Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 23

Nederland daagt Rusland voor EHRM 

Het kabinet heeft vandaag besloten Rusland voor het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) te dagen vanwege zijn rol in het neerhalen van vlucht MH17. Met het indienen van deze zogenoemde ‘statenklacht’ brengt het kabinet alle bij het kabinet beschikbare en relevante informatie over het neerhalen van vlucht MH17 in bij het EHRM.

De inhoud van de statenklacht wordt gelijktijdig en als onderdeel van de Nederlandse interventie in de individuele klachtprocedures van nabestaanden tegen Rusland bij het EHRM ingebracht. Met deze stap ondersteunt het kabinet maximaal de individuele klachten van nabestaanden van de slachtoffers van vlucht MH17 bij het EHRM.

Nederland komt met deze statenklacht bovendien op voor alle 298 MH17-slachtoffers, van 17 verschillende nationaliteiten, en hun nabestaanden.

Blok: “Het bereiken van gerechtigheid voor 298 slachtoffers van het neerhalen van vlucht MH17 en hun nabestaanden is en blijft de hoogste prioriteit voor het kabinet. Met de stap die we vandaag zetten, door een zaak aan te spannen bij het EHRM en daarmee de klachten van de nabestaanden zoveel als mogelijk te ondersteunen, komen we dichter bij ons doel.”

AD 11.07.2020

Ook wordt de VN-Veiligheidsraad over deze stap geïnformeerd.

In 2018 stelde Nederland, samen met Australië, Rusland aansprakelijk voor zijn aandeel in het neerhalen van vlucht MH17. Het kabinet vindt het belangrijk dat de gesprekken met Rusland in het kader van staatsaansprakelijkheid worden voortgezet. Deze hebben als doel tot een oplossing te komen die recht doet aan het enorme leed en de toegebrachte schade die veroorzaakt is door het neerhalen van vlucht MH17.

Bijna zes jaar na het neerhalen van vlucht MH17, waarbij alle 298 inzittenden om het leven kwamen, heeft het streven naar waarheidsvinding, gerechtigheid en rekenschap nog steeds de hoogste prioriteit. Het kabinet heeft altijd gesteld geen enkele (juridische) optie uit te sluiten om dit doel te bereiken en deze stap draagt hieraan bij.

Wat is het Europees EHRM voor de Rechten van de Mens en waarom dient Nederland hier een klacht in?

  • Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) is gevestigd in Straatsburg. Na het neerhalen van vlucht MH17 hebben verschillende nabestaanden bij het EHRM individuele klachten ingediend tegen Rusland. Een eerste groep nabestaanden diende op 6 mei 2016 een klacht in.
  • De nabestaanden vragen hiermee de rechters van het EHRM om te beoordelen of Rusland in zijn rol in het neerhalen van vlucht MH17 zijn verplichtingen onder het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) heeft geschonden. Deze individuele klachtprocedures zijn vorig jaar formeel in behandeling genomen.
  • Nederland dient nu een zogeheten statenklacht in tegen Rusland bij het EHRM. Het kabinet beschikt over veel informatie over het neerhalen van vlucht MH17. Door nu zelf een zaak te beginnen tegen Rusland komt deze informatie ook beschikbaar voor de zaken van de nabestaanden. Op deze manier kan Nederland de zaken van de nabestaanden het beste ondersteunen. Bovendien komt Nederland hiermee op voor alle 298 slachtoffers van het neerhalen van vlucht MH17 en hun nabestaanden.

Waarom is Nederland niet eerder naar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens gestapt vanwege MH17?

  • Nederland vindt het heel belangrijk dat er gerechtigheid komt voor de slachtoffers van MH17 en hun nabestaanden, en heeft van meet af aan geen enkel juridisch middel uitgesloten om dit doel te bereiken.
  • Het kabinet heeft voortdurend onderzocht wat de juridische mogelijkheden zijn, en weegt steeds zorgvuldig af wat de juiste stappen zijn op het juiste moment.
  • Het kabinet wil de nabestaanden maximaal ondersteunen. Mede met het oog op de lopende procedures bij het EHRM met betrekking tot het neerhalen van vlucht MH17, dient het kabinet nu een statenklacht in tegen Rusland bij het EHRM. Hiermee brengt het kabinet alle op dit moment beschikbare en relevante informatie in bij het EHRM en ondersteunt het daarmee de nabestaanden in hun zaken.

Hoe liggen de kansen ???

Een nieuwe stap in de juridische strijd rond het neerhalen van vlucht MH17. Nederland daagt Rusland voor het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) in Straatsburg, zo werd vandaag bekend.

Wat wil Nederland hiermee bereiken?

Met de stap wil het kabinet de al ingediende individuele klachten van nabestaanden bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens ondersteunen. Het gaat erom dat nabestaanden in hun zaken kunnen beschikken over al het materiaal uit het MH17-onderzoek, en dat kan alleen als Nederland zelf een aanklacht indient, zegt premier Rutte.

Als het Europese Hof de nabestaanden en de Nederlandse staat in het gelijk stelt, kan het Rusland schadevergoedingen opleggen. Daarnaast kan het EHRM bepalen dat Rusland bepaalde informatie moet delen.

Hoe kansrijk is de zaak?

Juridisch gezien is de zaak die Nederland heeft aangespannen heel kansrijk, zegt universitair docent internationaal recht Marieke de Hoon in Nieuws en Co op Radio 1. Het Hof moet beoordelen of Rusland artikel 2 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens heeft geschonden, waarin het recht op leven is vastgelegd.

Onder artikel 2 kan Rusland bijvoorbeeld aansprakelijk worden gehouden voor het niet instellen van een eigen onderzoek en het frustreren van het onderzoek van het Joint Investigation Team (JIT).

Als het Hof in Straatsburg ook bewezen acht dat Russische functionarissen erbij betrokken waren, kan Rusland ook aansprakelijk worden gehouden voor het neerhalen van het toestel.

Artikel 2 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens EUROPEAN CONVENTION ON HUMAN RIGHTS

Hoe reageert Rusland?

Het Russische ministerie van Justitie stelt in een verklaring dat de ramp zich heeft afgespeeld boven Oekraïens grondgebied, waar Rusland geen enkele jurisdictie heeft en waar het ook niks te vertellen heeft, ook niet in 2014, zegt correspondent David jan Godfroid.”Rusland blijft er kortom bij dat het niks te maken heeft met het neerhalen van het toestel. Ze zien dit als de zoveelste stap van Nederland om Rusland zo zwart mogelijk te maken.”

Rusland zal zich waarschijnlijk wel verdedigen als de zaak voor het Hof komt. Dat doet het land ook bij andere zaken voor het Europese Hof voor de Mensenrechten.

Wat de Russische regering zal doen met een eventuele veroordeling, is minder zeker. Bij de volksraadpleging van 1 juli heeft een meerderheid ermee ingestemd dat internationaal recht voortaan ondergeschikt is aan de Russische grondwet.

De regering kan daarmee een uitspraak van het Europese Hof voorleggen aan het eigen Constitutionele Hof. Dat kan beslissen dat Rusland de uitspraak naast zich neer kan leggen en dat het land geen schadevergoedingen hoeft te betalen.

“Maar dat betekent niet dat de zaak nutteloos is”, zegt De Hoon. “Want voor de nabestaanden is het belangrijk dat rechters het bewijs wegen en uitspraak doen over wat er is gebeurd.”

Ramp MH17 houdt Nederland al 5 jaar in zijn greep

Hoelang gaat de zaak duren?

Er kunnen jaren overheen gaan voordat er een uitspraak is, verwacht de universitair docent. Het Europese Hof voor de Rechten van de Mens heeft een flinke achterstand bij het afhandelen van zaken. Wat helpt is dat de zaak al eerder is aangespannen door nabestaanden van de MH17-slachtoffers.

Waarom stapt Nederland nu pas naar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens?

Nederland moest sowieso wachten tot het JIT-onderzoek was afgerond. Dan nog had het eerder gekund, maar volgens premier Rutte is dit het beste moment. “We onderzoeken steeds wat juridisch mogelijk is, maar ook op welk moment we dingen het beste kunnen doen.”

De regering heeft “om ons moverende redenen” gekozen voor dit moment, zei Rutte na de ministerraad. Wat die redenen zijn, wilde hij niet zeggen.

Welke zaken lopen er nog meer rond MH17?

Naast de mensenrechtenzaken bij het Europese Hof voor de Rechten van de Mens lopen er nog twee juridische procedures rond MH17:

– De staatsaansprakelijkheid: Twee jaar geleden stelde Nederland, samen met Australië, Rusland aansprakelijk voor zijn aandeel in het neerhalen van de vlucht. Die stap volgde op de vaststelling van het JIT dat de Buk-raket waarmee MH17 is neergeschoten afkomstig was van een brigade van het Russische leger.

Vorig jaar werd duidelijk dat Nederland en Australië diplomatieke contacten met Rusland hebben over de aansprakelijkstelling. Het kabinet zei vandaag te hopen dat deze gesprekken met Rusland doorgaan.

