toenmalige staatssecretaris Joop Wijn stond aan de wieg van de Belastingdienst als ’dienst van het inkomen’. Ⓒ Hollandse Hoogte

Fiscus: van paradepaardje tot zorgenkindje

De verantwoordelijkheid voor het uitkeren van toeslagen ligt tot dan bij de verschillende ministeries. De huurtoeslag bij Binnenlandse Zaken, de zorgtoeslag bij Volksgezondheid, de kinderopvangtoeslag bij Sociale Zaken. Het bundelen van al die uitkeringen moet de Belastingdienst, dan nog het paradepaardje van de overheid, nog meer aanzien geven. Maar het tegenovergestelde gebeurt.

Nu, bijna vijftien jaar later, is de fiscus het zorgenkindje van de overheid geworden. Er zijn veel oorzaken voor: hopeloos verouderde ict en een gebrek aan personeel door een veel te ruime vertrekregeling. Maar experts wijzen vaak naar het samenvoegen van belastingen en toeslagen als hét kantelpunt.

De fiscus moet ineens niet alleen meer innen, maar ook uitkeren. Die twee bloedgroepen, ’blauw’ en ’rood’ worden de Belastingdienst en Toeslagen binnen de fiscus genoemd, gaan helemaal niet goed samen.

Toeslagen enorm fraudegevoelig

De ellende begint al kort na de samensmelting met een rammelend ict-systeem voor toeslagen dat al snel vervangen moet worden. Het is volgens de Algemene Rekenkamer ’onvoldoende stabiel’ en kan daarom niet met veel wijzigingen omgaan.

De toeslagen blijken ook nog eens ontzettend fraudegevoelig te zijn. Zo zijn er grootouders die zich inschrijven bij een gastouderbureau, de toeslag opstrijken voor het oppassen op hun kleinkinderen en die vervolgens weer schenken aan de ouders.

Nog spraakmakender is de Bulgarenfraude, die in 2013 aan het licht komt. Bulgaren in Nederland blijken op grote schaal met nepcontracten huur- en zorgtoeslag aan te vragen. En door een gebrekkige controle vooraf krijgen ze die meteen uitbetaald.

Als er in reactie op dit schandaal strenger wordt gecontroleerd, gaat het weer fout. Honderdduizenden mensen krijgen ineens geen toeslagen meer, onterecht. Het kost toenmalig staatssecretaris Weekers uiteindelijk de kop.

Goeden mogen onder de kwaden lijden

Tegen de achtergrond van al deze fraudeaffaires wordt bij de Belastingdienst afgesproken om veel harder op te treden tegen misbruik van de toeslagen. Er komt een Combiteam Aanpak Facilitators (CAF). Dat krijgt de vrije hand om mogelijke fraudeurs op te jagen.

Dat gebeurt met de zogenoemde 80/20-aanpak: als het optreden bij 80 procent terecht is, mag de ’goede’ 20 procent daar best onder lijden. „Waarschijnlijk kun je bijna niets toekennen”, luidt de werkinstructie. Bij die aanpak worden vraagtekens gezet, tot aan de top van Financiën. Maar door de telkens terugkerende fraudeschandalen blijft keihard handhaven de norm.

Dat loopt helemaal uit de hand. Er ontstaat tunnelvisie binnen de fiscus, zegt oud-minister Donner, die de kinderopvangtoeslagaffaire onderzoekt. In plaats van met een open blik kijken of iemand daadwerkelijk iets verkeerd heeft gedaan, wordt elk klein foutje aangegrepen om burgers als fraudeurs neer te zetten.

Een ouder die voor één week zijn urenadministratie niet bij had gehouden of van één maand geen loonstrookje had aangeleverd, mocht meteen voor het hele jaar alle voorschotten terugbetalen, ontdekt Donner.

Ouders onterecht bestempeld als oplichters

De gevolgen zijn desastreus. Ouders moeten duizenden en soms zelfs tienduizenden euro’s aan voorschotten terugbetalen en worden onterecht bestempeld als oplichters. De Belastingdienst maakt zo fanatiek jacht op hen dat auto’s worden ingevorderd.

Gezinnen worden zelfs uit huis gezet, omdat ze de grote bedragen niet kunnen terugbetalen. Het bezwaar dat ze maken blijft maanden of zelfs jaren onbehandeld op de plank liggen, terwijl de invorderingen gewoon doorgaan.

Deze erfenis, samen met een heleboel andere problemen bij de fiscus, krijgt D66’er Snel op zijn bord. Hij wordt in 2017 als staatssecretaris van Financiën aangesteld vanwege zijn grote kennis van fiscale zaken: Snel werkte jarenlang in de top van Financiën.

Staatssecretaris Menno Snel van Financiën begint optimistisch, maar is twee jaar na zijn benoeming nog altijd aan het puinruimen bij de Belastingdienst.

Staatssecretaris Menno Snel van Financiën begint optimistisch, maar is twee jaar na zijn benoeming nog altijd aan het puinruimen bij de Belastingdienst. Ⓒ ANP

De staatssecretaris begint nog optimistisch: hij wil eerst een jaar, of misschien twee, uittrekken om puin te ruimen bij de fiscus. Daarna moet het vizier op een groter project gaan: de Belastingdienst en Toeslagen weer uit elkaar halen.

Want in plaats van de ’dienst van het inkomen’ wordt de fiscus nu gezien als een geld rondpompende machine. Meer dan 5 miljoen huishoudens krijgen jaarlijks bijna 13 miljard euro. Omdat die als voorschot worden uitgekeerd op basis van iemands geschatte jaarinkomen, leidt dat in bijna de helft van de gevallen weer tot terugvorderingen. Daardoor is de Belastingdienst uitgegroeid tot een van de grootste schuldeisers van dit land.

Inmiddels kraakt de overheid in eigen onderzoek ook het toeslagenstelsel af. Al die terugvorderingen kunnen juist „tot financiële problemen leiden of deze verergeren. Dat is buitengewoon pijnlijk voor een stelsel dat juist is bedoeld om huishoudens financieel te ondersteunen”, valt te lezen in het onderzoek.

Dat zet grote vraagtekens bij het toeslagenstelsel: „Het is de vraag of het bieden van inkomensondersteuning niet op een andere manier moet worden vormgegeven.”

Staatssecretaris nog volop bezig met puinruimen

In de kinderopvangtoeslagaffaire is het dusdanig uit de hand gelopen dat staatssecretaris Snel ruim twee jaar na zijn aanstelling nog altijd volop bezig is met puinruimen. Zijn eigen positie is daarmee inmiddels ook in het gedrang gekomen, zeker omdat Snel zich de verdenking op de hals heeft gehaald dat hij de Kamer niet volledig informeerde.

Een politieke doodzonde, die hij zelf overigens ontkent. Snel geeft zelf wel aan dat de administratie ’onvoldoende op orde’ is bij Toeslagen. Zijn woordvoerder omschrijft het zoeken naar documenten zelfs als ’bijna archeologisch werk’.

Komende woensdag moet Snel de confrontatie met de Kamer aan. Vanuit de coalitie is het vooral de vraag wat Omtzigt gaat doen. Want uitgerekend de man van het CDA dat zo graag belastingen en toeslagen wilde samenvoegen, is vanuit de coalitie het meest kritisch.

Maar zowel in de coalitie als in de oppositie wordt ingezien dat Snel ook goed werk levert en de Belastingdienst ook niet beter af is als er weer een staatssecretaris sneuvelt. Maar ook als de coalitie Snel blijft steunen, zou hij zelf zijn conclusies kunnen trekken en de politieke verantwoordelijkheid kunnen nemen voor al het leed dat de toeslagouders is aangedaan.

Bekijk meer van; belastingen overheid Snel Piet Hein Donner Belastingdienst

Kamer: ‘Geen intentie om bewindslieden te vervolgen in toeslagenaffaire’

NU 02.12.2019 De Tweede Kamer ontkent met klem dat zij aangifte wil doen tegen staatssecretaris Menno Snel (Financiën) en ambtenaren van de Belastingdienst vanwege hun rol in de toeslagenaffaire. Meerdere Kamerleden lieten weten “verrast” te zijn toen dit bericht afgelopen vrijdag via Trouw en RTL Nieuws naar buiten kwam.

“Ik wil met klem benadrukken dat er geen enkele intentie bestaat of bestond om ambtenaren of bewindslieden strafrechtelijk te vervolgen”, zei VVD’er Anne Mulder maandag tijdens een extra ingelaste procedurevergadering. Mulder sprak in de hoedanigheid als voorzitter van de vaste Kamercommissie voor Financiën.

