Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

De komst van de Parlementaire enquête over de gaswinning in Groningen

Enquête-tribunaal eindigt vaak in mineur

De linkse oppositie en Groningers hebben hoge verwachtingen van de parlementaire enquête naar de gaswinning, waartoe de Kamer dinsdag 05.03.2019 besloot. Het lanceren van een ‘tv-tribunaal’ heeft ook een politiek risico.

In het kort:

  • Kamer unaniem over parlementaire enquête gaswinning Groningen
  • Getuigen zijn verplicht op te dagen en staan onder ede
  • Enquête mag herstelwerkzaamheden niet hinderen
  • Groningen kampt al jaren met bevingen door gaswinning

Wanneer de parlementaire enquête naar de gaswinning in Groningen begint, moet nog blijken. Misschien volgend jaar, misschien later. Maar nu al geldt de beslissing van de Tweede Kamer om zo’n onderzoek te houden als een overwinning van GroenLinks en de PvdA. Ook moeten gedupeerde Groningers het instellen van een enquête – het zwaarste wapen in de democratie – als een genoegdoening ervaren.

Jesse Klaver ✔ @jesseklaver

https://twitter.com/jesseklaver/status/1102897677732319237

Jarenlang werd Groningen uitgebuit. Waarom is er niet eerder ingegrepen bij de gaswinning? Hoe kan het dat economische belangen zo lang boven mensen zijn gegaan?

Door @TomvanderLee komt er een parlementaire enquête hierover. Eindelijk antwoorden en gerechtigheid voor Groningen.

NU.nl ✔ @NUnl

Kamer grijpt naar zwaarste middel en start parlementaire enquête gaswinning Groningen: http://bit.ly/2HkEgwh

De meesterzet van GroenLinks en PvdA. Een enquête – en dan vooral een snoeihard enquêterapport waarin het beleid van zittende ministers ‘onaanvaardbaar’ wordt genoemd – is een ideaal middel om ministers en zelfs hele kabinetten ten val te brengen.

Dat gebeurde bijvoorbeeld in 2002, toen het kabinet-Kok II aftrad na een enquête over de militaire inzet in voormalig-Joegoslavië en het Srebrenica-drama. Sindsdien is dat niet meer voorgevallen, terwijl er toch meer enquêtes zijn geweest.

zie ook: De parlementaire enquêtecommissie Fyra 28.10.2015 – Eindrapport

en verder ook: Onderzoekscommissie verzelfstandiging (Privatisering) van overheidsdiensten – eindrapport

en ook nog: Parlementair onderzoek woningbouwcorporaties – Conclusie

en dan ook: Kredietcrisis – Kritiek aanpak onderzoek Enquêtecommissie De Wit

Telegraaf 06.03.2019

Parlementaire enquête Gronings gasdossier

Kortom, eindelijk komt er een parlementaire enquête naar de gaswinning en de bevingsschade in Groningen, verzuchten bewoners en belangengroepen. Er is blijdschap vanwege de inzet van dit zware politieke middel voor waarheidsvinding, maar het vertrouwen, dat de politiek juist wil herstellen met de enquête, blijft broos.

De Tweede Kamer gaat dus uiteindelijk onderzoeken hoe de overheid is omgegaan met de risico’s van de gaswinning in Groningen. Er werd al langer gesproken over een parlementaire enquête over het gasdossier, maar coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie verwierpen een vorig jaar ingediend voorstel. De tijd was toen nog niet rijp, vonden de partijen.

Het duurt nog wel even voordat die enquête kan beginnen, want de partijen in de Tweede Kamer willen wachten tot de versterking van Groningse huizen structureel op gang is gekomen.

Verantwoordelijk minister Eric Wiebes © ANP

Alle Tweede Kamerfracties hebben een motie van GroenLinks ondertekend waarin wordt uitgesproken dat de parlementaire enquête er moet komen. Zo’n enquête is het zwaarste onderzoeksmiddel dat het parlement heeft: getuigen worden onder ede verhoord en zijn strafbaar als ze niet meewerken of liegen.

Opvallend is dat óók de VVD – van minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat – de enquête steunt. De regeringspartij leverde vóór dit kabinet ook de minister die over de gaswinning in Groningen ging: Henk Kamp. Die hield vol dat afbouwen van de gaswinning niet kon zonder dat in Nederland een tekort aan gas zou ontstaan.

,,We hebben nu besloten de gaswinning stop te zetten, maar ik vind het heel begrijpelijk dat daar goed naar gekeken wordt’’, reageerde Wiebes na overleg met ambtgenoten in Brussel. ,,We hebben er heel veel baat bij gehad, maar de afgelopen tien jaar hebben we natuurlijk onvoldoende snel onder ogen gekregen dat het voor Groningers hele negatieve consequenties had’’, aldus de bewindsman. ,,Wat we misschien zullen leren uit die parlementaire enquête is dat een heleboel dingen uit de eindfase aan de late kant waren.’’

De enquête begint pas als de schadeafhandeling en versterking van huizen goed op orde zijn. ,,Daarna zal het me misschien een beetje in de weg zitten, maar ik vind waarheidsvinding ook belangrijk. Ik hoop dat het ook in Groningen helpt het vertrouwen weer te herstellen.’’

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Eerst versterking

De VVD wil, net als de andere partijen, dat de enquête pas begint als de versterking van meest risicovolle woningen in Groningen structureel op gang is gekomen. Een andere voorwaarde is dat de organisaties die de versterkingsoperatie en schadeafhandeling moeten regelen, ‘zijn opgericht, wettelijk verankerd en functioneren.’
,,Dat zou deze regeerperiode nog moeten kunnen’’, zegt GroenLinks-Kamerlid Tom van der Lee, indiener van de motie.

Terugblik

1959: Het gasveld in Groningen wordt ‘aangeboord’: Na de ontdekking van het gasveld in Groningen, wordt in 1959 voor het eerst gas gewonnen. Dit gebeurt op het erf bij een boer in Kolham. Twaalf jaar eerder is voor deze gaswinning de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) opgericht, een bedrijf van Shell en Esso (een dochterbedrijf van ExxonMobil).

Het gasveld onder Groningen behoort tot de grootste gasvelden ter wereld en het duurt na die ontdekking dan ook niet lang totdat de overheid de NAM stimuleert om het aardgas op te pompen. Zowel de Staat als de NAM profiteren van de miljardenopbrengst van het gas.

1986: De eerste aardbeving door gaswinning: Pas tientallen jaren later, in de tweede helft van de jaren tachtig, wordt de eerste aardbeving als gevolg van de gaswinning gemeten. Sinds de jaren negentig hebben inmiddels meer dan duizend aardbevingen plaatsgevonden. De meeste daarvan zijn licht, andere worden duidelijk gevoeld door de Groningers.

Het zit zo: het gas, dat slechts 3 kilometer onder de grond zit, wordt gewonnen uit een laag zandsteen. Omdat het gas uit de grond gehaald wordt, klinkt de zandsteenlaag in. Langs de breuken ontstaat een spanningsverschil, wat weer leidt tot verschuivingen: dit is een aardbeving.

2012: De zwaarste aardbeving ooit: De kritiek op de gaswinning zwelt al jaren aan, versterkt door de aardbevingen waarmee de Groningers te kampen hebben. Maar in 2012 bereikt de discussie een hoogtepunt. In de Groningse plaats Huizinge wordt op 16 augustus rond 22.30 uur de zwaarste aardbeving in de provincie ooit gemeten. Met een magnitude van 3.6 ontstaat er veel schade aan de panden. Ook voelen veel Groningers zich onveilig.

Het wordt vaak genoemd als een kantelpunt in de ‘gaswinningsoorlog’: politici scharen zich nu meer achter de Groningers, die al jaren ter sprake brachten dat ze zich niet gehoord voelden.

“Veiligheid Groningers werd onderschat.”, aldus Toenmalige minister Henk Kamp.

2015: Excuses van het kabinet: Opvallend genoeg duurt het nog drie jaar totdat de toenmalige minister van Economische Zaken Henk Kamp erkent dat het kabinet decennialang te weinig aandacht heeft gehad voor de veiligheid van de Groningers. De erkenning komt na een kritisch rapport met dezelfde conclusie van de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV).

In datzelfde jaar wordt voor het eerst besloten dat de gaswinning in Groningen verminderd moet worden. In 2014 ging het nog om 42 miljard kuub per gasjaar, een jaar later is dit teruggebracht naar 24 miljard kuub.

2015: De Raad van State grijpt meerdere keren in: In hetzelfde jaar waarin het rapport van de OVV verschijnt, besluit de hoogste bestuursrechter van dit land ook in te grijpen. Na een beroep van verschillende partijen wordt de gaswinning bij aardbevingskern Loppersum voorlopig stilgelegd.

Het is zeker niet de enige belangrijke uitspraak die de Raad van State in het gasdossier heeft gedaan. Zo vernietigt de bestuursrechter meerdere keren de gasbesluiten van Kamp, onder meer omdat ze onvoldoende zijn onderbouwd.

Een van de vele protesten van de Groningers bij de Tweede Kamer. (Foto: ANP)

2017: NAM uit proces van schadeafhandeling: Een van de grootste hoofdzaken van het gaswinningsdossier is wel het proces van schadeafhandeling. Tot grote ergernis van de Groningers duurt het tot 31 maart 2017 totdat de NAM, die voor de gaswinning verantwoordelijk is, uit het proces van schadeafhandeling stapt. “De slager die zijn eigen vlees keurt”, werd door veel betrokkenen over de rol van de NAM gezegd.

2018: De gaswinning voor 2030 naar nul: Begin 2018 neemt het kabinet een langverwachte beslissing: de gaswinning wordt de komende jaren fors verminderd en moet voor 2030 stilgelegd zijn. Om dit te bereiken, zijn een tal van maatregelen nodig. Zo moeten bedrijven overstappen op een andere vorm van energie en wordt onderhandeld met landen die Gronings gas van ons kopen.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

2018: NCG Hans Alders stapt op: Maar het hoofdpijndossier is hiermee nog niet opgelost. Hans Alders, die in 2015 begon als Nationaal Coördinator Groningen (NCG), stapt op uit onvrede over het proces van schadeafhandeling.

Hij heeft onder meer het idee dat er niet naar hem wordt geluisterd en stelt dat “het meest elementaire gevoel van vertrouwen ontbreekt”.

2019: Kamer nog ontevreden over schadeafhandeling: De opvolger van Kamp, minister Eric Wiebes, krijgt eerder dit jaar nog flinke kritiek van de Kamer vanwege het stroperige proces van de schadeafhandeling in Groningen. Veel inwoners van de provincie wachten nog steeds op versterkingsmaatregelen en vrezen voor een zware aardbeving.

Ook dit wordt genoemd in de motie voor de parlementaire enquête. De partijen willen pas dat deze enquête zal plaatsvinden als de schadeafhandeling op gang is gebracht, zodat de Groningers niet nóg langer hoeven te wachten.

Gaskraan wordt vanwege veiligheid uiteindelijk helemaal dichtgedraaid

Het kabinet besloot vorig jaar de gaswinning in Groningen uiterlijk in 2030 helemaal te stoppen vanwege de aardbevingen in het winningsgebied. Zo moet de veiligheid van de Groningers weer vooropstaan, liet het kabinet destijds weten.

Sindsdien zijn er veel ontwikkelingen op het gebied van herstel en versterkingen van de huizen. Bewoners hadden lang het gevoel dat zij werden tegengewerkt door de NAM, de organisatie van Shell en ExxonMobil die verantwoordelijk is voor de gaswinning in het gebied.

Inmiddels heeft het kabinet, onder aanvoering van minister Wiebes, de schadeafhandeling en herstelwerkzaamheden bij de NAM weggehaald. Voortaan ligt de regie bij de overheid. De kosten zijn voor de bedrijven, voornamelijk de NAM, die de schade ook veroorzaken.

Volgens het kabinet Rutte 3 is het stoppen met de gaswinning in Groningen de enige garantie voor de veiligheid van de inwoners van het getroffen gebied.

De plannen van het kabinet zijn ambitieus, de gaswinning in Groningen moet in oktober 2022 worden teruggebracht tot 12 miljard kuub. Dat werd eerder al geadviseerd door het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). Daarna moet de gaswinning geleidelijk worden teruggebracht, uiteindelijk naar nul kuub.

Zie op deze overzichtspagina het dossier ‘Van het gas af’, waarin alle artikelen van Elsevier Weekblad over deze kwestie zijn verzameld.

Wanneer werd er aardgas gevonden in Groningen?

Hoe euforie over gasveld Groningen omsloeg in hoofdpijndossier NU 05.03.2019

En hoe leidt de gaswinning tot aardbevingen in Groningen?

NPO Focus maakte deze special over de geschiedenis van gaswinning in Groningen.

Lees ook: Hoezo wil de overheid gas in huis verbieden? 

Rapport Kinderombudsman Vaste grond gezocht 18.10.2017 

Dossier “Gaswinning Groningen”  AD

#VAN HET GAS AF  Elsevier

Dossier Gaswinning NU

Gaswinning Groningen NU

Dossier: van het gas af  Elsevier

Dossier: alles over aardbevingen

Aardbevingen Groningen

Rondje Groningen:

Alle kennis over aardbevingen met één muisklik te vinden

Bekijk verder ook;

zie: kamerbrief over de gaswinning uit het groningenveld 08.02.2019

zie: Brief Gasunie 31.01.2019

zie: Kamerbrief+afbouw+Groningen 03.12.2018

zie:  bijlage afbouw+gaswinning 12.11.2018

zie: Opslag_en_Scheidingsfaciliteiten_Delfzijl_Juni_2018

zie: NAM Crisisplan – april 2017

zie: Besluit Wob-verzoek inzake risico-rapporten tankenpark Delfzijl (NAM)

zie: Bijlage_9_Crisis_Managament_Plan_NAM_version_April_2017

zie: kamerbrief plan van aanpak versterking en betalingsovereenkomst nam 22.11.2018

zie: interim-betalingsovereenkomst versterken

zie: uitvoering moties en toezeggingen versterking groningen

zie: Definitief instemmingsbesluit Groningen gasveld 2018-2019 14.11.2018

zie: Instemmingsbesluit Groningen gasveld 2018-2019 14.11.2018

zie: NAM Productie Optimalisatie Studie Beoordeling en advies 14.11.2018

zie: veiligheid voorop en de bewoner centraal 13.11.2018

zie: Kamerbrief landelijke afwikkeling mijnbouwschade 09.10.2018

zie: kamerbrief over nationaal programma groningen 06.10.2018

zie: Startdocument Nationaal Programma Groningen 06.10.2018

zie: kamerbrief over ontwerp instemmingsbesluit gaswinning groningenveld 2018-2019 24.08.2018

zie: ontwerp instemmingsbesluit gaswinning groningenveld 2018-2019 24 .08.2018

zie: kamerbrief afhandeling van oude schademeldingen in groningen 05.07.2018

zie: Financiële_effecten_Akkoord_op_Hoofdlijnen_gaswinning_Groningen 03.07.2018

zie: kamerbrief Groningen 25.06.2018

zie: bijlage 1

zie: bijlage 2

zie: kamerbrief over voortgang maatregelen gaswinning 06.06.2018

zie: communicatie rond afhandeling schade cvw nam woningeigenaren 31.05.2018

zie: voortgangsrapportage afhandeling oude schadegevallen 31.05.2018

zie: Brief Hans Alders 30.05.2017

zie: kamerbrief over gaswinning uit kleine velden 30.05.2018

zie: Brief aan TK Verkenning Tcbb inzake afhandeling mijnbouwschade in Nederland 30.05.2018

zie: Verslag Tcbb verkenning afhandeling mijnbouwschade 30.05.2018

zie: Kamerbrief Versterkingsoperatie Groningen brief aan bestuurders 22 mei 2018

zie: Aardgasloze-nieuwbouw—Nulmeting-woningbouw-2018 23-04-2018

zie: kamerbrief over stand van zaken Schaliegas bij overleg met regiobestuurders Groningen 24.04.2018

zie: advies-gts-leveringszekerheid-middels-scenario-analyse

zie: gasopslag-en-stikstofconversiecapaciteit

zie: kamerbrief-over-gaswinning-groningen

En zie verder ook nog;

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 8 – nasleep

en zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 7 – nasleep

zie dan ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 6 – nasleep

zie ook nog: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 5

zie dan ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 4

zie verder ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 3

en zie dan ook nog: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 2

zie verder dan ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 1

Groningse gemeenten versterken 1588 woningen

BB 12.03.2019 Vier gemeenten in het Groningse aardbevingsgebied gaan 1588 woningen versterken. Het zijn de eerste woningen die onder de nieuwe versterkingsaanpak, door de gemeenten en niet onder regie van de NAM, worden aangepakt.

Advies

De gemeente hebben daarover afspraken gemaakt met de ministers Ollongren (BZK) en Wiebes (EZ) . Dat betekent dat een eerder afgegeven versterkingsadvies nu kan worden uitgevoerd. De meeste woningen zijn in het bezit van verschillende wooncorporaties. De Nationaal Coördinator Groningen ondersteunt de gemeenten bij de uitvoering.

Aanpak

In de nieuwe aanpak gaan de gemeenten de versterking uitvoeren, maar worden de bewoners betrokken met de manier waarop. Zo moet meer ruimte ontstaan voor lokaal maatwerk en inbreng en afstemming van bewoners, worden bewoners en woningeigenaren in een vroeger stadium betrokkenen en komt er eerder duidelijkheid over datgene waar ze recht op hebben.

Geld

Voor het uitvoeren van de versterkingsadviezen voor het hele gebied is in totaal 420 miljoen euro beschikbaar. Het geld komt van voor de helft van de ministeries van Binnenlandse Zaken en Economische Zaken en Klimaat, de andere helft bij de NAM.

Gerelateerde artikelen;

Wiebes wil meer snelheid in versterking huizen in bevingsgebied Groningen

NU 11.03.2019 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) wil dat er meer capaciteit komt voor het beoordelen van inspectierapporten voor huizen in het Groningse aardbevingsgebied. Dat moet ervoor zorgen dat de woningen sneller worden versterkt, zei hij maandag na een bestuurlijk overleg in Groningen.

Na het overleg werd bekendgemaakt dat de versterking van 1.588 woningen, die al een uitgebreid versterkingsadvies hadden, nu ook echt kan worden uitgevoerd. Eerder stond de versterking van deze huizen nog op losse schroeven. De woningeigenaren krijgen nu groen licht om de adviezen daadwerkelijk uit te voeren.

In Groningen moeten ook nog zo’n vijftienduizend andere panden worden geïnspecteerd. Volgens de Groningse commissaris van de Koning René Paas is er op dit moment te weinig capaciteit voor het beoordelen van de inspectierapporten.

Er kunnen op dit moment vierduizend woningen per jaar worden geïnspecteerd. Tegelijkertijd kunnen ieder jaar maar duizend van die rapporten worden beoordeeld.

“Dat is te weinig en dat is niet acceptabel”, zegt Wiebes. “Het is onze ambitie om jaarlijks ook vierduizend rapporten te kunnen beoordelen. We kunnen de mensen in Groningen niet langer laten wachten.”

Meer dan 1 miljard voor Nationaal Programma Groningen

Tijdens het bestuurlijk overleg zijn ook afspraken gemaakt over het Nationaal Programma Groningen waarin de komende tien jaar meer dan 1 miljard euro beschikbaar is.

Elke aardbevingsgemeente krijgt nu alvast 15 miljoen euro voor het opzetten van lokale projecten. Ook de provincie Groningen krijgt alvast 15 miljoen euro. “De Groningers moeten zien dat ze ook echt iets in hun eigen straat of dorp terugkrijgen als compensatie voor alle ellende”, aldus Wiebes.

Kamerleden eerder ontevreden over vertraging

Kamerleden waren eerder erg ontevreden over de vertraagde versterkingsoperatie in Groningen. Wiebes liet eerder dit jaar nog weten dat hij niets zag in een ‘generaal pardon’ voor iedereen met schade door de aardbevingen.

Wiebes wil in mei duidelijk hebben wat er moet gebeuren om de capaciteit te verhogen.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Zie ook: Hoe euforie over gasveld Groningen omsloeg in hoofdpijndossier

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Parlementaire enquête naar gaswinning Groningen

BB 05.03.2019 De Tweede Kamer gaat onderzoeken hoe de overheid is omgegaan met de risico’s van de gaswinning in Groningen. Alle partijen in de Kamer steunen het voorstel van GroenLinks voor een parlementaire enquête, het zwaarste onderzoeksinstrument dat het parlement ter beschikking heeft.

Overheid sloot ogen
De overheid sloot jarenlang de ogen voor de risico’s die kleven aan de gaswinning. Die veroorzaakte tal van aardbevingen in het winningsgebied, waardoor duizenden huizen en andere gebouwen beschadigd raakten. Pas vorig jaar besloot het kabinet op termijn helemaal te stoppen met het oppompen van gas in Groningen.

Schadeafhandeling

Kamerleden Tom van der Lee (GroenLinks) en Henk Nijboer (PvdA) stelden in december al voor een parlementaire enquête te houden over de gang van zaken. De coalitiepartijen hielden de boot toen nog af omdat zo’n diepgravend onderzoek de aandacht zou kunnen afleiden van de schadeafhandeling en de versterking van onveilige gebouwen in Groningen.

Onder ede

Van der Lee heeft het voorstel in overleg met de regeringspartijen aangepast. Pas als de schadeafhandeling en de versterking van de meest risicovolle woningen goed op gang zijn gekomen, zal de parlementaire enquête in gang worden gezet. Betrokkenen kunnen daarin verplicht en onder ede worden gehoord. (ANP)

Gerelateerde artikelen;

Hoe euforie over gasveld Groningen omsloeg in hoofdpijndossier

NU 05.03.2019 De Tweede Kamer heeft dinsdag aangekondigd een parlementaire enquête over de gaswinning in Groningen te houden. Deze enorme stap kenmerkt de zwaarte van het gaswinningsdossier van dit land. In vogelvlucht: hoe begon het allemaal en waar staan we nu?

1959: Het gasveld in Groningen wordt ‘aangeboord’: Na de ontdekking van het gasveld in Groningen, wordt in 1959 voor het eerst gas gewonnen. Dit gebeurt op het erf bij een boer in Kolham. Twaalf jaar eerder is voor deze gaswinning de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) opgericht, een bedrijf van Shell en Esso (een dochterbedrijf van ExxonMobil).

Het gasveld onder Groningen behoort tot de grootste gasvelden ter wereld en het duurt na die ontdekking dan ook niet lang totdat de overheid de NAM stimuleert om het aardgas op te pompen. Zowel de Staat als de NAM profiteren van de miljardenopbrengst van het gas.

1986: De eerste aardbeving door gaswinning: Pas tientallen jaren later, in de tweede helft van de jaren tachtig, wordt de eerste aardbeving als gevolg van de gaswinning gemeten. Sinds de jaren negentig hebben inmiddels meer dan duizend aardbevingen plaatsgevonden. De meeste daarvan zijn licht, andere worden duidelijk gevoeld door de Groningers.

Het zit zo: het gas, dat slechts 3 kilometer onder de grond zit, wordt gewonnen uit een laag zandsteen. Omdat het gas uit de grond gehaald wordt, klinkt de zandsteenlaag in. Langs de breuken ontstaat een spanningsverschil, wat weer leidt tot verschuivingen: dit is een aardbeving.

2012: De zwaarste aardbeving ooit: De kritiek op de gaswinning zwelt al jaren aan, versterkt door de aardbevingen waarmee de Groningers te kampen hebben. Maar in 2012 bereikt de discussie een hoogtepunt. In de Groningse plaats Huizinge wordt op 16 augustus rond 22.30 uur de zwaarste aardbeving in de provincie ooit gemeten. Met een magnitude van 3.6 ontstaat er veel schade aan de panden. Ook voelen veel Groningers zich onveilig.

Het wordt vaak genoemd als een kantelpunt in de ‘gaswinningsoorlog’: politici scharen zich nu meer achter de Groningers, die al jaren ter sprake brachten dat ze zich niet gehoord voelden.

“Veiligheid Groningers werd onderschat.”, aldus Toenmalige minister Henk Kamp.

2015: Excuses van het kabinet: Opvallend genoeg duurt het nog drie jaar totdat de toenmalige minister van Economische Zaken Henk Kamp erkent dat het kabinet decennialang te weinig aandacht heeft gehad voor de veiligheid van de Groningers. De erkenning komt na een kritisch rapport met dezelfde conclusie van de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV).

In datzelfde jaar wordt voor het eerst besloten dat de gaswinning in Groningen verminderd moet worden. In 2014 ging het nog om 42 miljard kuub per gasjaar, een jaar later is dit teruggebracht naar 24 miljard kuub.

2015: De Raad van State grijpt meerdere keren in: In hetzelfde jaar waarin het rapport van de OVV verschijnt, besluit de hoogste bestuursrechter van dit land ook in te grijpen. Na een beroep van verschillende partijen wordt de gaswinning bij aardbevingskern Loppersum voorlopig stilgelegd.

Het is zeker niet de enige belangrijke uitspraak die de Raad van State in het gasdossier heeft gedaan. Zo vernietigt de bestuursrechter meerdere keren de gasbesluiten van Kamp, onder meer omdat ze onvoldoende zijn onderbouwd.

Een van de vele protesten van de Groningers bij de Tweede Kamer. (Foto: ANP)

2017: NAM uit proces van schadeafhandeling: Een van de grootste hoofdzaken van het gaswinningsdossier is wel het proces van schadeafhandeling. Tot grote ergernis van de Groningers duurt het tot 31 maart 2017 totdat de NAM, die voor de gaswinning verantwoordelijk is, uit het proces van schadeafhandeling stapt. “De slager die zijn eigen vlees keurt”, werd door veel betrokkenen over de rol van de NAM gezegd.

2018: De gaswinning voor 2030 naar nul: Begin 2018 neemt het kabinet een langverwachte beslissing: de gaswinning wordt de komende jaren fors verminderd en moet voor 2030 stilgelegd zijn. Om dit te bereiken, zijn een tal van maatregelen nodig. Zo moeten bedrijven overstappen op een andere vorm van energie en wordt onderhandeld met landen die Gronings gas van ons kopen.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

2018: NCG Hans Alders stapt op: Maar het hoofdpijndossier is hiermee nog niet opgelost. Hans Alders, die in 2015 begon als Nationaal Coördinator Groningen (NCG), stapt op uit onvrede over het proces van schadeafhandeling.

Hij heeft onder meer het idee dat er niet naar hem wordt geluisterd en stelt dat “het meest elementaire gevoel van vertrouwen ontbreekt”.

2019: Kamer nog ontevreden over schadeafhandeling: De opvolger van Kamp, minister Eric Wiebes, krijgt eerder dit jaar nog flinke kritiek van de Kamer vanwege het stroperige proces van de schadeafhandeling in Groningen. Veel inwoners van de provincie wachten nog steeds op versterkingsmaatregelen en vrezen voor een zware aardbeving.

Ook dit wordt genoemd in de motie voor de parlementaire enquête. De partijen willen pas dat deze enquête zal plaatsvinden als de schadeafhandeling op gang is gebracht, zodat de Groningers niet nóg langer hoeven te wachten.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Gasberaad en GBB blij met parlementaire enquête

NU 05.03.2019 Zowel het Groninger Gasberaad als de Groninger Bodem Beweging (GBB) laat dinsdag weten blij te zijn met het besluit van de Tweede Kamer om een parlementaire enquête over de gaswinning te starten.

“Hier vragen we al tien jaar om”, laat Jelle van der Knoop van de GBB weten.

Beide organisaties laten weten dat ze het wel jammer vinden dat er vanwege de schadeafhandeling die eerst vorm moet krijgen nog wordt gewacht met de start van de enquête.

“Dat kan even duren, voor je het weet ben je weer een jaar verder”, aldus Van der Knoop. Susan Top van het Gasberaad voegt hieraan toe dat de “enquête had kunnen helpen om het geklooi te doorbreken”.

“Straks wordt er dan geconcludeerd dat dingen anders hadden gemoeten, maar daar hebben we dan niks meer aan. Dat geeft toch wel een minder blij gevoel.”

Getuigen onder ede verhoord

Het doel van de enquête, het zwaarste instrument van de Kamer, is om het vertrouwen van de gedupeerden te herstellen en om publiekelijk verantwoording af te leggen over de keuzes die door de betrokken personen, bedrijven en de overheid zijn gemaakt.

De getuigen die door de nog te vormen enquêtecommissie worden opgeroepen, moeten komen opdagen. Het is nog niet bekend wie dit zullen zijn. Een logische ‘speler’ zou de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) zijn. De woordvoerder laat aan NU.nl weten kennis te hebben genomen van het besluit van de Tweede Kamer.

Zie ook: Tweede Kamer start parlementaire enquête over gaswinning in Groningen

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Wiebes noemt enquête ’begrijpelijk’

Telegraaf 05.03.2019 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) noemt het „begrijpelijk” dat de Tweede Kamer een parlementaire enquête wil houden over de gaswinning in Groningen.

„De gaswinning heeft grote gevolgen gehad voor de inwoners in het aardbevingsgebied. Gelet op de omvang en impact is het begrijpelijk dat de Tweede Kamer daar een enquête over wil houden”, reageert de VVD-bewindsman.

Wiebes hoopt dat het onderzoek een bijdrage kan leveren aan het herstel van vertrouwen onder gedupeerden in de noordelijke provincie. De enquête start naar verwachting op z’n vroegst eind 2020 of in 2021. De Tweede Kamer wil wachten tot Wiebes de versterkingsoperatie en schadeafhandeling op gang heeft. „Ik ben blij dat de Kamer de start van de enquête daarop wil afstemmen”, zegt de minister.

Wiebes heeft vlak na zijn aantreden al gezegd dat er rond Groningen sprake is van ’overheidsfalen van on-Nederlandse proporties.’

Bekijk ook:

Kamer wil parlementaire enquête gaswinning Groningen

Parlementaire enquête naar gaswinning Groningen

AD 05.03.2019 Er komt een parlementaire enquête naar de gaswinning in Groningen. Het duurt nog wel even voordat die enquête kan beginnen, want de partijen in de Tweede Kamer willen wachten tot de versterking van Groningse huizen structureel op gang is gekomen.

Verantwoordelijk minister Eric Wiebes © ANP

Alle Tweede Kamerfracties hebben vandaag een motie van GroenLinks ondertekend waarin wordt uitgesproken dat de parlementaire enquête er moet komen. Zo’n enquête is het zwaarste onderzoeksmiddel dat het parlement heeft: getuigen worden onder ede verhoord en zijn strafbaar als ze niet meewerken of liegen.

Opvallend is dat óók de VVD – van minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat – de enquête steunt. De regeringspartij leverde vóór dit kabinet ook de minister die over de gaswinning in Groningen ging: Henk Kamp. Die hield vol dat afbouwen van de gaswinning niet kon zonder dat in Nederland een tekort aan gas zou ontstaan.

,,We hebben nu besloten de gaswinning stop te zetten, maar ik vind het heel begrijpelijk dat daar goed naar gekeken wordt’’, reageerde Wiebes na overleg met ambtgenoten in Brussel. ,,We hebben er heel veel baat bij gehad, maar de afgelopen tien jaar hebben we natuurlijk onvoldoende snel onder ogen gekregen dat het voor Groningers hele negatieve consequenties had’’, aldus de bewindsman. ,,Wat we misschien zullen leren uit die parlementaire enquête is dat een heleboel dingen uit de eindfase aan de late kant waren.’’

De enquête begint pas als de schadeafhandeling en versterking van huizen goed op orde zijn. ,,Daarna zal het me misschien een beetje in de weg zitten, maar ik vind waarheidsvinding ook belangrijk. Ik hoop dat het ook in Groningen helpt het vertrouwen weer te herstellen.’’

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Eerst versterking

De VVD wil, net als de andere partijen, dat de enquête pas begint als de versterking van meest risicovolle woningen in Groningen structureel op gang is gekomen. Een andere voorwaarde is dat de organisaties die de versterkingsoperatie en schadeafhandeling moeten regelen, ‘zijn opgericht, wettelijk verankerd en functioneren.’
,,Dat zou deze regeerperiode nog moeten kunnen’’, zegt GroenLinks-Kamerlid Tom van der Lee, indiener van de motie.

Tom van der Lee @TomvanderLee

We zetten ’t zwaarste middel van de Tweede Kamer in om uit te zoeken wat er precies is gebeurd in Groningen met de gaswinning. Waarom zijn de risico’s van gaswinning zo onderschat & waarom waren we niet in staat er goed mee om te gaan? Dat wordt uitgezochthttps://eenvandaag.avrotros.nl/item/het-zwaarste-middel-wordt-ingezet-tweede-kamer-wil-parlementaire-enquete-groninger-gaswinning/ …

67   12:46 PM – Mar 5, 2019

Het zwaarste middel wordt ingezet: Tweede Kamer wil parlementaire enquête Groninger gaswinning

De hele Tweede Kamer wil dat er een parlementaire enquête komt over de gaswinning in Groningen. Over een motie van GroenLinks-Tweede Kamerlid Tom van der Lee wordt vanmiddag gestemd.

eenvandaag.avrotros.nl 50 people are talking about this

De SP heeft haar bedenkingen bij de vage formulering in de Kamermotie over de start van de enquête. Kamerlid Sandra Beckerman: ,,Wij zullen iedere motie mee tekenen die uiteindelijk leidt tot een parlementaire enquête, maar het is volstrekt onduidelijk voor ons wanneer die er echt komt. We blijven pushen in de Tweede Kamer op een snelle uitvoering van deze wens.’’

Van der Lee verwacht dat de organisaties eind dit jaar op poten staan. Ook denkt hij dat de versterking en schadeafhandeling dit jaar op gang kan komen. ,,Maar over wanneer de enquête precies kan starten, is discussie mogelijk’’, erkent Van der Lee. Voor het afwikkelen van schades en de versterking van huizen ligt namelijk geen planning vast. ,,Het gaat er vandaag om dat de héle Tweede Kamer uitspreekt dat die enquête er echt komt.’’

Onzekerheid

Het gaat er vandaag om dat de héle Tweede Kamer uitspreekt dat die enquête er echt komt, aldus Tom van der Lee, GroenLinks.

© ANP

Van der Lee: ,,Terwijl heel Nederland profijt heeft gehad van de opbrengst van de gaswinning, zitten veel Groningers nog dagelijks met schade of in nog niet versterkte huizen en leven velen van hen in grote onzekerheid. Het is belangrijk dat een eensgezinde Tweede Kamer nu over de komst van een parlementaire enquête zekerheid biedt. Er zal daarin publieke verantwoording worden afgelegd over keuzes die door betrokken personen, bedrijven en instanties zijn gemaakt.’’

Het wordt de 21ste parlementaire enquête in de Nederlandse geschiedenis. De laatste grote enquête liep van 2013 tot 2015 en ging over het debacle met de Fyra-trein.

De roep voor een parlementaire enquête over de gaswinning in Groningen is niet nieuw. Eerder vroegen onder meer de Partij voor de Dieren, de SP en de ChristenUnie hierom. Eind vorig jaar dienden GroenLinks en de PvdA een motie in voor een enquête, maar die werd aangehouden. Op verzoek van de coalitiepartijen is vervolgens onderhandeld om tot de motie te komen die vandaag wordt ingediend.

Kamer wil parlementaire enquête gaswinning Groningen

Telegraaf 05.03.2019 Er komt een parlementaire enquête naar de gaswinning in Groningen. De hele Tweede Kamer steunt een voorstel om het zwaarste politieke middel in te zetten. Naar verwachting start het onderzoek op z’n vroegst eind volgend jaar of in 2021.

Bijna alle partijen zijn het er al langer over eens dat er een enquête moet komen over de gevolgen van de gaswinning in de noordelijke provincies. Er was alleen nog discussie over op welk moment zo’n onderzoek naar de gevolgen van deze mijnbouwactiviteiten het best zou kunnen plaatsvinden.

De coalitie vond het in eerdere Kamerdebatten verstandiger om te wachten tot de huidige versterkingsoperatie van huizen in het bevingsgebied is afgerond, terwijl een deel van de oppositie liever morgen begint.

Compromis

Op initiatief van GroenLinks en PvdA is er een compromis gesloten tussen alle partijen: de enquête komt er zodra de versterkingsoperatie en schadeafhandeling goed op gang zijn gekomen. Door te wachten zullen ook de daden van huidig minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) onder de loep worden genomen. Het is nog niet duidelijk wanneer de openbare verhoren precies beginnen, maar naar verwachting begint het eind volgend jaar of in 2021.

De parlementaire enquête is het zwaarste middel dat het parlement kan inzetten. Getuigen die worden opgeroepen, bijvoorbeeld oud-ministers en directeuren van bedrijven die betrokken waren bij de gaswinning, zijn verplicht om te verschijnen. Deze mensen staan onder ede, dat betekent dat ze vervolgd kunnen worden voor meineed als later blijkt dat ze niet de waarheid hebben gesproken.

Vertrouwen

GroenLinks-Kamerlid Tom van der Lee noemt het belangrijk dat de Kamer voor de Groningers zekerheid biedt voor de komst van een enquête. „Er zal daarin publieke verantwoording worden afgelegd over keuzes die door betrokken personen, bedrijven en instanties zijn gemaakt.”

Ook VVD-Kamerlid Yesilgoz kijkt er op die manier naar: „Zo kunnen we leren van het verleden en verder bouwen aan het vertrouwen van Groningers.”

D66-Kamerlid Sienot spreekt van „een belangrijke stap” om het vertrouwen van de Groningers terug te krijgen. „Er zijn grove fouten gemaakt bij de gaswinning in Groningen. Dus we moeten dit in de volle openheid grondig onderzoeken.”

Bekijk meer van; gaswinning  groningen  parlementaire enquêtes

Parlementaire enquête naar Groningse gaswinning

NRC 05.03.2019 Er komt een parlementaire enquête naar de gaswinning in Groningen. Annemarie Heite is een van de vele gedupeerden. Haar strijd werd een voorbeeld van alles wat in de provincie gebeurde.

Eric Wiebes noemde het Groningse gasbeleid „overheidsfalen van on-Nederlandse proporties”. Nu komt er een enquête, het zwaarste instrument dat de Tweede Kamer heeft.

De Tweede Kamer gaat een parlementaire enquête houden naar de gaswinning in Groningen. Vanmiddag zal de Kamer hier unaniem mee instemmen. Een deel van de oppositie, onder leiding van GroenLinks, pleitte al langer voor de inzet van het zwaarste instrument van de Tweede Kamer, maar de coalitie hield een enquête tot nu toe steeds af. Nu zijn ook VVD, CDA, D66 en ChristenUnie voorstander van zo’n diepgravend onderzoek.

Wanneer dit zal plaatsvinden is nog niet bekend, maar dat zal op zijn vroegst in 2020 zijn. In ieder geval als de „fysieke versterking van de meest risicovolle woningen structureel op gang is gekomen, evenals het proces van schadeafhandeling”. Ook moeten eerst de uitvoeringsorganisaties – het Instituut Mijnbouwschade en het Instituut Versterkingsorganisatie – zijn opgericht en functioneren, zodat het onderzoek het schadeherstel niet vertraagt.

Volgens de dertien fracties in de Tweede Kamer zal een enquête „recht doen aan gedupeerden” en bijdragen aan „herstel van vertrouwen”, aangezien de betrokken personen, organisaties en instanties publieke verantwoording afleggen over de keuzes die zij hebben gemaakt. Naast „genoegdoening” moet de enquête ook leiden tot „lessen voor de toekomst”, zegt GroenLinks-Kamerlid Tom van der Lee.

De bewindspersoon die op dit moment verantwoordelijk is voor het Groningse gasdossier, Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat, VVD), sprak eerder van „overheidsfalen van on-Nederlandse proporties”. Daarmee doelde hij op het overheidsoptreden in Groningen van vóór zijn komst, oftewel: van zijn voorganger en partijgenoot Henk Kamp.

Een parlementaire enquête komt niet vaak voor, sinds 1983 is het instrument tien keer ingezet. Zo waren er enquêtes naar de aanschaf van de Fyra-treinen (2013), het stelsel van woningcorporaties (2013-2014) en naar het financieel stelsel (2011-2012).

Onder gedupeerde Groningers en betrokkenen wordt over het algemeen positief gereageerd op de parlementaire enquête. Zij zien hierin eindelijk erkenning. “Het is goed dat de beerput eindelijk opengaat en de Groningers antwoord op hun vragen krijgen”, zegt Susan Top van belangengroep Groninger Gasberaad. “De parlementaire enquête is goed voor het herstel van vertrouwen en de erkenning van de Groningers. Als één onderwerp geschikt is voor zo’n zwaar politiek middel, dan is het wel de gaswinning.”

Lees ook het profiel van de vrouw die het boegbeeld van de Groningse gedupeerden werd

Toch is Top ook kritisch op de motie waarmee de Tweede Kamer vandaag instemt. “Het is mosterd na de maaltijd”, zegt ze. “We vroegen er al jaren om.” Daarnaast is het onduidelijk wanneer de parlementaire enquête er komt.

Die kritiek deelt de Groningse SP-gedeputeerde Eelco Eikenaar. Hij noemt het “wrang” dat het minimaal een jaar en waarschijnlijk langer gaat duren voordat het onderzoek start. “We hebben de kennis nu nodig om de huidige problemen met chirurgische precisie op te lossen.” Hij doelt daarmee op twee stroef verlopende processen: het schadeherstel en de versterkingsoperatie, waarbij mogelijk 11.500 panden aangepakt moeten worden.

De uitkomst van de parlementaire enquête wordt in Groningen dan ook vooral gezien als mogelijke les voor de toekomst. “Het is geen wondermiddel voor de huidige problemen”, zegt commissaris van de Koning René Paas (CDA).

Hij verdedigt de motie, waarin staat dat er pas met de parlementaire enquête moet worden begonnen als “de fysieke versterking van de meest risicovolle woningen structureel op gang is gekomen, evenals het proces van schadeafhandeling”. Paas: “Het grootste belang voor Groningen is dat de versterkingsoperatie en het schadeherstel doorgang vinden.”

Gaswinning Groningen NRC

‘Eindelijk komt er een parlementaire enquête naar de gaswinning’

Bewoners en belangenorganisaties zijn blij, maar vinden dat de politiek te lang heeft gewacht. ‘Het is een domper dat dit vooruit wordt geschoven.’

NOS 05.03.2019 Eindelijk komt er een parlementaire enquête naar de gaswinning en de bevingsschade in Groningen, verzuchten bewoners en belangengroepen. Er is blijdschap vanwege de inzet van dit zware politieke middel voor waarheidsvinding, maar het vertrouwen, dat de politiek juist wil herstellen met de enquête, blijft broos. Dat blijkt uit een rondgang langs de betrokkenen.

Zij vragen zich vooral af waarom er met de enquête wordt gewacht tot het herstel van woningen en schadeafhandeling op gang is gekomen. Die liggen nu al tijden nagenoeg stil. De enquête begint daardoor op z’n vroegst in 2020, maar kan door eventuele tragere politieke besluitvorming tot later worden uitgesteld.

Minister Wiebes van Economische Zaken noemt het logisch dat de enquête er komt. “We hebben onvoldoende snel onder ogen gehad dat gaswinning voor Groningers hele negatieve gevolgen had”, zegt hij. Hij erkent dat de enquête laat is, “net als een heleboel dingen in de eindfase (van de gaswinning, red.) aan de late kant waren”. Toch vindt hij het belangrijk dat versterking en schadevergoeding eerst op orde is. “Dat heeft voorrang.”

‘Dubbel gevoel’

Precies vanwege alle vertraging heeft bewoner Klaasje Pen uit Overschild “een dubbel gevoel” over de aangekondigde enquête. Haar huis moet worden gesloopt omdat het onveilig is, net als veel andere huizen in het dorp. “Ik ben bang dat de enquête het hele proces van versterken en opnieuw bouwen vertraagt. Dat duurt nu al zo lang en we weten nog steeds niet wat er gaat gebeuren.”

Verslaggever Kysia Hekster peilde de meningen in Overschild, waar veel huizen zijn beschadigd door de bevingen:

Video afspelen

Bewoners aardbevingsgebied zijn vertrouwen in overheid kwijt

“Het is wel een domper dat het op de lange baan wordt geschoven”, zegt ook Derwin Schorren van bewonersorganisatie de Groninger Bodem Beweging. Het is altijd manana (morgen, red.) daar in Den Haag. Het moet zo snel mogelijk, want dan kun je er nog iets mee. Ik begrijp dat parlementaire enquêtes vaak zijn bedoeld als een evaluatie. Maar je kunt ook tussentijds evalueren.”

Het Groninger Gasberaad, de koepelorganisatie van betrokken maatschappelijke organisaties, staat er hetzelfde in: “Als de enquête pas begint als het hele proces achter de rug is, is dat mosterd na de maaltijd”, zegt Susanne Top. Zij is bovendien benieuwd welke vragen centraal zullen staan bij de enquête. Die vragen zijn nu nog vrij ruim geformuleerd. Zo moet het onderzoek duidelijk maken wie welke risico’s heeft genomen, hoe de schade is ontstaan, wat er anders had gekund en welke lessen er kunnen worden getrokken voor de toekomst.

Gaskraan wagenwijd open, hoe dan?

Een suggestie komt van bewoner Annemarie Heite uit Bedum. Zij hoopt dat oud-minister Kamp openheid van zaken moet geven, vertelt ze Nieuwsuur. “Hoe is het mogelijk dat hij nog in 2013 de gaskraan wagenwijd heeft opengezet. Daar moet een antwoord op komen.”

De VVD’er Jan Kamminga, die al sinds 2014 een prominente rol speelt in de overleggen tussen Economische Zaken, de NAM en de Groningers, wil verder terug in de tijd, naar het begin van de gaswinning: “De eerste afspraken tussen het Rijk en Shell en Exxon zijn nooit openbaar gemaakt. Die moeten nu ook boven tafel komen. De verhoudingen tussen het Rijk, de provincie en de NAM zijn nooit duidelijk geworden. Dat heeft voor veel maatschappelijke onrust gezorgd.”

Ook zijn de afspraken tussen de NAM en het schadeloket Centrum Veilig Wonen nooit openbaar gemaakt. De NAM zou zich te veel bemoeien met het centrum voor bevingsschade, ook nadat Wiebes had aangekondigd dat de NAM geen inspraak meer zou hebben. “Dat is altijd schimmig gebleven”, zegt Kamminga. “Dat hoort niet. Dat contract moet ook boven tafel komen. Er is veel te veel geheim gebleven.”

Opluchting

Kamminga hoopt dat de verplichte verklaringen onder ede, zoals een parlementaire enquête voorschrijft, de lucht klaren in Groningen. “Ook als er niets te verbergen is en ook als de NAM er niet als de grote boeman uitkomt, dan zal de opluchting onder de Groningse bevolking enorm zijn. Eindelijk weten we hoe het zat en hoe het zit. Eindelijk is er dan rust.”

In de onderstaande video reageren belangenverenigingen op de aangekondigde enquête. “Het is mosterd na de maaltijd.”

Video afspelen

‘De rol van de overheid kan niet onderbelicht blijven’

Bekijk ook

Parlementaire enquête naar gaswinning Groningen

‘Enquête naar gaswinning zal duidelijk maken of we zijn opgelicht’

Tweede Kamer start parlementaire enquête over gaswinning in Groningen

NU 05.03.2019 De voltallige Tweede Kamer wil een parlementaire enquête over de gaswinning in de provincie Groningen. Een voorstel van GroenLinks en PvdA werd dinsdagmiddag door alle partijen ondertekend en wordt later op de dag in stemming gebracht.

In het kort:

  • Kamer unaniem over parlementaire enquête gaswinning Groningen
  • Getuigen zijn verplicht op te dagen en staan onder ede
  • Enquête mag herstelwerkzaamheden niet hinderen
  • Groningen kampt al jaren met bevingen door gaswinning

Het doel van de parlementaire enquête, het zwaarste instrument van de Kamer, is om het vertrouwen van de gedupeerden te herstellen en om publiekelijk verantwoording af te leggen over de keuzes die door de betrokken personen, bedrijven en de overheid zijn gemaakt.

Omdat minister Eric Wiebes (Economische Zaken) over 2019 sprak als “het jaar van de uitvoering” voor wat betreft de herstel- en verstevigingswerkzaamheden, is het nu tijd om terug te blikken op wat er precies is gebeurd, vindt de Kamer.

De Kamer benadrukt dat de enquête niet mag leiden tot vertraging van de schade- en versterkingsoperatie waar momenteel aan wordt gewerkt. Ook mag het op geen enkele manier een negatief effect hebben op het tegengaan van de risico’s van aardbevingen.

Zie ook: Hoe euforie over gasveld Groningen omsloeg in hoofdpijndossier

Enquête pas van start na aantal voorwaarden

Voordat de parlementaire enquête van start gaat, moet er eerst aan twee voorwaarden worden voldaan. De onafhankelijke instanties die de schademeldingen beoordelen en de versterkingsoperaties uitvoeren, moeten een wettelijke basis krijgen en goed functioneren.

Daarnaast moet de versterking van de risicovolste woningen en het proces van de schadeafhandeling op gang zijn gekomen. Er is geen specifieke datum voor de gesprekken afgesproken.

De getuigen die door de nog te vormen enquêtecommissie worden opgeroepen, moeten komen opdagen. Wie dit zijn, wordt na de installatie van de commissie bekendgemaakt. De getuigen worden onder ede verhoord. Ze kunnen dus strafrechtelijk worden vervolgd als zij niet de waarheid spreken.

De gesprekken zijn openbaar en kunnen weken duren. In 2013 werd het middel voor het laatst ingezet voor de problemen bij woningcorporaties en voor het debacle met de hogesnelheidstrein de Fyra. Sinds de Tweede Wereldoorlog zijn er elf parlementaire enquêtes gehouden.

Gaskraan wordt vanwege veiligheid helemaal dichtgedraaid

Het kabinet besloot vorig jaar de gaswinning in Groningen uiterlijk in 2030 helemaal te stoppen vanwege de aardbevingen in het winningsgebied. Zo moet de veiligheid van de Groningers weer vooropstaan, liet het kabinet destijds weten.

Sindsdien zijn er veel ontwikkelingen op het gebied van herstel en versterkingen van de huizen. Bewoners hadden lang het gevoel dat zij werden tegengewerkt door de NAM, de organisatie van Shell en ExxonMobil die verantwoordelijk is voor de gaswinning in het gebied.

Inmiddels heeft het kabinet, onder aanvoering van minister Wiebes, de schadeafhandeling en herstelwerkzaamheden bij de NAM weggehaald. Voortaan ligt de regie bij de overheid. De kosten zijn voor de bedrijven, voornamelijk de NAM, die de schade ook veroorzaken.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Nog veel onvrede onder gedupeerde Groningers

Maar nog steeds heerst er in Groningen en in de Kamer grote onvrede over het herstel. Het proces zou te traag op gang komen. Tijdens de debatten zat de publieke tribune van de plenaire zaal regelmatig vol met Groningers die hun onvrede over de gang van zaken uitten.

Er werd al langer gesproken over een parlementaire enquête over het gasdossier, maar coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie verwierpen een vorig jaar ingediend voorstel. De tijd was toen nog niet rijp, vonden de partijen.

Belangengroepen blij met actie van kabinet

Zowel het Groninger Gasberaad als de Groninger Bodem Beweging laat weten blij te zijn met de parlementaire enquête. Wel vinden ze het jammer dat er gewacht wordt omwille van het proces van schadeafhandeling.

De woordvoerder van de NAM meldt aan NU.nl dat hij kennis heeft genomen van het besluit van de Tweede Kamer. “Als de NAM wordt opgeroepen, zullen we verschijnen.”

Lees meer over: Politiek Gaswinning Groningen

Parlementaire enquête naar gaswinning Groningen

NOS 05.03.2019 De Tweede Kamer stelt een parlementaire enquête in naar de gaswinning in Groningen. De Kamer staat unaniem achter die wens. Wanneer de enquête precies wordt gehouden, is nog niet duidelijk, maar het gebeurt zeker pas op termijn, op zijn vroegst in 2020.

Volgens de Kamer is het goed voor het herstel van het vertrouwen van de Groningers in de politiek als er ook publiek verantwoording wordt afgelegd over keuzes die door personen, organisaties en instanties zijn gemaakt.

In de tekst van een door alle fracties ondertekende motie staat ook dat een enquête niet mag leiden tot vertraging in het herstel van de schade of in het tegengaan van risico’s op verdere bevingen en schade.

Video afspelen

Kamer wil enquête gaswinning

Parlementaire enquêtes komen relatief weinig voor. Ze gelden als een zwaar middel: getuigen zijn verplicht om te verschijnen en staan onder ede. De laatste enquête was tussen 2013 en 2016: de Kamer onderzocht toen het Fyra-debacle, de treinverbinding tussen Nederland en België.

GroenLinks en PvdA hadden eerder al een voorstel gedaan om een enquête naar de gaswinning te houden. Maar hun motie daarover werd aangehouden en na overleg met alle andere partijen is de tekst nu aangepast. Vertegenwoordigers van alle fracties hebben er hun handtekening onder gezet.

In de nieuwe motie staat onder meer dat de enquête begint als de “fysieke versterking van de meest risicovolle woningen structureel op gang is gekomen, evenals het proces van schadeafhandeling”. Verder moeten twee uitvoeringsorganisaties zijn opgericht en wettelijk verankerd. Die moeten al functioneren voordat het onderzoek van start gaat. Het gaat om het Instituut Mijnbouwschade en het Instituut Versterkingsorganisatie. De wetsvoorstellen waarin die instituten worden geregeld, worden waarschijnlijk later dit jaar bij de Kamer ingediend.

Initiatiefnemer Van der Lee van GroenLinks noemt het belangrijk dat een eensgezinde Tweede Kamer nu zekerheid biedt over de komst van een enquête. Het onderzoek moet duidelijk maken welke risico’s er zijn genomen, hoe de schade is ontstaan, wat er anders had gekund en welke lessen er kunnen worden getrokken voor de toekomst.

Wanneer werd er aardgas gevonden in Groningen? En hoe leidt de gaswinning tot aardbevingen in Groningen?
NPO Focus maakte deze special over de geschiedenis van gaswinning in Groningen.

maart 5, 2019 Posted by | 2e kamer, aardgaswinning, bevingen, Groningen, parlementaire enquêtecommissie, politiek, schaliegas, Staatssecretaris Eric Wiebes, tweede kamer, veiligheid | , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor De komst van de Parlementaire enquête over de gaswinning in Groningen

PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 8 – nasleep

Overeenkomst NAM

Minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat heeft vandaag een overeenkomst gesloten met de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) over de vergoeding van alle kosten van de versterking van gebouwen in het aardbevingsgebied. Met deze overeenkomst komt de NAM ook bij de Versterkingsoperatie op afstand te staan en is zij alleen nog verantwoordelijk voor het betalen van de kosten.

Coördinator en gemeenten akkoord over versterkingsplan

Eerder op donderdag bereikten de de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) en de Groningse gemeenten een akkoord over een plan van aanpak voor de versterking van woningen in het aardbevingsgebied.

Telegraaf 21.02.2019

Zeker 11.671 panden zijn mogelijk onveilig en worden tegen het licht gehouden.

11.000 risicovolle huizen in aardbevingsgebied Groningen hiervan ligt het overgrote deel van de woningen die mogelijk onveilig zijn, ligt in Appingedam (2.528) en Delfzijl (2.523). Daarna volgen Groningen (2.281), Loppersum (2.202), Midden-Groningen (1.363) en Het Hogeland (683). Slechts een klein aantal panden staat in Oldambt (91). De woningen zijn verspreid over in totaal 15.634 adressen.

AD 28.11.2018

Plan van aanpak

Sietsma benadrukt dat nog niet zeker is of er 11.671 gebouwen, waaronder flats en gedeelde huizen, worden versterkt. Uit onderzoek moet naar voren komen of dit nodig is, staat in het openbaar gemaakte plan van aanpak.

Het plan van aanpak van waarnemend coördinator Sietsma is opgesteld na raadpleging van de regio. Maar burgemeesters in het gebied hebben er wel kanttekeningen bij. “De nieuwe lijst geeft volgens ons geen volledig en goed beeld van de situatie. We sturen er daarom op aan dat de lijst aangevuld wordt met panden die logisch gezien ook op de lijst moeten staan (zoals de complexe schades)”, schrijven vier burgemeesters in een brief aan de bewoners. Het is niet na te gaan hoe de lijst tot stand is gekomen, en hij “zit ook niet altijd logisch in elkaar”, stellen ze.

AD 25.01.2019

De gaswinning heeft geleid tot bodemdaling en aardbevingen in het gebied, waardoor veel panden zijn beschadigd. Omdat in de loop der jaren de kans op nog zwaardere aardbevingen groter is geworden is het nodig om panden te versterken, zolang de productie nog niet onder de 12 miljard kuub gas per jaar zit. Dat duurt waarschijnlijk nog wel even.

Complicerende factor is een gebrek aan kennis van de ondergrond. Het is niet duidelijk wat de toekomstige gaswinning voor gevolgen heeft voor de bodem, maar de productie sneller terugbrengen is volgens minister Wiebes niet mogelijk omdat dan de leveringszekerheid in gevaar komt.

Zeven jaar

Over zeven jaar moet volgens toezichthouder Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) de versterkingsoperatie zijn voltooid. Het SodM belooft de Groningers de voortgang goed in de gaten te houden. “Alleen als de versterking is uitgevoerd én de afbouw van de gaswinning volgens plan verloopt, is het in Groningen net zo veilig als elders in Nederland. Daarom houdt het SodM op allebei toezicht”, aldus inspecteur-generaal Kockelkoren.

Telegraaf 08.12.2018

Afschakelplan

Ook is Nederland is niet goed voorbereid op situaties waarin noodgedwongen het gas tijdelijk moet worden afgesloten voor gebruikers. Dat blijkt uit een vertrouwelijk crisisplan van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK). EenVandaag kreeg dat plan in handen na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

Het crisisplan in het kort

  • Crisisplan beschrijft wat mogelijke stappen zijn als Nederland ineens  voor langere tijd geen gas op kan pompen uit Groningen.
  • In het plan wordt beschreven wat er moet gebeuren als we bijvoorbeeld ook niet genoeg gas uit het buitenland kunnen halen om aan de vraag te voldoen.
  • Het blijkt echter dat maatregelen, zoals bedrijven gedwongen afsluiten van Gronings gas, voor moeilijkheden zorgen.
  • Zo kunnen gasafnemers moeilijk gedwongen worden tot afsluting, omdat de gasafsluiting zich op eigen terrein van het bedrijf in kwestie bevindt. Er zijn weinig mogelijkheden om toegang te eisen tot eigen terrein.
  • Het kabinet wil de gaswinning in Groningen vóór 2030 stilgelegd hebben. Komend jaar wordt daarom 19,4 miljard kuub uit de grond gehaald. Het huidige winningsniveau ligt op 21,6 miljard kuub.

In het plan wordt geschetst dat de gevolgen voor de Nederlandse maatschappij groot zijn bij een tekort aan gas op langere termijn. Het plan dateert van januari 2018 maar is vrijdag openbaar geworden na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

https://eenvandaag.avrotros.nl/embed/518209/?no_cache=1

Tweede Kamer vraagt al langer naar afschakelplan

Uit het zogeheten afschakelplan blijkt dat het zowel praktisch als juridisch heel lastig is om gebruikers af te sluiten. Zo bevindt de gaskraan zich doorgaans op het terrein van de gebruiker. Als die netjes betaalt, kan hij bovendien niet zomaar worden afgesloten.

Telegraaf 18.01.2019

Het kabinet maakte eerder dit jaar al bekend de gaswinning in Groningen voor 2030 te willen stilleggen. Vrijdag is ook bekendgemaakt dat de gaswinning dit jaar van 21,6 miljard kuub naar 19,4 miljard kuub wordt verlaagd.

Telegraaf 04.12.2018

In het kort

De gaswinning in Groningen daalt fors vanaf 2023 naar 5 miljard kuub per jaar, meldt minister Eric Wiebes van Economische Zaken maandag aan de Tweede Kamer.

  • Gaswinning ligt nu op 21,6 miljard kuub per jaar
  • Rutte en Wiebes beloofden eerder dit jaar dat pompen van gas in Groningen vóór 2030 moet zijn stilgelegd
  • Groningers met regelmaat last van aardbevingen als gevolg van gaswinning

Kamerleden willen al langer van Wiebes weten wat er gebeurt als de gaskraan in Groningen sneller dicht moet dan gedacht, bijvoorbeeld in het geval van een calamiteit. Kamerlid Tom van der Lee laat aan EenVandaag weten verbaasd te zijn dat het plan er al lag. Hij schrijft ook op Twitter dat hij bezorgd is. “We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent.”

Reactie Kinderombudsvrouw

De Kinderombudsvrouw publiceerde een rapport Vaste grond gezocht over de effecten van de aardbevingen op de ruim 30.000 kinderen en tieners die er wonen. Daaruit blijkt dat de kinderen in het aardbevingsgebied de afgelopen jaren totaal over het hoofd zijn gezien en dat de aardbevingen ook wel degelijk weerslag hebben op de jongste bewoners.

De kinderen geven zelf ook aan dat ze geconfronteerd worden met nogal wat onrust en onzekerheid, zoals bijvoorbeeld over een mogelijke verhuizing of de juridische strijd met de NAM die thuis voor extra spanningen zorgt.

‘’Te lang zijn kinderen en jongeren in het aardbevingsgebied vergeten,’’ aldus de Kinderombudsvrouw.

Zo is de hulpverlening en informatievoorziening tot nu toe enkel en alleen toegespits op volwassenen. Ook lijkt er een taboe te bestaan om over de problemen te praten. Zowel op school als thuis als onderling met leeftijdsgenootjes. Een kleine groep kinderen ervaart daarnaast ook echt fysieke en psychische klachten door de aardbevingsproblematiek. Zo zijn er voorbeelden van kinderen die kampen met angststoornissen, slaap- en concentratieproblemen en controledrang.

‘Groningen moet Groningen blijven.’

Nee, dit is niet de slogan van een lokale verkiezingspartij. Het is de kreet die minister Wiebes donderdagmiddag 29.03.2018 gebruikte bij de presentatie van het kabinetsbesluit om de gaskraan volledig dicht te draaien.

Eric Wiebes blijkt de juiste man voor de juiste tijd, een uitzonderlijk empathische VVD’er die zijn emoties de vrije loop mag laten in dit dossier. ‘Ik heb ontdekt dat mensen verknocht zijn aan Groningen. Ik heb voor ze geknokt.’ Zijn voorganger Henk Kamp moest nog opereren met de voet op de rem in afwachting van onderzoeken naar veiligheid en financiële ruimte op de begroting.

De onderzoeken zijn er en de conclusies luiden: gaswinning is gevaarlijk. Het geld is er ook, de economie draait volgens het CPB op volle toeren. Wiebes mag daarom zonder enig voorbehoud verkondigen dat ‘veiligheid boven geld’ gaat.

2030

Premier Mark Rutte wil gaswinning in Groningen terugbrengen naar nul in 2030. Eerder al maakte de premier de plannen bekend over het in 2030 helemaal stoppen met de gaswinning. Minister Eric Wiebes van Economische Zaken zal binnenkort uitleg verschaffen over de manier waarop dit moet worden bereikt.

AD 16.01.2019

Ministers overrompeld

Volgens minister Wiebes van Economische Zaken had geen van de ministers vooraf gedacht dat dit kabinet de gaskraan zou dichtdraaien. Ook hijzelf niet. “Het was een radicaal besluit: de collega’s wisten er niets van van tevoren”, zei Wiebes in het VPRO-programma Zomergasten. “De leden van het kabinet zijn allemaal overrompeld geweest. Niemand had dit gedacht, maar we geloven er nu allemaal in en staan er allemaal achter.”

Kort na zijn aantreden in oktober vorig jaar, zo vertelde hij op televisie, raakte hij doordrongen van de ernst van de situatie in het gaswinningsgebied. In maart dit jaar besloot het kabinet de gaskraan eind volgend decennium helemaal dicht te draaien.

Telegraaf 30.08.2018

Onhoudbaar

Als hem gevraagd wordt wat de directe aanleiding ervoor was, antwoordde hij: “De aanleiding, de aanleiding? Ik heb geconcludeerd dat het geen doen was.” Wiebes doelde daarbij op de versterkingsoperatie. “Dat was niet houdbaar meer, het was niet versterken, maar in veel gevallen slopen, op grote schaal.”

De minister raakte er snel van overtuigd dat het zo niet langer kon. Het besluit is volgens hem het “grootste besluit van dit kabinet”. “Ik heb overal lopen zeuren en lopen trekken om dit voor elkaar te krijgen.”

Demonstraties

De toegang tot het Tankenpark van de NAM in het Groningse Farmsum (gemeente Delfzijl) is dinsdag eind van de ochtend geblokkeerd. Volgens de actiegroep Code Rood hebben ruim zevenhonderd mensen zich voor de toegangshekken van het bedrijfsterrein verzameld.

De actievoerders willen hun actie enkele dagen volhouden.

”Onze actie is gericht tegen de fossiele industrie (Shell en Exxon) die hele gebieden opoffert aan de winning van fossiele brandstoffen en geen enkele verantwoordelijkheid neemt voor de gevolgen. Ook niet voor klimaatverandering. Wij laten zien dat verzet mogelijk is als mensen de handen ineenslaan en samen een front vormen”, aldus de klimaatactivisten in een verklaring.

Telegraaf 08.11.2018

Volgens het kabinet is het stoppen met de gaswinning in Groningen de enige garantie voor de veiligheid van de inwoners van het getroffen gebied.

De plannen van het kabinet zijn ambitieus, de gaswinning in Groningen moet in oktober 2022 worden teruggebracht tot 12 miljard kuub. Dat werd eerder al geadviseerd door het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). Daarna moet de gaswinning geleidelijk worden teruggebracht, uiteindelijk naar nul kuub.

Hoe staat Groningen ervoor precies een jaar na het historische gasbesluit van het kabinet?

Vandaag 29.03.2019 is het precies een jaar geleden dat minister Wiebes besloot om uiterlijk in 2030 een einde te maken aan de gaswinning in Groningen. Hoe staat het er nu voor?

Inspecteur-generaal Theodor Kockelkoren van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) heeft een duidelijk antwoord: het is veiliger geworden, maar de gaswinning is nog niet veilig genoeg. Dat veilige niveau is op dit moment volgens het SodM maximaal 12 miljard kuub gas. Pas zodra dat niveau bereikt is, én onveilige huizen zijn versterkt, heeft het volgens hem zin om te praten over de voortzetting van de gaswinning.

Maar ook bij het winnen van 12 miljard kuub gas kan in de toekomst het risico op stevige bevingen weer toenemen. Een verdere verlaging van de productie is daarom hoe dan ook nodig, stelt Kockelkoren. “Indien nodig naar nul”. Hij reageert daarmee op het standpunt van Forum voor Democratie in Groningen om gas te blijven winnen na 2030. Die partij wil ook na die tijd doorgaan met de gaswinning, als dat op een gecontroleerde manier en veilig kan.

De inspecteur-generaal waarschuwde vanochtend in het NOS Radio 1 Journaal dat het nu rustig lijkt. “Maar we zitten nog niet op het niveau dat het veilig is. Ik kan me voorstellen dat dat gevoel omhoog komt, maar het zegt niets dat het een rustige periode is. Er kunnen nog steeds bevingen komen”, zegt Kockelkoren.

Versterking moet sneller

De veiligheid van de Groningers en het versterken van de huizen, moeten volgens Kockelkoren de grootste prioriteit hebben. Het proces gaat op veel vlakken niet snel genoeg, ziet hij: “In 2015 hebben we gezegd dat duizenden huizen versterkt moeten worden, maar de teller staat nu op 600.”

Kockelkoren ziet dat veel mensen op meerdere fronten vastlopen: “Mensen die vastzitten in procedures om te komen tot afwikkeling van schade. Mensen die vastzitten in tijd omdat ze moeten wachten tot hun huis versterkt wordt. En mensen die vastzitten in hun huis omdat dat niet verkoopbaar is. De versterking moet versneld worden. Het gaat nu te langzaam.”

Gasbesluit

Minister Wiebes is optimistisch over het verloop van de afbouw. Hij liet in januari bij RTV Noord weten dat er al in 2022 bijna geen gas meer uit het Groningenveld hoeft te worden gehaald, hooguit nog bij een strenge winter.

In het huidige gasjaar, dat loopt van 1 oktober 2018 tot 1 oktober 2019, mag er 19,5 miljard kuub gas worden gewonnen. Veel minder dan de 42,5 miljard die jarenlang als maximaal te winnen hoeveelheid gas gold. Binnenkort maakt minister Wiebes bekend hoeveel gas er wat hem betreft het komende jaar uit de Groningse bodem mag worden gehaald.

Meer gas inkopen

Of het minister Wiebes inderdaad lukt om de gaskraan in Groningen na 2030 dicht te draaien, of zelfs al na 2022 is lastig te zeggen. Dat is van veel factoren afhankelijk. Lukt het inderdaad om op tijd fabrieken van het Groningengas af te schakelen? Hetzelfde geldt voor huishoudens die nu nog worden verwarmd met het Groningengas. Tot op heden is dit het geval in 95 procent van alle huizen.

Wiebes zegt dat buitenlandse afnemers al minder Groningengas importeren. Dat gaat sneller dan verwacht. Ook is het zo dat Nederland inmiddels meer gas inkoopt dan we zelf aan het buitenland verkopen. Dat is een enorme omwenteling.

Een nieuwe stikstoffabriek die in 2022 operationeel moet zijn, is nog in aanbouw. Deze fabriek moet nog meer buitenlands gas omzetten naar dezelfde verbrandingskwaliteit als het Groningengas. En zo is er steeds minder gas uit het Groningenveld nodig om aan de leveringsplicht in het binnen- en buitenland te voldoen.

Klimaatproblemen

Niet alleen omwille van Groningen moeten huizen overigens stoppen met aardgas, ook het klimaatprobleem leidt hiertoe. In het voorlopige Klimaatakkoord staat dat in de komende tien jaar anderhalf miljoen woningen van het gas afgehaald moeten worden.

Daarnaast wil het kabinet dat nog tijdens deze regeringsperiode de eerste tienduizenden bestaande huizen afgekoppeld worden van aardgas. En ook de nieuwbouw moet grotendeels overstappen op andere vormen van verwarming.

Zie op deze overzichtspagina het dossier ‘Van het gas af’, waarin alle artikelen van Elsevier Weekblad over deze kwestie zijn verzameld.

Bekijk ook;

Parlementaire enquête naar gaswinning Groningen

Ministerie maakte geheime afspraak over gaswinning Groningen

Lees ook: Hoezo wil de overheid gas in huis verbieden? 

BEKIJK OOK;

zie: Kamerbrief inzake Advies waardedaling 24.04.2019

zie: Advies waardedaling woningen aardbevingsgebied Groningen 24.04.2019

zie: kamerbrief over de gaswinning uit het groningenveld 08.02.2019

zie: Brief Gasunie 31.01.2019

zie: Kamerbrief+afbouw+Groningen 03.12.2018

zie:  bijlage afbouw+gaswinning 12.11.2018

zie: Opslag_en_Scheidingsfaciliteiten_Delfzijl_Juni_2018

zie: NAM Crisisplan – april 2017

zie: Besluit Wob-verzoek inzake risico-rapporten tankenpark Delfzijl (NAM)

zie: Bijlage_9_Crisis_Managament_Plan_NAM_version_April_2017

zie: kamerbrief plan van aanpak versterking en betalingsovereenkomst nam 22.11.2018

zie: interim-betalingsovereenkomst versterken

zie: uitvoering moties en toezeggingen versterking groningen

zie: Definitief instemmingsbesluit Groningen gasveld 2018-2019 14.11.2018

zie: Instemmingsbesluit Groningen gasveld 2018-2019 14.11.2018

zie: NAM Productie Optimalisatie Studie Beoordeling en advies 14.11.2018

zie: veiligheid voorop en de bewoner centraal 13.11.2018

zie: Kamerbrief landelijke afwikkeling mijnbouwschade 09.10.2018

zie: kamerbrief over nationaal programma groningen 06.10.2018

zie: Startdocument Nationaal Programma Groningen 06.10.2018

zie: kamerbrief over ontwerp instemmingsbesluit gaswinning groningenveld 2018-2019 24.08.2018

zie: ontwerp instemmingsbesluit gaswinning groningenveld 2018-2019 24 .08.2018

zie: kamerbrief afhandeling van oude schademeldingen in groningen 05.07.2018

zie: Financiële_effecten_Akkoord_op_Hoofdlijnen_gaswinning_Groningen 03.07.2018

zie: kamerbrief Groningen 25.06.2018

zie: bijlage 1

zie: bijlage 2

zie: kamerbrief over voortgang maatregelen gaswinning 06.06.2018

zie: communicatie rond afhandeling schade cvw nam woningeigenaren 31.05.2018

zie: voortgangsrapportage afhandeling oude schadegevallen 31.05.2018

zie: Brief Hans Alders 30.05.2017

zie: kamerbrief over gaswinning uit kleine velden 30.05.2018

zie: Brief aan TK Verkenning Tcbb inzake afhandeling mijnbouwschade in Nederland 30.05.2018

zie: Verslag Tcbb verkenning afhandeling mijnbouwschade 30.05.2018

zie: Kamerbrief Versterkingsoperatie Groningen brief aan bestuurders 22 mei 2018

zie: Aardgasloze-nieuwbouw—Nulmeting-woningbouw-2018 23-04-2018

zie: kamerbrief over stand van zaken Schaliegas bij overleg met regiobestuurders Groningen 24.04.2018

zie: advies-gts-leveringszekerheid-middels-scenario-analyse

zie: gasopslag-en-stikstofconversiecapaciteit

zie: kamerbrief-over-gaswinning-groningen

Rapport Kinderombudsman Vaste grond gezocht 18.10.2017 

Dossier “Gaswinning Groningen”  AD

#VAN HET GAS AF  Elsevier

Dossier Gaswinning NU

Gaswinning Groningen NU

Dossier: van het gas af  Elsevier

Dossier: alles over aardbevingen

Aardbevingen Groningen

Rondje Groningen:

Alle kennis over aardbevingen met één muisklik te vinden

Verder ook;

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 7 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 6 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 5

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 4

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 3

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 2

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 1

Groningse kinderen lossen de bevingsproblematiek zelf wel op

Trouw 21.05.2019 Als volwassenen niet luisteren, vraag ik zelf aandacht voor de aardbevingsellende, dacht Edith Holscher (12). Ze regisseert een toneelstuk over de aardbevingsellende en hoe die het dagelijks leven van kinderen in Groningen op zijn kop zet.

Komend weekeinde voert Edith Holscher uit Harkstede haar stuk op in theater het Kielzog in Hoogezand, voor een zaal vol Kamerleden, burgemeesters, gedeputeerden, vertegenwoordigers van Nam en Shell, onderzoekers van de Rijksuniversiteit, en dan is ze vast nog mensen vergeten.

O ja, en commissaris van de Koning René Paas is haar ambassadeur. Ze maakt met haar armen een dab, een populaire dansbeweging, en roept: “powerrr!”

Ze sprak met de Kin­der­om­buds­man, wat fijn was, maar het gesprek veránderde niets, huizen werden er niet sneller door hersteld “Op deze manier móeten ze wel luisteren. We doen geen pauze, zodat niemand stiekem kan verdwijnen. En als iemand dat toch probeert, zetten we er een spotlight op.”

Ook huize Holscher zelf scheurde, een gevecht met de Nam volgde. Uiteindelijk werd de schade vergoed en verholpen, maar pas na twee jaar – en velen zitten al veel langer en veel dieper in de ellende. Het maakt haar boos, vertelt Edith.

Ze sprak met de Kinderombudsman, wat fijn was, maar het gesprek veránderde niets, huizen werden er niet sneller door hersteld. Toen ze zich dat realiseerde, moest ze heel hard huilen. Schrijf een brief aan de Nam, stelde de juf voor. “Maar een brief kun je zo aan de kant gooien.”

Ze sprak met de Kin­der­om­buds­man, wat fijn was, maar het gesprek veránderde niets, huizen werden er niet sneller door hersteldZe sprak met de Kin­der­om­buds­man, wat fijn was, maar het gesprek veránderde niets, huizen werden er niet sneller door hersteld

Luisteren

Edith regisseerde al eerder voorstellingen op school, en zo kwam van het een het ander, en nu is er ‘Brief aan de Nam’, met als ondertitel ‘Naar een kind zullen ze wél luisteren’. Daar is ze van overtuigd: “Als een kind iets zegt komt het bij volwassenen veel beter aan. Grote mensen hebben als kind geleerd om naar volwassenen te luisteren. Maar als ze zelf groot zijn hoeft dat blijkbaar niet meer.”

Eerder dit jaar bleek uit onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen dat kinderen wel degelijk lijden onder de gasproblematiek. “Ouders praten er niet over met hun kinderen, want die willen ze niet ongerust maken. Maar dat worden ze toch wel. En dan durven ze er weer niet over te beginnen tegen hun ouders.”

Volwassenen kijken alleen maar naar geld en maken het heel ingewikkeld met moeilijke woorden, aldus Edith Holscher.

Ediths moeder Karin helpt achter de schermen. Zij hielp ook met het schrijven van het script en met het uitzoeken van feiten. De jeugdige regisseuse strikte burgemeester Hoogendoorn van Midden-Groningen als gastheer. Zeven kinderen acteren, onder wie Ediths broer, die minister Wiebes speelt “met een colbertje aan en een pennetje waarmee hij steeds zit te frutselen”.

Hoogstpersoonlijk nodigde ze de bewindsman zelve uit toen ze het gasdebat bezocht in de Tweede Kamer. “Ik zal eens kijken of het in mijn agenda past”, imiteert ze zijn antwoord – terwijl ze met haar ogen rolt zoals alleen meisjes van twaalf dat kunnen. Inmiddels weet ze dat hij niet komt, net als de koning en de directeuren van de Nam. Jammer, maar het is niet anders.

© reyer boxem

Edith heeft er zin in, zegt ze. Ze praat druk, die ochtend is haar beugel eruit gegaan. “Mooi op tijd voor de voorstelling”, had de orthodontist gezegd. Aan zenuwen doet ze niet. “Er kunnen maar vierhonderd mensen in de zaal. Later wil ik regisseur worden, dan sta ik voor zalen van misschien wel dúizend man.”

Het is een positief stuk, zegt Edith. De clou gaat ze natuurlijk niet verklappen. “Maar we hebben een heel goed plan bedacht”, fluistert ze. Een realistisch plan ook? “Ja”, zegt ze beslist. Triomfantelijke twinkelogen.

“Weet je? Volwassenen kijken alleen maar naar geld en maken het heel ingewikkeld met moeilijke woorden. Kinderen kijken naar de mensen. Daarom moeten wíj het maar oplossen. Want zíj doen het niet.”

Lees ook:

Groningse kinderen praten niet over hun angst voor aardbevingen

Jongeren uit het Groningse bevingsgebied hebben meer last van de aardschokken dan hun ouders denken. Ze leven met angst.

‘Impact Groningse aardbevingen op kinderen wordt weggewuifd’

Hulpverleners en scholen wuiven het effect van de aardbevingen op kinderen weg, stelt Kinderombudsman Margrite Kalverboer. “Haast niemand praat met de kinderen.

Publieke aansturing versterkingsoperatie Groningen

RO 17.05.2019 De aansturing van de versterkingsoperatie in het Groningse aardbevingsgebied komt geheel in publieke handen waardoor de rol van NAM tot een minimum wordt teruggebracht. Door de komst van één uitvoeringsorganisatie kan bovendien meer tempo worden gemaakt met de aanpak van onveilige huizen.

De gemeenten krijgen de regie over de versterkingsoperatie zodat de uitvoering zoveel mogelijk kan worden gekoppeld aan lokale plannen voor stads- en dorpsvernieuwing.

De ministerraad heeft ingestemd met een brief van minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat (EZK) over de aansturing van de versterkingsoperatie in Groningen. Het gaat om een uitwerking van de afspraken die hierover in maart zijn gemaakt tussen de regio en het Rijk.

De nieuwe afspraken maken een einde aan de situatie waarin de NAM als opdrachtgever van het Centrum voor Veilig Wonen (CVW) nog een belangrijke rol had in de versterkingsoperatie. Voortaan stuurt de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) het CVW rechtstreeks aan.

Tussen Rijk en regio is afgesproken dat de gemeenten verantwoordelijk worden voor de inpassing van de versterkingsmaatregelen. Zij stellen de lokale plannen van aanpak vast waarbij ook ruimte is voor stads- en dorpsvernieuwing. De gemeenten worden ook de opdrachtgever van de uitvoeringsorganisatie waarin de huidige NCG-organisatie opgaat.