– Het strafproces: Er loopt ook nog een strafproces tegen vier individuele verdachten. Die zaak dient voor de extra beveiligde rechtbank op Schiphol. Het gaat om drie Russen en een Oekraïner die niet zelf bij het proces aanwezig zijn.

Als de uitspraak in die strafzaak eerder komt, kan die invloed hebben op de EHRM-zaak in Straatsburg, zegt De Hoon. “Als er een veroordeling uitkomt, dan hebben de feiten die door de Nederlandse rechter als bewezen worden geacht extra waarde bij zo’n procedure in Straatsburg.”

Vrijgave satellietbeelden

Een groep nabestaanden van de MH17-ramp doet een dringend beroep op de Verenigde Staten: geef de satellietbeelden vrij waarop, volgens de Amerikanen, de Buk-raket te zien is die MH17 neerhaalde. ,,Help mee aan gerechtigheid.” Dat schrijft de groep in een brief aan Pete Hoekstra, de Amerikaanse ambassadeur in Nederland.

Volgens het Nederlandse Openbaar Ministerie werd vlucht MH17 op 17 juli 2014 boven Oost-Oekraïne neergehaald door een Buk-raket, afgeschoten vanuit gebied dat toen werd gecontroleerd door pro-Russische separatisten.

Kort na de ramp, waarbij alle  298 inzittenden omkwamen, meldde de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken John Kerry dat op satellietbeelden de baan van een Buk-raket naar het toestel te zien was. ,,We zagen de lancering, we zagen de raketbaan en we zagen de inslag.” De Amerikanen gaven een beeld vrij waarop die baan was ingetekend, maar niet de onderliggende beelden en gegevens.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

De groep nabestaanden die samenwerkt in de Werkgroep Waarheidsvinding MH17 vreest dat een gebrek aan bewijs kan leiden tot het mislukken van het MH17-proces. ,,En dat is precies wat de daders, en hun beschermers, al zes jaar proberen  te bereiken. Het zou een overwinning zijn voor de duistere krachten op deze planeet.” Om dat te voorkomen vragen de nabestaanden Hoekstra, die ze twee jaar geleden persoonlijk ontmoetten, ‘welwillend naar het nieuwe verzoek van de Nederlandse justitie te kijken’.

 Thomas Schansman

@ThomasSchansman

Today, we sent the following letter to @usambnl the US Ambassador in the Netherlands on behalf of the Working Group Truth Finding #MH17 to reconsider providing the satellite data that the US government referred to on August 12th, 2014, as requested by the Netherlands court.

9:30 PM · Jul 9, 2020 67 42 people are Tweeting abou

De satellietbeelden speelden een rol tijdens de zittingen in de MH17-rechtszaak de afgelopen weken.  De rechtbank gaf het Nederlandse OM de opdracht nogmaals bij de Amerikanen aan te kloppen en te vragen onder welke voorwaarden de gegevens openbaar zouden kunnen worden. Justitie heeft daar in 2016 voor het laatst om gevraagd.

De advocaten van de Russische verdachte  Oleg Poelatov willen ook de beschikking hebben over de beelden. Zij stelden, in een lang pleidooi, dat er niet genoeg onderzoek is gedaan naar alternatieve scenario’s voor de ramp.

Wel inzage

Een vertegenwoordiger van het OM,  de Landelijk Officier van Justitie Terrorismebestrijding, Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten, heeft wel inzage gekregen van de Amerikanen.  ,,Hij heeft in de VS een intelligence briefing gekregen van meerdere Amerikaanse functionarissen en hij heeft ook inzage gehad in verschillende geclassificeerde en niet-geclassificeerde documenten. Een deel van de achterliggende metadata en onderzoekgegevens is hem niet ter inzage gegeven”, zo stelde justitie eerder deze maand op een zitting in het proces.

,,De Amerikaanse autoriteiten hebben laten weten dat zij niet meer informatie over de detectie van de raket kunnen verstrekken dan vermeld is in de schriftelijke verklaring en dat vertrouwelijk ter inzage is gegeven aan Nederlandse Landelijk Officier van Justitie.”  Die officier stelt dat de bronnen die hij heeft ingezien de bewering van de Amerikanen ondersteunen. Justitie zei niet wanneer die beelden zijn ingezien.

Het MH17-proces gaat op 31 augustus weer verder.

Een protest voor de Russische ambassade in Den Haag, in maart dit jaar. MH17-nabestaanden zetten er 298 lege stoelen neer. © REUTERS

Welke zaken lopen er nu rond het neerhalen van vlucht MH17?

Een overzicht van de Nederlandse inzet voor waarheidsvinding, gerechtigheid en rekenschap voor het neerhalen van MH17 vindt u op MH17tijdlijn.nl.

Zie ook; Neerhalen vlucht MH17

Dossier MH17 NRC

dossier MH17 Trouw

Meer: MH17-vliegramp OM

Lees meer over: MH17 NU

Volg de eerste zittingsdag in het MH17-proces via ons liveblog NU

meer: MH17-proces NOS

meer: MH17-proces RTL

Alle verhalen over MH17, de verdachten en de nabestaanden lees je in het AD dossier.

Zie: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 22 – proces deel 5

Zie verder: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 21 – proces deel 4

Zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 20 – proces deel 3

Zie dan ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 19 – proces deel 2

En zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 18 – proces deel 1

Zie verder ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 17

Zie dan ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 16

En zie ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 15

Zie dan ook nog: Dick Schoof versus de Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 14

Zie dan verder ook nog: Herdenking MH17 17.07.2014 – 17.07.2018 – Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 13

En zie verder dan ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 12

En zie verder ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 11

Zie dan verder ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 10

Zie dan ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 9

Zie ook dan: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 8

Zie dan ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 7

Zie verder ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 6

Zie verder ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 5

Zie dan ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 4

En zie ook nog dan: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 3

Zie dan verder dan ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 2

En dan ook nog dan: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 1

Nederland daagt Rusland voor het Europees Hof, hoe kansrijk is dat?

NOS 10.07.2020 Een nieuwe stap in de juridische strijd rond het neerhalen van vlucht MH17. Nederland daagt Rusland voor het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) in Straatsburg, zo werd vandaag bekend.

Wat wil Nederland hiermee bereiken?

Met de stap wil het kabinet de al ingediende individuele klachten van nabestaanden bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens ondersteunen. Het gaat erom dat nabestaanden in hun zaken kunnen beschikken over al het materiaal uit het MH17-onderzoek, en dat kan alleen als Nederland zelf een aanklacht indient, zegt premier Rutte.

Als het Europese Hof de nabestaanden en de Nederlandse staat in het gelijk stelt, kan het Rusland schadevergoedingen opleggen. Daarnaast kan het EHRM bepalen dat Rusland bepaalde informatie moet delen.

Hoe kansrijk is de zaak?

Juridisch gezien is de zaak die Nederland heeft aangespannen heel kansrijk, zegt universitair docent internationaal recht Marieke de Hoon in Nieuws en Co op Radio 1. Het Hof moet beoordelen of Rusland artikel 2 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens heeft geschonden, waarin het recht op leven is vastgelegd.

Onder artikel 2 kan Rusland bijvoorbeeld aansprakelijk worden gehouden voor het niet instellen van een eigen onderzoek en het frustreren van het onderzoek van het Joint Investigation Team (JIT).

Als het Hof in Straatsburg ook bewezen acht dat Russische functionarissen erbij betrokken waren, kan Rusland ook aansprakelijk worden gehouden voor het neerhalen van het toestel.

Artikel 2 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens EUROPEAN CONVENTION ON HUMAN RIGHTS

Hoe reageert Rusland?

Het Russische ministerie van Justitie stelt in een verklaring dat de ramp zich heeft afgespeeld boven Oekraïens grondgebied, waar Rusland geen enkele jurisdictie heeft en waar het ook niks te vertellen heeft, ook niet in 2014, zegt correspondent David jan Godfroid.”Rusland blijft er kortom bij dat het niks te maken heeft met het neerhalen van het toestel. Ze zien dit als de zoveelste stap van Nederland om Rusland zo zwart mogelijk te maken.”

Rusland zal zich waarschijnlijk wel verdedigen als de zaak voor het Hof komt. Dat doet het land ook bij andere zaken voor het Europese Hof voor de Mensenrechten.

Wat de Russische regering zal doen met een eventuele veroordeling, is minder zeker. Bij de volksraadpleging van 1 juli heeft een meerderheid ermee ingestemd dat internationaal recht voortaan ondergeschikt is aan de Russische grondwet.

De regering kan daarmee een uitspraak van het Europese Hof voorleggen aan het eigen Constitutionele Hof. Dat kan beslissen dat Rusland de uitspraak naast zich neer kan leggen en dat het land geen schadevergoedingen hoeft te betalen.

“Maar dat betekent niet dat de zaak nutteloos is”, zegt De Hoon. “Want voor de nabestaanden is het belangrijk dat rechters het bewijs wegen en uitspraak doen over wat er is gebeurd.”

Ramp MH17 houdt Nederland al 5 jaar in zijn greep

Hoelang gaat de zaak duren?

Er kunnen jaren overheen gaan voordat er een uitspraak is, verwacht de universitair docent. Het Europese Hof voor de Rechten van de Mens heeft een flinke achterstand bij het afhandelen van zaken. Wat helpt is dat de zaak al eerder is aangespannen door nabestaanden van de MH17-slachtoffers.