Zoals nu blijkt, hebben CDA, SP en DENK namens de commissie Financiën om informatie gevraagd naar wat de mogelijkheden van het parlement zijn omtrent het vervolgen van ambtenaren of bewindspersoon in voorbereiding op een rondetafelgesprek. Die informatie kwam met het stempel ‘geheime notitie’ in de media terecht.

De vraag om informatie betekent niet dat de Kamer ook tot vervolging wil overgaan, benadrukten Pieter Omtzigt (CDA), Renske Leijten (SP) en Farid Azarkan (DENK).

“Wij hebben te goeder trouw gehandeld”, zei Leijten. “We hebben om de interne notitie gevraagd om te vragen wat de opties zijn”, liet Omtzigt weten. De CDA’er wil een goede informatiepositie “in dit delicate dossier”.

D66 wil onderzoek naar gang van zaken

Met name Steven van Weyenberg (D66), partijgenoot van Snel, wil precies weten hoe deze informatie op straat is komen te liggen. De oproep tot vervolging zoals die in verschillende media vrijdag verscheen, “past niet bij de opdracht waarmee ik heb ingestemd”, zei Van Weyenberg. Er moet wat hem betreft een onderzoek komen om herhaling te voorkomen. GroenLinks-Kamerlid Bart Snels sloot zich hierbij aan.

Aanstaande woensdag debatteert de Kamer met Snel over de toeslagenaffaire. De dinsdagavond ervoor is er eerst nog een rondetafelgesprek met Wim Voermans, hoogleraar Staats- en bestuursrecht aan de Universiteit Leiden, ter voorbereiding op dat debat.

Uiteindelijk was de Kamer eensgezind dat er van een concrete roep om vervolging geen sprake was. “Woensdag is het debat. Daar moet Snel verantwoording afleggen”, zei PvdA-Kamerlid Henk Nijboer tenslotte.

Volgens Snel nog geen bewijs van ambtsmisdrijf

Vrijdag meldde RTL Nieuws en Trouw dat de Tweede Kamer onderzoekt of Snel en enkele topambtenaren bij de Belastingdienst strafrechtelijk vervolgd kunnen worden voor hun aandeel in de toeslagenaffaire waarbij de kinderopvangtoeslag van honderden ouders ten onrechte is stopgezet.

Procedures om dit recht te zetten duurden jaren en werden niet gehonoreerd waardoor veel ouders in grote, financiële problemen kwamen. In sommige gevallen moest er tienduizenden euro’s aan toeslag worden terugbetaald.

Snel erkende eerder dit jaar tijdens een debat dat het stopzetten en het moeten terugbetalen van kinderopvangtoeslagen in sommige gevallen “onrechtmatig” was, maar volgens de bewindsman blijkt vooralsnog niet dat zijn ambtenaren de wet hebben overtreden. “Op dit moment is nog niet duidelijk of ambtsmisdrijven zijn gepleegd”, schrijft Snel vrijdag in antwoorden op Kamervragen.

Een commissie onder leiding van Piet Hein Donner concludeerde na maandenlang onderzoek dat de gedupeerde ouders slachtoffer waren van “institutionele vooringenomenheid”. De Belastingdienst ging er vanaf het begin al van uit dat er door de ouders fraude met de toeslag werd gepleegd. De kwestie was volgens deze commissie geen gevolg van “fouten, kwaadwilligheid of “onrechtmatig handelen” bij de Belastingdienst.

Kamerleden en bewindspersonen via speciale procedure vervolgen

Ambtenaren kunnen na een aangifte door het Openbaar Ministerie (OM) worden vervolgd. Voor Kamerleden en bewindspersonen geldt een andere procedure; in dat geval moet de Tweede Kamer opdracht voor vervolging geven voordat de Hoge Raad tot berechting kan overgaan.

Dat gebeurde voor het laatst in 2015 in de affaire rond het vermeende lekken uit de Commissie voor de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten, kortweg ‘Commissie Stiekem’. Daar worden de meeste fractievoorzitters uit de Tweede Kamer geïnformeerd over staatsgeheime zaken. Lekken uit deze commissie is een ambtsmisdrijf. Destijds werd daar geen bewijs voor gevonden, zodoende volgde ook geen opdracht tot vervolging.

Lees meer over: Kinderopvang Politiek

‘Berichten dat Kamer bewindslieden en ambtenaren wil vervolgen onjuist’

NOS 02.12.2019 De Tweede Kamer heeft in een speciale vergadering uitgesproken dat het beeld in de media over strafrechtelijke vervolging van bewindspersonen en ambtenaren van de Belastingdienst niet klopt. Onder meer Trouw en RTL Nieuws berichtten hierover, in het kader van de affaire rond de kinderopvangtoeslag. Dit blijkt dus onjuist.

De Kamerleden willen dat het heel duidelijk is: het is nooit het voornemen geweest om aangifte te doen tegen staatssecretaris Snel van Financiën of betrokken ambtenaren van de Belastingdienst.

D66-Kamerlid Van Weyenberg is verre van gelukkig met het ontstane beeld: “Dit mag in deze ernstige zaak niet gebeuren. We moeten hier heel zorgvuldig in zijn. Ik wil weten hoe dit vrijdag en in het weekend is gelopen.” Hij vindt het jammer dat het beeld pas vandaag wordt rechtgezet.

Het verkeerde beeld is ontstaan door een uitgelekte juridische notitie. Door een aantal Kamerleden was in algemene zin om juridische informatie gevraagd over eventuele strafrechtelijke consequenties. Dit om de komende gesprekken en debatten te kunnen voorbereiden.

Vraagtekens bij contacten met media

SP-Kamerlid Leijten was daar bij betrokken: “We hebben die juridische notitie gevraagd om kennis te vergaren, want het onderwerp is in eerdere debatten ter sprake gekomen. Niets anders.” Leijten is “ongelukkig” met het ontstane beeld en is benieuwd hoe de informatie bij de pers terecht is gekomen.

Ook Kamerlid Azarkan was betrokken bij het opvragen van de juridische nota en is niet blij met de ongewilde consequenties. “Maar ik ben niet verantwoordelijk voor die krantenkoppen.”

De Kamerleden willen weten hoe het document bij de pers terecht is gekomen, al wordt dat lastig. Honderden Kamerleden en medewerkers hebben toegang tot dit soort Kamerstukken.

Ook zetten ze vraagtekens bij de contacten met de betrokken media, waaronder Trouw en RTL, en hun eigen onderlinge communicatie. Het misverstand had misschien veel eerder de wereld uit kunnen zijn.

Zij willen opnieuw nadenken over hoe ze met dit soort vertrouwelijke documenten omgaan. Want juist meer openheid kan misverstanden voorkomen, denkt Kamerlid Van Weyenberg.

Woensdag debatteert de Kamer met staatssecretaris Snel over de kwestie van de kinderopvangtoeslag. Dat debat is live te volgen vanaf 10.15 uur op NPO Politiek.

Bekijk ook;

Kamer boos op CDA, SP en Denk om onderzoek naar strafvervolging Snel

AD 02.12.2019 De Kamerleden Pieter Omtzigt (CDA), Renske Leijten (SP) en Farid Azarkan (Denk) zijn op de vingers getikt door voorzitter Anne Mulder (VVD) van de commissie Financiën. Het drietal ging hun boekje te buiten door het bureau wetgeving namens de hele commissie uit te laten zoeken welke mogelijkheid er is om staatssecretaris Menno Snel strafrechtelijk te laten vervolgen vanwege de toeslagenaffaire.

Volgens Mulder heeft het drietal op ‘eigen initiatief’ om een notitie verzocht, zo zei hij vanmiddag in een ingelaste procedurevergadering. ,,Ik wil met klem benadrukken dat er bij de commissie geen enkele intentie bestaat om ambtenaren of bewindslieden te vervolgen’’, aldus Mulder. Volgens hem heeft het drietal ‘zich strikt genomen niet aan de afspraken gehouden’ door de notitie te laten opstellen.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Jammer

Leijten verdedigde zich door erop te wijzen dat er in debatten over de toeslagaffaire vaker vragen zijn gesteld over eventuele vervolging. Het drietal achtte het een goed idee om daar eigen juristen van het bureau wetgeving van de Kamer naar te laten kijken en de bevindingen aan alle collega’s ter hand te stellen. Volgens Leijten heeft zij noch haar collega’s met valse of foute intentie gehandeld. Ze noemt het oordeel van de voorzitter en andere leden commissie daarom ‘jammer’. ,,Ik heb nog nooit meegemaakt dat je zo tot de orde wordt geroepen.’’

Leijten kreeg bijval van Omtzigt en Azarkan, die zeiden te betreuren dat de vertrouwelijke notitie vrijdag uitlekte. Zij benadrukten tegelijkertijd dat het gewraakte stuk een feitelijke verkenning bevat en geen voornemen tot vervolging behelst.