Daarom is het logisch het eigenaarschap van de uitvoeringsorganisatie te beleggen bij minister Ollongren van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties vanwege haar verantwoordelijkheid voor onder meer decentrale overheden en woningbouw. De minister van EZK blijft verantwoordelijk voor de veiligheid in het aardbevingsgebied.

Het besluit of een individueel gebouw aan de veiligheid voldoet wordt op afstand van alle bestuurlijke partijen belegd bij een onafhankelijke commissie van deskundigen.

Huiseigenaren in het aardbevingsgebied hebben in het gehele traject het laatste woord over de versterking van hun woning. Zij worden nauw betrokken bij de uitwerking van de versterkingsmaatregelen en kunnen keuzes maken binnen de randvoorwaarden van veiligheid.

De afspraken over de publieke aansturing van de versterkingsoperatie zijn onderdeel van een reeks besluiten die het afgelopen jaar zijn genomen voor de aanpak van de veiligheid in Groningen. Zo wordt de gaswinning zo snel mogelijk volledig afgebouwd en is afhandeling van schades belegd bij een onafhankelijke commissie.

Ook is er met het Nationaal Programma Groningen een bedrag van ruim een miljard euro beschikbaar voor het toekomstbestendig maken van het aardbevingsgebied.

Zie ook;

Verantwoordelijk;

70 miljoen voor 38 toekomstplannen Groningen

BB 16.05.2019 Voor 38 plannen in zeven gemeenten in de provincie Groningen en de provincie zelf is voor dit jaar 15 miljoen euro beschikbaar. Dat heeft het bestuur van het Nationaal Programma Groningen besloten. Het budget komt van het rijk, de provincie en de gemeenten. In totaal is 120 miljoen euro beschikbaar, waarvan nu bijna 70 miljoen wordt toegekend.

Belangrijke impuls
Het geld voor het Nationaal Programma Groningen is beschikbaar voor de toekomst van Groningen en bedoeld om de vele kansen te verzilveren op leefbaarheid, economie en energietransitie. Voor de schadeafhandeling en versterking zijn andere budgetten beschikbaar.

Siem Jansen, directeur van het Nationaal Programma Groningen, noemt de plannen belangrijke investeringen voor de toekomst. ‘Ze geven een belangrijke impuls aan de dorpen en stedelijke kernen in het gebied.’ De gemeenten die kunnen beginnen met hun plannen zijn Appingedam, Delfzijl, Groningen, Het Hogeland en Loppersum. De gemeenten Midden-Groningen dient in juni projecten in, de gemeente Oldambt later dit jaar.

Vier aanvragen ingetrokken
De aanvragen lopen uiteen van stads- en dorpsvernieuwingsprojecten en verduurzaming van de gebouwde omgeving tot investeringen van de regio in innovatieve mobiliteit en natuurinclusieve landbouw.

Bij de beoordeling van de plannen is gekeken of indieners andere partijen bij hun plannen betrekken en het gezamenlijk uitvoeren, maar ook of de plannen dit jaar kunnen starten en er ook aanvullende investeringen worden gedaan. Van de 42 aanvragen zijn er vier ingetrokken, omdat deze (nog) niet aan de voorwaarden voldoen. De 70 miljoen is in dit schema uitgesplitst naar overheid en project.

Werkgelegenheid en innovatie
Volgens Jansen richten de 21 projecten die de provincie heeft ingediend zich vooral op ontwikkeling van nieuwe werkgelegenheid en innovatie. Ruim 3 miljoen euro gaat naar ‘Pilot Centre’, een faciliteit voor een proeffabriek voor groene-chemie-innovaties in Delfzijl.

Bedrijven kunnen daar terecht voor het opzetten van proefinstallaties voor nieuwe producten of nieuwe productieprocessen. Voor de pilot natuurinclusieve akkerbouw Midwolder Bouwten is ruim 1,8 miljoen euro beschikbaar. Dit is een 6-jarige pilot waarin effecten op bodem, biodiversiteit en landbouwkundige opbrengsten worden onderzocht.

Ruim 1,1 miljoen gaat naar Zorg Nabij, een project dat is gericht op preventie en het versterken van sociale veerkracht. Het moet huisartsen en sociale teams ontlasten en de zorg voor de zorgvrager optimaliseren. Het project start in de gemeenten Midden-Groningen, Delfzijl, Appingedam en Loppersum.

Miljoenen voor gemeenten
De gemeente Appingedam krijgt zelf 15 miljoen euro voor haar stadsvisie. Daarin staan urgente opgaven en worden projecten benoemd per thema, zoals ontwikkellocaties, duurzaamheid, centrumontwikkeling, onderwijs & jeugd, economie, leefbaarheid en infrastructuur. Een voorbeeld is de inrichting van het terrein rond de scholencampus.

De gemeente Delfzijl krijgt 10,5 miljoen voor de gebiedsontwikkeling van centrum zuidoost. De gemeente Groningen krijgt een soortgelijk bedrag voor dorpsvernieuwing, een integrale aanpak in nauwe samenwerking met inwoners uit het gebied.

Het Hogeland krijgt bijna 15 miljoen voor ontwikkeling van centrumplannen voor Bedum, Winsum, Uithuizen en Uithuizermeeden. Doel is economisch sterke, aantrekkelijke, compacte en levendige winkelcentra te creëren en dat te combineren met zorg en/of culturele voorzieningen.

Gerelateerde artikelen;

Weer vier maanden vertraging bij versterking in Groningse aardbevingsgebied

AD 16.05.2019 De versterking van woningen en gebouwen in het Groningse aardbevingsgebied verloopt zeer teleurstellend. Er is weer vier maanden vertraging, meldt het Dagblad van het Noorden.

Dat stellen bestuurders van de bevingsgemeenten en de provincie in een alarmerende brief aan het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). Volgens hen is er geen overzicht bij schade-afhandeling en versterking. Daardoor zijn planningen slecht te maken en worden toezeggingen en afspraken met inwoners en marktpartijen niet nagekomen.

Het SodM had gevraagd hoe het staat met het tempo van de versterkingsoperatie en het veiliger maken van vele duizenden woningen in het bevingsgebied. Gemeenten moeten inwoners voor de zomer vertellen dat er sprake is van een vertraging, die ook te wijten is aan gebrek aan geld en capaciteit voor opnames, beoordeling en uitvoering.

Aanhoudende technocratische aanpak

In de brief aan het SodM staat dat ambtenaren van gemeenten en provincie steeds tegen een aanhoudende technocratische aanpak aanlopen bij betrokken partijen als het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK), het Centrum Veilig Wonen (CVW) en de Nationaal Coördinator Groningen (NCG). ,,Vermoedelijk worden ze nog steeds rechtstreeks aangestuurd door de NAM.”

Volgens de regio wordt soms weinig rekening gehouden met het feit dat in huizen mensen en gezinnen wonen. ,,De gevolgen van de gaswinning voltrekken zich als een onzichtbare en langzame nationale ramp, met een ongekende omvang voor Nederland. Het enige verschil is het gebrek aan fysieke slachtoffers.”

Grootste bedreiging

Volgens gemeenten en provincie is de grootste bedreiging van de versterking ‘de juridische werkelijkheid, waarin aansprakelijkheid de hoofdrol speelt en geld de spil is’. ,,Eenvoudige en concrete vragen over de versterking van een woning worden niet of met veel mitsen en maren zeer traag beantwoord.

Voor ons is dit onbegrijpelijk.” Ze constateren een gebrek aan gevoel voor urgentie. ,,Een groeiende groep Groningers kampt met ernstige gezondheidsklachten die rechtstreeks verband houden met het gebrek aan een gevoel van veiligheid in hun huis en leefomgeving.”

Inwoners van het bevingsgebied zijn volgens de gemeenten en provincie in de meeste gevallen de boosheid voorbij. Dat bleek tijdens eerder gehouden informatiebijeenkomsten. ,,Ze reageren veelal gelaten, met veel cynisme en soms zwaar teleurgesteld over het feit dat het allemaal zolang duurt.

Mensen kunnen er met hun verstand niet bij dat hun huis veilig wordt verklaard, terwijl het in de stutten staat. De strikte scheiding van schade en versterken stuit in onze ogen terecht op veel onbegrip.”

Compensatieregeling voor huizenbezitters in Gronings aardbevingsgebied

NU 24.04.2019 Woningeigenaren in het Groningse aardbevingsgebied kunnen “naar verwachting” vanaf 2020 een vergoeding krijgen voor de waardedaling van hun huizen. Dat meldt minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) woensdag aan de Tweede Kamer.

Per postcodegebied wordt een compensatie vastgesteld. Deze kan oplopen tot meer dan 10 procent van de WOZ-waarde, aldus de minister.

“De compensatieregeling vervangt de huidige regeling waarbij huiseigenaren alleen een vergoeding kunnen claimen bij de NAM op het moment dat ze hun huis verkopen.”

Nu komen dus alle huiseigenaren in aanmerking voor de vergoeding. Als gevolg van de gaswinning in Groningen vinden met regelmaat aardbevingen plaats. Deze hebben in sommige gevallen schade aan de panden als gevolg.

Er is nog altijd veel te doen rondom de versterkingsopgave in het aardbevingsgebied. Kamerleden hekelden eerder dat het proces van inspectie en versterking erg traag gaat.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Nieuwe regeling voor compensatie waardedaling huizen in aardbevingsgebied

RO 24.04.2019 Huiseigenaren in het Groningse aardbevingsgebied kunnen naar verwachting vanaf volgend jaar een vergoeding krijgen voor de waardedaling van hun woning. De hoogte van de compensatie zal per postcodegebied worden vastgesteld en kan oplopen tot meer dan 10 procent van de WOZ-waarde afhankelijk van de ondervonden aardbevingen.

Dat staat in een brief die minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat vandaag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. Minister Wiebes volgt daarmee de conclusies van een adviescommissie die de afgelopen maanden verschillende berekeningsmethoden voor de vergoeding van waardedaling heeft onderzocht.

De compensatieregeling vervangt de huidige regeling waarbij huiseigenaren alleen een vergoeding kunnen claimen bij de NAM op het moment dat ze hun huis verkopen. In de nieuwe regeling komen alle huiseigenaren in aanmerking voor compensatie. Bovendien hoeven bewoners niet langer rechtstreeks zaken te doen met de NAM.

Zij kunnen hun verzoek tot schadevergoeding straks indienen bij het onafhankelijke Instituut Mijnbouwschade Groningen dat de claims afhandelt. De kosten van de uitgekeerde vergoedingen worden vervolgens verhaald op de NAM.

Voor het vaststellen van de hoogte van de compensatie wordt gebruikt gemaakt van de methode van onderzoeksbureau Atlas voor gemeenten waarbij de waardedaling wordt vastgesteld met twee percentages: een vast percentage voor de imago-schade als gevolg van de aardbevingen in de regio en een percentage dat wordt bepaald door het aantal ondervonden bevingen per postcodegebied.

Omdat er gebruikt wordt gemaakt van een berekeningsmodel en er dus sprake is van een onzekerheidsmarge, adviseert de commissie het uiteindelijke percentage te verhogen ten gunste van de gedupeerden.

Op basis van de methode heeft de adviescommissie een doorberekening gemaakt van de waardedaling in het gebied per 1 november 2018: die loopt op van gemiddeld 2,4% in Oldambt tot 12,9% in Loppersum. Hoe hoog de compensatie uiteindelijk wordt, hangt onder andere af van de peildatum.

De commissie adviseert 1 januari 2019 als vaste peildatum voor de hele regio te kiezen. Dit biedt huiseigenaren volgend jaar nog de mogelijkheid om in beroep te gaan tegen de WOZ-waarde. Bewoners kunnen er ook voor kiezen pas een vergoeding te vragen op het moment dat ze hun huis verkopen. In dat geval wordt de compensatie berekend op basis van de verkoopwaarde in plaats van de WOZ-waarde.

Ook bewoners die in het verleden hun huis hebben verkocht maar geen aanspraak hebben gemaakt op de oude waardedalingsregeling van de NAM moeten volgens de commissie in aanmerking komen voor compensatie.

Op basis van het advies laat minister Wiebes de berekeningsmethode nu verder uitwerken. Huiseigenaren kunnen een verzoek tot compensatie indienen zodra het Instituut Mijnbouwschade Groningen van start gaat. Het wetsvoorstel voor de oprichting van het instituut, waarin ook de huidige Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen zal opgaan, ligt op dit moment voor advies bij de Raad van State.

Documenten;

Kamerbrief inzake Advies waardedaling

Kamerstuk: Kamerbrief | 24-04-2019

Bijlage bij Kamerbrief inzake Advies waardedaling

Publicatie | 24-04-2019

Zie ook; Gaswinning in Groningen

Nieuwe compensatie voor gedupeerden Groningen

BB 24.04.2019 Alle eigenaren van huizen in het Groningse aardbevingsgebied kunnen waarschijnlijk vanaf volgend jaar aanspraak maken op een nieuwe regeling ter compensatie van de waardedaling van die woningen. De vergoeding kan oplopen tot meer dan 10 procent van de WOZ-waarde. De hoogte van de compensatie zal per postcodegebied worden berekend.

Claim

De nieuwe compensatieregeling komt in plaats van de oude waarbij huiseigenaren alleen een vergoeding kunnen claimen bij de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) als ze hun huis verkopen, schrijft minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) aan de Tweede Kamer.

Onafhankelijk

De eigenaren hoeven ook niet niet langer zaken te doen met de Nederlandse Aardolie Maatschappij NAM, maar kunnen hun verzoek om schadevergoeding indienen bij het onafhankelijke Instituut Mijnbouwschade Groningen. De kosten van de toegekende vergoedingen worden daarna wel verhaald op de NAM.

Imagoschade

Bij het vaststellen van de compensatie gaat volgens de plannen gewerkt worden met een vast percentage voor de imagoschade als gevolg van de aardbevingen plus een percentage dat wordt vastgesteld aan de hand van het aantal bevingen per postcodegebied. In postcodegebieden met minstens 20 procent aan reeds toegekende schadeclaims wordt waardedaling geconstateerd. Een speciale commissie heeft vooralsnog een doorberekening gemaakt van de waardedalingen per 1 november 2018: die loopt op van gemiddeld 2,4 procent in Oldambt tot 12,9 procent in Loppersum.

Aanspraken

Ook mensen die in het verleden hun huis hebben verkocht maar geen aanspraak hebben gemaakt op de oude waardedalingsregeling van de NAM, moeten volgens deze commissie in aanmerking komen voor compensatie. Eigenaren kunnen ook straks nog pas een vergoeding vragen als ze hun huis verkopen. In dat geval wordt de compensatie berekend op basis van de verkoopwaarde in plaats van de WOZ.

Blij

De Groninger Bodem Beweging laat in een reactie weten blij te zijn dat er een regeling komt. Over de invulling is de organisatie echter niet tevreden. ‘Er is te weinig maatwerk. Sommige mensen krijgen nu veel te weinig vergoed, ook al klopt het gemiddelde misschien wel’,  zegt Jelle van der Knoop van de beweging. Er zijn volgens Van der Knoop ook voordelen. ‘Het wordt nu wel een stuk sneller afgehandeld. Ook hoeven we niet meer elke schade aan te tonen en alles aan te vechten bij de rechter.’ (ANP)

Gerelateerde artikelen;

Expert: Bevingsschade Groningen valt niet vast te stellen, dus geef iedereen compensatie

Trouw 20.04.2019 De aardbevingen in Groningen zijn te klein om te kunnen vaststellen welke schade zij veroorzaken. Nederland kan daarom beter stoppen met het inventariseren van schade, zegt een onafhankelijke expert. Beter is het om iedereen in het gebied te compenseren.

De Nederlandse overheid is bij de compensatie voor Groningers die zijn getroffen door aardbevingsschade bezig aan een ‘onmogelijke klus’. Omdat de aardbevingen in Groningen zo klein zijn, is niet vast te stellen dat een scheur of verzakking het gevolg is van de tientallen bevingen die de noordelijke provincie jaarlijks treffen, zo blijkt uit onderzoek waarover televisieprogramma De Monitor (KRO-NCRV) morgen bericht. Voor getroffen Groningers is bewijs van aardbevingsschade belangrijk in hun aanvraag voor een schadevergoeding.

Het onderzoek is uitgevoerd door de internationale aardbevingsdeskundige Ihsan Bal die door het Staatstoezicht op de Mijnen is ingezet als onafhankelijk expert in Groningen. Hij verwacht zijn rapport deze zomer te publiceren. Bal toont aan dat na een aardbeving de grond nog dagenlang kan trillen. Ook die trillingen kunnen schade veroorzaken.

Een vergoeding voor iedereen herstelt het vertrouwen. Eigenlijk is dat het eerste dat je in Groningen moet doen.

Onmogelijk

Bals bevindingen worden bevestigd door andere internationale aardbevingsexperts, onder wie de Amerikaan Gregory Deierlein, professor bij het Earthquake Engineering Centre van de Stanford University. Hij stelt dat zelfs bij grote aardbevingen schade niet altijd duidelijk is te herleiden. “Bij de situatie in Groningen met zo veel huizen en zo veel kleine aardbevingen lijkt het me praktisch onmogelijk te bepalen wat de oorzaak is.”

Dat lukt al helemaal niet op de manier waarop deskundigen in Groningen nu te werk gaan, zegt Bal. “Er komt een expert langs, die loopt door het huis en zegt of de scheuren door de aardbeving komen of niet. Als er al iets over de scheuren is te zeggen, moet je er echt veel tijd en energie in steken.”

Loketten

Dhani Hoekstra en zijn vriendin in Ten Post bijvoorbeeld hebben de afgelopen vijf jaar al tientallen experts aan het werk gezien. “Sinds de eerste schade in 2014 lopen we tegen een muur van loketten en instanties.” In een laatste rapport worden 42 schades aan de woning vermeld, 32 scheuren worden niet erkend als schade door aardbevingen.

In totaal zijn er de afgelopen jaren 100.000 schademeldingen ingediend. Zo’n 16.000 meldingen liggen nog op de plank. Als het aan minister Wiebes van economische zaken ligt, is dit stuwmeer aan schademeldingen nog dit jaar weggewerkt.

Tijd, energie en geld

Bal heeft een oplossing voor dit probleem: stop met geldverslindende schadeloketten. “Het kost veel tijd, energie en geld. In plaats van al die deskundigen op pad te sturen waarna weer second opinions worden aangevraagd, is het beter als mensen een vergoeding krijgen omdat ze in een gaswinningsgebied wonen en daar last van hebben. Dat is goedkoper. Zeker zo belangrijk: het herstelt het vertrouwen. Eigenlijk is dat het eerste dat je in Groningen moet doen.”

Gisteren leverde ook de nationale ombudsman Reinier van Zutphen kritiek op de overheid. Die doet volgens hem te weinig tegen de gebrekkige afhandeling van de gaswinningsschade en de leegloop in de provincie. Hij pleit voor een noodplan.

Lees ook:

Trillingen brachten scheuren in zijn huis, maar ook in het vertrouwen van Gerben Blaauw

Gerben Blaauw kocht een kerk in Overschild en wilde die ombouwen tot woonhuis. De badkamer had hij net betegeld, toen de eerste aardbeving zich in 2013 aandiende. ‘Ik realiseerde me dat ik letterlijk vast zat en voelde daardoor een grote onmacht.’

Groningse kinderen praten niet over hun angst voor aardbevingen

Jongeren uit het Groningse bevingsgebied hebben meer last van de aardschokken dan hun ouders denken. Ze leven met angst.

Reinier van Zutphen tijdens een bezoek aan Winschoten in gesprek met een van de bewoners. Ⓒ Hollandse Hoogte

Ombudsman: tijd voor noodplan Groningen

Telegraaf 19.04.2019 Het kabinet doet te weinig voor de Groningers. De provincie wordt geplaagd door een gebrekkige afhandeling van de gaswinningsschade en een krimp van het inwonertal. Deze conclusie trekt de Nationale Ombudsman Reinier van Zutphen na een werkbezoek aan het gebied. „Het is echt tijd voor een noodplan Groningen”, zei hij vrijdag tegen NPO Radio1.

De leegloop eist zijn tol, aldus Van Zutphen. „Mensen trekken weg, het aantal ouderen neemt toe ten opzichte van de jongeren. Scholen staan onder druk, huisartsenposten hebben het moeilijk, ziekenhuizen dreigen te sluiten”, aldus Van Zutphen, die zegt dat de sociale cohesie erdoor onder druk staat.

Volgens hem gaan de problemen in Groningen niet alleen maar over de gaswinning en de schade, maar moet er ook toekomst geboden worden op andere gebieden. „Opleidingen, scholing, werk. Het kabinet doet te weinig voor de Groningers. Ook op het gebied van infrastructuur is de provincie aan verbetering toe.” Zo zou er volgens hem meer geïnvesteerd moeten worden in goede spoorverbindingen.

 Bekijk ook: 

Kans aardbeving lager door afbouw gaswinning 

 Bekijk ook: 

Rutte bij gasslachtoffers op bezoek 

Bekijk meer van; reinier van zutphen nationale ombusdman groningen winschoten

Lichte aardbeving in Groningen

Telegraaf 07.04.2019 Bij Garrelsweer in Groningen heeft zich zondagochtend een aardbeving voorgedaan. Die had een kracht van 0.9 en was op een diepte van 3 kilometer. Dat meldt het KNMI.

Bevingen van deze kracht zijn niet ongebruikelijk in het noorden. Ook doen dergelijke bevingen zich voor in Duitsland en België. In maart was er sprake van zes bevingen in Groningen, en eentje in België (die had een kracht van 1.9). De kracht van de bevingen in Groningen varieerde van 0.4 tot 1.5.

Bekijk meer van; aardbevingen  groningen

Weer lichte aardbeving in Groningen

AD 07.04.2019 Bij Garrelsweer in Groningen heeft zich vanochtend een aardbeving voorgedaan. Die had een kracht van 0.9 en was op een diepte van 3 kilometer. Dat meldt het KNMI.

Bevingen van deze kracht zijn niet ongebruikelijk in het noorden. Ook doen dergelijke bevingen zich voor in Duitsland en België. In maart was er sprake van zes bevingen in Groningen, en eentje in België (die had een kracht van 1.9). De kracht van de bevingen in Groningen varieerde van 0.4 tot 1.5.

De laatste merkbare beving met een sterkte van 2,8 op de Schaal van Richter, was op 13 april 2018. Nadien zijn er wel schokken geweest maar allemaal licht.

Weer lichte aardbeving in Groningen

MSN 07.04.2019 Bij Garrelsweer in Groningen heeft zich zondagochtend een aardbeving voorgedaan. Die had een kracht van 0.9 en was op een diepte van 3 kilometer. Dat meldt het KNMI.

Bevingen van deze kracht zijn niet ongebruikelijk in het noorden. Ook doen dergelijke bevingen zich voor in Duitsland en België. In maart was er sprake van zes bevingen in Groningen, en eentje in België (die had een kracht van 1.9). De kracht van de bevingen in Groningen varieerde van 0.4 tot 1.5.

NAM begint met opruimen installaties voor gaswinning Loppersum

NOS 03.04.2019 De NAM is begonnen met de voorbereidingen voor de sloop van de vijf gaswinningslocaties van het zogeheten Loppersumcluster. Ten Post is als eerste aan de beurt.

Minister Wiebes besloot vorig jaar dat de gaswinlocaties van het Loppersumcluster (Ten Post, Loppersum, ’t Zandt, De Pauwen en Overschild) “op de kortst mogelijke termijn” gesloten moesten worden.

‘Afgeplugd’

Dat was onderdeel van zijn besluit om uiterlijk 2030 te stoppen met het naar boven halen van gas. Sinds februari vorig jaar zijn de vijf Loppersum-installaties niet meer in gebruik.

“We hebben ze afgeplugd”, zegt Wessel de Haas tegen RTV Noord. Hij is namens de NAM verantwoordelijk voor de winning in het Groningenveld. “Dat moet je zien als een soort stop onder de grond. Er kan geen gas meer uit.”

Ten Post is de eerste locatie die wordt opgeruimd. Dat gaat in een aantal stappen. Na het veilig afsluiten van de put wordt de installatie bovengronds weggehaald, net als alle asfalt en beton.

3 meter diep

Daarna wordt de put ‘afgesneden’: de oude metalen gas-/olieput wordt op 3 meter diepte onder het maaiveld afgekapt zodat deze toekomstige ontwikkelingen op het terrein niet hindert.

Na het verwijderen van kabels en leidingen blijft er een terrein over met een hek eromheen. Eventueel wordt, als er sprake is van bodemverontreiniging, de grond gesaneerd. Daarna kan het terrein opgeleverd worden.

De NAM verwacht dat de voorbereidende werkzaamheden in Ten Post in totaal zo’n vier maanden in beslag gaan nemen. Het is de bedoeling dat de sloop daar meteen op volgt.

Bekijk ook;

Het historische gasbesluit: een jaar later

Hoe Wiebes tot historisch besluit kwam om gaskraan dicht te draaien

Raadsman gaswinning: Maak einde aan chaos gaswinning Groningen

NU 02.04.2019 De onafhankelijke raadsman gaswinning Leendert Klaasen, die als een soort ombudsman voor de Groningers optreedt, zegt dinsdag dat er een einde moet komen aan de “gaschaos”. Hij zegt dat het niet vlot verlopen van de schadeafhandeling en de huizenversterking veel impact heeft op de inwoners van het aardbevingsgebied.

Volgens Klaassen is het voor de betrokkenen “wrang” dat de overheid de schadeafhandeling niet snel en soepel heeft overgenomen van de Nederlandse Aardolie Maatschappij, die tot 2017 de claims afhandelde.

Ook hekelt hij dat de versterkingsoperatie van de huizen in het aardbevingsgebied niet snel genoeg gaat. “2018 was een jaar van grote onzekerheid”, aldus Klaassen. “Mensen die al in een versterkingstraject zaten, kregen opeens te horen dat het mogelijk niet meer door zou gaan. Dat heeft veel leed veroorzaakt.”

Volgens de raadsman is het nu zaak dat ‘Den Haag’ terug gaat leveren aan Groningen. Kamerleden spraken eerder al hun ongenoegen uit over de vertraagde schadeafhandeling, maar minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat zei eerder dit jaar nog niets te zien in een ‘generaal pardon’ voor Groningers met schade.

Vorig jaar is bekendgemaakt dat de overheid voor 2030 wil stoppen met de gaswinning in Groningen. Tot die tijd wordt al flink afgebouwd.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen Binnenland

Hoe staat Groningen ervoor precies een jaar na het historische gasbesluit van het kabinet?

Het historische gasbesluit: een jaar later

NOS 29.03.2019 Vandaag 29.03.2019 is het precies een jaar geleden dat minister Wiebes besloot om uiterlijk in 2030 een einde te maken aan de gaswinning in Groningen. Hoe staat het er nu voor?

Inspecteur-generaal Theodor Kockelkoren van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) heeft een duidelijk antwoord: het is veiliger geworden, maar de gaswinning is nog niet veilig genoeg. Dat veilige niveau is op dit moment volgens het SodM maximaal 12 miljard kuub gas. Pas zodra dat niveau bereikt is, én onveilige huizen zijn versterkt, heeft het volgens hem zin om te praten over de voortzetting van de gaswinning.

Maar ook bij het winnen van 12 miljard kuub gas kan in de toekomst het risico op stevige bevingen weer toenemen. Een verdere verlaging van de productie is daarom hoe dan ook nodig, stelt Kockelkoren. “Indien nodig naar nul”. Hij reageert daarmee op het standpunt van Forum voor Democratie in Groningen om gas te blijven winnen na 2030. Die partij wil ook na die tijd doorgaan met de gaswinning, als dat op een gecontroleerde manier en veilig kan.

De inspecteur-generaal waarschuwde vanochtend in het NOS Radio 1 Journaal dat het nu rustig lijkt. “Maar we zitten nog niet op het niveau dat het veilig is. Ik kan me voorstellen dat dat gevoel omhoog komt, maar het zegt niets dat het een rustige periode is. Er kunnen nog steeds bevingen komen”, zegt Kockelkoren.

Versterking moet sneller

De veiligheid van de Groningers en het versterken van de huizen, moeten volgens Kockelkoren de grootste prioriteit hebben. Het proces gaat op veel vlakken niet snel genoeg, ziet hij: “In 2015 hebben we gezegd dat duizenden huizen versterkt moeten worden, maar de teller staat nu op 600.”

Kockelkoren ziet dat veel mensen op meerdere fronten vastlopen: “Mensen die vastzitten in procedures om te komen tot afwikkeling van schade. Mensen die vastzitten in tijd omdat ze moeten wachten tot hun huis versterkt wordt. En mensen die vastzitten in hun huis omdat dat niet verkoopbaar is. De versterking moet versneld worden. Het gaat nu te langzaam.”

Gasbesluit

Minister Wiebes is optimistisch over het verloop van de afbouw. Hij liet in januari bij RTV Noord weten dat er al in 2022 bijna geen gas meer uit het Groningenveld hoeft te worden gehaald, hooguit nog bij een strenge winter.

In het huidige gasjaar, dat loopt van 1 oktober 2018 tot 1 oktober 2019, mag er 19,5 miljard kuub gas worden gewonnen. Veel minder dan de 42,5 miljard die jarenlang als maximaal te winnen hoeveelheid gas gold. Binnenkort maakt minister Wiebes bekend hoeveel gas er wat hem betreft het komende jaar uit de Groningse bodem mag worden gehaald.

Meer gas inkopen

Of het minister Wiebes inderdaad lukt om de gaskraan in Groningen na 2030 dicht te draaien, of zelfs al na 2022 is lastig te zeggen. Dat is van veel factoren afhankelijk. Lukt het inderdaad om op tijd fabrieken van het Groningengas af te schakelen? Hetzelfde geldt voor huishoudens die nu nog worden verwarmd met het Groningengas. Tot op heden is dit het geval in 95 procent van alle huizen.

Wiebes zegt dat buitenlandse afnemers al minder Groningengas importeren. Dat gaat sneller dan verwacht. Ook is het zo dat Nederland inmiddels meer gas inkoopt dan we zelf aan het buitenland verkopen. Dat is een enorme omwenteling.

Een nieuwe stikstoffabriek die in 2022 operationeel moet zijn, is nog in aanbouw. Deze fabriek moet nog meer buitenlands gas omzetten naar dezelfde verbrandingskwaliteit als het Groningengas. En zo is er steeds minder gas uit het Groningenveld nodig om aan de leveringsplicht in het binnen- en buitenland te voldoen.

Klimaatproblemen

Niet alleen omwille van Groningen moeten huizen overigens stoppen met aardgas, ook het klimaatprobleem leidt hiertoe. In het voorlopige Klimaatakkoord staat dat in de komende tien jaar anderhalf miljoen woningen van het gas afgehaald moeten worden.

Daarnaast wil het kabinet dat nog tijdens deze regeringsperiode de eerste tienduizenden bestaande huizen afgekoppeld worden van aardgas. En ook de nieuwbouw moet grotendeels overstappen op andere vormen van verwarming.

Bekijk ook;

Parlementaire enquête naar gaswinning Groningen

Ministerie maakte geheime afspraak over gaswinning Groningen

‘Opgroeien in bevingsgebied Groningen van invloed op leven van kinderen’

NU 28.03.2019 Opgroeien in het gaswinningsgebied in Groningen heeft op verschillende wijzen invloed op het leven van kinderen, meldt het rapport Een veilig huis, een veilig thuis van de Rijksuniversiteit Groningen, dat donderdag is verschenen.

In het kwalitatieve onderzoek, waarvoor 49 kinderen zijn ondervraagd, wordt een overzicht gegeven van wat de ervaringen zijn van kinderen en jongeren die opgroeien in het Groningse gaswinningsgebied. Het onderzoek doet geen uitspraak over het aantal kinderen voor wie deze ervaringen gelden.

Bij het onderzoek gaf een deel van de ondervraagde kinderen aan “gewend te zijn” aan de gaswinningsproblematiek en er geen last van te ondervinden. Volgens de onderzoekers heeft deze groep in hun directe omgeving vaak minder te maken met de gevolgen van de gaswinning, bijvoorbeeld doordat ze geen of beperkte schade hebben aan hun eigen huis.

Het andere deel van de kinderen, dat wel aangeeft last te ondervinden van de gaswinningsproblematiek, wordt in hun directe omgeving vaker geconfronteerd met de gevolgen van de gaswinning, onder meer door gedwongen verhuizingen of grote schade aan hun huis.

Kinderen uit deze groep geven onder meer aan zich thuis niet altijd veilig te voelen en angst te ervaren, bijvoorbeeld voor het instorten van hun huis. Sommigen van hen hebben ook last van concentratieproblemen, zindelijkheidsproblemen of nachtmerries.

‘Deel voelt zich onveilig in eigen huis’

Hoofdonderzoeker en universitair docent Elianne Zijlstra laat aan NU.nl weten dat de mate verschilt waarin deze angsten doorspelen in het dagelijks leven van de kinderen.

“Voor de een speelt de gaswinningsproblematiek een grotere rol dan voor de ander in het dagelijkse leven. Een deel van hen voelt zich bijvoorbeeld onveilig in hun eigen huis, maar voor anderen speelt het geen dagelijkse rol in hun leven.”

‘Kinderen hebben behoefte aan veilige huizen’

Volgens het onderzoek heeft de gaswinningsproblematiek ook invloed op de leefomgeving van de kinderen. Doordat zij in beschadigde huizen wonen en de schadeafhandelingen langer duren, zijn hun ouders vaak minder beschikbaar en kan dit thuis voor onenigheden zorgen.

Uit de ervaringen van de kinderen komt volgens het onderzoek naar voren dat zij behoefte hebben aan veilige huizen en de overheid niet vertrouwen. De kinderen waarvan het huis beschadigd is, willen weten wat er met hun huis gaat gebeuren en wanneer. Vaak zijn zij onzeker over wat er gaat gebeuren.

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen Binnenland

Kans aardbeving lager door afbouw gaswinning

Telegraaf 26.03.2019 Door de daling van de gaswinning in Groningen is de kans op aardbevingen afgenomen. Het aantal gebouwen dat een veiligheidsrisico loopt is ook afgenomen, aldus het Staatstoezicht op de Mijnen (SODM) in zijn jaarlijkse risicoanalyse. De uitkomsten hebben geen gevolgen voor de huizen die nu al in de versterkingsoperatie zitten.

Het totaal aantal gebouwen met een (licht) verhoogd risicoprofiel is afgenomen van circa 7200 naar circa 5500, aldus het SODM. Verder blijkt door verbetering van de database van zo’n 150.000 gebouwen in Groningen dat 5000 panden een lager en 3000 een hoger risicoprofiel hebben gekregen.

Er zal nu gekeken worden of er huizen moeten worden toegevoegd aan de lijst van panden voor de versterkingsoperatie.

Bekijk meer van; aardbevingen  gaswinning  groningen

Minder Groningse panden lopen risico door afbouw gaswinning

De kans op een aardbeving is afgenomen nu er minder gas wordt gewonnen.

NOS 26.03.2019 Door het terugdraaien van de gaswinning in Groningen is de kans op aardbevingen afgenomen. Daarmee is het aantal gebouwen dat een veiligheidsrisico loopt, ook gedaald. Het Staatstoezicht op de Mijnen (SODM) stelt in een nieuwe risicoanalyse dat er betere informatie is over individuele gebouwen. Dat leidt tot een veranderde beoordeling van de risico’s die gelden voor huizen in het aardbevingsgebied. Zo is het totaal aantal gebouwen met een (licht) verhoogd risicoprofiel afgenomen van ongeveer 7200 naar 5500.

Verder blijkt door verbetering van de database van zo’n 150.000 gebouwen in Groningen, dat 5000 panden een lager en 3000 een hoger risicoprofiel hebben gekregen.

De uitkomsten hebben geen gevolgen voor de huizen die nu al in de versterkingsoperatie zitten, benadrukt een woordvoerder van het ministerie van Economische Zaken. Ook huizen die niet langer een verhoogd veiligheidsrisico hebben, zullen evengoed geïnspecteerd worden.

Nog meer huizen

Wel wordt er gekeken of er nog meer huizen moeten worden toegevoegd aan de lijst van panden voor de versterkingsoperatie.

De jaarlijkse risicoanalyse is uitgevoerd in aanloop naar het vaststellingsbesluit waarmee minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat uiterlijk op 1 oktober moet bepalen hoeveel gas de NAM de daaropvolgende 12 maanden mag winnen.

Morgen brengt premier Rutte een bezoek aan Groningen. Hij zal dan onder meer meelopen met een schade-expert, die bij mensen thuis de schade door aardbevingen opneemt.

Bekijk ook;

Rutte gaat zelf kijken hoe het met afhandeling aardbevingsschade gaat

‘Onkunde en gesteggel: Groningen leidt gasdossier niet in goede banen’

Overheidsingrijpen leidt nog niet tot snellere afhandeling gaswinningsclaims

Minister-president Rutte brengt bezoek aan Groningen

RO 25.03.2019 Minister-president Rutte brengt woensdag 27 maart een bezoek aan de provincie Groningen. Het bezoek staat in het teken van de afhandeling van de aardbevingsschades en de duurzame energietransitie in de regio.

De minister-president zal onder meer meelopen met een schade-expert, die bij mensen thuis bevingsschade aan hun woning opneemt. Ook staat er een ontmoeting met de Commissaris van de Koning op de agenda. Verder bezoekt de minister-president havenbedrijf Groningen Seaports, de proeffabriek van chemisch technologiebedrijf Avantium en afvalverwerkingsbedrijf EEW Energy from Waste, dat groene stroom levert aan het chemiepark.

Verantwoordelijk; Ministerie van Algemene Zaken

Schade in aardbevingsgebied Groningen ANP

Rutte gaat zelf kijken hoe het met afhandeling aardbevingsschade gaat

De premier brengt woensdag een werkbezoek aan Groningen.

NOS 25.03.2019 Premier Rutte gaat zich persoonlijk op de hoogte stellen van de afhandeling van de aardbevingsschade in Groningen. Woensdag brengt hij een werkbezoek aan het gebied, laat de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) weten.

Hij zal dan onder meer meelopen met een schade-expert, die bij mensen thuis de schade door aardbevingen opneemt. Ook heeft hij een ontmoeting met commissaris van de koning Paas van Groningen.

Duurzame energie

Het tweede deel van het werkbezoek is gewijd aan de transitie naar duurzame energie. Rutte gaat dan op bezoek bij twee bedrijven in Groningen die afval gebruiken voor het produceren van energie en grondstoffen voor de chemische industrie.

Rutte bracht al eerder werkbezoeken aan het gaswinningsgebied. In het kader van de verkiezingscampagne dronk hij eerder deze maand nog koffie met kiezers op de Grote Markt in de stad Groningen. Daar werd toen tegen zijn komst geprotesteerd.

Bekijk ook;

‘Onkunde en gesteggel: Groningen leidt gasdossier niet in goede banen’

Overheidsingrijpen leidt nog niet tot snellere afhandeling gaswinningsclaims

Parlementaire enquête naar gaswinning Groningen

Rutte naar Groningen om afhandeling schade

Telegraaf 25.03.2019 Premier Mark Rutte gaat woensdag naar de provincie Groningen om met eigen ogen te zien hoe het met de afhandeling van de aardbevingsschade staat. Hij loopt mee met een schade-expert die de gevolgen van de bevingen opneemt.

Verder zal Rutte kijken naar de duurzame energietransitie in de regio, aldus de Rijksvoorlichtingsdienst. In dat kader gaat hij langs bij de proeffabriek van chemiebedrijf Avantium en bij afvalverwerkingsbedrijf EEW Energy from Waste.

Ook staat er een ontmoeting met René Paas, de commissaris van de Koning in Groningen, op de agenda.

Bekijk meer van; groningen  aardbevingen aardbevingsschades mark rutte

Wiebes onderzoekt gevolgen KNMI-meetfouten voor Groningers

De minister zegt dat de mensen in het aardbevingsgebied al genoeg onzekerheden hebben en laat uitzoeken of dit iets betekent voor de versterking van huizen.

NOS 22.02.2019 Minister Wiebes wil precies weten wat de gevolgen zijn van fouten in KNMI-metingen van aardbevingen in Groningen. Het meteorologisch instituut heeft laten weten dat de fouten naar verwachting maar weinig effect hebben, maar de minister vindt dat niet genoeg. “Het gaat hier om bevingen in het noorden van het land, daar zijn genoeg onzekerheden.”

Wiebes zegt dat Groningers zo langzamerhand reden hebben om “niet alle vertrouwen te hebben in de overheid”. Hij wijst erop dat ze eerst veel moeite moesten doen om erkenning te krijgen voor het feit dat er “wel degelijk stevige aardbevingsproblematiek” was en dat de versterkingsoperatie vervolgens “zeer, zeer traag” op gang kwam.

“Dus ik kan me voorstellen dat mensen nou niet meteen alle vertrouwen hebben in de overheden en bloemen naar Den Haag sturen”, concludeert hij.

Versterken woningen

Hij wil helder hebben of de meetfouten consequenties hebben voor de Groningers. Of dit ertoe kan leiden dat mensen alsnog een claim kunnen indienen voor versterking van hun woning, kan hij nu nog niet zeggen. “Maar als dit betekent dat er ten onrechte rechten zijn onthouden aan mensen, dan moeten we dat rechtzetten.”

Wiebes hoorde vorige week vrijdag “vlak voor middernacht” van de fout bij het afstellen van de meetapparatuur, die overigens al in augustus ontdekt was. Het KNMI heeft excuses aangeboden voor de late communicatie.

Bekijk ook;

Fout bij KNMI-meting Groningse aardbevingen, Kamer wil opheldering

Deel van KNMI-metingen aardbevingen ‘niet correct’ verwerkt

NU 21.02.2019 Een deel van het netwerk van het KNMI dat in Groningen aardbevingen meet, heeft niet goed gewerkt. Het gaat om versnellingsmeters die grondversnellingen “niet correct” hebben verwerkt, laat minister Eric Wiebes van Economische Zaken donderdag aan de Tweede Kamer weten.

De gegevens van het netwerk worden onder meer gebruikt in de versterkingsoperatie van huizen en gebouwen.

“Het verwachte effect van de meetfout is volgens het KNMI klein”, aldus de minister. Er wordt nog onderzocht of er een effect is op de schadebeoordeling en versterking. Verder komt er een extra onderzoek naar de kwaliteit van de meetdata.

Het probleem werd vorig jaar augustus al ontdekt. Na intern onderzoek zijn de meters in december bijgesteld. Het KNMI betreurt de situatie en biedt zijn excuses aan.

Lees meer over: Groningen Aardbevingen Groningen

 Fout bij KNMI-meting Groningse aardbevingen, Kamer wil opheldering

NOS 21.02.2019 Het KNMI heeft een fout gemaakt met het afstellen van apparatuur voor het meten van de Groningse aardbevingen. De aardtrillingen worden gemeten met seismometers en zogenoemde versnellingsmeters die vooral de beving op de grond meten.

In augustus 2018 ontdekte het KNMI “inconsequenties” in de fabrieksinstellingen en in december zijn deze versnellingsmeters opnieuw afgesteld. Het KNMI heeft minister Wiebes pas kort geleden verteld over de niet goed afgestelde apparatuur. Het instituut biedt in een brief zijn excuus aan voor het niet doorgeven van de fout.

Klein

Het KNMI benadrukt dat het verwachte effect van de meetfout klein is, schrijft minister Wiebes van Economische Zaken aan de Tweede Kamer. “Het KNMI geeft aan dat er geen sprake is geweest van onjuiste meldingen van opgetreden aardbevingen, niet in aantal, tijdstip, locatie of magnitude”, zo staat in de brief.

Wiebes laat de consequenties nu in kaart brengen, want op basis van de KNMI-metingen wordt gekeken of huizen versterkt moeten worden of dat getroffen huiseigenaren recht hebben op een schadevergoeding. “Er mag geen enkele twijfel bestaan over de correctheid van de meetgegevens, ook niet als het gaat om kleine afwijkingen”, zegt de minister.

Niet ok

In de Tweede Kamer is met verbazing gereageerd op de meetfout. Regeringspartij VVD benadrukt dat er geen twijfel mag bestaan over meetgegevens. “Dit is echt niet ok”, stelt VVD-woordvoerder Yesilgoz. “Dit kunnen de mensen in Groningen echt niet gebruiken.”

Oppositiepartij PvdA spreekt over een zeer ernstige zaak. “Nee! Niet weer. Komt er dan geen einde aan?”, twittert PvdA-Kamerlid Nijboer. “Weer nieuwe onzekerheid over welke huizen in Groningen onveilig zijn.” De PvdA en SP willen snel een spoeddebat met verantwoordelijk minister Wiebes.

Staatssecretaris Van Veldhoven noemt de fout “ontzettend vervelend”. “Dit soort cijfers moeten betrouwbaar zijn. We balen ervan”, zei ze in het televisieprogramma Jinek. Ze benadrukt dat het een fout van het KNMI is, niet van minister Wiebes.

De Groningse aardbevingen zijn niet helemaal goed gemeten, maar dat wil niet zeggen dat er onjuiste aardbevingen zijn gemeld, zegt minister Wiebes. In de Kamer heerst verbazing.

Wiebes moet weer cijferfouten melden

Telegraaf 21.02.2019 Voor de tweede keer deze week moet minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) melding maken van onbetrouwbare cijfers.

De bewindsman heeft nu aan de Tweede Kamer laten weten dat KNMI-metingen van aardbevingen in Groningen niet correct zijn.

Wiebes meldt aan de Kamer dat een deel van de versnellingsmeters de grondversnellingen ‘niet correct’ heeft verwerkt. De gegevens worden gebruikt bij de berekeningen van de risico’s voor gebouwen bij bevingen in Groningen.

Onder de pet

Het KNMI heeft de fouten in augustus ontdekt en in december gecorrigeerd. De problemen zijn onder de pet gehouden. De meteorologische dienst heeft daar excuses voor aangeboden. Het verwachte effect van de meetfout is volgens het KNMI klein.

Wiebes laat weten dat de gevolgen nog in kaart worden gebracht. Ook het Staatstoezicht op de Mijnen neemt de kwestie onder de loep. Wiebes verwacht in april met resultaten te komen.

SP-Kamerlid Sandra Beckerman wil een debat. „Weer een tegenslag voor Groningen”, reageert de socialist.

Excuses KNMI aan Groningen: metingen aardbevingen ‘niet correct’

AD 21.02.2019 Een deel van het netwerk van het KNMI dat in Groningen aardbevingen meet heeft niet goed gewerkt. Het gaat om versnellingsmeters die grondversnellingen ‘niet correct’ hebben verwerkt, laat minister Eric Wiebes (Economische Zaken) aan de Tweede Kamer weten.

De gegevens van het netwerk worden onder meer gebruikt in de versterkingsoperatie van huizen en gebouwen. ,,Het verwachte effect van de meetfout is volgens het KNMI klein”, aldus de minister. Er wordt nog onderzocht of er een effect is op de schadebeoordeling en versterking. Verder komt er een extra onderzoek naar de kwaliteit van de meetdata.

Het probleem werd vorig jaar augustus al ontdekt. Na intern onderzoek zijn de meters in december bijgesteld. Het KNMI betreurt de situatie en biedt zijn excuses aan.

Vraag naar gas uit Groningen daalt sneller dan voorzien

NU 08.02.2019 De vraag naar het gas dat gewonnen wordt in Groningen daalt sneller dan vorig jaar bij de berekeningen werd voorzien. Dit is het gevolg van de maatregelen die door het kabinet zijn genomen, meldt het ministerie van Economische Zaken en Klimaat vrijdag.

De nieuwe berekeningen laten zien dat er voor het volgende gasjaar, dat in oktober start, 15,9 miljard kuub nodig is. Dit is 1,5 miljard kuub minder dan waar eerder rekening mee gehouden werd.

Dankzij een “snellere afbouw van de export naar Duitsland” en de inkoop van stikstof, waarmee gas uit het buitenland kan worden omgezet naar gas dat in Nederland gebruikt kan worden, loopt het ministerie als het ware voor op hun eigen schema.

Vanaf 2022 zal de gaswinning in Groningen nog verder dalen omdat er dan een stikstofinstallatie in gebruik genomen wordt.

Vorig jaar werd besloten de gaswinning in Groningen voor 2030 stop te zetten. De Groningers hebben als gevolg van het boren last van aardbevingen, die voor schade aan hun huizen zorgen.

De gaswinning ligt nu op 21,6 miljard kuub per jaar.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Beroep tegen gasbesluit minister

Overigens loopt er nog een beroep bij de Raad van State tegen het gasbesluit van minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes.

Bezwaarmakers willen onder meer dat de gaswinning sneller naar nul gaat en dat er meer wordt gekeken naar de belangen van de inwoners van Groningen.

Onder de bezwaarmakers zijn individuele burgers, maar ook de provincie Groningen, negentien Groningse gemeenten, twee waterschappen, de Groninger Bodem Beweging en het Groninger Gasberaad.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Vraag naar Gronings gas daalt sneller

Volgens minister Wiebes leiden de maatregelen van het kabinet tot een snellere daling van de vraag dan was voorzien.

NOS 08.02.2019 De vraag naar gas uit Groningen daalt sneller dan vorig jaar was voorzien. Volgens minister Wiebes komt dat door de maatregelen die het kabinet heeft genomen om de gaswinning in Groningen op termijn te beëindigen.

Zo neemt de export naar Duitsland sneller af en wordt er meer buitenlands gas geschikt gemaakt voor het Nederlandse gasnet.

De nieuwe raming voor het komende ‘gasjaar’ (oktober 2019 tot oktober 2020) voorziet een daling naar 15,9 miljard kubieke meter; dat is 1,5 miljard onder het huidige schema voor afbouw van de gaswinning. In maart vorig jaar maakte het kabinet het streven bekend om in 2030 geen gas meer te winnen in Groningen.

Op basis van de nieuwe ramingen neemt Wiebes later een besluit over de hoeveelheid gas die de NAM volgend jaar in Groningen mag winnen.

Bekijk ook;

Raad van State: gaswinning Groningen hoeft niet direct te stoppen

Kabinet: binnen 12 jaar einde aan gaswinning in Groningen

Vraag naar Groningengas daalt sneller

RO 08.02.2019 De maatregelen die het kabinet heeft genomen om de gaswinning in Groningen te beëindigen leiden tot een snellere daling van de vraag naar Groningengas dan vorig jaar al voorzien. Uit de nieuwe raming voor het komende gasjaar (oktober 2019/oktober 2020) blijkt dat het benodigde volume daalt naar 15,9 miljard Nm3. Dat is 1,5 miljard Nm3 onder het huidige schema voor de afbouw van de gaswinning.

De volledige beëindiging van de gaswinning is volgens het kabinet de beste manier om de veiligheid in Groningen te garanderen en de veiligheidsbeleving te verbeteren. Minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat blijft daarom inzetten op verschillende maatregelen om de gaswinning uit het Groningenveld zo snel als mogelijk te laten dalen.

Uit de raming van netbeheerder Gasunie Transport Services (GTS) blijkt dat met name de snellere afbouw van de export naar Duitsland en de extra inkoop van stikstof, waarmee hoogcalorisch gas kan worden omgezet naar pseudo-Groningengas, zorgt voor een lagere vraag naar gas uit het Groningenveld in het komende gasjaar.

Door de ingebruikname van de nieuwe stikstofinstallatie in Zuidbroek daalt de gaswinning volgens de raming vanaf 2022 tot ruim onder het door Staatstoezicht op de Mijnen geadviseerde niveau van 12 miljard Nm3. In de periode daarna wordt de gaswinning volledig beëindigd.

De raming van GTS dient als basis voor het vaststellingsbesluit waarmee minister Wiebes in oktober bepaalt hoeveel gas de NAM volgend jaar moet winnen uit het Groningenveld. Door een wijziging van de Mijnbouwwet kan de minister vanaf komend gasjaar actief sturen op de hoogte van de gaswinning en zo uitvoering geven aan de beëindiging van de productie uit het Groningenveld.

Documenten;

Kamerbrief over de gaswinning uit het Groningenveld

Kamerstuk: Kamerbrief | 08-02-2019

Zie ook;

Gaslevering dit jaar gegarandeerd

Telegraaf 05.02.2019 De productie van gas uit het Groningenveld gaat niet verder terug. Daarmee kan de Nederlandse Aargasmaatschappij (NAM) de voor dit jaar ingeschatte gaslevering garanderen.

Dat volgt uit de uitspraak van de voorzieningenrechter bij de Raad van State in een bestuursrechtszaak.

Er volgt nog een bodemprocedure namens bewoners van Groningen. Maar in afwachting van die uitspraak ziet de afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State geen aanleiding om gaswinning stil te leggen of drastisch te verminderen.

Te grote risico’s

Dat hadden twee Groningers in een spoedprocedure geëist die last hebben van bevingen door de gaswinning.

Het stoppen van de gaswinning leidt tot „onacceptabele risico’s”, zo blijkt uit de uitspraak, verwijzend naar faillissementen van bedrijven en woningen zonder verwarming.

Eerder legde het kabinet de gaswining aan banden. Die wordt beperkt in Groningen en in 2030 helemaal gestopt. Versteviging van een kleine 1600 woningen die risico lopen is inmiddels in beweging.

Gaswinning Groningen hoeft nog niet verder beperkt

BB 31.01.2019 De gaswinning in Groningen hoeft voorlopig niet verder te worden teruggebracht dan de minister van Economische Zaken heeft bepaald in zijn besluit voor het jaar 2018-2019. Zo luidt een voorlopige uitspraak van de Raad van State, in een zaak die was aangespannen door twee burgers.

Spoed

Zij maken deel uit van een groep van 26 bezwaarmakers, maar hadden als enigen om spoed gevraagd.

Uit de uitspraak vloeit voort dat de NAM dit gasjaar (oktober tot en met september) een hoeveelheid gas mag winnen die nodig is om de gaslevering te kunnen garanderen. In een gemiddeld jaar is dat 19,4 miljard kuub.

Complexe zaak

Volgens de Raad van State gaat het om een complexe zaak. In de tweede helft van april behandelt de raad de bezwaren van alle 26 mensen en organisaties. Wanneer dan de definitieve uitspraak volgt, kon een woordvoerder nog niet zeggen. (ANP)

Gerelateerde artikelen;

Raad van State: ‘Gaswinning Groningen hoeft voorlopig niet teruggebracht’

NU 31.01.2019 De Raad van State heeft donderdag in een voorlopige uitspraak bepaald dat de gaswinning in Groningen voorlopig niet verder hoeft te worden teruggebracht dan het ministerie van Economische Zaken en Klimaat voor het gasjaar 2018-2019 bepaalde.

De voorlopige uitspraak komt in een zaak die was aangespannen door twee burgers die deel uitmaken van een groep van 26 bezwaarmakers. De twee hadden als enigen om spoed gevraagd.

Uit de uitspraak vloeit voort dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) dit gasjaar (oktober tot en met september) een hoeveelheid gas mag winnen die nodig is om de gaslevering te kunnen garanderen. In een gemiddeld jaar is dat 19,4 miljard kuub.

Volgens de Raad van State gaat het om een complexe zaak. In de tweede helft van april behandelt de raad de bezwaren van alle 26 mensen en organisaties.

Wanneer de definitieve uitspraak volgt, kon een woordvoerder nog niet zeggen. De bedoeling is dat de gaswinning voor 2030 helemaal is stopgezet.

Dit wordt bereikt door onder meer een stikstoffabriek te bouwen, waarmee buitenlands gas wordt omgezet naar gas dat in Nederland kan worden gebruikt.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Groningen   Gaswinning Groningen   Binnenland

Raad van State: gaswinning Groningen hoeft niet direct te stoppen

Twee mensen uit Groningen wilden dat het kabinet per direct moet stoppen met de gaswinning, maar de Raad van State ziet hier geen aanleiding toe.

NOS 31.01.2019 Het kabinet hoeft de gaswinning voorlopig niet verder terug te brengen dan al was afgesproken. Dat heeft de Raad van State, de hoogste bestuursrechter in Nederland, besloten in een spoedprocedure. Die was aangespannen door twee mensen uit de Groningse dorpen Sappemeer en Noordbroek.

Het kabinet besloot vorig jaar om de gaswinning verder af te bouwen en de gaskraan in 2030 helemaal dicht te draaien. De twee Groningers vinden dat het niet snel genoeg gaat en eisten dat het kabinet de gaswinning uit het Groningenveld zou stopzetten of flink zou beperken in afwachting van een beroepsprocedure die nog loopt.

Belangen afwegen

De Raad van State noemt het een complexe zaak, waarbij eigenlijk nader onderzoek nodig is om tot een grondige inhoudelijke beoordeling van de bezwaren te komen. Omdat de spoedprocedure vereist dat er snel een uitspraak komt, heeft de RvS de betrokken belangen afgewogen.

Voor de voorzieningsrechter was er geen aanleiding om op dit moment de gaswinning helemaal stop te zetten of verder terug te brengen. Daarbij weegt zwaar dat de minister stelde dat er “onacceptabele risico’s” zullen ontstaan als dat gebeurt. Zo zouden bedrijven failliet kunnen gaan en mensen hun huizen niet meer kunnen verwarmen, zegt de Raad van State in de uitspraak. Ook wordt het er niet veiliger door als de gaswinning sterk wordt verminderd, omdat het risico op aardbevingen niet meteen kleiner wordt.

In april wordt de gaswinning bij de Raad van State uitgebreid behandeld en komen de bezwaren van 26 mensen en organisaties aan bod. Dan volgt de bindende uitspraak.

Bekijk ook;

Nieuw gasdebat terwijl Groningers en minister over schade zwartepieten

Gefrustreerde Groningers in tranen bij bezoek Wiebes: ‘Er gebeurt niks’

Nog 5000 Groningers willen vergoeding voor immateriële schade

De Nederlandse bodem zakt meer dan verwacht

 

Commissie: Afhandeling aardbevingsschade Groningen eenvoudiger

NU 24.01.2019 Het beoordelen en afhandelen van schade als gevolg van de door gaswinning veroorzaakte aardbevingen in Groningen wordt eenvoudiger, meldt de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen donderdag. Er zijn volgens de schadeafhandelaar concrete handvatten opgesteld.

Eerder ontbraken deze handvatten nog, omdat ze door de wetgever bewust vaag waren gehouden, stelt de commissie. Dit was een van de oorzaken voor de ellenlange processen van schadeafhandeling.

In plaats daarvan is nu vastgelegd tot welke afstand van het gasveld de schade logischerwijs door de winning van gas is veroorzaakt.

Eerder was een discussie over de schadeoorzaak nog “te behappen”, stelt de commissie. “Maar nu de opschaling van de schadeafhandeling steeds sneller gaat, moet discussie hierover zo veel mogelijk worden voorkomen.”

De commissie heeft bijna achttienduizend schademeldingen op de plank. Eerder heeft de commissie, een onafhankelijk overheidsorgaan, al meer schadeopnemers aangetrokken. Er worden nu zo’n vierhonderd schades per week opgenomen.

Minister ziet niets in ‘generaal pardon’

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) zei eerder deze maand niets te zien in een zogeheten generaal pardon voor Groningen, waarmee alle schades in één klap afgehandeld konden worden.

“We moeten gewoon aan de gang”, erkende Wiebes meerdere keren. Blindelings alle schades vergoeden, is volgens de bewindsman echter niet uitvoerbaar.

Oproep!

  • Heb jij schade door de aardbevingen in Groningen? Laat in de NUjij-reacties weten hoe de afhandeling van de schade bij jou gaat.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Scheuren in de muur van het gemeentehuis van Eemsmond. De noordelijke provincie wordt al jaren getroffen door bevingen die het gevolg zijn van gaswinning in het gebied. Ⓒ ANP

Roep om parlementaire enquête over Groningen

Telegraaf 16.01.2019 De roep om snel een parlementaire enquête te houden over de gaswinning in Groningen neemt toe. Een groot deel van de Tweede Kamer is positief over de komst van een grondig onderzoek, maar partijen verschillen nog van mening over het moment waarop dit zware politieke middel moet worden ingezet.

Het voorstel van GroenLinks-Kamerlid Tom van der Lee om volgend jaar al een parlementaire enquête te houden over de gevolgen van het boren naar gas in de noordelijke provincie krijgt steun van meerdere oppositiepartijen.

Regeringspartijen CDA, D66 en CU staan niet negatief tegenover een enquête, maar willen zich nog niet binden aan een datum. De drie coalitiegenoten vragen zich hardop af of het niet te vroeg is voor een grondig onderzoek. De partijen vinden dat er eerst haast moet worden gemaakt met de afhandeling van schades en de versterking van huizen in het aardbevingsgebied.

Versnelling

Hoewel minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) vorig jaar tal van plannen heeft gemaakt om het tij te keren in Groningen, lijkt er in de praktijk niets te gebeuren voor Groningers met schade of een onveilig huis. Een Kamermeerderheid wil dat de VVD-bewindsman de afhandelingen van schades en versterking van woningen in een hogere versnelling zet.

CDA-Kamerlid Agnes Mulder: „Het lijkt erop of de minister het laat versloeren. Hoe wil hij bekend staan: als de minister die het beter doet dan de NAM of andersom?” Volgens PvdA-Kamerlid Henk Nijboer is het vertrouwen in Groningen „tot een nieuw dieptepunt gedaald.”

Wiebes erkent dat het lang duurt. „We hebben het afgelopen jaar heel veel geregeld, maar daar hebben de mensen in de huizen nog niets van gemerkt. 2018 was een beleidsjaar, 2019 moet het jaar van de uitvoering worden.”

Bekijk meer van; tweede kamer  groningen  parlementaire enquête  eric wiebes

Huis gestut na schade door aardbeving in Loppersum HH | Robin Utrecht

Nieuw gasdebat terwijl Groningers en minister over schade zwartepieten

De Tweede Kamer debatteert vandaag met minister Wiebes van Economische Zaken over de getroebleerde verhouding tussen Groningen en zijn ministerie.

NOS 16.01.2019 Minister Wiebes was na zijn bezoek van maandag de provincie Groningen nog niet uit, of hij ontving al een ongekend felle brief van de aardbevingsgemeenten, de provincie Groningen en maatschappelijke organisaties. Zij eisen dat de afhandeling van de schade en de versterking van de huizen in hun provincie versneld wordt.

Lokale en regionale bestuurders vragen verantwoordelijk minister Wiebes met geld over de brug te komen. Minister Wiebes van zijn kant, zegt voortdurend: “Het geld is er”. Vandaag praat de Tweede Kamer met de minister over de Groningse gasproblematiek.

Wat is aan de hand? We proberen het in vijf vragen en antwoorden duidelijk te maken.

1: Volgens de minister is er geld, wat klagen de Groningers nou?

Dat geld is gereserveerd inderdaad, maar de gemeenten moeten eerst met plannen komen over hoe zij de versterking aan gaan pakken. De Nationaal Coördinator Groningen moet dan een raming maken van de kosten en inschatten hoeveel inspecteurs en bewonersbegeleiders nodig zijn. Pas als dat gedaan is, keert het ministerie geld uit.

De gemeenten Loppersum en Ten Boer zijn al lang klaar met hun plan, maar de stad Groningen bijvoorbeeld nog niet. En die zegt op haar beurt weer dat de Nationaal Coördinator Groningen nog met meer duidelijkheid moet komen over de capaciteit om de 3000 adressen in de stad te versterken.

2: Als het aan de gemeenten zelf ligt, zoals de minister zegt, moeten ze toch gewoon opschieten?

De gemeenten die het plan klaar hebben, willen aan de slag. Tot nu toe is steeds gezegd dat capaciteit geen probleem is, dus waarom wachten met inspecteren? Alle woningen die op de lijst staan voor versterking, moeten eerst worden geïnspecteerd om te bepalen of het ook echt nodig is. Gemeenten en inwoners begrijpen niet dat de inspectie niet kan starten als capaciteit en geld geen probleem zijn.

3: Maar die versterkingsoperatie was toch al begonnen? De mensen die al een toezegging hebben, zouden toch al worden geholpen?

De versterking van die woningen staat nog steeds stil. Bij veel projecten blijft de versterking hangen in procedures en regels, waaronder de aanbestedingswet. Aannemers zijn bereid om aan de slag te gaan, maar doen dit pas nadat er via een aanbestedingsprocedure een opdracht is gegeven. Omdat het om veel panden gaat, moet de klus worden aanbesteed. Die opdrachten blijven vooralsnog uit.

4: Wat wordt bedoeld met schade-afhandeling en versterking en gaat het eigenlijk niet om hetzelfde?

Ja en nee. Nee, omdat het bij schade gaat om scheuren in muren en verzakkingen van (delen van) woningen. Die schade wordt allemaal vergoed als is erkend dat het door de gaswinning komt. Minister Wiebes heeft een Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen ingesteld voor nieuwe en oude schademeldingen. Die schade wordt dan cosmetisch hersteld.

Ja, omdat het vaak allebei aan de hand is. Huizen die versterkt moeten worden, hebben vaak ook schade. Soms is die schade zo groot dat het onzinnig is om eerst de schade te herstellen en daarna het huis te versterken, of zelfs opnieuw te bouwen.

5: Hoeveel geld heeft minister Wiebes beschikbaar gesteld voor het schadeherstel en voor de versterking?

Voor de vergoeding van de schade is geen maximumbedrag genoemd. Alle door gaswinning veroorzaakte schade wordt vergoed, zeggen Shell en minister Wiebes altijd. Voor de versterking is door het kabinet 400 miljoen euro gereserveerd. Dat is voor 1500 tot 11.000 panden.

Hoeveel het uiteindelijk wordt, is nog niet duidelijk. Dat moet uit fysieke inspecties blijken. Versterking kan betekenen dat alleen muren worden gestut, maar het kan ook betekenen dat een heel gebouw, één huis of rijtjes huizen moeten worden gesloopt en opnieuw opgebouwd.

Bekijk ook;

Gefrustreerde Groningers in tranen bij bezoek Wiebes: ‘Er gebeurt niks’

Overheidsingrijpen leidt nog niet tot snellere afhandeling gaswinningsclaims

Mark (24) wil de toekomst van zijn Groningse dorp veiligstellen

Wiebes ziet niets in ‘generaal pardon’ voor schadeafhandeling Groningen

NU 16.01.2019 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) vindt het geen goed idee om de bijna achttienduizend openstaande schademeldingen als gevolg van de gaswinning in Groningen in één klap te vergoeden zonder tussenkomst van andere partijen.

Zo kan het “stuwmeer” aan schademeldingen sneller worden afgehandeld, denken de partijen.

Alle partijen in de Tweede Kamer zijn het erover eens dat dit proces sneller moet. “We moeten gewoon aan de gang”, erkende ook Wiebes meerdere keren. Alleen blindelings alle schades vergoeden, is volgens de bewindsman niet uitvoerbaar.

De precieze schade is niet altijd bekend, zei Wiebes. “Soms staat er alleen een telefoonnummer in het systeem”. Daardoor is het volgens hem ook niet mogelijk een voorschot van een bedrag te betalen, zoals 50Plus voorstelde. “We hebben een bassin van schademeldingen. Dan weten we alleen de lengte van de scheur. Als ik twee derde van een onbekend bedrag moet betalen, dan sta ik met de mond vol tanden.”

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer snapt dat er risico’s zitten aan deze oplossing, maar hij verweet Wiebes dat hij redeneert vanuit de technocratie. “Mensen zijn al jaren bezig. Er komen steeds meer rechtszaken bij”, aldus Nijboer.

Minister noemt plan van gemeenten ‘veelbelovend’

Wiebes ziet wel iets in een maandag geopperd plan door zeven gemeenten in Groningen, de Commissaris van de Koning René Paas, de Groninger Bodembeweging en het Groninger Gasberaad.

De partijen stellen onder andere voor om aannemers direct de schade te laten herstellen, zonder tussenkomst van inspecteurs en schadeopnemers. Pas als de schade boven de 10.000 euro komt of als de schade niet is veroorzaakt door de gaswinning, volgt er alsnog een inspectie.

Wiebes noemde het voorstel “veelbelovend”, maar wil het wel eerst voorleggen aan de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG), de onafhankelijke overheidsinstantie die vorig jaar het schadeloket van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) heeft overgenomen.

Wiebes heeft sinds de TCMG in het leven is geroepen veertienduizend schades “geërfd”. Daarvan is een deel afgehandeld, maar er komen ook nieuwe meldingen bij. Om de operatie te versnellen, zijn er meer schadeopnemers aangetrokken, die nemen nu zo’n vierhonderd schades per week op. Dat is een stuk meer dan een paar manden geleden, maar Wiebes vindt het aantal nog steeds krap.

Kamer vindt dat Wiebes problemen te traag aanpakt

Kamerbreed leeft het gevoel dat het schadeherstel te traag gaat. De parlementariërs manen Wiebes daarom tot haast. “Het lijkt alsof de minister het laat versloffen want er is te weinig geld en er zijn te weinig experts”, zei CDA-Kamerlid Agnes Mulder. Haar bekruipt het gevoel dat de schadeafhandeling nu geen verbetering is vergeleken met de NAM. “Ik ben er helemaal klaar mee.”

SP’er Sandra Beckerman verweet de bewindsman dat hij een Haagse werkelijkheid creëert die geen recht doet aan de echte werkelijkheid van de Groningers die moeten wachten op “talloze instanties” voordat hun schade wordt hersteld en vergoed.

Nijboer heeft er geen vertrouwen in dat de problemen nu goed worden aangepakt. “We schieten geen fluit op.”

Tom van der Lee (GroenLinks) pleitte voor een parlementaire enquête over de Gaswinning in Groningen en de gevolgen ervan, een oproep die de partij vorig jaar ook deed. Maar net als toen willen coalitiepartijen CDA, D66 en ChristenUnie hier serieus over nadenken, maar daarvoor is het nu nog te vroeg. “Ik begrijp de wens, maar de veiligheid staat nu voorop”, zei D66’er Matthijs Sienot.

Lees meer over: Eric Wiebes Gaswinning Groningen

Wiebes: Dit jaar gaat hersteloperatie Groningen écht beginnen

AD 16.01.2019 Het herstel van de woningen met aardbevingsschade in Groningen gaat dit jaar echt van start. Die belofte deed minister Wiebes (Economische Zaken) vanmiddag vlak vóór het Kamerdebat over deze kwestie.

,,Het jaar 2018 stond in het teken van overleg, papier, beleid en verordeningen. Daar hebben de mensen in de huizen natuurlijk helemaal niets van gemerkt. Maar 2019 moet het jaar worden waarin we het allemaal gaan uitvoeren’’, aldus Wiebes tijdens een SP-bijeenkomst waar ook bewoners van het aardbevingsgebied aanwezig waren.

De minister, die uit handen van Kamerlid Sandra Beckerman een zwartboek in ontvangst nam, zegt de zorg van iedereen in de regio te delen ‘dat we nu aan de gang moeten’. 

Wiebes: ,,We moeten mensen laten zien dat – als hun huis risicovol is – het bekeken wordt, dat wordt vastgesteld wat er aan moet gebeuren en dat we dan ook beginnen met die maatregelen.’’

Twijfels

Dit moet het jaar worden dat men ook in Groningen ziet dat er wat gebeurt, aldus Eric Wiebes, minister van Economische Zaken.

De bewindsman denkt dat inmiddels aan alle startvoorwaarden is voldaan, zei hij vanmiddag. ,,Al hoor ik vanuit de regio twijfels. Daar gaan we opnieuw bovenop zitten. Want dit moet het jaar worden dat men ook in Groningen ziet dat er wat gebeurt. Uiteindelijk moet de veiligheid zo zijn toegenomen dat we langzaam vergeten dat er ooit gas werd gewonnen en dat we kunnen werken aan de toekomst.’’

Daarvoor zijn middelen beschikbaar, aldus Wiebes. ,,Het is dus belangrijk dat de gaswinning zo snel mogelijk naar beneden gaat. Het gaat nu al in een razend tempo, maar ook daar hebben de mensen in de huizen ook zelf niks van gezien. Dat moet veranderen.’’

De minister gaf aan zo snel mogelijk te hebben gewerkt afgelopen jaar, onder meer in het overleg met de NAM. Die maatschappij is nu al grotendeel geen partij meer bij het herstelproces en moet helemaal uit beeld verdwijnen, beloofde Wiebes.

SP-Kamerlid Sandra Beckerman overhandigt een zwartboek over de gaswinning aan minister Wiebes © Algemeen Dagblad

Kamer is Wiebes’ gedraal over Groningen zat

AD 16.01.2019 Minister Wiebes (Economische Zaken) moet nu eindelijk haast maken met het versterken van de woningen in het Groningse aardbevingsgebied. Ook de afhandeling van de schade duurt te lang. Het geduld van de Tweede Kamer met de minister raakt op.

© ROBIN UTRECHT

Een ruime Kamermeerderheid, inclusief coalitiepartijen VVD, CDA en D66, wil dat Wiebes nu met geld en mankracht over de brug komt om de schade aan huizen door de gaswinningen te herstellen en woningen te verstevigen. ,,Het wordt hoog tijd dat we aan de slag gaan”, zegt CDA-Kamerlid Agnes Mulder. ,,De minister heeft eerder aangegeven dat geld niet het probleem is. Wat dan wel? Dat willen wij vandaag tijdens een Kamerdebat graag van hem weten.’’

In Groningen zijn de inwoners van het aardbevingsgebied Wiebes inmiddels flink zat. Nadat hij vorig jaar aankondigde dat de gaskraan versneld dicht gaat, steeg hij snel in populariteit. Maar van die populariteit bleef weinig over toen daarna bleek dat er in de praktijk weinig veranderde. Er zijn nog zo’n achttienduizend onafgehandelde schadeclaims.

Er moeten minstens vijftienduizend panden worden versterkt. En er zijn Groningers die al twee jaar wachten op een advies voor wat er moet gebeuren om hun huis aardbevingsbestendig te maken. In een brief roepen de gemeenten in Groningen en de provincie de Tweede Kamer gisteren op Wiebes onder druk te zetten.

Onverteerbaar

Minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat (VVD). © ANP

Zelf herhaalde de minister bij een bezoek aan het gebied maandag dat geld geen rol speelt, maar dat de inwoners nog even geduld moeten hebben. Volgens hem is er al veel geregeld, maar zijn er te weinig mensen om al het werk uit te voeren.

Wiebes’ eigen partij de VVD begrijpt dat alle Groningers al te lang zitten te wachten op de uitvoering. Maar dat moet wel afgelopen zijn. ,,Ik wil heel graag van de minister weten wat de daadwerkelijke uitvoering nu tegenhoudt. Regel het minister, en zeg tegen ons of de regio wat je daarvoor nog nodig hebt,’’ zegt Kamerlid Dilan Yesilgoz.

D66 noemt het ‘onverteerbaar’ dat burgers en de gemeenten in Groningen niet ruimhartig worden geholpen, zoals eerder is beloofd. ,,Ze hebben als het ware een deuk in hun auto gekregen door de schuld van een ander, maar die wordt om onduidelijke redenen steeds maar niet gerepareerd”, aldus Kamerlid Matthijs Sienot.

Boter bij de vis

Oppositiepartij PvdA wil nog een stapje verder gaan. Kamerlid Henk Nijboer pleit voor een algemene coulanceregeling. ,,Zet een dikke streep onder de 17.500 dossiers die er nog liggen en die een tijdige afhandeling van nieuwe meldingen onmogelijk maken. Combineer in de toekomst schadeafhandeling en versterking. En vooral: bied je excuses aan voor de waardeloze schadeafhandeling.”

Sandra Beckerman (SP) hoopt dat de regeringspartijen nu boter bij de vis doen en minister Wiebes zullen dwingen om te handelen. ,,De Groningers zijn echt gesloopt door deze slepende kwestie. Ze moeten jarenlang wachten in een onveilig huis. Dat kan niet langer.”

Raad van State buigt zich 17 januari na spoedverzoeken over gaswinning

NU 09.01.2019 De afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State buigt zich op donderdag 17 januari over de spoedverzoeken over het gasbesluit van minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat).

De individuele bezwaarmakers willen dat het besluit van Wiebes in de tussentijd wordt geschorst en dat de gaswinning van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) naar nul gaat.

De uitspraak van de voorzieningenrechter zal een paar weken na de zitting plaatsvinden, laat de Raad van State weten.

In totaal zijn 26 beroepsschriften binnengekomen. “Onder de bezwaarmakers zijn een groot aantal individuele burgers, maar ook de provincie Groningen, negentien Groningse gemeenten, twee waterschappen, de Groninger Bodem Beweging en het Groninger Gasberaad. ”

Zowel in 2015 als in 2017 boog de Raad van State zich over gasbesluiten na bezwaren van de Groningers.

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Overheidsingrijpen leidt nog niet tot snellere afhandeling gaswinningsclaims

NOS 08.01.2019 De oprichting van een nieuw loket voor de schadeafhandeling door de gaswinning in Groningen heeft nog niet geleid tot een snellere afhandeling. De Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG) bevestigt berichtgeving in de Volkskrant dat er vorige jaar ruim 2400 claims zijn afgewikkeld. Bij de NAM was dat twee jaar eerder nog ruim 24.000. Voor dit jaar wordt beterschap verwacht.

Precies een jaar geleden was er bij Zeerijp een aardbeving met een kracht van 3,4. De overheid besloot daarna om het afhandelen van de bevingsschade in eigen hand te nemen. Daarvoor werd de TCMG werd opgericht.

De schadeclaims werden voor die tijd afgehandeld door de NAM zelf, die daarvoor het Centrum Veilig Wonen in de hand had genomen. De bedoeling was dat de schadeclaims voortaan sneller en ruimhartiger zouden worden afgehandeld. Uit cijfers blijkt nu dat daar in het eerste jaar nog weinig van terecht is gekomen.

Onafhankelijke experts

Er werden 13.472 claims overgenomen van de NAM. In 2018 kwamen daar nog ruim 6600 nieuwe claims bij. Aan het einde van het jaar waren er in totaal 17.500 zaken nog niet afgehandeld.

De TCMG zegt in een reactie dat er tijd nodig was en verwacht dat de achterstand in 2019 weggewerkt zal worden. De instantie kampte met een gebrek aan onafhankelijke experts om de omvang van de schade vast te stellen. Dat probleem is nu opgelost.

“We hadden in het begin maar vijftien onafhankelijke experts, waar het er zestig hadden moeten zijn. We hebben nu meerdere partijen die deskundigen leveren. Daar zien we nu het effect van”, vertelt woordvoerder Jouke Schaafsma van TCMG.

Bij het loket komen ongeveer 100 schademeldingen per week binnen. Met de inzet van de nieuwe deskundigen kan de instantie nu zo’n 350 schadeopnames per week doen. Daarmee kan de achterstand worden ingelopen.

“Het is wel zaak dat de Groninger dat ook gaat merken. Dat is op dit moment nog onvoldoende aan de gang, maar we hebben wel de indruk dat dit de komende weken gaat gebeuren”, zegt Schaafsma.

Prognoses

Susan Top van het Groninger Gasberaad vindt dat positieve verwachting van de TCMG vooral is gebaseerd op prognoses. “We moeten vooral ons hart vasthouden als er weer een stevige beving is. Dan stroomt het net zo hard weer vol”, zegt zegt ze bij het NPO Radio 1 programma Spraakmakers.

Top houdt dan ook vast aan een generaal pardon voor de groep Groningers die heel lang wacht op een schadevergoeding. “Dat is vooral bedoeld om lucht te creëren. Laat een aannemer beoordelen hoe groot de schade is en beoordeel zijn bevindingen. Dan ben je een hele grote bulk kwijt.”

Zo’n 135 huizen die onveilig of onverkoopbaar waren, zijn in de afgelopen vijf jaar opgekocht door de NAM. Bijna de helft van die huizen staat leeg, een aantal zijn gesloopt, de rest vond een nieuwe eigenaar. Mark van Dijken kocht een huis van de NAM. Het zou anders gesloopt worden. Met hulp van zijn vader en opa is het huis opgeknapt en aardbevingsbestendig geworden:

Video afspelen

Mark kocht zijn huis van de NAM en is nu helemaal van het gas af

Bekijk ook;

Ruim 80 procent oude bevingsschade Groningen afgehandeld

Minister Wiebes op bezoek in Zeerijp, na de beving van 8 januari vorig jaar. Beeld ANP

Speciaal loket krijgt duizenden Groningse schadeclaims niet weggewerkt: ‘We staan er slechter voor dan een jaar geleden’

VK 08.01.2019 Een jaar na de zware aardbeving bij Zeerijp kampt Groningen met een uitdijend stuwmeer van duizenden onverwerkte schadeclaims. De overheid heeft het afhandelen van bevingsschade vorig jaar overgenomen van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) en daarvoor een nieuw loket opgericht: de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG). Die instantie slaagt er niet in de achterstand weg te werken.

Op 19 maart 2018 ‘erfde’ de TCMG 13.472 schades van het Centrum Veilig Wonen, het commerciële bedrijf dat tot dan toe de bevingsschade afhandelde namens de NAM. In 2018 kwamen daar 6.611 nieuwe meldingen bij, terwijl TCMG slechts 2.478 claims afhandelde. Per saldo zijn er vorig jaar dus 4.133 onverwerkte schadeclaims bijgekomen. De teller staat nu op ruim 17.500 open dossiers.