Waarom stapt Nederland nu pas naar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens?

Nederland moest sowieso wachten tot het JIT-onderzoek was afgerond. Dan nog had het eerder gekund, maar volgens premier Rutte is dit het beste moment. “We onderzoeken steeds wat juridisch mogelijk is, maar ook op welk moment we dingen het beste kunnen doen.”

De regering heeft “om ons moverende redenen” gekozen voor dit moment, zei Rutte na de ministerraad. Wat die redenen zijn, wilde hij niet zeggen.

Welke zaken lopen er nog meer rond MH17?

Naast de mensenrechtenzaken bij het Europese Hof voor de Rechten van de Mens lopen er nog twee juridische procedures rond MH17:

– De staatsaansprakelijkheid: Twee jaar geleden stelde Nederland, samen met Australië, Rusland aansprakelijk voor zijn aandeel in het neerhalen van de vlucht. Die stap volgde op de vaststelling van het JIT dat de Buk-raket waarmee MH17 is neergeschoten afkomstig was van een brigade van het Russische leger.

Vorig jaar werd duidelijk dat Nederland en Australië diplomatieke contacten met Rusland hebben over de aansprakelijkstelling. Het kabinet zei vandaag te hopen dat deze gesprekken met Rusland doorgaan.

– Het strafproces: Er loopt ook nog een strafproces tegen vier individuele verdachten. Die zaak dient voor de extra beveiligde rechtbank op Schiphol. Het gaat om drie Russen en een Oekraïner die niet zelf bij het proces aanwezig zijn.

Als de uitspraak in die strafzaak eerder komt, kan die invloed hebben op de EHRM-zaak in Straatsburg, zegt De Hoon. “Als er een veroordeling uitkomt, dan hebben de feiten die door de Nederlandse rechter als bewezen worden geacht extra waarde bij zo’n procedure in Straatsburg.”

BEKIJK OOK

Maakt Nederland kans met aanklacht tegen Rusland voor het Europees Hof?

Trouw 10.07.2020 Nederland klaagt Rusland aan bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) vanwege zijn rol in het neerhalen van vlucht MH17. Daarmee voert Nederland de druk op Rusland op, dat al jaren het onderzoek en het proces tegen de verdachten frustreert.

Minister Blok van buitenlandse zaken wil met deze stap de klachten van een groep van 380 nabestaanden ondersteunen, die al eerder een zaak tegen Rusland aanspanden bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM). Zij doen dit onder meer op basis van artikel 2 van het Europees mensenrechtenverdrag, het recht op leven.

“Daarmee komen we dichter bij ons doel van gerechtigheid voor de slachtoffers en nabestaanden,” zei minister Blok na afloop van de ministerraad vrijdag. Door deze ‘statenklacht’ krijgt het Europese Hof nog meer informatie van de Nederlandse overheid uit het onderzoek naar het neerhalen van de MH17, is het idee.

Het EHRM is in principe bedoeld voor burgers die overheden aanklagen, maar ook organisaties en landen kunnen een klacht indienen. Zij moeten dan zelf slachtoffer zijn van een schending van het Europese Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM). Ook moet worden aangetoond dat Rusland effectief gezag had over het grondgebied waar de ramp plaatsvond.

Waakhond over democratie in bijna vijftig landen

Anders dan vaak gedacht is het EHRM geen instelling van de EU, maar van de Raad van Europa waarin bijna vijftig landen zijn vertegenwoordigd, ook Rusland. Deze Raad waakt over de democratie in de aangesloten landen. Rusland verloor in 2014 haar stemrecht in de Parlementaire Vergadering van de Raad van Europa omdat het de Krim had geannexeerd, maar kreeg dat in 2019 weer terug. Voor Nederland was dat zuur, omdat Rusland niet meewerkt aan het MH17-proces en het zelfs frustreert.

Vlucht MH17 werd in juli 2014 boven het strijdgebied in het oosten van Oekraïne neergeschoten. Er kwamen 298 mensen om het leven, onder wie 196 Nederlanders. Volgens internationaal onderzoek was de Buk-raket waarmee het vliegtuig is neergeschoten, afkomstig van een Russische militaire basis. De lanceerinstallatie is daar later ook naar teruggekeerd.

De gedachte is dat Nederland met deze stap ook langs andere juridische weg Rusland verantwoordelijk probeert te houden voor de ramp. Samen met Australië (dat ook burgers verloor) stelde Nederland twee jaar geleden Rusland aansprakelijk. Deze staatsaansprakelijkheid is juridisch een lastig begrip, omdat beide partijen er eerst onderling moeten zien uit te komen.

Pas als dat niet lukt, kan een zaak volgen bij het Internationaal Gerechtshof (ICJ). Probleem is dat Rusland de rechtsmacht van dit hof niet automatisch erkent. Volgens Blok is Den Haag nog altijd met Moskou in gesprek over deze route. Ongewis is of deze nieuwe stap de gesprekken over staatsaansprakelijkheid frustreert of juist een nieuwe impuls geeft.

Zoektocht naar meer daders is nog niet klaar

Daarnaast loopt er het strafproces, waarin inmiddels vier verdachten (drie Russen en een Oekraïner) zijn aangeklaagd voor betrokkenheid bij de moord op alle inzittenden van de MH17. Het proces startte in maart en duurt minstens tot 2021. Het internationale strafrechtelijke onderzoek naar de daders en de opdrachtgevers is bovendien nog niet klaar. Justitie heeft gezegd dat meer aanklachten kunnen volgen.

Beide procedures (de staatsaansprakelijkheid en het strafproces) kunnen elkaar versterken, zoals het kabinet hoopt, maar elkaar ook nadelig beïnvloeden als Rusland zich in de hoek gedrukt voelt. De aanklacht bij het EHRM is net als de andere trajecten een zaak van lange adem, het Europees Hof doet vaak jaren over een uitspraak.

Lees ook:

Rechtbank: Verdediging MH17 mag andere scenario’s dan Buk-raket onderzoeken

Met het toestaan van de wens van de verdediging om opnieuw alternatieve scenario’s voor het neerhalen van de MH17 te onderzoeken, is het monsterproces uit de startblokken. Een analyse. 

Meer over; politiek internationale betrekkingen misdaad, recht en justitie internationale organisaties Australië Blok Den Haag EHRM Wendelmoet Boersema

Nederland daagt Rusland voor rechter vanwege rol bij neerhalen MH17

NOS 10.07.2020 Nederland daagt Rusland voor het Europees Hof voor de Rechten van de Mens vanwege de rol van dat land bij het neerhalen van vlucht MH17.

Met deze stap wil het kabinet de al ingediende individuele klachten van nabestaanden bij het Hof ondersteunen. Minister Blok zegt dat Nederland op deze manier opkomt voor alle 298 MH17-slachtoffers, van 17 verschillende nationaliteiten, en hun nabestaanden. Onder de doden waren 196 Nederlanders. “Het is een heel bijzondere stap, maar het is ook heel bijzonder dat een vliegtuig met 298 onschuldige mensen uit de lucht wordt gehaald”, voegt hij eraan toe.

Het kabinet heeft steeds gezegd dat het bereiken van gerechtigheid voor de slachtoffers en hun nabestaanden de hoogste prioriteit heeft. “Met de stap die we vandaag zetten komen we dichter bij ons doel”, aldus Blok.

Aansprakelijkstelling

Twee jaar geleden stelde Nederland, samen met Australië, Rusland al aansprakelijk voor zijn aandeel in het neerhalen van de vlucht. Die stap volgde op de vaststelling van het Joint Investigation Team dat de Buk-raket waarmee MH17 is neergeschoten afkomstig was van een brigade van het Russische leger.

Vorig jaar werd duidelijk dat Nederland en Australië diplomatieke contacten met Rusland hebben over de aansprakelijkstelling. Het kabinet zegt vandaag te hopen dat deze gesprekken met Rusland doorgaan.

Er loopt ook nog een strafproces tegen vier individuele verdachten. Die zaak dient voor de extra beveiligde rechtbank op Schiphol. Het gaat om drie Russen en een Oekraïner. De verdachten zijn niet bij het proces aanwezig, een van hen laat zich door een advocaat vertegenwoordigen.

Blok: extra manier om waarheid te vinden

‘Een dappere stap’

Voor de nabestaanden van de slachtoffers van de ramp is dit een “uitstekende stap”, zegt Piet Ploeg, die hen vertegenwoordigt namens Stichting Vliegramp MH17. “Het is een grote steun.”

Ploeg: “Het is ook een dappere stap. Er zijn pakweg vierhonderd nabestaanden die een klacht tegen Rusland hebben ingediend bij het EHRM. De regering ondersteunt hun zaak nu in de vorm van een eigen aanklacht.”

BEKIJK OOK;

Nederland daagt Rusland voor mensenrechtenhof om neerhalen MH17

NU 10.07.2020 Het kabinet heeft vrijdag besloten om Rusland voor het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) te dagen vanwege het neerhalen van MH17 in juli 2014. Hiermee ondersteunt Nederland de individuele klachten die hier lopen, zo wordt gemeld.