De ingelaste procedurevergadering was bijeengeroepen door Kamerlid Steven van Weyenberg, die net als Snel lid is van D66. Hij zei ‘buitengewoon ongelukkig’ te zijn met de situatie. ,,Dit is niet voor herhaling vatbaar.’’ Ook Kamerleden van VVD, PvdA en GroenLinks uitten hun ongenoegen over de gang van zaken.

Toeslagen

Snel wacht woensdag een zwaar debat over de toeslagenaffaire, waarbij zeker honderden en vermoedelijk duizenden gezinnen in grote problemen zijn geraakt door toedoen van de Belastingdienst. Op basis van vermoedens van fraude werd hun kinderopvangtoeslag in 2014 en latere jaren volledig stopgezet en teruggevorderd. Snel heeft eerder al erkend dat dit besluit destijds ‘onrechtmatig’ is geweest.

Bonje in de Tweede Kamer om verkenning strafvervolging staatssecretaris Snel

AD 02.12.2019 De commissie Financiën van de Tweede Kamer komt vanmiddag bijeen voor een ingelaste procedurevergadering. Aanleiding is een uitgelekte parlementaire notitie, waarin de mogelijkheid wordt verkend om staatssecretaris Menno Snel (Financiën) strafrechtelijk te laten vervolgen vanwege de toeslagaffaire.

Volgens Steven Van Weyenberg, D66-Kamerlid en partijgenoot van Snel, is ten onrechte de suggestie gewekt dat de Tweede Kamer strafvervolging zou willen instellen tegen bewindslieden en ambtenaren in de zogeheten CAF-11-zaak. ,,In deze ernstige zaak past ook grote zorgvuldigheid van ons als Kamer”, zo laat hij weten op Twitter.

 Steven van Weyenberg @svanweyenberg

Vanmiddag 14.00 ingelaste procedurevergadering over de (onjuiste) suggestie van afgelopen vrijdag dat de Tweede Kamer strafvervolging zou willen instellen tegen bewindslieden en ambtenaren in de CAF-11 zaak.
In deze ernstige zaak past ook grote zorgvuldigheid van ons als Kamer

15  11:02 AM – Dec 2, 2019 25 people are talking about this

Een andere Haagse bron stelt dat de commissie Financiën nooit een verzoek tot onderzoek naar strafvervolging heeft gedaan en dat in de besluitenlijst hierover ook niets is terug te vinden. Deze ingewijde spreekt van een ‘solo-actie van drie Kamerleden’, die voor ‘veel onvrede’ bij de rest van de commissie heeft gezorgd.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Toeslagen

Snel wacht woensdag een zwaar debat over de toeslagaffaire, waarbij zeker honderden en vermoedelijk duizenden gezinnen in grote problemen zijn geraakt door toedoen van de Belastingdienst. Op basis van vermoedens van fraude werd hun kinderopvangtoeslag in 2014 en latere jaren volledig stopgezet en teruggevorderd. Snel heeft eerder al erkend dat dit besluit destijds ‘onrechtmatig’ is geweest.

Een aantal Kamerleden, Pieter Omtzigt (CDA) en Renske Leijten (SP) voorop, vindt al langer dat die vaststelling  personele consequenties moet hebben. Snel heeft echter tot dusver geweigerd om ambtenaren te bestraffen of te ontslaan. In de uitgelekte notie wordt uiteengezet hoe er alsnog tot strafrechtelijke vervolging kan worden overgegaan tegen ambtenaren en de staatssecretaris zelf. Daarmee wordt de druk op Snel flink opgevoerd.

 

Staatssecretaris Snel hoeft rechter niet te vrezen

Telegraaf 01.12.2019 De kans dat staatssecretaris Menno Snel (Financiën) en zijn ambtenaren voor de rechter moeten komen is klein. De Tweede Kamer laat uitzoeken of er aangifte gedaan kan worden tegen Snel en personeel van de Belastingdienst, maar hoogleraar staatsrecht Wim Voermans ziet daar weinig brood in.

Voermans schuift dinsdag aan in de Tweede Kamer om uit te leggen hoe het zit met de aansprakelijkheid van Snel en zijn Belastingdienst-ambtenaren in de affaire rondom de kinderopvangtoeslag. Daarin werden van duizenden ouders de toeslagen stopgezet omdat zij onterecht als fraudeurs werden neergezet.

Voermans schuift dinsdag aan in de Tweede Kamer om uit te leggen hoe het zit met de aansprakelijkheid van Snel en zijn Belastingdienst-ambtenaren in de affaire rondom de kinderopvangtoeslag. Daarin werden van duizenden ouders de toeslagen stopgezet omdat zij onterecht als fraudeurs werden neergezet.

’Er is onrechtmatig gehandeld’

„Er is onrechtmatig gehandeld, dat heeft oud-minister Donner in zijn advies over een compensatie voor de ouders ook duidelijk opgeschreven”, legt Voermans uit. Volgens hem zijn er belastingwetten en andere regels overtreden en daarvoor kun je op grond van het Wetboek voor het Strafrecht ook strafrechtelijk verantwoordelijk worden gehouden. Voor Snel, maar ook zijn voorgangers, gaat het er dan om dat zij hun fiat hebben verleend aan ’handelingen in strijd met de wet’, vertelt Voermans.

Bij de ambtenaren gaat het om iets anders. „Zij hebben mogelijk in strijd met de wet gehandeld door geld te vorderen dat ze niet hadden mogen vorderen. In wat oubolliger Nederlands heet dat knevelarij”, zegt de hoogleraar.

Verdenking

Of die wetsartikelen daadwerkelijk overtreden zijn, kan Voermans niet beoordelen. „Maar er is een verdenking van. Het zou kunnen zijn dat het zo is.”

De kans dat Snel ooit voor het hekje staat, acht Voermans heel klein. „Dit gebeurt natuurlijk bijna nooit, dat hierop vervolgd wordt. Je kan ook aan het taalgebruik in de wettekst zien dat die al flink wat jaren niet meer gebruikt is.”

Het zou ook de Tweede Kamer of de regering zelf moeten zijn die een minister of staatssecretaris voor de rechter brengt. „Die zaak gaat dan onmiddellijk naar de Hoge Raad”, zegt Voermans.

Al ruim 500 aangiften

Inmiddels liggen er al ruim 500 aangiften tegen de Belastingdienst en haar ambtenaren, ingediend door schadespecialist Orlando Kadir. Die weet zelf ook niet of dat een succes gaat worden: „Ik sluit het zeker niet uit. Maar voor mij is het nog belangrijker dat hiermee zichtbaar gemaakt wordt hoe corrupt dit gegaan is.”

Ook Voermans ziet weinig brood in de aangifte. „Tegen ambtenaren kunnen burgers wel zelf aangifte doen. Maar ik heb niet het idee dat het parket in Den Haag erop zit te wachten om achter individuele ambtenaren aan te gaan. De verdediging zal zijn dat zij een opdracht volgden. En tot voor kort heeft de Raad van State ook altijd de methode van de Belastingdienst goedgekeurd, ook al zit daar onrechtvaardigheid in.”

Voermans wijst er wel op dat Snel in Nederland niet kan rekenen op een volledige parlementaire immuniteit, zoals bijvoorbeeld Italië kent. Daar kunnen zittende politici niet vervolgd worden.

Beperkte immuniteit

Voermans: „In Nederland hebben we het principe van beperkte immuniteit. Alleen voor dingen die je zegt in de vergadering van de Kamers, kun je niet worden vervolgd. Totdat de vergadering wordt afgehamerd.”

Dat luistert nogal nauw, illustreert de hoogleraar met een voorbeeld uit 1939. „Toen noemde een KVP-Kamerlid Henk Ruyter de NSB-voorman Rost van Tonningen, nadat de voorzitter de vergadering had afgehamerd, een landverrader. Daarvoor werd hij vervolgd.” Het leverde Ruyter een boete van 25 gulden op.

Bekijk ook: 

Snel maakt excuses om blunders met kinderopvangtoeslag 

Bekijk meer van; rechtbank overheid bedrog Wim Voermans Menno Snel Piet Hein Donner Belastingdienst Financiën

‘Tweede Kamer onderzoekt strafvervolging Snel en ambtenaren’

NU 29.11.2019 De Tweede Kamer wil weten of staatssecretaris Menno Snel (Belastingdienst) of zijn ambtenaren strafrechtelijk vervolgd kunnen worden voor hun optreden in de kinderopvangtoeslagaffaire. Dat staat in een vertrouwelijke interne notitie in handen van RTL Nieuws en dagblad Trouw.