De aardbeving bij Zeerijp op 8 januari 2018, dinsdag precies een jaar geleden, was met een kracht van 3,4 op de schaal van Richter en 5.654 schademeldingen een keerpunt in het gasdossier. Het was de zwaarste beving sinds die in augustus 2012 bij Huizinge (3,6 op de schaal van Richter). Meteen erna bracht minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) de schadeafhandeling onder overheidsregie. Amper drie maanden later kondigde het kabinet aan de gaswinning in Groningen zo snel als mogelijk te staken, uiterlijk in 2030.

Van de belofte dat de afhandeling van schade door de overheid sneller en ruimhartiger zou verlopen, komt echter nog weinig terecht. ‘Wij moesten bijna een jaar wachten voordat er een expert langskwam. Vervolgens zou het lekkende raam aan ‘extreme klimatologische omstandigheden’ te wijten zijn’, zegt gedupeerde Luuk Knol uit Garmerwolde. ‘Alsof we in Siberië wonen. Een eerdere schade in dezelfde gevel werd door de NAM vlot vergoed.’

‘Zorgvuldigheid kost tijd’

De TCMG werkt volgens de principes rechtvaardig, ruimhartig, onafhankelijk, voortvarend en met de mens centraal, zegt woordvoerder Jouke Schaafsma. ‘Dat klinkt prachtig, maar een goede balans vinden is razend ingewikkeld. Rechtvaardig en ruimhartig vraagt om zorgvuldigheid, en zorgvuldigheid kost tijd.’ Sinds kort zijn volgens hem de benodigde deskundigen in touw. ‘We lopen, maar moeten sprinten. We hopen dat eind 2019 de overgedragen claims zijn weggewerkt.’

In correspondentie met gedupeerden waarschuwt het schadeloket voor een wachttijd van 10 tot 15 maanden. De TCMG moest vorig jaar met stoom en kokend water aan de slag, zegt Schaafsma. ‘Er was een website, de telefoon ging over, maar ongelooflijk veel was nog niet geregeld.’

In de overgedragen dossiers stond vaak niet meer dan een adres. Van de benodigde zestig deskundigen waren er bovendien maar 15 beschikbaar. Schaafsma: ‘Daardoor konden we niet de vaart maken waarop we hoopten. Je kunt niet vanachter een bureau zeggen: die scheur gaan we vergoeden.’

Wanhoop

Volgens secretaris Susan Top van het Groninger Gasberaad leeft ten onrechte het beeld dat nu de gaskraan versneld dichtgaat, ‘het wel geregeld is’ in Groningen. Afgelopen jaar pompte de NAM 20 miljard kuub gas uit Groninger bodem. De stroperige schadeafwikkeling, waardedaling van woningen en de grote onzekerheid over het versterken van huizen, drijven volgens Top tot wanhoop. ‘Vijf jaar geleden was het dichtdraaien van de gaskraan dé oplossing geweest. Nu is de chaos op alle fronten toegenomen. Mensen moeten weten waar ze aan toe zijn.’

‘Tragisch genoeg staan we er slechter voor dan een jaar geleden’, zegt provinciebestuurder Eelco Eikenaar (SP). ‘Het voornemen is mooi, maar de gaskraan is nog niet dicht. Ondertussen heeft de versterking een jaar praktisch stilgelegen en zitten we nu met een technocratische aanpak waarin een computermodel van de NAM bepaalt welke huizen versterkt worden. Dat maakt mensen wanhopig, woedend en in het ergste geval apathisch.’

Minister Wiebes laat via een woordvoerder weten dat hij niet tevreden is over het tempo waarmee de afhandeling van schademeldingen door het nieuwe publieke loket op gang komt. ‘De minister heeft die zorgen ook eerder al overgebracht aan de TCMG en aangedrongen op maatregelen. De TCMG heeft inmiddels maatregelen genomen.’ Naar verwachting zal eind dit jaar de huidige werkvoorraad zijn weggewerkt.

De conclusie van het Gasberaad is dat tempo maken en gedetailleerd schadeoorzaken willen vaststellen niet samengaan. ‘Het is tijd voor een onorthodoxe aanpak, een generaal pardon’, aldus Top. ‘Mensen wachten al veel te lang.’

RECONSTRUCTIE

Één klap sloeg alle twijfel weg: hoe Wiebes besloot de gaskraan dicht te draaien
Een jaar geleden beeft de aarde in het Groningse Zeerijp zo hard, dat minister Wiebes een beslissing neemt: de aardgaswinning in Groningen moet worden beëindigd. Maar hoe overtuigt hij de rest van het kabinet? Een reconstructie van een pijnlijk besluit.

Meer over; TCMG Groningen Eric Wiebes economische sector economie, business en financiën Jouke Schaafsma Susan Top Zeerijp Jurre van den Berg

‘Ook de overheid krijgt geen vat op stuwmeer schade­claims gaswinning’

AD 08.01.2019 Een jaar na de zware aardbeving bij Zeerijp kampt Groningen met een uitdijend stuwmeer van duizenden onverwerkte schadeclaims, zo schrijft de Volkskrant. De overheid heeft het afhandelen van de bevingsschade vorig jaar overgenomen van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) en daarvoor een nieuw loket opgericht: de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG). Die instantie slaagt er echter niet in de achterstand weg te werken.

Op 19 maart 2018 ‘erfde’ de TCMG 13.472 schades van het Centrum Veilig Wonen, het commerciële bedrijf dat tot dan toe de bevingsschade afhandelde namens de NAM. In 2018 kwamen daar 6.611 nieuwe meldingen bij, terwijl TCMG slechts 2.478 claims afhandelde. Per saldo zijn er vorig jaar dus 4.133 onverwerkte schadeclaims bijgekomen. De teller staat nu op ruim 17.500 open dossiers.

Van de belofte dat de afhandeling van schade door de overheid sneller en ruimhartiger zou verlopen, komt dus nog weinig terecht. In correspondentie met gedupeerden waarschuwt het schadeloket voor een wachttijd van 10 tot 15 maanden. Sinds kort zijn volgens een woordvoerder van TCMG de benodigde deskundigen in touw. ,,We hopen dat eind 2019 de overgedragen claims zijn weggewerkt.’’

Groningen vorig jaar minder vaak getroffen door aardbevingen

NU 07.01.2019 Groningen is in 2018 minder vaak getroffen door aardbevingen, meldt het KNMI maandag. In totaal lag het aantal bevingen als gevolg van de gaswinning op 90, tegen 123 in 2017.

Ook was er vorig jaar minder vaak een beving met een magnitude van 1.5 of hoger: in 2018 ging het om vijftien van zulke bevingen, een jaar eerder waren het er achttien.

In januari werd Zeerijp getroffen door de zwaarste aardbeving in vijf jaar tijd. Op 8 januari schudde de grond en ontstond er veel schade door de beving met een magnitude van 3.4.

Vorig jaar gaf minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) te kennen dat de gaswinning voor 2030 helemaal moet zijn stopgezet. Dit wordt onder meer bereikt door de bouw van een stikstoffabriek, waarmee gas uit het buitenland omgezet kan worden naar gas dat in Nederland kan worden gebruikt.

Vanaf 2023 verwacht Wiebes nog maar 5 miljard kuub per gasjaar te pompen. De gaswinning ligt nu op 21,6 miljard kuub.

Overigens zijn de provincie Groningen, zeventien van de twintig gemeenten in de provincie, twee waterschappen en de betrokken veiligheidsregio naar de rechter gestapt om de gaswinningsplannen aan te vechten.

Ze zijn van mening dat er te weinig is gekeken naar de rechten van de Groningers en er zou niet genoeg gedaan worden aan de versterkingsoperatie van de panden in het aardbevingsgebied.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Het Groningse Middelstum, met links het huis van Mark NOS / Pauline Broekema

Mark (24) wil de toekomst van zijn Groningse dorp veiligstellen

NOS 28.12.2018 “Ook aan de wandel?” Het zijn terloopse vragen die je in Middelstum stelt als je elkaar op straat tegenkomt. Mark van Dijken groet een oudere dorpsgenoot die aan zijn dagelijkse rondje bezig is. We staan voor de woning die hij binnenkort hoopt te betrekken.

De NAM heeft in het aardbevingsgebied in Groningen de afgelopen vijf jaar 137 woningen opgekocht. Omdat ze onveilig of onverkoopbaar waren. Bijna de helft (61) van die huizen staat leeg en twintig zijn er gesloopt, de rest vond een nieuwe eigenaar. Een van hen is Mark uit Middelstum.

Hij kocht het huis uit volle overtuiging. Omdat het een prachtige woning is. En omdat hij, als jongere (24 jaar), de toekomst van zijn dorp zeker wil stellen.

Mijn vader zag meteen de mogelijkheden. Die wist dat dit weer een prachtig huis kon worden, Mark.

Een kraan tilt twee schoorstenen op het huis. Met die kenmerkende afdekplaat, zodat het huis weer de contouren krijgt van weleer. De woning is zeker 200 jaar oud, was verwaarloosd en droeg sporen van zware aardbevingsschade en zou plat gaan. De NAM had het aangekocht en ging voor sloop.

De gemeente verzette zich, want als de woning zou verdwijnen werd het beschermde dorpsgezicht ernstig aangetast. De familie Van Dijken toonde belangstelling.

Voorrecht

Zowel de vader als de grootvader van Mark zitten in de aannemerij. “Mijn vader zag meteen de mogelijkheden. Die wist dat dit weer een prachtig huis kon worden.” De gemeente steunde ze en zo lukte het om de woning aan de Burchtstraat voor een mooie prijs te kopen.

Mark heeft het geluk dat ze alleen geld uitgeven aan het materiaal, loonkosten worden niet gemaakt. Dat realiseert hij zich en noemt hij een uniek voorrecht en voordeel. “Alles doen we tussen de bedrijven door, dat betekent wel dat we al twee jaar bezig zijn, maar zo is het wel betaalbaar.”

Bekijk hier de uitgebreide reportage die Pauline Broekema maakte over het huis van Mark:

Video afspelen

Mark kocht zijn huis van de NAM en is nu helemaal van het gas af

Al is het nog niet af, Mark kan zijn geluk niet op met zijn woning. Het stond voor hem vast dat als hij zelfstandig zou gaan wonen het Middelstum moest zijn. Met de stad heeft hij niets. De enige band is dat hij er in het ziekenhuis werd geboren.

In Middelstum waar hij opgroeide en waar zijn familie woont voelt hij zich thuis. Om de menselijke maat, omdat je elkaar kent, om het verenigingsleven. Om de ruimte. Omdat hij er kan zijn wie hij is.

Ik dacht, nu wordt het tijd om het te laten weten. Dit is dus Mark.

Mark over het moment dat hij uit de kast kwam

Enkele jaren geleden ging de regenboogvlag uit, zodat iedereen wist dat hij uit de kast was gekomen. “Ik dacht, nu wordt het tijd om het te laten weten. Dit is dus Mark.” Hij werkt bij een veehouder na zijn mbo-opleiding dierverzorger. Vertelt over zijn rampzalige cito-score op de basisschool. “Als ik moest rekenen werd het chaos in mijn hoofd.”

Zijn onderwijzer geloofde in hem, in tegenstelling tot de mevrouw van een onderwijsinstelling die met haar vragenlijst langskwam. Die jongen gaat niet naar het speciaal onderwijs, liet hij haar weten en zo gebeurde.

“Mooi werk hè”, zegt hij terwijl hij in de stal de koeien aansluit op de melkmachine. Altijd natuur om zich heen. Ook vanuit de werkplaats van zijn vader kijk je uit over de weilanden. In de zomer is het er druk met weidevogels. “Mooier dan dit is er niet.” Maar het is meer dan de voorkeur voor groen en verte dat hem bindt aan Middelstum.

Mark aan het werk met de koeien NOS / Pauline Broekema

Hij vindt er historie, niet meer kerkelijk komt hij toch nog graag in de middeleeuwse Sint-Hippolytuskerk. Het gaat hem aan het hart wat de aardbevingen met het prachtige kerkgebouw hebben gedaan.

Er lopen scheuren door de fresco’s, hij vertelt hoe buurtbewoners tijdens de zware beving van Huizinge de klokken van het carillon hoorden. Niks lieflijks aan, maar angstaanjagend.

Geen geouwehoer

Zijn beslissing in het dorp te wonen heeft nog een reden. Als jongeren wegtrekken dan loopt het dorp leeg, dan wonen er alleen nog ouderen en sluiten de winkels. En dan, denkt hij, heeft de NAM vrij spel, want wat moet je verder met een leeg dorp?

De mensen in de streek waar hij woont, het Hogeland, lijden onder de bevingen. Voor hem voelt het als een triomf. Een teken dat het ook anders kan. Dat merkt hij ook aan de reacties. Het huis is aardbevingsbestendig gemaakt en gas komt zijn woning niet in. “Geen geouwehoer meer.”

Als actief lid van de Historische Vereniging Middelstum onderzocht hij uiteraard de geschiedenis van zijn nieuwe huis. Toen hij het kocht zat er in de voorpui een etalageruit, een erfenis van lang geleden toen er onder meer een klokkenwinkel was gevestigd.

Rond de vorige eeuwwisseling had een ondernemer nog geprobeerd er een slagerij te vestigen, maar dat werd tegengehouden door de buurt die vreesde voor de opslag van slachtafval en afvalwater dat door het ontbreken van een riool op straat zou stromen.

Hij appte me toen ik aan het melken was. Wat ik nu gevonden heb!

Mark over een bijzondere vondst in zijn huis

Het absolute pronkstuk van het huis werd ontdekt door zijn vader toen die voorzichtig de muren ontdeed van betimmering. Om ruimte te maken in de woonkamer verwijderde hij een tussenwand.

“Hij appte me toen ik aan het melken was. Wat ik nu gevonden heb!” Het is de kroon op het werk. “Als het huis was afgebroken had niemand geweten dat ze er nog zaten. Dan was het één hap met de grijper geweest en was alles in de bouwcontainer terechtgekomen en afgevoerd.”

Achter krantenpagina’s

Achter schrootjes, behang en pagina’s van Het Nieuwsblad van het Noorden uit 1927 vond de vader van Mark deuren van twee bedsteden. Op een bruine ondergrond zijn met potlood pilaren getekend en voorzien van versieringen en de deuren kregen getekende panelen.

Mark noemt ze de schat van zijn huis. Er is al een kenner bij geweest die het erfgoed heel bijzonder noemt. Ook kreeg hij telefoontjes van mensen die ze graag willen overnemen.

De woonkamer met links de bedstede deuren NOS / Pauline Broekema

Maar ze worden gerestaureerd en blijven in het huis waar ze altijd zaten. De deuren waar hele levens zich achter voltrokken hebben. Waarachter is geslapen, gevreeën, geleden en gestorven. Waarachter kinderen geboren zijn. Aan de Burchtstraat in Middelstum. Het huis van Mark van Dijken.

Het is vandaag, na 34 jaar dienstverband, de laatste werkdag van Pauline Broekema bij de NOS, dit was de laatste reportage die ze maakte. Online redacteur Lambert Teuwissen blikte met haar terug op al die jaren:

Bekijk ook;

Pauline Broekema neemt na 34 jaar afscheid: ‘Kijken, kijken, kijken’

KNMI telde dit jaar 113 aardbevingen, overgrote meerderheid in Groningen

NU 21.12.2018 Het KNMI telde dit jaar in totaal 113 aardbevingen in ons land. De meeste, 87, deden zich voor in het aardgasgebied in Groningen. Vijftien daarvan hadden een magnitude boven de 1.5, blijkt vrijdag uit een voorlopig jaaroverzicht van het meteorologisch instituut.

De zwaarste aardschok was op 8 januari in het Groningse Zeerijp. Die had een magnitude van 3.4, wat uitzonderlijk hoog is voor de provincie. De beving was bijna even zwaar als die in 2012 in Huizinge, die een magnitude van 3.6 had en honderden schademeldingen tot gevolg had.

Ook in Noord-Holland vond dit jaar een aardbeving plaats die door gaswinning werd veroorzaakt. Dat gebeurde op 5 juni in Warder. De trilling met een magnitude van 2.5 werd veroorzaakt door gaswinning in het nabijgelegen Middelie-veld, ten noordoosten van Purmerend. Er had sinds 2015 geen beving meer plaatsgevonden in Noord-Holland.

Limburg had deze zomer te maken met een reeks natuurlijke bevingen, door spanningen in de aardkorst. Tussen 23 juli en 8 augustus waren er elf aardbevingen in de buurt van Heerlen en Landgraaf, met magnitudes tussen de 0.5 en 2.4.

In totaal kende Limburg dit jaar zeventien natuurlijke bevingen. Daarnaast was er één beving bij Velden, die mogelijk samenhangt met de winning van aardwarmte.

Lees meer over: aardbeving Binnenland

Er waren dit jaar 113 aardbevin­gen in Nederland

AD 21.12.2018 Het KNMI telde dit jaar in totaal 113 aardbevingen in ons land. De meeste (87) deden zich voor in het aardgasgebied in Groningen.

Vijftien daarvan hadden een kracht boven de 1,5, zo blijkt uit een voorlopig jaaroverzicht van het KNMI. De zwaarste aardschok was op 8 januari in het Groningse Zeerijp. Die had een kracht van 3,4, bijna even zwaar als die in 2012 in Huizinge (3,6).

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Ook in Noord-Holland vond een aardbeving plaats die door gaswinning werd veroorzaakt. Dat gebeurde op 5 juni in Warder. De trilling met een kracht van 2,5 werd veroorzaakt door gaswinning in het nabijgelegen Middelie-veld, ten noordoosten van Purmerend.

Limburg had deze zomer te maken met een reeks natuurlijke bevingen, door spanningen in de aardkorst. Tussen 23 juli en 8 augustus waren er elf aardbevingen met magnitudes tussen de 0,5 en 2,4. In totaal kende Limburg dit jaar zeventien natuurlijke bevingen. Daarnaast was er één beving die mogelijk samenhing met de winning van aardwarmte (geothermie),  bij Velden.

Het KNMI waarschuwde in mei voor meer én zwaardere aardbevingen in Groningen. Ook als de gaskraan dichtgaat, moet rekening worden gehouden met een klap van 5 op de schaal van Richter.

VS: boycot Russisch gas

Telegraaf 19.12.2018 De Amerikaanse ambassadeur Pete Hoekstra waarschuwt Nederland voor de import van Russisch gas. Hij doet dat via een brief in De Telegraaf. „Geef de Russen niet de macht over jullie gasvoorziening”, is zijn boodschap.

De VS, zelf ook gasleverancier, roept alle ’Europese bondgenoten’ op zich te verzetten tegen de Russische pijplijn Nord Stream 2, die eind 2019 Europese landen van gas gaat voorzien. „Anders geven ze Moskou ook de macht om jullie gaskraan dicht te draaien wanneer het hen uitkomt”, redeneert Hoekstra.

„Dat hebben de Russen al eens eerder gedaan. Rusland blijft zijn buurlanden bedreigen en probeert westerse overheden op verschillende manieren te destabiliseren. Nord Stream 2 geeft de Russische president Poetin een nieuw wapen in handen om deze schandelijke acties voort te zetten.”

Nord Stream 2 wordt afgezonken in de Baltische Zee en komt via Duitsland Europa binnen. Door het terugdraaien van de gaskraan in Groningen is ons land voor het eerst afhankelijk van importgas.

Bekijk ook:

’Geef de Russen geen macht over jullie gas’

Bekijk meer van; gas verenigde staten (vs) rusland

Drentse VVD’ers boos over gaswinning

Twaalf raadsfracties hebben een open brief gestuurd aan minister Wiebes en de VVD in de Tweede Kamer.

NOS 18.12.2018 VVD’ers in Drenthe protesteren tegen het recente gaswinningsbesluit van minister Wiebes. De bewindsman, zelf ook lid van de VVD, bepaalde onlangs dat de NAM gas mag winnen in kleine velden in onder meer Noord- en Midden-Drenthe.

In een open brief aan Wiebes en aan de VVD in de Tweede Kamer vragen alle twaalf VVD-gemeenteraadsfracties in Drenthe het besluit te heroverwegen. De raadsleden benadrukken dat er veel onrust is onder de bewoners. Volgens de briefschrijvers lopen de bewoners door de winning redelijk veel kans op een beving en daarmee op schade aan hun huis.

Als de winning per se moet doorgaan, willen de briefschrijvers net zo’n schadeprotocol als in Groningen. Volgens de VVD’ers in Drenthe is er sprake van rechtsongelijkheid. “Waarom moet Drenthe eerst dezelfde strijd aangaan die onze Groninger medeburgers al gestreden hebben?”, staat in de brief.

Een woning met schade, veroorzaakt door aardbevingen als gevolg van de gaswinning. © ROBIN UTRECHT

Overheid in Groningen vecht gaswinning aan bij hoogste rechter

AD 18.12.2018 Groningen stapt naar de rechter om de gaswinningsplannen van het kabinet aan te vechten. Er zou te weinig zijn gekeken naar de rechten en belangen van de bewoners. Ook zou het kabinet niet genoeg doen om huizen in het gebied te versterken en om schade af te handelen.

Gebouwen in Groningen raken beschadigd door aardbevingen als gevolg van de gaswinning. De zaak is aangespannen door de provincie Groningen, zeventien van de twintig gemeenten in de provincie, twee waterschappen en de veiligheidsregio. Zij gaan naar de Raad van State, de hoogste bestuursrechter.

Minister Wiebes (Economische Zaken) maakte vorige maand bekend gaswinning voor volgend jaar toe te staan. De winning moet wel dalen naar maximaal 19,4 miljard kubieke meter.

Nog 5000 Groningers willen vergoeding voor immateriële schade

NOS 11.12.2018 Ruim 5000 Groningers willen een schadevergoeding van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) voor de immateriële schade die ze hebben geleden door de gaswinning. Er is een gezamenlijke claim ingediend bij de rechtbank in Assen.

Dezelfde rechtbank wees in maart al een schadevergoeding toe aan 120 Groningers. De NAM is tegen die uitspraak in beroep gegaan, maar de advocaten van de nieuwe groep eisers willen niet op die uitspraak wachten.

Duizenden nieuwe gedupeerden

Volgens het advocatenkantoor hebben zich sinds maart duizenden nieuwe gedupeerden gemeld. Het gaat om woningeigenaren en een grote groep huurders die door huurorganisaties zijn gewezen op de mogelijkheid dat ze een schadevergoeding kunnen eisen.

Onder immateriële schade valt het aantasten van het woongenot. “Het gaat om angsten, zorgen en gevoelens van onveiligheid. Bovendien krijgen de gedupeerden te maken met toestanden bij het versterken van hun woning. Ze moeten tijdelijk ergens anders wonen en krijgen aannemers en schade-experts over de vloer”, zegt een van de advocaten.

Vergoedingssysteem

De gedupeerden willen dat de NAM aansprakelijkheid erkent. Ook willen ze dat de rechtbank zich uitspreekt over een vergoedingssysteem waarbij alle gevallen in verschillende categorieën worden verdeeld.

Volgens het advocatenkantoor moet uiteindelijk iedereen die immateriële schade heeft geleden door gaswinning in aanmerking komen voor een schadevergoeding.

Bekijk ook;

NAM ook aansprakelijk voor immateriële schade aardbevingen

In maart werd de eis van 120 Groningers al toegewezen. Sindsdien hebben zich duizenden nieuwe gedupeerden gemeld.

Actievoerders van Code Rood tijdens een zitblokkade voor de tankenpark van de NAM. Ⓒ ANP

Groningers claimen emotionele schade door gaswinning

Telegraaf 11.12.2018 Ruim vijfduizend Groningers eisen via de rechter een vergoeding van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) voor de emotionele schade die zij zeggen te ondervinden van de gaswinning en de daaruit voortvloeiende aardbevingen. „Dat gaat van mensen die angsten hebben tot en met mensen die niet meer thuis durven te slapen en bij de psychiater lopen”, licht advocaat Pieter Huitema toe.

De advocaat vraagt de rechtbank in Assen daarom een vergoedingssysteem goed te keuren waarin het leed in verschillende categorieën wordt onderverdeeld. „Er is een hoop leed geleden hier”, zegt hij.

Dezelfde rechtbank bepaalde in maart 2017 al dat de NAM aansprakelijk is voor de immateriële schade van 120 inwoners van het gaswinningsgebied waar aardbevingen voorkomen. De NAM ging in beroep. Op een uitspraak van het gerechtshof wil de raadsman niet wachten. „Dan zijn we zo anderhalf jaar verder. De eerste uitspraak sterkt ons enorm in de gedachte dat de NAM aansprakelijk is.”

Het hof is nog niet toe aan inhoudelijke behandeling. De rechters hebben de Hoge Raad vooraf gevraagd hoe bepaalde wetsartikelen uitgelegd moeten worden.

Voor de groep van 120 mensen die principieel al gelijk heeft gekregen, verwacht advocatenkantoor De Haan – waar Huitema werkt – binnen enkele weken concrete bedragen te vorderen.

Onder de circa vijfduizend Groningers die zich bij de nieuwe procedure hebben aangesloten, zijn zowel woningeigenaren als duizenden huurders. Zij zijn onder meer door de Woonbond gewezen op de mogelijkheid om schade te claimen.

Van elke gedupeerde is vastgelegd welke impact de aardbevingen op zijn of haar leven hebben. „Hun woongenot wordt ernstig geschaad en dat moet worden gecompenseerd”, vat Huitema hun problemen samen.

5000 Groningers eisen via rechter geld van NAM voor emotiescha­de

AD 11.12.2018 Ruim 5000 Groningers eisen via de rechter een vergoeding van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) voor de emotionele schade die zij zeggen te ondervinden van de gaswinning en de daaruit voortvloeiende aardbevingen.

,,Dat gaat van mensen die angsten hebben tot en met mensen die niet meer thuis durven te slapen en bij de psychiater lopen’’, licht advocaat Pieter Huitema toe.

De advocaat vraagt de rechtbank in Assen daarom een vergoedingssysteem goed te keuren waarin het leed in verschillende categorieën wordt onderverdeeld. ,,Er is een hoop leed geleden hier’’, zegt hij.

Dezelfde rechtbank bepaalde in maart 2017 al dat de NAM aansprakelijk is voor de immateriële schade van 120 inwoners van het gaswinningsgebied waar aardbevingen voorkomen. De NAM ging in beroep.

Lees ook;

Lees meer

Duizenden Groningse gebouwen onveilig: versterking moet sneller

Lees meer

Lees meer

Niet meer wachten

Op een uitspraak van het gerechtshof wil de raadsman niet wachten. ,,Dan zijn we zo anderhalf jaar verder. De eerste uitspraak sterkt ons enorm in de gedachte dat de NAM aansprakelijk is.’’

Het hof is nog niet toe aan inhoudelijke behandeling. De rechters hebben de Hoge Raad vooraf gevraagd hoe bepaalde wetsartikelen uitgelegd moeten worden.

Concrete bedragen

Voor de groep van 120 mensen die principieel al gelijk heeft gekregen, verwacht advocatenkantoor De Haan – waar Huitema werkt – binnen enkele weken concrete bedragen te vorderen.

Onder de circa 5000 Groningers die zich bij de nieuwe procedure hebben aangesloten, zijn zowel woningeigenaren als duizenden huurders. Zij zijn onder meer door de Woonbond gewezen op de mogelijkheid om schade te claimen.

Van elke gedupeerde is vastgelegd welke impact de aardbevingen op zijn of haar leven hebben. ,,Hun woongenot wordt ernstig geschaad en dat moet worden gecompenseerd’’, vat Huitema hun problemen samen.

Gasbesluit raakt werkgelegenheid Drenthe hardst

BB 07.12.2018Groningen en Drenthe moeten snel met een impactanalyse komen van de gevolgen van het terugdringen van de gaswinning voor de arbeidsmarkt in Noord Nederland. Daartoe roept Lambert Zwiers, voorzitter van VNO-NCW Noord, de provincies op. Vooral Drenthe vreest banenverlies.

Eerder dit jaar vroeg de Economic Board om een impactanalyse van de gevolgen zodat gemeenten en provincies maatregelen kunnen nemen in hun begroting. Volgens Zwiers tasten provincies nog steeds in het duister over de gevolgen van het gasbesluit voor de werkenden in hun gemeenten: ‘Er gaan vele duizenden banen bij de NAM en toeleveranciers verloren.

Om die werknemers aan nieuw werk te kunnen helpen moet duidelijk zijn hoe groot het probleem is en waar de problemen precies zijn.’ Zwiers wijst er op dat de gemeenten de probleemhouder zijn: ‘Daar kloppen mensen zonder baan als eerste aan voor hulp en sociale zorg.’

 

Geen exacte cijfers

Eerder stelde de werkgeversorganisatie het kabinetsbesluit directe en duizenden indirecte banen zou kunnen kosten. In 2015 verschenen berichten in de media dat in totaal 20.000 banen afhankelijk zijn van de gaswinning maar volgens hoogleraar Regionale Arbeidsmarktanalyse Jouke van Dijk en ING-econoom Henk van den Brink zijn deze cijfers veel te hoog.

Uit eigen onderzoek van VNO-NCW wordt het aantal geschat op 7.000. Exacte cijfers ontbreken nog, maar in sommige gemeenten is het banenverlies nu al merkbaar.

Haagse hulp

Toch verwacht wethouder Bé Schollema van Werk (PvdA) in de Groningse gemeente Loppersum dat de situatie de komende jaren gaat verbeteren. De gevolgen van het gasbesluit pakken voor zijn gemeente en veel andere Groningse gemeenten namelijk positief uit. ‘Door de combinatie van de aantrekkende economie en mensen die nodig zijn voor de herstelwerkzaamheden van gebouwen, verwachten wij een banengroei in de regio van meer dan 1.000 banen. Misschien wel meer dan 1.500 tot 2.000’, aldus Schollema.

Eerder maakte oud-minister Asscher van Sociale Zaken ruim 6 miljoen euro over om duizend Groningers aan het werk te helpen. Met dat bedrag worden laagopgeleiden geschoold en re-integratietrajecten gestart. Daarvan zijn onlangs de eerste honderden Groningers aan het werk gegaan.

Naast de economische groei en de herstelprogramma’s van huizen en gebouwen, begint ook het aantrekken van MKB-bedrijven in Groningen vruchten af te werpen. Bedrijven kunnen met steun uit de miljarden van Den Haag een goedkopere financiering krijgen of gunstiger voorwaarden bedingen.

Dat heeft er mede toe geleid dat bedrijven zich in de regio gaan vestigen en mensen zoeken. Zo is een metaalbedrijf op zoek naar 200 man terwijl een grote horeca-onderneming zijn investering kon rondbreien met de Haagse hulp.

Drenthe gevoeliger

In Drenthe worden de gevolgen van het gasbesluit ernstiger ingeschat. De oorzaak daarvan ligt in de economische structuur van de provincie en het ontbreken van grootschalige schade door bodemdalingen. Volgens een woordvoerder van de provincie is er daardoor minder werk voor renovatie en herstelwerkzaamheden.

Daarnaast worden de provinciehoofdstad Assen en omliggende gemeenten bovengemiddeld hard getroffen. Het hoofdkantoor van de NAM ligt namelijk in Assen en minstens de helft van de (meest hoogopgeleide) 1500 werknemers daar werkzaam. Er wordt in Drenthe dan ook gevreesd voor een braindrain.

Perspectief

Vorige week presenteerden de provincie, het bedrijfsleven, onderwijsinstellingen en de NAM werkgelegenheidsplan Drenthe 4.0 ‘Voortbouwen op de energie van Drenthe, een nieuw economisch perspectief’.

Erin wordt aangegeven hoe het wegvallen van 7.000 banen kan worden opgevangen en hoeveel geld daarvoor nodig is: ruim 150 miljoen euro. Het is onduidelijk of dat bedrag boven op de ruim 1 miljard euro moet komen, die al door Den Haag zijn toegezegd.

Lees het volledige artikel in Binnenlands Bestuur nr. 23 van deze week

Noord-Brabantse provincie en gemeenten in beroep tegen extra gaswinning

NU 05.12.2018 De provincie Noord-Brabant en vijf gemeenten gaan bij de Raad van State in beroep tegen het besluit om de komende jaren extra gas te gaan winnen uit drie gasvelden in Waalwijk en Loon op Zand.

De zes partijen hebben dat woensdag samen bekendgemaakt. De gemeenten zijn Tilburg, Waalwijk, Loon op Zand, Heusden en Aalburg. Ze willen een gesprek met minister Eric Wiebes (Economische Zaken) over zijn besluit.

De minister gaf energieconcern Vermilion vorige maand toestemming om de komende acht jaar meer gas te winnen in beide plaatsen. Het bedrijf verwacht er in die tijd nog maximaal 2 miljard kubieke meter aardgas uit de grond te halen.

In de hele regio is er veel verzet tegen de gaswinning. Tegenstanders vinden dat die winning haaks staat op de omslag die moet worden gemaakt naar duurzame energie. Ook zijn er veel zorgen over de veiligheid, gezondheid en de risico’s voor de natuur en het milieu.

De provincie en gemeenten vrezen bovendien bodemtrillingen of bodemdaling: “Uitbreiding van de gaswinning is onwenselijk en maatschappelijk niet verantwoord. Voor inwoners is het een verkeerd signaal om de komende jaren juist meer gas te winnen.”

Lees meer over: Tilburg waalwijk Aalburg Loon op Zand heusden Binnenland

Wiebes: Gaswinning Groningen daalt fors vanaf 2023

NU 03.12.2018 De gaswinning in Groningen zal vanaf 2023 al fors dalen naar 5 miljard kuub per jaar, meldt minister Eric Wiebes van Economische Zaken maandag aan de Tweede Kamer.

In het kort

  • Gaswinning ligt nu op 21,6 miljard kuub per jaar
  • Rutte en Wiebes beloofden eerder dit jaar dat pompen van gas in Groningen vóór 2030 moet zijn stilgelegd
  • Groningers met regelmaat last van aardbevingen als gevolg van gaswinning

“De maatregelen die het kabinet heeft genomen om de gaswinning in Groningen zo snel mogelijk te beëindigen, liggen daarmee op koers”, aldus Wiebes. De gaswinning van 5 miljard kuub is ruim onder het niveau dat Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) eerder adviseerde.

De daling wordt mogelijk gemaakt door de bouw van een nieuwe stikstoffabriek, waardoor ‘buitenlands gas’ kan worden omgezet naar gas dat in Nederland gebruikt kan worden. Hierdoor zal de gaswinning in Groningen na 2022 “nog slechts in beperkte mate nodig zijn”.

“Ook de versnelde afbouw van de export naar Duitsland verloopt voorspoedig”, aldus de minister. Eerder werd al gemeld dat de gaswinning na 2022 onder de 12 miljard kuub per jaar moest komen te liggen.

Wet om bedrijven verplicht te laten ‘afschakelen’

Volgens Wiebes zijn er negen bedrijven die bekendstaan als ‘grootverbruikers’ van het Groningse gas. Zij zullen worden verplicht om vóór oktober 2022 te stoppen met het gasgebruik.

“Voor zover noodzakelijk kunnen deze bedrijven aanspraak maken op nadeelcompensatie”, aldus de minister. Met een aantal van de berdrijven zijn al afspraken gemaakt over de afbouw van het gebruik van gas.

Voor 2030 is gaswinning stilgelegd 

Begin dit jaar werd bekendgemaakt dat de gaswinning in Groningen vóór 2030 helemaal moet zijn stopgezet. De gasprovincie heeft te kampen met (zware) aardbevingen, die schade aan de panden als gevolg hebben.

De Nederlandse gasproductie is op dit moment 21,6 miljard kuub per jaar. 

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Negen van de 200 bedrijven die eerder te horen kregen dat ze in 2022 van het Groningse gas af moeten, worden hiertoe wettelijk verplicht.

Wet om negen grootste verbruikers van Gronings gas af te halen

NOS 03.12.2018 De negen grootste verbruikers van Gronings gas in Nederland worden wettelijk verplicht om hier voor oktober 2022 mee te stoppen. Het gaat om de bedrijven die elk jaarlijks meer dan honderd miljoen kubieke meter Gronings aardgas verbruiken.

Die bedrijven moeten dan overgestapt zijn van het laagcalorische gas uit Groningen op hoogcalorisch gas of een duurzame andere oplossing, schrijft klimaat-minister Wiebes in een brief aan de Tweede Kamer. Het gaat om energiebedrijven met gasgestookte centrales, chemische bedrijven en de bedrijven in kunstmest- en betonindustrie.

De bijna 200 andere bedrijven die eerder te horen kregen dat ze van het Groningse gas af moeten, krijgen respijt. “Die bedrijven kunnen zich dan richten op verduurzaming in plaats van omschakeling naar hoogcalorisch gas.”

Duidelijkheid

De belangenvereniging van de energie-grootverbruikers in de industrie VEMW, vindt het “zorgelijk dat na een jaar van overleg kennelijk een wetsvoorstel nodig is om de ombouw van de negen grootste verbruikers te realiseren”.

Algemeen directeur Hans Grünfeld van VEMW: “eindelijk schept de minister nu duidelijkheid over wat er nodig is om een versnelde afbouw van de winning van Groningengas mogelijk te maken”.

Volgens de VEMW kunnen de grootgebruikers die niet wettelijk verplicht worden om voor oktober 2022 te stoppen met Gronings gas zich nu richten op de uitdaging van de verduurzaming van hun energiegebruik.

Aan de voordeur

Voor de 200 bedrijven die respijt krijgen en voor huishoudens wordt van onder meer geïmporteerd hoogcalorisch gas met behulp van stikstof laagcalorisch gas gemaakt.

Door de bouw van een stikstoffabriek in het Groningse Zuidbroek kan de Gasunie op grote schaal het gas aan de voordeur van de gasleiding aanpassen en hoeven bedrijven niet zelf hun productieproces aanpassen.

Nederlandse huishoudens en bedrijven gebruiken laagcalorische gas uit het Groningerveld. Apparatuur is vaak niet geschikt voor hoogcalorisch gas. De afbouw van de aardgaswinning ligt volgens de minister op schema.

Nadeelcompensatie

Voor de afbouw van de gaswinning uit het Groningerveld moeten de negen grootste gasverbruikers dus wel van het Groningse gas af. Met een aantal van hen heeft de minister al afspraken gemaakt, schrijft hij. Onduidelijk is nog hoe de gesprekken met de andere bedrijven verlopen. Het kabinet heeft 75 miljoen euro beschikbaar gesteld als ‘nadeelcompensatie’ voor bedrijven die schade lijden als gevolg van de wettelijke verplichting.

Bekijk ook;

11.000 risicovolle huizen in aardbevingsgebied Groningen

‘Maatschappelijke onrust dreigt bij tekort Groningengas’

Stoppen met gas uit Groningen, wat kost dat?

Wiebes: bedrijven verplicht van gas af

Telegraaf 03.12.2018 VVD-minister Wiebes (Economische Zaken) werkt aan een wet om bedrijven voor 2022 te laten stoppen met het gebruik van laagcalorisch aardgas.

Dat blijkt uit een brief van de bewindsman aan de Tweede Kamer. Wiebes is van mening dat het dwingen van particuliere ondernemingen nodig kan zijn om snel te kunnen stoppen met het winnen van aardgas in Groningen.

De aanpak is gericht tegen negen bedrijven die meer dan 100 miljoen kuub per jaar verbruiken. Het kabinet heeft al 75 miljoen euro uitgetrokken om deze bedrijven te compenseren.

Stok achter de deur

Of dwang uiteindelijk nodig is zal moeten blijken. „Het is realistisch voor deze groep bedrijven voor 2022 om te schakelen. Ik ben al uitvoerig in gesprek met deze groep bedrijven over concrete ombouwplannen”, schrijft Wiebes aan de Kamer. Hij wil de nieuwe wet vooral gebruiken als stok achter de deur.

De minister laat verder weten dat de afbouw van gas uit Groningen volgens planning verloopt.

Afbouw gaswinning Groningen op koers

RO 03.12.2018 De gaswinning uit het Groningenveld daalt al vanaf 2023 onder de vijf miljard Nm3. De maatregelen die het kabinet heeft genomen om de gaswinning in Groningen zo snel mogelijk te beëindigen, liggen daarmee op koers.

Vooral door de bouw van een nieuwe stikstoffabriek in Zuidbroek en de verwachte extra inkoop van stikstof zal de gaswinning in Groningen na 2022 nog slechts in beperkte mate nodig zijn.

Dat schrijft minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat vandaag in een brief aan de Tweede Kamer. In maart besloot het kabinet de gaswinning in Groningen zo snel mogelijk te beëindigen waardoor het veiliger wordt in de regio.

Uit de voortgangsbrief blijkt dat een aantal aanvullende maatregelen dat in maart is aangekondigd meer en sneller resultaat oplevert dan was voorzien. Zo kan er meer stikstof worden ingekocht waarmee hoogcalorisch gas uit de kleine gasvelden en uit het buitenland wordt omgezet in laagcalorisch gas.

Dit leidt eind 2019 al tot een extra daling van de vraag naar laagcalorisch gas uit Groningen met 1 tot 1,5 miljard Nm3. Ook de versnelde afbouw van de export naar Duitsland verloopt voorspoedig.

De opbrengst van de aanvullende maatregelen en de oplevering begin 2022 van de nieuwe stikstofinstallatie in Zuidbroek leiden tot een scherpe daling van de resterende gaswinning uit het Groningenveld na 2022. In de periode daarna wordt de gaswinning in Groningen helemaal afgebouwd.

Daarvoor wordt een operationeel afbouwplan opgesteld, waarbij ook de mogelijkheid om de buffer in de ondergrondse opslag bij Norg te vullen met geconverteerd hoogcalorisch gas wordt onderzocht.

De snelle daling van de gaswinning na 2022 heeft ook gevolgen voor de ombouw van de industriële grootverbruikers van Groningengas. Na 2022 zal de ombouw van Groningengas naar hoogcalorisch gas minder effect hebben op het terugbrengen van de gaswinning in Groningenveld. Er is dan namelijk voldoende stikstofcapaciteit om in een groot deel van het jaar alle nog aangeslotenbedrijven te voorzien van geconverteerd hoogcalorisch gas (pseudo-Groningengas).

Dit maakt het mogelijk om bij de ombouw van de meeste industriële grootverbruikers direct in te zetten op duurzame alternatieven in plaats van op een tijdelijke overstap van laag- naar hoogcalorisch gas. Dit draagt ook bij aan de doelstellingen uit het Klimaatakkoord

Voor het behalen van het afbouwpad is het echter wel noodzakelijk dat de grootste verbruikers voor oktober 2022 van het laagcalorisch gas afschakelen. Het gaat in totaal om negen bedrijven die jaarlijks meer dan 100 miljoen Nm3 verbruiken. Met een aantal van deze bedrijven zijn reeds afspraken gemaakt over de ombouw.

Omdat de ombouw van al deze bedrijven essentieel is voor het tijdig bereiken van het door het Staatstoezicht op de Mijnen geadviseerde veilige winningsniveau van 12 miljard Nm3, zal minister Wiebes deze bedrijven wettelijk verplichten om af te schakelen van Gronings gas. Voor zover noodzakelijk kunnen deze bedrijven aanspraak maken op nadeelcompensatie.

Documenten;

Kamerbrief tussentijdse voortgangsrapportage maatregelen afbouw gaswinning Groningen

Kamerstuk: Kamerbrief | 03-12-2018

Zie ook;

Eigenaren verzakte huizen Roden krijgen in januari duidelijkheid

RTVNoord 27.11.2018 Bewoners van verzakte huizen in Roden zijn dinsdagavond nog niet veel wijzer geworden over de schade aan hun woning. De boodschap bleef hetzelfde als een maand geleden: wachten op de onderzoeksresultaten. Dat meldt RTV Drenthe.

Onbewoonbaar

Begin september werd bekend dat twee woningen in de Oudgenoegstraat in Roden onbewoonbaar zijn geworden door verzakking. Tweehonderd andere woningen zitten in de gevarenzone en zouden er mogelijk ook last van kunnen krijgen.

De gemeente ontving al zeker vijftig schademeldingen en werd evenveel keer aansprakelijk gesteld.

Labonderzoek afgerond

Tijdens de bijeenkomst liet de gemeente Noordenveld weten dat onderzoeksbureau CRUX bezig is de gegevens te verwerken. Het bureau heeft de labonderzoeken afgerond, acht huiseigenaren uit de wijk geïnterviewd en grondmonsters gedaan. CRUX is nu bezig de gegevens te verwerken.

Eind januari worden de resultaten bekend gemaakt aan de bewoners.

Lees ook: 

Zorgen om verzakkingen Roden: ‘We weten niet of onze huizen nu veilig zijn’

Inwoner Roden: ‘Ik kan anderhalf jaar mijn woning niet meer in’

Tweede aardbeving in Eppenhuizen in korte tijd

Crisisplan opgedoken: Zo reageert de NAM na een dodelijke aardbeving

RTVNoord 27.11.2018 Na een zware aardbeving waarbij doden vallen, houdt de NAM rekening met relletjes en grote verontwaardiging. Zowel gaslocaties als directieleden worden dan beveiligd. Dit en meer staat in het crisisplan van de NAM dat na een Wob-verzoek is gepubliceerd op de site van toezichthouder SodM.

Het plan wordt op het sociale medium gedeeld door actiegroep Code Rood en Twitteraar John Westerdiep. Het document stamt uit 2017 en beschrijft nauwkeurig hoe het aardoliebedrijf moet handelen na een crisis. Het draaiboek wordt elk jaar geactualiseerd.

Nieuwe draaiboeken

‘Dit jaar is er ook een nieuwe versie gemaakt en volgend jaar zal er een versie voor 2019 komen’, zegt een NAM-woordvoerder. Wat de wijzigingen zijn, is niet duidelijk.

Definitie crisis

Volgens de NAM en Shell is er sprake van een crisis als ‘de veiligheid of het welzijn van mensen, het milieu, de reputatie van NAM of Shell en/of de financiële resultaten aanzienlijk worden bedreigd’.

Stortvloed aan kritiek

In het noodplan wordt uitgegaan van een aardbeving ‘waarbij één of meerdere personen ernstig of dodelijk letsel oplopen’. In dit geval zal de NAM een ondersteunende rol spelen en informatie verstrekken. Daarnaast houdt het bedrijf rekening met een stortvloed aan kritiek. ‘Heel veel kritiek’, benadrukt het bedrijf.

Met deze gevolgen houdt de NAM rekening:
‘Mochten er als gevolg van een aardbeving een of meerdere slachtoffers vallen dan zal dit een schokgolf aan emoties teweeg brengen, niet alleen in Groningen. Op social media zal de blaming en shaming direct beginnen en ook op de politiek zal het een verder polariserend effect hebben. Wanneer we kijken naar de publieke opinie, dan zal die zich zeker in de regio snel tegen NAM richten.’

‘Mensen willen de emoties uiten en zoeken iets of iemand waar ze zich tegen kunnen verzetten, de schuld kunnen geven. NAM is daarbij een voor de hand liggende partij. In de eerste uren en dagen na het incident zijn die reacties bovendien overwegend emotioneel. Er zullen protesten zijn, opstootjes, mogelijk zullen medewerkers van NAM bedreigd worden en installaties gesaboteerd. Binnen deze heftige context wordt van NAM verwacht dat zij haar verantwoordelijkheden oppakt’.

Persoonsbeveiliging directieleden

De NAM zal winningsinstallaties beveiligen en indien nodig ook persoonsbeveiliging regelen voor directieleden. ‘De noodzaak hiertoe moet niet onderschat worden’, staat in het plan. Daarnaast wordt een crisisteam opgesteld dat verdere schade aan mens en milieu moet beperken, maar ook de reputatie van de NAM en Shell moet beschermen.

Communicatie

Als een dergelijke ramp zich voordoet publiceert de NAM op haar Facebook en Twitter een bericht dat ‘onze gedachten uitgaan naar de naaste familie en alle betrokkenen’. Verder wordt doorverwezen naar hun site. Indien nodig wordt ook een noodnummer geopend.

 

Tik hier voor een grote versie.

Gaskraan dicht

In de conceptversies van persberichten staat dat de NAM onmiddellijk de gaskraan van betreffende winningslocaties dichtdraait. En dat de directeur en de minister van Economische Zaken (destijds nog Gerald Schotman namens de NAM en Henk Kamp) met een persverklaring komen.

Verantwoordelijkheid en schuld

Verder moet de NAM in de communicatie wel haar verantwoordelijkheid nemen, zonder daarbij de schuld op zich te nemen. ‘Niet bang zijn om sorry te zeggen, ondertussen wel juridisch advies inwinnen’, staat in het plan.

Oorzaak ramp

In eerste instantie klinkt het gek dat de NAM niet direct de schuld op zich mag nemen. Maar vanwege juridische aansprakelijkheid moet eerst vastgesteld zijn wat de daadwerkelijke oorzaak is van de ramp. Dit plan wordt namelijk ook gebruikt in gevallen van brand, explosies of als gaswinning in Groningen niet mogelijk is door bijvoorbeeld een grote overstroming. Het kan zijn dat de oorzaak en de schuld achteraf niet bij de NAM ligt.

NAM op de achtergrond

Verder zal de NAM niet nadrukkelijk op de voorgrond treden en niet in gesprek gaan met nabestaanden van omgekomen slachtoffers. ‘Gedurende de eerste uren zullen de directe nabestaanden en betrokkenen geen behoefte hebben in contact met de NAM’. Wel kan het bedrijf op de achtergrond een rol spelen als er bijvoorbeeld onderdak geregeld en betaald moet worden.

Kritiek op rampenplan

Op Twitter wordt door enkelen kritiek geuit dat het aardoliebedrijf een dergelijk rampenplan klaar heeft liggen. Maar het is normale zaak dat er rekening wordt gehouden met dit soort scenario’s en dat er draaiboeken voor zijn.

Aan de hand van dit draaiboek kan de NAM op dejuiste manier handelen als er een dergelijke ramp gebeurt. ‘Deze documenten geven handvatten aan de interne NAM organisatie om zo goed mogelijk haar werk te kunnen doen. We houden daarbij rekening met mogelijke scenario’s die zich kunnen voordoen’, schrijft de NAM in een schriftelijke verklaring.

Volgens een NAM-woordvoerder ‘zou het eigenlijk pas nieuws zijn als ze niet dit soort draaiboeken hebben’.

Oefening

Ook de Veiligheidsregio Groningen (VRG) en gemeenten hebben dergelijke plannen klaarliggen. Onlangs is er nog een grootschalige oefening gehouden in Zuidwolde waarbij een zware aardbeving met slachtoffers werd nagespeeld.

Lees in dit PDF-bestand het hele crisisplan.

Lees ook:

– Hulpdiensten oefenen in Zuidwolde gevolgen zware aardbeving (update)
– Veiligheidsregio houdt rekening met doden bij aardbeving?
Praat in onze facebookgroep Groningen Sterk! mee over dit onderwerp
Dossier: alles over aardbevingen

Demonstranten tegen gaswinning in gesprek met minister Wiebes (archief). Ⓒ ANP

Crisisplan NAM: vrees voor rellen bij zware aardbeving

Telegraaf 27.11.2018 In een via RTV Noord uitgelekt crisisplan staat dat de NAM bij een zware aardbeving met doden, rekening houdt met rellen, protesten en grote verontwaardiging.

Mogelijk worden NAM-medewerkers dan bedreigd en moeten zowel gaslocaties als directieleden worden beveiligd. Dat staat volgens de regionale omroep in het crisisplan van de NAM dat rondgaat op Twitter en wordt verspreid door onder meer actiegroep Code Rood.

Volgens RTV Noord is onduidelijk hoe actueel het plan is. Het document stamt uit 2017.

In het crisisplan wordt uitgegaan van een aardbeving „waarbij één of meerdere personen ernstig of dodelijk letsel oplopen.” De NAM verwacht een stortvloed aan kritiek en „een schokgolf aan emoties, niet alleen in Groningen.”

Schokgolf

„Er zullen protesten zijn, opstootjes, mogelijk zullen medewerkers van NAM bedreigd worden en installaties gesaboteerd”, staat in het plan. Ook op sociale media verwacht de aardoliemaatschappij een schokgolf aan reacties. Dat zal een verder ’polariserend’ effect hebben op de maatschappij en politiek.

Zelfs het condoleancebericht staat al klaar. Mocht het misgaan, dan is de NAM voornemens via sociale media te delen dat ‘onze gedachten uitgaan naar de naaste familie en alle betrokkenen’.

’Goed voorbereid’

,,Het crisisplan maakt onderdeel uit van een organisatie die zo goed mogelijk voorbereid is op een calamiteit of crisis. Het is pas nieuws als het er niet zou liggen”, zegt een NAM-woordvoerder. ,,Het crisisplan is van januari 2017 en inmiddels geactualiseerd met bijvoorbeeld de naam van de nieuwe minister.” Dat gebeurt volgens de NAM met enige regelmaat.

Crisisplan NAM uitgelekt: vrees voor rellen bij aardbeving met dodelijke slachtof­fers

AD 27.11.2018 In een via RTV Noord uitgelekt crisisplan staat dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) bij een zware aardbeving met doden rekening houdt met relletjes en grote verontwaardiging. Mogelijk worden NAM-medewerkers dan bedreigd en moeten zowel gaswinningslocaties als directieleden worden beveiligd.

Dat staat volgens de regionale omroep in een crisisplan van de NAM dat rondgaat op Twitter en wordt verspreid door onder meer actiegroep Code Rood. Volgens RTV Noord is onduidelijk hoe actueel dit plan is. Het document stamt uit 2017.

Op social media wordt onvrede geuit over de aanwezigheid van een dergelijk plan bij de NAM, maar het is zeker niet uitzonderlijk dat er rekening wordt gehouden met dit soort scenario’s en dat daar draaiboeken voor zijn.

In het crisisplan wordt uitgegaan van een aardbeving ‘waarbij één of meerdere personen ernstig of dodelijk letsel oplopen’. De NAM verwacht een stortvloed aan kritiek en ‘een schokgolf aan emoties, niet alleen in Groningen’.

Protesten

,,Er zullen protesten zijn, opstootjes, mogelijk zullen medewerkers van NAM bedreigd worden en installaties gesaboteerd’’, schrijft het staatsbedrijf. Ook stelt het bedrijf in een dergelijke situatie op de achtergrond te blijven en niet in gesprek te gaan met nabestaanden van omgekomen slachtoffers.

,,Gedurende de eerste uren zullen de directe nabestaanden en betrokkenen geen behoefte hebben aan contact met de NAM”. Wel kan het bedrijf op de achtergrond een rol spelen als er bijvoorbeeld onderdak geregeld en betaald moet worden.

Een woning met schade door de aardbevingen als gevolg van de gaswinning in Loppersum. © 0

Peter Spijkerman benoemd tot nieuwe Nationaal Coördinator Groningen

NU 26.11.2018 Topambtenaar Peter Spijkerman wordt per 1 december de nieuwe Nationaal Coördinator Groningen (NCG), meldt het ministerie van Economische Zaken en Klimaat maandag.

Groningen kampt al jaren met aardbevingen als gevolg van de jarenlange gaswinning. Duizenden woningen zijn beschadigd en moeten omwille van de veiligheid worden versterkt. De NCG voert namens het ministerie de regie over die operatie, in nauwe samenwerking met de provincie en de betrokken gemeenten.

Oud-minister Hans Alders startte in 2015 als de NCG, maar legde afgelopen zomer zijn functie neer na een conflict met verantwoordelijk minister Eric Wiebes. Wiebes besloot destijds dat de versterking van meer dan 1.500 panden in de wacht gezet moest worden totdat er meer duidelijkheid over deze operatie kwam.

Alders vond dat daarmee gemaakte afspraken geschonden werden. In een brief gaf hij aan het gevoel te hebben dat Wiebes en het kabinet “steeds minder vertrouwen hebben in de adviezen van NCG”.

In juni werd jurist en oud-senator Herman Sietsma aangesteld als tijdelijke opvolger. Met de benoeming van Spijkerman, nu nog directeur van Agentschap Telecom, is er een definitieve opvolger voor Alders.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: Groningen  Gaswinning Groningen  Binnenland

Vijfde lichte beving in groningen deze maand

Telegraaf 25.11.2018 Bij het Groningse Eppenhuizen is zondagavond een lichte beving gemeten. Die had een kracht van 1.6 en lag op 3 kilometer diepte. Hier was ook op 9 november al een beving (1.6).

Die van zondag is de vijfde beving in ons land in november, allen in Groningen. Vorige maand waren er zeker zeven, met een kracht van onder of net boven de 1.0. Lichte bevingen zijn niet ongebruikelijk. Ook in Limburg trilt de aarde met enige regelmaat.

Vorige week zaterdag is in het Groningse dorpje Zuidwolde een grote aardbevingsoefening gehouden.

© ANP Een door de aardbevingen beschadigd huis in het Groningse dorp Loppersum.

Weer lichte aardbeving in Groningen

RTL 25.11.2018 Bij het Groningse Eppenhuizen is vanavond een lichte aardbeving geweest. De beving had een kracht van 1.6 en lag op 3 kilometer diepte. Op 9 november was er in het Groningse dorp ook al een beving met een kracht van 1.6.

Het is de vijfde beving in Groningen deze maand. Vorige maand waren er zeker zeven bevingen, met een kracht van onder of net boven de 1.0. Lichte bevingen zijn niet ongebruikelijk. Ook in Limburg trilt de aarde met enige regelmaat.

Vorige week zaterdag werd in het Groningse dorpje Zuidwolde nog een grote aardbevingsoefening gehouden.

Afhandeling schade door gaswinning in Groningen wordt volledig publiek

RO 23.11.2018 De afhandeling van alle aanvragen om vergoeding van schade aan huizen en gebouwen als gevolg van de gaswinning uit het Groningenveld of de gasopslag Norg in Drenthe wordt volledig publiekrechtelijk georganiseerd.

De Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen, die sinds maart dit jaar onafhankelijk van de NAM en de overheid beslissingen neemt over schadevergoedingen, wordt omgezet in een zelfstandig bestuursorgaan. Dat staat in het wetsvoorstel Instituut Mijnbouwschade Groningen.

Met het wetsvoorstel finaliseert minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat de publiekrechtelijke afhandeling van schades als gevolg van de gaswinning in Groningen.

Met de oprichting van de tijdelijke commissie werd in maart zo snel als mogelijk een tijdelijke invulling gegeven aan de in het Regeerakkoord aangekondigde ambitie om de schadeafhandeling in publieke handen te leggen en NAM op afstand te plaatsen. Daardoor hoefden individuele schademelders niet langer zaken te doen met de NAM.

De ministerraad heeft ermee ingestemd het wetsvoorstel voor advies aan de Raad van State te zenden. De tekst van het wetsvoorstel en van het advies van de Raad van State worden openbaar bij indiening bij de Tweede Kamer.

Zie ook; Gaswinning in Groningen

Versterkingsoperatie Groningen wordt weer opgestart

BB 22.11.2018 De versterkingsoperatie in het aardbevingsgebied in Groningen wordt weer opgestart. De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) en de gemeenten zijn het eens geworden over een plan van aanpak voor de versterking. Zeker 15.500 adressen zijn mogelijk onveilig en worden tegen het licht gehouden, bleek donderdag tijdens de perspresentatie.

Complex

De versterking van panden lag maandenlang stil. ‘Zie dit als een herstart’, zegt de tijdelijke NCG Herman Sietsma. ‘Ja, het heeft allemaal veel te lang geduurd en de afhandeling verdiende de laatste jaren niet de schoonheidsprijs, maar deze opgave is ongelooflijk complex. We kunnen en moeten nu de handen uit de mouwen steken.’

15.500 adressen

In totaal staan 15.500 adressen op de rol voor mogelijke versterking. Bijna 7000 woningen zijn nog niet geïnspecteerd. Van dat aantal hebben ongeveer duizend adressen een verhoogd risico en dat geldt ook voor 1500 adressen die al zijn geïnspecteerd.

Veiligheidsrisico

‘In het verleden hebben we gezien dat veel woningen met een veiligheidsrisico ook daadwerkelijk moesten worden versterkt. Je kunt dan zelf wel bedenken hoe groot deze operatie is’, legt burgemeester Anno Wietze Hiemstra van Appingedam uit.

Vijf tot zeven jaar

De NCG verwacht dat de hele versterkingsoperatie mogelijk vijf tot zeven jaar gaat duren. Gemeenten hebben een belangrijke rol in de uitvoering. Volgens Hiemstra, die de bevingsgemeenten vertegenwoordigt, moet er in januari volgend jaar meer duidelijkheid zijn over de lokale aanpak en dan krijgen de bewoners ook bericht over hun situatie.

Inspectiemethode

In de regio is discussie over de inspectiemethode, die ooit is ontwikkeld door de NAM. ‘Iedereen die buiten de boot valt, kan zelf ook nog een inspectie aanvragen’, zegt NCG Sietsma. Veiligheid staat voorop. ‘Is een woning onveilig, dan moet die versterkt worden. Ongeacht wat dit moet kosten. De minister heeft gezegd dat geld geen rol mag spelen.’

Op afstand

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) heeft een overeenkomst gesloten met de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) over de vergoeding van alle kosten van de versterking van gebouwen in het aardbevingsgebied in Groningen. Bij de uitvoering van de versterkingsoperatie komt het gasbedrijf zoals eerder beloofd ‘op afstand te staan’.

Geen zeggenschap

Wiebes heeft de overeenkomst naar de Tweede Kamer gestuurd, samen met het plan van aanpak voor de versterking van de NCG. Uitgangspunt is dat de minister verantwoordelijk is voor het veiligheidsbeleid. Onafhankelijke experts bepalen welke gebouwen versterking nodig hebben. De NAM heeft geen zeggenschap meer en betaalt slechts de rekeningen.

Aandeelhouders

Kosten die de NAM maakt in het kader van de gaswinning gaan overigens ten koste van de winst en daarmee van de afdracht van het gasbedrijf aan de Nederlandse staat. Die krijgt bijna driekwart van de winst uit de gaswinning uitgekeerd. De rest is voor de aandeelhouders, de oliemaatschappijen Shell en ExxonMobil. (ANP)

Gerelateerde artikelen;

Minister Wiebes sluit overeenkomst met NAM over vergoeding kosten versterkingsoperatie

RO 22.11.2018 Minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat heeft vandaag een overeenkomst gesloten met de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) over de vergoeding van alle kosten van de versterking van gebouwen in het aardbevingsgebied. Met deze overeenkomst komt de NAM ook bij de versterkingsoperatie op afstand te staan en is zij alleen nog verantwoordelijk voor het betalen van de kosten.

Minister Wiebes heeft de overeenkomst naar de Tweede Kamer gestuurd samen met het plan van aanpak voor de versterking ‘Veiligheid voorop en de bewoner centraal’ dat de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) vandaag heeft gepresenteerd. Op basis van het plan van aanpak wordt de versterking van de meest risicovolle woningen nu met prioriteit ter hand genomen.

Het kabinet heeft met de regio afgesproken dat de versterkingsoperatie uiteindelijk volledig publiek wordt ingericht waarbij de NAM alleen nog een financiële verplichting heeft. Hiervoor is nieuwe wetgeving nodig die op dit moment wordt voorbereid.

Vooruitlopend daarop heeft minister Wiebes een overeenkomst gesloten die de NAM nu al zo veel mogelijk op afstand plaatst. Hierdoor kunnen de regio en het rijk samen invulling geven aan het versterkingsbeleid zonder betrokkenheid van de NAM.

Uitgangspunt van de overeenkomst is dat de minister verantwoordelijk is voor het veiligheidsbeleid en dat de daaruit voortvloeiende versterkingsuitgaven voor rekening van de NAM komen. De beoordeling welke gebouwen moeten worden versterkt, wil de minister beleggen bij onafhankelijke experts.

In de overeenkomst is vastgelegd dat NAM de kosten betaalt van alle voor de veiligheid noodzakelijke versterking van gebouwen. Daarnaast herbevestigt de overeenkomst de afspraken die de minister eerder heeft gemaakt met de regio en de NAM over de versterking van panden waarbij de uitvoering reeds is gestart of waarvan de bewoners vergaande toezeggingen hebben gekregen, de zogeheten groepen 1.467 en 1.588.

Documenten;

Kamerbrief plan van aanpak versterking en betalingsovereenkomst NAM

Kamerstuk: Kamerbrief | 22-11-2018

Zie ook;

NAM betaalt versterking gebouwen in aardbevingsgebied Groningen

NU 22.11.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) heeft een overeenkomst met de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) gesloten over de vergoeding van alle kosten van de versterking van gebouwen in het aardbevingsgebied in Groningen.

Bij de uitvoering van de versterkingsoperatie komt het gasbedrijf zoals eerder beloofd “op afstand te staan”.

Wiebes heeft de overeenkomst naar de Tweede Kamer gestuurd, samen met het plan van aanpak voor de versterking dat de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) eerder op donderdag presenteerde.

Uitgangspunt is dat de minister verantwoordelijk is voor het veiligheidsbeleid. Onafhankelijke experts bepalen welke gebouwen versterking nodig hebben.

De NAM heeft geen zeggenschap meer en betaalt slechts de rekeningen.

Coördinator en gemeenten akkoord over versterkingsplan

Eerder op donderdag bereikten de de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) en de Groningse gemeenten een akkoord over een plan van aanpak voor de versterking van woningen in het aardbevingsgebied.

Zeker 11.671 panden zijn mogelijk onveilig en worden tegen het licht gehouden.

Het overgrote deel van de woningen die mogelijk onveilig zijn, ligt in Appingedam (2.528) en Delfzijl (2.523). Daarna volgen Groningen (2.281), Loppersum (2.202), Midden-Groningen (1.363) en Het Hogeland (683). Slechts een klein aantal panden staat in Oldambt (91). De woningen zijn verspreid over in totaal 15.634 adressen.

De NCG verwacht dat de hele versterkingsoperatie mogelijk vijf tot zeven jaar gaat duren.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Zie ook: 11.671 panden mogelijk onveilig in aardbevingsgebied Groningen

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen Binnenland

De NAM heeft geen zeggenschap meer en betaalt slechts de rekeningen. Ⓒ ANP

Wiebes: NAM betaalt versterking gebouwen Groningen

Telegraaf 22.11.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) heeft een overeenkomst gesloten met de Nederlandse Aardolie Maatschappij over de vergoeding van alle kosten van de versterking van gebouwen in het aardbevingsgebied in Groningen. Bij de uitvoering van de versterkingsoperatie komt het gasbedrijf zoals eerder beloofd „op afstand te staan.”

Wiebes heeft de overeenkomst naar de Tweede Kamer gestuurd, samen met het plan van aanpak voor de versterking dat de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) eerder op donderdag presenteerde.

NAM betaalt slechts de rekening

Uitgangspunt is dat de minister verantwoordelijk is voor het veiligheidsbeleid. Onafhankelijke experts bepalen welke gebouwen versterking nodig hebben. De NAM heeft geen zeggenschap meer en betaalt slechts de rekeningen.

Kosten die de NAM maakt in het kader van de gaswinning gaan overigens ten koste van de winst en daarmee van de afdracht van het gasbedrijf aan de Nederlandse staat. Die krijgt bijna driekwart van de winst uit de gaswinning uitgekeerd. De rest is voor de aandeelhouders, de oliemaatschappijen Shell en ExxonMobil.

Bekijk ook:

Geld NAM nodig voor verstevigen zorgpanden

Bekijk ook:

Geen 3 miljoen aardbevingsschade voor Groningse boer

Bekijk meer van; nederlandse aardolie maatschappij (nam) vergoedingen groningen eric wiebes

Minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken en Werkgelegenheid bezoekt bouwprojecten waar woningen worden hersteld en versterkt na schade die is ontstaan na de aardbevingen.

Ⓒ ANP

Versterkingsoperatie Groningen gaat verder

Telegraaf 22.11.2018 De versterkingsoperatie in het aardbevingsgebied in Groningen wordt weer opgestart. De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) en de gemeenten zijn het eens geworden over een plan van aanpak voor de versterking. Zeker 15.500 adressen zijn mogelijk onveilig en worden tegen het licht gehouden, bleek donderdag tijdens de perspresentatie.

De versterking van panden lag maandenlang stil. „Zie dit als een herstart”, zegt de tijdelijke NCG Herman Sietsma. „Ja, het heeft allemaal veel te lang geduurd en de afhandeling verdiende de laatste jaren niet de schoonheidsprijs, maar deze opgave is ongelooflijk complex. We kunnen en moeten nu de handen uit de mouwen steken.”

In totaal staan 15.500 adressen op de rol voor mogelijke versterking. Bijna 7000 woningen zijn nog niet geïnspecteerd. Van dat aantal hebben ongeveer duizend adressen een verhoogd risico en dat geldt ook voor 1500 adressen die al zijn geïnspecteerd.

Grote operatie

„In het verleden hebben we gezien dat veel woningen met een veiligheidsrisico ook daadwerkelijk moesten worden versterkt. Je kunt dan zelf wel bedenken hoe groot deze operatie is”, legt burgemeester Anno Wietze Hiemstra van Appingedam uit.

De NCG verwacht dat de hele versterkingsoperatie mogelijk vijf tot zeven jaar gaat duren. Gemeenten hebben een belangrijke rol in de uitvoering. Volgens Hiemstra, die de bevingsgemeenten vertegenwoordigt, moet er in januari volgend jaar meer duidelijkheid zijn over de lokale aanpak en dan krijgen de bewoners ook bericht over hun situatie.

Discussie over inspectiemethode

In de regio is discussie over de inspectiemethode, die ooit is ontwikkeld door de NAM. „Iedereen die buiten de boot valt, kan zelf ook nog een inspectie aanvragen”, zegt NCG Sietsma. Veiligheid staat voorop. „Is een woning onveilig, dan moet die versterkt worden. Ongeacht wat dit moet kosten. De minister heeft gezegd dat geld geen rol mag spelen.”

Bekijk meer van; Appingedam

De panden moeten worden gecontroleerd om vast te stellen of ze versterkt moeten worden, ook in dorpen die niet in het zogenoemde kerngebied liggen.

Beschadigde woning door aardbeving in de buurt van Loppersum ANP

11.000 risicovolle huizen in aardbevingsgebied Groningen

NOS 22.11.2018 In de provincie Groningen is er voor ruim 11.000 panden een verhoogd risico om in te storten bij zwaardere aardbevingen. Van 1500 is al gezegd dat versterking nodig is. Die panden moeten daarom worden verstevigd. De meeste adressen met een verhoogd risico liggen in Appingedam, Delfzijl en de gemeente Groningen, dat wil zeggen de stad en het nabijgelegen Ten Boer.

De Nationaal Coördinator Groningen, die verantwoordelijk is voor de versterkingsoperatie, heeft dat bekendgemaakt. Negen maanden na het besluit om versneld de gaswinning in Groningen af te bouwen, krijgt de provincie wel iets meer duidelijkheid over de versterking van panden in het gebied. Die 11.000 panden komen neer op bijna 16.000 adressen.

Dorpen weten nu waar ze aan toe zijn, maar huiseigenaren zelf hebben nog niet gehoord of hun huis in aanmerking komt. Het plan van aanpak geeft daar nog geen duidelijkheid over: dat gaat vooral over het versnellen van de operatie, en hoe bewoners en ondernemers er zo min mogelijk last van hebben.

Het plan van aanpak van waarnemend coördinator Sietsma is opgesteld na raadpleging van de regio. Maar burgemeesters in het gebied hebben er wel kanttekeningen bij. “De nieuwe lijst geeft volgens ons geen volledig en goed beeld van de situatie.

We sturen er daarom op aan dat de lijst aangevuld wordt met panden die logisch gezien ook op de lijst moeten staan (zoals de complexe schades)”, schrijven vier burgemeesters in een brief aan de bewoners. Het is niet na te gaan hoe de lijst tot stand is gekomen, en hij “zit ook niet altijd logisch in elkaar”, stellen ze.

Ook actiegroep de Groninger Bodem Beweging is niet tevreden. De risico’s zijn vastgesteld op basis van een statistisch model, en niet van fysieke inspecties. Volgens de GBB blijkt uit onderzoek dat de nationaal coördinator heeft laten doen dat panden die op basis van de statistiek veilig worden geacht, toch versterkt moeten worden. De actiegroep eist daarom openbaarmaking van dat onderzoek.

Ongeloof

Opvallend is dat nu ook dorpen genoemd worden die niet in het zogenoemde ‘kerngebied’ liggen, een gebied in een straal van zo’n 10 kilometer rond Loppersum. Daar zijn de risico’s op schade door aardbevingen het grootst, dus dat moet als eerste worden aangepakt.

Eerder constateerde bureau Witteveen en Bos dat aardbevingsschade buiten het kerngebied niet aangetoond kon worden, maar dat rapport is in Groningen met ongeloof ontvangen.

De gaswinning heeft geleid tot bodemdaling en aardbevingen in het gebied, waardoor veel panden zijn beschadigd. Omdat in de loop der jaren de kans op nog zwaardere aardbevingen groter is geworden is het nodig om panden te versterken, zolang de productie nog niet onder de 12 miljard kuub gas per jaar zit. Dat duurt waarschijnlijk nog wel even.

Complicerende factor is een gebrek aan kennis van de ondergrond. Het is niet duidelijk wat de toekomstige gaswinning voor gevolgen heeft voor de bodem, maar de productie sneller terugbrengen is volgens minister Wiebes niet mogelijk omdat dan de leveringszekerheid in gevaar komt.

Zeven jaar

Over zeven jaar moet volgens toezichthouder Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) de versterkingsoperatie zijn voltooid. Het SodM belooft de Groningers de voortgang goed in de gaten te houden. “Alleen als de versterking is uitgevoerd én de afbouw van de gaswinning volgens plan verloopt, is het in Groningen net zo veilig als elders in Nederland. Daarom houdt het SodM op allebei toezicht”, aldus inspecteur-generaal Kockelkoren.

Bekijk ook;

Minister zet gaskraan tijdelijk open in drie noordelijke provincies

Groningers in aardbevingsgebied geloven steeds minder in goede afloop

Plan voor versterking Groningse huizen klaar

11.671 panden mogelijk onveilig in aardbevingsgebied Groningen

NU 22.11.2018 De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) en de Groningse gemeenten zijn het eens geworden over een plan van aanpak voor de versterking van woningen in het aardbevingsgebied. Zeker 11.671 panden zijn mogelijk onveilig en worden tegen het licht gehouden.

De versterking van panden lag maandenlang stil. “Zie dit als een herstart”, zegt de tijdelijke NCG Herman Sietsma. “Het heeft allemaal veel te lang geduurd en de afhandeling verdiende de laatste jaren niet de schoonheidsprijs, maar deze opgave is ongelooflijk complex. We kunnen en moeten nu de handen uit de mouwen steken.”

Het overgrote deel van de woningen die mogelijk onveilig zijn, ligt in Appingedam (2.528) en Delfzijl (2.523). Daarna volgen Groningen (2.281), Loppersum (2.202), Midden-Groningen (1.363) en Het Hogeland (683). Slechts een klein aantal panden staat in Oldambt (91). De woningen zijn verspreid over in totaal 15.634 adressen.

Sietsma benadrukt dat nog niet zeker is of er 11.671 gebouwen, waaronder flats en gedeelde huizen, worden versterkt. Uit onderzoek moet naar voren komen of dit nodig is, staat in het donderdag openbaar gemaakte plan van aanpak.

Daarnaast zijn bijna zevenduizend woningen nog niet geïnspecteerd. Van dat aantal hebben ongeveer duizend adressen een verhoogd risico en dat geldt ook voor vijftienhonderd adressen die al zijn geïnspecteerd.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Versterkingsoperatie duurt mogelijk zeven jaar

De NCG verwacht dat de hele versterkingsoperatie mogelijk vijf tot zeven jaar gaat duren. Gemeenten hebben een belangrijke rol in de uitvoering.

Volgens Hiemstra, die de bevingsgemeenten vertegenwoordigt, moet er in januari volgend jaar meer duidelijkheid zijn over de lokale aanpak en dan krijgen de bewoners ook bericht over hun situatie.

In de regio is discussie over de inspectiemethode, die ooit is ontwikkeld door de NAM. “Iedereen die buiten de boot valt, kan zelf ook nog een inspectie aanvragen”, zegt Sietsma. “Is een woning onveilig, dan moet die versterkt worden. Ongeacht wat dit moet kosten. De minister heeft gezegd dat geld geen rol mag spelen.”

Lees meer over: Gaswinning Groningen Binnenland

‘Bodemda­ling kan ook een mooie kans zijn voor Nederland’

AD 20.11.2018 De bodem in Nederland zakt veel sneller dan verwacht. Dat blijkt uit een vandaag gepresenteerde bodemdalingskaart. De daling kan een miljardenschade betekenen voor steden en plattelandsgebieden, maar biedt volgens Hilde Niezen van Platform Slappe Bodem mogelijk ook kansen.

De daling komt naast de droge zomers door landbouw, zoutwinning en de winning van aardgas. In de veen- en kleigebieden in het westen van het land is de bodemdaling duidelijk meetbaar omdat de grond  daar inklinkt door de droogte. Niezen, in het dagelijkse leven wethouder in Gouda, erkent dat de bodemdaling een groot probleem is. ,,Bodemdaling is iets wat er al heel lang is, met name in het westen van Nederland.

Maar we lopen nu echt tegen grenzen aan. In het landelijk gebied is het peil op sommige plekken tot zeven meter diep gezakt. Landbouw is dan niet meer mogelijk, omdat de druk van onderop zo groot wordt dat er zout water naar boven komt. En dat punt wil je helemaal niet bereiken.’’

Lees ook;

VVD blij met 10 miljoen van Rijk in strijd tegen bodemdaling

Lees meer

Versnelde bodemdaling kan enorme schade aan binnensteden betekenen

Lees meer

Urgent

Als we dit onder de knie krijgen, dan kunnen we laten zien wat we als waterland kunnen, aldus Hilde Niezen, Platform Slappe Bodem.

Maar niet alleen het platteland krijgt problemen. ,,In het bebouwde gebied hebben we berekend hoe veel die bodemdaling ons eigenlijk kost aan geld en aan maatschappelijke schade. En dat is zo enorm veel dat we er nu wel wat aan moeten doen’’, stelt Niezen. ,,Daarnaast hebben we ontdekt dat die bodemdaling ook leidt tot een enorme CO2-uitstoot door oxidatie van het veen.

Dat wil je ook niet vanuit je klimaatdoelen.  Door deze drie dingen is het probleem veel urgenter geworden. Gelukkig gaat de ontwikkeling van kennis ook op een hoger niveau komen en ik ben vol verwachting wat er nog allemaal ontdekt gaat worden.’’

De bodemdaling is op dit moment al een groot probleem in stedelijk gebied. ,,We hebben op dit moment al allerlei problemen met de infrastructuur die kapotgaat en verzakt. Dat moeten we dan weer ophogen en funderen.

Daarnaast hebben we in heel West-Nederland problemen met paalfunderingen van gebouwen. Die gaan stuk en dat loopt echt in de miljoenen. Als jij als particulier je fundering moet herstellen, dan kost dat zo tussen de vijftig- en honderdduizend euro. Dat kan bijna niemand zomaar even op tafel leggen, dus dat is een groot probleem. Daar moeten we in de komende jaren iets mee.’’

Oplossingen

Ondanks de toch vrij zorgelijke situatie gaat Niezen niet bij de pakken neerzitten. Nederland zit namelijk niet stil  ,,Gemeenten proberen op een creatieve manier de grond op te hogen. Er zijn gemeenten die werken met piepschuim of een soort lavasteen, alles wat lichter is dan zand, om bijvoorbeeld een weg mee op te hogen.

De vraag is ook of je bijvoorbeeld de hele openbare ruimte moet funderen. In Woerden zijn ze daarmee bezig, daar voorzien ze alle straten van heipalen. Met dat soort keuzes gaan we tegenwoordig veel bewuster om.’’

In het landelijke gebied liggen andere oplossingen eerder voor de hand. ,,Het veen droogt uit, waardoor het vergaat en de bodem daalt. Daar moet je het dus heel erg nat houden. Koeien houden niet van natte aarde, dus dat is een lastige combinatie.

Maar er zijn gewassen zoals lisdodde en cranberry, die wel van een natte ondergrond houden. Maar daar wil je als boer natuurlijk wel een verdienmodel aan hebben. Natuur is ook een oplossing. Natte natuur waar weidevogels een plek kunnen vinden. Dat zie je op verschillende plekken in Nederland ook gebeuren.’’

Export

Wat Niezen betreft kun je de problemen ook zien als een uitdaging voor Nederland ,,Het probleem staat nu op de kaart en dat was ook nodig. Maar dit speelt niet alleen in Nederland. Op de hele wereld zijn dit soort plekken.