“Het bereiken van gerechtigheid voor 298 slachtoffers van het neerhalen van vlucht MH17 en hun nabestaanden is en blijft de hoogste prioriteit voor het kabinet”, aldus buitenlandminister Stef Blok in een verklaring. “Met de stap die we vandaag zetten, door een zaak aan te spannen bij het EHRM en daarmee de klachten van de nabestaanden zoveel als mogelijk te ondersteunen, komen we dichter bij ons doel.”

Nederland heeft Rusland eerder al aansprakelijk gesteld voor het aandeel van de Russen in het neerhalen van de vlucht. De zogeheten statenklacht moet ertoe leiden dat de informatie die Nederland heeft in de zaak, ook beschikbaar komt voor de zaken van de nabestaanden.

“Op deze manier kan Nederland de zaken van de nabestaanden het beste ondersteunen. Bovendien komt Nederland hiermee op voor alle 298 slachtoffers van het neerhalen van vlucht MH17 en hun nabestaanden.” De zaken van de nabestaanden kunnen leiden tot een schadevergoeding, als het mensenrechtenhof genoeg bewijs ziet in de rol van Rusland.

De strafrechtelijke zaak tegen drie Russen en een Oekraïner voor hun rol in het neerhalen van de vlucht is eerder dit jaar begonnen. De mannen hebben volgens het Openbaar Ministerie (OM) een aandeel aan de dood van de 298 inzittenden. Op 31 augustus wordt de zaak hervat.

Rutte: ‘Stap naar mensenrechtenhof staat los van andere zaken MH17’

Lees meer over: MH17  Binnenland

Nederland daagt Rusland voor het Europees Hof om MH17

Telegraaf 10.07.2020 Nederland daagt Rusland voor het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) om zijn rol in het neerhalen van MH17. Dat heeft het kabinet vrijdag besloten. Eerder dienden nabestaanden al een klacht tegen Rusland in bij datzelfde hof en met deze stap kan hun procedure beter door het kabinet worden ondersteund.

„Met de stap die we vandaag zetten, door een zaak aan te spannen bij het EHRM en daarmee de klachten van de nabestaanden zoveel als mogelijk te ondersteunen, komen we dichter bij ons doel” van gerechtigheid voor de slachtoffers en nabestaanden, aldus minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken. „We gebruiken ieder middel om de waarheid boven tafel te krijgen.”

Door deze zogenoemde statenklacht komt alle bij het kabinet beschikbare en relevante informatie over het neerschieten van de Boeing 777 van Malaysia Airlines bij het mensenrechtenhof terecht. Met deze stap worden de individuele klachten van nabestaanden bij het hof maximaal ondersteunt, zegt het kabinet.

BEKIJK OOK:

Nabestaanden MH17 klagen Rusland aan bij Europees Hof

Blok heeft zijn Russische collega Sergej Lavrov vrijdag op de hoogte gesteld, zei premier Mark Rutte. De nieuwe stap is volgens hem niet bedoeld om de diplomatieke druk op Rusland op te voeren. Moskou twijfelt openlijk over het internationale onderzoek naar MH17 en stelt niet verantwoordelijk te zijn voor de ramp.

Afkomst Buk-raket

Vlucht MH17 werd in juli 2014 boven het strijdgebied in het oosten van Oekraïne neergeschoten. Er kwamen 298 mensen om het leven, onder wie 196 Nederlanders. Volgens internationaal onderzoek was de Buk-raket waarmee het vliegtuig is neergeschoten, afkomstig van een Russische militaire basis. De lanceerinstallatie is daar later ook naar teruggekeerd.

Iets meer dan twee jaar geleden stelden Nederland en Australië Rusland al aansprakelijk voor de ramp met MH17. Het is volgens het kabinet belangrijk dat deze gesprekken over de aansprakelijkheid worden voortgezet. Dit traject staat los van het strafrechtelijke vervolging en berechting van de daders.

Op de extra beveiligde rechtbank op Schiphol begon in maart het strafproces tegen vier verdachten van het neerschieten van MH17. Ze zijn niet bij de zaak aanwezig. De vier beklaagden zijn Oleg Poelatov, Sergej Doebinski, Igor Girkin en Leonid Chartsjenko; de eerste drie zijn Russen, Chartsjenko is een Oekraïner.

BEKIJK OOK:

MH17: de ramp die diepe wonden sloeg

BEKIJK OOK:

‘Nabestaanden MH17 helemaal klaar met gekonkel’

Irritatie vanuit Rusland

De eerste reactie vanuit Rusland op de zaak die Nederland vrijdag bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) heeft aangespannen wegens het neerhalen van vlucht MH17, is er een van irritatie. Politicus Konstantin Kosatsjev van de partij Verenigd Rusland vindt het onterecht dat Nederland Rusland daagt nadat eerder nabestaanden al een klacht tegen Rusland indienden bij datzelfde hof.

Kosatsjev stelt dat de strafzaak in Nederland nog niet is afgerond. „Er is zelfs geen oordeel. En wat heeft het Europees Hof voor de Rechten van de Mens ermee te maken?”, vraagt hij zich af. De voorzitter van de buitenlandcommissie in de federatieraad, het hogerhuis van het Russische parlement, noemt het besluit van het Nederlandse kabinet „een vreemd initiatief.” Vanuit de Russische regering is er nog geen officiële reactie.

BEKIJK MEER VAN; gewapend conflict Rusland Europees Hof voor de Rechten van de Mens Buitenlandse Zaken Malaysia Airlines-vlucht 17 Buk-raket

Nederland daagt Rusland voor het Europees Hof om MH17

AD 10.07.2020 Nederland daagt Rusland voor het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) om zijn rol in het neerhalen van MH17. Dat heeft het kabinet besloten. Een groep nabestaanden diende al eerder een klacht tegen Rusland in bij datzelfde hof.

,,Met de stap die we vandaag zetten, door een zaak aan te spannen bij het EHRM en daarmee de klachten van de nabestaanden zoveel als mogelijk te ondersteunen, komen we dichter bij ons doel van gerechtigheid voor de slachtoffers en nabestaanden’’, aldus minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken.

De stap die Nederland nu zet geldt als een zogenoemde ‘statenklacht’, het houdt in dat alle informatie  die het kabinet heeft over het neerhalen van MH17 ook gebruikt kan worden als ondersteuning van de klacht van de nabestaanden. De procedure die de nabestaanden hebben aangespannen kan uiteindelijk leiden tot een schadevergoeding.

,,Het is een bijzonder middel, maar het is ook bijzonder wat er is gebeurd”, zei Blok vrijdagmiddag na afloop van de ministerraad. ,,Het is één van de wegen die we bewandelen om tot gerechtigheid te komen.”

Rusland erkent hof

Rusland tekende in de jaren 90 het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens en erkende daarmee het hof. De rechters in Straatsburg hebben Moskou al vaker veroordeeld voor mensenrechtenschendingen. Onder meer leden van de punkband/actiegroep Pussy Riot en oppositieleider Aleksej Navalny vonden het hof aan hun kant.

De eerste reactie vanuit Rusland  is er een van irritatie. Politicus Konstantin Kosatsjev van de partij Verenigd Rusland vindt het onterecht dat Nederland Rusland daagt nadat eerder nabestaanden al een klacht tegen Rusland indienden bij datzelfde hof. Kosatsjev stelt dat de strafzaak in Nederland nog niet is afgerond. “Er is zelfs geen oordeel.

En wat heeft het Europees Hof voor de Rechten van de Mens ermee te maken?”, vraagt hij zich af. De voorzitter van de buitenlandcommissie in de federatieraad, het hogerhuis van het Russische parlement, noemt het besluit van het Nederlandse kabinet “een vreemd initiatief”. Vanuit de Russische regering is er nog geen officiële reactie.

Met de stap die we vandaag zetten komen we dichter bij ons doel van gerechtig­heid voor de slachtof­fers en nabestaan­den, aldus Stef Blok, minister van Buitenlandse Zaken.

Vlucht MH17 werd in juli 2014 boven het strijdgebied in het oosten van Oekraïne neergeschoten. Er kwamen 298 mensen om het leven, onder wie 196 Nederlanders. Volgens internationaal onderzoek was de Buk-raket waarmee het vliegtuig is neergeschoten afkomstig van een Russische militaire basis en naar Oost-Oekraïne gereden. De lanceerinstallatie is daar later ook naar teruggekeerd.

Aansprakelijk

Iets meer dan twee jaar geleden stelden Nederland en Australië Rusland al aansprakelijk voor de ramp met MH17. Het is volgens het kabinet belangrijk dat de gesprekken over de aansprakelijkheid worden voortgezet. Dit traject staat los van het strafrechtelijke vervolging en berechting van de daders.

Op de extra beveiligde rechtbank op Schiphol begon in maart het strafproces tegen vier verdachten van het neerschieten van MH17. Ze zijn niet bij de zaak aanwezig. De vier beklaagden zijn Oleg Poelatov, Sergej Doebinski, Igor Girkin en Leonid Chartsjenko; de eerste drie zijn Russen, Chartsjenko is een Oekraïner.