De Tweede Kamer heeft gevraagd te onderzoeken hoe ambtsmisdrijven, zoals machtsmisbruik, die mogelijk zijn gepleegd door ambtenaren of staatssecretaris Snel kunnen leiden tot vervolging.

Het draait om het handelen van de fiscus, die ouders dupeerde door de kinderopvangtoeslag ten onrechte stop te zetten. Honderden ouders werden onjuist aangemerkt als fraudeur en moesten tot tienduizenden euro’s terugbetalen.

Donner en Snel zien geen ambtsmisdrijven, Kamer wel

De notitie waar de Kamercommissie van Financiën om heeft gevraagd, volgt op het rapport van de commissie-Donner. De commissie oordeelde snoeihard over het optreden van de fiscus en stelt dat gedupeerde ouders recht hebben op een ruimhartige compensatie.

Volgens Donner handelde de Belastingdienst met “institutionele vooringenomenheid” door er zonder aanleiding van uit te gaan dat ouders die kinderopvangtoeslag hadden aangevraagd fraudeerden. Deze fraudebestrijdingsmethode van de fiscus sloot volgens Donner “aan bij de wens vanuit de politiek om fraudeplegers hard aan te pakken”.

Het onrechtmatig handelen is volgens Donner niet te wijten aan de keuzes van ambtenaren, maar aan de Belastingdienst. Staatssecretaris Snel stelde onlangs dat hij geen aanwijzingen voor ambtsmisdrijven heeft gevonden.

De Kamer is het daar niet mee eens en wil daarom weten of individuele ambtenaren alsnog gestraft kunnen worden.

Zes jaar cel voor knevelarij

De ambtenaren zouden door het Openbaar Ministerie vervolgd kunnen worden voor knevelarij. Daar is sprake van wanneer een ambtenaar zijn positie misbruikt en onterecht geld terugvordert of niet terugstort terwijl hij weet dat het niet klopt. De maximale straf voor knevelarij is zes jaar cel.

Voor de strafrechtelijke vervolging van staatssecretaris Snel, of zijn voorganger Eric Wiebes, moet een meerderheid van de Tweede Kamer een opdracht tot vervolging instellen.

Uit eerder onderzoek van RTL Nieuws en Trouw bleek dat de ambtelijke top van de Belastingdienst willens en wetens kinderopvangtoeslagen stopzette, terwijl zij wisten dat de ouders er wel recht op hadden. Het onrechtmatig handelen waar lagere ambtenaren werden aangespoord om “langs de randen van de wet” te werken, volgde na opdrachten van de hoogste ambtenaren bij de fiscus.

In de documenten staat dat toenmalig directeur van de Belastingdienst Hans Blokpoel “echt alles [wil] dichtdraaien, dus ook toeslagen, zelfs als die waarschijnlijk wel goed zijn”.

Kamer onderzoekt strafvervolging Menno Snel en ambtenaren om toeslagenaffaire

RTL 29.11.2019 De Tweede Kamer onderzoekt of staatssecretaris Menno Snel (Financiën) en zijn ambtenaren strafrechtelijk kunnen worden vervolgd in de toeslagenaffaire, waarin door de Belastingdienst jarenlang onrechtmatig is gehandeld. Het is zeer uitzonderlijk dat de Kamer zoiets onderzoekt.

Dit blijkt uit een vertrouwelijke notitie van de griffie van de Tweede Kamer, waarover RTL Nieuws en Trouw beschikken. Het gaat om mogelijke ambtsmisdrijven als machtsmisbruik, het handelen in strijd met de wet en knevelarij. Dit laatste betekent het willens en wetens geld opeisen bij burgers, terwijl zij dat niet verschuldigd zijn. Dit is gebeurd rond het stopzetten en terugvorderen van toeslagen voor kinderopvang, terwijl burgers er wel recht op hadden.

De notitie – van gisteren – 28 november – is gemaakt op verzoek van de vaste Kamercommissie van Financiën, naar aanleiding van het advies van de commissie-Donner over de ontspoorde fraudejacht bij toeslagen voor kinderopvang.

Lees ook:

Ambtenaren Belastingdienst eisen straf voor leidinggevenden toeslagenaffaire

Kamer wil ambtenaren aanpakken

Donner adviseerde schadevergoeding voor een eerste groep van 300 gedupeerde ouders, maar sprak zich niet uit over wie verantwoordelijk was voor het onrechtmatig handelen. Hij noemde het stelselmatig duperen van ouders het gevolg van ‘institutionele vooringenomenheid’, die niet aan personen toegerekend kan worden. Staatssecretaris Snel sloot zich daarbij aan en wilde tot dusver nog geen ambtenaren aanpakken.

De Kamercommissie wil daar geen genoegen mee nemen, en vroeg daarom advies over de vraag: “Wat is het kader voor strafrechtelijke vervolging bij mogelijk strafbare feiten gepleegd door de staatssecretaris en/of zijn ambtenaren.” Een aantal fracties in de Kamer wil Menno Snel dwingen tot een strafrechtelijk onderzoek tegen ambtenaren die in het verleden ver buiten hun boekje zijn gegaan.

Volg al het nieuws over de toeslagenaffaire hier

Ministeriële verantwoordelijkheid

Voor het aanpakken van ambtenaren volstaat een aangifte bij het Openbaar Ministerie (OM), zo staat in de notitie. Dat zou staatssecretaris Snel zelf kunnen doen. Het OM kan dan opsporingsonderzoek doen en daarna bekijken of ambtenaren inderdaad worden vervolgd.

Ook staatssecretaris Snel – of zijn voorganger Wiebes, onder wie de affaire ontstond – kunnen worden vervolgd. Dan is het niet het OM aan zet, maar de Tweede Kamer zelf. Op basis van de zogeheten Wet ministeriële verantwoordelijkheid kunnen vijf Kamerleden om een onderzoek vragen naar ambtsmisdrijven door bewindslieden.

Als het parlement daarmee instemt, kan een commissie met vergaande bevoegdheden onderzoek doen. Op basis van de uitkomsten kan een meerderheid besluiten dat strafvervolging nodig is. Vanaf dat moment gaat de zaak naar de procureur-generaal van de Hoge Raad, waarmee strafvervolging van de staatssecretaris of zijn voorganger een feit is.

Lees ook:

Nieuwe blunder rond toeslagen brengt Menno Snel verder in ’t nauw

Machtsmisbruik

In de vertrouwelijke notitie wordt gesproken over ‘mogelijk toepasselijke wetsartikelen’ voor strafvervolging in de toeslagenaffaire. “Bij de voorliggende casus kunnen meerdere strafbepalingen aan de orde zijn.” Het gaat om machtsmisbruik – dan moet wel bewezen worden dat de politicus wist welke nadelige gevolgen zijn handelen zou hebben. Dit wordt ‘voorwaardelijk opzet’ genoemd.

Een andere mogelijkheid is het (te lang) niet herstellen van het handelen in strijd met de wet. Dan moet aannemelijk worden gemaakt dat de staatssecretaris nalatig is geweest met herstellen van onrecht. Dat is niet eenvoudig, omdat bewindslieden een ‘grote mate van vrijheid’ hebben en niet snel sprake is van strafbare nalatigheid.

Knevelarij

Ook strafvervolging op basis van ‘knevelarij’ zou een optie zijn. Dit betekent, kort gezegd, dat ambtenaren in functie willens en wetens geld terugvorderden van ouders, terwijl zij er wel recht op hebben of hadden. Op machtsmisbruik staat een celstraf van maximaal drie jaar, op knevelarij maximaal zes jaar.

In de notitie wordt erop gewezen dat het niet gebruikelijk is om ministers of staatssecretarissen te vervolgen, omdat zij doorgaans in de Tweede Kamer verantwoording afleggen. “Dit staat echter niet in de weg aan het strafrechtelijk ter verantwoording roepen van een bewindspersoon.”

Volg al het nieuws over de toeslagenaffaire hier

Snel onderzoekt ‘verwijtbaar’ handelen

In stukken die staatssecretaris Snel zojuist naar de Kamer stuurde stelt hij dat ‘op dit moment nog niet duidelijk is of ambtsmisdrijven zijn gepleegd’. Hij zegt verder dat hij zich heeft laten informeren over mogelijkheden om ambtenaren eventueel aan te pakken vanwege hun rol in de toeslagenaffaire. Ook meldt hij dat hij gesprekken voert met advocaten die melden dat bewijsbaar tegen de wet is gehandeld, en dat ‘strafrechtelijk verwijtbaar is gehandeld’.

Snel zegt dat als uit vervolggesprekken blijkt dat ambtsmisdrijven hebben plaatsgevonden, dat dan ‘vanzelfsprekend’ actie wordt ondernomen. Verder verwijst de staatssecretaris vooral naar nog lopende onderzoeken van de commissie-Donner en de Auditdienst Rijk naar andere zaken waar de Belastingdienst onrechtmatig handelde. Die onderzoeken worden eind van dit jaar verwacht.