Denk bijvoorbeeld eens aan New Orleans of Shanghai. Dus dit is eigenlijk ook een hele mooie kans voor Nederland. Als we dit onder de knie krijgen, dan kunnen we laten zien wat we als waterland kunnen en hoe we ook hier weer het voortouw nemen. Dan kunnen we er zelfs een exportproduct van maken.’’

De bodemdalingskaart. De rode gebieden zijn plekken waar de bodem flink aan het dalen is © TU delft

Scheve deuren in het oude stadscentrum van Gouda nos

De bodem in Nederland daalt en in Gouda merken ze dat overal

NOS 20.11.2018 De bodem in Nederland daalt veel meer dan verwacht, blijkt uit de nieuwe bodemdalingskaart. Gouda is een van de steden die kampen met de gevolgen. De stad, met bijna 73.000 inwoners, ligt in Zuid-Holland en is gebouwd in een gebied met veen en klei in de bodem.

Vooral de historische binnenstad, met markante gebouwen als de Gouwekerk, het Stadhuis en de Waag, kampt met problemen door de daling. Jaarlijks zakt de bodem daar gemiddeld met 3 millimeter, maar op sommige plaatsen is dat zelfs 10 millimeter per jaar.

Verschil van pand tot pand

Dat zorgt voor verzakte gevels, ongelijke drempels, scheuren in muren, wateroverlast in woningen en ook voor schade aan wegen en rioleringen. “Overal zakt er wel iets weg. Als het niet de wegen zijn, dan zijn het de parken”, weet wethouder Hilde Niezen.

De gemeente Gouda neemt allerlei maatregelen tegen de problemen, zoals ophoogprojecten in wijken en veelvuldig onderhoud aan de riolering, maar concludeert dat de daling niet te stoppen is. Daarom wordt nu met wetenschappers, de waterschappen, internationale studenten en alle betrokkenen gezocht naar concrete, structurele oplossingen. Ook huiseigenaren zelf wordt gevraagd om mee te denken.

Video afspelen

‘Overal zakt wel iets anders weg’

“3 millimeter per jaar is niet eens zo veel. Maar als je bedenkt dat we hier al 1000 jaar wonen en hier nog 1000 jaar willen blijven, dan is het wél heel veel”, zegt wethouder Niezen, tevens voorzitter van het platform Slappe Bodem. “De huizen zijn onderheid, sommige staan op houten palen, andere op betonnen palen, sommige gebouwen zijn niet gefundeerd. Dat maakt het ingewikkeld, want de situatie verschilt van pand tot pand.”

Vocht en paalrot

Die verschillen zorgen dat er geen pasklare oplossing is voor het oude stadscentrum. “Als het waterpeil omlaag gaat, zorgt dat voor paalrot en vochtproblemen. Dan verzakt het ene huis wel, maar dat daarnaast niet”, zegt Niezen.

Een verzakte drempel in de historische binnenstad van Gouda – nos

Alle 1600 niet-gefundeerde gebouwen op staal plaatsen en de straten ophogen, is een te kostbare oplossing. “In theorie zou dat kunnen, maar een huis funderen kost 50.000 tot 100.000 euro. Dat kan lang niet iedereen betalen en dat kan je ook niet van mensen vragen”, vindt Niezen. “Het is ook niet de oplossing, want als je het zou doen, dan staat de binnenstad op palen en zakt de rest van de stad verder. Dan hebben we een nieuw ingewikkeld en kostbaar probleem gecreëerd.”

Niets doen is geen optie, zegt Niezen. “Op sommige plekken zitten we nu heel dicht bij het oppervlaktewater. Als het hard regent staat het regenwater in de huizen. Dus we moeten wel iets doen. Maar op zo’n manier dat iedereen hier lekker kan blijven wonen, de huizen blijven staan en de stad mooi blijft.”

Oplossing

Daarom wordt er vooral gekeken naar de grondwaterstand die van grote invloed is op de bodemdaling. “Dat is de sleutel van de oplossing, hoe we daar slim mee kunnen omgaan. Net als met het watersysteem zelf. Maar daar komt heel veel kennis en techniek bij kijken”, aldus Niezen.

Hoewel er nog geen kant-en-klare remedie is tegen de bodemdaling, is de wethouder optimistisch over een oplossing voor de Goudse binnenstad. “We zijn het aan het onderzoeken en ik ben er zeker van overtuigd dat het gaat lukken. Nederland is het waterland, natuurlijk gaan we het vinden!”

De huizen in het oude stadscentrum van Gouda zakken jaarlijks gemiddeld 3mm – anp

Bekijk ook;

De Nederlandse bodem zakt meer dan verwacht

Bodemdaling bedreigt akkerbouw Noordoostpolder

In de binnenstad zakt de bodem 3 tot 10 millimeter per jaar en dat veroorzaakt schade aan gebouwen en aan de infrastructuur.

Versnelde bodemda­ling kan enorme schade aan binnenste­den betekenen

AD 20.11.2018 De bodem in Nederland zakt veel sneller dan verwacht. Met name de droge zomers zorgt voor een onverwachte bodemdaling. Dat blijkt uit een vandaag gepresenteerde bodemdalingskaart van het Nederlands Centrum voor Geodesie en Geo-Informatie. Het probleem speelt vooral in Groningen en het westen van het land.

Op sommige plaatsen in Nederland gaat het om wel zeven centimeter per jaar. De daling komt naast de droge zomers door landbouw, zoutwinning en de winning van aardgas. Het gevolg is onder meer dat huizen verzakken. De schade is berekend op 22 miljard euro in 2050, vooral omdat funderingen van gebouwen moeten worden hersteld.

Vooral in de veen- en kleigebieden in het westen van het land is de bodemdaling duidelijk meetbaar. Sommige huizen in die regio vertonen dan ook al scheuren en verzakkingen. Volgens de onderzoekers lijkt klimaatverandering een grote rol te spelen bij de versnelde bodemdaling. Door de relatief warme zomers drogen veenbodems meer uit, waardoor een snellere bodemdaling ontstaat.

Probleem

Volgens onderzoeker Ramon Hanssen van de TU Delft hebben we te maken met een serieus probleem.  ,,Als de bodemdaling doorzet in het huidige tempo, betekent dat misschien wel het einde van het karakteristieke Nederlandse landschap met weides, koeien en molens, of een enorme schade aan de historische binnensteden.’’

Volgens onderzoeksleider Hanssen laat de kaart de ernst van het probleem van bodemdaling in Nederland goed zien. De kaart laat, naast de verschillende grondsoorten in Nederland, ook de locatie van olie- of gasvelden zien. ,,De kaart wordt actueel gehouden met de nieuwe satellietmetingen die dagelijks beschikbaar komen. Hierdoor kan bijvoorbeeld worden bijgehouden of de bodemdaling afneemt bij verminderde gaswinning in Groningen.’’

Naast bekende oorzaken als gaswinning, blijkt ook klimaatverandering van invloed RTV Noord/Remko de Waal

De Nederlandse bodem zakt meer dan verwacht

Experts brachten voor het eerst uitvoerig de bodemdaling in kaart. Naast bekende oorzaken als gaswinning blijkt ook klimaatverandering van grote invloed.

NOS 20.11.2018 De bodem in Nederland daalt veel meer dan verwacht. Dat blijkt uit een nieuwe bodemdalingskaart die dinsdag wordt gepresenteerd door het Nederlands Centrum voor Geodesie en Geo-Informatica (NCG).

“Als de bodemdaling doorzet in het huidige tempo, betekent dat misschien wel het einde van het karakteristieke Nederlandse landschap met weides, koeien en molens, of een enorme schade aan historische binnensteden”, zegt onderzoeksleider Ramon Hanssen van de TU Delft.

Met de kaart hebben de onderzoekers voor het eerst onderscheid gemaakt tussen de diepe oorzaken van bodemdaling, zoals gaswinning, en de effecten in de bovenste paar meter. Uit de metingen blijkt dat ‘ondiepe’ bodemdaling op verschillende plekken in Nederland zelfs groter is dan die door de bekende, diepe oorzaken.

Ze brachten de bodemdaling in kaart met satellietradars, GPS en zwaartekrachtmetingen. Volgens Hanssen heeft dat een goed beeld gegeven van de ernst van het probleem.

Klimaatverandering

Vooral in veen- en kleigebieden in het westen speelt het probleem. Hier is klimaatverandering een belangrijke factor, zeggen de onderzoekers. Dat was afgelopen zomer ook merkbaar. Toen ontstonden scheuren en verzakkingen door de droogte.

NOS op 3 maakte deze special over de lange droge zomer van 2018:

Hoe een gortdroge zomer Nederland verschrompelde

Door relatief warme zomers droogt de bodem uit. In het geval van bijvoorbeeld veenbodems is dit proces onomkeerbaar. Ongeveer 75 procent van het oppervlak van de provincie Zuid-Holland bestaat uit bodem die gevoelig is voor bodemdaling. Op sommige plekken kan de daling wel 2 centimeter per jaar zijn, meldt Omroep West.

Gaswinning

Naast klimaatverandering speelt ook delfstoffenwinning een rol bij bodemdaling, en bijvoorbeeld belasting door gebouwen en asfaltwegen. De kaart wordt de komende tijd actueel gehouden met nieuwe satellietmetingen die dagelijks beschikbaar komen. Zo moet bijvoorbeeld duidelijk worden of de bodemdaling afneemt als de gaswinning in Groningen verminderd wordt.

Bekijk ook;

Bodemdaling bedreigt akkerbouw Noordoostpolder

Bodem daalt het hardst in Groningen en westen

BB 19.11.2018 De bodemdaling in Nederland is door experts in kaart gebracht. Uit de zogenoemde bodemdalingskaart van het Nederlands Centrum voor Geodesie en Geo-Informatica (NCG) blijkt dat het probleem vooral speelt in Groningen en het westen van het land.

Gaswinning
De digitale landkaart, gevoed door informatie van satellietradars, GPS, en zwaartekrachtmetingen, wordt dinsdag gepresenteerd tijdens het congres Geobuzz in Den Bosch. Volgens onderzoeksleider Ramon Hanssen van de TU Delft laat de kaart de ernst van het probleem van bodemdaling in Nederland goed zien.

De kaart laat, naast de verschillende grondsoorten in Nederland, ook de locatie van olie- of gasvelden zien. ‘De kaart wordt actueel gehouden met de nieuwe satellietmetingen die dagelijks beschikbaar komen. Hierdoor kan bijvoorbeeld worden bijgehouden of de bodemdaling afneemt bij verminderde gaswinning in Groningen.’

Warme zomers

Volgens de onderzoekers wordt de versnelde bodemverzakking onder meer veroorzaakt door de relatief warme zomers, waardoor veenbodems meer uitdrogen.

Ook delfstoffenwinning en het zwaar belasten van veen-kleigrond door gebouwen en asfaltwegen spelen een rol. De nieuwe kaart is te zien op de website bodemdalingskaart.nl. (ANP)

Gerelateerde artikelen;

Veiligheidsregio: ‘Grote aardbevingsoefening in Zuidwolde goed verlopen’

NU 17.11.2018 Een grote aardbevingsoefening in het Groningse dorp Zuidwolde is zaterdag goed verlopen, aldus de veiligheidsregio. Zo’n tweehonderd inwoners, hulpverleners en Defensiemedewerkers hebben ervaren wat de gevolgen kunnen zijn van een beving met een magnitude van 4,5 tot 5.

“Een zeer waardevolle dag, zowel voor de inwoners als voor de professioneel hulpverleners”, aldus een woordvoerder van de veiligheidsregio Groningen.

De deelnemers werden geconfronteerd met diverse situaties die kunnen ontstaat na een aardbeving, zoals iemand die bekneld is geraakt, het uitvallen van het mobiele netwerk of de noodzaak om het getroffen gebied met een onbemand vliegtuig te verkennen.

“Maar ook andere dingen, zoals het verhelpen van een gaslek, een brug die ontwricht is of een omgevallen steiger als gevolg van de beving”, aldus de zegsman.

Nepslachtoffers ingezet om situatie na te bootsen

Om de situatie zo waarheidsgetrouw mogelijk te maken werden ook zogeheten Lotus-slachtoffers ingezet, die spelen dat ze gewond zijn geraakt. De inwoners van het dorp waren van de oefening op de hoogte, maar vooraf was hen niet verteld hoe ze moesten handelen.

Mooie oefening voor @BRWGroningen. Deze ploeg haalt een slachtoffer onder een ingestorte steiger vandaan. #Zuidwolde #aardbevingsoefening

Avatar

 Auteur

VRgroningen 14:55 – 17 november 2018

Volgens de veiligheidsregio vonden sommige inwoners de oefening spannend en wisten ze niet direct hoe ze moesten handelen, maar kwam hun zelfredzaamheid later “wel goed op gang”.

De oefening duurt nog twee dagen. Zondag en maandag worden achter gesloten deuren de situatie na een calamiteit in kaart gebracht. Eind november wordt de oefening geëvalueerd met de Groningse burgemeesters.

Zie ook: Groningse bevingsoefening: Voorbereiding op instorten huizen

Lees meer over: Zuidwolde Gaswinning Groningen  Binnenland

De eerste gevolgen van de nagespeelde aardbeving RTV Noord | Mario Miskovic

Zuidwolde oefent voor aardbeving met ‘ingestorte’ kerktoren en brug

NOS 17.11.2018 Om 09.30 uur begon vanochtend in Zuidwolde in Groningen een aardbeving. Geen echte gelukkig. Het natuurgeweld werd nagebootst door de Veiligheidsregio Groningen om inwoners van het aardbevingsgebied voor te bereiden op een rampscenario. In de loop van de ochtend meldden zich actievoerders uit de omgeving bij de oefening.

Het klonk vanochtend in het dorp alsof het rommelde. Op een subwoofer in het dorp werd het geluid van een voorbijrijdende vrachtwagen afgespeeld. Daarna was het afwachten hoe de ruim duizend inwoners van Zuidwolde zouden reageren.

“Dat was even spannend. Het is niet zo dat het dorp massaal meedoet, maar er kwamen wel enkele tientallen mensen naar buiten”, zegt Sylvian Noeken van de Veiligheidsregio. “Zij controleerden het huis op schade of belden even bij de buren aan om te vragen hoe het ging.”

  Veiligheidsregio Gr.

@VRgroningen

#bevingsoefening: Voor er hulp komt, ben je op jezelf aangewezen. Daarom oefenen inwoners om zich met beperkte middelen te redden tot de hulpdiensten arriveren. #zuidwolde

In de loop van de ochtend meldde zich een groep actievoerders uit de rest van Groningen. Zij zijn niet tegen de oefening, maar vinden wel dat er aandacht moet komen voor wat zij de ‘echte slachtoffers van aardbevingen’ noemen.

“Dat hoort erbij, ook die mensen zijn ongerust dat er een aardbeving kan komen”, zegt directeur van de Veiligheidsregio Groningen, Wilma Mansveld bij RTV Noord. “Ik vind dat daar altijd ruimte voor moet zijn.”

Actievoerders uit het aardbevingsgebied bij de oefening RTV Noord

Inwoners redden zichzelf

De inwoners van Zuidwolde waren vooraf op de hoogte gesteld van de oefening. Het is de bedoeling dat zij zichzelf proberen te redden, zonder al te veel hulp van de hulpdiensten. “Door het hele dorp gebeuren onverwachte dingen”, vertelde Erica van Lente, burgemeester van de gemeente waarin Zuidwolde ligt, in het NOS Radio 1 Journaal.

Zo is in een straat zogenaamd een auto tegen een boom gebotst na de aardbeving. Ook is een nagemaakte kerktoren ingestort, de “toren” van containers en betonplaten ligt op de grond. De Veiligheidsregio wil vooral zien hoe de samenwerking tussen de inwoners verloopt.

Sommige dorpelingen willen niet meedoen aan de oefening. “Bijvoorbeeld omdat hun gezondheid dat niet toelaat of omdat ze zo geraakt zijn door de gaswinningsproblematiek dat ze dat niet zien zitten”, zegt Van Lente. “‘Er zijn ook mensen van de GGD aanwezig, zodat mensen die extra door deze oefening worden geraakt, hun verhaal kwijt kunnen.”

De oefening duurt in totaal drie dagen. Vanmiddag doen ook de hulpdiensten massaal mee, maar aanvankelijk moesten de inwoners van Zuidwolde zichzelf redden. Van Lente: “Bij een eventuele echte aardbeving zijn zij degenen die geraakt worden en moeten zij misschien ook wel eerste hulp verlenen.”

  Veiligheidsregio Gr.

@VRgroningen

Ondertussen bij de kerk… @USARNL maakt een gat in het dak om de slachtoffers te redden. #aardbevingsoefening #Zuidwolde

Bekijk ook

Groningers in aardbevingsgebied geloven steeds minder in goede afloop

Gaswinning daalt komend jaar naar maximaal 19, 4 miljard Nm3

RO 14.11.2018 De gaswinning uit het Groningenveld daalt komend jaar naar maximaal 19,4 miljard Nm3. Dat staat in het definitieve instemmingsbesluit voor het gasjaar 2018/2019 dat minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat vandaag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd.

In maart heeft het kabinet besloten de gaswinning zo snel mogelijk helemaal te beëindigen. Het nieuwe  instemmingsbesluit voor het gasjaar 2018/2019 volgt dan ook het afbouwplan van het kabinet voor de gaswinning. Het instemmingsbesluit is vastgesteld na advies van onder andere de betrokken provincies, gemeenten, waterschappen, veiligheidsregio Groningen, het Staatstoezicht op de Mijnen, de Technische Commissie bodembeweging en de Mijnraad.

Ook TNO, GTS en het COT (Instituut voor Veiligheids- en Crisismanagement) adviseerden over verschillende deelonderwerpen. Ook heeft het instemmingsbesluit van 24 augustus tot en met donderdag 4 oktober ter inzage gelegen voor bewoners en andere belanghebbenden.

Het kabinet neemt maatregelen om de gaswinning zo snel mogelijk geheel af te bouwen. Uiterlijk per oktober 2022, maar mogelijk al een jaar eerder, daalt de gaswinning naar verwachting tot onder het niveau van 12 miljard Nm3. Afhankelijk van het effect van de maatregelen wordt vanaf oktober 2022 een daling voorzien naar 7,5 miljard Nm3 en mogelijk fors minder. In de jaren daarna wordt de gaswinning helemaal afgebouwd tot nul.

De inzet van Groningengas wordt het sluitstuk in de vraag naar laagcalorisch gas. Daarvoor is een aanpassing van de Gaswet en Mijnbouwwet noodzakelijk. Totdat de wetten in werking  treden, geldt de bestaande Mijnbouwwet als grondslag voor  dit instemmingsbesluit.

Nieuw is dat al bij dit instemmingsbesluit  geldt dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) wordt opgedragen niet meer te winnen dan wat nodig is voor leveringszekerheid. Bij de afbouw van de gaswinning staat de veiligheid van Groningen voorop. In het instemmingsbesluit wordt ook de leveringszekerheid meegewogen.

Documenten;

Kamerbrief over definitief instemmingsbesluit Groningen gasveld 2018-2019

Kamerstuk: Kamerbrief | 14-11-2018

Zie ook; Gaswinning in Groningen

‘Weinig vertrouwen in beleid bij Groningers’

BB 08.11.2018 Groningers die schade hebben door aardbevingen hebben weinig vertrouwen in het nieuwe kabinetsbeleid. Dat blijkt uit onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen onder bewoners van het aardbevingsgebied. De mensen tonen veerkracht, maar het vertrouwen blijft laag en de ervaren veiligheid daalt. Men wantrouwt de motieven van de overheid en de zwaarst getroffenen hebben steeds minder hoop op een goede afloop.

Geen vertrouwen

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) besloot na de aardbeving in Zeerijp op 8 januari 2018 de gaskraan vanaf 2030 dicht te draaien, maar volgens de onderzoekers zorgt dit er een half jaar later niet voor dat inwoners zich veiliger voelen.

Uit een eerste meting na de beving blijkt dat 65 procent van de ondervraagden geen vertrouwen heeft in het dichtdraaien van de gaskraan. Men twijfelt aan de goede bedoelingen van de rijksoverheid. Respondenten denken dat er verborgen agenda’s zijn, zoals het doelbewust vertragen en traineren van de aanpak, of dat beleidsmaatregelen ‘window dressing’ zijn.

Jaren in de wacht

Volgens RUG-onderzoeker Katherine Stroebe is de kern dat bewoners heel concrete problemen hebben. ‘Ze hebben schade of wachten op versterking. Men wil een directe en daadkrachtige aanpak. Die is ze ook al vaker beloofd, maar ondertussen staan ze soms jaren in de wacht.’

Of zoals een van de respondenten het verwoordde: ‘Het is wachten op de volgende maatregel, het volgende uitstel, de volgende uitzondering op de regel. Ik geloof pas dat er iets gebeurt als er hier een aannemer mijn schade aan het herstellen is.’

Zwaarst getroffenen centraal stellen

Bewoners met meervoudige schade aan hun woning komen steeds verder op achterstand te staan en hun vertrouwen in een oplossing daalt. Tegelijk neemt het aantal bewoners met meervoudige schade toe. ‘Het afnemen van hoop is veelbetekenend’, aldus hoogleraar sociale psychologie Tom Postmes: ‘Kijkend naar de toekomst hebben de zwaarst getroffenen minder en minder vertrouwen dat het nog goed komt met schadeherstel en versterking.

Deze groep zou centraal moeten staan in de aanpak van de problemen.’ Het team van Postmes en Stroebe onderzoekt sinds 2016 hoe het met de gezondheid, het veiligheidsgevoel en het toekomstperspectief van de Groningers gaat.

Gerelateerde artikelen;

‘Groningers hebben weinig vertrouwen in nieuw beleid gaswinning’

NU 08.11.2018 Groningers met aardbevingschade aan hun woningen hebben weinig vertrouwen in het nieuwe beleid van het kabinet, blijkt donderdag uit onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen.

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) heeft besloten de gaskraan vanaf 2030 dicht te draaien, maar volgens de onderzoekers zorgt dat er niet voor dat inwoners van de provincie zich veiliger voelen.

Uit een eerste meting na de zware beving van begin dit jaar in Zeerijp zegt 65 procent van de ondervraagden geen vertrouwen te hebben in het dichtdraaien van de gaskraan. Voor het onderzoek werd een peiling onder 1.377 personen gedaan.

De onderzoekers concluderen dat het vertrouwen laag is omdat Groningers onder andere de motieven van de overheid wantrouwt. Daarnaast hebben de zwaarst getroffenen met meervoudige schade aan hun woningen steeds minder hoop op een goede afloop.

“De kern is dat bewoners heel concrete problemen hebben”, zegt onderzoeker Katherine Stroebe. “Ze hebben schade of wachten op versterking. Men wil een directe en daadkrachtige aanpak, die is ze ook al vaker beloofd. Maar ondertussen staan ze soms jaren in de wacht.”

Al bijna negentienduizend schademeldingen

Bij de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG) zijn inmiddels bijna negentienduizend schademeldingen binnengekomen. Volgens het schadeloket zijn 1.372 verzoeken afgehandeld en is meer dan 4 miljoen euro aan vergoedingen toegewezen.

Sinds 2016 wordt onderzocht hoe het met de gezondheid, het veiligheidsgevoel en het toekomstperspectief van de Groningers gaat.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen

Groningers in aardbevingsgebied geloven steeds minder in goede afloop

NOS 08.11.2018 Een half jaar na het kabinetsbesluit om de gaskraan dicht te draaien, hebben Groningers weinig vertrouwen in het nieuwe beleid. Ze twijfelen aan de goede bedoelingen van de Rijksoverheid. Dat blijkt uit de gezondheidsmonitor van de Rijksuniversiteit Groningen. Sinds 2016 wordt onderzocht hoe het met de gezondheid, het veiligheidsgevoel en het toekomstperspectief van de Groningers gaat.

Uit de laatste meting, die vandaag verschijnt, blijkt dat ze denken dat er verborgen agenda’s zijn, zoals het doelbewust vertragen van de aanpak, of dat beleidsmaatregelen dingen mooier voorstellen dan ze zijn.

Wanhoop

Een van die Groningers met twijfels is Harm Jan de Vries (77) uit Overschild. De tranen staan hem in de ogen en hij zegt dat hij de wanhoop nabij is. Zijn huis heeft veel schade door de gaswinning. En het staat schots en scheef. “De situatie is zorgelijk, maar niet onveilig”, constateerden schade-experts.

Video afspelen

Bang om de deur dicht te trekken: ‘ik wil het huis niet op mijn kop krijgen’

De Vries kan 10.000 euro krijgen, maar dat is volgens hem veel te weinig om de hele fundering te vervangen en de rest van de schade te herstellen. Zijn huis moest versterkt worden, zodat hij en zijn vrouw bij een zware aardbeving op tijd naar buiten konden komen. En nu blijkt de versterking toch niet nodig.

Het steekt de Groninger dat architect Winny Maas samen met de dorpsvereniging plannen ontwikkelt voor een straat verderop. Ook die huizen moesten worden versterkt, maar vanwege de hoge kosten worden ze gesloopt. De eigenaren hebben al zwart op wit dat ze een nieuw huis krijgen.

Met De Vries zijn dat soort concrete afspraken over de versterking niet gemaakt. En nu de gaskraan wordt dichtgedraaid, gebeurt dat ook niet, want een rekenkundig model heeft inmiddels bepaald dat zijn huis veilig is als er minder gas wordt gewonnen.

Onzekerheid

Onderzoekers van de Rijksuniversiteit Groningen zien in hun gezondheidsmonitor dat niet alleen De Vries zich zorgen maakt. De minister heeft besloten de gaskraan uiterlijk in 2030 dicht te draaien, waardoor de veiligheid in Groningen verbetert. Maar volgens de onderzoekers heeft dat er niet toe geleid dat de Groningers opgelucht ademhalen.

Onderzoekster Katherine Stroebe van de RUG constateert dat 65 procent van de ondervraagden geen vertrouwen heeft in het dichtdraaien van de gaskraan en het afschalen van de versterkingsoperatie. Ook voelt 85 procent zich niet veiliger met dat vooruitzicht. “Mensen twijfelen aan de motieven van de overheid”, zegt Stroebe. Ze vindt het gebrek aan vertrouwen in maatregelen van de overheid zorgwekkend.

Ook de broer van De Vries, Jan Treinko, woont in Overschild. Hij woont aan de Meerweg, waar de vernieuwingsplannen waarschijnlijk doorgaan, maar heeft de pech dat hij in een huurhuis woont. Daardoor is hij afhankelijk van woningcorporatie Lefier, die heeft besloten dat twee van de acht huurhuizen moeten verdwijnen. Als gevolg van dat besluit moet Treinko het huis verlaten waar hij al 51 jaar woont.

Trauma

Voor huisarts Addink in Middelstum, een paar dorpen verderop, zijn de klachten die beide mannen hebben aan de orde van de dag. Ze houdt de aardbevingsgerelateerde klachten van haar patiënten bij, al is er geen officiële code voor bij de zorgverzekeraars. Die heeft ze zelf maar ontwikkeld.

Niet alle huisartsen in het gebied doen dat, want het is lastig aan te tonen dat de aardbevingen de mensen ziek maken. “Ik zie wel dat mensen die al eerder trauma’s hebben opgelopen echt last hebben. Ze hebben het gevoel de grip op hun leven helemaal kwijt te raken, met alle gevolgen van dien”, zegt Addink.

En volgens de huisarts zijn de klachten alleen maar groter geworden door de onzekerheid over de versterkingsoperatie. “Ook ik snap daar niets meer van. Het is allemaal zo willekeurig wie wel of niet geholpen worden. Hoger opgeleide mensen met connecties lukt het best om dingen te regelen. Maar ik kom zoveel mensen tegen in dit gebied die dat niet kunnen. Dat voelt heel oneerlijk.”

Jaren in de wacht

Onderzoekster Katherine Stroebe van de RUG ziet de ervaring van de huisarts ook terug bij de ondervraagden. “De kern is dat bewoners heel concrete problemen hebben. Ze hebben schade of wachten op versterking. Men wil een directe en daadkrachtige aanpak, die is ze ook al vaker beloofd. Maar ondertussen staan ze soms jaren in de wacht.” Het onderzoek is eerder gedaan, maar wat Stroebe dit keer het meest opvallend vindt, is dat de hoop van mensen afneemt op een goede toekomst.

Bekijk ook;

Ook vertrouweling Hans Alders weg uit Groningen

Wiebes: ‘Kabinetsleden overrompeld door gasbesluit’

Uit onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen blijkt dat mensen in het aardbevingsgebied twijfelen aan de motieven van de overheid.

Zwaarst getroffen Groningers in aardbevingsgebied verliezen hoop

AD 08.11.2018 Groningers die wonen in het aardbevingsgebied zijn de moed aan het verliezen dat het ooit nog goed gaat komen met hun huizen. Ook is er veel wantrouwen tegenover de overheid, en wordt er vermoed dat er in Den Haag met dubbele agenda’s wordt gewerkt. ,,Ik geloof pas dat er iets gebeurt als er hier een aannemer mijn schade aan het herstellen is.”

Het afnemen van de hoop is veelbetekenend, concluderen wetenschappers Katherine Stroebe en Tom Postmes van de Rijksuniversiteit Groningen. Zij doen al lange tijd onderzoek naar het effect van de aardbevingen (als gevolg van gasboringen) op inwoners van Noordoost-Groningen, het zwaarst getroffen gebied.

Vooral bij mensen die erg veel schade hebben opgelopen aan hun huizen, wordt het vertrouwen steeds minder en minder. Ook daalt hun gevoel van veiligheid in hun eigen huis en hebben ze last van emotionele schade.

De aardbeving van Zeerijp op 8 januari 2018, met een kracht van 3.4 op de schaal van Richter de zwaarste aardbeving sinds 2012, is voor veel inwoners van Noordoost-Groningen een ‘acute aanslag op het vertrouwen en welzijn’ geweest. Wel zien de onderzoekers in het algemeen wat veerkracht bij de inwoners op het gebied van gezondheid en hun emotionele toestand.

Scheuren in huizen worden niet snel genoeg hersteld, waardoor het vertrouwen in de overheid daalt. © ANP

Overheid

Ondanks dat de regering heeft aangekondigd dat de gaswinning in Groningen wordt teruggedraaid, hebben de Groningers er zelf weinig vertrouwen in. Uit het onderzoek blijkt dat er flink wordt getwijfeld aan de goede bedoelingen in Den Haag.

Er wordt vermoed dat er met dubbele agenda’s wordt gewerkt, dat herstelwerkzaamheden doelbewust worden vertraagd en dat de beleidsmaatregelen ‘window dressing’ zijn. Hiermee wordt bedoeld dat het mooier wordt voorgesteld dan het daadwerkelijk is.

,,Het is wachten op de volgende maatregel, het volgende uitstel, de volgende uitzondering op de regel’’, zegt een van de respondenten die aan het woord komt in de studie. ,,Ik geloof pas dat er iets gebeurt als er hier een aannemer mijn schade aan het herstellen is.”

RUG-onderzoeker Katherine Stroebe: ,,De kern is dat bewoners heel concrete problemen hebben. Ze hebben schade of wachten op versterking. Ze willen een directe en daadkrachtige aanpak: die is ze ook al vaker beloofd. Maar ondertussen staan ze soms jaren in de wacht.”

Het resultaat van het lange wachten is volgens de Rijksuniversiteit dat de woningen die al schade hebben, steeds meer achteruit gaan.

Het is wachten op de volgende maatregel, het volgende uitstel, de volgende uitzonde­ring op de regel, aldus Inwoner Groningen.

Boze Groningers willen dat de gaskraan dicht gaat. © ANP

Journalist Louis Stiller. auteur van het boek Gasland, in een huis dat versterkt is met grote houten balken. Na diverse aardbevingen staat het dak en de muren van het huis op instorten. Ⓒ BOUWMAN, RENE

Gegijzeld door het gas

Telegraaf 07.11.2018 Half uit het zicht van de rest van Nederland speelt zich in Groningen een tragedie af. Tienduizenden burgers zijn slachtoffer van ’de bevingen’. Hun levens staan op z’n kop. En hun toekomst is ongewis.

 

Plan voor versterken woningen aardbevingsgebied afgerond

NU 02.11.2018 De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) heeft het plan af om de woningen in Groningen te versterken, die kwetsbaar zijn geworden door de aardbevingen. Het plan is vrijdag overhandigd aan de getroffen gemeenten, de provincie Groningen en het Rijk.

Dat bevestigen het NCG en een woordvoerder van minister van Economische Zaken Eric Wiebes na berichtgeving van RTV Noord. Het plan heeft volgens de televisiezender betrekking op vijftienduizend woningen.

Het plan is niet openbaar gemaakt, omdat de plannen eerst naar de burgers worden gestuurd.

Hoewel het plan niet openbaar wordt gemaakt, weet de regionale zender toch meerdere details te melden. Voortaan worden woningen in het gebied volgens RTV Noord in drie categorieën ingedeeld: panden met verhoogd risico, met licht verhoogd risico en zonder risico.

Directeur van de NCG Herman Sietsma laat aan RTV Noord weten dat er goed nagedacht gaat worden over welke maatregelen genomen moeten worden. Ook worden de bewoners individueel ingelicht over mogelijke versterkingen.

Wiebes zei eerder dat het plan er in september zou liggen. Door moeilijkheden met het samenstellen van een lijst met woningen die veel risico lopen, duurde het langer.

Toezichthouder blij met plan

Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) heeft in een reactie aan RTV Noord laten weten dat de plannen “goed genoeg zijn om mee aan de slag te gaan”. Het SodM hoopt dat er snel een goede invulling van het plan komt.

Het plan moest er komen, omdat Wiebes eerder had aangekondigd de inspectie of versterking van een kleine 3.200 huizen op te schorten. Hij deed dit, omdat hij ervan uitgaat dat het bevingsrisico afneemt omdat de gaswinning wordt teruggeschroefd.

Dat besluit was voor de vorige coördinator, Hans Alders, reden om op te stappen. Zijn opvolger Sietsma kreeg opdracht nieuwe plannen te maken voor Groningers die nog in onzekerheid verkeren.

Lees meer over: Groningen gaswinning

Belangenverenigingen van gedupeerde Groningers vrezen dat het vertrek van de topman voor aanhoudende slepende problemen zorgt. Ⓒ ANP

Bezorgdheid om vertrek topman NCG

Telegraaf 31.10.2018 Op het vertrek van directielid Jeroen de Boer bij de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) is woensdag bezorgd gereageerd door het provinciebestuur en belangenverenigingen van gedupeerde Groningers. Zij vrezen dat het de aanpak van slepende problemen alleen maar verder ophoudt.

De Boer dacht naar verluidt anders over de aanpak van versterkingen in het aardbevingsgebied in Groningen. Hij is van de school van inmiddels oud-NCG Hans Alders, die eerder al uit onvrede opstapte. Grootschalige aanpak van schades ging Alders te traag, als het al doorging.

De Boer en Alders werkten jarenlang nauw samen, ook in de eerdere jaren dat Alders nog Commissaris van de Koningin in Groningen was. De angst in de regio is dat er meer ’vertrekkers’ volgen, wat de langverwachte herstelaanpak in Groningen nog meer zou vertragen.

Secretaris Susan Top van het Groninger Gasberaad is bezorgd. „Dit gaat niet over De Boer, maar over wie hier alles bepaalt. Kennelijk het ministerie van Economische Zaken en Klimaat.” In het Groningse gaat men ervanuit dat De Boer moest wijken, omdat hij niet genoeg in de pas liep met ’Den Haag’. „Hun visie moet koste wat kost worden doorgedrukt”, stelt ook Top.

Ook gedeputeerde Eelco Eikenaar, die van zijn hart nooit een moorkuil maakt, maakt zich zorgen. „De provincie gaat niet over het personeelsbeleid van de NCG. Maar er moet nog zoveel gebeuren en het versterken gebeurt niet tot weinig.

Dit helpt de Groningers niet”, aldus Eikenaar. Hij ’kan de redenering volgen’ dat Groningers wel vermoeden wat er achter zit. „Het ministerie van EZK wil het naar zich toe trekken.” Zijn wens is helder: „Het moet juist stabieler zijn. En de regio moet daarin vooraan staan. Afspraken moeten nagekomen worden.”

Ook de sinds jaar en dag prominente belangenvereniging Groninger Bodem Beweging (GBB) reageerde met zorg. „Het hoofd versterking van NCG vertrekt onder druk van EZK. EZK is meer bezig met het verzwakken van de NCG dan met het versterken van huizen”, liet de GBB weten.

Huidig waarnemend NCG Herman Sietsma erkende in een reactie dat de neuzen niet dezelfde kant op stonden. „De organisatie NCG staat voor een grote versterkingsoperatie.” Daartoe is gewerkt aan een plan van aanpak: „De komende weken wordt dit besproken door de overheden”, reageerde Sietsma in een statement.

„Jeroen de Boer heeft zich als voorzitter van het directieteam intensief ingezet om te komen tot het plan van aanpak en geconcludeerd dat de ingezette koers niet aansluit bij zijn visie. Om die reden heeft hij besloten om zijn werkzaamheden voor NCG te af te ronden.”

Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat wil niet reageren op het vertrek van De Boer. „Dit is het personeelsbeleid van de NCG”, laat een zegsman weten.

’Directielid Nationaal Coördinator Groningen stapt op’

Telegraaf 31.10.2018 Directielid Jeroen de Boer van de organisatie Nationaal Coördinator Groningen (NCG) stapt op. Dat heeft een woordvoerster van de NCG bevestigd na berichtgeving door RTV Noord. De Boer werkte nauw samen met Hans Alders. Die legde eerder dit jaar de functie van Nationaal Coördinator Groningen neer.

De NCG meldde in een verklaring dat De Boer bij de organisatie vertrekt omdat hij zich ,,niet kan vinden in het plan van aanpak” voor de problemen die zijn ontstaan door aardbevingen als gevolg van de gaswinning. ,,De ingezette koers sluit niet aan bij zijn visie. Om die reden heeft hij besloten om zijn werkzaamheden voor de NCG af te ronden. Hij vertrekt per 1 december.”

Alders gaf er eind mei de brui aan bij de organisatie omdat Wiebes besloot de versterking van bijna 1600 beschadigde huizen in Groningen op te schorten.

Bekijk meer van; groningen

Overschild krijgt nieuwe kern, voorbeeld voor rest bevingsgebied in Groningen

NOS 16.10.2018 Het Groningse dorp Overschild moet deels tegen de vlakte. Huizen zijn zwaar beschadigd en onveilig door aardbevingen als gevolg van gaswinning. Maar de ruim 500 bewoners zijn gehecht aan hun dorp, met zijn karakteristieke huizen, kerken en molen. Het dorp ziet er gehavend uit door de bevingen, maar ook door het achterstallige onderhoud. Want wie timmert nog aan een huis dat geen toekomst heeft?

De Schildjers willen hun dorp niet zonder slag of stoot plat laten walsen. Een groep inwoners besloot daarom de handen ineen te slaan en benaderden architect Winy Maas om met hen mee te denken. Maas is de architect van onder meer de Markthal in Rotterdam en werkt als stedenbouwkundige aan de herinrichting van gebieden. Een jaar lang dachten ze na over een Overschild 2.0. Het dorp moet een voorbeeld worden voor andere kernen in het aardbevingsgebied, vandaag worden de plannen gepresenteerd.

In deze video vertellen inwoners hoe ze hun toekomstige huis voor zich zien.

Video afspelen

‘Ik wil elementen uit mijn oude huis gebruiken in mijn nieuwe’

Het zijn geen wilde plannen voor futuristische gebouwen. Het zijn vooral plannen om het dorp leefbaar te houden tijdens en na de grootschalige, langdurige verbouwingen. Mensen gaan maandenlang in tijdelijke woningen wonen aan de rand van het dorp. Het dorp zal jarenlang één grote bouwput zijn. Geld voor de verbouwplannen moet komen uit het Perspectieffonds Groningen – daarin zit de 1,15 miljard euro die het Rijk als compensatiegeld voor Groningen beschikbaar heeft gesteld.

Het uitgangspunt is dat iedereen terug moet kunnen komen in het dorp. Aan de vorm van het dorp mag bovendien niets veranderen. Overschild is ooit gebouwd in de vorm van een kruis; dat moet zo blijven. Maar als je het dan toch opnieuw mag inrichten, waarom dan niet het huis dichter bij het weiland waaraan de achtertuin grenst? En wat verder af van de weg?

Wie plannen heeft voor de nieuwbouw, moet niet al teveel gehinderd worden door welstandscommissies. Eigenaren moeten alleen rekening houden met de wensen van de rest van het dorp. Panden die zijn aangewezen als karakteristiek en monumenten moeten behouden blijven. Er komt een dorpsbouwmeester, zoals die er ook zijn in grote steden. Met een maquette van het dorp in handen worden de nieuwe huizen op hun plek gezet. Allemaal in goed overleg met de rest van het dorp.

Overschild heeft de vorm van een kruis NOS

Overschild heeft net als veel Groningse dorpen te maken met een krimpende bevolking. Nu de gelegenheid zich aandient, willen de inwoners ook graag mensen van buiten trekken. Het dorp ligt nabij het Schildmeer. De dorpsgemeenschap stelt voor om langs de oevers van dat meer een nieuwe woonkern te bouwen. Maar er wordt ook gedacht aan het uitbouwen van een boerenerf tot woonhuizen.

Het dorp wil zo snel mogelijk “verlost” worden van het gas, aldus de Structuurvisie. Een grote warmtepomp moet de huizen gaan voorzien van warmte. Maar daar houdt het duurzaamheidsdenken niet mee op. Er moet ook een deelauto komen en een elektrische laadpaal.

Onderlinge spanningen

Steeds meer voorzieningen zijn verdwenen uit het dorp. Vooral het sluiten van de dorpsschool was een grote teleurstelling. In het leegstaande gebouw is nu het dorpshuis De Pompel gekomen. Het is op dit moment ook het loket waar mensen terecht kunnen om hun vragen te stellen en hun verdriet kenbaar te maken over de versterking. En verdriet is er zeker, omdat niet ieder huis in Overschild gaat worden gesloopt of versterkt.

Dat was aanvankelijk wel de bedoeling. Maar omdat de gaswinning eerder stopt dan gepland, is de verwachting dat er ook minder huizen versterkt hoeven te worden. Dat gaat nu alleen nog door voor de huiseigenaren die al in gesprek waren over de sloop van hun woningen. En dat geeft natuurlijk scheve ogen in het dorp, tussen buren en andere dorpelingen. Maar ook moeten kavels opnieuw worden ingedeeld, omdat sommige kavels te klein zijn om met de huidige bouwvoorschriften een nieuw huis terug te bouwen Om dat te begeleiden, moet er een opbouwwerker komen en een sociaal beheerder van het dorpshuis.

De aanpak in Overschild wordt gezien als icoonproject binnen het Nationaal Programma Groningen. Wat daar gebeurt, zal als voorbeeld dienen voor vele andere dorps- en stadsvernieuwingen in de provincie.

Bekijk ook;

1 miljard euro voor gaswinningsgebied Groningen

Ruim 3000 huizen in ‘kerngebied’ niet aardbevingsbestendig

Boer in gaswinningsgebied krijgt geen voorschot van 3 miljoen euro

NU 15.10.2018 Een melkveehouder uit het Groningse dorp Rasquert krijgt geen 3 miljoen euro als voorschot voor het herstellen van de schade aan zijn boerenbedrijf. De schade is volgens de boer het gevolg van de gaswinning.

De boer had een kort geding aangespannen tegen de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) om een faillissement af te wenden, maar dat werd door de rechter afgewezen.

De boerderij met stallen en een mestsilo liep in februari 2012 na de aardbeving in Huizinge de eerste scheuren op. Door nieuwe bevingen zou de schade op tot ruim 5 miljoen euro zijn opgelopen. Om zijn bedrijf te redden, is volgens de boer een voorschot van ruim 3 miljoen euro nodig.

Volgens de boer raakte de grondwaterhuishouding door aardbevingen ontregeld en zijn de mestkelders gaan scheuren. Daardoor vermengt de mest zich met grondwater. De melkveehouder stelt dat hij op deze manier zijn bedrijf niet kan voortzetten. De NAM ziet geen samenhang tussen de aardbevingen en de schade aan de stallen en kelders.

De boer diende rapporten van deskundigen in die het grondwaterprobleem door aardbevingen ondersteunden. De rechter vindt dat er meer bewijs nodig is. Verder is de zaak volgens de rechter te complex om in een kort geding te beoordelen. Er loopt op dit moment een bodemprocedure over de schade en de aansprakelijkheid. Die procedure kan nog jaren duren.

Doordat de melkveehouder geen voorschot krijgt, wordt een faillissement volgens zijn advocaat Piet Huitema nagenoeg onafwendbaar. Bij een toewijzing was dit vonnis ook een voorbeeld geweest voor de vele andere boeren in het gebied.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over:

Groningen Gaswinning Groningen

Een woning met schade die gestut wordt na een aardbeving.

Ⓒ Hollandse Hoogte / Robin Utrecht

Twee lichte bevingen bij Loppersum

Telegraaf 10.10.2018 Bij het Groningse Loppersum hebben zich woensdag twee lichte bevingen voorgedaan. Beide hadden een kracht van 0.5.

De eerste beving gebeurde volgens het KNMI rond 07.50 uur, de tweede om 14.00 uur.

Bekijk meer van; aardbevingen  Loppersum

Strafrechtelijk onderzoek naar rol NAM bij vervuiling Gronings kanaal

AD 09.10.2018 Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) stelt een strafrechtelijk onderzoek in naar de Nederlandse Aardoliemaatschappij (NAM), vanwege het vervuilen van een Gronings kanaal. De NAM heeft vanmiddag toegegeven dat de vervuiling bij het tankenpark vandaan komt.

In het kanaal in het dorp Farmsum is aardgascondensaat terechtgekomen, blijkt uit laboratoriumonderzoek. Dat moet afgelopen donderdag zijn gebeurd, door een lek bij het tankenpark van de NAM. Het SodM sommeerde het bedrijf daarom gisteren al om de vervuiling zo snel mogelijk op te ruimen en milieuschade te herstellen. Op dat moment ontkende het bedrijf echter nog dat het aardgascondensaat van hen afkomstig was. Vrijdag zou uit een eigen onderzoek zijn gebleken dat er geen lek was.

Uit metingen van de brandweer blijkt dat de concentratie van de stof in het water verhoogd is, maar zonder gevaar voor de volksgezondheid. Wel is het milieu aangetast. De gemeente stelt de NAM aansprakelijk voor alle schade. ,,Dit had gemeld moeten worden bij het Staatstoezicht op de Mijnen en bij de Omgevingsdienst.”

‘Schandalig’

Aardgascondensaat is erg schadelijk voor mens en dier. CDA-wethouder IJzebrand Rijzebol uit Delfzijl is zich ‘te pletter geschrokken’, en is boos en verontwaardigd over de handelwijze van de NAM. ,,Het is schandalig wat er is gebeurd.” De lekkage kon zomaar plaatsvinden, stelt de wethouder. ,,Zonder dat het de NAM is opgevallen”, foetert hij. Het was een eenmalige lekkage, benadrukt een woordvoerder van de NAM.

Bij het overslaan van dit restproduct van de aardgaswinning is volgens het gemeenteonderzoek iets mis gegaan. Een lekbak zou zijn overgelopen. Via het riool kwam vervolgens het condensaat in het afwateringskanaal terecht.

Recent werd er nog door burgers geprotesteerd tegen gevaar van de opslag bij het tankenpark !!

Wat is aardgascondensaat?

Aardgascondensaat bestaat uit een mengsel van hoofdzakelijk koolwaterstoffen, die condenseren bij de winning van aardgas. Die condensatie is het gevolg van de temperatuur- en drukverlaging die optreedt bij gasbehandeling. Het condensaat wordt verzameld en naar een olieraffinaderij afgevoerd voor raffinage.

Aardgascondensaat bestaat doorgaans uit pentaan, hexaan, cyclohexaan en benzeen, heptaan en tolueen, octaan, ethylbenzeen en xyleen en andere koolwaterstoffen.

SodM(@ sodmnl) 1539043200000

Strafrechtelijk onderzoek gestart naar NAM na lekken giftig aardgascondensaat

NU 09.10.2018 Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) meldt dat er een strafrechtelijk onderzoek is gestart naar de NAM vanwege het lekken van giftig aardgascondensaat in een kanaal in het Groningse Farmsum.

Maandag heeft het SodM de NAM al gesommeerd om de “omvang van de lozing zo snel mogelijk te minimaliseren” en om de eventuele schade aan het milieu te herstellen.

Daarnaast wil het SodM dat partijen die toezicht houden op de aardgaswinning worden geïnformeerd door de NAM, evenals de gemeente. Er moet ook onderzoek naar de oorzaak van het lekken gestart worden en de NAM moet aangeven hoe dit in de toekomst kan worden voorkomen.

Sinds donderdag dreef de vlek met het giftige aardgascondensaat al in het kanaal. Het kwam in het water terecht doordat een lekbak waarin het condensaat werd opgevangen was overstroomd en daarna in het oppervlaktewater terecht was gekomen.

Aardgascondensaat komt vrij bij de winning van aardgas. Het is een zeer giftige stof.

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Landelijke en onafhankelijke afwikkeling mijnbouwschade

RO 09.10.2018 Er komt een landelijke, onafhankelijke afwikkeling van mijnbouwschade. Gedupeerden van mijnbouwschade zullen voor de beoordeling van hun schade niet langer afhankelijk zijn van de betreffende mijnbouwonderneming.

Dat schrijft minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat vandaag in een brief aan de Tweede Kamer. Om de schadeafhandeling voortaan onder regie van de overheid te brengen, roept  Wiebes een ‘Commissie mijnbouwschade’ in het leven. Hiermee wil de bewindsman zorgen voor een snelle en efficiënte schadeafhandeling met laagdrempelige toegang voor gedupeerden.

Het uitgangspunt blijft dat de kosten voor rekening zijn van de mijnbouwonderneming en dus geen gevolgen hebben voor de Rijksbegroting.

Minister Wiebes: “Mensen moeten bij de vergoeding van mijnbouwschade niet verzanden in langdurige technische en juridische discussies, waarbij ze voor de beoordeling van hun schade afhankelijk zijn van het bedrijf dat mogelijk de schade heeft veroorzaakt.

Daarom moet er een landelijke, onafhankelijke afhandeling van mijnbouwschade komen. Ik ga ervoor zorgen dat de beoordeling zowel procedureel als inhoudelijk transparant is en dit onafhankelijk gebeurt van de mijnbouwonderneming die de schade moet vergoeden.”

Voor mijnbouwschade in Groningen is inmiddels een wetsvoorstel in voorbereiding; het Instituut Mijnbouwschade Groningen gaat schademeldingen onafhankelijk van de mijnbouwonderneming beoordelen. Minister Wiebes wil nu ook dat gedupeerden in de rest van Nederland schade als gevolg van mijnbouw op eenvoudige en laagdrempelige manier kunnen verhalen.

Hij wil dat dit geldt voor alle vormen van mijnbouw­, zoals zoutwinning, geothermie, gaswinning uit kleine velden en voormalige mijnbouw Limburg. Omdat deze mijnbouwactiviteiten (en schades als gevolg daarvan) verschillen met die in Groningen komt hier een passende, separate schaderegeling voor: de Commissie mijnbouwschade.

De commissie beoordeelt de aanvragen onafhankelijk van de mijnbouwonderneming en beslist vervolgens over de hoogte van het schadebedrag dat door de desbetreffende mijnbouwonderneming dient te worden vergoed. Voor de beoordeling van de schades en de vaststelling van de schadebedragen gaat de commissie werken met een objectief en transparant schadeprotocol.

Vooruitlopend op de instelling van de beoogde Commissie mijnbouwschade, is Wiebes met de Technische commissie bodembeweging (Tcbb) in gesprek over de bouwstenen voor de inrichting, organisatie, samenstelling en werkwijze van de Commissie mijnbouwschade en voor het opstellen van een schadeprotocol.

Bijlage;

Kamerbrief over landelijke afwikkeling mijnbouwschade

Kamerstuk: Kamerbrief | 09-10-2018

Verantwoordelijk

Nationaal Programma moet Groningen ‘toekomstbestendig’ houden

BB 06.10.2018 Het Nationaal Programma Groningen is vrijdag gepresenteerd. ‘Na het besluit om de gaswinning te beëindigen moet het nationaal programma ervoor zorgen dat Groningen een toekomstbestendig en leefbaar gebied blijft met behoud van de eigen identiteit waar het goed wonen, werken en recreëren is’, zeggen de provincie Groningen, de tien gemeenten in het aardbevingsgebied en het kabinet.

1,15 miljard euro

Voor het programma is een budget van 1,15 miljard euro beschikbaar. Inzet van de regio en het kabinet is om ‘uitdagingen en ambities in Groningen nadrukkelijk te verbinden met nationale uitdagingen’. Voorbeelden daarvan zijn de overgang naar duurzame energiebronnen, verstedelijking, digitalisering en veranderende behoeftes van mensen op arbeidsmarkt.

Hoofdpunten

Het Nationaal Programma Groningen richt zich op de hoofdpunten wonen (inclusief welzijn, leefbaarheid en gezondheid), natuur, energie, klimaat en duurzaamheid, en op de economie en het stimuleren van innovatie en kansrijke sectoren. De regio en het kabinet willen de burgers, het bedrijfsleven en maatschappelijke instellingen nadrukkelijk betrekken bij het bereiken van de ambities. ‘Het nationaal programma is daarom geen blauwdruk maar een uitnodiging aan de inwoners van de regio om zelf de regie te voeren op de toekomst van Groningen.’

Trainen wijkteams

Binnenkort wordt een besluit genomen om dit jaar al met een aantal projecten te beginnen. Daarvoor wordt 50 miljoen euro uitgetrokken. Het gaat om projecten als het trainen van wijkteams voor ondersteuning bij sociale, mentale en gezondheidsklachten als gevolg van aardbevingen en een investering in een testcentrum voor waterstof.

Groninger Gasberaad sceptisch

Belangenclub Groninger Gasberaad reageerde vrijdagochtend sceptisch op het Nationaal Programma Groningen. ‘Dat er over de toekomst wordt nagedacht is een goede stap, maar reden voor een feestje is het niet zolang de schadeafhandeling en versterking nog niet goed geregeld zijn’, zei secretaris Susan Top, die de plannen al had ingezien. (ANP)

Regio en kabinet investeren in toekomstbestendig Groningen

RO 05.10.2018 De provincie Groningen, de tien gemeenten in het aardbevingsgebied en het kabinet hebben vandaag het startschot gegeven voor het Nationaal Programma Groningen. Met dit programma werken regio en Rijk samen aan de economische versterking en de kwaliteit van de leefomgeving in het gebied. Ook krijgt Groningen een prominente rol op het gebied van energietransitie en duurzaamheid. Voor het nationaal programma is een investeringsbudget van 1,15 miljard euro beschikbaar.

Na het besluit om de gaswinning te beëindigen moet het Nationaal Programma Groningen ervoor zorgen dat Groningen een toekomstbestendig en leefbaar gebied blijft met behoud van de eigen identiteit waar het goed wonen, werken en recreëren is. De regio en het kabinet hebben vandaag afspraken gemaakt over de hoofdlijnen en de financiering van het nationaal programma.

In de komende maanden zullen de overheden samen met burgers, bedrijven en organisaties in de regio met concrete projecten verder invulling geven aan het toekomstperspectief voor Groningen. Het bedrag van 1,15 miljard euro wordt daarbij aangevuld met cofinanciering vanuit andere publieke en private middelen.

Inzet van regio en kabinet is om de uitdagingen en ambities in Groningen nadrukkelijk te verbinden met nationale uitdagingen, zoals de overgang naar een duurzame economie op basis van hernieuwbare energiebronnen. Maar Groningen kan ook als proeftuin dienen voor andere transities zoals verstedelijking, digitalisering en veranderende behoeftes van mensen op de arbeidsmarkt.

Het Nationaal Programma Groningen bestaat uit drie onderdelen:

  • Groningse kracht en trots is gericht op toekomstbestendig wonen in een aantrekkelijke omgeving met voldoende voorzieningen. Hierbij staan welzijn, leefbaarheid, leefomgeving en gezondheid centraal.
  • Groningse natuur, energie en klimaat is gericht op de energietransitie onder andere door het ontwikkelen van duurzame energieproductie en het verduurzamen van de landbouw. Hierbij is de ambitie dat Groningen ook andere delen van het land van duurzame energie blijft voorzien.
  • Groningse economie en arbeidsmarkt is gericht op het creëren van een toekomstbestendige regionale economie door het stimuleren van innovatie en kansrijke sectoren. Belangrijk daarbij zijn bereikbaarheid en de aansluiting van werk en vaardigheden.

Regio en kabinet doen nadrukkelijk een beroep op burgers, bedrijven en maatschappelijke instellingen in Groningen om een bijdrage te leveren aan de uitwerking van het toekomstperspectief. Het nationaal programma is daarom geen blauwdruk maar een uitnodiging aan de inwoners van de regio om zelf de regie te voeren op de toekomst van Groningen. Onder leiding van kwartiermakers worden zij de komende maanden nauw betrokken bij de uitwerking van het programma.

Vooruitlopend daarop nemen regio en kabinet binnenkort een besluit over een aantal projecten waarmee reeds dit jaar gestart kan worden. Hiervoor is 50 miljoen euro beschikbaar uit het totaalbudget. Zo wordt er mogelijk geld vrijgemaakt voor het trainen van wijkteams voor ondersteuning bij sociale, mentale en gezondheidsklachten als gevolg van aardbevingen.

Daarnaast wordt gekeken naar een investering in een testcentrum voor waterstof en komt er mogelijk geld voor verbetering van de leefbaarheid en voor erfgoedpanden in Overschild. Ook gaat mogelijk het plafond van de Regionale Investeringssteun Groningen omhoog voor extra investeringen gericht op vergroening van de industrie en de chemie.

Het startdocument Nationaal Programma Groningen staat vanaf vandaag op de website www.nationaalprogrammagroningen.nl.

Documenten

Kamerbrief over Nationaal Programma Groningen

Kamerstuk: Kamerbrief | 05-10-2018

Startdocument Nationaal Programma Groningen

Publicatie | 05-10-2018

Zie ook

Ruim 80 procent oude bevingsschade Groningen afgehandeld

NOS 01.10.2018 Ruim 80 procent van de Groningers met oude aardbevingsschade heeft het aanbod van gas-exploitant NAM voor de afhandeling geaccepteerd. Dat blijkt uit de eindrapportage van de NAM die minister Wiebes van Economische Zaken vandaag aan de Tweede Kamer heeft gestuurd.

Het gaat om 5138 afgehandelde schadegevallen van bevingen die voor april 2017 plaatsvonden. Sindsdien mag de NAM niet meer beslissen over genoegdoening van de schade die de gasproducent zelf veroorzaakte door gaswinning. Op die werkwijze was veel kritiek, omdat de NAM een belang had om de kosten van de schadeafwikkeling laag te houden.

Niet geaccepteerd

Ongeveer 15 procent (938 mensen) van de Groningers met oude bevingsschade wees het NAM-aanbod af. De overige 5 procent heeft niet op tijd gereageerd.

De meeste gedupeerden die het aanbod afwezen, vonden de voorgestelde schadevergoeding te laag of misten kennis om het aanbod te beoordelen, schrijft Wiebes in zijn brief. Deze mensen konden hun zaak voorleggen aan de Arbiter Bodembeweging.

Stuwmeer

Nieuwe schadegevallen worden beoordeeld door de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen. Bij deze TCMG liggen zo’n 16.000 claims. Volgens de minister heeft de commissie grote moeite dit “stuwmeer” weg te werken.

Bekijk ook;

‘NAM-model voor onveilige huizen niet te controleren’

Nieuw gasbesluit: maximaal 19,4 miljard kuub

Alders: NAM bemoeit zich toch met versterking Groningse huizen

Kamerleden willen geen besloten sessie over deal gaswinning

NU 26.09.2018 De Tweede Kamer past ervoor om vertrouwelijk te worden bijgepraat over de deal die minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) eerder dit jaar met de oliemaatschappijen Shell en ExxonMobil sloot.

Een gesprek met topambtenaren daarover was daardoor woensdag een stuk eerder afgelopen dan gepland.

Wiebes maakte met de twee eigenaren van gasbedrijf de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) afspraken over de geleidelijke beëindiging van de gaswinning in Groningen. Daarbij is vastgelegd dat er altijd geld zal zijn om Groningers die schade hebben geleden door aardbevingen te helpen.

Ook zien de twee olieconcerns af van schadeclaims voor het gas dat in de grond achterblijft. Naar schatting zou er tot wel 125 miljard euro gas in de grond blijven zitten. Daar staat tegenover dat zij de komende jaren een groter deel van de winst mogen houden.

Kamerleden wilden weten hoe hard die afspraken met Shell en ExxonMobil zijn, en vroegen daarnaast naar financiële details. De ambtenaren bleken veel vragen echter alleen in het geheim te willen beantwoorden. Geen van de aanwezige Kamerleden bleek behoefte te hebben aan zo’n gesprek achter gesloten deuren.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Lees meer over: Gaswinning Groningen

‘Wiebes geeft coördinator vrijbrief voor afhandelen schade aardbevingen’

NU 25.09.2018 De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) krijgt van minister van Economische Zaken Eric Wiebes de taak om ervoor te zorgen dat de afhandeling van aardbevingsschade aan Groningse woningen goed en snel verloopt. Hiervoor krijgt hij een vrijbrief.

Trouw schrijft dinsdag dat het besluit van Wiebes maandag bekend is geworden toen Tweede Kamerleden op bezoek waren in Groningen. De minister was er vorige week al om afspraken te maken met lokale bestuurders.

De NCG, Herman Sietsma, kan nu afspraken met gedupeerden gaan maken. Sommige mensen wachten al lange tijd op een afspraak over de afhandeling en wonen al die tijd in een huis dat onveilig is door de schade. Die mensen krijgen binnen nu en vier weken een brief over de afhandeling.

De Rijksoverheid draait mogelijk voor de kosten op. Wiebes heeft gezegd dat het Rijk er in ieder geval voor gaat zorgen dat de rekeningen betaald worden.

De NCG bepaalt welke woningen als gevolg van aardbevingsschade onveilig zijn en in aanmerking komen voor versterking. Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) controleert of de juiste woningen versterkt worden en ziet erop toe dat dat snel gebeurt.

Wiebes besloot in maart dat de gaswinning in Groningen in 2030 volledig gestopt moet zijn. Sindsdien zijn zaken als de afhandeling van de schade echter grotendeels stil komen liggen, onder meer doordat de NCG Hans Alders opstapte vanwege de invloed van de NAM.

Lees meer over: Gaswinning Groningen

‘Vrij­brief Groningen voor herstel huizen bevingsge­bied, Rijk betaalt’

AD 25.09.2018 De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) krijgt van minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat een vrijbrief om het herstellen van huizen in het aardbevingsgebied zo snel mogelijk uit het slop te trekken. Dat schrijft Trouw.

Daarmee kan de NCG nu weer contracten sluiten en afspraken maken met huiseigenaren en de gestagneerde versterkingsoperatie nieuw leven inblazen.

Het akkoord bleek volgens de krant maandag tijdens een bijeenkomst in Groningen waar Tweede Kamerleden spraken met lokale vertegenwoordigers. Minister Wiebes bezocht het gebied vorige week ook.

Verder gaat volgens Trouw het Staatstoezicht op de Mijnen voortaan bepalen welke woningen onveilig zijn en niet meer de Nam.

Groningen ontvangt vrijbrief voor herstel huizen, het Rijk betaalt de kosten

Trouw 25.09.2018 Een gebouw is verstevigd met balken als gevolg van aardbevingsschade die is ontstaan door de gaswinning van de NAM in het gebied. © ANP

De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) krijgt van minister Wiebes van economische zaken en klimaat een vrijbrief om het herstellen van huizen in het aardbevingsgebied zo snel mogelijk uit het slop te trekken.

Met die toezegging kan de NCG verder met contracten sluiten en afspraken maken met huizenbezitters. Zo moet de versterkingsoperatie, die deels stil is komen te liggen, weer op gang komen.

De minister zegde ook toe dat het Rijk zorgt dat alle kosten worden betaald, zonodig door de overheid zelf

Dat er een akkoord is, bleek gisteren tijdens een bijeenkomst in Groningen waar Tweede Kamer­leden met lokale vertegenwoordigers spraken. De minister was vorige week in het gebied om met gemeente- en provinciebestuurders over de afhandeling van de aardbevingsschade te praten. De minister zegde ook toe dat het Rijk zorgt dat alle kosten worden betaald, zonodig door de overheid zelf. De NCG verwerkt het plan de komende weken, daarna worden de bewoners en de Kamer geïnformeerd.

Wantrouwen

Naast de ‘carte blanche’ voor de versterkingsoperatie spraken de bestuurders af dat de gebruikers van ongeveer twintig getroffen panden van scholen en zorginstellingen binnen vier weken moeten weten waar ze aan toe zijn. Bewoners van zeshonderd woningen waarvan recent werd vastgesteld dat die onveilig zijn, krijgen binnen enkele weken een brief over schadeherstel. De nieuwbouwwoningen die beschadigde huizen gaan vervangen, worden gasloos.

Ook hebben de vertegenwoordigers nog eens vastgelegd dat Staatstoezicht op de Mijnen (SODM) toezicht houdt op de Nam, die monitort welke woningen het meest onveilig zijn. Die rol moet op termijn overgenomen worden door een publieke partij. De vorige NCG, Hans Alders, stapte in juni op, omdat hij vond dat de exploitant van de gasvelden te veel aan tafel zit. Herman Sietsma is zijn tijdelijke opvolger.

Het herstel kan beter zorgvuldig dan overhaast gebeuren. Als mensen benaderd worden, moet het wel kloppen, aldus Agnes Mulder, CDA-Kamerlid.

Wiebes besliste in maart om de gaswinning in Groningen af te bouwen naar nul in uiterlijk 2030. Het vertrek van Alders en het vastlopen van de hersteloperatie versterkte het toch al grote wantrouwen in het aardbevingsgebied.

De basis staat

Ook gisteren hoorden de Kamerleden verklaringen van Groningers die het vertrouwen in de overheid volledig verloren zijn door het leven in onveiligheid en onzekerheid. Het akkoord kan een eerste stap zijn in ontdooiing van de band tussen Groningen en Den Haag.

Burgemeester Anno Wietze Hiemstra van Appingedam, die het woord voert namens de burgemeesters in het aardbevingsgebied, is tevreden over het plan. “De basis staat, maar nu moet er veel gebeuren.” Zo zijn de zeshonderd woningen die recent aan de versterkingsoperatie werden toegevoegd, vrijwel allemaal van particulieren. Er moeten dus honderden individuele maatregelen getroffen worden.

Tijdens de bijeenkomst kwamen veel onduidelijkheden naar voren over de beschadigde woningen. In totaal moeten waarschijnlijk zo’n 9500 huizen versterkt worden. Maar de lijsten met nog te versterken woningen veranderen geregeld. Zo is er geen ‘lijst op adresniveau’, zegt burgemeester Hiemstra. “In de gemeente Appingedam is er een lijst van 1126 gebouwen, met daarin 1700 woningen. Die lijst kan volgende week veranderen.”

Eén loket

CDA-Kamerlid Agnes Mulder noemt het ‘een nachtmerrie, dat de lijst zo vaak verandert’. Ze is blij dat er een akkoord ligt, hoewel het nog lang kan duren voor alle beschadigde huizen hersteld zijn. “Het herstel kan beter zorgvuldig dan overhaast gebeuren. Als mensen benaderd worden, moet het wel kloppen.”

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer vindt dat de overheid bij het vaststellen of een woning onveilig is ‘te veel uitgaat van macromodellen’. Nu worden woningen gecontroleerd op basis van het gebouwtype. “Iedereen die zich onveilig voelt in zijn huis, zou een inspectie moeten krijgen.”

Gisteren maakte Wiebes ook bekend dat een onafhankelijke commissie het kabinet gaat adviseren over de regeling voor waardedaling van woningen. Wiebes wil dat er één loket komt voor alle vormen van aardbevingsschade.

Lees ook:

Middelstum heeft na vier jaar aardbevingsschade weer een kerk

Het geestelijk leven in Groningen zucht onder de gevolgen van de aardbevingen. ‘Wil je onveilig zijn of liever gelukkig? Dat soort vragen wordt de Groningers opgedrongen.’

Opinie: Groningen is voor de staat nog steeds een winstmaker, maar Shell verliest juist op Gronings gas

De staat verdiende meer dan Shell en Nam aan het Groningse gas. Dat heeft nu grote gevolgen, schetst geofysicus Jilles van den Beukel. Hij werkte ruim 25 jaar voor Shell.

Stevo Akkerman: Shell gedraagt zich als de onbegrepen minnaar van Groningen

Shell is een lief bedrijf dat erg houdt van Nederland en van Groningen in het bijzonder. Dat is niet zo verwonderlijk; via de Nam – eigendom van Shell en Exxon – moet het bedrijf hier de afgelopen decennia miljarden hebben verdiend.

Kabinet benoemt Adviescommissie waardedaling woningen aardbevingsgebied Groningen

RO 24.09.2018 Een onafhankelijke commissie gaat het kabinet adviseren over de regeling voor waardedaling van woningen in het aardbevingsgebied in Groningen. De commissie moet voor 1 januari aangeven hoe ook deze vorm van schade het beste publiek kan worden afgehandeld.

Minister Wiebes van Economische Zaken werkt aan één publiek loket voor alle vormen van aardbevingsschade. Zo kunnen bewoners met fysieke aardbevingsschade aan woning sinds april terecht bij de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen. Het wetsvoorstel Instituut Mijnbouwschade bevat de wettelijke grondslag voor een dergelijke regeling. De minister verwacht het wetsvoorstel in het voorjaar van 2019 aan de Tweede Kamer aan te kunnen bieden.

Om woningeigenaren in het aardbevingsgebied te compenseren heeft NAM in 2014 de regeling waardedaling ingevoerd. Deze regeling biedt compensatie als een woning bij verkoop minder opbrengt door het risico op aardbevingen. Het Gerechtshof heeft echter begin dit jaar bepaald dat waardedaling ook los van een eventuele verkoop van de woning gecompenseerd moet worden.

De commissie zal adviseren hoe uitvoering kan worden gegeven aan de uitspraak van het Gerechtshof en hoe deze regeling publiek kan worden ingericht. De commissie bestaat uit de heren mr. A. Hammerstein, prof. dr. J. Rouwendal en prof. dr. P.J. Boelhouwer. Het benoemingsbesluit is vandaag gepubliceerd in de Staatscourant.

Mensen met tegenzin akkoord met aanbod NAM

Telegraaf 12.09.2018 Een groot deel van de Groningers heeft het laatste aanbod van de NAM voor de afhandeling van oude schadegevallen geaccepteerd. Maar dat betekent niet dat de mensen daar ook tevreden mee zijn. Dat zegt de Onafhankelijke Raadsman Gaswinning in zijn halfjaarlijks rapport.

De NAM besloot begin dit jaar om de meer dan 6000 openstaande schadegevallen van vóór 31 maart 2017 een laatste aanbod te doen. Bijna 80 procent heeft dat geaccepteerd. „Een hoge score”, zegt raadsman Leendert Klaassen. Maar er is volgens hem weinig sprake van echte tevredenheid, omdat „het schadeproces zich vaak jaren heeft voortgesleept.” „Het lijkt er bovendien op dat velen met (lichte) tegenzin akkoord zijn gegaan.”

BEKIJK OOK:

Wiebes: echt haast maken met schadeprotocol

De Onafhankelijke Raadsman Gaswinning fungeert als een soort ombudsman en is benoemd door toenmalig minister Henk Kamp van Economische Zaken.

BEKIJK OOK:

NAM moet waardedaling Groningse huizen al voor verkoop vergoeden

BEKIJK OOK:

Blij Groningen vraagt nu om ’doorpakken’

LEES MEER OVER gaswinning aardbevingen schade

Kamer wil Wiebes weer spreken over Groningen

Telegraaf 06.09.2018  De Tweede Kamer wil minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat opnieuw spreken over de manier waarop de versterking van onveilige huizen in Groningen wordt aangepakt. Met name de oppositiepartijen vinden dat het proces veel te traag verloopt. Bovendien zou de NAM nog altijd invloed hebben, terwijl Wiebes had beloofd dat het gasbedrijf op afstand werd gezet.

De Mijnraad adviseerde vlak voor het zomerreces om de 1500 gebouwen die het meest zijn verzwakt door aardbevingen als gevolg van de gaswinning met voorrang te versterken. Welke dat zijn, zou deze maand duidelijk moeten worden. Maar volgens RTV Noord lukt het tot dusver niet om die lijst op te stellen, mede doordat een onbetrouwbaar rekenmodel van de NAM wordt gebruikt.

„Minister Wiebes breekt weer beloftes aan Groningen”, stelt SP-parlementariër Kamerlid Sandra Beckermann. Een meerderheid in de Tweede Kamer steunde haar verzoek om een nieuw debat met de bewindsman. Beckermanns PvdA-collega Henk Nijboer vindt het „ongelofelijk” dat nog altijd met modellen wordt gewerkt. „Iedereen met een beetje kennis van de situatie weet dat je de veiligheid van woningen alleen kunt vaststellen na een grondige inspectie”, twittert hij.

Wiebes laat weten dat hij met de regio samen werkt aan een plan van aanpak. Hij bestrijdt dat bij de inventarisatie van de meest onveilige woningen alleen naar het risicomodel van de NAM wordt gekeken. „Vanzelfsprekend gaan we bij alle huizen ter plekke kijken en gaan we ook in gesprek met de bewoners”, aldus de minister. Daarnaast worden de uitkomsten voorgelegd aan zowel toezichthouders als onafhankelijke deskundigen.Lees ook:

BEKIJK OOK:

’NAM frustreert lijst onveilige woningen’

LEES MEER OVER  ministers  aardbevingen  gaswinning eric wiebes

Kamer wil Wiebes weer spreken over onveilige huizen Groningen

AD 06.09.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) moet opnieuw op het matje komen in de Tweede Kamer over de versterkingsoperatie van onveilige huizen in het Groningse gasgebied. Die zou veel te traag verlopen, vinden met name de oppositiepartijen. Bovendien zou de NAM nog altijd invloed hebben, terwijl Wiebes had beloofd dat het gasbedrijf op afstand zou worden gezet.

De Mijnraad adviseerde vlak voor het zomerreces om de 1500 gebouwen die het meest zijn verzwakt door aardbevingen als gevolg van de gaswinning met voorrang te versterken. Welke dat zijn zou deze maand duidelijk moeten worden. Maar volgens RTV Noord lukt het tot dusver niet om die lijst op te stellen, mede doordat een onbetrouwbaar rekenmodel van de NAM wordt gebruikt.

Ingewijden melden de omroep dat er de gekste resultaten uit het rekenmodel komen, waarbij niet alleen het totaal aantal huizen op de lijst verandert, maar waarbij er ook adressen opstaan die nog helemaal niet als onveilig waren bestempeld. Ook kan het zijn dat bij een twee-onder-een-kapwoning de ene helft als veilig wordt gezien, terwijl de andere helft wel onveilig zou zijn

Beloftes

Minister Wiebes breekt weer beloftes aan Groningen, aldus Sandra Beckerman, SP.

,,Onbestaanbaar”, zegt SP-Kamerlid Sandra Beckerman, die vanmiddag direct een debat aanvroeg. ,,Minister Wiebes breekt weer beloftes aan Groningen.” Beckerman wil dat Wiebes direct optreedt. ,,Het is nog steeds onduidelijk welke woningen onveilig zijn en de NAM maakt het opstellen van de lijst onmogelijk.”

Een meerderheid in de Tweede Kamer steunde uiteindelijk haar verzoek om een nieuw debat met de bewindsman. 

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer vindt het ‘ongelofelijk’ dat nog altijd met modellen wordt gewerkt. ,,Iedereen met een beetje kennis van de situatie weet dat je de veiligheid van woningen alleen kunt vaststellen na een grondige inspectie”, twittert hij.

Grondig onderzoek

Wiebes laat weten dat hij met de regio samen werkt aan een plan van aanpak. Hij bestrijdt dat bij de inventarisatie van de meest onveilige woningen alleen naar het risicomodel van de NAM wordt gekeken. ,,Vanzelfsprekend gaan we bij alle huizen ter plekke kijken en gaan we ook in gesprek met de bewoners”, aldus de minister. Daarnaast worden de uitkomsten voorgelegd aan zowel toezichthouders als onafhankelijke deskundigen.

‘Ook bevingen bij zoutwin­ning Groningen’

AD 03.09.2018 Niet alleen de gaswinning veroorzaakt aardbevingen in Groningen. Ook zout kan de grond laten trillen. Op 19 november vorig jaar zijn er zeker vier bevingen achter elkaar geweest bij een zogeheten zoutcaverne in de buurt van Winschoten.

De zwaarste beving had een kracht van 1,3. Die is mogelijk ook gevoeld door mensen. De andere drie waren zo licht, dat de kracht niet goed vast te stellen was. De vier bevingen gebeurden op een diepte van ongeveer 400 meter. Dat is veel ondieper dan gas-aardbevingen, die ongeveer 3 kilometer onder de grond gebeuren.

De aardbeving is mogelijk veroorzaakt doordat een laag krijtkalk boven de zoutkoepel in beweging kwam. Het is niet zeker of dat is toe te schrijven aan zoutwinning, er kan ook een natuurlijke oorzaak zijn. ,,Zout zelf doet ook van alles. Zout is redelijk vloeibaar en is in beweging”, legt seismoloog Läslo Evers van het KNMI uit.

Om meer duidelijkheid te krijgen, zijn er extra meetapparaten ingegraven bij Winschoten. Die moeten ook kleinere aardbevingen oppikken, zodat het KNMI beter kan uitrekenen wat er precies aan de hand is. AkzoNobel, dat zout wint bij Winschoten, draait op voor de kosten. De onderzoekers hebben ook gezocht of er eerder aardbevingen bij de zoutkoepel zijn geweest, maar die zijn niet gevonden.

Lees ook

Actievoerders blokkeren NAM-locatie Groningen

Lees meer

Politie biedt excuses aan voor gebruik wapenstok bij demonstratie Farmsum

NU 30.08.2018 De politie heeft excuses aangeboden voor het gebruik van wapenstokken tijdens een demonstratie tegen gaswinning bij een terrein van de NAM in het Groningse Farmsum.

Demonstranten van de groep Code Rood, die tegen fossiele brandstoffen is, overwegen aangifte te doen tegen de agenten die hen met een wapenstok hebben geslagen.

De politie zegt dat het gaat om een communicatiefout. Agenten waren uit voorzorg aanwezig bij het protest, om te voorkomen dat demonstranten het terrein betraden. Dat kan volgens de politie gevaarlijk zijn.

Toen actievoerder het terrein van de NAM dreigden op te gaan, grepen sommige agenten hardhandig in. “Dat was niet de bedoeling. Bij het aansturen is iets fout gegaan”, laat een woordvoerder van de politie weten.

Volgens de politie zijn er geen gewonden gevallen door de wapenstokken. Code Rood laat weten dat er wel twee mensen gewond zijn geraakt en naar het ziekenhuis moesten. “Eentje met een hersenschudding en een ander met verwondingen aan de arm”, zegt de woordvoerder van de organisatie.

De woordvoerder zegt ook dat sommige agenten bovenhands sloegen met de wapenstokken. “Dat is verboden omdat je iemand levensgevaarlijk kan verwonden.”

“We betreuren dat dit is gebeurd. De politie zou beter moeten zorgen voor haar inwoners, de Groningers.” Op internet zijn video’s te zien waarop agenten hard inslaan op enkele activisten, ook dinsdag al.

Aan de protesten doen honderden mensen, vooral jongeren, mee. Ze willen hun actie enkele dagen volhouden. Code Rood strijdt tegen de fossiele industrie en bezette eerder de kolenoverslag in Amsterdam.

Actievoerders blokkeren NAM-locatie tegen gaswinning

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Actievoerders beëindigen blokkade NAM-locatie Farmsum

NU 30.08.2018 De actievoerders van de groep Code Rood hebben donderdag hun blokkade van een locatie van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) in Farmsum opgeheven. Volgens de actiegroep deden de afgelopen dagen zevenhonderd mensen aan de actie mee.

De groep hield sinds dinsdag een zitblokkade voor de ingang van het tankenpark van de NAM. De actie was “een protest tegen de fossiele industrie, Shell en Exxon, die hele gebieden opofferen aan de winning van fossiele brandstoffen en geen enkele verantwoordelijkheid nemen voor de gevolgen”, aldus de klimaatactivisten.

Code Rood noemt de zitblokkade een groot succes. “We gaan nu onze energie richten op het versterken van deze groeiende beweging en volgende acties”, meldt de actiegroep.