Nabestaanden vroegen eerder deze week in een brief aan de Amerikaanse ambassadeur Pete Hoekstra om vrijgave van Amerikaanse satellietbeelden van 17 juli 2014. Daarop zou het lanceren van de BUK-raket te zien zijn.

Nederland daagt Rusland voor Europese rechter vanwege MH17

MSN 10.07.2020 Nederland dient een statenklacht in bij het Europese Hof voor de Rechten van de Mens tegen Rusland, vanwege de vliegramp met de MH17. Dat maakt het ministerie van Buitenlandse Zaken vrijdag bekend. De klacht wordt ingebracht tegelijk met de individuele klachtenprocedures van nabestaanden tegen Rusland.

Het ministerie stelt dat het indienen van de statenklacht ervoor zorgt dat informatie van het kabinet over de vliegramp ook beschikbaar wordt bij de zaken van de nabestaanden bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Door het indienen van de statenklacht kan Nederland bij de hoorzittingen aanwezig zijn en vragen van het Europese Hof beantwoorden. Op deze manier verwacht het kabinet deze zaken te kunnen ondersteunen.

Minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken, VVD) schrijft: „Het bereiken van gerechtigheid voor 298 slachtoffers van het neerhalen van vlucht MH17 en hun nabestaanden is en blijft de hoogste prioriteit voor het kabinet.”

Volgende week is het zes jaar geleden dat vlucht MH17 neerstortte in Oekraïne. Rusland ontkent betrokken te zijn geweest bij de vliegramp. Tegen drie Russische en een Oekraïnse verdachte is in maart dit jaar een strafproces van start gegaan.

Nederland daagt Rusland voor het EHRM om neerhalen vlucht MH17

RO 10.07.2020 Het kabinet heeft vandaag besloten Rusland voor het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) te dagen vanwege zijn rol in het neerhalen van vlucht MH17. Met het indienen van deze zogenoemde ‘statenklacht’ brengt het kabinet alle bij het kabinet beschikbare en relevante informatie over het neerhalen van vlucht MH17 in bij het EHRM.

De inhoud van de statenklacht wordt gelijktijdig en als onderdeel van de Nederlandse interventie in de individuele klachtprocedures van nabestaanden tegen Rusland bij het EHRM ingebracht. Met deze stap ondersteunt het kabinet maximaal de individuele klachten van nabestaanden van de slachtoffers van vlucht MH17 bij het EHRM.

Nederland komt met deze statenklacht bovendien op voor alle 298 MH17-slachtoffers, van 17 verschillende nationaliteiten, en hun nabestaanden.

Blok: “Het bereiken van gerechtigheid voor 298 slachtoffers van het neerhalen van vlucht MH17 en hun nabestaanden is en blijft de hoogste prioriteit voor het kabinet. Met de stap die we vandaag zetten, door een zaak aan te spannen bij het EHRM en daarmee de klachten van de nabestaanden zoveel als mogelijk te ondersteunen, komen we dichter bij ons doel.”

Ook wordt de VN-Veiligheidsraad over deze stap geïnformeerd.

In 2018 stelde Nederland, samen met Australië, Rusland aansprakelijk voor zijn aandeel in het neerhalen van vlucht MH17. Het kabinet vindt het belangrijk dat de gesprekken met Rusland in het kader van staatsaansprakelijkheid worden voortgezet. Deze hebben als doel tot een oplossing te komen die recht doet aan het enorme leed en de toegebrachte schade die veroorzaakt is door het neerhalen van vlucht MH17.

Bijna zes jaar na het neerhalen van vlucht MH17, waarbij alle 298 inzittenden om het leven kwamen, heeft het streven naar waarheidsvinding, gerechtigheid en rekenschap nog steeds de hoogste prioriteit. Het kabinet heeft altijd gesteld geen enkele (juridische) optie uit te sluiten om dit doel te bereiken en deze stap draagt hieraan bij.

Wat is het Europees EHRM voor de Rechten van de Mens en waarom dient Nederland hier een klacht in?

  • Het Europees Hof voor de Rechten van de Mens (EHRM) is gevestigd in Straatsburg. Na het neerhalen van vlucht MH17 hebben verschillende nabestaanden bij het EHRM individuele klachten ingediend tegen Rusland. Een eerste groep nabestaanden diende op 6 mei 2016 een klacht in.
  • De nabestaanden vragen hiermee de rechters van het EHRM om te beoordelen of Rusland in zijn rol in het neerhalen van vlucht MH17 zijn verplichtingen onder het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens (EVRM) heeft geschonden. Deze individuele klachtprocedures zijn vorig jaar formeel in behandeling genomen.
  • Nederland dient nu een zogeheten statenklacht in tegen Rusland bij het EHRM. Het kabinet beschikt over veel informatie over het neerhalen van vlucht MH17. Door nu zelf een zaak te beginnen tegen Rusland komt deze informatie ook beschikbaar voor de zaken van de nabestaanden. Op deze manier kan Nederland de zaken van de nabestaanden het beste ondersteunen. Bovendien komt Nederland hiermee op voor alle 298 slachtoffers van het neerhalen van vlucht MH17 en hun nabestaanden.

Waarom is Nederland niet eerder naar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens gestapt vanwege MH17?

  • Nederland vindt het heel belangrijk dat er gerechtigheid komt voor de slachtoffers van MH17 en hun nabestaanden, en heeft van meet af aan geen enkel juridisch middel uitgesloten om dit doel te bereiken.
  • Het kabinet heeft voortdurend onderzocht wat de juridische mogelijkheden zijn, en weegt steeds zorgvuldig af wat de juiste stappen zijn op het juiste moment.
  • Het kabinet wil de nabestaanden maximaal ondersteunen. Mede met het oog op de lopende procedures bij het EHRM met betrekking tot het neerhalen van vlucht MH17, dient het kabinet nu een statenklacht in tegen Rusland bij het EHRM. Hiermee brengt het kabinet alle op dit moment beschikbare en relevante informatie in bij het EHRM en ondersteunt het daarmee de nabestaanden in hun zaken.

Welke zaken lopen er nu rond het neerhalen van vlucht MH17?

Een overzicht van de Nederlandse inzet voor waarheidsvinding, gerechtigheid en rekenschap voor het neerhalen van MH17 vindt u op MH17tijdlijn.nl.

Zie ook; Neerhalen vlucht MH17

Nabestaanden MH17 tegen VS: ‘Geef satellietbeelden van lancering Buk-raket vrij’

AD 10.07.2020 Een groep nabestaanden van de MH17-ramp doet een dringend beroep op de Verenigde Staten: geef de satellietbeelden vrij waarop, volgens de Amerikanen, de Buk-raket te zien is die MH17 neerhaalde. ,,Help mee aan gerechtigheid.” Dat schrijft de groep in een brief aan Pete Hoekstra, de Amerikaanse ambassadeur in Nederland.

Volgens het Nederlandse Openbaar Ministerie werd vlucht MH17 op 17 juli 2014 boven Oost-Oekraïne neergehaald door een Buk-raket, afgeschoten vanuit gebied dat toen werd gecontroleerd door pro-Russische separatisten.

Kort na de ramp, waarbij alle  298 inzittenden omkwamen, meldde de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken John Kerry dat op satellietbeelden de baan van een Buk-raket naar het toestel te zien was. ,,We zagen de lancering, we zagen de raketbaan en we zagen de inslag.” De Amerikanen gaven een beeld vrij waarop die baan was ingetekend, maar niet de onderliggende beelden en gegevens.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

De groep nabestaanden die samenwerkt in de Werkgroep Waarheidsvinding MH17 vreest dat een gebrek aan bewijs kan leiden tot het mislukken van het MH17-proces. ,,En dat is precies wat de daders, en hun beschermers, al zes jaar proberen  te bereiken. Het zou een overwinning zijn voor de duistere krachten op deze planeet.” Om dat te voorkomen vragen de nabestaanden Hoekstra, die ze twee jaar geleden persoonlijk ontmoetten, ‘welwillend naar het nieuwe verzoek van de Nederlandse justitie te kijken’.

 Thomas Schansman

@ThomasSchansman

Today, we sent the following letter to @usambnl the US Ambassador in the Netherlands on behalf of the Working Group Truth Finding #MH17 to reconsider providing the satellite data that the US government referred to on August 12th, 2014, as requested by the Netherlands court.

9:30 PM · Jul 9, 2020 67 42 people are Tweeting abou

De satellietbeelden speelden een rol tijdens de zittingen in de MH17-rechtszaak de afgelopen weken.  De rechtbank gaf het Nederlandse OM de opdracht nogmaals bij de Amerikanen aan te kloppen en te vragen onder welke voorwaarden de gegevens openbaar zouden kunnen worden. Justitie heeft daar in 2016 voor het laatst om gevraagd.

De advocaten van de Russische verdachte  Oleg Poelatov willen ook de beschikking hebben over de beelden. Zij stelden, in een lang pleidooi, dat er niet genoeg onderzoek is gedaan naar alternatieve scenario’s voor de ramp.