Klokkenluider had gelijk

Komende week moet Snel zich verantwoorden in een Kamerdebat over de toeslagenaffaire en zijn afhandeling ervan. Uit de Kamerbrief die hij vandaag stuurde, blijkt dat er veel vaker tegen wet- en regelgeving werd gehandeld door de Belastingdienst / Toeslagen.

Zo meldt hij dat klokkenluider Pierre Niessen, die eerder zijn verhaal deed bij RTL Nieuws en Trouw, gelijk had dat burgers in strijd met de wet werden aangepakt.

meer: Pieter Klein Menno Snel  Ministerie van Financiën  Toeslagenaffaire Belastingdienst

Kamer kijkt naar vervolging om toeslagenaffaire

MSN 29.11.2019 De Tweede Kamer wil weten welke mogelijkheden er zijn om de verantwoordelijken voor de toeslagenaffaire bij de Belastingdienst strafrechtelijk te vervolgen. Op verzoek van de vaste commissie voor Financiën is een vertrouwelijke notitie opgesteld waarin beschreven staat wat de gronden van aangifte en vervolging kunnen zijn en wie dat kan doen. Dat bevestigen Haagse bronnen na een bericht van RTL Nieuws en Trouw.

Een commissie onder leiding van oud-minister Piet Hein Donner concludeerde onlangs dat ambtenaren van de fiscus de afgelopen jaren stelselmatig veel te ver gingen in de aanpak van vermeende fraude. Bij vermoedelijk duizenden mensen werden toeslagen teruggevorderd terwijl zij daar gewoon recht op hadden.

Sommige partijen in de Kamer vermoeden dat in deze zaak ambtsmisdrijven zijn gepleegd. Daarom hebben zij op een rijtje laten zetten welke procedures gevolgd moet worden om ambtenaren die zich daar schuldig aan hebben gemaakt, en eventueel ook verantwoordelijk staatssecretaris Menno Snel (Financiën), strafrechtelijk aan te pakken.

De notitie verhoogt de druk op Snel om zelf werk te maken van vervolging van eventuele ambtsmisdrijven. Daarvoor volstaat namelijk een aangifte bij het Openbaar Ministerie door bijvoorbeeld de staatssecretaris. Tegen Snel zelf kan aangifte worden gedaan op grond van de Wet ministeriële verantwoordelijkheid, maar alleen na onderzoek en als een Kamermeerderheid daar voor is.

Minister-president Mark Rutte zei in zijn wekelijkse persconferentie dat “het kabinet en de coalitiepartijen” nog altijd het volste vertrouwen hebben in Snel. Ook minister Wopke Hoekstra (Financiën) zei dat hij zijn staatssecretaris nog altijd de juiste man vindt om de problemen bij de fiscus op te lossen. “Wij werken daar samen heel hard aan”, aldus de bewindsman.

Of hun partijgenoten van respectievelijk VVD en CDA in de Kamer daar net zo over denken, zal volgende week woensdag moeten blijken. Dan moet Snel zich in het parlement verantwoorden voor de toeslagenaffaire. Vorige week ging hij al publiekelijk door het stof en beloofde hij dat de gedupeerden snel compensatie krijgen.

Kamer onderzoekt vervolging Snel om toeslagenaffaire

Telegraaf 29.11.2019 De Tweede Kamer heeft laten uitzoeken of staatssecretaris Menno Snel (Financiën) zelf, maar ook zijn ambtenaren strafrechtelijk aangepakt kunnen worden in de toeslagenaffaire. Of het ook daadwerkelijk tot een aangifte komt, is maar de vraag.

Haagse bronnen bevestigen het nieuws uit een vertrouwelijke notitie van de griffie van de Tweede Kamer, waarover RTL Nieuws en Trouw beschikken. Daarin wordt aan de Kamerleden uitgelegd wanneer en hoe Snel en zijn ambtenaren vervolgd kunnen worden.

Volgens een Haagse bron gaat het om een verkenning van de opties en wil de Kamer op een rij hebben hoe het zit met ambtsmisdrijven en aangifte daartegen. De informatievraag betekent niet automatisch dat er een aangifte gaat komen.

Mocht de Kamer dat wel doen, zal PvdA’er Henk Nijboer dat in elk geval ’absoluut niet steunen’. „Ik heb heel veel verwijten richting de staatssecretaris, maar ik wil hem niet als een halve crimineel neerzetten”, zegt het oppositielid. „Snel moet zich politiek verantwoorden. Dit is wat mij betreft helemaal niet een zaak voor een rechter.”

In antwoord op Kamervragen van vrijdagmiddag stelt de staatssecretaris dat het ’op dit moment nog niet duidelijk is’ of er door de Belastingdienst ambtsmisdrijven zijn gepleegd. „Indien blijkt dat ambtsmisdrijven zijn gepleegd, dan wordt daar vanzelfsprekend tegen opgetreden”, zegt Snel.

Bekijk ook: 

’Top fiscus wist van toeslagenaffaire’ 

Bekijk ook: 

‘Staatssecretaris Snel misleidt de Kamer’ 

De Kamer zou onderzoek willen laten doen naar mogelijke ambtsmisdrijven als machtsmisbruik, het handelen in strijd met de wet en knevelarij. Dit laatste betekent het willens en wetens geld opeisen bij burgers, terwijl zij dat niet verschuldigd zijn.

Daar is in de toeslagaffaire op grote schaal sprake van geweest. Van duizenden ouders werd niet alleen hun toeslag voor de kinderopvang onterecht afgepakt, zij moesten ook bedragen van duizenden tot zelfs tienduizenden euro’s terugbetalen.

Bekijk ook: 

Snel door het stof voor toeslagouders 

Bekijk ook: 

Snel: royaal compenseren in toeslagenaffaire 

De staatssecretaris heeft zijn ambtenaren altijd verdedigd. Hij stelt dat er sprake was van ’institutionele vooringenomenheid’ bij de dienst. Daarmee bedoelt Snel dat de opsporingsambtenaren last hadden van tunnelvisie. Snel vindt die vooringenomenheid wat anders dan het daadwerkelijk plegen van misdrijven door hemzelf of zijn ambtenaren.

In plaats van met een open blik kijken of ouders de Belastingdienst oplichtten, werd er door de fiscus fanatiek gezocht naar kleine foutjes die mensen hadden opgemaakt, waarna ze meteen keihard aangepakt werden en toeslagen van een heel jaar terug moesten betalen.

Bekijk meer van; rechterlijke macht overheidsbeleid overheid Menno Snel Financiën Tweede Kamer der Staten-Generaal Belastingdienst

Kamer verhoogt druk op staatssecretaris Snel om ambtenaren te vervolgen in toeslagenaffaire

AD 29.11.2019 De Tweede Kamer heeft informatie opgevraagd over de mogelijkheid om staatssecretaris Menno Snel (Financiën) of zijn ambtenaren strafrechtelijk te laten vervolgen. Een deel van de partijen vindt het onterecht dat de Belastingdienst buiten schot blijft in de zogeheten toeslagenaffaire, waarbij mogelijk duizenden ouders ten onrechte werden behandeld als fraudeur.

Dat blijkt een een vertrouwelijke notitie van de griffie van de Tweede Kamer, bevestigen bronnen aan deze site. Er worden op dit moment echter nog geen stappen ondernomen om Snel en zijn ambtenaren daadwerkelijk te vervolgen, benadrukken zij.

Het onderzoek richt zich op mogelijke ambtsmisdrijven als misbruik, het handelen in strijd met de wet en knevelarij, blijkt uit de notitie, in handen van RTL Nieuws en Trouw. Bij knevelarij draait het om willens en wetens onterecht geld opeisen bij burgers, precies wat is er is gebeurd bij de toeslagenaffaire. Daarbij werden toeslagen voor kindopvang stopgezet en teruggevorderd, terwijl de burgers daar wel recht op hadden.

Lees ook;

Lees meer

Snel erkende vlak voor de zomer dat de stopzetting van de toeslagen ‘onrechtmatig’ is geweest. Kamerleden Pieter Omtzigt (CDA) en Renske Leijten (SP) meenden toen al dat de staatssecretaris ambtenaren die hun boekje te buiten zijn gegaan moet straffen.

Collectief falen

De interne notie is opgesteld naar aanleiding van het onderzoek door de commissie-Donner naar de affaire. Daarin adviseert oud-minister Piet Hein Donner dat een groep van 300 gedupeerde ouders recht heeft op schadevergoeding. De commissie wijt de fouten aan de Belastingdienst als geheel, zonder specifieke ambtenaren te benoemen.