In het tankenpark wordt aardgascondensaat, een restproduct van de gaswinning, op- en overgeslagen. Het condensaat komt via een pijpleiding of met tankwagens in Farmsum aan. Daar scheidt de NAM het condensaat van het zogeheten productiewater, waarna het in tankers wordt vervoerd naar de raffinaderijen in de Botlek die er kerosine van maken

Politie gebruikte wapenstokken

De politie gebruikte dinsdag wapenstokken tegen de actievoerders. De politie heeft daarvoor haar excuses aangeboden en zegt dat het om een communicatiefout ging. Agenten waren uit voorzorg bij het protest aanwezig, om te voorkomen dat demonstranten het terrein betraden.

Toen actievoerders het terrein van de NAM op dreigden te gaan, grepen sommige agenten hardhandig in. “Dat was niet de bedoeling. Bij het aansturen is iets fout gegaan”, laat een woordvoerder van de politie weten.

De activisten zeggen dat twee mensen door het hardhandige politieoptreden naar het ziekenhuis moesten. De politie meldt echter geen meldingen over gewonden te hebben gekregen. Een aantal geslagen demonstranten overweegt aangifte te doen.

Zie ook: Actievoerders blokkeren NAM-locatie Farmsum uit protest tegen gaswinning

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen

Burgemees­ter Delfzijl schrikt van hard politie-optreden bij NAM-ter­rein

AD 29.08.2018 Burgemeester Gerard Beukema van Delfzijl is geschrokken van het politiegeweld gisteravond tegen actievoerders in Farmsum. Daarbij zijn vijf gewonden gevallen. Een vrouw raakte zelfs buiten bewustzijn nadat ze flinke klappen met een wapenstok had gekregen.

De politie kwam in actie toen een groep actievoerders naar het hek van de NAM-opslag rende en daar spandoeken op bevestigde. Dat was volgens de politie tegen de afspraken. ,,We hebben vanmorgen met de politie gesproken over het optreden gisteravond. We betreuren het incident”, aldus Beukema.

Volgens de burgemeester voelde de politie zich in het nauw gedreven toen er een groep activisten naar het hek stormde. Bovendien werden de actievoerders gemaand zich terug te trekken. ,,Er was even een escalatie, maar gelukkig herstelde de rust zich snel. En die is er nu nog steeds. We hopen dat het zo blijft.”

   Matthijs Pontier@Matthijs85

Politie slaat hard in op vreedzame, ongewapende actievoerders die in het gras zitten, terwijl ze ‘geen geweld’ roepen #CodeRood #politiegeweld pic.twitter.com/IOVxXvyda9
Schandalig, @Politie!

10:33 AM – Aug 29, 2018

387 people are talking about this

De actiegroep Code Rood, die de actie voert, spreekt van ‘disproportioneel en volstrekt onnodig geweld’. ,,Het is opvallend dat fossiele bedrijven alle ruimte krijgen om huizen en levens van mensen kapot te maken en dat politie dan zo hard ingrijpt tegen mensen die die vreedzaam demonstreren. Zou men maar eens zo hard optreden tegen dit soort bedrijven”, zegt de woordvoerster van de actiegroep.

Eindtijd 

De actievoerders hebben van de burgemeester toestemming gekregen om tot en met vrijdag te demonstreren bij de NAM-locatie. Over die eindtijd, zei de andere woordvoerder Maarten eerder: ,,Daar trekken we ons niet zoveel van aan. We hebben ons eigen plan.’’

In het NAM-tankpark bij Farmsum wordt aardgascondensaat opgeslagen. Aardgascondensaat wordt gezien als een gevaarlijke stof. De gemeente Delfzijl heeft flyers uitgedeeld aan de actievoerders om ‘met gezond verstand’ actie te voeren.

   Politie Groningen

✔@polgroningen

Demonstranten in Farmssum hebben zich richting de hekken bewogen. Dit is tegen de demonstratieregels in. Agenten hebben meerdere malen gevraagd om bij de hekken weg te gaan. Daar is niet naar geluisterd. Hierdoor moest de politie optreden. Direct daarna is de rust teruggekeerd.

9:58 PM – Aug 28, 2018

101 people are talking about this

https://pbs.twimg.com/ext_tw_video_thumb/1034526520637882368/pu/img/X7Jz43GqvVSRtzfU?format=jpg&name=900×900

  Micha Bloss@Michabl

The police is acting harsh, even though protestors stay peaceful. #CodeRood

9:42 PM – Aug 28, 2018

26 people are talking about this

Actievoerders van Code Rood. © ANP

Betogers tegen gaswinning Groningen botsen met politie in Farmsum

NU 28.08.2018 Tijdens een demonstratie tegen de gaswinning in Groningen heerste dinsdagavond korte tijd een grimmige sfeer. De politie hield betogers met onder meer wapenstokken weg bij het hek van een locatie van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) bij Farmsum.

Actiegroep Code Rood claimt dat vijf activisten gewond zijn. Een jonge vrouw zou bewusteloos zijn geraakt.

Volgens de politie zijn er geen meldingen binnengekomen over gewonden. De vrouw die onwel werd is ter plaatse behandeld. Ze hoefde niet naar het ziekenhuis.

De demonstranten zouden zich in strijd met de regels bij de hekken hebben begeven. Op beelden was te zien dat ze spandoeken op wilden hangen. ”Agenten hebben meerdere malen gevraagd om bij de hekken weg te gaan. Daar is niet naar geluisterd. Hierdoor moest de politie optreden”, aldus de Groningse politie.

Politie slaat hard op actievoerders #Zitactie #rtvnoord

  martindrent

18:58 – 28 augustus 2018

Betogers willen actie dagen volhouden

Na het ingrijpen werd het snel weer rustig, lieten zowel de betogers als de politie weten. Aan het protest doen honderden mensen, vooral jongeren, mee. Ze willen hun actie enkele dagen volhouden.

“Onze actie is gericht tegen de fossiele industrie, Shell en Exxon, die hele gebieden opoffert aan de winning van fossiele brandstoffen en geen enkele verantwoordelijkheid neemt voor de gevolgen”, aldus de klimaatactivisten in een verklaring. “Wij laten zien dat verzet mogelijk is als mensen de handen ineen slaan en samen een front vormen.”

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Actievoerders blokkeren NAM-locatie Farmsum uit protest tegen gaswinning

NU 28.08.2018 De toegang tot het Tankenpark van de NAM in het Groningse Farmsum (gemeente Delfzijl) is dinsdag eind van de ochtend geblokkeerd. Volgens de actiegroep Code Rood hebben ruim zevenhonderd mensen zich voor de toegangshekken van het bedrijfsterrein verzameld.

De actievoerders willen hun actie enkele dagen volhouden.

”Onze actie is gericht tegen de fossiele industrie (Shell en Exxon) die hele gebieden opoffert aan de winning van fossiele brandstoffen en geen enkele verantwoordelijkheid neemt voor de gevolgen. Ook niet voor klimaatverandering. Wij laten zien dat verzet mogelijk is als mensen de handen ineenslaan en samen een front vormen”, aldus de klimaatactivisten in een verklaring.

Volgens de woordvoerder worden de actievoerders in de gaten gehouden door de politie. ”Agenten filmen ons. Er staan zeker zes politiebusjes. Maar wij zijn met meer”, zegt hij.

Volgens Code Rood is de blokkade in Farmsum “de grootste burgerlijke ongehoorzaamheidsactie tegen de gaswinning in Groningen ooit”.

NAM slaat aardgascondensaat en productiewater op in Tankenpark

In het Tankenpark wordt aardgascondensaat op- en overgeslagen. Het is een restproduct van de gaswinning. Het condensaat komt via een pijpleiding of met tankwagens aan in Farmsum. Daar scheidt de NAM het condensaat van het zogeheten productiewater waarna het in tankers wordt vervoerd naar de raffinaderijen in de Botlek die er kerosine van maken.

Code Rood wil met de blokkade deze gang van zaken ontregelen.

Fotoserie: Blokkade NAM in Farmsum

Lees meer over: farmsum Gaswinning Groningen

Actievoer­ders blokkeren NAM-locatie Groningen

AD 28.08.2018 Milieuactivisten van Code Rood hebben het tankpark van de NAM in het Groningse Farmsum geblokkeerd. De actievoerders eisen dat de gaswinning versneld wordt afgebouwd. Er is veel politie op de been.

De demonstranten houden de komende dagen een zitblokkade. Ze hebben zich verzameld voor de toegangshekken van het bedrijfsterrein. Volgens de actiegroep zijn inmiddels al zo’n 700 actievoerders aangekomen.

De eerste groep vertrok vanochtend vroeg rond half acht uit het actiekamp in Leermens. De demonstranten werden op de voet gevolgd door politie. Ook op de locatie zijn veel agenten aanwezig. ,,Ze filmen ons. Er staan zeker zes politiebusjes. Maar wij zijn met meer”, aldus een woordvoerder van Code Rood.

Soapbox@SoapboxEN

“What do we want? Climate justice! When do we want it? Now!” alt=”🌏” class=”Emoji Emoji–forText” draggable=false title=”Earth globe asia-australia” aria-label=”Emoji: Earth globe asia-australia” v:shapes=”_x0000_i1025″>#CodeRood #climatejustice #activism #Netherlands @Klimaatactie  12:03 PM – Aug 28, 2018

See Soapbox’s other Tweets

Volgens de verslaggever van het Dagblad van het Noorden is de sfeer gemoedelijk en ontspannen. Al sinds afgelopen weekeinde zijn de demonstranten neergestreken in het actiekamp bij Leermens.

Het gaat niet alleen om Groningers, maar ook om mensen uit België, Engeland, Duitsland, Denemarken en Zweden. ,,De problemen rondom de gaswinning in Groningen zijn niet alleen een lokaal probleem, maar maken onderdeel uit van de destructie die Shell, Exxon en andere fossiele bedrijven overal ter wereld veroorzaken”, zegt Maarten, die als woordvoerder optreedt namens Code Rood tegen het Dagblad van het Noorden. Maarten wil niet met zijn volledige naam opgevoerd worden.

© REUTERS

View image on Twitter

   Nora Börding@noraboerding

1140 Around 600 activists protest against gas extraction in #Groningen and blockade the entrance of NAM gas extraction site near the city. Being the biggest gasfield in Europe, it caused several earthquakes in the past. #CodeRood #Klimaatactie #climatechange @Klimaatactie  11:40 AM – Aug 28, 2018

See Nora Börding’s other Tweets

Twitter Ads info and privacy

De burgemeester van Delfzijl, Gerard Beukema, gaf de actiegroep toestemming om tot en met vrijdag te demonstreren bij de NAM-locatie. Over die eindtijd, zegt Code Rood-woordvoerder Maarten: ,,Daar trekken we ons niet zoveel van aan. We hebben ons eigen plan.’’

In het NAM-tankpark bij Farmsum wordt aardgascondensaat opgeslagen. Aardgascondensaat wordt gezien als een gevaarlijke stof. De gemeente Delfzijl deelt flyers uit aan de actievoerders om ‘met gezond verstand’ actie te voeren.

View image on Twitter

   Gemeente Delfzijl@Gem_Delfzijl

Gemeente Delfzijl deelt vandaag flyers uit met tips voor veilig demonstreren en actievoeren.

1:18 PM – Aug 28, 2018 See Gemeente Delfzijl’s other Tweets

Ministers ‘overrompeld’ door besluit van Wiebes om te stoppen met gaswinning

NU 27.08.2018 De leden van het kabinet waren “overrompeld” door het besluit van minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes om de gaswinning in Groningen helemaal te stoppen. Dat zei Wiebes in het tv-programma Zomergasten.

“Ik heb een radicaal voorstel gedaan. De leden van het kabinet zijn allemaal overrompeld geweest”, aldus Wiebes. Na “lang beraad” hebben toen alle kabinetsleden “hun schouders er onder gezet”.

Het kabinet besloot eind maart dat de gaskraan in 2030 uiteindelijk helemaal dicht moet zijn.

Wiebes zei verder dat hij al in november vorig jaar begon na te denken over het verder terugbrengen van de gaswinning in Groningen. Hij was ongelukkig met de versterkingsoperatie daar, die vaak neerkwam op sloop.

Het is volgens hem een onomkeerbaar besluit om met de gaswinning te stoppen. De bewindsman herhaalde dat alle schade die ontstaat of is ontstaan door de gaswinning zal worden vergoed. “Voor eeuwig”, zei hij.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: zomergasten Gaswinning Groningen

Ministers ‘overrom­peld’ door dichtdraai­en gaskraan Groningen

AD 27.08.2018 De kabinetsleden waren in eerste instantie ‘overrompeld’ door het besluit van minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) om de gaswinning in Groningen helemaal te stoppen. Dat zei Wiebes gisteravond in het tv-programma Zomergasten.

Ik heb een radicaal voorstel gedaan, aldus Minister Wiebes.

,,Ik heb een radicaal voorstel gedaan. De leden van het kabinet zijn allemaal overrompeld geweest”, zei hij. Na ‘lang beraad’ hebben toen alle bewindslieden ‘hun schouders er onder gezet’. Het kabinet besloot eind maart dat de gaskraan in 2030 uiteindelijk helemaal dicht moet zijn.

Wiebes zei verder dat hij al in november vorig jaar begon na te denken over het verder terugbrengen van de gaswinning in Groningen. Hij was ongelukkig met de versterkingsoperatie daar, die vaak ook neerkwam op sloop.

De getroffen Groningers hoeven volgens Wiebes niet bang te zijn dat ze worden vergeten. Ook niet in de toekomst. ,,Alle schade, tot in de eeuwigheid, die hiermee samenhangt wordt vergoed. Punt”, zei hij stellig.

Lees ook

Nederland niet voorbereid op gevolgen gastekort

Lees meer

   VPRO Zomergasten

✔@zomergasten

Eric Wiebes over de gevolgen van gaswinning in Groningen: ‘Alle schade, tot in de eeuwigheid, die hiermee samenhangt wordt vergoed. Punt.’ #Zomergasten

10:50 PM – Aug 26, 2018

Definitief

Het is volgens hem een onomkeerbaar besluit om met de gaswinning te stoppen. De bewindsman herhaalde dat alle schade die ontstaat of is ontstaan door de gaswinning zal worden vergoed. ,,Voor eeuwig”, zei hij.

Het gesprek met de minister heeft 469.000 kijkers getrokken. In het dagoverzicht van de Stichting KijkOnderzoek (SKO) staat de aflevering van Zomergasten op de zestiende plaats. De top 3 wordt gevormd door het Journaal van 20.00 uur, Studio Sport Eredivisieen Tussen Kunst en Kitsch.

   VPRO Zomergasten

✔@zomergasten

Eric Wiebes en Janine Abbring over stoppen met gaswinning in Groningen. #Zomergasten

10:40 PM – Aug 26, 2018

Wiebes: ‘Kabinetsleden overrompeld door gasbesluit’

NOS 26.08.2018 Volgens minister Wiebes van Economische Zaken had geen van de ministers vooraf gedacht dat dit kabinet de gaskraan zou dichtdraaien. Ook hijzelf niet. “Het was een radicaal besluit: de collega’s wisten er niets van van tevoren”, zei Wiebes in het VPRO-programma Zomergasten. “De leden van het kabinet zijn allemaal overrompeld geweest. Niemand had dit gedacht, maar we geloven er nu allemaal in en staan er allemaal achter.”

Kort na zijn aantreden in oktober vorig jaar, zo vertelde hij op televisie, raakte hij doordrongen van de ernst van de situatie in het gaswinningsgebied. In maart dit jaar besloot het kabinet de gaskraan eind volgend decennium helemaal dicht te draaien.

Onhoudbaar

Als hem gevraagd wordt wat de directe aanleiding ervoor was, antwoordde hij: “De aanleiding, de aanleiding? Ik heb geconcludeerd dat het geen doen was.” Wiebes doelde daarbij op de versterkingsoperatie. “Dat was niet houdbaar meer, het was niet versterken, maar in veel gevallen slopen, op grote schaal.”

De minister raakte er snel van overtuigd dat het zo niet langer kon. Het besluit is volgens hem het “grootste besluit van dit kabinet”. “Ik heb overal lopen zeuren en lopen trekken om dit voor elkaar te krijgen.”

   VPRO Zomergasten

@zomergasten

Eric Wiebes en Janine Abbring over stoppen met gaswinning in Groningen. #Zomergasten

Wiebes vindt niet dat zijn voorgangers steken hebben laten vallen, maar meent wel dat hij “veel radicaler te werk is gegaan dan tot dan toe gewoon was”. Volgens hem is het ook een kwestie van voortschrijdend inzicht. “Minister Kamp heeft de beslissingen genomen die op dat moment het beste waren.”

Onomkeerbaar

Volgens Wiebes kon hij niet anders dan besluiten de gaskraan dicht te draaien. Wel gaf hij toe dat hij “onvriendelijker” is geweest dan anderen. “Ik heb bijvoorbeeld tegen de grootverbruikers in de industrie gezegd dat ze van het gas af moeten.”

Wiebes zei de argwaan in Groningen te begrijpen, maar dat is volgens hem niet nodig: ook al is het sluiten van de gaskraan niet wettelijk vastgelegd, het besluit is volgens hem onomkeerbaar.

BEKIJK OOK

Kabinet: binnen 12 jaar einde aan gaswinning in Groningen

Wiebes niet eens met conclusie dat Nederland niet klaar is voor gastekort

NU 24.08.2018 Nederland is wel goed voorbereid op calamiteiten bij de gasvoorziening. Minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes zegt dat in reactie op een bericht van EenVandaag.

Het crisisplan in het kort

  • Crisisplan beschrijft wat mogelijke stappen zijn als Nederland ineens voor langere tijd geen gas op kan pompen uit Groningen.
  • In het plan wordt beschreven wat er moet gebeuren als we bijvoorbeeld ook niet genoeg gas uit het buitenland kunnen halen om aan de vraag te voldoen.
  • Het blijkt echter dat maatregelen, zoals bedrijven gedwongen afsluiten van Gronings gas, voor moeilijkheden zorgen.
  • Zo kunnen gasafnemers moeilijk gedwongen worden tot afsluting, omdat de gasafsluiting zich op eigen terrein van het bedrijf in kwestie bevindt. Er zijn weinig mogelijkheden om toegang te eisen tot eigen terrein.
  • Het kabinet wil de gaswinning in Groningen vóór 2030 stilgelegd hebben. Komend jaar wordt daarom 19,4 miljard kuub uit de grond gehaald. Het huidige winningsniveau ligt op 21,6 miljard kuub.

Volgens het tv-programma dreigen grote problemen als er in Nederland een gastekort zou ontstaan door een aardbeving of een andere noodsituatie en als dat tekort niet kan worden opgevangen via bijvoorbeeld import.

Wiebes zou dan moeten beslissen wie van het gas afgesloten dient te worden. De schatkist zou in dat geval kunnen opdraaien voor zaken als de kosten van bedrijven die hun productie moeten stilleggen.

EenVandaag beroept zich op een geheim stuk dat het in handen kreeg via de Wet openbaarheid van bestuur. Maar volgens Wiebes gaat dat stuk over de voorbereiding van een nieuw calamiteitenplan. Daarin worden punten genoemd waaraan in dat nieuwe calamiteitenplan aandacht dient te worden besteed.

Tot dan is het oude crisisplan van kracht en daaruit blijkt dat de overheid goed is voorbereid, aldus Wiebes. ”We hebben plannen klaarliggen. Die krijgen af en toe een update.” Naar zijn zeggen is de update eind van het jaar klaar.

GroenLinks is bezorgd door het bericht van EenVandaag. “We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent”, schrijft Tweede Kamerlid Tom van der Lee op Twitter.

Dit is waarom de gaswinning in Groningen wordt verlaagd

Zie ook: ‘Nederland nog niet klaar voor gevolgen langdurig gastekort’

Lees meer over: 

Gaswinning Groningen

‘Maatschappelijke onrust dreigt bij tekort Groningengas’

NOS 24.08.2018 Een tekort aan gas uit Groningen leidt waarschijnlijk tot “grootschalige maatschappelijke onrust en verstoringen van de openbare orde”. Zeker als duidelijk is dat het om periodes van lange duur gaat.

Dat constateert het COT, het Instituut voor Veiligheids- en Crisismanagement, na onderzoek in opdracht van het ministerie van Economische Zaken. Verantwoordelijk minister Wiebes wilde weten wat de maatschappelijke consequenties zijn als er onvoldoende gas uit Groningen kan worden geleverd.

De gaskraan in Groningen kan snel verder moeten worden dichtgedraaid als de aardbevingen in Groningen sterker worden of als er geen alternatief gas beschikbaar is.

Drie scenario’s

Volgens het COT is de Nederlandse samenleving “tot in de haarvaten verweven” met aardgas. Deze energiebron was altijd zo betrouwbaar dat er nooit is nagedacht over het inzetten van alternatieve energiebronnen. En daarom zijn de mogelijke gevolgen grotendeels onbekend.

Het COT onderzocht drie scenario’s die zich voor kunnen doen als er onvoldoende of geen gas uit Groningen beschikbaar is. In het eerste geval worden meerdere of alle grootverbruikers van gas die op het hoofdnet zijn aangesloten afgekoppeld. In het tweede scenario worden verbruikers die op het regionale gasnet zijn aangesloten afgekoppeld. En in het derde scenario gaat er geen Gronings gas meer naar het buitenland.

Grootverbruikers

Er zijn zo’n 200 grootgebruikers aangesloten op het hoofdnet. Zij verbruiken jaarlijks zo’n 5,5 miljard kuub Groningengas. Het is mogelijk om deze bedrijven gericht af te sluiten. Grootverbruikers zijn onder meer zuivelbedrijven, de glastuinbouw, de energiesector en de chemie. Zij gebruiken zogenaamd laagcalorisch gas, dat uit het Groningenveld komt. Maar het kan ook gas uit andere gasvelden zijn dat wordt vermengd met stikstof.

ANP

De Rotterdamse haven en de staalindustrie zijn niet afhankelijk van Groningengas. Ook de grote moderne gascentrales in Nederland draaien op hoogcalorisch gas. Dat geldt voor die in de Eemshaven en op de Maasvlakte.

Een aantal kleinere centrales draait wel op Groningengas. Zij leveren zo’n 10 procent van de elektriciteitsvoorziening en voorzien zo’n 300.000 huishoudens van warmte via stadsverwarming. Uitval heeft dus direct maatschappelijke gevolgen, vooral in steden die daarvan afhankelijk zijn. Inwoners in de binnenstad maar ook in buitenwijken kunnen dan geen warmte meer krijgen.

Ook zijn er steden waar zorginstellingen zijn aangesloten op het warmtenet. Een bijkomend risico bij gebrek aan warm water is het bevriezen van waterleidingen tijdens koude perioden. Volgens het COT kan dat tot een ernstige verstoring van de watervoorziening leiden.

Ongunstig vestigingsklimaat

Het is volgens het COT voorstelbaar dat bedrijven die afhankelijk zijn van gas zich minder snel in Nederland zullen willen vestigen, als zij het risico lopen van het Groningengas afgeschakeld te worden. Het kan ook betekenen dat bestaande bedrijven Nederland verlaten.

Het COT schetst de problemen die ontstaan bij steenfabrieken. Die hebben gas nodig als brandstof om bakstenen en dakpannen te maken. Zij kunnen niet op korte termijn omschakelen op andere grondstoffen. Het ombouwen van de fabrieken zal maanden in beslag nemen, kostbaar en ingewikkeld zijn. Afsluiten van het gas betekent dat hun bedrijfsprocessen komen stil te liggen en dat hun 1202 werknemers werkloos dreigen te worden.

De grootste schade zal de zuivelsector lijden NOS

De grootste schade zal de zuivelsector lijden. Zij produceerden in 2017 voor 13,4 miljard euro. Er werken zo’n 49.000 mensen in de sector.

Al met al vreest het COT dat het afsluiten van grootverbruikers grote economische en maatschappelijke gevolgen gaat hebben als het aanpassen in korte tijd niet mogelijk blijkt. Bedrijven kunnen failliet gaan met als gevolg werkloosheid. Maar het kan ook leiden tot schadeclaims tegen de Staat. Dat zou dan grote gevolgen hebben voor de rijksbegroting.

Risico’s voor luchthavens

Het verbruik door huishoudens van Groningengas is het grootst in de provincies Zuid-Holland, Noord-Holland en Noord- Brabant. Huishoudens en kleinere bedrijven krijgen hun gas via zeven regionale netbeheerders. Tot de kleinverbruikers horen ook luchthavens en ziekenhuizen. De impact van het afkoppelen van gas op luchthavens is mogelijk groot, aldus het COT. De terminals zijn afhankelijk van laagcalorisch gas, bijvoorbeeld om elektriciteit op te wekken.

Er zijn op dit moment te weinig medewerkers om de regio’s binnen een relatief korte termijn af te sluiten. Het is daarnaast de vraag of iedereen de medewerkers toegang verschaft tot de woning of het bedrijf om de gaskraan dicht te draaien. Die handmatige afsluiting is nodig uit veiligheidsoverwegingen. Als dat niet zo gebeurt blijft de gaskraan open staan, ook als er wel weer gas beschikbaar is. Als de medewerkers geen toestemming krijgen. moet er politie aan te pas komen om alsnog het gas af te kunnen sluiten.

Een ander risico van het afsluiten van gasleidingen is de drukverandering in de leidingen. Deze kunnen scheuren waardoor er kans op lekkages ontstaat. De lekkages moeten worden opgespoord en hersteld. Lekken kunnen overal zitten.

Minister Wiebes hoopt scenario’s zoals geschetst door het COT te voorkomen door het gasverbruik zo ver mogelijk terug dringen. Hij heeft net bepaald dat er komend jaar 19,4 miljard kuub gewonnen mag worden. Hem was door het Staatstoezicht op de Mijnen geadviseerd het nog verder terug te brengen, tot 12 miljard kuub, maar Wiebes wijst op de gevolgen die het COT schetst. Wiebes zegt er tegelijkertijd rekening mee te houden dat de gaswinning alsnog versneld terug moet worden gebracht. Daarom laat hij bijvoorbeeld een extra stikstoffabriek bouwen en worden gasaansluiting in nieuwbouwwoningen verboden.

De verwachting van de NAM is dat door het beperken van de productie de seismische dreiging in 2019 eerst licht toeneemt. In 2019 is er (met een gasproductie van 19,5 miljard kuub in Groningen) 14,5 procent kans op een aardbeving met een kracht van 3,6 of groter. Dat is de zwaarste aardbeving tot nu toe, in 2012 in Huizinge. Ter vergelijking, bij een productie van 24 miljard kuub in 2019 zou het risico op een beving zwaarder dan 3,6 zo’n 17 procent is. Na het gasjaar 2018-2019 zal de seismische dreiging naar verwachting afnemen door de verdere afname van productie.

BEKIJK OOK

Nieuw gasbesluit: maximaal 19,4 miljard kuub

‘Nederland nog niet klaar voor gevolgen langdurig gastekort’

NU 24.08.2018 Nederland is nog niet voldoende voorbereid op de gevolgen van een gastekort voor langere tijd. Dat blijkt uit een crisisplan van het ministerie van Economische Zaken dat EenVandaag in handen heeft gekregen.

  • Crisisplan beschrijft wat mogelijke stappen zijn als Nederland ineens  voor langere tijd geen gas op kan pompen uit Groningen.
  • In het plan wordt beschreven wat er moet gebeuren als we bijvoorbeeld ook niet genoeg gas uit het buitenland kunnen halen om aan de vraag te voldoen.
  • Het blijkt echter dat maatregelen, zoals bedrijven gedwongen afsluiten van Gronings gas, voor moeilijkheden zorgen.
  • Zo kunnen gasafnemers moeilijk gedwongen worden tot afsluting, omdat de gasafsluiting zich op eigen terrein van het bedrijf in kwestie bevindt. Er zijn weinig mogelijkheden om toegang te eisen tot eigen terrein.
  • Het kabinet wil de gaswinning in Groningen vóór 2030 stilgelegd hebben. Komend jaar wordt daarom 19,4 miljard kuub uit de grond gehaald. Het huidige winningsniveau ligt op 21,6 miljard kuub.

In het plan wordt geschetst dat de gevolgen voor de Nederlandse maatschappij groot zijn bij een tekort aan gas op langere termijn. Het plan dateert van januari 2018 maar is vrijdag openbaar geworden na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

Een gastekort zou bijvoorbeeld kunnen ontstaan na een zware aardbeving in Groningen, wat als gevolg kan hebben dat het oppompen van gas stilgelegd moet worden. Ook zou een grote storing aan een verdeelstation volgens EenVandaag eenzelfde effect hebben.

In het crisisplan wordt gesproken over het gedwongen afsluiten van gebruikers van gas in geval van calamiteit, iets wat minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes eerder als optie heeft genoemd. Maar uit het plan blijkt dat afschakeling niet gemakkelijk zal gaan.

Zo kunnen gebruikers die hun gasrekening gewoon betaald hebben, moeilijk gedwongen worden afgesloten. “De gasafsluiter van elke aansluiting bevindt zich op het eigen terrein van de afnemer. Zolang de afnemer zich heeft gehouden aan zijn verplichtingen (het betalen van de gasrekening, red.) zijn er op dit moment weinig mogelijkheden om de toegang te eisen tot het pand of terrein.”

Er wordt genoemd dat een “functionaris met mandaat en doorzettingsmacht” nodig is en dat de toegang “mogelijk met geweld geforceerd moet worden”.

In een reactie laat het ministerie van Economische Zaken weten wel goed voorbereid te zijn op calamiteiten. Het document dat EenVandaag openbaar heeft gemaakt, zou gaan over een nieuw calamiteitenplan waaraan nog aandacht moet worden besteed.

Dit is waarom de gaswinning in Groningen wordt verlaagd

Steden, regio’s of gebieden gasloos maken

In het plan wordt ook genoemd wat er moet gebeuren als blijkt dat het afschakelen van bedrijven het tekort aan gas niet dekt. In dat geval “blijft er nog een laatste optie over”, te weten het gasloos maken van steden, regio’s of gebieden.

Dit zorgt er volgens het ministerie voor dat de betreffende gebieden “op korte termijn onleefbaar worden”. “De consequentie is dat er voor de betreffende regio een evacuatieadvies gegeven moet worden.”

Tweede Kamer vraagt al langer naar afschakelplan

Het kabinet maakte eerder dit jaar al bekend de gaswinning in Groningen voor 2030 te willen stilleggen. Vrijdag is ook bekendgemaakt dat de gaswinning dit jaar van 21,6 miljard kuub naar 19,4 miljard kuub wordt verlaagd.

Kamerleden willen al langer van Wiebes weten wat er gebeurt als de gaskraan in Groningen sneller dicht moet dan gedacht, bijvoorbeeld in het geval van een calamiteit. Kamerlid Tom van der Lee laat aan EenVandaag weten verbaasd te zijn dat het plan er al lag. Hij schrijft ook op Twitter dat hij bezorgd is. “We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent.”

In juni beantwoordde Wiebes Kamervragen over het onderwerp. Hij ging niet direct in op de vraag of er een “afschakelplan lag”, maar meldde dat het afschakelen van gebruikers van gas inderdaad gecompliceerd is.

Ook zei hij dat “prioriteit moet worden gegeven aan de levering van gas aan zogeheten beschermde afnemers, te weten huishoudens en essentiële sociale diensten zoals zorginstellingen.” Dit wordt Wiebes voorgeschreven door Europese wetgeving.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Nederland niet voorbereid op gevolgen gastekort

AD 24.08.2018 Nederland is niet goed voorbereid op situaties waarin noodgedwongen het gas tijdelijk moet worden afgesloten voor gebruikers. Dat blijkt uit een vertrouwelijk crisisplan van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK). EenVandaag kreeg dat plan in handen na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

Uit het zogeheten afschakelplan blijkt dat het zowel praktisch als juridisch heel lastig is om gebruikers af te sluiten. Zo bevindt de gaskraan zich doorgaans op het terrein van de gebruiker. Als die netjes betaalt, kan hij bovendien niet zomaar worden afgesloten.

De Tweede Kamer vraagt al bijna een jaar om een afschakelplan, maar heeft het nooit gekregen. Minister Wiebes gaf eerder aan dat hij gedwongen gasafsluiting bij een calamiteit niet kan uitsluiten, maar in de praktijk zitten daar nog veel haken en ogen aan, zo blijkt uit het crisisplan. Afschakelen kan bijvoorbeeld nodig zijn als er door een zware aardbeving voor langere tijd een gastekort ontstaat.

Volgens het ‘Afschakelplan G-gas’ (Groningen-gas) zijn de maatschappelijke gevolgen groot als er een tekort ontstaat dat niet meer gecompenseerd kan worden met bijvoorbeeld import van buitenlands gas of winning uit andere velden.

Niets aan de hand

Volgens het ministerie van Economische Zaken is Nederland echter wél goed voorbereid op calamiteiten bij de gasvoorziening, laat het weten in een reactie op de berichtgeving van EenVandaag.

Volgens een woordvoerder van Economische Zaken gaat het document dat het programma in handen heeft gekregen over de voorbereiding van een nieuw calamiteitenplan. Daarin worden punten genoemd waaraan in dat nieuwe calamiteitenplan aandacht besteed dient te worden. Volgens de woordvoerder is op dit moment het oude crisisplan van kracht en daaruit blijkt dat de overheid goed is voorbereid. ,,Nederland heeft een zeer veilig en robuust gasnetwerk.’

Verbaasd

GroenLinks, dat eind vorig jaar om een afschakelplan vroeg, is verbaasd dat het er al sinds begin dit jaar ligt, maar dat het niet met de Kamer is gedeeld. Kamerlid Tom van der Lee is geschrokken van de inhoud. ,,We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent”, twittert Van der Lee.

Nieuw gasbesluit: maximaal 19,4 miljard kuub

NOS 24.08.2018 De gaswinning in Groningen moet komend jaar dalen naar maximaal 19,4 miljard kuub. Dat blijkt uit het gasbesluit voor komend jaar dat minister Wiebes heeft gepubliceerd. De daling is in lijn met het afbouwplan van het kabinet, meldt het ministerie van Economische Zaken.

Voorwaarde is wel dat er voldoende buitenlands aardgas kan worden omgezet naar gas dat in Nederland kan worden gebruikt. Mocht dat tegenvallen dan mag 1,5 miljard kuub extra worden gewonnen in Groningen.

Eerder adviseerde het Staatstoezicht op de Mijnen om de gaskraan zo snel mogelijk dicht te draaien naar 12 miljard kuub, Daarmee zou de kans op stevige aardbevingen kleiner worden.

Veiligheid

Het gasbesluit was nodig omdat de Raad van State een eerder besluit voor de komende vijf jaar had afgekeurd.

In een reactie op de uitspraak en na waarschuwingen van het Staatstoezicht op de Mijnen besloot het kabinet om in 2030 helemaal te stoppen met de gaswinning in Groningen.

Om dat mogelijk te maken moeten er nog allerlei maatregelen worden genomen die in wetten worden vastgelegd. Dat is ook de reden dat het gasbesluit dat vandaag is gepubliceerd alleen voor komend jaar geldt, en niet al voor de komende 5 jaar.

Meer winnen bij sommige putten

Uit een analyse van de NAM blijkt dat het onmogelijk is om te voldoen aan de beperking van de gasproductie, zonder bij sommige boorputten meer te winnen dan het Staatstoezicht op de Mijnen adviseert. Dat zal mogelijk merkbaar zijn in het zuidoostelijk en zuidwestelijk deel van het gebied, en ten oosten van de stad Groningen.

Wiebes zegt daarover in zijn besluit: ‘Ik ben mij ervan bewust, dat deze productieverdeling met terughoudendheid zal worden bekeken. Ik treed daarom voorafgaande aan het nemen van het definitieve besluit in overleg met de bestuurders uit de betrokken regio.”

Hij verwacht niet dat er in dat gebied extra gebouwen moeten worden versterkt, maar hij laat dat voor de zekerheid onderzoeken door TNO.

Minister Wiebes kiest ervoor om de putten bij Loppersum tijdelijk niet meer te gebruiken. En als er te weinig gas beschikbaar is, mag er toch meer gas uit de put bij het Eemskanaal ( Ten Boer) worden gewonnen, ondanks de beperking die de staatstoezichthouder daar adviseert.

Belanghebbenden kunnen tot 4 oktober reageren op het gasbesluit.

Gaswinning Groningenveld verder afgebouwd

RO 24.08.2018 De gaswinning uit het Groningenveld moet  komend jaar dalen naar maximaal 19,4 miljard Nm3. Dat blijkt uit het ontwerp-instemmingsbesluit voor het gasjaar 2018/2019 dat vanaf vandaag ter inzage ligt. De daling van de gaswinning is in lijn met het afbouwplan van het kabinet. In maart heeft het kabinet besloten de gaswinning op zo kort mogelijke termijn volledig te beëindigen.

Het ontwerp-instemmingsbesluit ligt ter inzage  tot en met donderdag 4 oktober 2018. Iedereen kan reageren en het ministerie van Economische Zaken en Klimaat organiseert inloopspreekuren in diverse gemeente- en provinciehuizen om vragen te beantwoorden. Het definitieve besluit wordt in november door het kabinet vastgesteld.

Op 15 november 2017 heeft de Raad van State (RvS) aangegeven dat er een nieuw instemmingsbesluit nodig was voor het Groningenveld. De RvS was van oordeel dat  het risico voor de inwoners onvoldoende was betrokken bij het instemmingsbesluit, er  te weinig rekening werd gehouden met de veiligheid en dat onvoldoende alternatieven werden aangedragen voor gaswinning. RvS bepaalde dat de minister voor 15 november 2018 een nieuw besluit moet nemen.

In maart besloot het kabinet om de gaswinning zo snel mogelijk helemaal te beëindigen. Het nieuwe ontwerp- instemmingsbesluit volgt dan ook het basispad voor de afbouw van de gaswinning.

Om een betrouwbare inschatting te kunnen maken over de hoeveelheid te winnen gas en de gevolgen voor de veiligheid, is voorafgaand aan dit instemmingsbesluit advies ingewonnen bij betrokken provincies, gemeenten, waterschappen, veiligheidsregio Groningen, het Staatstoezicht op de Mijnen, de Technische Commissie bodembeweging en de Mijnraad. Ook TNO, GTS en het COT (Instituut voor Veiligheids- en Crisismanagement) adviseerden over verschillende deelonderwerpen.

Alle documenten staan op www.bureau-energieprojecten.nl en zijn tevens vanaf vandaag  tot en met donderdag 4 oktober 2018 in te zien bij de daarvoor aangewezen gemeente- en provinciehuizen in Delfzijl, Loppersum, Hoogezand, Groningen en Assen.

Gaswinning Groningenveld naar nul

Het kabinet neemt maatregelen om de gaswinning zo snel mogelijk geheel af te bouwen. Uiterlijk per oktober 2022, maar mogelijk al een jaar eerder, daalt de gaswinning naar verwachting tot onder het niveau van 12 miljard Nm3. Afhankelijk van het effect van de maatregelen wordt vanaf oktober 2022 een daling voorzien naar 7,5 miljard Nm3 en mogelijk fors minder. In de jaren daarna wordt de gaswinning helemaal afgebouwd tot nul. De inzet van Groningengas wordt het sluitstuk in de vraag naar laagcalorisch gas.

Daarvoor is een aanpassing van de Gaswet en Mijnbouwwet noodzakelijk. Totdat de wetten in werking  treden, geldt de bestaande Mijnbouwwet als grondslag voor  dit instemmingsbesluit. Nieuw is dat al bij dit instemmingsbesluit  geldt dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) wordt opgedragen niet meer te winnen dan wat nodig is voor leveringszekerheid. Bij de afbouw van de gaswinning staat de veiligheid van Groningen voorop. In het ontwerp-instemmingsbesluit wordt ook de leveringszekerheid meegewogen.

Documenten

Kamerbrief over Ontwerp-instemmingsbesluit gaswinning Groningenveld 2018-2019

Kamerstuk: Kamerbrief | 24-08-2018

Zie ook

 

augustus 25, 2018 Posted by | 2e kamer, Eric Wiebes, Groningen, henk kamp, politiek, Rutte 3, schaliegas | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 8 – nasleep

ProRail terug naar de overheid

Weer terug naar de Overheid

Het kabinet gaat het zelfstandig ondernemen van ProRail beëindigen. Vooral vanwege de overlast op het spoor en de onverwachte tekorten van vorig jaar, wordt de privatisering teruggedraaid.

De NOS meldt op basis van Haagse bronnen dat het kabinet afgelopen vrijdag 14.10.2016 akkoord ging met het voorstel van staatssecretaris Sharon Dijksma (Infrastructuur en Milieu, PvdA) dat ProRail wordt ondergebracht bij het ministerie van Infrastructuur.

De beslissing wordt vrijdag 21.10.2016 officieel bekendgemaakt.

In een brandbrief waarschuwde de spoorsector het kabinet twee weken geleden nog voor overhaaste beslissingen. “In het belang van ruim één miljoen dagelijkse spoorreizigers, de Nederlandse industrie en de spoorsector doen wij een beroep op u om niet over één nacht ijs te gaan.” De brief is ondertekend door acht organisaties waaronder de NS, Koninklijk Nederlands Vervoer, FNV Spoor en reizigersorganisatie Rover.

ProRail legt zich dus uiteindelijk neer bij de plannen van staatssecretaris Dijksma (Infrastructuur) om de spoorbeheerder onder de vleugels van de overheid te brengen.

Van ProRail wordt dan een zelfstandig bestuursorgaan (zbo) gemaakt. Het bedrijf is verantwoordelijk voor het beheer, de aanleg, het onderhoud en de veiligheid van de Nederlandse spoorwegen.

De laatste jaren is de staat alleen aandeelhouder geweest, maar het Rijk is wel verantwoordelijk voor het grootste deel van de 2,5 miljard euro die de BV jaarlijks ontvangt.

Het kabinet hoopt dus vooral op meer controle: vorig jaar werd het geconfronteerd met een dreigend tekort van bijna een half miljard euro.

Dat blijkt uit een brief van de Raad van Commissarissen (RvC) en Raad van Bestuur van ProRail aan de staatssecretaris. In de brief, die in handen is van De Telegraaf, schrijft de top de keuze van het kabinet te respecteren en mee te zullen werken aan de uitwerking en invulling van de plannen. Dit in tegenstelling tot de  eerdere reactie van ProRail waar ook nogal wat bezwaar leek mbt de bemoeienis van het ministerie.

Weglekken

Dijksma onderzoekt momenteel in welke concrete vorm dat het beste kan. ProRail was in juni nog zeer kritisch. De organisatie sprak angst uit voor afleiding van de operatie en voor het weglekken van energie en kennis.

Maar na een ’verhelderend’ gesprek tussen de staatssecretaris en RvC begin september is het voor het miljardenbedrijf duidelijk geworden dat ze voor een voldongen feit staat. „Nu door u een principiële keuze is gemaakt kunt u rekenen op medewerking van ProRail”, valt te lezen in de brief.

Het personeel is fel tegen directe invloed van het ministerie. Ze vrezen voor slechtere arbeidsomstandigheden en hun pensioenen. De bonden staan vierkant achter de spoormedewerkers.

Debacles

Dijksma wil ProRail terugbrengen onder de vleugels van het departement. Bij het bedrijf was het jarenlang een puinhoop. Keer op keer kwam er een spoor van financiële debacles aan het licht. De staatssecretaris en haar voorgangers werden tot hun grote frustratie steeds weer in de Kamer op het matje geroepen als het misgaat, terwijl ze feitelijk niet de touwtjes in handen hebben.

CDA-Kamerlid Van Helvert is kritisch over de gang van zaken: „Wij hebben gevraagd geen onomkeerbare stappen te zetten. Het onderzoek naar de beste organisatievorm voor ProRail is nog bezig en toch heeft ze al besloten dat het gaat gebeuren. Dit besluit neemt ze als reactie op de Fyra-enquête, terwijl ProRail niets te verwijten valt. NS wordt daarin wél alles verweten. Maar de NS krijgt nog een 734e kans.”

Andere partijen zijn juist enthousiast. D66 pleit in het verkiezingsprogramma dat ProRail dezelfde structuur moet krijgen als Rijkswaterstaat. Bronnen bij de PvdA stellen dat de sociaaldemocraten in hun programma op hetzelfde spoor zitten.

Fyra

De discussie over de positie van ProRail komt voort uit de kabinetsreactie op de parlementaire enquête naar de Fyra. Staatssecretaris Sharon Dijksma (Infrastructuur) wil de spoorbeheerder dichter naar het ministerie trekken.

Nu is de organisatie een zelfstandig bedrijf, met een eigen raad van commissarissen, een eigen directie en met de staat als enige aandeelhouder.

De Fyra, van idee tot ondergang

Animatie door in60seconds

Zie ook: Kabinet voert druk op NS op na Fyra-debacle

Zeggenschap

Dijksma wil met de structuurwijziging meer zeggenschap krijgen over ProRail, maar het plan stuitte op veel verzet van onder meer de vakbonden en de ondernemingsraad van ProRail. Er werd met verbazing gereageerd dat het kabinet erkent dat de organisatie weinig te maken heeft met het Fyra-debacle, maar tegelijkertijd wel moet veranderen in een publieksorganisatie.

Eringa, zelf ooit directeur geweest van een ziekenhuis, vergelijkt het kabinet met een overijverige dokter. “Ze gaan met de patiënt in de weer, terwijl ik juist geloof dat het eigen immuunsysteem van ProRail het werk zelf kan doen.”

Hoorzitting ProRail

Acuut

Er valt nog wel winst te behalen in de operationele slagkracht. Zo is ProRail volgens Eringa goed in de geplande zorg, maar bij een acuut probleem op het spoor kan er sneller worden geschakeld. “Daar moet nog een cultuuromslag plaatsvinden. Wie heeft de leiding op het spoor? Als we de commandostructuur verbeteren, worden de problemen beter opgelost.”

NS-baas Roger van Boxtel, ook in de Kamer aanwezig bij het gesprek, vindt dat de discussie teveel over de spelregels gaat. Dat leidt af van de hoofdzaak.

Van Boxtel vindt de structuur een zaak voor de politiek, maar geeft wel advies mee. “Ga niet knippen in ProRail, houd het in samenhang. Ik hoop op een visie die voor jaren rust biedt. Daar moet je energie in stoppen.”

zie: Privatisering van o.a. ProRail en de NS een groot succes !! of niet ?? – deel 3

zie ook: Privatisering van o.a. ProRail en de NS een groot succes !! of niet ?? – deel 2

en zie ook: Privatisering van o.a. ProRail en de NS een groot succes !! of niet ?? – deel 1

zie dan ook: Privatisering van o.a. de NS een groot succes !! of niet ??

zie ook nog: Het Fyra-debacle dondert verder

en zie verder ook: De parlementaire enquêtecommissie Fyra 28.10.2015 – Eindrapport

en zie dan verder ook nog: De parlementaire enquêtecommissie Fyra 18.05.2015 van start

en verder ook: Onderzoekscommissie verzelfstandiging (Privatisering) van overheidsdiensten – eindrapport

zie: Onderzoekscommissie verzelfstandiging (Privatisering) van overheidsdiensten

zie ook: Privatisering – het eerste parlementair onderzoek in de Senaat.

en ook: Gerommel in de (semi)publieke sector – deel 3

zie ook: Gerommel in de (semi)publieke sector – deel 2

zie ook:  Gerommel in de (semi)publieke sector – deel 1

Jaar celstraf geëist tegen oud-NS-topman: ‘Het ontbreekt hem aan een moreel kompas’

VK 21.11.2017 Als het aan het Openbaar Ministerie (OM) ligt komt het Timo Huges, oud-president-directeur van de NS, duur te staan dat hij de schuld van de fraude bij de aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg vooral bij leidinggevenden van een dochterbedrijf heeft proberen te leggen. Huges hoorde dinsdag voor de rechtbank in Den Bosch een jaar gevangenisstraf tegen zich eisen voor zijn aandeel in die fraudezaak uit 2014.

Juist uit verklaringen van ex-directieleden van het dochterbedrijf maakt het OM op dat Huges meer bemoeienis had bij het vals spel dan hij wil doen geloven. ‘Hij heeft gefaald als leidinggevende en is weggedoken voor zijn verantwoordelijkheid’, zo beet de officier van justitie hem dinsdag toe.

Vijf van de zes verdachten in de fraudezaak hebben zich volgens het OM schuldig gemaakt aan omkoping, valsheid en geschrifte en schending van bedrijfsgeheimen. In de onderbouwing van die verwijten kwam Huges er het slechtst van af. Het ontbreekt hem aan ‘een moreel kompas’, vindt het OM.

Zo wordt hem verweten te hebben ‘gemanipuleerd’ met een intern fraudeonderzoek door advocatenbureau De Brauw om zo zijn eigen rol toe te dekken. Ook zouden er notulen van een directievergadering van een dochterbedrijf over de Limburgse aanbesteding zijn vervalst.

‘Schijnconstructie’

Dat daarmee het concurrentiebeding werd overtreden wist NS heel goed

Huges zou de leidinggevenden van NS-dochterbedrijven onder druk hebben gezet om hoe dan ook de bieding op het Limburgse vervoer voor de periode 2017-2031 te winnen. Met die aanbesteding was ruim twee miljard euro gemoeid. Belangrijker voor de NS was de vrees dat anders een concurrerend vervoersbedrijf treinen mocht gaan rijden op het hoofdrailnet.

Om dat voor te zijn greep de NS alle middelen aan in de strijd om het vervoersrecht. Inclusief strafbare handelingen, aldus het OM. Er werd een oud-directeur van concurrerend vervoersbedrijf Veolia aangetrokken – via een ‘schijnconstructie’, zegt het OM – die werd omgekocht en alles wist van het openbaar vervoer in Limburg om vervolgens vertrouwelijke informatie door te spelen aan de NS.

Dat daarmee het concurrentiebeding werd overtreden wist de NS heel goed, probeerde het OM in een urenlang betoog te bewijzen. Huges drong er bij ondergeschikten op aan dit probleem ‘verstandig op te lossen’, zo werd uit mailverkeer geciteerd.

Dat een staatsbedrijf zich met ‘immorele’ praktijken inliet wordt de NS zwaar aangerekend

Een ingreep van Huges zelf in de hiërarchische structuur van het staatsbedrijf maakt het ‘onwaarschijnlijk’ dat hij van niks wist, menen de aanklagers. In een op zijn initiatief nieuwgevormd uitvoerend comité bespraken leidinggevenden van het moederconcern en dochterbedrijven alle belangrijke zaken.

Ex-directieleden van dochterbedrijf Qbuzz hebben tegenover de FIOD verklaard Huges steeds op de hoogte te hebben gehouden over de aanbestedingskwestie in Limburg. De topman hamerde erop dat de buit moest worden binnengehaald. Aanvankelijk won NS-dochterbedrijf Abellio de bieding maar toen in 2015 de fraude aan het licht kwam en Huges de laan werd uitgestuurd, verwierf concurrent Arriva alsnog de concessie.

Het hele dossier is ‘doordrenkt’ van de vrees van de NS dat een concurrent op het hoofdrailnet dreigde te gaan rijden, keek het OM dinsdag op het strafrechtelijk onderzoek terug. Dat een staatsbedrijf zich met ‘immorele’ praktijken inliet wordt de NS zwaar aangerekend.

Tegen het bedrijf werd een boete van drie miljoen euro geëist. Toezichthouder ACM gaf de NS eerder een boete van 41 miljoen euro. De NS is daar tegen in beroep gegaan. Behalve Huges werden ook tegen de oud-directeur van Veolia en de voormalige topman van NS-dochter Abellio gevangenisstraffen geëist, respectievelijk acht en tien maanden. Voor andere verdachten dreigen taakstraffen en boetes.

De komende dagen zijn de advocaten van de verdachten aan het woord. De rechtbank doet op 21 december 2017 uitspraak.

Lees hier het profiel over Timo Huges;

Timo Huges, de gebeten hond van NS en justitie
De mantra van de voormalige president-directeur van NS Timo Huges was: ‘De reiziger hoort op 1, 2 én 3 te staan.’ Hoe kortstondig hij ook aan het roer stond van de NS, bij de vakbonden en reizigersorganisaties zijn ook nu nog – ondanks het optreden van het Openbaar Ministerie – amper lelijke woorden op te vangen over Huges. (+)

Volg en lees meer over:  NEDERLANDSE SPOORWEGEN (NS)   BEDRIJVEN   NEDERLAND   RECHTSZAKEN

‘Huges’ morele kompas is stuk’

Telegraaf 21.11.2017 Het OM heeft niet voor niets een jaar cel geëist tegen oud-NS-topman Timo Huges.

Strafeisen komen keihard aan bij NS

Telegraaf 21.11.2017 De hoge strafeisen tegen oud-topmensen van NS Groep zijn keihard aangekomen. Tegen ex-baas Timo Huges is bij de rechtbank in Den Bosch een celstraf geëist van twaalf maanden in een ’schokkende smeergeldaffaire’.

Jaar cel geëist tegen oud-NS-topman om fraude aanbesteding Limburg

NOS 21.11.2017Tegen voormalig NS-topman Timo Huges is een jaar cel geëist in de rechtszaak over fraude bij de aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg. Huges, de NS en vijf andere betrokkenen staan daarvoor terecht.

Het Openbaar Ministerie acht Huges schuldig aan valsheid in geschrifte, het schenden van bedrijfsgeheimen en het leidinggeven aan corruptie. Volgens het OM had hij voldoende kennis om in te grijpen, maar heeft hij zeer ernstig gefaald. Huges had een defect moreel kompas, zegt de officier van justitie.

Oud-directeur concurent

Het OM eist 10 maanden cel tegen directeur Hoogesteger van NS-dochter Abellio. Tegen René de Beer, oud-directeur van Veolia, is 8 maanden geëist. Hij zou door Abellio zijn ingehuurd om bedrijfsgeheimen van zijn oude werkgever te gebruiken om de Limburgse aanbesteding binnen te halen. Dat lukte; Abellio haalde de gunning binnen.

Tegen de andere betrokkenen eist het OM taakstraffen. NS als bedrijf moet een boete van 3 miljoen euro betalen, vindt de officier van justitie. Volgens het OM deed het bedrijf aan bedrijfsspionage, valsheid in geschrifte en omkoping.

10 miljoen euro

Tijdens de rechtszaak ontkende Huges dat hij als NS-topman persoonlijk betrokken was bij de fraude. “Als president-directeur hoef je geen verstand van aanbestedingen te hebben. Daar heb je hele capabele directeuren voor”, zei hij. Volgens hem was het financiële belang beperkt. Het ging om een omzet van 10 miljoen euro, tegenover de totale NS-omzet van 5 miljard euro.

Nadat de fraude twee jaar geleden bekend was geworden, raakte Abellio de gunning kwijt. Arriva, de nummer twee in de aanbestedingsprocedure, mag hierdoor gedurende vijftien jaar het vervoer met stoptreinen en bussen in Limburg verzorgen. De Autoriteit Consument & Markt gaf de NS eerder een boete van bijna 41 miljoen euro.

BEKIJK OOK;

NS voor de rechter vanwege omkoopschandaal

Strafrechtelijk onderzoek naar ov-aanbesteding Limburg

Verbijsterde reacties op NS-schandaal

Schandaal rond ov-aanbesteding Limburg


OM eist jaar cel tegen oud-NS-topman wegens fraude bij aanbesteding

AD 21.11.2017 Tegen oud-NS-topman Timo Huges is bij de rechtbank in Den Bosch een celstraf geëist van twaalf maanden, omdat hij leiding zou hebben gegeven aan de fraude bij de aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg.

Tegen NS zelf werd 3 miljoen euro boete geëist. Ook oud-directeur René de Beer van Veolia hoorde een strafeis, omdat hij vertrouwelijke bedrijfsinformatie naar NS zou hebben gelekt: acht maanden cel.

Schijnconstructie

Volgens het Openbaar Ministerie (OM) nam NS Groep NV via een schijnconstructie de oud-directeur van Veolia in dienst, die informatie doorspeelde naar NS. Daardoor kon de NS de aanbesteding winnen. Toen de fraude uitkwam, ging de concessie voor de periode 2017-2031 naar Arriva. Volgens de officier van justitie maakten de betrokkenen zich schuldig aan valsheid in geschrifte, omkoping en het lekken van bedrijfsgeheimen.

De Beer werd, om het concurrentiebeding te omzeilen, in dienst genomen bij consultant PTRM. ,,Dat was alleen als afleiding om te verhullen dat hij in werkelijkheid al in dienst was bij Qbuzz”, stelde de aanklager. Die NS-dochter hield zich bezig met de voorbereiding van de aanbesteding. Volgens de aanklager hadden ,,alle directeuren, inclusief Huges, zich als één blok gecommitteerd aan de aanbesteding”. Iedereen wist van de schijnconstructie en de reden ervan, aldus de aanklager.

‘Onwaarachtig’

Huges zou een aan hem geadresseerde mail met concurrentiegevoelige informatie van vervoersbedrijf Veolia hebben doorgestuurd naar NS-dochter Qbuzz terwijl dat strikt verboden is. De bestuurder heeft tijdens het proces gezegd dat hij ten onrechte wordt beschuldigd. Hij zou niet hebben geweten van de zwendel en zich nauwelijks hebben bemoeid met de aanbesteding. ,,Onwaarachtig”, zei de officier daarover. ,,Hij gaf feitelijk leiding aan de strafbare feiten.” Huges moest als gevolg van de affaire aftreden.

Huges werd in 2015 door toenmalig minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem op het matje geroepen.  Kort na dat gesprek werd Huges ontslagen.  De NS kreeg in juni van dit jaar een boete van bijna 41 miljoen euro opgelegd in verband met deze zaak.

Werkstraffen

Tegen twee directeuren van NS-dochterbedrijf Qbuzz werden werkstraffen en boetes tot 50.000 euro geëist. De bestuurder van NS-dochter Abellio hoorde tien maanden cel eisen. Uitspraak op 21 december.

OM eist jaar cel voor fraude door NS-topman Huges

Elsevier 21.11.2017 Tegen oud-NS-topman Timo Huges is bij de rechtbank in Den Bosch een celstraf geëist van twaalf maanden. Hij zou leiding hebben gegeven aan de fraude bij de aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg. Tegen oud-directeur René de Beer van Veolia eiste het Openbaar Ministerie (OM) acht maanden cel, omdat hij vertrouwelijke bedrijfsinformatie naar de NS zou hebben gelekt.

Tegen de NS zelf werd een boete van 3 miljoen euro geëist.

Volgens het OM nam NS Groep NV via een schijnconstructie de oud-directeur van vervoerder Veolia in dienst, die informatie doorspeelde naar de NS. Daardoor kon de NS de aanbesteding winnen. Toen de fraude aan het licht kwam, ging de aanbesteding voor de periode 2017-2031 naar Arriva. De deal heeft een waarde van 2 miljard euro.

Lees meer over de frauderende ex-topman van de NS: >> NS wil dat opgestapte topman zijn bonus weer inlevert

Via omweg in dienst

Volgens de officier van justitie maakten de betrokkenen zich schuldig aan valsheid in geschrifte, omkoping en het lekken van bedrijfsgeheimen.

De Beer werd, om het concurrentiebeding te omzeilen, in dienst genomen bij consultant PTRM. ‘Dat was alleen als afleiding om te verhullen dat hij in werkelijkheid al in dienst was bij Qbuzz’, stelde de aanklager. NS-dochter Qbuzz hield zich bezig met de voorbereiding van de aanbesteding. Volgens de aanklager hadden ‘alle directeuren, inclusief Huges, zich als één blok gecommitteerd aan de aanbesteding’. Iedereen wist van de schijnconstructie en de reden ervan, aldus de aanklager.

Huges: ‘beschuldiging ten onrechte’

Huges heeft tijdens het proces gezegd dat hij ten onrechte wordt beschuldigd. Hij zou niet hebben geweten van de zwendel en zich nauwelijks hebben bemoeid met de aanbesteding. ‘Onwaarachtig’, noemde de officier van justitie die verklaring. Eerder kreeg het spoorbedrijf al een boete van 41 miljoen euro opgelegd van de Autoriteit Consument & Markt (ACM).

In juni 2015 stapte de topman op nadat bewijzen tegen hem zich steeds verder opstapelden. Zo zou hij een mail met vragen van vervoerbedrijf Veolia hebben doorgestuurd naar QBuzz.

Op het matje om uitleg te geven

Toenmalig minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem (PvdA) riep de top van de NS een paar dagen voor het vertrek van Huges op het matje om uitleg te geven. De bewindsman noemde de onregelmatigheden toen zeer ernstig.

De uitspraak in de zaak volgt op 21 december 2017.

   Fleur Verbeek (1991) werkt sinds oktober 2017 op de webredactie. Ze studeerde Journalistiek aan de Hogeschool van Utrecht.

Oud-NS-topman Huges hield vol dat hij van aanbestedingen hoegenaamd geen verstand had

Oud NS-topman Huges voor de rechter: ‘Mijn rol bij aanbesteding ov Limburg was verwaarloosbaar’

VK 16.11.2017 Het is geen alledaags beeld in strafzaken voor de rechtbank: leidinggevenden van een staatsbedrijf die zich verweren tegen de aanklacht zich schuldig te hebben gemaakt aan onder meer omkoping en valsheid in geschrifte. Het gebeurde Timo Huges donderdag.

De voormalig president-directeur van de Nederlandse Spoorwegen (NS) is een van de zeven verdachten in de strafzaak over de malversaties bij de aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg. Op de eerste dag van het proces deed Huges er donderdag alles aan om rechter ervan te overtuigen dat hij in een verkeerd toneelstuk is beland.

Vals spel

Volgens het Openbaar Ministerie staat het vast dat de NS en dochterbedrijven QBuzz en Abellio vanaf 2013 vals spel hebben gespeeld bij het binnenhalen van de Limburgse ov-concessie voor de periode 2017-2031. De NS raakte die buit kwijt toen de malversaties aan het licht kwamen. Concurrent Arriva is nu verantwoordelijk voor het openbaar vervoer in Limburg.

Huges zelf werd voor zijn rol in dat vals spel halverwege 2015 door de grootaandeelhouder (ministerie van Financiën) de laan uitgestuurd. Hij beklemtoonde voor de rechtbank dat hij als hoogste in rang vrijwel geen rol speelde in deze kwestie. Ruim twee miljard euro was er met de Limburgse concessie gemoeid, over een periode van vijftien jaar, maar volgens Huges was zijn bemoeienis verwaarloosbaar.

Nieuwe intercity’s

Veolia © Gabriel Eisenmeier

‘In feite ging het om een omzet van tien miljoen euro op twee stoplijntjes in Limburg’, zei hij. ‘Beperkt’ noemde Huges het financiële belang van de NS, een bedrijf met een jaarlijkse omzet van meer dan vijf miljard.

Daarbij: de strijd om het Limburgse openbaar vervoer was een aangelegenheid voor de dochterbedrijven en vereiste zeker geen actieve rol van de hoogste in rang. Op de vraag van de rechter of het hier geen ‘Chefsache’ betrof: ‘Welnee..’ De aanschaf van nieuwe intercity’s (kosten twee miljard) of het publiekelijk opkomen voor een mishandelde conductrice in Hoofddorp, dat zijn zaken waarmee een president-directeur van de NS zich bemoeit, zei Huges.

Hoezeer Huges zijn eigen rol ook bagatelliseerde, uit het dertien ordners dikke dossier waarmee het Openbaar Ministerie (OM) de strafzaak ingaat, rijst het beeld op dat NS en dochterbedrijven er heel veel aan gelegen was de buit in Limburg binnen te halen. In Limburg werden voor het eerst in Nederland treinverkeer en ander openbaar vervoer in één concessie aanbesteed.

Machtspositie

De NS, dat door het rijk het alleenrecht is vergund op het rijden op het hoofdrailnet, vreesde dat Limburg het begin kon worden van aantasting van die machtspositie. Als concurrenten als Veolia of Arriva treinen mochten laten rijden in Limburg zou dat tot een ‘boktoreffect’ kunnen leiden, zo staat in interne NS-stukken die door het OM in beslag zijn genomen. Er zou ook elders ‘geknabbeld’ kunnen worden aan de monopoliepositie van NS op grote delen van het spoornet, voorzag het staatsbedrijf.

Oud-NS-topman Huges hield vol dat hij van aanbestedingen hoegenaamd geen verstand had

Schending van bedrijfsgeheimen

Timo Huges voormalig president-directeur van de Nederlandse Spoorwegen komt aan bij de rechtbank voorafgaand aan de strafzaak over de rol van de NS in de aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg. © ANP

De NS ging in de voorbereiding op het bieden op het Limburgse openbaar vervoer in zee met een oud-directeur van Veolia, de spin in het web in de hele kwestie. Veolia was tot dan verantwoordelijk voor het openbaar vervoer in Limburg en de oud-directeur voorzag NS en dochterbedrijven Abellio en Qbuzz van allerhande nuttige data. De man, een van de zes verdachten in deze zaak, schond daarmee het concurrentiebeding en werd daartoe aangezet door NS die een ‘schijnconstructie’ voor zijn werk optuigde, zegt het OM.

Om die reden omvat de aanklacht van het OM niet alleen omkoping en valsheid in geschrifte, maar ook de schending van bedrijfsgeheimen. Zo complex is de zaak dat de rechtbank er acht procesdagen voor heeft uitgetrokken. Het OM neemt de zaak hoog op. Juist omdat er bij de toch al vaak ondoorzichtige aanbestedingsprocedures van een staatsbedrijf een smetteloos optreden mag worden verwacht.

Oud-NS-topman Huges hield vol dat hij van aanbestedingen hoegenaamd geen verstand had. Zijn rol was vooral de reputatie van de NS te beschermen. ‘Dus ben ik eens gaan eten met een Limburgse gedeputeerde die zich onaardig over ons had uitgelaten.’

Volg en lees meer over:  RECHTSZAKEN   BEDRIJVEN   NEDERLAND   NEDERLANDSE SPOORWEGEN (NS)

‘Geef heffing ProRail terug’

Telegraaf 27.12.2016 De tariefsverlaging die de Autoriteit Consument en Markt aan ProRail heeft opgelegd, moet voor de NS reden zijn om de prijs van treinkaartjes te verlagen. Dat vindt althans reizigersorganisatie Voor beter OV.

Consumentenwaakhond ACM heeft vorige week uitspraak gedaan over een klacht die de kleine spoorvervoerders over ProRail hadden ingediend. De spoorbeheerder heeft de ’gebruiksvergoeding’ in 2015 met 18% verhoogd, volgens de klagers zonder goede reden.

Gelijk

De ACM heeft die klagers gelijk gegeven, en ProRail moet nu over zowel dit jaar als vorig jaar €4 miljoen terugbetalen. Niet alleen aan klagende partijen Arriva, Connexxion, Syntus en Veolia, maar ook aan grootverbruiker NS.

Die moet dat doorberekenen aan de reiziger, vindt Voor beter OV. De belangenclub vindt het opvallend dat NS zelf géén bezwaar maakte tegen ProRails tariefsverhoging.

„Hiermee wordt duidelijk dat de vervoerconcessie van de NS niet deugt”, concludeert de reizigersorganisatie. „De NS kan alle door ProRail in rekening gebrachte heffingen plompverloren in de tarieven doorberekenen, en zal daarom – zo blijkt nu – geen vinger uitsteken om die kosten op een fatsoenlijk niveau te houden.”

 ‘Geef heffing ProRail terug’

Telegraaf 27.12.2016 De tariefsverlaging die de Autoriteit Consument en Markt aan ProRail heeft opgelegd, moet voor de NS reden zijn om de prijs van treinkaartjes te verlagen. Dat vindt althans reizigersorganisatie Voor beter OV.

Consumentenwaakhond ACM heeft vorige week uitspraak gedaan over een klacht die de kleine spoorvervoerders over ProRail hadden ingediend. De spoorbeheerder heeft de ’gebruiksvergoeding’ in 2015 met 18% verhoogd, volgens de klagers zonder goede reden.

Gelijk

De ACM heeft die klagers gelijk gegeven, en ProRail moet nu over zowel dit jaar als vorig jaar €4 miljoen terugbetalen. Niet alleen aan klagende partijen Arriva, Connexxion, Syntus en Veolia, maar ook aan grootverbruiker NS.

Die moet dat doorberekenen aan de reiziger, vindt Voor beter OV. De belangenclub vindt het opvallend dat NS zelf géén bezwaar maakte tegen ProRails tariefsverhoging.

„Hiermee wordt duidelijk dat de vervoerconcessie van de NS niet deugt”, concludeert de reizigersorganisatie. „De NS kan alle door ProRail in rekening gebrachte heffingen plompverloren in de tarieven doorberekenen, en zal daarom – zo blijkt nu – geen vinger uitsteken om die kosten op een fatsoenlijk niveau te houden.”

 

ACM: ProRail vroeg te veel geld van vervoerders

Telegraaf 27.12.2016  ProRail heeft spoorvervoerders de afgelopen twee jaar te hoge tarieven gerekend voor het gebruik van het spoor. Daarom moet de spoorbeheerder over 2015 en 2016 €4 miljoen per jaar terugbetalen, heeft toezichthouder Autoriteit Consument & Markt (ACM) bepaald.

De ACM tikte ProRail eerder al op de vingers over de variabele kosten die de spoorbeheerder in rekening brengt aan vervoerders. Zij zagen de tarieven voor de gebruiksvergoeding in 2015 en 2016 met bijna een vijfde (circa €50 miljoen) stijgen. Arriva, Connexion, Syntus en Veolia dienden daarover een klacht in bij de ACM.

Die bepaalde eerder dat ProRail de berekening van de tarieven moest aanpassen en beter moest onderbouwen. Uit die onderbouwing bleek volgens ACM dat ProRail één factor ten onrechte meerekende bij de vaststelling van de gebruiksvergoeding.

‘Duurdere treinkaartjes niet aan orde bij omvorming Prorail’ 

NU 20.12.2016 De door het kabinet teruggedraaide privatisering van spoorbeheerder ProRail zal niet leiden tot duurdere treinkaartjes, zegt staatssecretaris Sharon Dijksma (Infrastructuur).

De bewindsvrouw reageert dinsdag op een rapport van adviesbureau McKinsey, dat in handen is van De Telegraaf. Daaruit zou blijken dat er een flink prijskaartje aan de omvorming van ProRail hangt.

Treinkaartjes zouden tot 10 procent duurder kunnen worden, aldus het rapport. “Het kabinet wil ervoor zorgen dat de kosten niet op reizigers, verladers, vervoerders en investeringen op het spoor worden afgewenteld”, zegt Dijksma.

Het rapport zou maandag naar de staatssecretaris zijn gestuurd ter voorbereiding op het debat in de Tweede Kamer dinsdagavond.

ProRail is nu een besloten vennootschap, maar moet een zelfstandig bestuursorgaan worden onder het ministerie van Infrastructuur en Milieu.

Akkoord

De ministerraad ging begin december akkoord met het voorstel om de spoorbeheerder om te vormen. Het wetsvoorstel moet eind 2017 naar de Kamer. De totale kosten van de operatie worden geraamd op 20 tot 30 miljoen euro.

De verrekening van belastingvoordelen met de fiscus en het betalen van vennootschapsbelasting zouden daarbij punten van zorg zijn. Deze zouden een naheffing van honderden miljoenen extra kunnen opleveren. maar moeten volgens Dijksma nog worden nagerekend door de Belastingdienst.

Lees meer over: ProRail

FNV is bang dat NS wordt verkocht

Telegraaf 10.12.2016 Nu ProRail een publieke organisatie wordt, is de kans groot dat de NS in delen wordt verkocht, vreest Jacqueline Lohle, bestuurder bij FNV Spoor. Vrijdag maakte het kabinet bekend ProRail als publieke organisatie bij het ministerie van Infrastructuur en Milieu onder te brengen.

FNV Spoor is fel tegenstander van dat kabinetsbesluit. „Hierdoor is nadere samensmelting van ProRail met de NS verder weg dan ooit. Ze komen verder van elkaar op afstand te staan. Het wordt nu makkelijker om de NS in delen op te knippen en te verkopen aan buitenlandse partijen”, aldus Lohle.

Ze zegt geen aanwijzingen te hebben dat de NS in de etalage staat, maar met de verkiezingen in aantocht is haar angst dat de NS een speelbal wordt van marktwerking. Lohle zou liever zien dat het kabinet ervoor had gekozen om „één ov Nederland” te maken. „Als de NS openbaar verkocht wordt, verkwanselt de overheid opnieuw een groot Nederlands bedrijf. We hebben dan niets meer te zeggen over ons eigen spoor”, zegt Lohle.

FNV is bang dat NS wordt verkocht

AD 10.12.2016 Nu ProRail een publieke organisatie wordt, is de kans groot dat de NS in delen wordt verkocht, vreest Jacqueline Lohle, bestuurder bij FNV Spoor. Gisteren maakte het kabinet bekend ProRail als publieke organisatie bij het ministerie van Infrastructuur en Milieu onder te brengen.

FNV Spoor is fel tegenstander van dat kabinetsbesluit. ,,Hierdoor is nadere samensmelting van ProRail met de NS verder weg dan ooit. Ze komen verder van elkaar op afstand te staan. Het wordt nu makkelijker om de NS in delen op te knippen en te verkopen aan buitenlandse partijen”, aldus Lohle. Ze zegt geen aanwijzingen te hebben dat de NS in de etalage staat, maar met de verkiezingen in aantocht is haar angst dat de NS een speelbal wordt van marktwerking.

Lohle zou liever zien dat het kabinet ervoor had gekozen om ,,één ov Nederland” te maken. ,,Als de NS openbaar verkocht wordt, verkwanselt de overheid opnieuw een groot Nederlands bedrijf. We hebben dan niets meer te zeggen over ons eigen spoor”, zegt Lohle.

ProRail definitief publiek

RO 09.12.2016 De ministerraad heeft op voorstel van staatssecretaris Dijksma van Infrastructuur en Milieu definitief besloten om van private spoorbeheerder ProRail een zelfstandig bestuursorgaan met eigen rechtspersoonlijkheid (zbo) te maken.

ProRail is nu een bedrijf, terwijl het zo’n 2 miljard euro aan belastinggeld krijgt om te werken aan het spoor. Het kabinet kan met de verandering van ProRail van een bv naar een zbo beter sturen op de financiën en prestaties van de organisatie.  Het publiek maken van ProRail geeft een bewindspersoon de mogelijkheid om ook echt direct verantwoording te kunnen afleggen.

Goedkeuren begroting

Het kabinet heeft met een zbo de mogelijkheid om onder meer de begroting en jaarrekening van ProRail goed te keuren, kwaliteitsonderzoeken te doen en beleidsregels vast te stellen. Verder valt een zbo onder de wet openbaarheid van bestuur. Hierdoor ontstaat een meer navolgbare en controleerbare manier van werken.

Behoud salaris en pensioen personeel 

Medewerkers van ProRail behouden met deze zbo hun eigen cao en pensioen bij het Spoorwegpensioenfonds. De structuur verandert door het wegvallen van de Raad van Commissarissen.

Onafhankelijkheid

Met de ZBO is de vereiste onafhankelijkheid van ProRail het beste georganiseerd, zowel ten aanzien van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) als van een aantal taken van ProRail (capaciteitsverdeling, vaststelling van de gebruikersvergoeding, verkeersleiding en planning) en het toezicht daarop.

Gebruikersraad

Het kabinet wil partijen (onder andere vervoerders, verladers, reizigers) die een direct belang hebben bij ProRail de kans geven om mee te denken over bijvoorbeeld verbeteringen van de werkwijze en procedures, tariefvoorstellen en jaarplannen. Dit zou kunnen met een gebruikersraad. Het ministerie van Infrastructuur en Milieu kan bij het toezicht op ProRail dan gebruik maken van zo’n gebruikersraad.

Geen financiële gevolgen voor reiziger

Voor het kabinet geldt de blijvende inzet om de organisatieverandering zonder financiële gevolgen voor reizigers, verladers, vervoerders en investeringen op het spoor te laten plaatsvinden. Eind 2017 verwacht het kabinet het wetsvoorstel voor de omvorming van ProRail BV naar een zbo gereed te hebben.

Zie ook; Spoor

 

 

ProRail weet niets van besluit

Telegraaf 09.12.2016 ProRail weet niets van het kabinetsbesluit, waarbij het bedrijf weer een publieke organisatie wordt. Het bedrijf zegt vrijdag in een reactie verrast te zijn door het besluit van staatssecretaris Sharon Dijksma de spoorbeheerder om te vormen tot een zelfstandig bestuursorgaan met eigen rechtspersoonlijkheid (zbo).

ProRail gaat het besluit eerst goed bestuderen en is benieuwd op grond van welke nieuwe elementen het besluit is genomen. De organisatie wil weten wat de personele, organisatorische, juridische en financiële consequenties zijn van het kabinetsbesluit.

Een woordvoerder van Dijksma zegt dat ProRail wel degelijk op de hoogte is gebracht van het besluit en betrokken bij het traject naar deze besluitvorming.

ProRail definitief weer publieke organisatie

NU 09.12.2016 ProRail wordt definitief weer een publieke organisatie. De ministerraad ging vrijdag akkoord met het voorstel om de spoorbeheerder, die nu nog een besloten vennootschap is, om te vormen tot een zelfstandig bestuursorgaan met eigen rechtspersoonlijkheid (zbo).

Het ministerie van Infrastructuur en Milieu moet zo meer greep krijgen op het bedrijf dat afgelopen jaren onder meer te maken had met kostenoverschrijdingen bij projecten. Ook verliep de samenwerking tussen het ministerie en Prorail niet optimaal. Tegen de structuurwijziging zijn veel bezwaren in de spoorsector.

Om procedures, werkwijzen, tarieven en jaarplannen te verbeteren overweegt het kabinet een gebruikersraad instellen. Daarin kunnen dan onder meer vervoerders, verladers en reizigers zitting nemen. Eind volgend jaar hoopt het kabinet de wet voor de structuurwijziging klaar te hebben.

ProRail zegt in een reactie niets van het kabinetsbesluit te weten en is naar eigen zeggen verrast. De spoorbeheerder gaat het besluit eerst goed bestuderen en is benieuwd op grond van welke nieuwe elementen het besluit is genomen. De organisatie wil weten wat de personele, organisatorische, juridische en financiële consequenties zijn van het kabinetsbesluit.

Een woordvoerder van Dijksma zegt dat ProRail wel degelijk op de hoogte is gebracht van het besluit en betrokken bij het traject naar deze besluitvorming.

Lees meer over: Prorail

ProRail wordt weer publieke organisatie

AD 09.12.2016 ProRail wordt definitief weer een publieke organisatie. De ministerraad ging vrijdag akkoord met het voorstel om de spoorbeheerder, die nu nog een besloten vennootschap is, om te vormen tot een zelfstandig bestuursorgaan met eigen rechtspersoonlijkheid (zbo).

Het ministerie van Infrastructuur en Milieu moet zo meer greep krijgen op het bedrijf dat afgelopen jaren onder meer te maken had met kostenoverschrijdingen bij projecten. Ook verliep de samenwerking tussen het ministerie en ProRail niet optimaal. Tegen de structuurwijziging zijn veel bezwaren in de spoorsector.

Om procedures, werkwijzen, tarieven en jaarplannen te verbeteren overweegt het kabinet een gebruikersraad instellen. Daarin kunnen dan onder meer vervoerders, verladers en reizigers zitting nemen. Eind volgend jaar hoopt het kabinet de wet voor de structuurwijziging klaar te hebben.

NS-topman Van Boxtel blijft

Telegraaf 09.12.2016 De tijdelijke NS-baas Roger van Boxtel blijft aan tot augustus 2019. Dat is besloten door de raad van commissarissen en de staat als aandeelhouder. Hij werd vorig jaar aangesteld na de aanbestedingsfraude in het Limburgse ov en het Fyra-debacle.

De toenmalige NS-topman Timo Huges moest opstappen samen met diverse andere betrokken managers. Volgende week begint in Den Bosch de strafzaak tegen NS, Huges en een viertal verdachten.

Er loopt ook een civiele procedure van de benadeelde vervoerder Veolia (Transdev). Die claimt miljoenen schadevergoeding. Concurrent Arriva gaat de concessie vanaf volgende week rijden.

Onder leiding van Van Boxtel heeft NS de vernieuwde strategie 2016-2019 gepresenteerd en een proces in gang gezet om de besturing van de organisatie slagvaardiger te maken. Ook is NS gestart met het doorvoeren van de lessen naar aanleiding van de parlementaire enquête Fyra.

Ook loopt het programma NS in Control om de risicobeheersing en interne procedures binnen NS op een hoger niveau te brengen. Van Boxtel: ,,Het is mijn ambitie om van NS een sterk bedrijf te maken.”

De Raad van Bestuur van NS bestaat verder uit directeur Financiën Bert Groenewegen, directeur Risicobeheersing Susi Zijderveld, directeur Operatie Marjan Rintel en de directeur Commercie & Ontwikkeling, waargenomen door Maurice Unck.