Wel inzage

Een vertegenwoordiger van het OM,  de Landelijk Officier van Justitie Terrorismebestrijding, Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten, heeft wel inzage gekregen van de Amerikanen.  ,,Hij heeft in de VS een intelligence briefing gekregen van meerdere Amerikaanse functionarissen en hij heeft ook inzage gehad in verschillende geclassificeerde en niet-geclassificeerde documenten. Een deel van de achterliggende metadata en onderzoekgegevens is hem niet ter inzage gegeven”, zo stelde justitie eerder deze maand op een zitting in het proces.

,,De Amerikaanse autoriteiten hebben laten weten dat zij niet meer informatie over de detectie van de raket kunnen verstrekken dan vermeld is in de schriftelijke verklaring en dat vertrouwelijk ter inzage is gegeven aan Nederlandse Landelijk Officier van Justitie.”  Die officier stelt dat de bronnen die hij heeft ingezien de bewering van de Amerikanen ondersteunen. Justitie zei niet wanneer die beelden zijn ingezien.

Het MH17-proces gaat op 31 augustus weer verder.

Een protest voor de Russische ambassade in Den Haag, in maart dit jaar. MH17-nabestaanden zetten er 298 lege stoelen neer. © REUTERS

juli 10, 2020 Posted by | aanslag, Bellingcat, BUK, EHRM, Europees Hof voor de Rechten van de Mens, JIT, Malaysia Airlines, mh17, MH17-proces, MH17-ramp, MH17-tribunaal, Oekraïne, Poetin, politiek, rechtzaak, Rusland, veiligheid, vervolging | , , , , , , , , , , , , , , | Plaats een reactie

Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel 8 – rol Rusland ??

Donald Trump wist meer

President Trump ligt onder vuur, en de reden daarvoor klinkt bekend. Hij zou te lief zijn voor Rusland.

Bronnen binnen de Amerikaanse inlichtingendiensten meldden vrijdag aan The New York Times dat ze al maanden wisten van de actie en dat Trump eind maart zou zijn ingelicht. Er zou worden nagedacht over mogelijke vervolgstappen.

Trumps woordvoerder McEnany ontkent het bestaan van de rapporten niet, maar zei in een reactie dat The New York Times ten onrechte schreef dat Trump op de hoogte was.

Rusland doet de berichten die gisteren in The New York TimesThe Washington Post en The Wall Street Journal verschenen af als “nonsens”. Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken spreekt van een doorzichtige truc die het lage verstandelijke niveau aantoont van propagandamakers bij de Amerikaanse inlichtingendiensten.

Het Witte Huis ontkende zaterdag 27.06.2020 dat president Donald Trump op de hoogte was van inlichtingen die zouden aantonen dat Rusland premies heeft beloofd aan Taliban-strijders in Afghanistan om Amerikaanse militairen te doden. Volgens Trump was hij niet ingelicht over de door de Russen betaalde premies, omdat de Amerikaanse inlichtingendienst de berichten daarover niet kon bevestigen.

Kortom, de Amerikaanse president Donald Trump zou eind februari al schriftelijk op de hoogte zijn gebracht van een vermoedelijk Russisch programma om de Taliban te betalen voor het vermoorden van Navo-troepen in Afganistan. Dit meldt The New York Times op basis van twee officiële bronnen.

The Washington Post meldde eerder al dat de Russische beloning waarschijnlijk heeft geleid tot de dood van meerdere Amerikaanse manschappen, of die van andere Navo-landen. Dat zou blijken uit verhoren van militanten die de afgelopen maanden zijn opgepakt.

Telegraaf 30.06.2020

Telegraaf 29.06.2020

Wat was de rol van Rusland ??

Er is in de VS een flinke rel ontstaan rond een inlichtingenrapport waarin staat dat de russische geheime dienst geld overmaakte aan de Taliban, in ruil voor aanslagen op Amerikaanse en ondere andere Nederlandse coalitietroepen in Afghanistan. Volgens Amerikaanse media is Trump er al maanden geleden over ingelicht en heeft hij geen actie ondernomen.

Op donderdag 02.07.2020 geven de Amerikaanse inlichtingenchefs informatie over het rapport aan een kleine groep Congresleden en de voorzitters van de inlichtingencommissies in het Huis van Afgevaardigden en de Senaat.

Maar over het waarheidsgehalte van de inlichtingen zijn verschillende deskundigen uiterst sceptisch, zeggen ze.

Russische president Poetin in veiligheidsoverleg met buitenlandse leiders REUTERS

“Ik vraag me af hoe betrouwbaar de informatie is. De berichtgeving is opvallend vaag en ongeverifieerd”, zegt Laurien Crump, universitair docent Internationale Betrekkingen aan de Universiteit Utrecht.

Zij verwijst naar het bericht in The New York Times over het verband tussen geheime Russische betalingen aan de Taliban en een aanslag bij de vliegbasis Bagram vorig jaar april, waarbij drie Amerikaanse mariniers omkwamen.

“Ik vind het niet zo reëel dat de Russen hier achter zouden zitten”, zegt Crump. “Zij willen vooral rust in de tent, want Afghanistan ligt aan hun grens. Ze willen dat de Amerikaanse troepen zich terugtrekken zoals is afgesproken. Het zou dus onlogisch zijn om de relaties met de Amerikanen op deze manier te laten escaleren. Ik zie niet in hoe dit in Ruslands belang is.”

Crumps gedachte is dat meer aanslagen op Amerikanen Trump in verlegenheid brengen en de door Rusland gewenste terugtrekking van Amerikaanse troepen mogelijk vertragen.

Democratische Congresleden bespreken verklaring Witte Huis over het inlichtingenrapport REUTERS

Naast de aanslag op Amerikaanse mariniers vormt geld het belangrijkste bewijs dat genoemd wordt door een anonieme bron bij de inlichtingendienst. Er zou een grote hoeveelheid contant geld zijn aangetroffen bij een inval in Afghanistan. Daarnaast zouden verdachte Russische overschrijvingen naar Taliban-figuren zijn getraceerd.

“Oké, er is geld aangetroffen. Maar waarvoor is dat geld betaald? Was dat voor aanslagen, of voor opium, wapens, invloed, mineralen, of criminele diensten?” Dat vraagt Victoria Stewart-Jolley, voormalige medewerker van de Verenigde Naties in Afghanistan, zich af.

“Feitelijk vormen ondoorzichtige betalingen de ruggengraat van de Afghaanse economie. Alle partijen, inclusief de Amerikanen, de Russen, Pakistan en India, doen al decennialang geheime betalingen in ruil voor allerlei diensten en goederen daar”, zegt zij. “Ik vind het veel te vaag om te concluderen dat deze geldvondst de betrokkenheid van de Russen bij Taliban-aanslagen bewijst.”

Schimmigheid

“Als je kijkt wat de bronnen bij de inlichtingendiensten zeggen tegen de pers, dan is het duidelijk dat ook zij niet precies weten waar die betalingen op slaan”, voegt Roxane Farmanfarmaian, deskundige hedendaagse politiek van het Midden-Oosten aan de universiteit van Cambridge, toe. “Hun uitspraken zijn tot dusver heel voorzichtig geweest.”

Dezelfde schimmigheid benadrukt de regering-Trump. Het Witte Huis blijft bij het standpunt dat de informatie van de Amerikaanse inlichtingendiensten niet concreet genoeg was om actie te kunnen ondernemen.

Minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo zegt dat hij Moskou voortdurend aanspreekt op Russische wapenverkopen in Afghanistan die een bedreiging vormen voor Amerikaanse troepen, maar hij geeft geen commentaar over de vermeende betalingen aan premiejagers. Het ministerie van Defensie laat weten de inlichtingen over Russische premiebetalingen aan de Taliban niet te kunnen verifiëren.

Trump brengt onaangekondigd bezoek aan vliegbasis Bagram in november 2019 REUTERS

“Ik acht de GROe, de militaire geheime dienst van Rusland, wel in staat om zo’n operatie tegen de coalitietroepen te organiseren”, zegt de Nederlandse generaal-majoor b.d. Frank van Kappen. “De GROe heeft een lange geschiedenis van vuile klusjes opknappen, zoals de aanslag op Skripal.”

Daarnaast ziet Van Kappen mogelijk een Russisch belang in het beramen van aanslagen in Afghanistan “om de NAVO te destabiliseren”. Maar ook hij vindt het te ver gaan om daaruit te concluderen dat het verhaal over de premies aan de Taliban daarom klopt. “Uit welke onafhankelijke bron komt dit verhaal? Het is allemaal veel te ondoorzichtig.”

Naast de schimmigheid van de berichtgeving, ziet deskundige Laurien Crump nog iets dat haar argwaan wekt. De timing. “De verhoudingen tussen de Amerikaanse inlichtingendiensten en president Trump zijn op een historisch dieptepunt”, zegt ze. “Dit bericht komt sommige mensen goed uit. De timing ervan is saillant vanwege de schade die het Trump berokkent.”

Verder: Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel 7

Zie : Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel 6

Zie ook: Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel 5

zie verder: Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel 4

zie ook nog: Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel 3

en zie dan ook nog: Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel 2

en zie dan verder ook nog: Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel-1

Gaf Moskou opdracht tot Taliban-aanslagen op coalitie in Afghanistan?