Ook Snel zei geen signalen te hebben gezien van mogelijke ambtsmisdrijven, en wil zodoende geen ambtenaren aanpakken. Wel zei hij vorige week nog dat als alsnog blijkt dat er ambtsmisdrijven zijn gepleegd, dan het Openbaar Ministerie zal worden ingeschakeld.

De Kamercommissie heeft meer informatie opgevraagd over hoe het zit met vervolging. Ook om zo de druk op Snel op te voeren. Een aantal partijen wil Snel dwingen tot een strafrechtelijk onderzoek tegen ambtenaren die in het verleden fouten hebben gemaakt rond de affaire. In de notie staat dat aangifte bij het Openbaar Ministerie voldoende is voor het aanpakken van ambtenaren. Als Snel dat zou doen, kan het OM verder onderzoek doen naar mogelijke vervolging.

Mocht de Kamer Snel zelf ook willen vervolgen, dan moet er aanspraak gemaakt worden op de zogeheten Wet ministeriële verantwoordelijkheid, waarmee vijf Kamerleden een verzoek tot onderzoek kunnen indienen.

Als het parlement daar in mee gaat, doet een commissie verder onderzoek, op basis waarvan een Kamermeerderheid mag besluiten dat strafvervolging aan de orde is. De zaak wordt dan weer overgedragen aan de procureur-generaal van de Hoge Raad, waarmee strafvervolging in gang wordt gezet.

Zwaar debat

Snel wacht komende woensdag een zwaar debat over de affaire. De Kamer is niet alleen ontevreden over uitblijvende straf voor ambtenaren, maar moppert ook over de wijze waarop Snel de Kamer heeft geïnformeerd. Documenten waarom de Kamer had gevraagd kwamen in een aantal gevallen pas na herhaaldelijk aandringen naar de Kamer toe.

Snel heeft al erkend dat hij zich eerder en intensiever op de hoogte had moeten laten stellen over de affaire. Ook heeft hij al meerdere keren excuses aangeboden aan gedupeerde ouders voor het handelen van de Belastingdienst. De fiscus leidde volgens hem aan ‘tunnelvisie’ en verloor daardoor de ‘menselijke maat’ uit het oog verloor.

Vechten

Of de staatssecretaris woensdag voor zijn politieke leven moet vechten is de vraag. In zowel coalitie- als oppositiekringen klinkt behalve kritiek ook lof voor Snel, die bij zijn aantreden met de door affaires geplaagde Belastingdienst volgens velen het grootste hoofdpijndossier van Den haag op het bordje kreeg. Snel wordt geroemd om de rust die hij bracht en zijn dossierkennis.

In het kabinet kan Snel op veel steun rekenen. Minister van Financiën Wopke Hoekstra stelt dat Snel ‘dag en nacht’ in touw is om de problemen bij de fiscus op te lossen. ,,Hij kan op mijn nadrukkelijke steun rekenen”, aldus de CDA-bewindsman. Ook volgens premier Mark Rutte is Snel nog altijd de juiste man op de juiste plek, zo zei hij vrijdagmiddag na afloop van de Ministerraad.

Staatssecretaris Menno Snel van financiën. Beeld ANP

Kamer onderzoekt strafvervolging Menno Snel en ambtenaren

Trouw 29.11.2019 De Tweede Kamer onderzoekt of staatssecretaris Snel of zijn ambtenaren strafrechtelijk vervolgd kunnen worden voor hun handelen in de affaire rond kinderopvangtoeslag.

De Belastingdienst handelde jarenlang onrechtmatig door zonder bewijs toeslagen van ouders stop te zetten en grote bedragen aan eerder ontvangen toeslagen terug te vorderen. De Kamer wil nu weten hoe mogelijke ambtsmisdrijven gepleegd door ambtenaren of de staatssecretaris wettelijk kunnen worden aangepakt.

Dat blijkt uit een vertrouwelijke interne notitie van het bureau wetgeving van de Tweede Kamer, die in handen is van Trouw en ‘RTL Nieuws’. Deze notitie, gedateerd 28 november, is aangevraagd door de vaste Kamercommissie van financiën na het verschijnen van het rapport van de commissie-Donner. Deze commissie onderzocht het handelen van de Belastingdienst rond het stopzetten van toeslagen van meer dan driehonderd ouders, die waren gelieerd aan een gastouderbureau uit Eindhoven.

Oud-minister Donner concludeerde in zijn rapport dat de ouders slachtoffer waren geworden van ‘institutionele vooringenomenheid’ van de Belastingdienst. Het onrechtmatig handelen van de fiscus is volgens Donner niet te wijten aan specifieke keuzes van ambtenaren, maar aan de Belastingdienst als geheel.

Staatssecretaris Snel zei eerder dat hij geen signalen heeft van mogelijke ambtsmisdrijven. In een brief aan de Tweede Kamer ­nuanceerde hij dat vrijdag: het is ‘nog niet duidelijk’ of er ambtsmisdrijven zijn gepleegd. Als dat wel zo blijkt te zijn, dan wordt er ‘vanzelfsprekend opgetreden’, inclusief aangifte.

De Tweede Kamer neemt daar geen genoegen mee en heeft met ­deze notitie nu al de mogelijkheden laten uitzoeken om toch tot vervolging voor ambtsmisdrijven te kunnen overgaan. Een aantal Kamerfracties wil staatssecretaris Snel dwingen alsnog tot vervolging over te gaan.

Voor ambtenaren geldt dat zij onder het ­gewone strafrecht vervolgd kunnen worden. Ministers en staatssecretarissen kunnen alleen worden vervolgd bij koninklijk besluit, of op basis van een besluit van de Tweede Kamer.

Specifiek voor de toeslagenaffaire gaat het voor ambtenaren om mogelijke vervolgingen voor knevelarij. Dat houdt in dat geld wordt teruggevorderd of niet uitgekeerd, terwijl de ambtenaar weet dat dit onterecht is.

Belangrijk daarbij is dat de ambtenaar ten opzichte van de burger doet alsof dit bedrag wel verschuldigd is, en de burger misleidt, zo staat in de notitie beschreven. Bij een mogelijke vervolging van staatssecretaris Snel of zijn voorgangers gaat het om het nemen van beslissingen, waarvan men weet dat die tegen de wet indruisen.

Uit de toeslagenaffaire is bekend dat de ambtelijke top van de Belastingdienst vooraf accepteerde dat goedwillende burgers onterecht te maken zouden krijgen met stopzettingen en terugvorderingen van toeslagen. Het vooraf stopzetten van toeslagen zonder bewijs van fraude is bovendien onrechtmatig, constateerde de Tweede Kamer al eerder.

Lees ook:

De top van de Belastingdienst drukte onrechtmatig stopzetten van kinderopvangtoeslag erdoor

De hoogste ambtenaren van de Belastingdienst gaven opdracht tot onrechtmatig handelen. Informatie hierover werd in de doofpot gestopt.

Commissie oordeelt snoeihard over Belastingdienst: ouders moeten schadevergoeding krijgen

Een adviescommissie van oud-minister Piet Hein Donner komt met keiharde conclusies over het optreden van de Belastingdienst in een fraudeonderzoek naar kinderopvangtoeslag. Ouders hadden geen enkele kans om te ontsnappen, en hebben recht op ruimhartige compensatie.

Kinderopvangtoeslag

Meer over; belastingdienst politiek Tweede Kamer overheidsbeleid misdaad, recht en justitie Kinderopvangtoeslag Jan Kleinnijenhuis

Kamer onderzoekt strafvervolging Menno Snel en ambtenaren om toeslagenaffaire

RTL 29.11.2019 De Tweede Kamer onderzoekt of staatssecretaris Menno Snel (Financiën) en zijn ambtenaren strafrechtelijk kunnen worden vervolgd in de toeslagenaffaire, waarin door de Belastingdienst jarenlang onrechtmatig is gehandeld. Het is zeer uitzonderlijk dat de Kamer zoiets onderzoekt.

Dit blijkt uit een vertrouwelijke notitie van de griffie van de Tweede Kamer, waarover RTL Nieuws en Trouw beschikken. Het gaat om mogelijke ambtsmisdrijven als machtsmisbruik, het handelen in strijd met de wet en knevelarij. Dit laatste betekent het willens en wetens geld opeisen bij burgers, terwijl zij dat niet verschuldigd zijn. Dit is gebeurd rond het stopzetten en terugvorderen van toeslagen voor kinderopvang, terwijl burgers er wel recht op hadden.

De notitie – van gisteren – 28 november – is gemaakt op verzoek van de vaste Kamercommissie van Financiën, naar aanleiding van het advies van de commissie-Donner over de ontspoorde fraudejacht bij toeslagen voor kinderopvang.