Dijksma kan verder met ProRail

Telegraaf 27.10.2016 In de Tweede Kamer bestaan geen bezwaren tegen het plan van het kabinet om de zelfstandigheid van ProRail te beperken. „We kunnen de keuze billijken”, zei VVD’er Betty de Boer. Alleen het CDA keert zich tegen de ingeslagen weg, bleek donderdag tijdens een debat in de Kamer.

Staatssecretaris Sharon Dijksma (Infrastructuur) kondigde eerder deze maand aan de spoorbeheerder te willen omvormen tot een zogeheten zelfstandig bestuursorgaan (zbo). Het komt daarmee onder de hoede van haar ministerie. Zij wil zo meer grip krijgen op ProRail.

In de spoorsector zijn veel bezwaren tegen het plan van Dijksma. Ook reizigersorganisaties reageerden negatief. Werkgeversorganisatie VNO-NCW waarschuwde donderdag nog in een brief aan de staatssecretaris dat haar plan negatieve gevolgen kan hebben voor investeringen in het spoor.

Een aantal partijen zoals de PVV, SP en GroenLinks steunen het beleid, maar zouden het liefst zien dat ProRail en NS worden samengebracht onder een moedermaatschappij, een holding. Dat is volgens Dijksma niet mogelijk.

Zij wil meer controle op ProRail omdat het staatsbedrijf onder meer de kosten overschreed bij een reeks projecten. Ook verliep de samenwerking tussen het ministerie en ProRail niet optimaal. In het verleden is ook in de Kamer erop aangedrongen dat het ministerie haar greep op ProRail zou versterken.

Het CDA vindt het nu allemaal te snel gaan. „De nut en noodzaak is voor mij nog niet duidelijk”, zei Marijn van Helvert. Hij vindt dat eerst nog andere varianten moeten worden onderzocht.

Dijksma komt in december met een verder uitgewerkt plan.

Steun voor nationalisatie ProRail

Telegraaf 26.10.2016 Een meerderheid van de Nederlanders vindt het een goed idee dat spoorbeheerder ProRail weer in publieke handen komt. Dat blijkt uit representatief onderzoek door bureau SAMR onder treinreizigers en niet-treinreizigers. Tegelijkertijd geeft het grootste deel van de ondervraagden aan dat het ze niet uit maakt wie er verantwoordelijk is; we vinden het vooral belangrijk dat het spoor goed geregeld is.

Het draagvlak is een positieve opsteker voor het ministerie van Infrastructuur, opdrachtgever van het onderzoek. Reizigersorganisaties en vakbonden maken de laatste weken een hoop kabaal over de aanstaande nationalisatie van ProRail. Ze willen dat het bedrijf, met de overheid als enig aandeelhouder, zelfstandig blijft.

Het kabinet heeft onlangs besloten dat de spoorbeheerder een zelfstandig bestuursorgaan moet worden. Hierdoor komt ProRail onder direct toezicht van het ministerie van Infrastructuur te staan en kan er sneller worden ingegrepen als er net als in het verleden grote financiële puinhopen ontstaan.

Staatssecretaris Dijksma (Infrastructuur) wil zo min mogelijk negatieve gevolgen voor personeel en reizigers. Volgens de bewindsvrouw is er om die reden besloten om van ProRail geen agentschap te maken. Wegbeheerder Rijkswaterstaat is wel een afdeling van het ministerie.

Nederlanders zijn nog verdeeld over de vraag of de nationalisatie negatieve gevolgen heeft. Ongeveer een kwart denkt dat reizen met de trein duurder zal worden, maar ook een kwart van de mensen verwacht geen gevolgen voor de prijs. Ruim 30 procent van de treinreizigers vreest veel hinder te ondervinden van de aanstaande reorganisatie. Tegelijkertijd denkt eenzelfde aantal dat er door het nieuwe ProRail minder treinen uitvallen.

De Tweede Kamer praat morgen over de toekomst van ProRail. Een meerderheid steunt de nationalisatie.

Kabinet wil van ProRail geen agentschap maken

NU 24.10.2016 Het kabinet sluit uit dat spoorbeheerder ProRail een agentschap kan worden. Dat schrijft staatssecretaris Sharon Dijksma (Infrastructuur en Milieu) maandag in een brief aan de Tweede Kamer.

De staatssecretaris is niet voor deze optie, omdat dit “ingrijpende gevolgen” heeft voor de arbeidsvoorwaarden en het pensioen van personeel.

ProRail is nu nog een privaat bedrijf dat vrijwel volledig op belastinggeld draait. Hoewel er ieder jaar ongeveer 2 miljard euro publiek geld naar het bedrijf gaat, gaat ProRail in de huidige situatie als bv over de eigen bedrijfsvoering.

Sturen

Het plan om ProRail dan om te vormen tot een zelfstandig bestuursorgaan wordt nu verder uitgewerkt. In dat geval blijven de huidige arbeidsvoorwaarden en het pensioen behouden.

Als ProRail inderdaad een zelfstandig bestuursorgaan wordt, dan kan het kabinet meer sturen op het gebied van prestaties, transparantie en financiën. “Daarbij ligt een duidelijke eindverantwoordelijkheid bij de bewindspersoon”, aldus het ministerie van Infrastructuur en Milieu.

“Verder blijft de onafhankelijkheid van ProRail het beste geborgd, net als de mogelijkheid om zelf de dagelijkse operatie in handen te houden.”

Verantwoordelijkheid

Door van ProRail een publieke organisatie te maken, wordt het volgens Dijksma voor de verantwoordelijke bewindspersoon mogelijk om ook echt verantwoordelijkheid te nemen voor de besteding van het geld dat naar de spoorbeheerder gaat.

Er wordt nog een analyse uitgevoerd en met betrokken partijen gesproken. Eind dit jaar zal het kabinet dan een definitieve keuze maken over de organisatievorm.

Lees meer over: ProRail

ProRail wordt bestuursorgaan: het spoor is weer van ons allemaal

VK 16.10.2016 Zelf maakte Sharon Dijksma, nog als lid van de Tweede Kamer, in 2005 al deel uit van de zoveelste parlementaire commissie die zich boog over de vraag of de splitsing van het (personen-) vervoer over het spoor en het beheer over dat spoor niet beter ongedaan gemaakt kon worden. Te veel rompslomp, concludeerde die commissie.

Nu is Sharon Dijksma de ‘baas’ over het beheer van het spoor –  voor zo lang het nog duurt; een terugkeer van de PvdA in een volgend kabinet is niet zo evident – en wordt de wissel omgezet: het spoor en stations zijn van ons allen, jaarlijks pompen we 2,5 miljard euro in ProRail, dus waarom laten we al dat werk aan een ‘bedrijf’ over?

Een bedrijf onder curatele stellen en elke week op het matje roepen, daar worden de mensen in het algemeen niet beter van, aldus ProRail-directeur Eringa.

In het Utrechtse hoofdkantoor van dat bedrijf liet Dijksma begin vorige maand ten overstaan van het personeel er geen enkel misverstand over bestaan: sinds anderhalf jaar, onder leiding van de nieuwe directeur Pier Eringa, presteert ProRail veel beter dan voorheen. Niettemin: het ministerie van Infrastructuur en Milieu, enig aandeelhouder van ProRail, haalt de teugels aan en transformeert de BV ProRail tot een soort ambtelijke dienst.

‘Een bedrijf onder curatele stellen en elke week op het matje roepen, daar worden de mensen in het algemeen niet beter van’, zei ProRail-directeur Eringa eind augustus in een interview met deze krant (+). Onmiddellijk werd hij zelf op het matje geroepen aan de Haagse Plesmanweg. Het botert, kortom, niet tussen het ministerie en het ‘bedrijf’ dat in Nederland treinstations bouwt, spoor onderhoudt en vernieuwt en verantwoordelijke is voor een soepele treinenverloop.

Contraproductief

‘Vroeger stapte een machinist uit en schopte even tegen die wissel. Mag niet meer’, zei ProRail-directeur Eringa een jaar geleden. © ANP

Zo beroerd is het in Nederland niet met dat treinverkeer, zegt de geroutineerde (internationale) reiziger, maar het gemopper op NS (vervoerder) en ProRail (spoorbeheerder) zal uiteraard nooit verstommen. En dringt ook bij voortduring de Tweede Kamer binnen. Voor ieder wissewasje moeten we naar het Binnenhof komen, klagen verantwoordelijke bewindslieden, terwijl we amper zegging hebben over de dagelijkse bedrijfsvoering.

Andersom klaagt ProRail vaak dat ‘Den Haag’ zelf het werk aan het spoor onnodig gecompliceerd maakt. Als er een wisselstoring is moet tegenwoordig vanwege allerlei veiligheidsregelgeving van alles worden stilgelegd. ‘Vroeger stapte een machinist uit en schopte even tegen die wissel. Mag niet meer’, zei ProRail-directeur Eringa een jaar geleden. Reizigersorganisaties besloten spontaan een inzamelingsactie te houden voor een boeket voor Eringa.

Diens constatering dat het ‘onder curatele’ stellen alleen maar een contraproductieve effect heeft lijkt nu door het kabinet te worden genegeerd.

Onder leiding van hoogleraar bestuurskunde Wim Derksen (voorstander van het terugbrengen van het spoorbeheer onder directe verantwoordelijk van de overheid) liet het kabinet in bredere zin onderzoeken wat het betekent als de band met staatsdeelnemingen strakker wordt aangehaald. Derksen nu: ‘Spoor is toch gewoon een nutsfunctie?’

Derksen plaatst de kanttekening dat het ombouwen van ProRail tot een zelfstandig bestuursorgaan – hij is er voorstander van –  in zichzelf ook weer handenvol geld kost. Wat tot allerlei geschuif binnen de rijksbegroting (‘Zonder parlementaire controle’, schat hij in) leidt.

Kosten/baten

Nog vorige week drong een deel van de Tweede Kamer aan op een grondige analyse van de problemen bij ProRail, inclusief een kosten/baten analyse van een verandering van status van het bedrijf. Na het herfstreces informeert staatssecretaris Dijksma over het standpunt van het kabinet. Dat er in dit stadium op neer komt dat Dijksma het groene licht krijgt om van ProRail een zelfstandig bestuursorgaan te maken omdat het alternatief, een agentschap van het ministerie, nóg duurder uitvalt.

Volgens deskundigen in het belastingrecht gaat het opheffen van de BV ProRail sowieso veel belastinggeld kosten maar het ministerie van I en M zegt zich daar geen zorgen over te maken.

Volg en lees meer over:  BEDRIJVEN   NEDERLANDSE SPOORWEGEN (NS)  PRORAIL  NEDERLAND

Kabinet maakt einde aan zelfstandigheid ProRail

Trouw 16.10.2016 Het kabinet draait de verzelfstandiging van ProRail terug, meldt de NOS. Het staatsbedrijf wordt een zelfstandig bestuursorgaan onder het ministerie van infrastructuur, zodat het kabinet er meer grip op krijgt.

Het kabinet wil dat het onderhoud van het spoor verbetert zodat de overlast door storingen afneemt. Daarnaast moet er beter zicht komen op de financiën van ProRail, aangezien het kabinet de afgelopen jaren meermaals werd verrast door kostenoverschrijdingen.

Op dit moment heeft het Rijk alleen als aandeelhouder invloed op ProRail. Door er een zelfstandig bestuursorgaan onder het ministerie van infrastructuur van te maken, kan het kabinet besluiten terugdraaien en bestuurders benoemen en ontslaan. Andere voorbeelden van zelfstandige bestuursorganen zijn De Nederlandsche Bank, het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) en het kadaster.

Nog geen definitief besluit
Volgens de NOS heeft de ministerraad afgelopen vrijdag de knoop doorgehakt na een voorstel van staatssecretaris Sharon Dijksma. Een woordvoerder van het ministerie laat weten dat het kabinet nog geen definitief besluit heeft genomen. Dijksma wil de Tweede Kamer binnen anderhalve week informeren over de stand van zaken, voordat de Kamer zich over de toekomst van ProRail buigt.

De ondernemingsraad van ProRail laat in een reactie aan persbureau ANP weten dat het kabinet in hun ogen ‘zeer onzorgvuldig en zelfs onbehoorlijk handelt in een poging de nationalisering van ProRail door te drijven’.

Misstanden bij bouwprojecten
ProRail had in voorgaande jaren te kampen met enorme kostenoverschrijdingen en misstanden bij grote bouwprojecten. In een interview met Trouw erkende John Voppen, directeur operatie van ProRail, vorige maand dat de spoorbeheerder nogal eens de neiging heeft om meer te beloven dan verstandig is. Zoals mei dit jaar, toen er grote werkzaamheden waren aan het spoor tussen Utrecht en Houten.

“We wilden zo graag dat de treinen maandagochtend om 6.00 uur zouden rijden, dat we geen buffer inbouwden voor het afronden van de werkzaamheden. Onverstandig, want die deadline bleek niet haalbaar. Die zondagavond moesten we toen communiceren dat het niet was gelukt om het op tijd af te krijgen. En dat de treinen dus niet konden rijden.”

Toch vindt Voppen dat het beeld van de spoorbeheerder in de media te negatief is, zei hij in Trouw. “Dat heeft te maken met het verschil tussen statistiek en ervaring. Ik kan wel zeggen dat het aantal storingen relatief laag is, als jij er als reiziger toevallig net twee in een week meemaakt, heb je daar geen boodschap aan.”

Verwant nieuws;

Kabinet maakt einde aan zelfstandigheid ProRail

VK 16.10.2016 Spoorbeheerder ProRail komt onder directe controle van het ministerie van Infrastructuur en Milieu (I en M). Het kabinet heeft besloten ProRail, officieel sinds 2004 een zelfstandige BV met I en M als enig aandeelhouder, om te vormen tot een zelfstandig bestuursorgaan.

Daarmee maakt het kabinet na 21 jaar een einde aan de ‘opdeling op het spoor’ na de invoering van de marktwerking. Onder Paars-2 van premier Wim Kok werd bepaald dat de NS voortaan verantwoordelijk werd voor het personenvervoer en ProRail voor de infrastructuur, beide met een grote mate van zelfstandigheid maar met de staat als aandeelhouder.

ProRail wordt nu een min of meer ambtelijke dienst, waarbij de Raad van Commissarissen (nu onder leiding van oud-minister Hans Alders) het veld moet ruimen en het ministerie van I en M meer greep krijgt op de bedrijfsvoering. Het kabinet Rutte-2 heeft als een van de speerpunten van beleid staatsdeelnemingen die ‘op afstand’ zijn geplaatst weer meer aan de leiband te leggen. Ook om de parlementaire controle op het functioneren van die ‘bedrijven’ te versterken.

Een ingreep vindt het ministerie van I en M nodig omdat er naar het oordeel van verantwoordelijk staatssecretaris Sharon Dijksma (PvdA, Spoor) nog te vaak iets mis gaat op het spoor. Al erkent het kabinet dat er sinds anderhalf jaar, onder leiding van de nieuwe directeur Pier Eringa, veel is verbeterd als het gaat om computer- en wisselstoringen.

ProRail zegt niet op de hoogte te zijn van het feit dat het kabinet, op voorspraak van Dijksma, het principebesluit heeft genomen dat het bedrijf een zelfstandig bestuursorgaan wordt. Vergelijkbaar met bijvoorbeeld Staatsbosbeheer, de Sociale Verzekeringsbank of het Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers.

Onder vuur

Meer over ProRail;

Lees hier het interview met Pier Eringa, de directeur van ProRail die eind augustus door de Volkskrant werd geïnterviewd.

Lees hier het opiniestuk van Wim Derksen: ‘ProRail moet het kleine broertje van Rijkswaterstaat worden’. De hoogleraar bestuurskunde reageerde op het interview met Pier Eringa.

Onderhoud aan het spoor. © ANP

‘Wij zijn nog in gesprek met het ministerie’, zegt de woordvoerder. ‘Allerlei onderzoeken naar de gevolgen van een ingreep van het kabinet lopen nog.’ Vorige week heeft ProRail een rapportage van accountantsbureau Stibbe aan het ministerie overlegd. Daarin staat dat de ‘ordening’ die Dijksma voorstaat een langdurige, kostbare operatie wordt. Met verregaande gevolgen voor de arbeidsvoorwaarden van de vierduizend personeelsleden van ProRail.

De ondernemingsraad van ProRail verwijt de staatssecretaris ‘onbehoorlijk’ bestuur. ‘Beloften worden verbroken, onderzoeken worden niet afgewacht, de belangen van reizigers en verladers genegeerd.’

Met dat laatste doelt de ondernemingsraad op het standpunt van de spoorsector (NS, andere vervoerders, goederenvervoerders, reizigersorganisaties en de havens van Rotterdam en Amsterdam) die nog vorige week in een ‘brandbrief’ aan het ministerie lieten weten geen heil te zien in een ingreep door het kabinet. Volgens al die ‘stakeholders’ van ProRail is de spoorbeheerder de laatste tijd juist op de goede weg.

Gevreesd wordt dat een opheffing van de zelfstandige BV die ProRail nu is grote financiële gevolgen heeft die vervoersbedrijven in de problemen gaan brengen. En uiteindelijk ook treinreizigers gaan treffen. Zo kan ProRail straks als zbo niet meer 21 procent BTW verrekenen met spoorvervoerders waardoor die zich mogelijk gedwongen zien de prijs voor vervoer over spoor te verhogen.

Volg en lees meer over:  NEDERLAND  MENS & MAATSCHAPPIJ  OPENBAAR VERVOER  POLITIEK

‘Kabinet maakt einde aan zelfstandigheid ProRail’

NU 16.10.2016 Het kabinet maakt een einde aan de zelfstandigheid van ProRail. De spoorbeheerder wordt volgens NOS een zelfstandig bestuursorgaan (zbo), waardoor de overheid meer te zeggen krijgt over het beleid.

De NOS meldt op basis van Haagse bronnen dat ProRail wordt ondergebracht bij het ministerie van Infrastructuur.

Het kabinet zou het besluit vrijdag op aandringen van staatssecretaris Sharon Dijksma hebben genomen en van plan zijn de wijziging komende week aan te kondigen.

In april kondigde Dijksma al aan dat het kabinet de leiding van ProRail zou gaan overnemen. Eind 2015 bleek dat ruim 40 procent van de treinuitval werd veroorzaakt door problemen met rails, wissels en bovenleidingen. Het kabinet wil dat het onderhoud snel verbetert.

Overhaast

Ook wil het kabinet beter zicht krijgen op de financiën van Prorail. Het bedrijf had in voorgaande jaren te kampen met kostenoverschrijdingen en misstanden bij grote bouwprojecten.

ProRail spreekt tegenover de NOS van een onverstandig en overhaast besluit, omdat er nog onderzoek wordt gedaan naar de gevolgen van zo’n reorganisatie. Uit een onderzoek van ProRail zou blijken dat treinkaartjes duurder kunnen worden als gevolg van de reorganisatie.

‘Afstand groter’

Ook FNV Spoor vindt het een onverstandig besluit om ProRail onder te brengen bij het ministerie van Infrastructuur. “FNV Spoor is verbijsterd. Dit is een voorbarige en overhaaste stap. Met dit besluit maak je de afstand tussen NS en de spoorbeheerder alleen maar groter”, zegt Jacqueline Lohle, bestuurder FNV Spoor.

Lohle ziet nog een ander gevaar, namelijk dat de NS in de uitverkoop gaat: “Als je ons OV aan het buitenland wilt verkopen en de zeggenschap erover wilt verliezen, dan moet je het zo doen. Breng je ProRail onder bij het ministerie, dan zet je de NS klaar om verkocht te worden. Dat is niet in het belang van het OV in Nederland.”

Lees meer over: ProRail

Waarom het kabinet privatisering van ProRail terugdraait

Elsevier 16.10.2016 Het kabinet gaat het zelfstandig ondernemen van ProRail beëindigen. Vooral vanwege de overlast op het spoor en de onverwachte tekorten van vorig jaar, wordt de privatisering teruggedraaid.

Dat meldt NOS. Haagse bronnen beweren dat het kabinet vrijdag akkoord ging met het voorstel van staatssecretaris Sharon Dijksma (Infrastructuur en Milieu, PvdA). De beslissing wordt vrijdag officieel bekendgemaakt.

Lees ook: ‘Kabinet moet nu doorpakken met falend ProRail’

‘Onverstandig en overhaast’

Van ProRail wordt een zelfstandig bestuursorgaan (zbo) gemaakt. Het bedrijf is verantwoordelijk voor het beheer, de aanleg, het onderhoud en de veiligheid van de Nederlandse spoorwegen. De laatste jaren is de staat alleen aandeelhouder geweest, maar het Rijk is wel verantwoordelijk voor het grootste deel van de 2,5 miljard euro die de BV jaarlijks ontvangt.

Het kabinet hoopt dus vooral op meer controle: vorig jaar werd het geconfronteerd met een dreigend tekort van bijna een half miljard euro. ProRail reageert volgens NOS verbijsterd, en noemt het besluit ‘onverstandig en overhaast’. Het zou daarnaast desastreuze gevolgen kunnen hebben voor het personeel en ook voor de klanten: treinkaartjes in Nederland zouden duurder kunnen worden.

De bestuurders van ProRail en andere spoorbedrijven voelden de bui al hangen. ‘In het belang van ruim één miljoen dagelijkse spoorreizigers, de Nederlandse industrie en de spoorsector doen wij een beroep op u om niet over één nacht ijs te gaan,’ aldus de spoorsectorbedrijven, waaronder ook NS, in een brandbrief aan Dijksma die begin oktober werd verstuurd.

Dijksma botst met ProRail

ProRail-voorman Pier Eringa: ‘Ik wil hier meer lachende gezichten’

De bedrijven lijken vooral te vinden dat Dijksma niet genoeg inzicht heeft in de eventuele gevolgen van een publieke organisatievorm voor ProRail. ‘De vraag is hoe zonder dat inzicht een afweging kan worden gemaakt. Wij achten het zorgwekkend dat ook zonder dit inzicht het besluit al lijkt te zijn genomen.’

Dat Dijksma de touwtjes in handen neemt, heeft te maken met het feit dat ProRail volgens het ministerie de hakken in het zand zet als het om het delen van informatie gaat. Dijksma zou hebben aangegeven dat haar voorganger ook regelmatig botste met het bedrijft, dat zou weigeren informatie te delen.

Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier

Tags: privatisering ProRail Sharon Dijksma zelfstandig bestuursorgaan

‘ProRail niet langer zelfstandig’

Telegraaf 16.10.2016 Het ministerie van Infrastructuur neemt definitief de touwtjes bij spoorbeheerder ProRail in handen. De NOS meldt dat zondag op basis van bronnen in Den Haag. De voorlopers van ProRail waren in 1995 geprivatiseerd, maar nu zou het bedrijf een zelfstandig bestuursorgaan worden.

De ministerraad zou afgelopen vrijdag de knoop hebben doorgehakt, na een voorstel van staatssecretaris Sharon Dijksma (Spoor). Een woordvoerder van het ministerie laat desgevraagd weten dat het kabinet nog geen definitief besluit heeft genomen. Dijksma wil de Tweede Kamer binnen anderhalve week informeren over de stand van zaken, voordat de Kamer zich over de toekomst van ProRail buigt.

ProRail zegt zondag in een reactie „niet op de hoogte” te zijn van een besluit. De Ondernemingsraad van ProRail laat in een reactie weten dat het kabinet in hun ogen „zeer onzorgvuldig en zelfs onbehoorlijk handelt in een poging de nationalisering van ProRail door te drijven.”

ProRail had in voorgaande jaren te kampen met enorme kostenoverschrijdingen en misstanden bij grote bouwprojecten.

Een zelfstandig bestuursorgaan of zbo is, zoals de naam al aangeeft, zelfstandig en valt niet rechtstreeks onder een minister. Maar de minister houdt wel toezicht, gaat over benoeming en ontslag van bestuurders en kan besluiten terugdraaien. Bekende zbo’s zijn De Nederlandsche Bank (DNB), het kadaster, het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) en de Autoriteit Financiële Markten (AFM). ProRail is nu nog een staatsbedrijf, zoals Schiphol, de Gasunie en Holland Casino.

‘Kabinet draait privatisering ProRail terug’

AD 16.10.2016 Het kabinet maakt een einde aan de privatisering van ProRail. Voortaan valt het bedrijf weer onder het ministerie van Infrastructuur, zo meldt de NOS. Belangrijkste reden is de wens om het onderhoud aan het spoor te verbeteren zodat de overlast afneemt. Dit wordt waarschijnlijk komende week bekend gemaakt.

Na ruim twintig jaar komt er een einde aan de privatisering van ProRail. De bedoeling is dat het een zelfstandig bestuursorgaaan wordt dat valt onder het minsterie van Infrastructuur.

Bij ProRail is men verbijsterd over de beslissing van het kabinet. De bedoeling is dat het onderhoud van het spoor verbetert, waardoor het aantal storingen teruggedrongen wordt. Ook een beter inzicht in de financiën van ProRail zou een belangrijke reden zijn geweest.

Overhaast
Volgens ProRail zou het onderzoek naar de gevolgen van een reorganisatie nog niet zijn afgerond. Zo zou het bijvoorbeeld tot gevolg kunnen hebben dat de treinkaartjes duurder worden.

oktober 16, 2016 Posted by | 2e kamer, Fyra, NS, politiek, privatisering, ProRail | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor ProRail terug naar de overheid

De parlementaire enquêtecommissie Fyra 18.05.2015 van start

Parlementaire enquêtecommissie Fyra

Afgelopen jaren werd er al behoorlijk gesteggeld over de schuldvraag en dat zal tijdens de openbare verhoren die op maandag 18 mei van start gaan niet anders zijn. Commissievoorzitter Madeleine van Toorenburg parlementaire enquêtecommissie Fyra bevestigt daarmee een bericht van de NOS.

Het is de bedoeling dat er de komende weken 40 mensen in het openbaar worden verhoord. Achter de schermen sprak de commissie ter voorbereiding al met 80 mensen. Deze krant meldde woensdag dat huidig minister Dijsselbloem (Financiën) niet zal worden gehoord. Commissievoorzitter Madeleine van Toorenburg parlementaire enquêtecommissie Fyra  zei hier kennis van te hebben genomen, maar wilde verder geen toelichting geven over de reden. ’Om de handen vrij te houden’ wil de commissie slechts kort van tevoren melden wie er de komende week zal worden gehoord. Het kan dat verhoren dusdanige inzichten opleveren dat sommige mensen alsnog extra worden opgeroepen.

FYRA

Commissievoorzitter Van Toorenburg (CDA) schat dat de snelle spoorverbinding richting België de belastingbetaler ruim 10,8 miljard euro heeft gekost. Tijdens de verhoren zullen Nederlanders onder ede worden gehoord over hoe het toch heeft kunnen gebeuren dat het miljardenproject anno 2015 niet oplevert wat ervan was verwacht. De Fyra-treinen zijn weer retour naar de Italiaanse fabrikant AnsaldoBreda gegaan en de Thalys rijdt wel maar is duur. „En de Beneluxtrein doet er langer over dan ooit tevoren”, constateert Van Toorenburg over de boemel die inmiddels Amsterdam weer met Brussel verbindt. Ze wil onder meer uitvinden hoe de relatie tussen de Staat en de NS was rond de Fyra, wie er toezicht hield op het miljardenproject en waarom er destijds is gekozen voor AnsaldoBreda.

Hoe kon dit alles gebeuren ?

Het Fyra-project heeft zeker 10,8 miljard euro gekost, aldus commissievoorzitter Madeleine van Toorenburg (CDA). Het bedrag is uitgegeven aan een trein die uiteindelijk niet reed. De commissie zoekt antwoord op de vraag waarom de reiziger uiteindelijk niet heeft gekregen wat was voorgespiegeld. Het bedrag loopt nog steeds op, onder meer door verzakkingen aan het spoor.

Wie wil begrijpen hoe het zo kon misgaan met de Fyra, moet terug in de tijd. De NS van toen is niet de NS van nu. Vandaag begint de parlementaire enquête met het bevragen van hoofdrolspelers in de affaire.

Huisinga had een best groot probleem: het personeel zag het niet zitten. Er werd gestaakt en gemord.

We spreken Paars. Het kabinet-Kok II dat geld over had, stijgende beurskoersen en een economie waarvan we dachten dat die voor altijd zou groeien. En vooral moest alles en iedereen worden geprivatiseerd. De NS maakten zich op voor concurrentie op het spoor. Er werd in de directiekamer op het hoofdkantoor in Utrecht zelfs hardop over een beursgang gedroomd.

WAT VOORAF GING: TIJDELIJKE COMMISSIE TER VOORBEREIDING OP PARLEMENTAIRE ENQUÊTE

De problemen rond de Fyra en de publieke verontwaardiging hierover waren voor de vaste Kamercommissie voor Infrastructuur en Milieu (I&M) aanleiding om op 18 juni 2013 de Tweede Kamer voor te stellen een tijdelijke commissie in te stellen. Deze commissie had de opdracht om voorstellen te doen voor de opzet van een parlementaire enquête over de Fyra. Op 2 juli 2013 stemde de Tweede Kamer unaniem in met het voorstel van de commissie I&M. Op 4 juli 2013 is de tijdelijke onderzoekscommissie Fyra geïnstalleerd.

Het onderzoeksvoorstel van de tijdelijke commissie Fyra werd op 19 december 2013 door een meerderheid van de Kamer overgenomen.

Hoorzitting / rondetafelgesprek

parlementaire enquetecommissie Fyra

Dhr. A. (Arriën) Kruyt, Voorzitter van reizigersvereniging Rover agenda

Dhr. R. (Ralph) Pans, Secretaris-generaal ministerie van Verkeer en Waterstaat van 1998 tot en met 2002 agenda

Dhr. M. (Maarten) Spaargaren, Directeur Bedrijfs- en productontwikkeling NS van 2001 tot en met 2008 agenda

Wim Korf, projectdirecteur HSL-Zuid bij het ministerie van Verkeer en Waterstaat van 1995 tot 2001.

René van Marrewijk, destijds salesmanager van treinenbouwer Siemens(2000-20005),

Aad Veenman Oud-president-directeur van NS

Wim Meijer, voormalig president-commissaris van NS,

Richard de Leeuw, Fyra-projectleider,

Melanie Schultz, Minister  Infrastructuur en Milieu,

De voormalige ministers van Verkeer en Waterstaat Karla Peijs (2003-2007) en Camiel Eurlings (2007-2010) worden ook door de commissie ondervraagd over hun rol in het debacle met de flitstrein, die op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid moest gaan rijden.

Tinus Jonkers werkte bij Lloyd’s Register Rail Europe,

Onno Roelofs kwaliteitscontroleur Lloyd’s Register Rail Europe

Richard de Leeuw projectleider namens NS,

Maurizio Manfellotto, directeur van de Fyra-fabrikant AnsaldoBreda,

Het lopende dossier: Krijgen we nog antwoord op deze vragen? We houden het hier bij

Chronologie van het debacle rond de Fyra

Fyra  – dossier

FYRAVK

FYRA NRC dossier

Fyra  – NU

FYRA  – VK

zie ook: Privatisering van o.a. de NS een groot succes !! of niet ??

Zie ook: Onderzoekscommissie verzelfstandiging (Privatisering) van overheidsdiensten – eindrapport

Zie: Onderzoekscommissie verzelfstandiging (Privatisering) van overheidsdiensten

Zie ook: Privatisering – het eerste parlementair onderzoek in de Senaat.

en verder ook: Gerommel in de (semi)publieke sector – deel 2

In het eindrapport van de Parlementaire-Enquetecommissie-Woningcorporaties zijn ook een aantal aanbevelingen geformuleerd.

zie verder ook: Parlementair onderzoek woningbouwcorporaties – Conclusie

De resultaten van het onderzoek van de Tweede Kamer naar de woningbouwcorporaties

zie ook: Parlementaire Enquetecommissie Woningcorporaties – Rapport

zie ook: Bevindingen enquêtecommissie: ‘De politiek is tekortgeschoten’

en ook nogParlementair onderzoek woningbouwcorporaties van start

en verder: Parlementaire onderzoek – enquête naar misstanden bij woningcorporaties

Brenninkmeijer wijt falende overheidsprojecten aan balkenendenorm

NU 01.10.2015 De balkenendenorm zorgt ervoor dat de overheid faalt bij grote overheidsprojecten zoals de Fyra en ICT-projecten. Dat zegt oud-ombudsman en huidig lid van de Europese Rekenkamer Alex Brenninkmeijer donderdag.

De maximering van de salarissen in de publieke en semi-publieke sector zorgt ervoor dat de overheid niet de deskundigheid in huis heeft die nodig is om grote projecten in goede banen te leiden.

“De balkenendenorm is dom. Wij zijn niet bereid te betalen voor deskundigheid en kwaliteit”, aldus Brenninkmeijer.

Volgens hem lopen grote infrastructurele en ICT-projecten bij de overheid te vaak uit de hand. Dikwijls met als gevolg dat er miljoenen in de projecten wordt gestoken, waar op een later tijdstip de stekker uit wordt getrokken.

Onderzoekscommissie Fyra komt 28 oktober met rapport

VK 01.10.2015 De speciale commissie van de Tweede Kamer die onderzoek deed naar het mislukken van de hogesnelheidstrein Fyra, presenteert op 28 oktober haar bevindingen.

De  parlementaire enquêtecommissie boog zich over de vraag waarom de Fyra al na korte tijd uit het verkeer moest worden genomen. De trein was veel te laat klaar en moest er na ruim een maand mee ophouden wegens mankementen.

De Fyra was bedoeld voor het traject Amsterdam-Brussel. De eerste trein reed op 9 december 2012, de laatste midden januari 2013. De treinen waren gemaakt door het Italiaanse AnsaldoBreda.

De onderzoekscommissie van het parlement begon in 2013. De hoorzittingen waren eerder dit jaar. Hieruit bleek onder meer dat de Fyra minstens 11 miljard euro heeft gekost en ten onder ging aan technische en fysieke mankementen.

De onthutsende route naar het Fyra-debacle

Lees hier een reconstructie over het Fyra-debacle, inclusief de vragen die volgens Volkskrant-redacteur Sander Heijne beantwoord gezien had willen hebben bij de openbare verhoren.

Drie lessen uit de Fyra-enquete

.Na 41 verhoren met soms tegenstrijdige verklaringen zijn de hoofdoorzaken van het Fyra-drama uit te tekenen. De drie belangrijkste lessen volgens Volkskrant-redacteur Sander heijne lees je hier

Onderzoekscommissie Fyra komt eind oktober met rapport

NU 01.10.2015 De speciale commissie van de Tweede Kamer die onderzoek deed naar het mislukken van de hogesnelheidstrein Fyra, presenteert op 28 oktober haar bevindingen.

De parlementaire enquêtecommissie boog zich over de vraag waarom de Fyra al na korte tijd uit het verkeer moest worden genomen.

De trein was veel te laat klaar en moest er na ruim een maand mee ophouden wegens mankementen.

De Fyra was bedoeld voor het traject Amsterdam-Brussel. De eerste trein reed op 9 december 2012, de laatste midden januari 2013. De treinen waren gemaakt door het Italiaanse AnsaldoBreda.

De onderzoekscommissie van het parlement begon in 2013. De hoorzittingen waren eerder dit jaar.

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

Waarschuwing over problemen met Fyra bereikte Mansveld niet  

‘NS werd stelselmatig voorgetrokken bij Fyra’  

‘Fyra-treinen waren perfect in orde’

‘Fyra-debacle kostte NS 770 miljoen’

Slob hekelt ‘omfloerste’ informatievoorziening Fyra  

Commissie Fyra komt met rapport

Telegraaf 01.10.2015 De speciale commissie van de Tweede Kamer die onderzoek deed naar het mislukken van de hogesnelheidstrein Fyra, presenteert op 28 oktober haar bevindingen.

De parlementaire enquêtecommissie boog zich over de vraag waarom de Fyra al na korte tijd uit het verkeer moest worden genomen. De trein was veel te laat klaar en moest er na ruim een maand mee ophouden wegens mankementen.

De Fyra was bedoeld voor het traject Amsterdam-Brussel. De eerste trein reed op 9 december 2012, de laatste midden januari 2013. De treinen waren gemaakt door het Italiaanse AnsaldoBreda.

De onderzoekscommissie van het parlement begon in 2013. De hoorzittingen waren eerder dit jaar.

‘Betonrot bedreigt Rotterdamse tunnels HSL-lijn’

NU 01.10.2015 Meerdere tunnels en andere betonnen bouwwerken van de hogesnelheidslijn (HSL) tussen Schiphol en België worden bedreigd door betonrot.

Zij zullen zonder maatregelen de beoogde levensduur van honderd jaar niet halen. Bij de tunnel ten noorden van Rotterdam bijvoorbeeld komt dan een deel van de wapening over twintig tot veertig jaar bloot te liggen.

Dat staat in een onderzoek dat donderdag naar de Tweede Kamer is gestuurd.

De betonrot dreigt bij delen die blootgesteld zijn aan het weer (vorst en dooi). Eerder was al geconstateerd dat het beton erg poreus is.

Lees meer over: HSL

Gerelateerde artikelen

‘Tot 70 miljoen euro nodig tegen lawaai van hogesnelheidslijn’ 

CDA wil Mansveld van HSL-dossier 

Kamerleden bezorgd om kosten redden hsl 

Kamer wil inzicht in financiële problemen HSL 

Tunnels HSL niet bestendig

Telegraaf 01.10.2015 Meerdere tunnels en andere betonnen bouwwerken van de hogesnelheidslijn (HSL) tussen Schiphol en België zullen zonder maatregelen de beoogde levensduur van honderd jaar niet halen. Bij de tunnel ten noorden van Rotterdam bijvoorbeeld komt dan een deel van de wapening over twintig tot veertig jaar bloot te liggen.

Dat staat in een onderzoek dat donderdag naar de Tweede Kamer is gestuurd. De betonrot dreigt bij delen die blootgesteld zijn aan het weer (vorst en dooi). Eerder was al geconstateerd dat het beton erg poreus is. De onderzoekers stellen onder meer voor het beton van een laagje te voorzien (coating). Eventuele maatregelen zouden kunnen oplopen tot een kostenpost van 200 miljoen euro.

Het onderzoek werd gestart omdat er opvallend veel mos groeit op delen van de tunnel bij Rotterdam. Het ministerie van Infrastructuur en Milieu bekijkt of de schade kan worden verhaald op de bouwbedrijven.

Gerelateerde artikelen;

lees ook: Tunnels HSL niet bestendig

17-09: Betonrot vreet aan nieuwe spoorlijnen

Geluidsboete NS onbegrijpelijk

Telegraaf  21.06.2015 Reizigersorganisaties zijn verbolgen over een eenmalige ‘geluidsboete’ van tien miljoen euro die de NS moet betalen om met treinen over de hogesnelheidslijn (hsl) te mogen rijden. Dat meldt Metro zondag. De NS mag in ruil voor de tien miljoen euro van staatssecretaris van Infrastructuur Wilma Mansveld nieuwe treinen voor de hsl kopen die aan de iets luidere Europese norm voldoen.

Reizigersvereniging Rover vraagt zich af of het bedrag wordt teruggesluisd naar het openbaar vervoer. „Dit geld wordt weggehaald bij de NS, die er iets voor het openbaar vervoer mee had kunnen doen”, aldus een woordvoerder van Rover. De Maatschappij Voor Beter OV wil weten waarom het geld niet wordt besteed aan extra geluidwerende maatregelen rond de hsl.

Fyra vertraagt invoering systeem

Telegraaf 17.06.2015 De invoering van het Europese spoorbeveiligingssysteem (ERMTS) loopt vertraging op. Dat komt omdat staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur) op verzoek van de Kamer de resultaten van het rapport van de parlementaire enquêtecommissie naar het debacle rond de Fyra wil meenemen.

Dat zei Mansveld woensdag tijdens een debat in de Tweede Kamer over spoorveiligheid. Hoeveel vertraging ERMTS zal oplopen, kon ze niet zeggen. Dat hangt er vanaf wanneer de enquêtecommissie met haar eindrapport komt. Die komt naar verwachting in september of oktober 2015.

Het Europese beveiligingssysteem zou volgens planning vanaf volgend jaar gefaseerd moeten worden ingevoerd. Het systeem is al aangelegd op de Betuweroute, de HSL, tussen Amsterdam en Utrecht en op de Hanzelijn.

Enquêtecommissie mag politiek niet sparen

VK 15.06.2015 De Fyra toont aan wat gebeurt als de overheid liberaliseert maar intussen op twee gedachten blijft hinken.

Het waren Britse inspecteurs die in 2013 onomwonden vaststelden dat de splinternieuwe Italiaanse flitstrein van de NS helemaal geen flitstrein was: de remmen niet berekend op hoge snelheden, accu’s die spontaan konden ontbranden plus de verontrustende conclusie dat er weinig lijn zat in de assemblage bij producent AnsaldoBreda: geen twee Fyra-treinen bleken hetzelfde te zijn.

Dat was nog voordat de NS na een paar weken proefrijden dezelfde conclusies trok en de treinen terug stuurde naar Italië. Dat was tevens het startschot voor de lange zoektocht naar de schuldigen, een tocht die in de afgelopen weken z’n apotheose kreeg met de openbare verhoren van de parlementaire enquêtecommissie. Wat de conclusies in het eindrapport straks ook zullen zijn, nu al is zeker dat de Fyra nog decennialang model zal staan voor alles wat mis kan gaan als politici, ambtenaren en beroepsmanagers zonder technische kennis zich begeven op een markt waar zij niet thuis zijn. Een modelvoorbeeld ook van hoe goedkoop duurkoop wordt.

Het is de markt, stupid

Trouw 13.06.2015 Bijna twee jaar zijn ze al samen, de Kamerleden die onderzoeken hoe de flitstrein kon ontsporen. Na vier weken van verhoren trekken ze zich terug om conclusies te trekken. Hier alvast een voorzet.

Aan een NS op afstand kon het ministerie tenminste eisen stellen

Marktwerking is de moeder van al het kwaad’.

Voormalig commissaris bij de Nederlandse Spoorwegen (NS) en voormalig Philips-topman Jan Timmer vatte het tijdens zijn verhoor in de eerste week van de parlementaire enquête Fyra bondig samen.

Tineke Netelenbos, die als enige in het kabinet-Kok II de hogesnelheidslijn – hsl – onderhands aan de NS wilde gunnen, zei: “Had naar mij geluisterd, dan zouden die hogesnelheidstrein nu rijden.”

Topambtenaar bij het ministerie van financiën Wouter Raab in de laatste week: “Ik ben heel erg voor marktwerking, maar niet op het spoor.”

Verwant nieuws;

De grande finale van het Fyra-debacle in drie etappes en vier wijze lessen

NRC 13.06.2015  De enquête is voorbij, de balans kan worden opgemaakt. Het overheersende beeld: politici, ambtenaren en NS lieten allemaal steken vallen. Terwijl ze het mis zagen gaan bleven ze denken: het komt wel goed. Iemand anders zal de problemen oplossen. Het kwam niet goed. Het Fyra-debacle in drie etappes en vier wijze lessen. MEER OP NRC Q

1. De getuigen

Van de 37 getuigen die de afgelopen vier weken werden verhoord, waren er dertien verbonden aan NS, twaalf aan de politiek en twaalf aan overige instanties en bedrijven. Bij de politieke getuigen ging het om zes bewindslieden, vier ambtenaren van ministeries en twee Kamerleden.

Opvallende getuige was Jan Timmer, oud-president-commissaris van NS, die welluidend afstand nam van de aanbesteding van de HSL (“een volstrekt idiote exercitie”) en de meest geciteerde uitspraak op zijn naam heeft staan: “Privatisering [van NS] is de moeder van alle kwaad”. Timmer speelde ook de hoofdrol in het bretelsincident. Oud-minister Netelenbos voelde zich geïntimideerd door Timmers bretels met doodskoppen. Het bleken smileys.

Wim Meijer, oud president-commissaris van NS, was, totdat interim-topman Robbe zich gisteren op de valreep aansloot, de enige NS’er die excuses aanbood aan de reizigers voor het falen van de Fyra. Het verhoor van Jenny Thunnissen, chef van de Inspectie Leefomgeving en Transport, was onthutsend door haar onwetendheid, ook over haar eigen organisatie. De twee buitenlanders, Marc Descheemaecker van de NMBS en Maurizio Manfellotto van AnsaldoBreda, waren zeer kritisch over NS.

De meest gemiste getuige: Jeroen Dijsselbloem, die als minister van Financiën en aandeelhouder in juni 2013 een beslissende stem had bij het besluit om definitief te stoppen met de Fyra. Mogelijk gaat de commissie hem alsnog verhoren.

2. De commissie

Madeleine van Toorenburg (CDA) was een correcte voorzitter die de getuigen af en toe streng opriep zakelijker te antwoorden op de commissievragen. De beste ondervrager was Vera Bergkamp (D66); helder, vriendelijk en vasthoudend. Goede tweede is Ton Elias (VVD), degene die zijn verbazing over bureaucratische rariteiten het minst kon verhullen. Henk van Gerven (SP) en Mei Li Vos (PvdA) raakten regelmatig verstrikt in hun uitvoerig opgezette vragen en herhaalden vaak eerdere vragen van collega’s.

Van NS-zijde klinkt de kritiek dat de commissie partijdig en vooringenomen zou zijn. De NS-getuigen zaten op voorhand in het defensief en werden kritischer ondervraagd dan de bewindslieden. Het verhoor van staatssecretaris Mansveld gisteren haalt die stelling onderuit. Wel hadden Van Toorenburg en Vos de neiging antwoorden gekleurd te recapituleren. De antwoorden leken soms richting hun eigen opvattingen te moeten worden geboetseerd.

Het eindrapport wordt na de zomer verwacht, zonder geplande datum. Het zal een flinke uitdaging worden een gemeenschappelijke visie te formuleren over het centrale thema, marktwerking in het openbaar vervoer. SP’er Van Gerven en VVD’er Elias staan hier waarschijnlijk lijnrecht tegenover elkaar.

Lees ook: De Fyra-commissie zorgt nu al voor ophef
3. Het nieuws

Het was bekend dat de verziekte relatie tussen de NS-top en het ministerie van Verkeer en Waterstaat een hoofdrol heeft gespeeld in het drama, maar de mate en hardnekkigheid van het wantrouwen waren toch verrassend. Twee elementen uit die slechte relatie vielen op:

Jarenlang hebben opvolgende verkeersministers vergeefs geprobeerd om het complete ondernemingsplan van NS-dochter HSA, de exploitant van de Fyra, in handen te krijgen. NS-directeuren Aad Veenman en Bert Meerstadt verdedigden hun weigering met een beroep op het contract tussen NS en staat: bedrijfsvertrouwelijke informatie kon alleen worden ingezien via een derde partij.

Nieuw was ook dat binnen HSA memo’s circuleerden om de onderliggende cijfers van het ondernemingsplan niet alleen geheim te houden voor het ministerie, maar ook voor de Tweede Kamer. De angst was groot dat de rekentrucs die waren gehanteerd om het NS-bod mogelijk te maken zouden worden ontmaskerd.

Dat leidt naar ander nieuws, over dat onhaalbaar hoge bod van NS op de concessie – 178 miljoen euro, later teruggebracht tot 148 en uiteindelijk tot 101 miljoen. Timmer erkende dat een verhoging van het bod met 28 miljoen euro een “slag in de lucht” was. Andere getuigen vertelden dat het bod uitsluitend financieel gedreven was, zonder oog voor de reiziger: zo min mogelijk treinen, zo duur mogelijke kaartjes. Als de concessie maar werd binnengesleept, dan zou de prijs daarna wel naar beneden worden onderhandeld met Verkeer en Waterstaat. Dat viel tegen.

In een volgende fase, tijdens de productie van de trein, bleek het toezicht nog slechter geregeld dan al werd vermoed. Certificeringsbedrijf Lloyd’s kwam af en toe langs en keurde vooral de interne kwaliteitscontrole van AnsaldoBreda. De Inspectie Leefomgeving en Transport keek niet naar veiligheid of betrouwbaarheid, alleen naar “het voldoen aan de vergunningseisen”. Controleurs zetten ondanks twijfels hun handtekening en dachten dat iemand anders aan de bel zou trekken, of dat gesignaleerde problemen zouden worden opgelost.

In de slotfase bleek minister Dijsselbloem bepalend voor het moment dat NS naar buiten bracht dat ze definitief zou stoppen met de Fyra, en daarmee voor het onterechte beeld dat NS werd overvallen en onder druk gezet door het zelfde besluit van in België.

En dan de schade…

De Fyra-schade voor NS werd tot nu toe gesteld op 88 miljoen euro: de kosten van de treinen (213 miljoen) minus de terugbetaling door AnsaldoBreda dankzij de schikking van maart 2014 (125 miljoen). Nieuw is dat de extra 21 miljoen voor NS bij doorverkoop van treinen pas wordt uitgekeerd na verkoop van zes treinen. Nieuws is ook het totale schadebedrag dat de commissie heeft berekend: 772 miljoen euro. Financieel directeur Robbe ging zelf uit van 340 miljoen euro, maar ging vlot akkoord met het bedrag van de commissie.

De lessen

Wat valt er over grote projecten te leren uit de verhoren?

1. Kijk of een bod bij een aanbesteding realistisch is

Veel van de Fyra-ellende is veroorzaakt door het hoge bod waar NS de aanbesteding mee won. Het zorgde tien jaar lang voor financiële problemen bij exploitant HSA en voor ruzie tussen NS en het ministerie. Verkeer en Waterstaat vertrouwde ten onrechte op financieel realisme van NS.

2. Zorg voor een duidelijke taakverdeling en verantwoordelijkheid

Beperk het aantal partijen en zorg dat één partij altijd en voor alles aanspreekbaar is. De Fyra was één groot afschuiffeest: de formulering ‘dat was niet mijn pakkie an’ kwam in alle denkbare varianten voorbij. Ook bij ministers en president-directeuren van NS.

3. Regel het toezicht beter

De kwaliteitscontrole bij de Fyra was een farce. De Inspectie Leefomgeving en Transport vertrouwde op de papieren controle van certificeringsbedrijf Lloyd’s. Maar liefst twaalf instanties waren betrokken bij het toezicht op de bouw en het testen van de trein. Niemand bekeek de treinen goed.

4. Informeer de Tweede Kamer

Het parlement is bij grote infrastructurele projecten nauwelijks in staat om de regering te controleren, vertelde Kamerlid Arie Slob. Gebrek aan informatie en openheid over de cijfers plaatst de Kamer op achterstand.

Lees ook: In vijf minuten bijgepraat over de Fyra-enquête

Verhoren voorbij: 9 feiten over Fyra-fiasco

Elsevier 12.06.2015 De openbare verhoren over het debacle rond de Fyra zijn voorbij. Een parlementaire enquêtecommissie die het fiasco met de Italiaanse hogesnelheidstrein onderzoekt heeft in vier weken tijd zo’n veertig mensen ondervraagd. Wat weten we nu over de falende flitstrein?

Managers, directeuren, ministers en ambtenaren kwamen de afgelopen weken naar Den Haag om te worden gehoord door de enquêtecommissie. De omstreden Fyra zou gaan rijden op de hogesnelheidslijn tussen Amsterdam en Brussel, maar was vijf jaar te laat klaar en moest na veertig dagen alweer van het spoor omdat de trein niet betrouwbaar was. De commissie zoekt uit hoe het zover heeft kunnen komen.

Elsevier.nl zet negen feiten uit de verhoren op een rij;

1. Het prijskaartje

De mislukte flitstrein kostte de NS 800 miljoen euro. De prijs van het besluit om te stoppen met de Fyra bedroeg 340 miljoen. Doorgaan zou nog duurder zijn uitgevallen. Volgens financieel directeur Engelhardt Robbe was het uiteindelijk goedkoper om helemaal te stoppen met de Fyra.

2. De aanbesteding

In eerste instantie probeerde de overheid de opdracht voor de hogesnelheidslijn onderhands aan de NS te geven, maar dat mislukte. Onder het mom van ‘het moet van Europa’ koos het kabinet-Kok-II voor een openbare aanbesteding. Niet omdat de regels zo waren, maar omdat de staat geloofde in marktwerking en zo veel geld dacht te verdienen.

3. Een onmogelijk bod

178 miljoen per jaar biedt de NS voor het recht om over de hogesnelheidslijn te gaan rijden. Absurd hoog en onmogelijk om terug te verdienen, tenzij de NS de treinkaartjes heel duur zou maken. Waarom zo’n absurd bod? De NS wilde de concessie per se binnenslepen en was bang anders de macht op het spoor te verliezen.

4. Verziekte relatie

De overheid wist dat een rendabele exploitatie met dit bod onmogelijk was. Waarom deed de staat niets? De verhouding tussen de NS en de staat waren bar slecht, bleek tijdens de verhoren. Er heerste een groot wederzijds wantrouwen en de spoorwegen zouden cijfers hebben achtergehouden voor de overheid.

5. Voorkeur voor Italiaan

De NS stelde onmogelijke eisen voor veiligheid en snelheid aan de flitstrein. Daardoor vielen veel ervaren fabrikanten af in de race om de treinen te gaan bouwen. Bovendien was de planning voor de productie was krap. Ook werd de afgelopen weken duidelijk dat de NS al vanaf het begin af aan een voorkeur had voor hetItaliaanse AnsaldoBreda, die treinen ook leverde.

Volgens Elsevier…

Eric Vrijsen: Niemand geeft zichzelf de schuld van het debacle met Fyra

6. Rammelend uit de fabriek

Maar liefst tweehonderd gebreken moesten nog aangepast worden, toen de Fyratreinen de fabriek in het Italiaanse Pistoia verlieten. Omdat de mankementen waren vastgelegd, konden de treinstellen toch geleverd worden. Eenmaal op het spoor werd de technische staat de Fyra fataal.

7. Geen tijd voor testen

Voor proefritten was nauwelijks tijd en de treinen werden nooit per stuk gecontroleerd. Inspectie? Dat was vooral papierwerk, onthulde voormalig NS-topman Bert Meerstadt. Signalen dat het tijdens de fabricage fout ging, werden genegeerd. De inspecteur-generaal van inspectie heeft geen idee wie de trein keurde: ‘Ik hoop de fabrikant’.

8. NS wist dat foute boel was

De NS wist dat het materiaal van de treinen niet betrouwbaar was. De waarschuwingen waren ‘pittig’, maar volgens Meerstadt was het toch haalbaar om met de Fyra te gaan rijden. De NS verwachtte dat de mankementen puur kinderziektes waren. Bovendien was er geen alternatief.

7. Hoge druk

Waarom toch het spoor op met een trein die letterlijk aan alle kanten rammelt? De tijdsdruk was hoog, zeggen de verhoorden. Exploitant HSA, een dochteronderneming van de NS, stond op het punt om failliet te gaan door het veel te hoge bod. Dat wist het ministerie uiteindelijk te voorkomen door een deal te sluiten: de overheid voorkwam een faillissement en het bod van de NS werd verlaagd.

8. ‘Prima trein’

Wat nou rammelende trein? Er waren maar enkele ‘banale probleempjes’, volgens de fabrikant. Hij vindt het onbegrijpelijk dat de NS met de Fyra is gestopt. Ga alsnog het spoor op met onze flitstreinen, adviseert de topman. De treinen zijn gewoon geschikt om te rijden. En het is volgens de Italiaan de goedkoopste optie voor treinvervoer over de hogesnelheidslijn.

9. Niemand verantwoordelijk?

Iedereen die onder ede werd verhoord, veegt zijn eigen straatje schoon: de inspectie, de ministers, de ambtenaren, de treinenbouwer en de managers. Niemand is verantwoordelijk voor het fiasco met de Fyra.

Alleen de NS bood tot twee keer toe excuses aan. Eerst stelde oud-commissaris Wim Meijer dat de NS ernstig is tekortgeschoten. Later zei topman Engelhardt Robbe, die deopgestapte Timo Huges vervangt: ‘We hebben de reiziger in de kou laten staan. We hebben onze beloften, onze ambities niet waar kunnen maken.’ Dezelfde NS probeerde eerder te voorkomen dat er een parlementaire enquête werd gehouden die de waarheid boven tafel zou moeten krijgen. Zagen ze de bui hangen?

Tags: fyra  ansaldobreda  parlementaire enquête ns

zie ook;

Veertig Fyra-verhoren zitten erop voor commissie

NU 12.06.2015 Staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur) sloot vrijdag de rij in de verhoren rondom het debacle van de Fyra.

De Fyra-commissie onder leiding van Madeleine van Toorenburg heeft wekenlang alle betrokkenen rondom de aanbesteding van de Fyra verhoord. In totaal verschenen er veertig getuigen voor de enquêtecommissie.

Zie ook: Zo had de Fyra nu wél gereden

Wie er nu schuld heeft, kan Van Toorenburg nog niet zeggen. De voorzitter gaat de komende weken werken aan haar eindrapport, dat uiteindelijk een antwoord moet geven op de vraag waarom niemand heeft kunnen voorkomen dat er op de hogesnelheidslijn een trein ging rijden die het maar vijf weken volhield.

Waarschuwingen

Mansveld sloot zogezegd de rij in de verhoren. Hierin zei ze onder meer dat de waarschuwingen rondom de Fyra haar onbekend waren. Vlak voordat de Fyra in december 2012 zou gaan rijden, bestonden er al grote onzekerheden over de betrouwbaarheid ervan.

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

Zo had de Fyra nu wél gereden  

Waarschuwing over problemen met Fyra bereikte Mansveld niet  

‘NS werd stelselmatig voorgetrokken bij Fyra’  

‘Fyra-treinen waren perfect in orde’

Fyra moest wel komen

Telegraaf 12.06.2015 De bouw van de Fyra kon niemand een halt toeroepen, maar eenmaal op het spoor was de trein niet vooruit te branden. Met het verhoor van veertig getuigen probeerden vijf Kamerleden erachter te komen waarom niemand heeft kunnen voorkomen dat er op de hogesnelheidslijn een trein ging rijden die het maar vijf weken volhield. De parlementaire enquêtecommissie Fyra viel van de ene verbazing in de andere: van een ontspoorde aanbesteding, een papieren keuring en een start van de Fyra terwijl er seinen op rood stonden.

“Privatisering is de moeder van alle kwaad”, zo wees NS-commissaris Jan Timmer naar de overheid, die eind jaren negentig per se meer concurrentie wilde op het spoor en treinvervoerders liet bieden op het aanlokkelijke vervoer over de hogesnelheidslijn HSL-Zuid. Dus waren de Nederlandse Spoorwegen wel gedwongen om met een torenhoog bod het HSL-vervoer voor de neus van concurrenten weg te kapen. Het gevolg: tot 2011 bleven de spoorwegen bij de overheid aankloppen voor hulp omdat ze de hoge jaarlijkse afdracht voor het vervoer op de hogesnelheidslijn niet op konden brengen.

Gerelateerde artikelen;

12-06: Mansveld weigert excuses

12-06: Mansveld: getrouwd met reiziger

12-06: Mansveld niet gewaarschuwd

12-06: Directeur ethiek bij NS

12-06: Excuses NS voor falen Fyra

12-06: Mansveld sluit Fyra-verhoren

11-06: ‘NS werd voorgetrokken’

11-06: ‘Reiziger is nu beter af’

11-06: ‘Fyra kan alsnog op HSL’

11-06: ‘Fyra reed te hard door sneeuw’

11-06: Fyra-bouwer klaagt

11-06: ‘Inspectie beter in eigen hand houden’

11-06: Weerwoord Fyra-fabrikant

10-06: Huges niet verhoord over Fyra

10-06: ‘Intrekken deal HSL was optie’

10-06: Fyra kostte NS bijna 800 miljoen

10-06: ‘NS mocht HSA niet zelf redden’

09-06: Kamer praat over NS-debacle

08-06: ‘Nadenken over cultuur rond NS’

08-06: NS keek in 2010 naar contract

08-06: MW Trouw: Or: NS heeft rust en visie nodig

08-06: NS mag gewoon bieden

07-06: Ziek van Timo Huges

05-06: AnsaldoBreda weer de gebeten hond

05-06: Commissie gaat in beraad

05-06: Felle kritiek van Dijsselbloem

05-06: ‘Vertrouwen weg, geen geld’

05-06: NS-topman Huges stapt op

05-06: ‘Hulp bouw Fyra afgewezen’

05-06: Ontbieden NS-top ‘onvermijdelijk’

05-06: Onderhoud Fyra was een drama

05-06: Huges al snel in problemen

05-06: Dijsselbloem ontbiedt NS-top

04-06: ‘Fyra had niet moeten rijden’

04-06: ‘Mijn naam is haas…’

04-06: ‘HSA: liever andere fabrikant’

04-06: ‘Geen ruimte voor alternatief Fyra’

03-06: Inspectie Fyra op afstand

03-06: ‘Meer onderzoek naar Fyra’

03-06: ‘Goedgekeurde trein niet per se veilig’

03-06: ‘Fyra terecht goedgekeurd’

03-06: Goed rentmeesterschap

01-06: ‘Fyra te vroeg uit fabriek’

01-06: ‘Planning Fyra niet realistisch’

01-06: ‘AnsaldoBreda voerde show op’

01-06: ‘Steeds dezelfde fout bij Fyra’

29-05: ‘Geen alternatief Fyra’

29-05: Ministerie sprak met Virgin

29-05: Excuses voor falen Fyra

29-05: Bevestiging corruptie NS-consultant

29-05: ‘Faillissement HSA was mogelijk’

29-05: Schultz bij Fyra-commissie

28-05: Buitenlands avontuur NS ‘onverkoopbaar’

28-05: ‘Weigering cijfers onacceptabel’

28-05: Eurlings polste Alstom 

28-05: Waarschuwingen voor Fyra

28-05: ‘Overheid beloofde redding HSA’

28-05: ‘Probleem HSL geen excuus’

28-05: ‘Bod NS was onmogelijkheid’

28-05: Peijs en Eurlings gehoord over Fyra

27-05: HSL-exploitant wees op faillissement

27-05: ‘Geen gelijke kansen Alstom’

27-05: ‘Trein kon niet op tijd klaar zijn’

26-05: Netelenbos bang voor smileys

22-05: Ondervraging oud-ministers

22-05: Amper tijd voor proefrit Fyra

22-05: HSA zwom bij bestellen fuik in

22-05: NS-bod Fyra was opgepompt

22-05: ‘HSL ging vooral om opbrengst’

21-05: ‘Goedkope trein niet door bod’

21-05: ‘Geen reden om af te treden’

21-05: ‘NS heeft het 2 keer verprutst’

21-05: Zalm schikte zich naar wens

21-05: ‘Meer kritiek op Fyra nodig’

21-05: Zalm en Netelenbos bij commissie

20-05: Commissarissen verhoogden bod NS

20-05: ‘Afwijzing plan NS fout’

20-05: Timmer vierkant tegen aanbesteding op spoor

20-05: ‘Hoge bod totaal onverwacht’

20-05: Kamerlid Vos woensdag afwezig 

20-05: ‘Bod NS op HSL-vervoer risicovol’

19-05: Kroongetuige wil niet praten

18-05: NS: zorgen over hoge tarief HSL

18-05: HSL: Strijd in ministerraad

18-05: ‘Samenwerking België rampzalig’

18-05: ‘Problemen Fyra onderschat’

18-05: Verhoren Fyra-enquête begonnen

18-05: Fyra-schuldigen moeten boeten

Mansveld weigert excuses

Telegraaf 12.06.2015 Staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur) vindt het niet nodig dat zij haar excuses aanbiedt voor de rol van de Staat in het debacle met de snelle trein Fyra. Dat heeft ze gezegd tegen de NOS, nadat eerder op de dag waarnemend NS-topman Engelhardt Robbe zich voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra had verontschuldigd voor het mislukken van de snelle trein.

„Ik vind dat naar mij gekeken moet worden, naar wat wij uiteindelijk geleverd hebben en ik denk dat ik daar de maximale inzet voor heb gedaan.” Volgens haar is het alternatief dat nu voor de Fyra wordt geboden, volwaardig. Mansveld laat weten de conclusies van de enquêtecommissie nu af te wachten.

Gerelateerde artikelen;

12-06: Mansveld: getrouwd met reiziger

12-06: Mansveld niet gewaarschuwd

12-06: Directeur ethiek bij NS

12-06: Excuses NS voor falen Fyra

12-06: Mansveld sluit Fyra-verhoren

Mansveld: ik ben getrouwd met reiziger, niet met de NS

AD 12.06.2015 Na het debacle met de snelle trein Fyra was doorgaan met de NS financieel het meest gunstig, maar dit heeft niet de doorslag gegeven. De NS moest echt zijn best doen om met een goed alternatief te komen voor treinvervoer tussen Amsterdam en Brussel. ,,Ik ben niet met de NS getrouwd, ik ben met de reiziger getrouwd”, zei staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur) vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

Ze stelde dat het tot het laatste moment spannend was of de NS ook echt mocht blijven op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, waarop eigenlijk de geflopte Fyra zou gaan rijden. Maar de enquêtecommissie beschikt over stukken waaruit blijkt dat Mansvelds ministerie toch wel veel belang hechtte aan de goedkoopste optie van de NS. In een advies aan premier Mark Rutte staat dat het ministerie van Infrastructuur en Milieu andere voorstellen aan de kant schoof omdat ze ,,financieel onzeker” waren.

GERELATEERD NIEUWS;

Fyra kostte NS bijna 800 miljoen

Dijsselbloem klaagt: NS-top informeerde veel te laat

NS-medewerkers ziek van gedoe na vertrek Huges

Mansveld: getrouwd met reiziger

Telegraaf 12.06.2015 Na het debacle met de snelle trein Fyra was doorgaan met de NS financieel het meest gunstig, maar dit heeft niet de doorslag gegeven. De NS moest echt zijn best doen om met een goed alternatief te komen voor treinvervoer tussen Amsterdam en Brussel. „Ik ben niet met de NS getrouwd, ik ben met de reiziger getrouwd”, zei staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur) vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

Ze stelde dat het tot het laatste moment spannend was of de NS ook echt mocht blijven op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, waarop eigenlijk de geflopte Fyra zou gaan rijden. Maar de enquêtecommissie beschikt over stukken waaruit blijkt dat Mansvelds ministerie toch wel veel belang hechtte aan de goedkoopste optie van de NS. In een advies aan premier Mark Rutte staat dat het ministerie van Infrastructuur en Milieu andere voorstellen aan de kant schoof omdat ze „financieel onzeker” waren.

Mansveld informeerde Kamer eenzijdig over Fyra

NRC 12.06.2015 Staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur, PvdA) heeft de Kamer eenzijdig geïnformeerd over de problemen met de Fyra. Waarschuwingen over de betrouwbaarheid van de trein bereikten haar niet en dat vond ze ook niet nodig, zo zei ze vandaag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

De betrouwbaarheid van de Fyra was volgens Mansveld een zaak voor de vervoerder (NS) en niet van de concessieverlener (de staat). Dat een hoge ambtenaar wel op de hoogte was van de waarschuwingen, ziet zij niet als een probleem. Terugkijkend vindt ze die waarschuwingen ‘toch vooral relevant voor de vervoerder’. Mansveld zei vooral bang te zijn dat partijen “in elkaars verantwoordelijkheid treden”. Toch wil ze bij een nieuw vervoersproduct voortaan wel breder worden geïnformeerd, zei ze vandaag. LEES VERDER

Lees meer;

11 JUN Topman Fyra-bouwer: onze trein was perfect in orde ›

9 JUN Dijsselbloem: NS had mij eerder moeten informeren over fraude ›

18 MEI Netelenbos als enige tegen aanbesteding HSL – Kok verscheurde haar brief ›

18 MEI Fyra-enquête begonnen: kijk en lees mee ›

1 JUN ‘AnsaldoBreda leverde Fyra-treinen met honderden afwijkingen’ ›

‘Mansveld vindt excuses om Fyra-debacle niet nodig’

AD 12.06.2015 Staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur) vindt het niet nodig dat zij haar excuses aanbiedt voor de rol van de Staat in het debacle met de snelle trein Fyra.

Dat heeft ze gezegd tegen de NOS, nadat eerder op de dag waarnemend NS-topman Engelhardt Robbe zich voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra had verontschuldigd voor het mislukken van de snelle trein. ‘Ik vind dat naar mij gekeken moet worden, naar wat wij uiteindelijk geleverd hebben en ik denk dat ik daar de maximale inzet voor heb gedaan.”

Volgens haar is het alternatief dat nu voor de Fyra wordt geboden, volwaardig. Mansveld laat weten de conclusies van de enquêtecommissie nu af te wachten.

Lees ook;

‘Maximale gedaan om Fyra-debacle te voorkomen’

Geen excuses van Mansveld

Telegraaf 12.06.2015 Staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur) vindt het niet nodig dat zij haar excuses aanbiedt voor de rol van de Staat in het debacle met de snelle trein Fyra. Dat heeft ze gezegd tegen de NOS, nadat eerder op de dag waarnemend NS-topman Engelhardt Robbe zich voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra had verontschuldigd voor het mislukken van de snelle trein.

„Ik vind dat naar mij gekeken moet worden, naar wat wij uiteindelijk geleverd hebben en ik denk dat ik daar de maximale inzet voor heb gedaan.” Volgens haar is het alternatief dat nu voor de Fyra wordt geboden, volwaardig. Mansveld laat weten de conclusies van de enquêtecommissie nu af te wachten.

Gerelateerde artikelen;

12-06: Mansveld: getrouwd met reiziger

12-06: Mansveld niet gewaarschuwd

12-06: Directeur ethiek bij NS

12-06: Excuses NS voor falen Fyra

12-06: Mansveld sluit Fyra-verhoren

Waarschuwing over problemen met Fyra bereikte Mansveld niet

NU 12.06.2015 Staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur) heeft een waarschuwing over problemen met de Fyra niet ontvangen en vindt dat ook niet nodig.

Vlak voordat de Fyra in december 2012 ging rijden op de hogesnelheidslijn bestond er grote onzekerheid over een betrouwbare dienstverlening, maar volgens Mansveld was dat in de eerste plaats een zaak voor de vervoerder.

Dat antwoordde de staatssecretaris vrijdag op vragen van de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Een hoge ambtenaar wist wel van de waarschuwing over de Fyra, maar de bewindsvrouw niet.

Zie ook: NS biedt reiziger excuses aan voor problemen Fyra

Lees meer over: Wilma Mansveld Fyra

Gerelateerde artikelen;

NS biedt reiziger excuses aan voor problemen Fyra  update: 11:14

‘NS werd stelselmatig voorgetrokken bij Fyra’  

‘Fyra-treinen waren perfect in orde’  update: 14:40

In 60 seconden: De Fyra, van idee tot ondergang  

Mansveld niet gewaarschuwd

Telegraaf 12.06.2015  Staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur) heeft een waarschuwing over problemen met de snelle trein Fyra niet ontvangen en vindt dat ook niet nodig. Vlak voordat de Fyra in december 2012 ging rijden op de hogesnelheidslijn bestond er grote onzekerheid over een betrouwbare dienstverlening, maar volgens Mansveld was dat in de eerste plaats een zaak voor de vervoerder.

Dat antwoordde de staatssecretaris vrijdag op vragen van de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Een hoge ambtenaar wist wel van de waarschuwing over de Fyra, maar de bewindsvrouw niet. Toen een paar dagen na de start van de Fyra de nieuwe trein erg tegenviel, zei Mansveld tegen de Tweede Kamer dat niemand dit had verwacht.

NS biedt reiziger excuses aan voor problemen Fyra

NU 12.06.2015 De NS heeft zich vrijdag tegenover de reiziger verontschuldigd voor het debacle met de snelle trein Fyra. ”We willen daar onze oprechte excuses voor aanbieden”, zei waarnemend NS-topman Engelhardt Robbe vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

”We hebben de reiziger in de kou laten staan. We hebben onze beloften, onze ambities niet waar kunnen maken”, zei Robbe.

Hij vervangt Timo Huges, die vorige week opstapte omdat hij was betrokken bij onregelmatigheden rond aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg. ”De teleurstelling is groot”, voegde Robbe eraan toe, ook binnen zijn eigen bedrijf.

Lees meer over: Fyra

NS komen met excuses voor Fyra-drama; krijgen topman ethiek

Trouw 12.06.2015 De Nederlandse Spoorwegen (NS) krijgen een directeur die in de gaten houdt of iedereen binnen het bedrijf zich netjes gedraagt en zich aan wettelijke regels houdt. Op lager niveau was er al aandacht voor ethiek, maar nu wordt dit ook op directieniveau geregeld. Dat heeft waarnemend NS-directeur Engelhardt Robbe vandaag gezegd tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

Robbe, de financiële topman van NS, vervangt voormalig NS-directeur Timo Huges, die vorige week vrijdag opstapte omdat hij was betrokken bij onregelmatigheden rond aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg. Er is een bureau ingehuurd dat onderzoek doet naar de gang van zaken.

Eerder tijdens het verhoor voor de enquêtecommissie bood Robbe de reizigers zijn excuses aan voor het debacle met de Fyra. “We willen daar onze oprechte excuses voor aanbieden”, aldus de waarnemend topman. Het is voor het eerst dat de

Meer over: Fyra  Nederlandse Spoorwegen (NS)  Tweede Kamer  Politiek  Trein  Bedrijven  Openbaar vervoer

NS-topman: ‘Sorry voor Fyra-problemen’

AD 12.06.2015 De NS heeft zich vrijdag tegenover de reiziger verontschuldigd voor het debacle met de snelle trein Fyra. ,,We willen daar onze oprechte excuses voor aanbieden”, zei waarnemend NS-topman Engelhardt Robbe vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

,,We hebben de reiziger in de kou laten staan. We hebben onze beloften, onze ambities niet waar kunnen maken”, zei Robbe. Hij vervangt Timo Huges, die vorige week opstapte omdat hij was betrokken bij onregelmatigheden rond aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg. ,,De teleurstelling is groot”, voegde Robbe eraan toe, ook binnen zijn eigen bedrijf.

Lastig samenwerken
De baas van de Italiaanse Fyra-producent AnsaldoBreda verwijt de NS dat samenwerken onmogelijk was. Ook was de trein ,,perfect in orde” bij aflevering, en zou het onderhoud slecht zijn geweest, aldus AnsaldoBreda-baas Maurizio Manfellotto, die gisteren werd verhoord door de Fyra-commissie.

GERELATEERD NIEUWS;

Fyra-bouwer slaat terug: het lag aan de NS

Fyra-topman: ‘Fyra kan alsnog gaan rijden op HSL’

Fyra-bouwer: trein reed te hard door de sneeuw

MEER OVER;

FYRA   TREIN  OPENBAAR VERVOER

Excuses NS voor falen Fyra

Telegraaf 12.06.2015 De NS heeft zich vrijdag tegenover de reiziger verontschuldigd voor het debacle met de snelle trein Fyra. „We willen daar onze oprechte excuses voor aanbieden”, zei waarnemend NS-topman Engelhardt Robbe vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

„We hebben de reiziger in de kou laten staan. We hebben onze beloften, onze ambities niet waar kunnen maken”, zei Robbe. Hij vervangt Timo Huges, die vorige week opstapte omdat hij was betrokken bij onregelmatigheden rond aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg. „De teleurstelling is groot”, voegde Robbe eraan toe, ook binnen zijn eigen bedrijf.

De enquêtecommissie zoekt uit waarom de Fyra, die over de hogesnelheidslijn moest gaan rijden, veel te laat klaar was en er al snel weer mee op moest houden omdat er van alles mankeerde aan de trein.

Gerelateerde artikelen;

12-06: Mansveld sluit Fyra-verhoren

11-06: ‘NS werd voorgetrokken’

11-06: ‘Reiziger is nu beter af’

11-06: ‘Fyra kan alsnog op HSL’

11-06: ‘Fyra reed te hard door sneeuw’

NS biedt reiziger excuses aan voor problemen Fyra

Trouw 12.06.2015 De NS heeft zich vandaag tegenover de reiziger verontschuldigd voor het debacle met de snelle trein Fyra. ‘We willen daar onze oprechte excuses voor aanbieden’, zei waarnemend NS-topman Engelhardt Robbe vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

‘We hebben de reiziger in de kou laten staan. We hebben onze beloften, onze ambities niet waar kunnen maken’, zei Robbe. Hij vervangt Timo Huges, die vorige week opstapte omdat hij was betrokken bij onregelmatigheden rond aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg. ‘De teleurstelling is groot’, voegde Robbe eraan toe, ook binnen zijn eigen bedrijf.

De enquêtecommissie zoekt uit waarom de Fyra, die over de hogesnelheidslijn moest gaan rijden, veel te laat klaar was en er al snel weer mee op moest houden omdat er van alles mankeerde aan de trein.

Meer over: Fyra Trein  Openbaar vervoer

Directeur ethiek bij NS

Telegraaf 12.06.2015 De Nederlandse Spoorwegen krijgen een directeur die in de gaten houdt of iedereen binnen het bedrijf zich netjes gedraagt en zich aan wettelijke regels houdt. Op lager niveau was er al aandacht voor ethiek, maar nu wordt dit ook op directieniveau geregeld.

Dat zei waarnemend NS-topman Engelhardt Robbe vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Hij vervangt Timo Huges, die vorige week opstapte omdat hij was betrokken bij onregelmatigheden rond aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg. Er is een bureau ingehuurd dat onderzoek doet naar de gang van zaken.

Robbe zette uiteen dat de NS zijn lesje heeft geleerd van het Fyra-drama. Binnen het bedrijf zijn maatregelen genomen om informatie beter met elkaar te delen. Er zijn zogeheten projectbarometers waarop betrokkenen kunnen aangeven hoe het staat met een project. De spoorwegen gaan vooraf ook beter kijken naar de leveranciers van treinen. Fyra-bouwer AnsaldoBreda leverde de trein veel te laat af, al ontkende de fabrikant daar schuld aan te hebben.

NS probeerde Fyra-enquete te voorkomen›

NRC 12.06.2015 NS heeft begin 2013 tot op directieniveau geprobeerd om een parlementaire enquête over de Fyra te voorkomen. Dat bleek vanochtend uit het verhoor van tijdelijk bestuursvoorzitter Engelhardt Robbe van NS. Commissielid Ton Elias citeerde tot verbazing van Robbe uit vertrouwelijke notulen van beraad daarover in aanwezigheid van Robbe zelf.

Elias vroeg zich daarover af: “Is het aanvaardbaar dat een bedrijf besluitvorming daarover probeert te voorkomen?”

Lees meer;

5:30 De grande finale van het Fyra-debacle in drie etappes en vier wijze lessen

10 JUN ‘NS had juridisch geen poot om op te staan tegen AnsaldoBreda’ ›

11 JUN Debacle pakte voor NS veel duurder uit

10 JUN Schikking NS met Fyra-fabrikant minder gunstig dan voorgesteld ›

5 JUN Half getest ging Fyra het spoor op

Mansveld sluit Fyra-verhoren

Telegraaf 12.06.2015 Staatssecretaris Wilma Mansveld (Infrastructuur en Milieu) sluit vrijdag de rij getuigen die de parlementaire enquêtecommissie Fyra verhoort over het debacle met de snelle trein die zou gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid. Mansveld was verantwoordelijk voor het spoor toen de Fyra in december 2012 na vijf jaar vertraging eindelijk ging rijden tussen Amsterdam en Brussel. Een paar weken later hield de trein er alweer mee op omdat er van alles aan mankeerde.

De eerste getuige is vrijdag Engelhardt Robbe. De financiële man van de NS-directie werd woensdag ook al verhoord, maar mag nog een keer optreden omdat hij tijdelijk ook topman is van de NS. Hij vervangt Timo Huges, die vorig week opstapte nadat hij betrokken bleek te zijn bij onregelmatigheden bij aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg.

Gerelateerde artikelen;

09-06: Dijsselbloem miste info NS

09-06: Dijsselbloem naïef over NS

05-06: Commissie gaat in beraad

Arriva: concessie NS uit 2011 in strijd met aanbestedingsrecht

NRC 11.06.2015 Arriva, dochteronderneming van Deutsche Bahn, gaat de concessie die aan NS is verleend voor gecombineerde exploitatie van de hogesnelheidslijn en die van het hoofdrailnet, juridisch aanvechten. Volgens Arriva is die concessie, verleend in 2011, in strijd met het aanbestedingsrecht en Europese regelgeving over staatssteun. Bestuursvoorzitter Anne Hettinga zei dat in zijn verhoor voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

Arriva dong in 2001 mee naar de concessie van de hogesnelheidstrein, maar werd afgewezen omdat haar bod van 100 miljoen per jaar door het ministerie van Verkeer en Waterstaat te laag werd bevonden. NS bood indertijd 178 miljoen euro. Maar dat bod van NS werd in de jaren daarna ‘afgepeld’, volgens Hettinga. Uiteindelijk kreeg NS in 2011 van toenmalig minister Schultz een concessie waarbij NS 101 miljoen euro moest betalen voor de hogesnelheidslijn en 80 miljoen voor het hoofdrailnet. LEES VERDER

Lees meer;

2013  EU onderzoekt staatssteun van Nederlandse overheid aan NS › 

2012 Hsl was al voorbestemd voor NS

2011 Arriva dreigt met claim over hsl

2011 Arriva dreigt met claim over hsl – ‘NS beloond voor wanbeleid’ › 

2013 Het Nederlandse spoor zit op slot

Topman Fyra-bouwer: onze trein was perfect in orde›

NRC 11.06.2015 AnsaldoBreda treft geen enkele blaam. De Fyra was een prima trein, met slechts enkele “banale probleempjes” die door ‘finetuning’ eenvoudig hadden kunnen worden opgelost. Het stopzetten van de Fyra is een onbegrijpelijke beslissing van NS en de Nederlandse staat, waardoor Nederlandse reizigers nu geen hogesnelheidstrein hebben. LEES VERDER›

Een overzicht van alles wat tot nu toe is besproken tijdens de verhoren in ons speciale Fyra-dossier.