NOS 02.07.2020 President Trump ligt opnieuw onder vuur, en de reden daarvoor klinkt bekend. Hij zou te lief zijn voor Rusland.

Er is in de VS een flinke rel ontstaan rond een inlichtingenrapport waarin staat dat de Russische geheime dienst geld overmaakte aan de Taliban, in ruil voor aanslagen op Amerikaanse en andere coalitietroepen in Afghanistan. Volgens Amerikaanse media is Trump er al maanden geleden over ingelicht en heeft hij geen actie ondernomen.

Vandaag geven de Amerikaanse inlichtingenchefs informatie over het rapport aan een kleine groep Congresleden en de voorzitters van de inlichtingencommissies in het Huis van Afgevaardigden en de Senaat.

Maar over het waarheidsgehalte van de inlichtingen zijn verschillende deskundigen uiterst sceptisch, zeggen ze tegen de NOS.

Russische president Poetin in veiligheidsoverleg met buitenlandse leiders REUTERS

“Ik vraag me af hoe betrouwbaar de informatie is. De berichtgeving is opvallend vaag en ongeverifieerd”, zegt Laurien Crump, universitair docent Internationale Betrekkingen aan de Universiteit Utrecht.

Zij verwijst naar het bericht in The New York Times over het verband tussen geheime Russische betalingen aan de Taliban en een aanslag bij de vliegbasis Bagram vorig jaar april, waarbij drie Amerikaanse mariniers omkwamen.

“Ik vind het niet zo reëel dat de Russen hier achter zouden zitten”, zegt Crump. “Zij willen vooral rust in de tent, want Afghanistan ligt aan hun grens. Ze willen dat de Amerikaanse troepen zich terugtrekken zoals is afgesproken. Het zou dus onlogisch zijn om de relaties met de Amerikanen op deze manier te laten escaleren. Ik zie niet in hoe dit in Ruslands belang is.”

Crumps gedachte is dat meer aanslagen op Amerikanen Trump in verlegenheid brengen en de door Rusland gewenste terugtrekking van Amerikaanse troepen mogelijk vertragen.

Democratische Congresleden bespreken verklaring Witte Huis over het inlichtingenrapport REUTERS

Naast de aanslag op Amerikaanse mariniers vormt geld het belangrijkste bewijs dat genoemd wordt door een anonieme bron bij de inlichtingendienst. Er zou een grote hoeveelheid contant geld zijn aangetroffen bij een inval in Afghanistan. Daarnaast zouden verdachte Russische overschrijvingen naar Taliban-figuren zijn getraceerd.

“Oké, er is geld aangetroffen. Maar waarvoor is dat geld betaald? Was dat voor aanslagen, of voor opium, wapens, invloed, mineralen, of criminele diensten?” Dat vraagt Victoria Stewart-Jolley, voormalige medewerker van de Verenigde Naties in Afghanistan, zich af.

“Feitelijk vormen ondoorzichtige betalingen de ruggengraat van de Afghaanse economie. Alle partijen, inclusief de Amerikanen, de Russen, Pakistan en India, doen al decennialang geheime betalingen in ruil voor allerlei diensten en goederen daar”, zegt zij. “Ik vind het veel te vaag om te concluderen dat deze geldvondst de betrokkenheid van de Russen bij Taliban-aanslagen bewijst.”

Schimmigheid

“Als je kijkt wat de bronnen bij de inlichtingendiensten zeggen tegen de pers, dan is het duidelijk dat ook zij niet precies weten waar die betalingen op slaan”, voegt Roxane Farmanfarmaian, deskundige hedendaagse politiek van het Midden-Oosten aan de universiteit van Cambridge, toe. “Hun uitspraken zijn tot dusver heel voorzichtig geweest.”

Dezelfde schimmigheid benadrukt de regering-Trump. Het Witte Huis blijft bij het standpunt dat de informatie van de Amerikaanse inlichtingendiensten niet concreet genoeg was om actie te kunnen ondernemen.

Minister van Buitenlandse Zaken Mike Pompeo zegt dat hij Moskou voortdurend aanspreekt op Russische wapenverkopen in Afghanistan die een bedreiging vormen voor Amerikaanse troepen, maar hij geeft geen commentaar over de vermeende betalingen aan premiejagers. Het ministerie van Defensie laat weten de inlichtingen over Russische premiebetalingen aan de Taliban niet te kunnen verifiëren.

Trump brengt onaangekondigd bezoek aan vliegbasis Bagram in november 2019 REUTERS

“Ik acht de GROe, de militaire geheime dienst van Rusland, wel in staat om zo’n operatie tegen de coalitietroepen te organiseren”, zegt de Nederlandse generaal-majoor b.d. Frank van Kappen. “De GROe heeft een lange geschiedenis van vuile klusjes opknappen, zoals de aanslag op Skripal.”

Daarnaast ziet Van Kappen mogelijk een Russisch belang in het beramen van aanslagen in Afghanistan “om de NAVO te destabiliseren”. Maar ook hij vindt het te ver gaan om daaruit te concluderen dat het verhaal over de premies aan de Taliban daarom klopt. “Uit welke onafhankelijke bron komt dit verhaal? Het is allemaal veel te ondoorzichtig.”

Naast de schimmigheid van de berichtgeving, ziet deskundige Laurien Crump nog iets dat haar argwaan wekt. De timing. “De verhoudingen tussen de Amerikaanse inlichtingendiensten en president Trump zijn op een historisch dieptepunt”, zegt ze. “Dit bericht komt sommige mensen goed uit. De timing ervan is saillant vanwege de schade die het Trump berokkent.”

‘Trump werd al in februari ingelicht over Russische betalingen

AD 30.06.2020 De Amerikaanse president Donald Trump zou eind februari al schriftelijk op de hoogte zijn gebracht van een vermoedelijk Russisch programma om de Taliban te betalen voor het vermoorden van Navo-troepen. Dit meldt The New York Times op basis van twee officiële bronnen.

De sterke vermoedens dat Rusland militanten in het geheim geld bood om troepen van de internationale coalitie in Afghanistan te doden, werden volgens de krant opgetekend in de dagelijkse briefing van de president op 27 februari. Trump heeft tot nu toe steeds ontkend dat hij hiervan op de hoogte was gebracht.

Over Trump wordt overigens vaker beweerd dat hij de dagelijkse rapporten van zijn eigen inlichtingendiensten niet of nauwelijks leest, maar zich liever om de paar dagen mondeling op de hoogte laat brengen van de belangrijkste feiten.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

The Washington Post meldde zondag dat de Russische beloning waarschijnlijk heeft geleid tot de dood van meerdere Amerikaanse manschappen, of die van andere Navo-landen. Dat zou blijken uit verhoren van militanten die de afgelopen maanden zijn opgepakt.

Bloedige aanslag op veemarkt in Afghanistan

NOS 29.06.2020 In Afghanistan zijn op een veemarkt in de provincie Helmand zeker 23 burgers omgekomen bij een mortieraanval. Ook ontplofte er een autobom, melden lokale Afghaanse autoriteiten tegen persbureau AP. Onder de slachtoffers zijn ook kinderen.

Op het moment van de aanslag waren honderden handelaars op de veemarkt met hun schapen en geiten.

De Taliban en het Afghaanse leger geven elkaar de schuld van de aanval. Volgens een woordvoerder van de gouverneur van Helmand zijn de mortieren door de Taliban afgevuurd.

President Ghani heeft de aanslag als “bruut en onmenselijk” veroordeeld en zegt dat het doden van burgers, en vooral kinderen, tegen alle islamitische en humane regels indruist.

Het is de bedoeling dat de Taliban en de Afghaanse autoriteiten begin volgende maand verder praten over het beëindigen van hun onderlinge strijd. Aan het einde van de ramadan was er een gevechtspauze, maar daarna laaide de strijd weer op.

Bloedige aanslag op veemarkt in Afghaanse provincie Helmand

BEKIJK OOK;

Kremlin: geen premies voor doden Amerikaanse soldaten

Telegraaf 29.06.2020 Rusland ontkent dat het de Afghaanse Talibanstrijders geld heeft aangeboden voor het doden van Amerikaanse soldaten. Het Kremlin deed de beschuldigingen maandag af als „leugens.”

The Washington Post meldde zondag dat de Russen de Taliban premies boden in ruil voor het doden van Amerikaanse soldaten. Die uitgeloofde premies zouden hebben geleid tot de dood van meerdere militairen. De informatie zou zijn verkregen uit verhoren van militanten door het Amerikaanse leger de afgelopen maanden.

President van de Verenigde Staten Donald Trump zei zondag dat hij niet op de hoogte was van het veronderstelde Russische beleid. Trump zei in een bericht op Twitter dat inlichtingenfunctionarissen hem daarna wel hebben verteld dat een rapport over Russische premies aan Talibanstrijders voor het doden van Amerikaanse militairen in Afghanistan ’niet geloofwaardig’ is.

’Luister naar Trump’

De woordvoerder van de Russische president Vladimir Poetin antwoordde op persvragen dat men acht moet slaan op Trumps reactie. Ook zei de woordvoerder dat Trump en Poetin de beschuldigingen nooit hebben besproken.