Lees ook:

Ambtenaren Belastingdienst eisen straf voor leidinggevenden toeslagenaffaire

Kamer wil ambtenaren aanpakken

Donner adviseerde schadevergoeding voor een eerste groep van 300 gedupeerde ouders, maar sprak zich niet uit over wie verantwoordelijk was voor het onrechtmatig handelen. Hij noemde het stelselmatig duperen van ouders het gevolg van ‘institutionele vooringenomenheid’, die niet aan personen toegerekend kan worden. Staatssecretaris Snel sloot zich daarbij aan en wilde tot dusver nog geen ambtenaren aanpakken.

De Kamercommissie wil daar geen genoegen mee nemen, en vroeg daarom advies over de vraag: “Wat is het kader voor strafrechtelijke vervolging bij mogelijk strafbare feiten gepleegd door de staatssecretaris en/of zijn ambtenaren.” Een aantal fracties in de Kamer wil Menno Snel dwingen tot een strafrechtelijk onderzoek tegen ambtenaren die in het verleden ver buiten hun boekje zijn gegaan.

Volg al het nieuws over de toeslagenaffaire hier

Ministeriële verantwoordelijkheid

Voor het aanpakken van ambtenaren volstaat een aangifte bij het Openbaar Ministerie (OM), zo staat in de notitie. Dat zou staatssecretaris Snel zelf kunnen doen. Het OM kan dan opsporingsonderzoek doen en daarna bekijken of ambtenaren inderdaad worden vervolgd.

Ook staatssecretaris Snel – of zijn voorganger Wiebes, onder wie de affaire ontstond – kunnen worden vervolgd. Dan is het niet het OM aan zet, maar de Tweede Kamer zelf. Op basis van de zogeheten Wet ministeriële verantwoordelijkheid kunnen vijf Kamerleden om een onderzoek vragen naar ambtsmisdrijven door bewindslieden.

Als het parlement daarmee instemt, kan een commissie met vergaande bevoegdheden onderzoek doen. Op basis van de uitkomsten kan een meerderheid besluiten dat strafvervolging nodig is. Vanaf dat moment gaat de zaak naar de procureur-generaal van de Hoge Raad, waarmee strafvervolging van de staatssecretaris of zijn voorganger een feit is.

Lees ook:

Nieuwe blunder rond toeslagen brengt Menno Snel verder in ’t nauw

Machtsmisbruik

In de vertrouwelijke notitie wordt gesproken over ‘mogelijk toepasselijke wetsartikelen’ voor strafvervolging in de toeslagenaffaire. “Bij de voorliggende casus kunnen meerdere strafbepalingen aan de orde zijn.” Het gaat om machtsmisbruik – dan moet wel bewezen worden dat de politicus wist welke nadelige gevolgen zijn handelen zou hebben. Dit wordt ‘voorwaardelijk opzet’ genoemd.

Een andere mogelijkheid is het (te lang) niet herstellen van het handelen in strijd met de wet. Dan moet aannemelijk worden gemaakt dat de staatssecretaris nalatig is geweest met herstellen van onrecht. Dat is niet eenvoudig, omdat bewindslieden een ‘grote mate van vrijheid’ hebben en niet snel sprake is van strafbare nalatigheid.

Knevelarij

Ook strafvervolging op basis van ‘knevelarij’ zou een optie zijn. Dit betekent, kort gezegd, dat ambtenaren in functie willens en wetens geld terugvorderden van ouders, terwijl zij er wel recht op hebben of hadden. Op machtsmisbruik staat een celstraf van maximaal drie jaar, op knevelarij maximaal zes jaar.

In de notitie wordt erop gewezen dat het niet gebruikelijk is om ministers of staatssecretarissen te vervolgen, omdat zij doorgaans in de Tweede Kamer verantwoording afleggen. “Dit staat echter niet in de weg aan het strafrechtelijk ter verantwoording roepen van een bewindspersoon.”

Volg al het nieuws over de toeslagenaffaire hier

Snel onderzoekt ‘verwijtbaar’ handelen

In stukken die staatssecretaris Snel zojuist naar de Kamer stuurde stelt hij dat ‘op dit moment nog niet duidelijk is of ambtsmisdrijven zijn gepleegd’. Hij zegt verder dat hij zich heeft laten informeren over mogelijkheden om ambtenaren eventueel aan te pakken vanwege hun rol in de toeslagenaffaire. Ook meldt hij dat hij gesprekken voert met advocaten die melden dat bewijsbaar tegen de wet is gehandeld, en dat ‘strafrechtelijk verwijtbaar is gehandeld’.

Snel zegt dat als uit vervolggesprekken blijkt dat ambtsmisdrijven hebben plaatsgevonden, dat dan ‘vanzelfsprekend’ actie wordt ondernomen. Verder verwijst de staatssecretaris vooral naar nog lopende onderzoeken van de commissie-Donner en de Auditdienst Rijk naar andere zaken waar de Belastingdienst onrechtmatig handelde. Die onderzoeken worden eind van dit jaar verwacht.

Klokkenluider had gelijk

Komende week moet Snel zich verantwoorden in een Kamerdebat over de toeslagenaffaire en zijn afhandeling ervan. Uit de Kamerbrief die hij vandaag stuurde, blijkt dat er veel vaker tegen wet- en regelgeving werd gehandeld door de Belastingdienst / Toeslagen.

Zo meldt hij dat klokkenluider Pierre Niessen, die eerder zijn verhaal deed bij RTL Nieuws en Trouw, gelijk had dat burgers in strijd met de wet werden aangepakt.

Meer: Pieter Klein Menno Snel  Ministerie van Financiën  Toeslagenaffaire Belastingdienst

Belastingdienst besprak compensatie, maar liet ouders in de kou staan

MSN 27.11.2019 De Belastingdienst heeft vorig jaar al gesproken over schadevergoeding voor meer gedupeerde ouders in de toeslagenaffaire, maar liet de zaak daarna op zijn beloop. Dit blijkt uit een brief die staatssecretaris Menno Snel (Financiën) zojuist naar de Tweede Kamer heeft gestuurd.

“Ik kan niet uitsluiten dat binnen de Belastingdienst eerder is gesproken over de mogelijkheid van compensatie voor andere CAF-zaken”, meldt Snel. CAF staat voor Combiteam Aanpak Facilitators, dat synoniem is geworden voor het onterecht aanmerken van ouders als fraudeurs, waarbij toeslagen voor kinderopvang werden stopgezet.

Excuses en compensatie

In de zogeheten CAF11-zaak, rond één gastouderbureau in Eindhoven, wordt sinds een vernietigend rapport van de Nationale Ombudsman in 2017 gesproken over schadevergoeding. Daar werd tijden niets mee gedaan, tot afgelopen maand.

Na het rapport van de commissie-Donner, die de zaak onderzocht, bood snel Snel nogmaals excuses aan en beloofde een ‘ruimhartige’ compensatie voor een groep van 300 ouders, die in grote financiële problemen waren gekomen.

Snel erkent nu dat intern al in 2018 werd gesproken over compensatie in de 170 andere CAF-projecten. Deels gaat het daarbij om echte fraudegevallen, maar ook in een reeks andere zaken werden nog veel ouders onterecht gedupeerd.

Ook zij kregen te maken met terugvorderingen van tienduizenden euro’s. Uit interne ambtelijke documenten bleek al dat in oktober 2018 intern werd afgesproken ‘niet actief’ op zoek te gaan in andere dossiers dan CAF11.

Lees ook:

Ambtenaren Belastingdienst eisen straf voor leidinggevenden toeslagenaffaire

De Tweede Kamer vroeg afgelopen jaar regelmatig om evaluatierapporten in andere CAF-zaken, maar kreeg ze niet. Na de onthulling van RTL Nieuws en Trouw, gisteren, dat intern al eerder bekend was hoe mis het zat in de fraudejacht, stuurt Snel deze stukken nu naar de Kamer.

Hij zegt dat hij in maart van dit jaar voor het eerst van het bestaan van zulke documenten op de hoogte is gesteld, maar er geen kennis van nam: “Ik heb deze evaluaties vandaag voor het eerst zelf gezien.”

‘Geen signalen’

Het blijkt niet te gaan om 15, maar 75 rapporten, die nu alsnog naar de Kamer zijn gestuurd. Snel zegt dat ‘de juistheid, volledigheid en status van deze stukken niet vaststaat’. Ze zouden eerder ook niet gedeeld zijn met de ambtelijke en politieke leiding.