Lees in nrc.nextEn nu mag híj zijn Fyra-verhaal doen

Lees meer;

12 JUN Mansveld informeerde Kamer eenzijdig over Fyra ›

VANDAAG Het komt wel goed, dacht iedereen

5:30 De grande finale van het Fyra-debacle in drie etappes en vier wijze lessen

VANDAAG En, hadden de verhoren zin?

12 JUN ‘Fyra had alleen wat banale probleempjes’

‘NS werd voorgetrokken door ministerie’

Trouw 11.06.2015 De NS is stelselmatig voorgetrokken bij het treinvervoer op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid. Dat komt door de nauwe banden tussen de NS en het ministerie van Verkeer en Waterstaat, dat beslist wie er over het spoor mag rijden. Andere partijen hebben geen gelijke kansen gehad.

Dat zei Anne Hettinga, bestuursvoorzitter van Arriva Nederland, tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Vervoerder Arriva bood samen met de Duitse spoorwegen Deutsche Bahn op het binnenhalen van het treinvervoer over de hogesnelheidslijn, maar de opdracht ging naar NS, dat met een torenhoog bedrag van 178 miljoen euro was gekomen.

Hettinga viel bijna van zijn stoel toen hij hoorde van dit bod. Het zou onherroepelijk leiden tot een faillissement van de vervoerder, omdat het geld niet terug te verdienen was. Zelfs de ondergrens van 100 miljoen die Verkeer en Waterstaat had gesteld bij de aanbesteding, noemde Hettinga niet realistisch.

Na onderhandelingen ging de NS uiteindelijk veel minder dan 178 miljoen betalen om over de HSL-Zuid te mogen rijden. Voor Hettinga was dat het begin van een aantal voorvallen waaruit bleek dat de NS en het ministerie te innig met elkaar verstrengeld waren. Toen HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn, in 2010 failliet dreigde te gaan, kwam Arriva met een eigen plan voor treinvervoer op de HSL. Maar dat verdween van de ene dag op de andere in de prullenmand, aldus Hettinga, terwijl de HSA werd gered.

Op de hogesnelheidslijn zou de flitstrein Fyra gaan rijden, maar die was veel te laat klaar en moest na een paar weken alweer van het spoor omdat er veel mis mee was. De enquêtecommissie zoekt uit hoe het zover heeft kunnen komen.

Verwant nieuws;

‘NS werd voorgetrokken’

Telegraaf 11.06.2015  De NS is stelselmatig voorgetrokken bij het treinvervoer op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid. Dat komt door de nauwe banden tussen de NS en het ministerie van Verkeer en Waterstaat, dat beslist wie er over het spoor mag rijden. Andere partijen hebben geen gelijke kansen gehad.

Dat zei Anne Hettinga, bestuursvoorzitter van Arriva Nederland, tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Vervoerder Arriva bood samen met de Duitse spoorwegen Deutsche Bahn op het binnenhalen van het treinvervoer over de hogesnelheidslijn, maar de opdracht ging naar NS, dat met een torenhoog bedrag van 178 miljoen euro was gekomen.

Hettinga viel bijna van zijn stoel toen hij hoorde van dit bod. Het zou onherroepelijk leiden tot een faillissement van de vervoerder, omdat het geld niet terug te verdienen was. Zelfs de ondergrens van 100 miljoen die Verkeer en Waterstaat had gesteld bij de aanbesteding, noemde Hettinga niet realistisch.

‘NS werd stelselmatig voorgetrokken bij Fyra’

NU 11.06.2015 De NS is stelselmatig voorgetrokken bij het treinvervoer op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid. Dat komt door de nauwe banden tussen de NS en het ministerie van Verkeer en Waterstaat, dat beslist wie er over het spoor mag rijden.

Andere partijen hebben geen gelijke kansen gehad.

Dat zei Anne Hettinga, bestuursvoorzitter van Arriva Nederland, tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Vervoerder Arriva bood samen met de Duitse spoorwegen Deutsche Bahn op het binnenhalen van het treinvervoer over de hogesnelheidslijn, maar de opdracht ging naar NS, dat met een torenhoog bedrag van 178 miljoen euro was gekomen.

Zie ook: Enquêtecommissie Fyra: het moddergooien is begonnen

Nauwe banden

Na onderhandelingen ging de NS uiteindelijk veel minder dan 178 miljoen betalen om over de HSL-Zuid te mogen rijden. Voor Hettinga was dat het begin van een aantal voorvallen waaruit bleek dat de NS en het ministerie te nauwe banden met elkaar hadden.

Zie ook: Geschiedenis van de Fyra in Nederland in zeven video’s

Verwerpelijk 

Na het debacle met de Fyra kreeg de NS de gelegenheid alternatief vervoer te regelen, maar Arriva kwam toen ook met een eigen plan dat volgens Hettinga veel beter had uitgepakt voor de reiziger. “Tot mijn grote teleurstelling werd het achteloos terzijde gelegd. Het was het zoveelste bewijs van de veel te grote verstrengeling van ministerie en NS.”

Lees meer over: Fyra Fyra-enquete

Gerelateerde artikelen;

‘Fyra-treinen waren perfect in orde’  update: 14:40

In 60 seconden: De Fyra, van idee tot ondergang  

Voormalig NS-topman Huges niet verhoord over Fyra 

‘Intrekken overeenkomst HSL was optie’ 

Fyrabouwer geeft NS de schuld van ‘opstartproblemen’

VK 11.06.2015 Maurizio Manfellotto kan nog altijd niet begrijpen wat zich in de hoofden van de NS-directie heeft afgespeeld toen zij besloot zijn flitstreinen terug te sturen naar Italië. Zeker nu hij weet dat juristen van de NS de kans om het geld voor de treinen via de rechter terug te krijgen op 30 procent schatten. ‘Ik vind het ongelooflijk dat je als bedrijf zo’n risico neemt.’

Een mogelijke verklaring sluit de topman van Fyrabouwer AnsaldoBreda alvast uit als hij donderdag verschijnt voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Aan de technische staat van zijn treinen kan het niet hebben gelegen. Twaalf onafhankelijke instanties hadden enkele maanden eerder immers alle een positief oordeel over de Italiaanse flitstreinen geveld. De inspectie en de NS incluis. ‘Ik kan niet geloven dat ze allemaal hun handtekening zouden zetten als de treinen niet zouden voldoen.’

Fyra-dossier

De hoofdrolspelers van het Fyra-debacle leggen tussen 18 mei en 12 juni verantwoording af aan de parlementaire enquêtecommissie. De droom om een trein met hoge snelheid tussen Nederland en België te laten rijden, resulteerde in een Italiaanse trein die tijdens het testen al uit elkaar viel. Het kostte miljarden. In dit dossier alles over het Fyra-fiasco.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Waarom sloot NS deal met Italianen?

Laatste verhoren Fyra-enquête: dit moet u weten

NS moest wachten met openbaar maken Fyra-besluit

‘Fyra-treinen waren perfect in orde’

NU 11.06.2015 De Fyra-treinen waren perfect in orde, stelt de topman van de Italiaanse treinbouwer en V250-fabrikant AnsaldoBreda Maurizio Manfellotto donderdag tegenover de enquêtecommissie Fyra.

Volgens hem presteerden de treinen, toen ze in 2012 eindelijk in dienst werden genomen, steeds beter. De bestaande problemen waren een kwestie van finetuning. “De trein was perfect in orde”.

Na een paar weken vonden NS en het Belgische spoorbedrijf NMBS na het van de trein vallen van een afdekplaat echter dat de problemen zo groot waren dat er weer met de V250-treinen werd gestopt.

Manfellotto begreep hier niets van. Volgens hem waren de treinen door alle keuringsinstanties goedgekeurd. “Als er zoveel problemen waren, waarom werden ze dan door alle instanties goedgekeurd?”

Zie ook: De vijf meest kardinale fouten in het Fyra-proces

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

Voormalig NS-topman Huges niet verhoord over Fyra 

‘Fyra-debacle kostte NS 770 miljoen’

‘Reiziger is nu beter af’

Telegraaf 11.06.2015  Het aanbod van treinvervoer vanaf Amsterdam richting Brussel sluit straks beter aan bij de wensen van de reizigers dan de oorspronkelijke plannen met de hogesnelheidslijn in 2000. Dat zei Merel van Vroonhoven, tot vorig jaar directielid van de NS, donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

De commissie onderzoekt waarom de Fyra pas na lange vertraging ging rijden en al snel weer van het spoor moest omdat er van alles aan mankeerde. Als het alternatieve vervoer voor de Fyra beter uitpakt voor de reiziger, is er dan vijftien jaar gewerkt aan vervoer waar niemand op zit te wachten, vroeg commissievoorzitter Madeleine van Toorenburg zich af. „Dat sloot niet meer aan op de wensen van deze tijd”, antwoordde Van Vroonhoven.

‘Fyra kan alsnog op HSL’

Telegraaf 11.06.2015  Het zou het meest voor de hand liggen dat de Fyra alsnog op de hogesnelheidslijn gaat rijden. „Het zou een rechtvaardige zaak zijn”, zei Maurizio Manfellotto, topman van Fyra-bouwer AnsaldoBreda, donderdag na afloop van zijn verhoor door de enquêtecommissie Fyra.

De commissie zoekt uit waarom de omstreden flitstrein veel te laat klaar was en door ernstige mankementen al snel weer van het spoor verdween. De Fyra-treinen gingen vervolgens terug naar de fabriek van AnsaldoBreda in Italië. De fabrikant wil de treinen weer verkopen, maar is die nog niet kwijtgeraakt.

Volgens Manfellotto zijn de treinen geschikt om te rijden. Het is volgens hem ook de goedkoopste optie voor treinvervoer over de hogesnelheidslijn.

‘Fyra reed te hard door sneeuw’

Telegraaf 11.06.2015 De Fyra die een afdekrooster verloor, reed te hard en was niet goed ontdaan van ijs. Als de machinist zich had gehouden aan de regels voor rijden onder winterse omstandigheden, was er niks misgegaan met de trein. Het verlies van de plaat was directe aanleiding om de Fyra van het spoor te halen.

Volgens Maurizio Manfellotto, sinds 2011 topman van Fyra-bouwer AnsaldoBreda, kende het personeel op de trein de normen voor rijden door sneeuw en ijs niet eens. Hij zei dat donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Die onderzoekt waarom de flitstrein Fyra veel te laat ging rijden en al snel weer verdween van de hogesnelheidslijn HSL-Zuid omdat er van alles aan mankeerde.

De commissie hield Manfellotto voor dat de Thalys in dezelfde periode, half januari 2013, wel met 300 kilometer per uur reed, maar volgens de topman was daar geen sprake van. Volgens hem verloor een trein van een andere producent ook een rooster. „Het is overduidelijk dat dit soort fenomenen zich kunnen voordoen in dit soort omstandigheden.”

Manfellotto noemde het een „enorm grote fout” dat de NS de Fyra stilzette. „Ze hadden heel goed door kunnen rijden. Dan had nu een uitstekende vloot op een perfecte manier rondgereden.” Volgens hem deden er zich slechts „banale probleempjes” voor en was de veiligheid niet in het geding.

Fyra-bouwer klaagt

Telegraaf 11.06.2015 De opdrachtgever voor de bouw van de omstreden flitstrein Fyra ontbrak het aan deskundigheid en ervaring om samen met fabrikant AnsaldoBreda een geheel nieuwe trein te bouwen. NS-dochter NSFSC, die de snelle treinen bestelde, was „absoluut incompetent en niet coöperatief”.

Dat zei Maurizio Manfellotto, sinds 2011 topman van Fyra-bouwer AnsaldoBreda, donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Die onderzoekt waarom de flitstrein Fyra veel te laat ging rijden en al snel weer verdween van de hogesnelheidslijn HSL-Zuid omdat er van alles aan mankeerde.

Volgens Manfellotto hoefde de Fyra geen probleem te zijn. „De trein was perfect in orde.” Er zouden alleen nog technische zaken zijn die nog beter moesten worden afgestemd. Hij zegt dat er grote druk op de productie stond en dat er veel te weinig tijd was om de trein te testen. „Het is nog knap dat wij die trein zo snel hebben kunnen leveren.” Dat de Fyra al een paar weken na de start op de HSL-Zuid alweer van het spoor moest, schrijft de AnsaldoBreda-topman toe aan slecht onderhoud.

http://images0.tcdn.nl/binnenland/article24104306.ece/BINARY/d/Fyra+AnsaldoBreda+ANP.JPG
Weerwoord Fyra-fabrikant

Telegraaf 11.06.2015 Het Italiaanse bedrijf AnsaldoBreda krijgt donderdag de kans om een weerwoord te geven op alle kritiek die de bouwer van de falende Fyra-treinen over zich heen heeft gekregen. President-directeur Maurizio Manfellotto mag zijn zegje doen als de parlementaire commissie Fyra hem verhoort.

De Fyra moest gaan rijden op de hogesnelheidslijn, maar moest er door allerlei ernstige gebreken begin 2013 alweer snel de brui aan geven. Tijdens de verhoren van de commissie wezen veel beschuldigende vingers naar de Italianen, die er in hun fabriek een rommeltje van zouden hebben gemaakt en steeds weer dezelfde fouten maakten. De treinen waren ook vijf jaar te laat klaar. Ze zaten nog vol met fouten toen ze uit de fabriek kwamen, stelden getuigen die voor de commissie verschenen.

Maar andere betrokken stelden dat AnsaldoBreda aan een onmogelijke opdracht was begonnen: de geheel nieuwe trein had nooit in de beschikbare tijd gebouwd kunnen worden.

Gerelateerde artikelen;

10-06: ‘Intrekken deal HSL was optie’

10-06: Fyra kostte NS bijna 800 miljoen

10-06: ‘NS mocht HSA niet zelf redden’

08-06: NS keek in 2010 naar contract

08-06: NS mag gewoon bieden

05-06: AnsaldoBreda weer de gebeten hond

05-06: Commissie gaat in beraad

05-06: ‘Hulp bouw Fyra afgewezen’

Huges niet verhoord over Fyra

Telegraaf 10.06.2015 Voormalig NS-topman Timo Huges verschijnt deze week niet als getuige bij de parlementaire enquêtecommissie Fyra. In zijn plaats verhoort de commissie zijn tijdelijke plaatsvervanger Engelhardt Robbe, de financiële man binnen de NS-directie.

Dat heeft de enquêtecommissie woensdag laten weten. De commissie was wel van plan om Huges te verhoren, maar de topman stapte vorige week op wegens zijn betrokkenheid bij malversaties met aanbesteding van openbaar vervoer in Limburg.

Robbe verscheen woensdag ook al voor de enquêtecommissie die onderzoekt waarom de Fyra een flop werd. De trein had op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid moeten gaan rijden, maar hield er kort na de start alweer mee op omdat er van alles mis was met de trein.

Gerelateerde artikelen;

10-06: ‘Intrekken deal HSL was optie’

10-06: Fyra kostte NS bijna 800 miljoen

10-06: ‘NS mocht HSA niet zelf redden’

‘NS had juridisch geen poot om op te staan tegen AnsaldoBreda’

NRC 10.06.2015 NS zou in juridische procedures tegen Fyra-fabrikant AnsaldoBreda nauwelijks kansen hebben gehad, ondanks het slechte materieel dat de fabrikant sinds eind 2011 had geleverd. Dat zei directeur Financiën & Deelnemingen Wouter Raab van het ministerie van Financiën in zijn verhoor voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

Het terugdraaien van de concessie aan de NS voor exploitatie van de hogesnelheidslijn naar Brussel en Parijs kostte de staat bijna een miljard euro, maakte Schultz destijds al schoorvoetend bekend. NS moest 166 miljoen bijpassen, de ministeries van Financiën en Infrastructuur en Milieu hoestten de resterende miljard euro op, aldus Raab.

FYRA-VERHOREN

Tot en met vrijdag worden in totaal 40 getuigen onder ede gehoord door de enquêtecommissie, om zo te weten te komen hoe het hsl-project zo kon mislukken. Eerder vandaag was Engelhardt Robbe, sinds 2010 financieel directeur bij NS, op bezoek.

Het was de bedoeling dat Timo Huges, de vorige week opgestapte topman van NS, vrijdag zou langskomen. Dat gaat niet door. In plaats daarvan is Robbe, die tijdelijk waarneemt voor Huges als CEO, nogmaals opgeroepen. LEES VERDER

Meer weten over de uitkomsten tot nu toe van de enquêtecommissie? Lees ons dossier over het Fyra-debacle

Lees meer;

12:12 Schikking NS met Fyra-fabrikant minder gunstig dan voorgesteld ›

VANDAAG Oppositie verwijt kabinet te laat ingrijpen bij wangedrag van NS

6 JUN NS-topman Huges wist wat er misging, en dus moet hij weg

2013 NS bevestigt het einde van de Fyra – ‘trein is niet betrouwbaar’ ›

2013 De NS is er inmiddels ook achter: dit is niks

NS moest wachten met openbaar maken Fyra-besluit

VK 10.06.2015 Vandaag bij de Fyra-verhoren: NS verwachtte de Fyra-rechtszaak te verliezen en Jeroen Dijsselbloem gebood de NS te wachten met het bekendmaken van het stoppen met de Fyra.

De NS en de Belgische spoorwegmaatschappij NMBS wilden op 31 mei 2013 aanvankelijk gelijktijdig bekend maken te stoppen met de Fyra. Minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën gebood de NS echter te wachten het besluit wereldkundig te maken.

Reconstructie

Wat weten we al over het Fyra-debacle en op welke vragen moet de enquêtecommissie nog antwoord geven? Lees het in deze reconstructie.

‘Intrekken deal HSL was optie’

Telegraaf 10.06.2015  De Nederlandse Spoorwegen hadden na het falen van de Fyra het vervoer op de hogesnelheidslijn kwijt kunnen raken omdat ze hun beloftes niet hadden waargemaakt. Maar dat had veel geld gekost en de reiziger was er niet beter van geworden. De NS kreeg nog een laatste kans om alternatief treinvervoer te regelen.

„We zaten er niet om de NS te beschermen”, zei Wouter Raab, hoge ambtenaar bij het ministerie van Financiën, woensdag tegen de parlementaire enquêtecommissie. Die onderzoekt waarom de flitstrein Fyra veel te laat ging rijden en al snel weer verdween van de hogesnelheidslijn HSL-Zuid omdat er van alles aan mankeerde.

Gerelateerde artikelen;

10-06: Fyra kostte NS bijna 800 miljoen

10-06: ‘NS mocht HSA niet zelf redden’

09-06: Kamer praat over NS-debacle

‘Fyra-debacle kostte NS 770 miljoen’

NU 10.06.2015 De Nederlandse Spoorwegen zijn voor zo’n 770 miljoen het schip in gegaan door het mislukte project met de hogesnelheidstrein Fyra.

Dat stelde de enquetecommissie Fyra woensdag tegenover directielid Engelhardt Robbe.

Hij was de laatste jaren financieel directeur en sinds het vertrek van topman Timo Huges, afgelopen vrijdag, algemeen directeur.

Robbe erkende dat dit bedrag kon kloppen, maar tekende er wel bij aan dat dan werd uitgegaan van de situatie vanaf het begin. Toen bleek dat Fyra-uitbater HSA, een dochter van NS, financieel in de problemen kwam is de “business case” aangepast.

Zie ook: De vijf meest kardinale fouten in het Fyra-proces

Lees meer over: Fyra

Fyra kostte NS bijna 800 miljoen

Telegraaf 10.06.2015 De flop met de omstreden snelle trein Fyra heeft de NS sinds de ondertekening van het contract in 2001 bijna 800 miljoen euro gekost. Het besluit om in 2013 te stoppen met de Fyra kostte de NS 340 miljoen, maar doorgaan met de rammelende trein zou nog duurder zijn uitgevallen.

Dat stelde Engelhardt Robbe, financiële man binnen de NS-directie, woensdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De omstreden flitstrein Fyra zou gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, maar was veel te laat klaar en moest na een paar weken alweer van het spoor omdat er veel mis mee was. De enquêtecommissie zoekt uit hoe het zover heeft kunnen komen.

De NS stond voor honderden miljoenen garant voor verliezen van dochterbedrijf HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn. Op de aanschaf van de Fyra-treinen, die teruggingen naar de Italiaanse fabrikant AnsaldoBreda, leed de NS een verlies van 88 miljoen. De spoorwegen meldden destijds in een persbericht dat ze ook nog maximaal 21 miljoen zouden krijgen als AnsaldoBreda erin zou slagen de geretourneerde Fyra-treinen weer door te verkopen. De enquêtecommissie wees Robbe erop dat de NS toen niet meldde dat dit pas gold vanaf de zevende trein die de Italianen alsnog zouden slijten.

Gerelateerde artikelen;

10-06: ‘NS mocht HSA niet zelf redden’

09-06: Kamer praat over NS-debacle

08-06: ‘Nadenken over cultuur rond NS’

08-06: NS mag gewoon bieden

Schikking NS met Fyra-fabrikant minder gunstig dan voorgesteld

NRC 10.06.2015 De schikking die de NS vorig jaar trof met treinfabrikant AnsaldoBreda over de afgedankte Fyra-treinen blijkt minder gunstig dan voorgesteld. NS krijgt pas geld terug vanaf het moment dat AnsaldoBreda de zevende trein verkoopt. Dat bleek vanochtend bij het verhoor van Engelhardt Robbe, sinds 2010 financieel directeur bij NS, voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

VORIG JAAR ZEI HUGES NOG…

“Als AnsaldoBreda erin slaagt om die treinstellen alsnog door te verkopen, krijgt de NS daar ook een deel van”, zei voormalig NS-topman Timo Huges vorig jaar in een interview met NRC HandelsbladLEES VERDER

Lees meer;

17:44 ‘NS had juridisch geen poot om op te staan tegen AnsaldoBreda’ ›

5 JUN Voormalig topman: NMBS profiteerde in Fyra-debacle ›

6 JUN De man die klem raakte – of was hij toch oneerlijk?

2 JUN Treinen te vroeg de fabriek uitgegaan

2013 NS bevestigt het einde van de Fyra – ‘trein is niet betrouwbaar’ ›

‘NS mocht HSA niet zelf redden’

Telegraaf 10.06.2015 De Nederlandse Spoorwegen mochten geen extra geld steken in de noodlijdende dochter HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn. Het zou op juridische problemen stuiten als de NS „goed geld in kwaad geld“ had gestopt.

Dat zei Engelhardt Robbe, financiële man binnen de NS-directie, woensdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. In 2010 waarschuwde de NS de overheid voor een dreigend faillissement van HSA, dat jaarlijks veel geld aan de staat moest betalen om op de hogesnelheidslijn te mogen rijden. Zelf bijspringen, mocht dus niet, zei Robbe, maar de enquêtecommissie toonde zich niet overtuigd van juridische obstakels om geld in de NS te stoppen.

Gerelateerde artikelen;

08-06: NS keek in 2010 naar contract

05-06: Onderhoud Fyra was een drama

04-06: ‘HSA: liever andere fabrikant’

04-06: ‘Geen ruimte voor alternatief Fyra’

03-06: Inspectie Fyra op afstand

Dijsselbloem: geen snelle verandering

Telegraaf 09.06.2015 Minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën wil de integriteit bij de NS verbeteren en gaat daarom naar de structuur van het bedrijf kijken. Maar daarin zal niets op de korte termijn veranderen, zei hij dinsdag in een debat over de fraude bij de aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg.

Vooral Betty de Boer van de VVD vindt dat er diepgaand onderzoek moet komen of de stations van de NS kunnen worden afgesplitst. Maar een snelle wijziging ziet het kabinet niet zitten. Dan krijgen we over tien jaar hierover een parlementaire enquête, aldus de bewindsman. „Ik wil het goed doordenken.”

Gerelateerde artikelen;

09-06: Dijsselbloem miste info NS

09-06: Dijsselbloem naïef over NS

Dijsselbloem miste info NS

Telegraaf 09.06.2015 De NS-top had minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën in zijn rol als aandeelhouder van NS eerder moeten informeren over de malversaties bij een aanbesteding in Limburg. Dijsselbloem zei dat dinsdag zelf in een Kamerdebat over de fraude binnen NS.

Ook de raad van commissarissen van NS werd door de NS-top „veel te laat en onvolledig” geïnformeerd. Dat Dijsselbloem zelf zo laat werd ingelicht heeft zijn vertrouwen in NS-topman Timo Huges aangetast, zei hij. Huges stapte afgelopen vrijdag op.

Dijsselbloem zei verder dat het ministerie van Economische Zaken en staatssecretaris Wilma Mansveld (Spoor) wel deels eerder (in maart) waren ingelicht door de Autoriteit Consument & Markt (ACM). Maar die informatie kregen ze vertrouwelijk van de ACM en mochten ze niet delen met het ministerie van Financiën.

Gerelateerde artikelen;

09-06: ‘Onderzoek naar dubbele pet’

09-06: Dijsselbloem naïef over NS

Opinie: Enquêtecommissie Fyra mislukt omdat ze politiek is

NRC 09.06.2015 Politici kunnen slecht op zichzelf reflecteren. Beter om de commissie te bemensen met rechters, journalisten en wetenschappers die getraind zijn in waarheidsvinding en lessen trekken, meent Mendel Giezen (gepromoveerd op besluitvorming infrastructuur).

Hoewel oud-NS-directeur Frits Marckmann zich op radiostation BNR wat ongenuanceerd uitliet over de parlementaire enquêtecommissie Fyra (,,vooringenomen, eenzijdig”), raakt hij wel de kern. Dit soort politieke commissies zijn namelijk niet gericht op structureel te leren, maar op zwartepieten en politieke rekeningen vereffenen.

Interessant voor de politiek, maar het leidt niet tot structurele verbeteringen. De parlementaire enquêtecommissie zou moeten doen waar politici helaas niet goed in zijn: kritiek leveren op zichzelf, de pers en de kiezers. De gebreken of onvermogens van deze drie partijen zullen helaas onderbelicht blijven in de enquête.

‘Tweede Kamer is steeds buiten besluitvorming gehouden rond HSL’

NRC 08.06.2015 Opeenvolgende kabinetten hebben vanaf 2002 geprobeerd om de Tweede Kamer zoveel mogelijk buiten de besluitvorming over de hogesnelheidslijn van Amsterdam naar Brussel te houden. Informatie werd mondjesmaat of helemaal niet verstrekt. Dat zei het Tweede Kamerlid Arie Slob in zijn verhoor voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra vandaag.

Als individuele parlementariërs een eigen koers probeerden te varen en een meerderheid achter zich dreigden te krijgen, werd het debat ‘Chefsache’ en opgetild naar partijpolitiek en coalitieniveau getuigde Slob.

Slob was ook lid van de parlementaire onderzoekscommissie Infrastructurele Projecten die in 2004 onder meer onderzoek deed naar de aanleg van de hogesnelheidslijn van Amsterdam naar Parijs en daarna woordvoerder voor de ChristenUnie over openbaar vervoer en verkeer.  LEES VERDER

Lees meer

21 MEI De carrière van Tineke Netelenbos in drie verhoren

21 MEI Ah, daar is Tineke weer

21 MEI Over verhoren hoef je haar niets te vertellen

18 MEI Netelenbos als enige tegen aanbesteding HSL – Kok verscheurde haar brief ›

28 MEI Peijs zou hsl-vervoer nooit hebben aanbesteed – ‘bod NS onmogelijk’ ›

NS-directie hield vertrouwen in slagen Fyra›

NRC 08.06.2015  De NS-directie had tot aan de start van de commerciële dienstregeling van de Fyra tussen Amsterdam en Brussel, in december 2012, vertrouwen in de trein. In de loop van 2012 waren er veel signalen dat de V250-trein van fabrikant AnsaldoBreda uit Italië onbetrouwbaar was, maar voor de NS-directie waren die signalen onvoldoende overtuigend. “Geen van de twaalf instanties die bij het keuren en toelaten van de trein was betrokken hees de rode vlag.”

Dat zei Merel van Vroonhoven vanochtend tijdens haar verhoor door de parlementaire enquêtecommissie over de Fyra. Van Vroonhoven, nu bestuursvoorzitter van Autoriteit Financiële Markten, was lid van de NS-directie van augustus 2009 tot april 2014 en namens NS aandeelhouder van HSA, de NS-dochter die de Fyra exploiteerde en verantwoordelijk was voor het vervoer.

Lees meer;

5 JUN NS was al in 2006 op de hoogte van wanpraktijken bij AnsaldoBreda ›

2 JUN ‘Fabrikant stuurde de Fyra te vroeg fabriek uit’

4 JUN Inspectie: op papier was alles in orde

4 JUN ‘Advies van ProRail om Fyra niet te laten rijden werd genegeerd’ ›

3 JUN Inspecteur: vergunning Fyra-treinen volledig terecht afgegeven ›

Slob hekelt ‘omfloerste’ informatievoorziening Fyra

NU 08.06.2015 ChristenUnie-leider Arie Slob vindt dat de afgelopen kabinetten in het hele Fyra-proces de Kamer vaak ‘omfloerst’ en ‘via bezweringsformules’ heeft geïnformeerd over de voortgang.

Dat zei hij maandag tegen de enquêtecommissie Fyra. Slob was jarenlang woordvoerder infrastructuur en was lid van een onderzoekscommissie naar infrastructuurprojecten.

Volgens hem was al snel na de aanbestedingsprocedure, begin jaren 2000, duidelijk dat het bod van NS te hoog was geweest.

Zie ook: De vijf meest kardinale fouten in het Fyra-proces

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

‘NS-directie was niet op de hoogte van zorgen Fyra’

VK 08.06.2015 De NS-directie was bij de aanvang van de dienstregeling met de Fyra niet op de hoogte van de zorgen die leefden bij eigen medewerkers en spoorbeheerder ProRail. ‘Voor ons waren er geen signalen of rode vlaggen dat we niet zouden kunnen beginnen.’

Dit zegt voormalig NS-directielid Merel van Vroonhoven tijdens haar verhoor voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Uit het verhoor doemt het beeld op van een NS-directie die onvoldoende in staat is de regie te voeren over de talloze NS-dochters die de exploitatie van de hogesnelheidslijn samen tot een goed einde te brengen.

Reconstructie

Wat weten we al over het Fyra-debacle en op welke vragen moet de enquêtecommissie nog antwoord geven? Lees het in deze reconstructie.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Hoe de verhoudingen tussen NS en de staat zijn verziekt

Fyra-verhoren: ‘Die bodemplaat, dat was het nekschot’

Fyra-verhoren: spoorbedrijven ieder voor zich

‘Nadenken over cultuur rond NS’

Telegraaf 08.06.2015  De Tweede Kamer moet goed nadenken over de cultuur van liberalisering, die mede aan de basis stond van de latere fouten die NS heeft gemaakt in het Fyra-project.

ChristenUnie-Kamerlid Arie Slob zei dat maandag voor de parlementaire enquêtecommissie, die onderzoek doet naar het debacle rond de flitstrein Fyra. Slob was in 2004 al lid van een Kamercommissie die onderzoek deed naar megaprojecten in de infrastructuur.

Slob zei in zijn verhoor dat de NS in het Fyra-project veel fouten heeft gemaakt. „Maar ze zaten in een cultuur van liberaliseren en privatiseren, er was zelfs sprake van een beursgang. Dat heeft bij de NS krachten losgemaakt: ze moesten in een goede positie komen met het hoofdrailnet en met een internationale verbinding als de hogesnelheidslijn. Dat leidde tot een bieding die veel te hoog was. Hoe die onderliggende cultuur later zo ontspoord is, daar moeten we denk ik echt goed over nadenken”, aldus Slob.

NS keek in 2010 naar opzeggen Fyra-contract

NU 08.06.2015 De directie van de Nederlandse Spoorwegen bekeek in het voorjaar van 2010 al of het contract met de Italiaanse treinbouwer AnsaldoBreda voor de Fyra-treinen kon worden opgezegd.

Dat zegt Merel van Vroonhoven maandag voor de parlementaire enquêtecommissie, die onderzoek doet naar het debacle rond de de flitstrein Fyra. Van Vroonhoven was in die tijd als lid van de NS-directie verantwoordelijk voor het Fyra-project.

Volgens Van Vroonhoven was het ”heel moeilijk” geweest, maar het contract had uiteindelijk wel ontbonden kunnen worden. Een echt alternatief voor de Italiaanse Fyra-treinen was er evenwel niet, dus werd het contract toch niet ontbonden.

Volgens haar was het een “ondenkbaar scenario” dat de problemen zo groot waren dat de treinen niet meer ingezet konden worden.

Zie ook: De vijf meest kardinale fouten in het Fyra-proces

Meerstadt

Eerder zei oud-NS-directeur Bert Meerstadt tegenover de enquêtecommissie al dat het mogelijk was eerder te stoppen met AnsaldoBreda.

Lees meer over: Fyra

NS keek in 2010 naar contract

Telegraaf 08.06.2015 In de jaren voor de flitstrein Fyra in december 2012 ging rijden, hees niemand de rode vlag over de vele problemen die er waren. Dat zei Merel van Vroonhoven maandag voor de parlementaire enquêtecommissie, die onderzoek doet naar het debacle rond de hogesnelheidstrein. Van Vroonhoven was van 2009 tot 2014 lid van de NS-directie en medeverantwoordelijk voor het Fyra-project.

Volgens Van Vroonhoven waren in Nederland en België twaalf instanties betrokken bij de Fyra en de hogesnelheidslijn tussen Amsterdam en Brussel. Voortdurend was het oordeel van de experts dat het op veel fronten moeizaam ging, maar dat het verantwoord was om door te gaan.

Fyra-debacle gevolg van gebrek aan draagvlak voor privatisering van NS

VK 05.06.2015 Commercieel denken implanteer je niet zomaar in mensen die anders denken over openbaar vervoer.De slotconclusie van de parlementaire enquête naar het Fyra-debacle staat wel zo’n beetje vast. De belangrijkste politici en bestuurders zijn de afgelopen weken voor de commissie verschenen. Deze week komt nog het toezicht op de bouw, de certificering en de toelating van de Fyra tot het Nederlandse spoor aan bod, de start van de commerciële dienstregeling en de samenwerking met de Belgische Spoorwegen. Het zal ongetwijfeld nog smeuïge details opleveren. Maar het verhaal is op hoofdlijnen wel duidelijk.

De chronologie van gebeurtenissen beslaat zo’n 25 jaar. Het politiek denken over marktsuperioriteit begon met Reaganomics. In 1991 werd de EU-richtlijn aangenomen over de scheiding van de administratie van infrastructuur en exploitatie bij spoorwegen. In dit decennium werden juridische veranderingen doorgevoerd bij de Nederlandse Spoorwegen, de zogenaamde verzelfstandiging van de NS, die erop neer kwamen dat het geïntegreerde staatsbedrijf van de spoorwegen werd gesplitst in twee staatsbedrijven, het latere ProRail voor de infrastructuur en de nieuwe NS voor het treinverkeer, waarbij concurrentie om het treinverkeer mogelijk werd gemaakt.

MEER;

De ene inspecteur vindt Fyra prima, de andere ziet fouten

Stoppen is een hele kunst

Marktwerking op het spoor ‘moeder van al het kwaad’

Fyra-verhoren: ‘Die bodemplaat, dat was het nekschot’

VK 05.06.2015 Een dag voordat de voormalige baas van de Belgische spoorwegen NMBS, Marc Descheemaecker, op 31 mei 2013 bekend maakte dat de NMBS zou stoppen met de Fyra, had de Nederlandse NS dat besluit al genomen. Dat zei Descheemaecker vandaag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra , die het debacle van die hogesnelheidstrein onderzoekt.

Die bodemplaat, dat was het nekschot, aldus Marc Descheemaecker

De presentatie van Descheemaecker destijds schoot Nederlandse politici waaronder met name minister van Financiën Dijsselbloem volledig in het verkeerde keelgat. Nederland, dat nog probeerde uit te vogelen wat de consequenties zouden zijn van het stoppen met de Fyra, voelde zich door de Belg voor het blok gezet. Die liet met ‘een paar fotootjes’ zien hoe gevaarlijk de ‘de trein van de hel’ was. In een powerpoint toonde Descheemaecker een horrorshow op treinwielen met verbrande accu’s, loszittende delen, sneeuwhopen tussen de elektrische bedrading en roestplekken op de treinassen.

GERELATEERDE ARTIKELEN

Dijsselbloem haalt uit naar opgestapte NS-topman Huges

Enquêtecommissie Fyra beraadt zich over verhoor Huges

NU 05.06.2015 De parlementaire enquêtecommissie Fyra beraadt zich over het geplande verhoor van de opgestapte NS-topman Timo Huges. Dat heeft een woordvoerder van de enquêtecommissie vrijdag laten weten.

Hij staat nog wel op de lijst met getuigen voor komende week, maar het is nog de vraag of hij ook echt moet komen.

De commissie had van hem willen horen hoe het nu verder gaat met de treinverbinding tussen Amsterdam en Brussel.

De NS-topman stapte vrijdag op vanwege het gerommel bij de NS rond de aanbesteding van het openbaar vervoer in Limburg. Minister van Financiën, Jeroen Dijsselbloem, gaat onderzoeken of er aangifte tegen Huges wordt gedaan.

Zie ook: NS-topman Huges stapt op na mogelijke fraude aanbesteding ov Limburg

Flop

De commissie zoekt uit waarom de flitstrein Fyra, die zou gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, een flop werd. De Fyra was veel te laat klaar en moest na een paar weken alweer van het spoor omdat er veel mis mee was.

Lees meer over: Fyra Timo Huges

Staat zorgde voor ‘lawine van problemen’ bij Fyra

NU 05.06.2015 De keuzes van de Nederlandse Staat bij de aanbesteding van de hogesnelheidslijn (HSL) zorgden voor een “lawine van problemen”.

Dat zegt de baas van de Belgische spoorvervoerder NMBS Marc Descheemaecker vrijdag tegen de enquêtecommissie Fyra.

De Nederlandse Staat wilde de hogesnelheidslijn los aanbesteden, waardoor de NS in een positie werd gebracht dat ze een hoog bod moesten doen om de aanbesteding te kunnen winnen.

Volgens Descheemaecker was het beter geweest als de spoorlijn gewoon aan de NS was gegund en onderdeel werd van het hoofdnet van de NS. De gekozen route heeft volgens hem “een lawine van probleemoplossing doen ontstaan bij NS”.

De NMBS-topman was de eerste die het zat was met de Fyra-treinen. Al na een paar weken wilde hij in 2013 na aanhoudende problemen af van de hogesnelheidstreinen van AnsaldoBreda. Hij zei destijds het Italiaanse bedrijf “kotsbeu” te zijn.

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

Onderhoudsbaas NS: ‘Geen veilige treinen Fyra-fabriek’

VK 05.06.2015 Arie van As, onderhoudbaas van de NS, maakte zich ergens in 2009 los van een officiële rondleiding door de fabriek van AnsaldoBreda waar op dat moment de Fyra werd gebouwd. Hij keek rond en had vijf minuten nodig voor zijn conclusie: ‘Uit deze fabriek kunnen geen veilige en kwalitatief goede treinen komen.’

Van As, bestuursvoorzitter van onderhoudsbedrijf NedTrain van 2006 tot en met 2010 en in 2013 projectleider van het technische onderzoek naar de Fyra, vertelde vandaag aan de parlementaire enquêtecommissie Fyra hoe hij keer op keer waarschuwde voor het mislukken van de bouw van Italiaanse treinen die over de Nederlandse hogesnelheidslijn zouden gaan rijden.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Fyra-verhoren: ‘Die bodemplaat, dat was het nekschot’

Fyra-commissie hoort Van As

NS was al in 2006 op de hoogte van wanpraktijken bij AnsaldoBreda›

NRC 05.06.2015 De NS was al in 2006 op de hoogte van wanpraktijken in de fabrieken van AnsaldoBreda in Italië. Arie van As, projectmanager Fyra bij het onderhoudsbedrijf NedTrain, zei dat in zijn verhoor voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

Van As bezocht de fabrieken in 2006 en 2009. Beide keren trof hij een chaotische bedrijfsvoering aan. In 2009 was de situatie nog erger dan drie jaar daarvoor. In een gesprek met de projectmanager van AnsaldoBreda kreeg hij te horen dat in 2006 op grote schaal geprobeerd is om slechte technici te vervangen. Maar dat de instroom vanuit de industrie mislukt was omdat goede krachten inmiddels “uit frustratie waren vertrokken”.

Lees meer: 

3 JUN Inspecteur: vergunning Fyra-treinen volledig terecht afgegeven › ECONOMIE

2014 Fyra-debacle bijna afgerond – ‘treinen dit weekend naar Italië’ › BINNENLAND

2013 NS-topman Meerstadt stapt op – ‘ook Nederland stopt met Fyra’ › BINNENLAND

2014 Kapotte Fyra-treinen gaan terug naar Italië

2013 Een ronduit slecht huwelijk tussen Belgische en Nederlandse Spoorwegen

‘Hulp bouw Fyra afgewezen’ Telegraaf 05.06.2015

‘Onderhoud Fyra was dweilen met de kraan open’

NU 05.06.2015 Fabrikant AnsaldoBreda liet na om serieuze tekortkomingen aan de Fyra-treinen te verbeteren. Dat zei Cock Liefting van onderhoudsbedrijf NedTrain vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. ”We moesten het elke keer doen met toezeggingen, maar zagen geen resultaat”, aldus Liefting.

Hij ging bij NedTrain over de Fyra. Onderhoud van de eerste treinen die het Italiaanse AnsaldoBreda leverde was vaak dweilen met de kraan open, erkende hij.

​”Persoonlijk voel ik me in de steek gelaten door AnsaldoBreda. Van het uitblijven van structurele verbeteringen werd ik een beetje moe.

Zie ook: Enquêtecommissie Fyra: het moddergooien is begonnen

Lees meer over: Fyra

Onderhoud Fyra was een dramaTelegraaf 05.06.2015

Oud-NS-topman noemt enquêtecommissie Fyra ‘zelfingenomen’

NU 04.06.2015 De parlementaire enquêtecommissie Fyra stuurt aan op een eindrapport dat het al in het hoofd heeft. Uit de verhoren komt een eenzijdig beeld en er hangt een waan van zelfingenomenheid rond de commissie.

Dat zegt oud-directeur van NS Internationaal en Thalys Nederland Frits Marckmann donderdag tegen BNR.

Hij meent dat de oorzaken van de problemen in het verleden liggen. “De commissie kijkt vooral naar de gevolgschade van de onmogelijke en onnodige aanbesteding.”

Marckmann is een van de tachtig mensen die de afgelopen weken al achtergrondgesprekken voerde met de enquêtecommissie, maar hij werd niet in het openbaar verhoord. Inmiddels is de commissie bezig met openbare verhoren van onder meer voormalig bestuurders. Marckmann noemt de vraagstelling “georkestreerd”.

Zie ook: De vijf meest kardinale fouten in het Fyra-proces

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

‘Fyra had niet moeten rijden’ Telegraaf 04.06.2015

‘Advies van ProRail om Fyra niet te laten rijden werd genegeerd’

NRC 04.06.2015 Het advies van ProRail in juni 2012 aan de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT) was dringend: geef geen vergunning af voor de Fyra, hooguit een tijdelijke. Want er was nog zó veel mis met de treinstellen dat er gevaarlijke situaties op het spoor konden ontstaan. De reactie van de ILT was illustratief voor de wording van het Fyra-drama. ILT gaf die vergunning wél af. ProRail kreeg meer dan een half jaar later, precies op de dag dat de Fyra van het spoor werd gehaald, antwoord. De spoorbeheerder werd niet ontvankelijk verklaard.

Bas Oosthoek, namens ProRail de opstartmanager voor de HSL-lijn en de opsteller van dat advies gaf het in zijn verhoor voor de parlementaire enquetecommissie Fyra als voorbeeld van langs elkaar heen werkende diensten die bij de hogesnelheidslijn betrokken waren. ProRail had maar liefst 13 afwijkingen in de geleverde treinen gevonden die ieder voor zich niet zo ernstig waren, maar bij elkaar opgeteld wel en in ieder geval belastend waren voor de machinist. “We voelden ons onbegrepen”, zei Oosthoek. “Ze vonden ons niet gerechtigd om dat bezwaar in te brengen.”

Ook HSA en NS wisten dat er met onbetrouwbaar materieel gereden zou worden. Dat er onvoldoende testritten waren gedraaid en dat er ernstige gebreken waren geconstateerd. En dat AnsaldoBreda niet in staat zou zijn om die gebreken tijdig te verhelpen. Dat bleek uit het verhoor van toenmalig directievoorzitter, Jan-Willem Siebers van High Speed Alliance, het dochterbedrijf van NS dat verantwoordelijk was voor exploitatie van de Fyra. Toch was datgeen reden om de officiële start van de Fyra uit te stellen.

Volgens Siebers was intern de inschatting dat het om kinderziektes ging. “Uit de testritten kwam naar voren dat het materieel zeer storingsgevoelig en onbetrouwbaar was”, hield het commissielid Bergkamp hem voor. “En heeft u toen niet gedacht: wat doe ik de passagiers en mijn mensen op de trein aan?” HSA gingen uit van een punctualiteit van 80 procent, was de verdediging van Siebers. “En op dat moment was uitstel niet meer mogelijk.”  LEES VERDER

Lees ook: Het grote Fyra-dossier. Krijgen we nog antwoord op deze vragen?

NS wist van begin af aan dat Fyra-materieel onbetrouwbaar was›

NRC 04.06.2015 De NS wist bij de start van de exploitatie van de Fyra-treinen dat het materieel onbetrouwbaar was en dat er geen realistische voorspelling over de vervoersprestatie te maken was. Want dat was de uitkomst van de ervaringen met proefritten die NS vlak daarvoor had uitgevoerd. Dat bleek vandaag uit het verhoor bij de parlementaire enquêtecommissie Fyra van toenmalig directievoorzitter, Jan-Willem Siebers van High Speed Alliance, het dochterbedrijf van NS dat verantwoordelijk was voor exploitatie van de Fyra.

HSA had in de maanden ervoor testritten uitgevoerd waarin tal van mankementen aan het licht waren gekomen. Met name op het traject naar en over de Belgische grens kwamen mankementen aan het licht. Het was bij de start van die testritten al onduidelijk of AnsaldoBreda die mankementen tijdig zou kunnen verhelpen.

‘HSA: liever andere fabrikant’Telegraaf 04.06.2015

NS zag geen ruimte voor intercitytrein naast Fyra

NU 04.06.2015  De NS wilde in 2012 de bestaande trein tussen Amsterdam en Brussel niet in stand houden als alternatief voor de Fyra.

HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn, wilde dat graag, maar moederbedrijf NS vreesde dat de dienstregeling dan te ingewikkeld zou worden.

Dat zei oud-HSA-directeur Jan-Willem Siebers donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

De flitstrein zou gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, maar was veel te laat klaar en moest na een paar weken alweer van het spoor omdat er veel mis mee was. De commissie zoekt uit hoe het zover heeft kunnen komen.

In december 2012 ging de Fyra tussen Amsterdam en Brussel rijden, maar op hetzelfde moment onderging de NS-dienstregeling een ingrijpende wijziging.

Lees meer over: Fyra

‘Geen ruimte voor alternatief Fyra’Telegraaf 04.06.2015

Inspectiedienst ILT negeerde signalen Fyra

NU 03.06.2015 De overheidsdienst Inspectie voor de Leefomgeving en Transport (ILT) keek niet mee tijdens de bouw van de Fyra-treinen en negeerde signalen dat het de foute kant op ging. Dat blijkt woensdag tijdens verhoren van de enquêtecommissie Fyra.

Uit documenten blijkt dat in 2012, kort voor de goedkeuring van de treinen, bekend was dat er problemen waren met de Fyra-treinen.

Zo zou er tussen betrokken medewerkers van de ILT zijn gecommuniceerd dat “een drama” te verwachten valt. Ook wordt destijds getwijfeld of de Fyra ooit zal worden toegelaten.

Eerlijke kans

Dat er eerder in Denemarken problemen waren met treinbouwer AnsaldoBreda was voor Van Herwaarden geen reden om alsnog de treinen zelf te inspecteren. “Iedereen krijgt een eerlijke kans”, stelde hij. Ook hier vertrouwde de ILT op Lloyd’s.

Eerder op de dag liet Lloyd’s tegenover de enquêtecommissie Fyra wetendat treinen niet stuk voor stuk gekeurd werden, maar dat het ‘type’ trein werd beoordeeld.

Ook al ontstonden er snel problemen met de Fyra-treinen, volgens Lloyd’s zijn de treinen destijds terecht goedgekeurd.

Zie ook: De vijf meest kardinale fouten in het Fyra-proces

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

Fyra’s niet apart geïnspecteerd – keuring vooral op papier

NRC 03.06.2015 De Fyra-treinstellen van AnsaldoBreda zijn nooit individueel geïnspecteerd. Tekenen dat er zaken misgingen bij de fabricage zijn genegeerd. De inspecties die wel plaatsvonden waren vooral papierwerk. Dat bleek vandaag uit de verhoren onder ede voor de Fyra-commissie van de Tweede Kamer.

De commissie sprak vandaag met Krijn van Herwaarden, een inspecteur van de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT), zijn baas inspecteur-generaal Jenny Thunnissen en Jerry Borger, certificeringsmanager bij Lloyd’s Register Nederland. “Het certificaat is wellicht niet terecht afgegeven en de vergunning ook niet”, vatte commissievoorzitter Madeleine van Toorenburg de verhoren na afloop samen.

Thunnissen en Van Herwaarden hadden ook nauwelijks zicht op de vraag hoe LLoyd’s de fabrikant controleerde. Daar gaf Jerry Borger, certificeringsmanager bij Lloyd’ s, eerder vandaag al inzicht in.

De V250-treinstellen die AnsaldoBreda uiteindelijk met veel vertraging leverde, moesten al snel van het spoor worden gehaald vanwege ernstige gebreken: de treinstellen gingen kapot in ijzige omstandigheden. Hoe het zover heeft kunnen komen is een van de vragen die de parlementaire onderzoekscommissie van de Tweede Kamer momenteel onderzoekt. In totaal worden er tot en met 12 juni veertig personen gehoord.

Bekijk in ons dossier de bevindingen in de Fyra-enquête tot nu toe:Het grote Fyra-dossier. Krijgen we nog antwoord op deze vragen?

Fyra-treinen al toegezegd voor besluit inspecteur

VK 03.06.2015 De Inspectie Leefomgeving en Transport had minister Melanie Schultz van Infrastructuur reeds toegezegd de Fyra-treinen te zullen toelaten op de hogesnelheidslijn voordat de betrokken inspecteur een besluit had genomen.

Dat blijkt uit het verhoor van inspecteur-generaal Jenny Thunnissen voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Volgens de enquêtecommissie kon de desbetreffende inspecteur hierdoor mogelijk niet meer objectief oordelen over Italiaanse treinen. Door de minister reeds goedkeuring toe te zeggen, zou de politieke druk op de inspecteur te groot zijn om de trein af te keuren.

Thunnissen bestrijdt de zienswijze van de commissie. ‘Ik denk dat de inspecteur betrokken was bij de brief aan de minister’, aldus de inspecteur-generaal. Zeker weten doet ze het niet. Om 14.45 uur start het verhoor van de inspecteur in kwestie.

Live bij de enquête

Volkskrant-journalist Sander Heijne doet live vanuit de zaal verslag van de verhoren. Lees zijn verslagen hier terug:

1 juni: Projectmanager Fyra Rick de Leeuw en kwaliteitsinspecteur Tinus Jonkers.

29 mei: Minister van Infrastructuur en Milieu Melanie Schultz, voormalig president-commissaris van de NS Wim Meijer, directeur Financieringen Wouter Raabvan het ministerie van Financiën

28 mei:
 Voormalig NS-topman Bert Meerstadt, voormalig ministers van Verkeer Camiel Eurlings en Karla Peijs

27 mei:
 Voormalig NS-directeur Aad Veenman, voormalig custom director van TGV-bouwer Alstom Meindert Eland, voormalig vertegenwoordiger van treinenbouwer Siemens Rene van Marrewijk

21 mei:
 Voormalig minister van Verkeer Tineke Netelenbos, voormalig minister van Financiën Gerrit Zalm, voormalig spoorwoordvoerder en Tweede Kamerlid Pieter Hofstra (VVD)

20 mei:
 Oud-voorzitter van de raad van commissarissen Jan Timmer, voormalig projectdirecteur HSL-Zuid Wim Korf, extern SpooradviseurKees van Krieken

18 mei:
 Rekenmeester Maarten Spaargaren, voorzitter Arriën Kruyt van Rover, voormalig topambtenaar van Verkeer en Waterstaat Ralph Pans

GERELATEERDE ARTIKELEN

‘Gebreken Fyra waren te verhelpen’

Fyra-verhoren: minister Schultz uit stevige kritiek op voorgangers

NS inspecteerde Fyra-treinen enkel op papier

‘Fyratreinen werden terecht goedgekeurd’

NU 03.06.2015 De snelle Fyratrein is terecht goedgekeurd. De omstreden snelle trein voldeed aan de wettelijke eisen voor veiligheid. De problemen deden zich pas voor toen de treinen gingen rijden.

Dat zei Jerry Borger, die bij keuringsinstantie Lloyd’s Register Nederland verantwoordelijk was voor de Fyra, woensdag tegen de parlementaire enquêtecommissie die het debacle met deze flitstrein onderzoekt.

De Fyra zou gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, maar was veel te laat klaar en moest al snel weer van het spoor omdat de trein door allerlei mankementen niet veilig bleek te zijn.

Zie ook: De vijf meest kardinale fouten in het Fyra-proces

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

Inspecteur: vergunning Fyra-treinen volledig terecht afgegeven›

NRC 03.06.2015 De fabrikant van de Fyra-treinen kreeg “volledig terecht” in 2012 een vergunning om de treinstellen te maken die op het Nederlands hogesnelheidsnet moesten gaan rijden. Dat zei de certificeringsmanager, die de inspecties namens Lloyd’s Register Nederland uitvoerde bij het Italiaanse AnsaldoBreda, vandaag onder ede voor de Fyra-enquêtecommissie.

De certificeringsmanager en consultant bij Lloyd’s, Jerry Borger, kwam een paar keer per jaar bij de treinenfabrikant. En rare dingen trof hij naar eigen zeggen niet aan bij AnsaldoBreda. In ieder geval niet als het om veiligheid of naleving van wet- en regelgeving ging. Dat rapporteerde hij dan ook trouw aan de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT), de instantie die uiteindelijk de vergunningen moest afgeven voor exploitatie van de treinen op het Nederlandse spoornet.

‘Goedgekeurde trein niet per se veilig’ Telegraaf 03.06.2015

Inspectie Fyra op afstandTelegraaf 03.06.2015

‘Meer onderzoek naar Fyra’Telegraaf 03.06.2015

‘Fyra terecht goedgekeurd’Telegraaf 03.06.2015

Fyra-fabrikant: ook Dijsselbloem voor de commissie

Trouw 01.06.2015 De directeur van de Fyra-fabrikant AnsaldoBreda, Maurizio Manfellotto, wil dat ook Jeroen Dijsselbloem onder ede wordt verhoord door de parlementaire enquêtecommissie.

Namens Manfellotto dienden de advocaten Hans de Savornin Lohman en Stein van Thiel vorige week een verzoek in bij de commissie om de minister van financiën toe te voegen aan de lijst van 40 getuigen die deze weken openbaar en onder ede vragen beantwoorden over het Fyra-debacle. Zij hebben nog geen antwoord gekregen.

De PVDA-minister had maar 24 uur nodig om op 7 juni 2013 tot het besluit te komen dat het project moest stoppen. De Italianen moesten dat uit de media vernemen.

De advocaten willen van Dijsselbloem horen of de gebreken in de treinen de enige factor in de afweging waren, of dat bij zijn besluit met de flitstreinen te stoppen ook andere zaken een rol hebben gespeeld.

Verwant nieuws;

‘Fyra te vroeg uit fabriek’

Telegraaf 01.06.2015 Toen de Fyra uit de fabriek kwam, mankeerde er nog van alles aan de trein. Toch nam NS-dochter NSFSC de snelle treinen toen over van de Italiaanse fabrikant AnsaldoBreda: de druk om met de treinen te gaan rijden was te groot.

Dat bleek maandag bij het begin van de derde week verhoren door de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De flitstrein zou gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, maar was veel te laat klaar en moest na een paar weken alweer van het spoor omdat er veel mis mee was. De commissie zoekt uit hoe het zover heeft kunnen komen.

Tinus Jonkers van kwaliteitscontroleur Lloyd’s Register Rail Europe hield namens NSFSC in de fabriek van AnsaldoBreda in de gaten of het goed ging met de productie. Dat was niet echt het geval. De Italianen waren heel traag met het oplossen van problemen en bleven dezelfde fouten maakten. Toen de treinen de fabriek uitgingen zaten er meer fouten in dan normaal is. Het ging om 200 tot 250 afwijkingen.

Gerelateerde artikelen;

01-06: ‘Planning Fyra niet realistisch’

01-06: ‘AnsaldoBreda voerde show op’

01-06: ‘Steeds dezelfde fout bij Fyra’

29-05: ‘Geen alternatief Fyra’

29-05: Ministerie sprak met Virgin

29-05: Excuses voor falen Fyra

29-05: Bevestiging corruptie NS-consultant

29-05: ‘Faillissement HSA was mogelijk’

29-05: Schultz bij Fyra-commissie

28-05: Buitenlands avontuur NS ‘onverkoopbaar’

28-05: ‘Weigering cijfers onacceptabel’

28-05: Eurlings polste Alstom 

28-05: Waarschuwingen voor Fyra

28-05: ‘Overheid beloofde redding HSA’

28-05: ‘Probleem HSL geen excuus’

28-05: ‘Bod NS was onmogelijkheid’

28-05: Peijs en Eurlings gehoord over Fyra

27-05: HSL-exploitant wees op faillissement

27-05: ‘Geen gelijke kansen Alstom’

27-05: ‘Trein kon niet op tijd klaar zijn’

26-05: Netelenbos bang voor smileys

22-05: Ondervraging oud-ministers

22-05: Amper tijd voor proefrit Fyra

22-05: HSA zwom bij bestellen fuik in

‘Planning Fyra niet realistisch’

Telegraaf 01.06.2015  De planning van de bouw van de Fyra-treinen was niet realistisch. In de koopovereenkomst stond dat de trein in ruim drie jaar (39 maanden) klaar moest zijn. Maar voor een nieuwe trein, die nog helemaal ontworpen moet worden, is ruim vier tot vijf jaar nodig.

Dat zei Onno Roelofs van kwaliteitscontroleur Lloyd’s Register Rail Europe, maandag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De flitstrein zou gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, maar was veel te laat klaar en moest na een paar weken alweer van het spoor omdat er veel mis mee was. De commissie zoekt uit hoe het zover heeft kunnen komen.

Roelofs was projectleider Fyra bij Lloyd’s. Hij denkt dat de planning die in het contract stond werd ingeven door de gewenste afleverdatum. Hij meldde aan opdrachtgever NS Financial Services Company (NSFSC) dat de planning niet reëel was. NSFSC is de NS-dochter die de treinen kocht.

‘Fyra-treinen hadden kunnen rijden’

NU 01.06.2015 Ondanks de enorme problemen was het mogelijk geweest om de Fyra-treinen van AnsaldoBreda uiteindelijk te laten rijden.

Dat zegt Tinus Jonkers, die acht jaar lang kwaliteitsinspecteur was bij de bouw van de treinen, maandag tegenover de enquêtecommissie Fyra.

Volgens hem heeft tijdsdruk ervoor gezorgd dat de treinen te snel uit de Italiaanse fabriek naar Nederland werden gestuurd.

“Ze hadden meer tijd moeten krijgen”, aldus Jonkers. De levering van de treinen was al met jaren vertraagd toen in 2012 de treinen eindelijk in gebruik werden genomen.

Richard de Leeuw projectleider NS

Maandagmiddag verschijnt ook de in opspraak geraakte projectleider die namens NS toezag op het Fyra-project, Richard de Leeuw, voor de enquêtecommissie.

Tegen De Leeuw bestaan verdenkingen dat hij zou zijn omgekocht door Bombardier om vertrouwelijke informatie van NS te delen.

Zie ook: De vijf meest kardinale fouten in het Fyra-proces

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

‘Gebreken Fyra waren te verhelpen’

VK 01.06.2015 De Italiaanse Fyra-treinen van AnsaldoBreda waren bij levering nog niet gereed om de fabriek te verlaten. Wel was het mogelijk geweest om de gebreken aan de flitstreinen te verhelpen en ze alsnog in dienst te nemen op de hogesnelheidslijn.

De problemen met de Italiaanse Fyra-treinen waren bij aanvang van de dienstregeling bekend bij de NS. Alle problemen leken technisch oplosbaar, maar het gitzwarte beeld dat de topman van de Belgische spoorwegen op een persconferentie schetste over de treinen gooide roet in het eten. Hierdoor ontstond een situatie waarin het voor de NS publicitair bijna onmogelijk was langer vast te houden aan de Italiaanse treinen.

Fyra-verhoren;

Hier leest u de reconstructie van het Fyra-debacle: wat weten we al, en op welke vragen moet de enquête nog antwoord geven?

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Fyra-verhoren: minister Schultz uit stevige kritiek op voorgangers

‘NS overwoog afstand te doen van Fyra-exploitatie’

Fyra-verhoren: Peijs wist niet dat ‘NS de staat bedonderd had’

‘Fyra-fabrikant voerde toneelstuk op’

Trouw 01.06.2015 Fabrikant AnsaldoBreda maakte bij de productie van de Fyra-treinen steeds dezelfde fouten, werkinstructies werden regelmatig niet gevolgd en problemen werden lange tijd niet opgelost. Ook kwam het voor dat er zonder goedgekeurde tekening werd gebouwd. Op het moment dat de treinen de fabriek in Italië verlieten, zaten er nog te veel fouten in de trein.

Dat zei kwaliteitsinspecteur Tinus Jonkers maandag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De flitstrein zou gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, maar was veel te laat klaar en moest na een paar weken alweer van het spoor omdat er veel mis mee was. De commissie zoekt uit hoe het zover heeft kunnen komen.

Jonkers bevestigde de indruk van de commissie dat AnsaldoBreda een ‘showtje’ opvoerde als de opdrachtgever langskwam in de fabriek om te kijken hoe het stond met de productie van de treinen. Dan droegen de werknemers helmen en witte handschoenen en was het opeens veel drukker in de fabriekshal.

Jonkers werkte bij Lloyd’s Register Rail Europe en zag namens NS Financial Services Company (NSFSC) toe op de bouw van de Fyra in de fabriek van AnsaldoBreda. NSFSC is de NS-dochter die de treinen kocht.

Verwant nieuws;

‘AnsaldoBreda voerde show op’

Telegraaf 01.06.2015 AnsaldoBreda, de Italiaanse fabrikant van de Fyra, voerde een showtje op als de opdrachtgever langskwam in de fabriek om te kijken hoe het stond met de productie van de treinen. Dan droegen de werknemers helmen en witte handschoenen en was het opeens veel drukker in de fabriekshal.

Kwaliteitsinspecteur Tinus Jonkers bevestigde maandag deze indruk van de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Deze flitstrein zou gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, maar was veel te laat klaar en moest na een paar weken alweer van het spoor omdat er veel mis mee was. De commissie zoekt uit hoe het zover heeft kunnen komen.

Jonkers werkte bij Lloyd’s Register Rail Europe en zag namens NS Financial Services Company (NSFSC) toe op de bouw van de Fyra in de fabriek van AnsaldoBreda. NSFSC is de NS-dochter die de treinen kocht. Volgens Jonkers wilde de fabrikant de indruk wekken druk bezig te zijn. Maar in werkelijkheid liep de bouw grote vertraging

‘Steeds dezelfde fout bij Fyra’

Telegraaf 01.06.2015 Fabrikant AnsaldoBreda maakte bij de productie van de Fyra-treinen steeds dezelfde fouten, werkinstructies werden regelmatig niet gevolgd en problemen werden lange tijd niet opgelost. Op het moment dat de treinen de fabriek in Italië verlieten, zaten er nog te veel fouten in de trein.

Dat zei kwaliteitsinspecteur Tinus Jonkers maandag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De flitstrein zou gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, maar was veel te laat klaar en moest na een paar weken alweer van het spoor omdat er veel mis mee was. De commissie zoekt uit hoe het zover heeft kunnen komen.

Gerelateerde artikelen;

01-06: ‘AnsaldoBreda voerde show op’

‘AnsaldoBreda leverde Fyra-treinen met honderden afwijkingen’›

NRC 01.06.2015 De Fyra-treinen zijn te vroeg geleverd aan Nederland. Ze hadden de fabriek niet mogen verlaten, want er waren nog honderden afwijkingen per trein die wel waren geconstateerd maar nog niet waren hersteld. De Italiaanse fabrikant AnsaldoBreda wilde deze fouten in Nederland alsnog herstellen, voordat de treinen zouden gaan rijden. Inspecteurs waren hier tegen, maar de opdrachtgever, NS-dochter NSFSC, zette de levering door.

Lees meer;

28 MEI Meerstadt: NS overwoog concessie terug te geven › 

29 MEI Oud-president-commissaris NS: sorry reiziger, voor mislukken Fyra › 

18 MEI Fyra-enquête begonnen: kijk en lees mee › 

18 MEI Netelenbos als enige tegen aanbesteding HSL – Kok verscheurde haar brief › 

2014 Ansaldobreda neemt Fyra-treinen terug, NS krijgt 125 miljoen › 

‘NS wist dat Fyra met mankementen van start ging’

NU 01.06.2015 Bij NS-dochter HSA, de uitbater van de Fyra-treinen, was bij de aanschaf en bij de start van de Fyra bekend dat de V220 hogesnelheidstrein met vele mankementen kampte.

Dat zegt Fyra-projectleider namens een andere NS-dochter, NSFSC, Richard de Leeuw maandag tegenover de enquêtecommissie Fyra.

NSFSC was het bedrijf dat de treinen beheerde en ook toezag op de bouw.

Volgens De Leeuw waren de problemen bekend, maar was er mede vanuit de politiek een grote druk om toch met de treinen van start te gaan. De oplevering was eind 2012 immers al jaren vertraagd.

“Vanuit het oogpunt van de directie kan ik dat wel begrijpen”, aldus De Leeuw.

Zie ook: De vijf meest kardinale fouten in het Fyra-proces

Zie ook: Geschiedenis van de Fyra in Nederland in zeven video’s

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

‘Een lange eendenbek’ en nog 6 quotes die het verhaal van deze week vertellen

NRC 30.05.2015Heb je het nieuws niet helemaal of helemaal niet gevolgd? Deze zeven quotes vatten het verhaal van de week voor je samen. LEES VERDER

“Ik vond het uiterlijk van de trein een beetje gek, met die lange eendenbek.”

Voormalig NS-topman Bert Meerstadt schrok lichtelijk toen hij de Fyra-treinen van fabrikant AnsaldoBreda voor het eerst zag. Dat zei hij donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Volgens Meerstadt overwoog de NS in 2008 om de concessie voor het hsl-vervoer terug te geven, omdat het project zo veel vertraging opliep.

Omstreden Fyra-projectleider naar enquêtecommissie

NU 29.05.2015 De in opspraak geraakte Fyra-projectleider Richard de Leeuw moet maandag voor de enquêtecommissie Fyra verschijnen. Dat is vrijdagmiddag bekendgemaakt.

De Leeuw zag namens NS en het Belgische spoorbedrijf NMBS toe op de bouw van de treinen in Italië, maar naar hem loopt momenteel een onderzoek bij het Openbaar Ministerie (OM) wegens omkoping, melddeRTL vrijdag.

Hij zou vertrouwelijke NS-stukken tegen betaling hebben geleverd aan treinbouwer Bombardier. Ook al loopt er een onderzoek tegen De Leeuw, hij is verplicht om voor de enquêtecommissie te verschijnen.

Zie ook: De meest kardinale fouten in het Fyra-proces

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

Schultz vindt dat eerdere oplossing HSL mogelijk was

NU 29.05.2015 Minister Melanie Schultz (Infrastructuur en Milieu) vindt dat zowel de NS als de Staat eerder stappen hadden moeten zetten om de problemen met de HSL Zuid aan te pakken. Dat zegt zij vrijdag tegenover de enquêtecommissie Fyra. “Toen ik het dossier kreeg dacht ik: hoe kan het dat dit niet eerder is opgelost”, aldus Schultz.

“Vanaf 2002 waren er al signalen dat de business case niet gehaald zou worden, omdat de geraamde opbrengsten en uitgaven niet in overeenstemming waren. Dan moet je eerder om de tafel om dat op te lossen.”

Zie ook: De meest kardinale fouten in het Fyra-proces

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

‘Geen alternatief Fyra’

Telegraaf 29.05.2015 De dienstregeling tussen Amsterdam en Brussel waar de NS mee kwam na het debacle met de Fyra was hooguit acceptabel, maar geen volwaardig alternatief. Dat hield de parlementaire enquêtecommissie Fyra vrijdag voor aan minister Melanie Schultz (Infrastructuur). De minister zei dat het kabinet in 2013 akkoord was gegaan met een volwaardig alternatief, maar commissievoorzitter Madeleine van Toorenburg noemde dat vrijdag een „verkoopwoord.”

De Fyra zou gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, maar was veel te laat klaar en gaf er na een paar weken alweer de brui aan toen er van alles mis bleek te zijn met de trein. De enquêtecommissie zoekt uit hoe het zover heeft kunnen komen.

De commissie stelde dat de reiziger lang onderweg is naar Brussel of voor de dure Thalys moet kiezen. Daarom kan niet van een goed alternatief voor de Fyra worden gesproken. Schultz stelde dat voor de term is gekozen om de NS te dwingen een zo goed mogelijk product te leveren. De enquêtecommissie vroeg zich af of Schultz niet gewoon vastzit aan de NS, maar de minister antwoordde dat ze altijd een keus heeft. Voor haar stond voorop dat er op het traject een trein zou rijden.

Gerelateerde artikelen;

29-05: Ministerie sprak met Virgin

Excuses van oud-NS-commissaris voor falen Fyra

NU 29.05.2015 Oud-NS-commissaris Wim Meijer heeft zich vrijdag bij de parlementaire enquêtecommissie Fyra verontschuldigd voor het debacle met de flitstrein. ”We zijn ernstig tekortgeschoten.” De raad van commissarissen voelde in 2012 van alle kanten druk om met de Fyra te beginnen, vanuit de Tweede Kamer, het ministerie van Verkeer en Waterstaat, de NS-directie en de media.

De enquêtecommissie onderzoekt waarom de Fyra, de trein die op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid zou gaan rijden, veel te laat klaar was en maar kort heeft gereden omdat er van alles mis was met de trein.

Teleurstelling

Dat de Fyra toch niet veilig bleek toen de trein eenmaal reed, noemde Meijer een enorme teleurstelling. Op de vraag wat er al die jaren is misgegaan, antwoordde hij: ”Veel.” Hij vindt dat beschamend. Het heeft ontbroken aan een regisseur, waardoor alle betrokken partijen vooral met hun eigen belang bezig konden zijn. Dat de NS heeft gelobbyd om een parlementaire enquête te voorkomen, vindt Meijer geen goede zaak

Donderdag stelde oud-minister Camiel Eurlings (Verkeer en Waterstaat) al teleurgesteld te zijn in de NS.

Later in de middag verschijnt de huidige minister van Infrastructuur en Milieu Melanie Schultz voor de enquêtecommissie.

Zie ook: De meest kardinale fouten in het Fyra-proces

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

Fyra-verhoren: minister Schultz uit stevige kritiek op voorgangers

VK 29.05.2015 De parlementaire enquêtecommissie Fyra hield vandaag haar zevende dag van de openbare verhoren over het debacle met de hogesnelheidslijn. Ondervraagd werden directeur Financieringen Wouter Raab van het ministerie van Financiën, voormalig president-commissaris van de NS Wim Meijer en minister van Infrastructuur en Milieu Melanie Schultz. Volkskrantredacteur Sander Heijne woonde de zitting bij.

nister Melanie Schultz van Haegen uit tijdens haar verhoor door de parlementaire enquêtecommissie Fyra impliciet stevige kritiek op haar voorgangers Roelf de Boer (2002-2003), Karla Peijs (2003-2007) en Camiel Eurlings (2007-2010). ‘Als er vanaf 2002 al signalen worden afgegeven door de NS dat de business case die is afgesproken voor de hogesnelheidslijn niet kan worden gehaald’, aldus Schultz, ‘dan moet je met elkaar aan tafel gaan om het probleem op te lossen.’

GERELATEERDE ARTIKELEN;

‘NS overwoog afstand te doen van Fyra-exploitatie’

Fyra-verhoren: Peijs wist niet dat ‘NS de staat bedonderd had’

NS inspecteerde Fyra-treinen enkel op papier

Excuses voor falen Fyra

Telegraaf 29.05.2015  Oud-NS-commissaris Wim Meijer heeft zich vrijdag bij de parlementaire enquêtecommissie Fyra verontschuldigd voor het debacle met de flitstrein. „We zijn ernstig tekortgeschoten.”

De raad van commissarissen voelde in 2012 van alle kanten druk om met de Fyra te beginnen, vanuit de Tweede Kamer, het ministerie van Verkeer en Waterstaat, de NS-directie en de media.

De enquêtecommissie onderzoekt waarom de Fyra, de trein die op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid zou gaan rijden, veel te laat klaar was en maar kort heeft gereden omdat er van alles mis was met de trein. Volgens Meijer, tot kort na het uitvallen van de snelle trein voorzitter van de raad van commissarissen, had iedereen voor de introductie van de flitstrein het idee dat de Fyra veilig was. Technische problemen zouden nog wel kunnen worden opgelost.

Verontschuldiging voor falen Fyra

AD 29.05.2015 Oud-NS-commissaris Wim Meijer heeft zich vrijdag bij de parlementaire enquêtecommissie Fyra verontschuldigd voor het debacle met de flitstrein.

,,We zijn ernstig tekortgeschoten.” De raad van commissarissen voelde in 2012 van alle kanten druk om met de Fyra te beginnen, vanuit de Tweede Kamer, het ministerie van Verkeer en Waterstaat, de NS-directie en de media.

Veilig

De enquêtecommissie onderzoekt waarom de Fyra, de trein die op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid zou gaan rijden, veel te laat klaar was en maar kort heeft gereden omdat er van alles mis was met de trein. Volgens Meijer, tot kort na het uitvallen van de snelle trein voorzitter van het raad van commissarissen, was voor ingebruikname de conclusie dat de Fyra veilig was. Technische problemen zouden nog wel kunnen worden opgelost.

Lees ook

Oud-president-commissaris NS: sorry reiziger, voor mislukken Fyra

NRC 29.05.2015 Wim Meijer, voormalig president-commissaris van NS, heeft zijn verontschuldigingen uitgesproken voor het mislukken van de Fyra. Hij deed dat aan het slot van zijn verhoor voor de parlementaire enquêtecommissie over de hogesnelheidstrein. Eerder zei Meijer al: “Er is veel misgegaan, waarvoor je je moet schamen. Ik voel me verantwoordelijk”.

Meijer, voorzitter van de raad van commissarissen van 2002 tot en met 2013, is tot nu toe de eerste getuige die excuses aan de reiziger uitspreekt. Als les voor de toekomst noemde Meijer het aanstellen van een alles overkoepelende ‘regisseur’ die de verschillende belangen “aan elkaar kan knopen”. Nog een les: hou een alternatief achter de hand voor als je niet krijgt wat je had verwacht. LEES VERDER

Lees meer;

28 MEI Meerstadt: NS overwoog concessie terug te geven › 

29 MEI NS weigerde dochter te redden van ondergang

28 MEI NS had ministerie in houdgreep door dreigend faillissement HSA › 

29 MEI Faillissement zou vooral ministerie geld kosten

18 MEI Fyra-enquête begonnen: kijk en lees mee ›

NS: consultant verkocht vertrouwelijke informatie

AD 29.05.2015 De NS heeft bewijs gevonden voor omkoping van een consultant door treinenbouwer Bombardier rond de aanschaf van 118 treinen van de zogenoemde Sprinter Nieuwe Generatie. Dat meldt RTL Nieuws.

Eerder dit jaar bleek dat de NS een onderzoek was gestart naar mogelijke omkoping bij de aanschaf van de treinen. Het onderzoek van advocatenkantoor Houthoff Buruma zou nu uitwijzen dat consultant Richard de L., die namens de NS betrokken was bij de aanschaf van de treinen die in 2018 worden opgeleverd, in 2012 vertrouwelijke documenten uit de procedure heeft gelekt naar treinenbouwer Bombardier.

De L. kreeg daar 7000 euro voor. Bombardier trok zich later terug uit de aanbestedingsprocedure. In totaal was 500 miljoen euro gemoeid met de Sprinter-deal. De treintoestellen worden gebouwd door een Spaans bedrijf en moeten in 2018 worden geleverd.

De vrouw van Richard de L. zou volgens het onderzoek aan een vrouw van een NS-medewerker hebben verteld dat haar man informatie had verkocht aan derden. Zij vertelde het vervolgens aan haar man, en die stapte naar de directie.

GERELATEERD NIEUWS;

Spoorreparatie Amsterdam CS klaar, nog wel vertraging

Opnieuw conducteur in trein mishandeld door zwartrijder

NS: Intercity Direct valt nog te vaak uit

MEER OVER: NEDERLANDSE SPOORWEGEN (NS) CRIMINALITEIT  FRAUDEBEDRIJVEN

Bevestiging corruptie NS-consultant

Telegraaf 29.05.2015 Een externe consultant verkocht medio 2012 inderdaad vertrouwelijke informatie van de NS aan treinfabrikant Bombardier. Onderzoek bevestigde eerdere vermoedens, meldde de NS vrijdag.

De consultant kreeg hier 7000 euro voor. De vervoerder heeft geen aanwijzingen dat hij zich heeft schuldig gemaakt aan andere corrupte of niet-integere praktijken. Dit geldt ook voor de periode dat de consultant, als NS-medewerker en later als extern consultant, betrokken was bij de aankoop van de omstreden snelle Fyra-treinen van het Italiaanse bedrijf AnsaldoBreda.

Het leveren van de informatie gebeurde in 2012 ten tijde van de aanbesteding van sprintertreinen door de NS. Het spoorbedrijf zegt dat het ‘lekken’ niet van invloed is geweest op de aanbesteding. Bombardier deed niet mee. De opdracht, met een waarde van ruim 500 miljoen euro, ging uiteindelijk naar de Spaanse fabrikant CAF

lees ook:  Consultant voor de NS nam smeergeld aan van treinenbouwer Bombardier› NRC 29.05.2015

Ministerie sprak met Virgin

Telegraaf 29.05.2015 Het ministerie van Verkeer en Waterstaat heeft met Virgin gepraat over overname van het vervoer op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid. Maar dat bedrijf vroeg geld voor het verzorgen van het vervoer, dus kwam er niets van. Dat zei minister Melanie Schultz (Infrastructuur) vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

De commissie onderzoekt waarom de Fyra, de trein die op de hogesnelheidslijn zou gaan rijden, veel te laat klaar was en maar kort heeft gereden omdat er van alles mis was met de trein.

Toen HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn, failliet dreigde te gaan, besloot Schultz naar een oplossing te zoeken. Uiteindelijk maakte de minister nieuwe afspraken met de NS, grootaandeelhouder van HSA. Naast Virgin hadden ook Arriva en Veolia belangstelling getoond, zei de commissie, maar Schultz was dat niet bekend.

Volgens de nieuwe afspraken ging HSA veel minder geld betalen om het HSL-vervoer te verzorgen. Dit kostte de overheid een miljard aan inkomsten. Dat noemde Schultz ernstig, maar het alternatief was dat HSA op de fles was gegaan en dat was nog erger.