De voorganger van Snel zou ook niet op de hoogte zijn gesteld van de problemen in de ontspoorde fraudejacht. Hoewel vorig jaar bij de Belastingdienst al werd gesproken over compensatie voor meer gedupeerden, houdt Snel vol dat hij in maart ‘toen zelf nog geen signalen had over vergelijkbare problemen bij andere CAF-zaken’.

Snel bestrijdt dat hij de Kamer heeft misleid door de stukken tot dusver achter te houden. Hij zegt dat hij alle documenten heeft overhandigd aan de commissie-Donner, die vervolgonderzoek doet, en naar de Auditdienst Rijk, die alle CAF-zaken ook onder de loep neemt.

Uit beide onderzoeken moet blijken in welke zaken de Belastingdienst vaker over de schreef is gegaan, en wie alsnog compensatie moet krijgen. Het gaat hierbij waarschijnlijk om duizenden ouders. De dwanginvorderingen bij grote groepen mensen liepen tot begin deze maand gewoon door.

Lees ook:

Advocaat toeslagenaffaire ontevreden over schadevergoeding: ‘Schade loopt enorm uiteen’

Kamer ‘volledig’ informeren

De staatssecretaris zegt dat hij de Kamer steeds ‘zo juist en zo volledig mogelijk’ wilde informeren over de affaire. Hij bevestigt dat vorig jaar een aparte, afgesloten digitale schijf is gemaakt om stukken over het CAF11-project af te schermen, maar zegt dat het ‘niet juist’ is dat ze zijn afgeschermd met het doel om documenten te ‘verhullen’ voor medewerkers en de Tweede Kamer, of voor onderzoekers.

Volgens Snel zijn alleen ‘documenten met persoonsgegevens’ verplaatst. De onderzoekers werden ingeschakeld nadat bleek dat de Belastingdienst informatie achterhield in rechtszaken en voor de Tweede Kamer.

Morgen spreekt de Kamer achter gesloten deuren met de commissie-Donner. Vrijdag moet Snel de Kamer een uitgebreide tijdlijn sturen, waarin hij duidelijk maakt wie wanneer is geïnformeerd over het onrechtmatig handelen van de Belastingdienst en wat met die informatie is gedaan. Volgende week moet Snel zich verantwoorden in een Kamerdebat. De Kamer toont zich steeds kritischer over de afhandeling van de affaire.

RTL Nieuws; Menno Snel Belastingdienst  Toeslagenaffaire Belastingdienst  Schadevergoeding

Snel in toeslagenaffaire: ‘Nooit mijn bedoeling om stukken achter te houden’

NOS 27.11.2019 Staatssecretaris Snel van Financiën ontkent dat hij al geruime tijd weet dat het aantal gedupeerden in de toeslagenaffaire veel groter is dan hij heeft toegegeven. Gisteren stelden RTL Nieuws en Trouw dat Snel vertrouwelijke rapporten heeft achtergehouden voor de Tweede Kamer; die vraagt er sinds anderhalf jaar om.

“Er is van alles mis met deze zaak”, zegt de staatssecretaris. “Maar het was nooit mijn bedoeling om stukken achter te houden.”

De toeslagenaffaire draait om het onrechtmatig stopzetten van toeslagen voor kinderopvang. Honderden ouders werden ten onrechte bestempeld als fraudeur en gesommeerd om soms tienduizenden euro’s terug te betalen. De commissie-Donner, die de gang van zaken onderzocht, concludeerde al dat de fraude-aanpak was doorgeslagen en dat daarmee veel leed is aangericht.

Fraudebestrijding ontspoord

RTL en Trouw berichtten gisteren over vertrouwelijke evaluaties uit 2015 van fraudezaken van het Combiteam Aanpak Facilitators (CAF), de eenheid die centraal staat in de affaire. De evaluaties zouden bevestigen dat de fraudebestrijding was ontspoord en dat er meer gedupeerden zijn dan eerder werd aangenomen.

Snel zegt dat het bestaan van de evaluaties al eerder is gemeld aan de Kamer, maar dat het onderzoek nog loopt. Hij stelt dat hij de Tweede Kamer had willen informeren als hij een compleet verhaal had. “Dan kan de Kamer het in een keer behandelen.”

Volgens Snel zou dat leiden tot een snellere afhandeling. Maar hij stuurt de evaluaties nu toch naar de Tweede Kamer. Komende woensdag is er een debat over de kwestie.

Bekijk ook;

’Angst onder medewerkers Belastingdienst door afrekencultuur’

Telegraaf 27.11.2019 Bij de Belastingdienst heerst een afrekencultuur die leidt tot angst onder medewerkers om misstanden te melden. Dat stelt FNV-bestuurder Mieke van Vliet na een enquête waaraan negenhonderd medewerkers van de Belastingdienst deelnamen.

Van Vliet wil dat verantwoordelijk staatssecretaris Menno Snel (Financiën) een onafhankelijke integriteitscommissie gaat instellen. “Er moet naar medewerkers geluisterd gaan worden. Daarvoor is een plek nodig waar ze veilig hun verhaal kwijt kunnen.” Zij stelt dat er sinds een vorig onderzoek in 2012 niets is veranderd. “De huidige problemen rond de kinderopvangtoeslagen zijn een direct gevolg hiervan.”

 FNV @FNV

Ambtenaren
belastingdienst voelen zich onveilig op hun werk. Wie misstanden meldt, wordt
daarop afgerekend en de kloof tussen werkvloer en leidinggevenden is groot. FNV
wil een onafhankelijke, externe integriteitscommissie. https://www.fnv.nl/nieuwsbericht/sectornieuws/fnv-overheid/2019/11/onveilig-werkklimaat-bij-belastingdienst …

Onveilig werkklimaat bij Belastingdienst

Medewerkers van de Belastingdienst voelen zich onveilig op hun werk. Wie misstanden meldt, wordt daarop afgerekend en de kloof tussen werkvloer en leidinggevenden is groot.

fnv.nl 14  7:17 AM – Nov 27, 2019 42 people are talking about this

Cultuuromslag

De FNV-enquête volgt op een campagne waarin de staatssecretaris medewerkers vraagt wat zij kunnen veranderen aan de cultuur bij de Belastingdienst. “Medewerkers geven in de enquête aan mee te willen helpen aan een cultuuromslag, maar verwachten vooral van het management het goede voorbeeld om verandering te brengen”, aldus Van Vliet.

Volgens Snel laat de toeslagenaffaire inderdaad zien dat de cultuur bij de Belastingdienst moet veranderen. Daarop wordt de komende tijd ook “extra ingezet”, laat een woordvoerder weten. Dat de dienst de afgelopen jaren niets aan de problemen zou hebben gedaan, spreekt hij evenwel tegen. “Er is heel veel veranderd bij de Belastingdienst sinds 2012.”

Bekijk meer van; economische sector overheidsbeleid arbeidswetgeving tewerkstelling Belastingdienst

Angst heerst op de werkvloer van de Belastingdienst’

NOS 27.11.2019 Het is slecht gesteld met de werksfeer bij de Belastingdienst. Medewerkers durven geen kritiek te geven op het beleid uit angst om hun baan te verliezen. Daarnaast voelen zij zich vaak niet gehoord door leidinggevenden. Dat blijkt uit een enquête van vakbond FNV.

De vragenlijst werd naar meer dan 3000 ambtenaren van de Belastingdienst en aanverwante diensten gestuurd. Ruim 935 van hen hebben geantwoord (.pdf) en volgens bijna iedereen heerst er een onveilige sfeer op de werkvloer. Mensen die kritiek hebben op het beleid worden op het matje geroepen en sommige van hen zijn hun baan verloren.

Cultuur aanpakken

Uit een eerder FNV-onderzoek bleek al dat een op de zes ambtenaren regelmatig door leidinggevenden onder druk wordt gezet om ‘niet integer’ te handelen. “Tegenspraak wordt niet geduld”, zegt FNV-bestuurder Mieke van Vliet. Bijna alle medewerkers willen dan ook een onafhankelijk externe integriteitscommissie waar zij hun verhaal kunnen doen.

Een woordvoerder van verantwoordelijk staatssecretaris Snel zegt: “In het dossier rond de kinderopvangtoeslag is cultuur door de staatssecretaris genoemd als een van de dingen die aangepakt moeten worden.” Volgende week spreekt Snel hierover met de Kamer.

Druk van bovenaf

Het is niet de eerste keer dat de verziekte werksfeer bij de Belastingdienst een onderwerp van gesprek is. Twee weken geleden deed oud-medewerker Pierre Niessen bij Trouw en RTL Nieuws een boekje open over zijn tijd bij de fiscus. Ook hij zegt nooit serieus genomen te zijn door de top van de Belastingdienst. “Het klopt helemaal wat Niessen heeft gezegd. Maar ook hij durft hier pas over te spreken nu hij met pensioen is”,