‘Faillissement HSA was reële optie’

NU 29.05.2015 Faillissement van HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, was voor het ministerie van Financiën als aandeelhouder van de NS een reële optie.  HSA kampte met grote financiële problemen, maar Financiën zag dat in de eerste plaats als een zaak van de NS, grootaandeelhouder van HSA.

”We gingen niet oneindig geld in een bodemloze put storten”, zei Wouter Raab, topambtenaar bij Financiën, vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De commissie onderzoekt waarom de Fyra, de trein die op de hogesnelheidslijn zou gaan rijden, veel te laat klaar was en maar kort heeft gereden omdat er van alles mis was met de trein.

Door faillissement van HSA zou het vervoer over de hogesnelheidslijn opnieuw aanbesteed moeten worden. Dit zou veel minder geld opgeleverd hebben dan de oorspronkelijke overeenkomst met HSA, onder meer doordat de economie er veel minder goed voor stond dan eind jaren negentig, toen het HSL-vervoer voor het eerst werd aanbesteed.

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

‘Faillissement HSA was mogelijk’

Telegraaf 29.05.2015 Faillissement van HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, was voor het ministerie van Financiën als aandeelhouder van de NS een reële optie. HSA kampte met grote financiële problemen, maar Financiën zag dat in de eerste plaats als een zaak van de NS, grootaandeelhouder van HSA.

„We gingen niet oneindig geld in een bodemloze put storten”, zei Wouter Raab, topambtenaar bij Financiën, vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De commissie onderzoekt waarom de Fyra, de trein die op de hogesnelheidslijn zou gaan rijden, veel te laat klaar was en maar kort heeft gereden omdat er van alles mis was met de trein.

Door faillissement van HSA zou het vervoer over de hogesnelheidslijn opnieuw aanbesteed moeten worden. Dit zou veel minder geld opgeleverd hebben dan de oorspronkelijke overeenkomst met HSA, onder meer doordat de economie er veel minder goed voor stond dan eind jaren negentig, toen het HSL-vervoer voor het eerst werd aanbesteed.

Schultz bij Fyra-commissie

Telegraaf 29.05.2015 Minister Melanie Schultz (Infrastructuur) verschijnt vrijdag voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Onder haar bewind werd HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn waarop de Fyra zou gaan rijden, van de ondergang gered. Ze maakte ook mee hoe de flitstrein na lang wachten al snel weer van het spoor verdween omdat er van alles mis was met de trein.

De enquêtecommissie wil te weten komen hoe dit allemaal heeft kunnen gebeuren. Donderdag verhoorde ze al de oud-ministers van Verkeer en Waterstaat Camiel Eurlings en Karla Peijs.

Verder ondervraagt de commissie vrijdag nog Wouter Raab, een hoge ambtenaar op het ministerie van Financiën, en Wim Meijer, tussen 2002 en 2013 voorzitter van de raad van commissarissen van de NS.

NS had ministerie in houdgreep door dreigend faillissement HSA›

NRC 28.05.2015 De NS had het ministerie van Verkeer en Waterstaat in 2008 in een houdgreep. De beroerde financiële situatie van HSA, de dochteronderneming van NS die de exploitatie van de hogesnelheidstrein zou verzorgen, was vooral een probleem voor het ministerie, niet voor NS. Een faillissement zou vooral de Staat in financiële problemen brengen, aangezien de vervoersconcessie vervolgens gegund zou moeten worden aan een nieuwe dochteronderneming van NS.

Over het in 2002 overeengekomen bedrag van 176 miljoen euro dat HSA jaarlijks voor de exploitatie moest betalen, zou dan opnieuw onderhandeld moeten worden. Dat bleek vanmiddag tijdens het verhoor van toenmalig minister Camiel Eurlings van Verkeer en Waterstaat voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

Lees meer;

VANDAAG Ruilhandel tussen NS en de ministers

VANDAAG De Fyra? Dat kan ik me even niet herinneren

29 MEI Oud-president-commissaris NS: sorry reiziger, voor mislukken Fyra › ECONOMIE

29 MEI Faillissement zou vooral ministerie geld kosten

29 MEI NS weigerde dochter te redden van ondergang

Meerstadt: NS overwoog concessie terug te geven

NRC 28.05.2015 NS overwoog in 2008 om de concessie voor het hsl-vervoer terug te geven aan de staat. Dat zei de toenmalige topman van NS, Bert Meerstadt, vanmiddag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

Meerstadt vond teruggave “zuiver” omdat NS er tot dan toe niet in was geslaagd om hogesnelheidstreinen te laten rijden over de spoorlijn. Een tweede reden was dat de hsl-exploitant HSA, een dochterbedrijf van NS, bijna failliet was. Zijn voorstel om de concessie terug te geven was bedoeld om “even afstand te kunnen nemen”, aldus Meerstadt. Na beraad met de commissarissen werd het voorstel afgewezen, want “NS was toch de logische exploitant”. LEES VERDER

Lees meer;

12:06 Peijs zou hsl-vervoer nooit hebben aanbesteed – ‘bod NS onmogelijk’ ›

2013 Teruglezen: NRC-reconstructie van het debacle rond de Fyra ›

23 MEI Onbegrip en afkeer in eerste Fyra-week

18 MEI Netelenbos als enige tegen aanbesteding HSL – Kok verscheurde haar brief ›

18 MEI Fyra-enquête begonnen: kijk en lees mee ›

Buitenlands avontuur NS ‘onverkoopbaar’

Telegraaf 28.05.2015 Toenmalig verkeersminister Camiel Eurlings vond het „ onverkoopbaar” dat de NS voor honderden miljoenen een aankoop in Duitsland wilde doen, terwijl de spoorwegen weigerden meer geld te steken in de eigen dochter HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn HSL-Zuid. Hij eiste dat de NS net zoveel geld in de noodlijdende dochter zou steken als het bereid was uit te trekken voor de buitenlandse overname.

Dat zei Eurlings donderdag tijdens zijn verhoor voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De commissie onderzoekt waarom de Fyra, de trein die op de hogesnelheidslijn zou gaan rijden, veel te laat klaar was en maar kort heeft gereden omdat er van alles mis was met de trein.

Oud-minister Eurlings teleurgesteld in NS

NU 28.05.2015 Oud-minister Camiel Eurlings is teleurgesteld in de manier waarop de NS heeft geopereerd in het debacle rond de hogesnelheidslijn HSL Zuid. Dat zei hij donderdag tegenover de enquetecommissie Fyra.

Volgens Eurlings komt uit de verhoren van de commissie naar voren dat het NS niet te doen was om het belang van de reiziger, maar om de eigen financiële positie.

Zo lobbyde de NS jarenlang voor een maximumprijs voor een treinkaartje, maar was de achterliggende agenda om de gebruikersvergoeding die NS aan de Staat moest betalen omlaag te krijgen.

Zie ook: Minister Peijs wist al in 2004 dat NS-plan HSL onhaalbaar was

Heftig

De oud-minister noemde daarom een eerder verhoor met de directeur van NS-dochter HSA, uitbater van de HSL Zuid, Nol Döbken “heftig”. Döbken gaf hierbij aan dat het niet ging om de reiziger, maar om de omzet.

Zie ook: Geschiedenis van de Fyra in Nederland in zeven video’s

Zie ook: ‘NS kon eerder stoppen met AnsaldoBreda’

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

‘Weigering cijfers onacceptabel’

Telegraaf 28.05.2015 Toenmalig verkeersminister Camiel Eurlings vond het „echt slecht, onacceptabel en maatschappelijk onverantwoord” dat de NS geen volledige inzicht wilde geven in het bedrijfsplan voor het vervoer over de hogesnelheidslijn. NS-dochter HSA exploiteerde de hogesnelheidslijn, maar wilde de cijfers niet geven toen het bedrijf in 2008 meldde dat er financiële problemen waren.

Dat zei Eurlings donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De commissie zoekt uit waarom deze flitstrein Fyra, die op de hogesnelheidslijn zou gaan rijden, veel te laat klaar was en door ernstige mankementen maar kort reed.

Eurlings: ‘Weigering cijfers door NS onacceptabel’

AD 28.05.2015 Toenmalig verkeersminister Camiel Eurlings vond het ,,echt slecht, onacceptabel en maatschappelijk onverantwoord” dat de NS geen volledige inzicht wilde geven in het bedrijfsplan voor het vervoer over de hogesnelheidslijn. NS-dochter HSA exploiteerde de hogesnelheidslijn, maar wilde de cijfers niet geven toen het bedrijf in 2008 meldde dat er financiële problemen waren.

Dat zei Eurlings donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De commissie zoekt uit waarom deze flitstrein Fyra, die op de hogesnelheidslijn zou gaan rijden, veel te laat klaar was en door ernstige mankementen maar kort reed.

Eurlings veronderstelde dat de NS probeerde de jaarlijkse vergoeding voor het vervoer over de hogesnelheidslijn omlaag te krijgen, omdat het bedrijf veel te veel had geboden om deze opdracht te verwerven. De NS had dat ook al eerder geprobeerd bij zijn voorgangers.

Lees ook;

Eurlings: HSL had eerder gered kunnen worden

VK 28.05.2015 Door cijfers over de eigen bedrijfsvoering tegen de borst te houden, heeft de NS de problemen met de hogesnelheidslijn onnodig lang laten voortbestaan. ‘Als de NS open was geweest, hadden we meer kunnen doen’, zei voormalig verkeersminister Camiel Eurlings donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

De  commissie onderzoekt waarom de Fyra, de trein die op de hogesnelheidslijn zou gaan rijden, veel te laat klaar was en maar kort heeft gereden omdat er van alles mis was met de trein.

NS-dochter HSA exploiteert de hogesnelheidslijn, maar had al sinds de oprichting de grootste moeite het hoofd boven water te houden: de jaarlijkse afdracht aan de staat kon maar moeilijk terugverdiend worden. In 2003 kreeg Eurlings’ voorgangster Karla Peijs al de boodschap van HSA dat het bedrijf het niet zou redden. Maar ook Peijs ondervond al dat moederbedrijf NS geen cijfers wilde overleggen die de slechte situatie konden onderbouwen.

178 miljoen

NS deed voor HSL een ‘idioot’ bod van 178 miljoen euro, bleek tijdens parlementaire enquête. Wat opvalt: Het bedrag van 178 miljoen euro lekte in 2002 al uit, maar werd niet breed opgepikt.

Eurlings polste Alstom

Telegraaf 28.05.2015 Toenmalig verkeersminister Camiel Eurlings heeft bij de Franse treinbouwer Alstom geïnformeerd of het bedrijf treinen kon leveren als AnsaldoBreda de beloofde Fyra’s niet op tijd klaar kon hebben. De treinen moesten gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid.

Eurlings zei donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra dat hij „nogal baalde” van de vertraging van de oplevering van de Fyra. De commissie zoekt uit waarom deze flitstrein veel te laat klaar was en door ernstige mankementen maar kort reed.

Eurlings was voor overleg met Europese collega’s in Zuid-Frankrijk en maakte van de gelegenheid gebruik om bij Alstom langs te gaan. Maar daar kreeg hij te horen dat Alstom te druk was.

Alstom was bij de aanbesteding van de bouw van de treinen de laatste concurrent van winnaar AnsaldoBreda.

Gerelateerde artikelen

28-05: Waarschuwingen voor Fyra

28-05: ‘Overheid beloofde redding HSA’

‘NS kon eerder stoppen met AnsaldoBreda’

NU 28.05.2015 Het was mogelijk om in een veel eerder stadium te stoppen met de Italiaanse treinbouwer AnsaldoBreda voor de bouw van de treinen voor de HSL Zuid. Dat zegt oud-NS-directeur Bert Meerstadt donderdag tegenover de enquêtecommissie Fyra.

Volgens hem was in 2008, jaren voor de oplevering, al duidelijk dat het een warboel was. Er is toen overwogen om te stoppen met de bouw van de treinen door AnsaldoBreda en volgens Meerstadt was dit ook mogelijk. Uiteindelijk is besloten toch door te zetten. Ook toenmalig minister Camiel Eurlings (Verkeer en Waterstaat) wilde vertrouwen houden in AnsaldoBreda.

Hij concludeerde tegenover de commissie dat de analyse door de verschillende instanties die de trein vooraf hebben getest onvoldoende is geweest. Volgens hem werd maar één trein getest, maar bleek pas nadat de treinen uit dienst werden genomen dat de treinen niet helemaal hetzelfde zijn.

Zie ook: Minister Peijs wist al in 2004 dat NS-plan HSL onhaalbaar was

Faillissement

Meerstadt moest zich ook verdedigen over de financiële problemen van NS-dochter HSA, uitbater van de HSL Zuid. Al jaren was duidelijk dat HSA afstevende op faillissement, maar een redding door NS was volgens Meerstadt “niet aan de orde”.

Eerder op de dag stelde oud-minister Karla Peijs (Verkeer en Waterstaat) dat de problemen door NS zelf waren veroorzaakt door hun te hoge bod om de aanbesteding te kunnen winnen.

Volgens Eurlings was dit “de minst slechte optie”. Als het voor de treinreiziger beter was geweest had hij “HSA met alle liefde laten omvallen”.

Zie ook: Geschiedenis van de Fyra in Nederland in zeven video’s

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

Rol voormalige NS-directeur in Fyra-debacle blijft schimmig

Trouw 28.05.2015 “Een eendenbek, een rare trein.” Dat was wat ex-directeur van NS dacht toen hij in 2002 voor het eerst een plaatje zag van de Italiaanse trein die gebouwd ging worden. “Ik begreep wel waarom; die neus moest zo lang zijn vanwege de nieuwste botsspecificaties. Maar het was even wennen.”

Vandaag probeert de parlementaire enquêtecommissie Fyra te weten te komen waarom de flitstrein veel te laat klaar was en door ernstige mankementen maar kort reed. 

Het blijft onduidelijk welke rol Meerstadt heeft gespeeld in de miskoop van Italiaanse treinen. En dat terwijl hij de enige NS-directeur is geweest die al die tijd overal bij heeft gezeten. Tussen 2001 en 2009 had hij, toen nog als kersvers lid van de NS-directie, onder meer de leiding over High Speed Alliance (HSA), de NS-dochter die moest gaan zorgen dat er treinen gingen rijden op de hogesnelheidslijn. In 2009 werd hij de hoogste baas bij NS tot hij in 2013 aftrad onder druk van het Fyra-debacle.

Verwant nieuws;

Meer over: Fyra

‘Overheid beloofde redding HSA’

Telegraaf 28.05.2015 Achter de schermen is toegezegd dat de overheid HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, niet zal laten omvallen als een faillissement dreigt.

Dat zou blijken uit stukken van de NS, de grootaandeelhouder van HSA, waarover de parlementaire enquêtecommissie Fyra beschikt.

De commissie wil te weten komen waarom de flitstrein Fyra, die op de hogesnelheidslijn moest gaan rijden, veel te laat klaar was en door ernstige mankementen maar kort reed.

Het zou volgens het NS-memo gaan om een mondelinge toezegging omdat dit gezien de regels voor staatssteun niet keihard op papier kon worden gezet. Een bankroet van HSA zou niet in het belang zijn van de Staat. Maar toenmalig verkeersminister Camiel Eurlings zei donderdag tegen de commissie zich niet te herkennen in een mondelinge toezegging van zijn kant.

NS keerde superdividend uit aan staat in ruil voor redding HSA›

NRC 27.05.2015 In ruil voor redding van de HSA, keerde NS in 2008 een superdividend van 1,4 miljard euro uit aan de staat. Dat blijkt uit het verhoor van voormalig NS-directeur Aad Veenman door de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

Veenman trad in 2002 aan als president-directeur. Bijna alle bedrijfsonderdelen van de NS leden verlies, de verhouding met de ministeries van Verkeer en Waterstaat en Financiën bleven verziekt en HSA, de dochteronderneming die de HSL-lijn zou gaan rijden, balanceerde al vanaf 2004 op het randje van faillissement, vooral omdat NS te hoog had geboden om de concessie binnen te halen.

Lees ook‘Eisenpakket voor levering Fyra-treinstellen was onmogelijk’ over het verhoor van toenmalig salesmanager René van Marrewijk van Siemens eerder vandaag en ‘Geen gelijke kansen Alstom in aanbestedingsprocedure Fyra’, over het verhoor van Meindert Eland, die indertijd namens Alstom de onderhandelingen voerde met NS.

Lees meer;

VANDAAG ‘NS heeft nooit serieus naar andere biedingen gekeken’

20:51 NS had ministerie in houdgreep door dreigend faillissement HSA ›

12:06 Peijs zou hsl-vervoer nooit hebben aanbesteed – ‘bod NS onmogelijk’ ›

17:26 Meerstadt: NS overwoog concessie terug te geven ›

22 MEI Netelenbos had NS derde kans willen geven

Minister Peijs wist al in 2004 dat NS-plan HSL onhaalbaar was

NU 28.05.2015 Voor oud-minister Karla Peijs (Verkeer en Waterstaat) was al in 2004 duidelijk dat HSL-uitbater HSA, een dochter van NS, failliet zou gaan. Dat blijkt donderdag uit het verhoor met Peijs door de enquêtecommissie Fyra.

Adviesbureau McKinsey becijferde dat er een gapend gat zat tussen het plan van de NS en de werkelijke cijfers. In het meest positieve scenario zou er 200 miljoen euro verlies worden geleden.

Hoog bod

Bij HSA ontstonden problemen doordat de NS in 2001 een absurd hoog bod had gedaan om de aanbesteding van de hogesnelheidslijn tussen Amsterdam en Brussel te kunnen winnen. Uiteindelijk werd de jaarlijkse vergoeding 148 miljoen euro per jaar.

Peijs verwijt het spoorbedrijf de cijfers te hebben opgeblazen. “Een kind kan zien dat de lijn dat nooit gaat opbrengen”, stelt de oud-minister. “Waarom ga je nou als staatsbedrijf de staat bedonderen?”

ERTMS

Een belangrijke oorzaak van de vertraging van de oplevering van de hogesnelheidslijn was de problematische ontwikkeling van het nieuwe Europese veiligheidssysteem ERTMS.

Peijs zei niet te weten van deze problemen, maar erkent wel dat haar ministerie daar verantwoordelijk voor was. Ze sprak van “autistische afdelingen” op haar ministerie die hier geen oog voor hadden. Toen de problemen op tafel kwamen sprak collegaminister Gerrit Zalm (Financiën) van “amateurisme” op het ministerie van Peijs.

Ze is het er overigens niet mee eens dat de NS de problemen met ERTMS aanhaalt om de vertraging van de bouw van de treinen te verklaren. “De trein wordt niet om het kastje gebouwd, het kastje gaat in de trein”, aldus Peijs.

Zie ook: Geschiedenis van de Fyra in Nederland in zeven video’s

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

Waarschuwingen voor Fyra

Telegraaf 28.05.2015 De toenmalige NS-topman Bert Meerstadt wist voordat de Fyra ging rijden niet van adviezen waarin stond dat er nog allerlei problemen waren met de trein. In die adviezen stond dat er geen realistische voorspelling kan worden gegeven over de prestaties van de treinen. Dat kwam omdat er niet genoeg getest was en er zorgen waren over het materieel.

De parlementaire enquêtecommissie Fyra citeerde donderdag bij het verhoor van Meerstadt uit de adviezen. De commissie wil te weten komen waarom de flitstrein Fyra, die op de hogesnelheidslijn moest gaan rijden, veel te laat klaar was en door ernstige mankementen maar kort reed.

Gerelateerde artikelen;

28-05: ‘Overheid beloofde redding HSA’

28-05: ‘Probleem HSL geen excuus’

28-05: ‘Bod NS was onmogelijkheid’

28-05: Peijs en Eurlings gehoord over Fyra

27-05: HSL-exploitant wees op faillissement

‘Probleem HSL geen excuus’

Telegraaf 28.05.2015 Het is ,,echt onzin” dat HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, problemen met invoering van het nieuwe veiligheidssysteem ERTMS als excuus gebruikte voor latere oplevering van de flitstreinen die op de lijn zouden gaan rijden. De treinen zouden te laat klaar zijn, maar ook de oplevering van de spoorlijn liep door de problemen met ERTMS vertraging op.

„Je bouwt een trein niet om een kastje, maar je bouwt dat kastje in de trein”, zei voormalig minister van Verkeer en Waterstaat Karla Peijs (2003-2007) donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De commissie wil te weten komen waarom de flitstrein Fyra, die op de hogesnelheidslijn moest gaan rijden, veel te laat klaar was en door ernstige mankementen maar kort reed.

Gerelateerde artikelen;

28-05: ‘Bod NS was onmogelijkheid’

28-05: Peijs en Eurlings gehoord over Fyra

27-05: HSL-exploitant wees op faillissement

‘NS overwoog afstand te doen van Fyra-exploitatie’

VK 28.05.2015 De NS heeft in 2008 overwogen om de peperdure concessie voor de hogesnelheidslijn terug te geven aan de staat. Het spoorbedrijf heeft sinds 2008 eveneens meerdere malen overwogen om de Fyra-treinen terug naar Italië te sturen. Beide ideeën zijn ‘omwille van de reiziger’ afgeschoten.

Dit blijkt uit het verhoor van voormalig NS-topman Bert Meerstadt. Het was Meerstadt zelf die in 2008 – hij was destijds directielid – de concessie voorstelde terug te geven aan de staat. Hij noemde dat een ‘zuiver’ uitvloeisel van de onmacht van het bedrijf om de exploitatie van de flitslijn te starten.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Fyra-verhoren: Peijs wist niet dat ‘NS de staat bedonderd had’

Fyra-verhoren: ‘NS gebruikte superdividend als pressiemiddel’

‘Bod NS was onmogelijkheid’

Telegraaf 28.05.2015  Het hoge bod van de NS op het vervoer over de hogesnelheidslijn HSL-Zuid was „een onmogelijkheid”. Daardoor voelde de NS zich na tekenen van het contract gedwongen opnieuw te onderhandelen om de hoge jaarlijkse vergoeding aan de overheid omlaag te brengen.

Dat zei voormalig minister van Verkeer en Waterstaat Karla Peijs (2003-2007) donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra, die te weten wil komen waarom de flitstrein Fyra, die op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid moest gaan rijden, veel te laat klaar was en wegens ernstige mankementen maar kort reed.

Gerelateerde artikelen;

28-05: Peijs en Eurlings gehoord over Fyra

Peijs zou hsl-vervoer nooit hebben aanbesteed – ‘bod NS onmogelijk’›

NRC 28.05.2015 Oud-verkeersminister Karla Peijs was nooit een voorstander van aanbesteding van het hsl-vervoer. “Achteraf is het natuurlijk makkelijk praten, maar ik zou niet hebben aanbesteed.” Teruggeven van de concessie was volgens haar, drie jaar na afsluiting van het contract in 2001, echter geen optie. “Dat zou wel heel gek zijn geweest, na al die moeite die NS heeft gedaan om de concessie binnen te slepen.”

Dat vertelde Peijs, minister van Verkeer en Waterstaat van mei 2003 tot februari 2007, vanochtend tijdens haar verhoor voor de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Peijs vond het bij haar aantreden al een onmogelijk bod – NS moest 178 miljoen euro per jaar aan de staat betalen voor het recht om over de hogesnelheidslijn te rijden – maar was naar eigen zeggen genegen om NS te helpen om exploitatie desondanks mogelijk te maken. “Die treinen moesten gaan rijden, klaar.”

Lees meer;

20:51 NS had ministerie in houdgreep door dreigend faillissement HSA ›

22 MEI Tineke zou het wel even regelen

2013 EU onderzoekt staatssteun van Nederlandse overheid aan NS ›

22 MEI Netelenbos had NS derde kans willen geven

2011 De Fyra verliest per dag 386.000 euro

Peijs en Eurlings gehoord over Fyra

Telegraaf 28.05.2015  Donderdag verschijnen twee oud-bewindslieden bij de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De voormalige ministers van Verkeer en Waterstaat Karla Peijs (2003-2007) en Camiel Eurlings (2007-2010) worden door de commissie ondervraagd over hun rol in het debacle met de flitstrein, die op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid moest gaan rijden. De trein was veel te laat klaar en reed wegens ernstige mankementen maar kort.

Vrijdag verhoort de enquêtecommissie ook nog de huidige minister van Infrastructuur Melanie Schultz. Vorige week was het al de beurt aan de oud-bewindslieden Gerrit Zalm (Financiën) en Tineke Netelenbos (Verkeer en Waterstaat).

In de tweede week van de verhoren wil de parlementaire enquêtecommissie vooral meer te weten komen over de aanbesteding van de snelle trein die op de hogesnelheidslijn moest gaan rijden, de uitvoering van de opdracht die HSA verwierf en de financiële problemen van deze NS-dochter.

Oud-NS-topman spreekt van ‘wantrouwen’ tussen NS en ministerie

NU 27.05.2015  Oud-president-directeur van NS Aad Veenman erkent dat er jarenlang sprake is geweest van “wantrouwen” tussen NS en het ministerie van Verkeer en Waterstaat. Hij zei dat woensdag tegenover de enquêtecommissie Fyra.

Veenman, die in 2002 aantrad bij NS, wilde daarom pas in 2008 aan het ministerie inzicht geven in het bedrijfsplan van de HSL Zuid.

De commissie verbaasde zich erover dat al in een vroeg stadium duidelijk was dat er problemen zouden ontstaan met HSL-uitbater HSA, een dochterbedrijf van NS.

“Ik erken dat het lang geduurd heeft voordat normering van de verhoudingen heeft plaatsgevonden”, aldus Veenman.

Zie ook: ‘NS had bij HSL beter naar fabrikanten moeten luisteren’ 

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

Fyra-verhoren: ‘NS gebruikte superdividend als pressiemiddel’

VK 27.05.2015 De parlementaire enquêtecommissie Fyra is vanmorgen begonnen met de vijfde dag van de openbare verhoren over het debacle met de hogesnelheidslijn. Volkskrantredacteur Sander Heijne woont de zitting bij en doet gedurende de dag verslag. De NS heeft de uitkering van een superdividend van 1,4 miljard euro aan de staat in 2008 gebruikt als pressiemiddel om de financiële risico’s van de te dure concessie voor de hogesnelheidslijn bij het ministerie van Verkeer en Waterstaat te parkeren. In ruil voor de eenmalige uitkering, beloofde de staat in te grijpen mocht NS-dochter HSA – belast met de exploitatie van de hogesnelheidslijn – failliet gaan.

Dit blijkt uit het verhoor van voormalig NS-directeur Aad Veenman door de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Het faillissement van de dochteronderneming lag op dat moment al jaren in de lijn der verwachting. De NS had in 2001 een onrealistisch hoog bod gedaan op het exclusieve gebruiksrecht voor het binnenlandse deel van de snelle spoorlijn. Hoewel de NS bulkte van het geld, was het staatsbedrijf niet bereid zelf extra geld in de dochteronderneming te pompen.

Fyra-verhoren

Volkskrantverslaggever Sander Heijne deed verslag van alle verhoordagen. Lees hier de verslagen van vorige week terug: vrijdagdonderdag ,woensdag en dat van maandag.

Hier leest u de reconstructie van het Fyra-debacle: wat weten we al, en op welke vragen moet de enquête nog antwoord geven?

‘Geen gelijke kansen Alstom in aanbestedingsprocedure Fyra’

NRC 27.05.2015 NS heeft aan het eind van de aanbestedingsprocedure voor de levering van hogesnelheidstreinen in strijd met aanbestedingswetgeving gehandeld, waardoor uiteindelijk AnsaldoBreda overbleef. De tweede partij, de Franse treinenbouwer Alstom, was daardoor in de slotfase kansloos, terwijl ze wel treinen konden leveren die elders in Europa al in dienst waren en voldeden.

Dat bleek tijdens het verhoor, voor de parlementaire enquêtecommissie, van Meindert Eland, die indertijd namens Alstom de onderhandelingen voerde met NS. Alstom, ook de producent van de Franse TGV-treinen, heeft nog overwogen om te procederen tegen het besluit om de bouw van die nieuwe treinen aan AnsaldoBreda te gunnen, maar zag daarvan af omdat het bedrijf ook in de race was voor de levering aan de NS van nieuwe sprinters. Alstom wilde NS niet voor het hoofd stoten.   LEES VERDER

Lees meer;

23 MEI Aanbesteding NS was onzorgvuldig

2013 Teruglezen: NRC-reconstructie van het debacle rond de Fyra ›

22 MEI NS had al vroeg in selectieproces een voorkeur voor Ansaldobreda ›

2008 Kritiek op aankoop van Italiaanse trein van NS

2005 Fransen boos op NS over order treinen

‘Geen gelijke kansen Alstom’

Telegraaf 27.05.2015 Treinbouwer Alstom had geen gelijke kansen in de strijd om een snelle trein te mogen leveren voor de hogesnelheidslijn HSL-Zuid.

Het Franse bedrijf wist niet dat HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn, een voorkeur had voor een enkeldekstrein die een maximumsnelheid van 250 kilometer per uur kon halen. Ook werd Alstom verrast door het omlaag brengen van de order tot twaalf treinen.

Dat zei Meindert Eland, die voor Alstom betrokken was bij de aanbesteding, woensdag tegen de parlementaire enquêtecommissie die het debacle met de Fyra onderzoekt. De Fyra zou gaan rijden op de HSL-Zuid, maar was veel te laat klaar en gaf er door grote mankementen alweer snel de brui aan.

HSL-exploitant wees op faillissement

Telegraaf 27.05.2015  Eind 2003 luidde de HSA, de exploitant van de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, al de noodklok over een dreigend faillissement. Dat blijkt uit stukken waarover de parlementaire enquêtecommisie Fyra beschikt. NS-topman Aad Veenman trok vervolgens bij minister Karla Peijs (Verkeer en Waterstaat) en later ook Gerrit Zalm (Financiën) aan de bel, maar kreeg te horen dat de NS als moederbedrijf van HSA de problemen zelf moest oplossen.

De enquêtecommissie wil te weten komen waarom de flitstrein Fyra, die op de hogesnelheidslijn zou gaan rijden, vijf jaar te laat klaar was en er door grote mankementen al snel weer mee op moest houden.

De NS had de opdracht voor het vervoer over de hogesnelheidslijn binnengehaald met een hoog bod, maar al snel werd duidelijk dat het moeilijk zou worden om het vervoer winstgevend te maken. Veenman zei woensdag bij zijn verhoor door de enquêtecommissie dat het bedrijfsplan van HSA „buitengewoon gestretcht” was.

‘NS had bij HSL beter naar fabrikanten moeten luisteren’

NU 27.05.2015 De NS had voor de aanbestedingsprocedure van de treinen voor de hogesnelheidslijn HSL Zuid beter naar de fabrikanten moeten luisteren.

Dat zei René van Marrewijk, destijds salesmanager van treinenbouwer Siemens, woensdag tegenover de enquêtecommissie Fyra.

Volgens hem waren de opgelegde eisen zo hoog dat maar weinig fabrikanten aan de vraag konden voldoen toen in 2003 de aanbesteding werd gestart. Slechts een klein aantal bouwers toonden interesse, waaronder Siemens. “Het hoort bij professioneel opdrachtgeverschap dat je eisen stelt die ook gehaald kunnen worden”, aldus Van Marrewijk.

AnsaldoBreda

In het aanbestedingsproces viel verder de ervaren bouwer Bombardier af, waardoor NS uiteindelijk uitkwam bij AnsaldoBreda. Dit bedrijf had weinig ervaring met hogesnelheidstreinen.

In 2012 reed de door AnsaldoBreda gebouwde Fyra na jaren vertraging voor het eerst. Een paar weken later was het alweer gedaan met de Fyra na aanhoudende problemen.

Later op de dag verschijnt ook oud-NS-directeur Aad Veenman voor de commissie.

Zie ook: Enquêtecommissie Fyra: het moddergooien is begonnen

​Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

‘Trein kon niet op tijd klaar zijn’

Telegraaf 27.05.2015 De treinen die Siemens wilde bouwen voor de hogesnelheidslijn HSL-Zuid hadden nooit op tijd klaar kunnen zijn. Daarvoor was de productie van de trein te ingewikkeld.

Dat zei René van Marrewijk, salesmanager bij Siemens (2000-2005), tegen de parlementaire enquêtecommissie die het debacle met de Fyra onderzoekt. De Fyra zou gaan rijden op de HSL-Zuid, maar was veel te laat klaar en gaf er door grote mankementen alweer snel de brui aan.

Siemens deed mee aan de aanbesteding van de snelle trein, maar de opdracht ging uiteindelijk naar het Italiaanse AnsaldoBreda. De klus ging aan de neus van Siemens voorbij omdat het bedrijf 26 treinen wilde leveren, terwijl de NS er zestien had gevraagd, met een optie van nog eens tien. Maar de opdracht van zestien nieuwe treinen was te klein voor Siemens.

Gerelateerde artikelen;

26-05: Netelenbos bang voor smileys

22-05: Ondervraging oud-ministers

22-05: Amper tijd voor proefrit Fyra

22-05: HSA zwom bij bestellen fuik in

22-05: NS-bod Fyra was opgepompt

22-05: ‘HSL ging vooral om opbrengst’

21-05: ‘Goedkope trein niet door bod’

21-05: ‘Geen reden om af te treden’

‘Eisenpakket voor levering Fyra-treinstellen was onmogelijk’

NRC 27.05.2015 De NS is in 2002 met een eisenpakket de markt opgegaan voor de levering van treinstellen voor de hogesnelheidslijn die geen enkele fabrikant kon leveren. Dat zei toenmalig salesmanager René van Marrewijk van Siemens vanochtend in zijn verhoor voor de parlementaire enquêtecommissie die het Fyra-debacle onderzoekt. Het eisenpakket was overigens door de Staat opgelegd.

Er waren op dat moment vijf fabrikanten die technisch in staat waren om treinstellen voor de HSL-lijn te produceren. Maar slechts twee daarvan, waaronder Siemens, konden ook een hogesnelheidstrein leveren die ook een snelheid van 220 kilometer per uur konden halen. Maar het bestek (de voorwaarden) waar Siemens op moest inschrijven, was zo complex dat het met bestaand materieel niet mogelijk was om daaraan te voldoen. Volgens Van Marrewijk zou dat leiden tot aanzienlijk hogere kosten, waardoor de zogeheten risico-opslag – een kostenraming voor tegenvallers en risico’s na de levering – aanzienlijk was. LEES VERDER

Lees meer;

20:28 NS keerde superdividend uit aan staat in ruil voor redding HSA ›

22 MEI NS had al vroeg in selectieproces een voorkeur voor Ansaldobreda ›

2013 Teruglezen: NRC-reconstructie van het debacle rond de Fyra ›

23 MEI Aanbesteding NS was onzorgvuldig

2014 Ansaldobreda neemt Fyra-treinen terug, NS krijgt 125 miljoen ›

Treinbouwer Siemens: Fyra kon niet op tijd klaar zijn

AD 27.05.2015 De treinen die Siemens wilde bouwen voor de hogesnelheidslijn HSL-Zuid hadden nooit op tijd klaar kunnen zijn. Daarvoor was de productie van de trein te ingewikkeld. Dat zei René van Marrewijk, salesmanager bij Siemens (2000-2005), tegen de parlementaire enquêtecommissie die het debacle met de Fyra onderzoekt.

De Fyra zou gaan rijden op de HSL-Zuid, maar was veel te laat klaar en gaf er door grote mankementen alweer snel de brui aan. Siemens deed mee aan de aanbesteding van de snelle trein, maar de opdracht ging uiteindelijk naar het Italiaanse AnsaldoBreda. De klus ging aan de neus van Siemens voorbij omdat het bedrijf 26 treinen wilde leveren, terwijl de NS er zestien had gevraagd, met een optie van nog eens tien. Maar de opdracht van zestien nieuwe treinen was te klein voor Siemens.

Lees ook

‘Schedels op bretels Jan Timmer waren smileys’

VK 26.05.2015 Op de bretels van oud-topman van Philips Jan Timmer prijkten geen doodshoofdjes, maar ‘lachende mannetjes in de kleuren van de regenboog’. Tot die conclusie komen Timmer en zijn echtgenote nadat zij op verzoek van de financiële website Follow the Money in de klerenkast de betreffende bretels opsnorden.

Mevrouw Timmer stuurde FTM als bewijs een foto mee.

Het elastiek waarmee Timmer begin deze eeuw zijn broek omhoog hield werd vorige week landelijk nieuws dankzij het verhoor van oud-minister Tineke Netelenbos (PvdA) door de parlementaire enquêtecommissie die onderzoek doet naar het Fyra-debacle. Netelenbos vertelde onder ede hoe Timmer haar in zijn hoedanigheid als president-commissaris van de NS een bezoek bracht.

Netelenbos bang voor smileys

Telegraaf 26.05.2015 De familie van ex-Philips-topman Timmer is kwaad op oud-minister Netelenbos (Verkeer). De doodskoppen op Timmers bretels waren geen doodskoppen maar smileys.

Netelenbos vertelde aan onderzoekscommissie Fyra dat ze in haar functie destijds bezoek kreeg van Timmer, die president-commissaris van NS was. Netelenbos ervoer deze visite als vrij onaangenaam, vooral omdat er ’brede bretels met doodskoppen’ zichtbaar werden, toen Timmer in haar kamer zijn colbert uitdeed. „Dat was volgens mij een statement”, zei Netelenbos.

Website Follow The Money achterhaalde bij Timmers vrouw dat het geen doodskoppen waren, maar smileys. Netelenbos blijft er volgens de site bij dat het doodskoppen waren.

Bas Heijne: Doodskop

NRC 24.05.2015 De loopbaan van bewindslieden in Nederland kent twee fases. Je bent een tijdje, steeds korter eigenlijk, minister of staatssecretaris. Een paar jaar daarna ben je getuige voor een parlementaire commissie die onderzoekt hoe het zo mis heeft kunnen gaan. Welke oud-minister of staatssecretaris hebben we niet teruggezien in de nationale beklaagdenbank? Ik weet niet wat Tineke Netelenbos verder nog in haar leven heeft gedaan, maar zeker is dat ze tot aan haar dood voor parlementaire commissies zal verschijnen om met ijzeren volharding uit te leggen dat het aan haar niet heeft gelegen.

Ineens zaten de NS in de Fyra-fuik

Trouw 23.05.2015 Hoe hij ook zocht, Nol Döbken zag geen alternatief, nadat hij hoorde over kwaliteitsproblemen met treinen van AnsaldoBreda. Als directeur van High Speed Alliance (2002-2007) moest hij voor de HSA-eigenaren NS-KLM treinen regelen op de hogesnelheidslijn Amsterdam-Brussel. “We hebben geen andere keuze, we moeten gewoon door met AnsaldoBreda”, herinnert hij zich zijn reactie. Geplaagd door groeiende financiële bedrijfsproblemen en strakke deadlines, deed hij zijn werk.

De zoektocht naar de trein begon al verkeerd. Fabrikanten reageerden op een NS-verzoek treinen te bouwen die de reistijd-eis niet haalden.

Een hogesnelheidslijn openen, maar zonder snelle trein, dat wilde Döbken, ‘een spoorwegman’, niet meemaken, vertelde hij gisteren aan de parlementaire enquêtecommissie Fyra, die de afgelopen week aan het werk ging.

Verwant nieuws;

‘Fyra was geen goedkope Aldi-trein’

AD 22.05.2015 De Fyra die het Italiaanse bedrijf AnsaldoBreda leverde voor de hogesnelheidslijn HSL-Zuid was geen goedkope ‘Aldi-trein’. De Fyra was ongeveer even duur als de trein van de laatste concurrent in de aanbesteding, het Franse Alstom. De Fyra was ook beter.

Dat zei Tony Smulders, inkoper ‘rollend materieel’ bij de NS, vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. De commissie wil te weten komen waarom de Fyra veel te laat ging rijden en door grote technische mankementen al snel weer van het spoor verdween.

Volgens Smulders was de Fyra in een eerdere fase van de aanbesteding zelfs iets duurder dan de trein van Alstom. Volgens het bestaande beeld zag NS zich gedwongen met het goedkope AnsaldoBreda in zee te gaan omdat er geen geld was voor een duurdere en betere trein.

Lees ook;

Inkoper NS: ‘Fyra was geen Aldi-trein’

VK 22.05.2015 De parlementaire enquêtecommissie Fyra is vanmorgen begonnen met de vierde dag van de openbare verhoren over het debacle met de hogesnelheidslijn. Vandaag verschijnen onder meer oud-directeur van de HSA Nol Döbken en Tony Smulders, inkoper rollend materieel bij de NS, voor de commissie. Volkskrantredacteur Sander Heijne woont de zitting bij en doet gedurende de dag verslag.

Fyra-verhoren

Sander Heijne deed verslag van alle verhoordagen. Lees hierhet verslag van het van gisteren terug, hier het verslag van woensdag en hier dat van maandag.

Hier leest u de reconstructie van het Fyra-debacle: wat weten we al, en op welke vragen moet de enquête nog antwoord geven?

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Fyra-verhoren: ‘NS heeft het tot tweemaal toe verprutst’

Fyra-verhoren: Commissarissen NS verhoogden bod met 28 miljoen

Belgische topman houdt mond dicht over Fyra

NS had al vroeg in selectieproces een voorkeur voor Ansaldobreda›

NRC 22.05.2015 De Italiaanse fabrikant Ansaldobreda had in een vroege fase van de selectieprocedure voor de levering van treinstellen voor de hsl-lijn de voorkeur van de NS. Ansaldobreda kreeg uiteindelijk de opdracht om de Fyra-trein te bouwen zonder dat de aanbestedingsprocedure zorgvuldig gevolgd was. Dat bleek vanmiddag tijdens het verhoor van Tony Smulden, indertijd verantwoordelijk voor de treinstellen.

Commissievoorzitter Madeleine van Toorenburg citeerde uit een memo van de stuurgroep materieel van de NS: “Ansaldobreda moet prioriteit in de onderhandelingen krijgen, want dat is de unanieme voorkeur van de stuurgroep.”

Lees meer;

VANDAAG Aanbesteding NS was onzorgvuldig

16 MEI De Fyra-commissie zorgt nu al voor ophef

16 MEI Kritiek op voorzitter Fyra enquête wegens ‘populisme’

2014 Ansaldobreda neemt Fyra-treinen terug, NS krijgt 125 miljoen ›

16 MEI Fiasco, drama, debacle: Kiest u maar

NS manipuleerde bewust informatie over vervoersconcessie Fyra›

NRC 22.05.2015 De NS heeft tijdens onderhandelingen over de vervoersconcessie bewust informatie gemanipuleerd en achtergehouden voor de Tweede Kamer en het ministerie van Verkeer en Waterstaat. Het bedrijf paste rekentrucjes toe om de concessie binnen te halen.

Dat bleek vanochtend tijdens het verhoor van Nol Döbken, de voormalige algemeen directeur van de High Speed Alliantie (HSA), het dochterbedrijf van de NS die de exploitatie van de hoge snelheidsregeling moest uitvoeren.

Lees meer;

VANDAAG Onbegrip en afkeer in eerste Fyra-week

22 MEI NS hield bewust informatie achter voor ministerie en Tweede Kamer

2013 Teruglezen: NRC-reconstructie van het debacle rond de Fyra ›

2011 Faillissement dreigt door lege Fyra

2011 De Fyra is leeg, dat is desastreus

Oud-ministers komende week langs Fyra-enquête

NU 22.05.2015 Oud-ministers van Verkeer en Waterstaat Camiel Eurlings en Karla Peijs en de huidige minister Melanie Schultz (Infrastructuur) verschijnen volgende week voor de enquêtecommissie Fyra voor verhoor onder ede. Dat maakt de commissie vrijdagmiddag bekend.

Peijs (minister van 2003 tot 2007) en Eurlings (2007 tot 2010) worden donderdag verhoord. Schultz (nu Infrastructuur en Milieu en van 2002 tot 2007 staatssecretaris van Verkeer en Waterstaat) staat voor vrijdag op de planning.

Ook zullen onder andere de president-commissaris van NS in de periode 2002-2009 Aad Veenman (woensdag), zijn opvolger Bert Meerstadt (donderdag) en toenmalige vertegenwoordigers van treinenbouwers Alstom en Siemens langskomen voor verhoor.

Zie ook: Enquêtecommissie Fyra: het moddergooien is begonnen

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

Ondervraging oud-ministers

Telegraaf 22.05.2015  Volgende week verhoort de parlementaire enquêtecommissie Fyra drie bewindslieden die met de gefaalde snelle trein te maken hebben gehad. Donderdag getuigen de voormalige ministers van Verkeer en Waterstaat Karla Peijs (2003-2007) en Camiel Eurlings (2007-2010). Vrijdag is het de beurt aan de huidige minister Melanie Schultz (Infrastructuur).

Dat heeft de enquêtecommissie vrijdag laten weten. De commissie wil te weten komen waarom het mis is gegaan met de flitstrein Fyra, die op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid moest gaan rijden. De trein was veel te laat klaar en reed wegens ernstige mankementen maar kort.

De commissie verhoort volgende week ook twee voormalige NS-topmannen: Aad Veenman (2002-2009) en Bert Meerstadt (2009-2013).

Gerelateerde artikelen;

22-05: Amper tijd voor proefrit Fyra

22-05: HSA zwom bij bestellen fuik in

22-05: NS-bod Fyra was opgepompt

21-05: ‘Goedkope trein niet door bod’

21-05: ‘Geen reden om af te treden’

Fyra moest het in een keer goed doen

Trouw 22.05.2015 De snelle treinen die zouden gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid moesten het meteen goed doen. Voor proefritten was nauwelijks tijd. Dat bleek vrijdag tijdens de verhoren van de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

Gezien de krappe planning voor de productie van de flitstreinen, was er geen tijd voor proefritten, stelde de commissie, die te weten wil komen waarom de snelle trein Fyra veel te laat ging rijden en door grote technische mankementen al snel weer van het spoor verdween.

Verwant nieuws;

Amper tijd voor proefrit Fyra

Telegraaf 22.05.2015 De snelle treinen die zouden gaan rijden op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid moesten het meteen goed doen. Voor proefritten was nauwelijks tijd. Dat bleek vrijdag tijdens de verhoren van de parlementaire enquêtecommissie Fyra.

Gezien de krappe planning voor de productie van de flitstreinen, was er geen tijd voor proefritten, stelde de commissie, die te weten wil komen waarom de snelle trein Fyra veel te laat ging rijden en door grote technische mankementen al snel weer van het spoor verdween.

Tony Smulders, inkoper rollend materieel bij de NS, erkende dat het „lastig” zou zijn om proefritten te doen. De planning voor de productie was krap, de trein zou net in drie jaar gebouwd kunnen worden.

Maar er waren wel onzekerheden, zei Smulders, omdat het ging om nieuwe ontwerpen. Bestaande treinen voldeden niet aan de eisen die de overheid stelde.

‘HSL draaide niet om reizigers, maar om omzet’

NU 22.05.2015 Het belang van de reiziger speelde bij de aanbesteding van de HSL Zuid geen rol: het ging om een zo hoog mogelijke opbrengst. Dat stelt Nol Döbken, oud-directeur van HSA – het NS-bedrijf achter de Fyra – vrijdag tegenover de enquêtecommissie Fyra.

Volgens hem werd dit veroorzaakt door de aanbestedingsvraag vanuit de overheid. “Het ging met name om geld”, aldus Döbken. “Die uitgangspunten moesten we halen.” “Het model was daarom niet om zo veel mogelijk reizigers in de trein te krijgen, maar om een zo hoog mogelijke omzet te halen”. Volgens hem werd dit onder andere gehaald door te streven naar zo weinig mogelijk materieel en een zo hoog mogelijke prijs voor het treinkaartje.

Haast

Döbken stelde daarnaast zijn opdracht als een haastklus te hebben gezien. Mede hierom viel bij het bestellen van de treinen de ervaren treinbouwer Siemens af. De andere ervaren bouwer Alstom viel af toen het aantal te bestellen treinen in de eerste fase omlaag ging.

“Met twaalf treinen zit je echt op een dieptepunt. Maar er waren zoveel onzekerheden dat de aandeelhouder (NS) vond dat we voorzichtig moesten zijn”, aldus Döbken, die erkende dat er door deze “fuik” maar één bouwer over bleef, namelijk de relatief goedkope en onervaren fabrikant AnsaldoBreda.

Hier werd Döbken alsnog geconfronteerd met grote vertragingen in de ontwikkeling, onder andere door het complexe veiligheidssysteem ERTMS.

Ook was het problematisch dat HSA om juridische redenen weinig invloed kon uitoefenen op de bouw van de Fyra door AnsaldoBreda.

Zie ook: NS en Staat steggelen over schuldvraag in enquête Fyra-debacle

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen

NS-bod Fyra was opgepompt

Telegraaf 22.05.2015  Bij de exploitatie van de hogesnelheidslijn HSL-Zuid ging het vooral om een zo hoog mogelijke opbrengst, niet om zoveel mogelijk reizigers. De tarieven lagen zestig procent hoger dan van een normaal treinkaartje. Dat zegt Nol Döbken, de eerste directeur van HSL-exploitant HSA, vandaag tegen de parlementaire enquêtecommissie over de snelle trein Fyra. Het hoge bod van de NS op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid was bovendien met „rekentrucjes” opgepompt om de opdracht binnen te halen. De latere poging van NS-dochter HSA, de exploitant van de HSL-Zuid, om de jaarlijkse afdracht aan de overheid omlaag te brengen, was alleen maar bedoeld om de winst van HSA te vergroten.

Gerelateerde artikelen;

22-05: ‘HSL ging vooral om opbrengst’

21-05: ‘Goedkope trein niet door bod’

21-05: ‘Geen reden om af te treden’

21-05: ‘NS heeft het 2 keer verprutst’

‘HSL ging vooral om opbrengst’

Telegraaf 22.05.2015 Bij de exploitatie van de hogesnelheidslijn HSL-Zuid ging het vooral om een zo hoog mogelijke opbrengst, niet om zoveel mogelijk reizigers. De tarieven lager 60 procent hoger dan van een normaal treinkaartje.

Dat zei Nol Döbken, de eerste directeur van HSL-exploitant HSA, vrijdag tegen de parlementaire enquêtecommissie over de snelle trein Fyra. De commissie wil te weten komen waarom de Fyra veel te laat ging rijden en er door grote technische mankementen al snel weer de brui aan moest geven.

Bij de beoordeling van de biedingen van bedrijven die het HSL-vervoer wilden binnenslepen, werd vooral naar geld gekeken. Dat was de oorzaak dat NS-dochter HSA zoveel mogelijk geld moest zien binnen te halen. Döbken zei dat hij na zijn aantreden lagere tarieven wilde, zodat de HSL meer reizigers zou trekken.

Gerelateerde artikelen;

21-05: ‘Goedkope trein niet door bod’

21-05: ‘Geen reden om af te treden’

21-05: ‘NS heeft het 2 keer verprutst’

21-05: Zalm schikte zich naar wens

21-05: ‘Meer kritiek op Fyra nodig’

21-05: Zalm en Netelenbos bij commissie

20-05: Commissarissen verhoogden bod NS

Netelenbos’ onbegrepen strijd voor de NS

Trouw 21.05.2015 Ze was pro-NS, toen ze aantrad als minister van Verkeer en Waterstaat in 1998 in het kabinet-Kok II. Ze wilde de Nederlandse Spoorwegen ‘in een stevige positie brengen’ op een Europese spoormarkt vol concurrentie. Tineke Netelenbos (PvdA) gunde het binnenlands vervoer op de hogesnelheidslijn graag onderhands aan de NS. Maar al snel leerde ze de NS van een andere kant kennen, bleek bij de Parlementaire Enquêtecommissie Fyra vandaag.

“Hij trok zijn colbert uit. Daaronder zaten bretels met doodskopje”, aldus Netelenbos over NS-president Timmer

Netelenbos voerde een eenzame, onbegrepen strijd. Ze begon met een lijk in de kast, zei ze. De NS waren voor haar ministerschap verzelfstandigd. Het Rijk bleef aandeelhouder, maar de NS moesten commercieel gerund worden. De nieuwe omgangsvormen bleken niet geregeld. “Dat verklaart veel van de moeizame relatie met de NS”, zei ze. De NS klonken wel commercieel met beursgangplannen, maar bleken niet zo te opereren.

Verwant nieuws;

Uit NRC: ‘De NS heeft het verprutst’ – het verweer van Netelenbos

NRC 21.05.2015  Het was voor oud-minister Netelenbos vrágen om een politiek Waterloo: achter de rug van de minister van Financiën om de HSL-lijn ondershands aan de NS gunnen. De voornaamste verwijten én haar verweer. LEES VERDER

Netelenbos wilde niet opstappen om HSL

NU 21.05.2015 Oud-minister Tineke Netelenbos (Verkeer en Waterstaat) heeft niet overwogen om af te treden toen zij niet haar zin kreeg in het kabinet-Kok bij de aanbesteding van de hogesnelheidslijn (HSL). Dat blijkt donderdag tijdens de derde dag van de openbare verhoren van de enquetecommissie Fyra.

“Ik ga niet met aftreden dreigen op zo’n dossier”, aldus Netelenbos. “Ik vond het wel een belangrijk onderwerp, maar er was wel eerder al anders besloten en daar was ik akkoord mee gegaan.”

Een meerderheid in het kabinet wilde daarom niets weten van het voorstel van deze zogeheten Oranjecombinatie. Netelenbos probeerde vervolgens in een uiterste poging premier Wim Kok via een brief op andere gedachte te brengen.

Zie ook: Zalm vond NS tijdens HSL-aanbesteding ‘wereldvreemd’

Verscheurd

In een gesprek werd deze brief overigens op voorstel van Netelenbos zelf ongelezen door Kok verscheurd. “Kok had advies gekregen om hem niet te lezen, omdat dat dat juridisch kwetsbaar was. Hij zei toen dat hij hem liever niet had gekregen dus zei ik: dan moet je hem maar verscheuren.”

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

‘Geen reden om af te treden’

Telegraaf 21.05.2015 Toenmalig verkeersminister Tineke Netelenbos was tegen de openbare aanbesteding van het vervoer op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid, maar vond dat geen reden om af te treden. Zij wilde de aanbesteding stopzetten en in plaats daarvan in zee gaan met de zogeheten Oranjecombinatie. Dat was een samenwerking van NS, Schiphol en KLM.

Netelenbos vertelde dat donderdag aan de parlementaire enquêtecommissie over de snelle trein Fyra. De commissie wil te weten komen waarom de Fyra veel te laat ging rijden en er door grote technische mankementen al snel weer de brui aan moest geven.

Maar toen ze haar zin niet kreeg binnen het kabinet, zag Netelenbos geen reden om op te stappen. Zij had aanvankelijk ook ingestemd met openbaar aanbesteden, dus legde ze zich erbij neer dat haar collega’s hier niet op terug wilden komen.

Gerelateerde artikelen;

21-05: ‘NS heeft het 2 keer verprutst’

‘Onderhandse gunning HSL was initiatief van het ministerie’›

NRC 21.05.2015 Het consortium van NS, KLM en Schiphol dat in 2000 onderhands een bod voor exploitatie van de HSL-lijn voorbereidde, was een initiatief van het ministerie van Verkeer en Waterstaat. Dat zei voormalig minister Tineke Netelenbos vanmiddag tegenover de parlementaire enquêtecommissie die het Fyra-drama onderzoekt.

Volgens Netelenbos was het de bedoeling om daarmee de NS “in positie te houden” voor exploitatie van de HSL-lijn. Eind 1999 had het kabinet juist besloten om de HSL-exploitatieopenbaar aan te besteden nadat de NS twee keer in de gelegenheid was gesteld om onderhands te bieden.

Lees meer;

22 MEI NS had al vroeg in selectieproces een voorkeur voor Ansaldobreda ›

21 MEI Zalm wist niets van onderhands bod NS ›

22 MEI Als naar oud-minister was geluisterd, ‘reden die treinen allang’

22 MEI Tineke zou het wel even regelen

22 MEI Netelenbos had NS derde kans willen geven

‘NS heeft het 2 keer verprutst’

Telegraaf 21.05.2015 De NS heeft het tot tweemaal toe verprutst toen het spoorbedrijf de kans kreeg het vervoer op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid binnen te halen. Verkeersminister Tineke Netelenbos had na een eerste mislukte poging de NS een tweede kans gegeven. „Tot mijn stomme verbazing heeft de NS toen totaal niet gereageerd. Dat is een grote fout geweest.”

Dat zei de voormalige minister donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie over de snelle trein Fyra. De commissie wil te weten komen waarom de Fyra veel te laat ging rijden.

Gerelateerde artikelen;

21-05: ‘Goedkope trein niet door bod’

21-05: ‘Geen reden om af te treden’

21-05: Zalm schikte zich naar wens

21-05: Zalm en Netelenbos bij commissie

Zalm: ik schikte mij naar de wens van Netelenbos

Trouw 21.05.2015 Minister Gerrit Zalm (Financiën) ging ermee akkoord dat de NS in eerste instantie mocht bieden op het vervoer over de hogesnelheidslijn HSL-Zuid. Hij was het daar niet meer eens, maar legde zich neer bij de wens van verkeersminister Tineke Netelenbos.

Dat zei Zalm donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie over de snelle trein Fyra. De commissie wil te weten komen waarom de Fyra veel te laat ging rijden en er door grote technische mankementen al snel weer de brui aan moest geven.
VVD-minister Zalm wilde liever meteen een openbare aanbesteding in plaats van een onderhandse gunning aan de NS, maar drukte zijn zin niet door. “Ik heb dat niet gewonnen.”

Verwant nieuws;

Zalm schikte zich naar wens

Telegraaf 21.05.2015  Minister Gerrit Zalm (Financiën) ging ermee akkoord dat de NS in eerste instantie mocht bieden op het vervoer over de hogesnelheidslijn HSL-Zuid. Hij was het daar niet meer eens, maar legde zich neer bij de wens van verkeersminister Tineke Netelenbos.

Dat zei Zalm donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie over de snelle trein Fyra. De commissie wil te weten komen waarom de Fyra veel te laat ging rijden en er door grote technische mankementen al snel weer de brui aan moest geven.

VVD-minister Zalm wilde liever meteen een openbare aanbesteding in plaats van een onderhandse gunning aan de NS, maar drukte zijn zin niet door. „Ik heb dat niet gewonnen.”

Zalm vond NS tijdens HSL-aanbesteding ‘wereldvreemd’

NU 21.05.2015 Oud-minister van Financiën Gerrit Zalm heeft geen goed woord over voor de houding van de NS ten tijde van de aanbesteding van de hogesnelheidslijn (HSL). Dat zegt hij donderdag tegenover de enquêtecommissie Fyra.

De NS kreeg eind jaren negentig de kans om de HSL Zuid onderhands te krijgen, maar kwam met een bod dat totaal niet voldeed. “Het was alsof je een offerte vroeg voor het schilderen van de buitenkant van je huis, maar dan een offerte krijgt waarbij ook de keuken wordt verbouwd en de binnenkant wordt geschilderd”, aldus Zalm.

Ministerie

Hij spaarde ook het ministerie van Verkeer en Waterstaat niet tijdens het verhoor. Toen in 2006 bleek dat de aanleg van de HSL-lijn ernstig zou worden vertraagd, onder andere door een ingewikkeld modern veiligheidssysteem, was hij des duivels: “Wat een schandelijk amateurisme. Hoe kan dit nu weer?”, schreef hij in een notitie.

De vertraging was op dat moment niet meer te keren en Zalm drong er daarom op aan dat de projectorganisatie bij het ministerie werd verbeterd.

Zie ook: NS en Staat steggelen over schuldvraag in enquête Fyra-debacle

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelenp;

Zalm wist niets van onderhands bod NS›

NRC 21.05.2015 De NS heeft in 2000 een onderhands bod voorbereid om het kabinetsbesluit tot de vervoersconcessie voor de HSL te torpederen. Dit gebeurde in nauw overleg met ambtenaren van het ministerie van Verkeer en Waterstaat. Toenmalig minister Zalm van Financiën kwam daar pas maanden later achter, zo bleek vandaag tijdens zijn verhoor voor de Fyra-enquêtecommissie.

Pas toen minister Netelenbos (V en W) in de ministerraad dat besluit ongedaan wilde laten maken ontdekte Zalm dat de NS al maanden aan deze plannen werkte. “Daar was ik redelijk ontzet over”, aldus Zalm vanmiddag in zijn verhoor bij de parlementaire enquêtecommissie die het Fyra-debacle onderzoekt.

CONSORTIUM OP INITIATIEF VAN MINISTERIE VAN V EN W

Oud-minister Tineke Netelenbos heeft toegegeven dat het ministerie van V en W wist van de poging van het consortium van NS, KLM en Schiphol om de openbare aanbesteding van de HSL te torpederen. Dat gebeurde zelfs op initiatief van het ministerie, aldus Netelenbos.

De coup met de Oranjecombinatie kreeg uiteindelijk geen bijval in de ministerraad. Zalm werd daarin gesteund door de toenmalige ministers uit het kabinet-Kok II Brinkhorst, Jorritsma, Borst en Vermeend. Later liet ook minister-president Kok Netelenbos vallen en werd de openbare aanbesteding verder in gang gezet. Afgelopen maandag bleek al dat Netelenbos als enige tegen de openbare besteding was, waarop premier Kok haar brief hierover verscheurde.

Lees ook‘Het grote Fyra-dossier. Krijgen we antwoord op deze vragen?’ en ‘In 5 minuten bijgepraat over de Fyra-enquete’.

Lees meer;

VANDAAG Onbegrip en afkeer in eerste Fyra-week

22 MEI Netelenbos had NS derde kans willen geven

22 MEI Tineke zou het wel even regelen

22 MEI Als naar oud-minister was geluisterd, ‘reden die treinen allang’

21 MEI ‘Onderhandse gunning HSL was initiatief van het ministerie’ ›

‘Politiek had kritischer kunnen zijn op NS’

Zalm na bod NS: Tsjongejongejonge

Telegraaf 21.05.2015 „ „Tsjongejongejonge”, was de eerste reactie van minister Gerrit Zalm (Financiën) op het bod van 178 miljoen euro van de NS op het vervoer over de hogesnelheidslijn HSL-Zuid. “Ik vond het erg veel.”

Dat zei Zalm donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie over de snelle trein Fyra. De commissie wil te weten komen waarom de Fyra veel te laat ging rijden en er door grote technische mankementen al snel weer de brui aan moest geven.

„Ik vond het wel mooi”, voegde Zalm eraan toe, omdat het hoge bod van de NS goed was voor de schatkist.

ZIE OOK:

Zalm schikte zich naar wens

Zalm en Netelenbos bij commissie

Commissarissen verhoogden bod NS

‘Afwijzing plan NS fout’

Timmer vierkant tegen aanbesteding op spoor

‘Goedkope trein niet door bod’

Telegraaf 21.05.2015 Het is „echt baarlijke onzin” dat de NS zich gedwongen zag goedkope treinen te kopen omdat het heel veel geld had neergelegd voor het binnenhalen van het vervoer op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid.

Dat is een beeld dat is neergezet door de NS en door vakbond FNV, zei voormalig verkeersminister Tineke Netelenbos donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie over de snelle trein Fyra. De commissie wil te weten komen waarom de Fyra veel te laat ging rijden en er door grote technische mankementen al snel weer de brui aan moest geven.

De NS nam zelf een risico met de bestelling van de Fyra bij het Italiaanse bedrijf AnsaldoBreda, vindt Netelenbos. Beknibbelen op de kosten was nergens voor nodig want de spoorwegen hadden geld zat. Als het ministerie van Verkeer en Waterstaat zich tegen de materieelkeuze had kunnen aan bemoeien, had dat wel wat uit kunnen maken.

Gerelateerde artikelen;

21-05: ‘Geen reden om af te treden’

21-05: Zalm en Netelenbos bij commissie

‘Meer kritiek op Fyra nodig’

Telegraaf 21.05.2015 Zalm wist niets van de plannen van NS om samen met KLM en Schiphol een nieuw onderhands bod te doen op het vervoer op de hogesnelheidslijn HSL-Zuid. Hij hoorde pas van deze zogeheten Oranjecombinatie toen daar al maanden aan werd gewerkt. Het kabinet had toen al besloten om openbaar te gaan aanbesteden.

Dat zei Zalm donderdag tegen de parlementaire enquêtecommissie over de snelle trein Fyra. De commissie wil te weten komen waarom de Fyra veel te laat ging rijden en er door grote technische mankementen al snel weer de brui aan moest geven.

Gerelateerde artikelen;

21-05: Zalm schikte zich naar wens

21-05: Zalm en Netelenbos bij commissie

20-05: Commissarissen verhoogden bod NS

20-05: ‘Afwijzing plan NS fout’

20-05: Timmer vierkant tegen aanbesteding op spoor

20-05: ‘Hoge bod totaal onverwacht’

Zalm en Netelenbos bij commissie

Telegraaf 21.05.2015 Op de derde dag van de verhoren over het debacle van de Fyra verschijnen donderdag twee oud-ministers voor de parlementaire enquêtecommissie. Eerst is de beurt aan oud-minister van Financiën Gerrit Zalm. Daarna verschijnt Tineke Netelenbos voor de commissie als getuige. Zij was minister van Verkeer en Waterstaat toen de overeenkomst met de NS voor het vervoer op de hogesnelheidslijn werd getekend.

De parlementaire enquêtecommissie onderzoekt hoe het mis heeft kunnen gaan met de Fyra, die veel te laat klaar was en wegens grote problemen al snel weer van het spoor verdween.

Deze week richt de commissie zich op de aanbesteding van de vervoersconcessie voor de HSL-Zuid. Daarnaast wordt gekeken naar de rol van de Tweede Kamer en de aanbesteding van de Fyra.

‘In 1,5 uur van Amsterdam naar Brussel per trein was onhaalbaar’›

NRC 20.05.2015  De flitstrein tussen Amsterdam en Brussel zou in Nederland nooit met 300 kilometer per uur in 93 minuten die reis kunnen maken. Het ministerie van Verkeer en Waterstaat had die eis van 93 minuten wel opgenomen in de aanbestedingsvoorwaarden van de vervoersconcessie voor de hogesnelheidslijn. Maar het was op het ministerie bekend dat de bieding van de NS niet aan die voorwaarde voldeed.

Dat bleek vanochtend uit het verhoor onder ede voor de Fyra-enquêtecommissie van Kees van Krieken, een werktuigbouwkundige die jarenlang voor de NS heeft gewerkt en in 1999 overstapte naar het ministerie van Verkeer en Waterstaat om mee te werken aan de aanbesteding van de concessie. Die werd uiteindelijk door de NS gewonnen.

Lees meer;

18 MEI Netelenbos als enige tegen aanbesteding HSL – Kok verscheurde haar brief ›

18 MEI Het grote Fyra-dossier. Krijgen we nog antwoord op deze vragen? ›

16 MEI Fiasco, drama, debacle: Kiest u maar

16 MEI Anatomie van een mislukking

18 MEI Fyra-enquête begonnen: kijk en lees mee ›

‘Afwijzing plan NS fout’

Telegraaf 20.05.2015 De abrupte afwijzing van een eerste voorstel van de NS voor het vervoer op de hogesnelheidslijn was „een eerste kardinale fout”. Over dat voorstel was meer overleg nodig geweest: het was voor de reizigers het beste plan.

Dat zei oud-Philips-topman Jan Timmer, voorzitter van de raad van commissarissen bij de NS (1996-2001), woensdag tegen de parlementaire enquêtecommissie die het debacle met de Fyra onderzoekt. De enquête moet antwoord geven op de vraag waarom de Fyra-treinen vijf jaar te laat gingen rijden tussen Amsterdam en Brussel en er door grote technische mankementen al snel mee moesten ophouden.

Timmer vierkant tegen aanbesteding op spoor

Telegraaf 20.05.2015  Nederland is een te klein land om meerdere treinvervoerders te laten rijden. Meerdere bedrijven op één spoor is „ volstrekt onpraktisch en onrealistisch”. Het doordrukken van privatisering op het spoor is de hoofdreden van de ellende met de Fyra.

Dat zei oud-Philips-topman Jan Timmer, voorzitter van de raad van commissarissen bij de NS (1996-2001), woensdag tegen de parlementaire enquêtecommissie die het debacle met de Fyra onderzoekt. De enquête moet antwoord geven op de vraag waarom de Fyra-treinen vijf jaar te laat gingen rijden tussen Amsterdam en Brussel en er door grote technische mankementen al snel mee moesten ophouden.

De overheid zette de aanbesteding door. Samen met KLM haalde NS het vervoer op de HSL-Zuid binnen.

Gerelateerde artikelen;

20-05: Commissarissen verhoogden bod NS

20-05: ‘Afwijzing plan NS fout’

20-05: ‘Hoge bod totaal onverwacht’

20-05: ‘Bod NS op HSL-vervoer risicovol’

Fyra: Commissarissen NS verhoogden bod met 28 miljoen

VK 20.05.2015 De parlementaire enquêtecommissie Fyra is vanmorgen begonnen met de tweede dag van de openbare verhoren over het debacle met de hogesnelheidslijn. Volkskrantredacteur Sander Heijne woont de zitting bij en doet gedurende de dag verslag.

‘178 miljoen was een reëel bod’

De raad van commissarissen van NS had het bod op de hogesnelheidslijn verhoogd tot 178 miljoen euro per jaar om er zeker van te zijn dat de spoorwegen het vervoer binnenhaalden. De rekenmeesters van de NS waren uitgegaan van 150 miljoen, maar de commissarissen deden er 28 miljoen bij.

Commissarissen dwongen NS tot hoger bod

De parlementaire enquêtecommissie Fyra is maandag begonnen met de openbare verhoren over het debacle met de hogesnelheidslijn. Volkskrantredacteur Sander Heijne woonde de zitting bij en deed gedurende de dag verslag. Lees het hier terug: hoe de NS veel te veel geld bood voor de HSL-concessie en daarom op zoek moest naar een goedkope trein.

‘Hoge bod totaal onverwacht’

Telegraaf 20.05.2015 Het bod van de NS van 178 miljoen euro per jaar voor het treinvervoer op de HSL-Zuid was „totaal onverwacht” en „erg hoog”. Zo’n groot verschil met het gevraagde minimum van 100 miljoen komt niet vaak voor.

Dat zei Wim Korf, projectdirecteur HSL-Zuid van het ministerie van Verkeer en Waterstaat (1995-2001), woensdag tegen de parlementaire enquêtecommissie die het debacle van de Fyra onderzoekt. De enquête moet antwoord geven op de vraag waarom de Fyra-treinen vijf jaar te laat gingen rijden tussen Amsterdam en Brussel en er door grote technische mankementen al snel mee moesten ophouden.

Gerelateerde artikelen;

20-05: Kamerlid Vos woensdag afwezig 

20-05: ‘Bod NS op HSL-vervoer risicovol’

Commissarissen verhoogden bod NS

Telegraaf 20.05.2015 De raad van commissarissen van NS heeft het bod op de hogesnelheidslijn verhoogd tot 178 miljoen euro per jaar om er zeker van te zijn dat de spoorwegen het vervoer binnenhaalden. De rekenmeesters van de NS waren uitgegaan van 150 miljoen, maar de commissarissen deden er 28 miljoen bij.

„Het was een reëel bod”, zei oud-Philipstopman Jan Timmer, voorzitter van de raad van commissarissen bij de NS (1996-2001), woensdag tegen de parlementaire enquêtecommissie die het debacle met de Fyra onderzoekt. De enquête moet antwoord geven op de vraag waarom de Fyra-treinen vijf jaar te laat gingen rijden tussen Amsterdam en Brussel en er door grote technische mankementen al snel mee moesten ophouden.

Aanbesteden HSL was volgens oud-commissaris Timmer ‘idiote exercitie’

NU 20.05.2015 Het openbaar aanbesteden van de hogesnelheidslijn in 2001 door het toenmalige kabinet-Kok was een “idiote exercitie”. Dat zegt oud-president-commissaris van NS Jan Timmer woensdag tegenover de enquetecommissie Fyra.

De NS deed daarom bij de aanbesteding in 2001 een extreem hoog bod van 178 miljoen gulden per jaar om de aanbesteding sowieso te winnen. Volgens hem maakte dit niet uit, omdat het linksom of rechtsom via de staatskas zou worden betaald.

Zie ook: ‘Netelenbos dreigde met aftreden om aanbesteding HSL’

Zorgelijk

Eerder op de dag gaf oud-adviseur van het ministerie Kees van Krieken tegenover de enquetecommissie aan dat bij het ministerie van Verkeer en Waterstaat bekend was dat het financiële plaatje van NS er “zorgelijk” uit zag.

Donderdag zullen oud-ministers Gerrit Zalm (Financiën) en Tineke Netelenbos (Verkeer en Waterstaat) onder ede worden gehoord.

Zie ook: Enquête Fyra-debacle belooft potje moddergooien te worden

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

‘Bod NS op HSL-vervoer risicovol’

Telegraaf 20.05.2015 Het bod waarmee de NS het reizigersvervoer op de hogesnelheidslijn binnenhaalde, kende veel risico’s. Het aantal reizigers werd te hoog ingeschat, er waren niet voldoende treinen en ook ontbrak het aan voldoende reservematerieel. Verder kon de NS de belofte niet waarmaken dat alle reizigers konden zitten. Ook aan de eis dat de rit Amsterdam-Brussel maximaal 93 minuten zou duren, voldeed de NS niet.

Dat zei Kees van Krieken, namens het ministerie van Verkeer en Waterstaat betrokken bij de beoordeling van de biedingen, woensdag tegen de parlementaire enquêtecommissie die het debacle van de Fyra onderzoekt. De enquête moet antwoord geven op de vraag waarom de Fyra-treinen vijf jaar te laat gingen rijden tussen Amsterdam en Brussel en er door grote technische mankementen al snel mee moesten ophouden.

Gerelateerde artikelen;

18-05: NS: zorgen over hoge tarief HSL

18-05: HSL: Strijd in ministerraad

18-05: DOSSIER: Hsl-project trekt spoor verliezers

Kamerlid Vos woensdag afwezig

Telegraaf 20.05.2015 PvdA-Kamerlid Mei Li Vos is woensdag „wegens ernstige familie-omstandigheden” niet aanwezig bij het verhoor van de tweede getuige bij de parlementaire enquêtecommissie die het debacle van de Fyra onderzoekt. Dat heeft voorzitter Madeleine van Toorenburg (CDA) gezegd bij het begin van het tweede verhoor.

Tweede getuige is Wim Korf, projectdirecteur HSL-Zuid bij het ministerie van Verkeer en Waterstaat van 1995 tot 2001.

Oud-topman Belgische spoorwegen wil niet praten over Fyra

NU 19.05.2015 De oud-topman van de Belgische spoorwegen NMBS weigert voor de parlementaire enquêtecommissie over de geflopte Fyra te verschijnen. Dat schrijft de Belgische krant De Standaard dinsdag.

Leo Pardon vindt het “onzinnig om te praten op basis van herinneringen”. Pardon geldt als voormalig NMBS-directeur als een van de belangrijkste hoofdrolspelers in het onderzoek naar het debacle rondom de Fyra V250.

Hij was immers verantwoordelijk voor de aanbesteding van de treinverbinding en de gunning aan de Italiaanse fabrikant AnsaldoBreda. Pardon ging in 2007 met pensioen.

Zie ook: Enquête Fyra-debacle belooft potje moddergooien te worden

Verplichting

De snelle treinverbinding tussen Amsterdam en Brussel werd in 2013 van het spoor in Nederland en België gehaald, omdat de trein alleen maar problemen gaf.

Tineke Netelenbos

Maandag begonnen de verhoren met onder meer Ralph Pans, oud-secretaris-generaal van het ministerie van Verkeer en Waterstaat. Dinsdag houdt de commissie geen zitting, maar later deze week worden onder meer oud-ministers Tineke Netelenbos (Verkeer en Waterstaat) en Gerrit Zalm (Financiën) en de president-commissaris van de NS tussen 1996 en 2001 Jan Timmer onder ede gehoord.

Zie ook: ‘Netelenbos dreigde met aftreden om aanbesteding HSL’

Lees meer over: Fyra

Gerelateerde artikelen;

Oud-topman Belgische spoorwegen weigert onderzoek Fyra›

NRC 19.05.2015 Leo Pardon, voormalig directeur Reizigers bij de Belgische spoorwegen (NMBS), weigert voor de Nederlandse parlementaire onderzoekscommissie over de Fyra te verschijnen. Dat meldt de Belgische krant De Standaard.

Pardon geldt als voormalig NMBS-directeur als een van de belangrijkste hoofdrolspelers in het onderzoek naar het debacle rondom de Fyra V250. In zijn functie als directeur Reizigers had hij de leiding over de aanbesteding van de geflopte hogesnelheidstrein en de gunning aan het Italiaanse AnsaldoBreda.

Lees ook NRC’s grote Fyra-dossier.

Lees meer

VANDAAG Directeur Belgisch spoorbedrijf weigert verhoord te worden

2013 Bouwer Fyra in hoger beroep ›

2013 ‘België stopt met Fyra – problemen met trein niet opgelost’ ›

2013 Belgische spoorwegen zijn problemen met Fyra ‘kotsbeu’ ›

2013 België trekt stekker uit Fyra

Fyra-enquête begonnen: kijk en lees mee

NRC 18.05.2015 De parlementaire enquêtecommissie Fyra is zojuist begonnen met de openbare verhoren over het debacle van de hogesnelheidslijn. Volg de verhoren op nrc.nl.

Eerste getuige is voorzitter Arriën Kruyt van reizigersvereniging Rover. NRC-redacteurMark Duursma is aanwezig bij de verhoren.

In totaal worden tot en met 12 juni ongeveer veertig mensen in het openbaar gehoord. De enquête is mee te kijken met een downloadstream van tweedekamer.nl. LEES VERDER

Lees ook: In vijf minuten bijgepraat over de Fyra-enquête

Lees meer;

16 MEI De Fyra-commissie zorgt nu al voor ophef

Chronologie van het debacle rond de Fyra

NU 18.05.2015 De parlementaire enquêtecommissie die het debacle rond de hogesnelheidstrein Fyra onderzoekt, begint maandag met de openbare verhoren. De Fyra V250 Albatros was het resultaat van een jarenlang traject van plannen, investeren en vooral uitstellen.

Het grote Fyra-dossier. Krijgen we nog antwoord op deze vragen?›

NRC 18.05.2015 De verhoren in de parlementaire enquête over de mislukte Fyra zijn begonnen. Tot en met 12 juni worden 40 getuigen onder ede gehoord. Het doel: de onderste steen boven krijgen, zei voorzitter Madeleine van Toorenburg (CDA). Dat de Fyra een duur fiasco is, weten we allemaal. Maar wat weten we eigenlijk nog niet? En krijgen we daar de komende weken antwoord op? We houden de antwoorden de komende weken op deze pagina bij. .LEES VERDER›

De druk om de Fyra tóch het spoor op te sturen was te groot

Trouw 18.05.2015 “Vanaf de eerste dag verliep de samenwerking rampzalig”, zei voorzitter Arriën Kruyt van reizigersvereniging Rover vanmorgen tegen de parlementaire enquêtecommissie Fyra. Hij doelde op de samenwerking tussen Nederland en België over de HSL-Zuid, het traject dat beide landen verbindt. Kruyt was opgeroepen om de reizigers die de dupe werden van het Fyra-debacle een gezicht te geven. Rover vond het ongelooflijk dat de Beneluxlijn op dit traject werd opgeheven, zonder dat er een goed alternatief was.

Vooral cultuurverschillen speelden de partijen parten bij de manier waarop zaken wordt gedaan in beide landen: “Nederlanders doen zaken aan de vergadertafel, Belgen aan de eettafel. Die kennis heeft behoorlijk ontbroken.” Nederland was zich er onvoldoende van bewust dat de Belgen ook helemaal niet zaten te wachten op marktwerking op het spoor, zoals in Nederland voor het traject van de HSL-Zuid wel het geval was.

Verwant nieuws;

Meer over: Fyra

Fyra-verhoren: Commissarissen dwongen NS tot hoger bod

VK 18.05.2015 De parlementaire enquêtecommissie Fyra is vanmorgen begonnen met de openbare verhoren over het debacle met de hogesnelheidslijn. Volkskrantredacteur Sander Heijne woont de zitting bij. Lees hieronder zijn bijdragen in dit slow blog; een artikel dat gedurende de dag wordt aangevuld.

‘Bod voor HSL maximaal opgerekt’

Het aanbestedingsteam van de NS heeft het bod op de concessie voor de hoge snelheidslijn in 2001 op last van de eigen Raad van Commissarissen maximaal opgerekt. Het uiteindelijke bod op het gebruiksrecht voor de lijn van 178 miljoen zadelde NS-dochter HSA, belast met de exploitatie van de hogesnelheidslijn op met een ‘heel uitdagende businesscase’.

De onthutsende route naar het Fyra-debacle

Zaterdag stond er in de Volkskrant een reconstructie over het Fyra-debacle, inclusief een vooruitblik op de openbare verhoren. Wat weten we al, en op welke vragen moet de enquête nog antwoord geven?