BEKIJK OOK:

Trump ontkent Russische terreurpremies: ’Nepnieuws’

BEKIJK OOK:

Tweede ronde dreigt voor Duda

BEKIJK OOK:

Trump verwijdert white power-tweet na kritiek zwarte senator

BEKIJK MEER VAN; gewapend conflict terreurdaad terrorisme Donald Trump

‘Diverse Amerikaanse militairen gedood door Russische premies aan Talibanstrijders’

AD 29.06.2020 Russische premies die werden aangeboden aan Talibanstrijders om coalitietroepen in Afghanistan te vermoorden, zouden hebben geleid tot de dood van een onbekend aantal Amerikaanse militairen. Dat blijkt uit inlichtingen die zijn verzameld door Amerikaanse militairen tijdens verhoren van militanten die de afgelopen maanden zijn gevangengenomen. Dat meldt The Washington Post zondag op basis van bronnen die op de hoogte zijn van de kwestie.

Hoeveel Amerikanen of soldaten van de coalitietroepen hierdoor om het leven zijn gekomen is onduidelijk. In 2018 zijn 10 Amerikaanse militairen gesneuveld door vijandelijk geweer of geïmproviseerde bommen, in 2019 lag dat aantal op 16. In een aantal gevallen was er sprake van incidenten met Afghaanse veiligheidstroepen waarbij wordt aangenomen dat die waren geïnfiltreerd door de Taliban.

De informatie uit de verhoren kwam eind maart ter sprake in een overleg op hoog niveau in het Witte Huis, melden bronnen aan de krant. De bijeenkomst leidde tot discussies over hoe om te gaan met de kwestie. De voorgestelde reacties varieerden van diplomatieke uitingen van afkeuring tot het opleggen van sancties aan Rusland.

De speciale Amerikaanse afgezant voor Afghanistan, Zalmay Khalilzad, gaf er de voorkeur aan de Russen rechtstreeks met de kwestie te confronteren, terwijl sommige functionarissen van de nationale veiligheidsraad die zich bezighouden met Rusland niet onmiddellijk actie wilden ondernemen, zei een functionaris die anoniem wil blijven tegen The Washington Post.

Het Witte Huis ontkende zaterdag dat president Donald Trump op de hoogte was van inlichtingen die zouden aantonen dat Rusland premies heeft beloofd aan Taliban-strijders in Afghanistan om Amerikaanse militairen te doden. Volgens Trump was hij niet ingelicht over de door de Russen betaalde premies, omdat de Amerikaanse inlichtingendienst de berichten daarover niet kon bevestigen.

‘Intel heeft me zojuist gemeld dat ze deze informatie niet geloofwaardig vond en het daarom niet aan mij of @VP (vicepresident Mike Pence) heeft gerapporteerd’, aldus Trump in een tweet.

  Donald J. Trump

@realDonaldTrump

Intel just reported to me that they did not find this info credible, and therefore did not report it to me or @VP. Possibly another fabricated Russia Hoax, maybe by the Fake News @nytimesbooks, wanting to make Republicans look bad!!!

  Lindsey Graham

@LindseyGrahamSC

US Senate candidate, SC

Imperative Congress get to the bottom of recent media reports that Russian GRU units in Afghanistan have offered to pay the Taliban to kill American soldiers with the goal of pushing America out of the region. foxnews.com/us/russian-spy

4:40 AM · Jun 29, 2020  63.4K  58.7K people are Tweeting about this

‘Trump niet op de hoogte van door Rusland betaalde militanten in Afghanistan’

NU 28.06.2020 De Amerikaanse president Donald Trump is niet ingelicht over acties van het Russische leger om premies uit te loven aan Taliban-militanten om Amerikaanse agenten te doden in Afghanistan. Dat zegt Witte Huis-woordvoerder Kayleigh McEnany zaterdag.

Bronnen binnen de Amerikaanse inlichtingendiensten meldden vrijdag aan The New York Times dat ze al maanden wisten van de actie en dat Trump eind maart zou zijn ingelicht. Er zou worden nagedacht over mogelijke vervolgstappen.

McEnany ontkent dat Trump en vicepresident Mike Pence op de hoogte zijn gebracht en ging ook niet in op de “inhoud van de vermeende inlichtingen”.

Islamitische militanten die verbonden zijn aan de Taliban zouden van de Russen verschillende premies hebben opgestreken. De inlichtingendiensten vermoeden dat de opdracht is gegeven om het vredesproces tussen de Verenigde Staten en de Taliban te frustreren.

Rusland ontkent beschuldigingen

Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken ontkende de aantijging zaterdag. “Deze beschuldiging toont de intellectuele capaciteit van de propaganda door Amerikaanse inlichtingendiensten aan”, schrijft het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken.

Er kwamen vorig jaar twintig Amerikaanse militairen om het leven in Afghanistan. De krant schrijft niet of de Russen worden verdacht van enige betrokkenheid bij deze doden.

De beschuldiging door de inlichtingendiensten betekent een knauw in de relatie tussen Trump en het Kremlin. De Amerikaanse president heeft in de laatste vier jaar vaak toenadering gezocht tot de Russen en lovend gesproken over de Russische president Vladimir Poetin.

Lees meer over: Afghanistan Rusland Verenigde Staten Buitenland 

Trump: ik weet niets over Russische betalingen aan Taliban voor aanslagen

NOS 28.06.2020 President Trump ontkent dat hij op de hoogte is gebracht over informatie bij zijn inlichtingendiensten dat een Russische militaire inlichtingendienst geld heeft betaald aan de Taliban om NAVO-militairen in Afghanistan te doden.

“Niemand heeft mij, vicepresident Pence of mijn stafchef Mark Meadows iets gezegd over de zogenaamde Russische aanvallen op onze troepen in Afghanistan”, zegt Trump op Twitter. “Iedereen ontkent het en zo veel aanvallen zijn er niet geweest.”

  Donald J. Trump @realDonaldTrump

Nobody briefed or told me, @VP Pence, or Chief of Staff @MarkMeadows about the so-called attacks on our troops in Afghanistan by Russians, as reported through an “anonymous source” by the Fake News @nytimes. Everybody is denying it & there have not been many attacks on us…..  8 uur geleden

Trumps woordvoerder McEnany ontkent het bestaan van de rapporten niet, maar zei in een reactie dat The New York Times ten onrechte schreef dat Trump op de hoogte was.

Rusland doet de berichten die gisteren in The New York TimesThe Washington Post en The Wall Street Journal verschenen af als “nonsens”. Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken spreekt van een doorzichtige truc die het lage verstandelijke niveau aantoont van propagandamakers bij de Amerikaanse inlichtingendiensten.

Overleg in Witte Huis

De kranten hoorden van anonieme medewerkers van geheime diensten dat de diensten maanden geleden al tot de conclusie zijn gekomen dat de Russen de Taliban en ook andere militante moslims geld hebben betaald voor aanslagen. Of er daardoor Amerikaanse of andere westerse militairen zijn vermoord, was niet duidelijk.

In het Witte Huis zou in maart een bijeenkomst hebben plaatsgevonden over de vraag wat het Amerikaanse antwoord moest zijn. Een besluit daarover zou nog niet genomen zijn.

De voorzitter van het Congres, de Democraat Nancy Pelosi, wil dat de rapporten boven tafel komen. President Trump wil een confrontatie met de Russen ontlopen, zei ze bij ABC News. “Of hij op de hoogte is gebracht of niet, zijn regering is dat wel. Dat geldt ook voor onze bondgenoten in Afghanistan.”

BEKIJK OOK;

Witte Huis ontkent dat Trump wist van Russische beloning voor aanslagen op Amerikaanse militairen

AD 28.06.2020 Het Witte Huis ontkent dat president Donald Trump op de hoogte was van inlichtingen die zouden aantonen dat Rusland beloningen heeft uitgeloofd aan Taliban-strijders in Afghanistan om Amerikaanse militairen te doden.

Noch Trump, noch vice-president Mike Pence is op de hoogte gebracht, zei woordvoerster Kayleigh McEnany zaterdag. Ze voegde eraan toe dat het hierbij niet gaat over de waarheidsgetrouwheid van de informatie, maar alleen over de vraag of Trump zou zijn geïnformeerd.

Lees ook;

Lees meer

De krant The New York Times meldde deze week dat de Russische geheime dienst militante islamisten in Afghanistan geld zou hebben aangeboden voor het doden van buitenlandse soldaten. Hiermee moesten aanvallen van de Taliban en andere milities op Amerikaanse troepen worden bevorderd, aldus de krant. The Washington Post en The Wall Street Journal kwamen zaterdag met soortgelijke berichten op basis van informatie uit inlichtingenkringen.

De Amerikaanse Nationale Veiligheidsraad (NSC) heeft na een bijeenkomst in maart een selectie gemaakt van mogelijke tegenmaatregelen tegen de Russische actie, maar daar is nog niets mee gedaan, aldus de mediaberichten. Trump zou volgens hen zijn geïnformeerd over de Russische aanpak, maar Het Witte Huis spreekt dat nu tegen.

De Taliban en Rusland verwijzen de mediaberichten naar de prullenbak en beschouwen die als irrelevant, aldus de Amerikaanse kranten.

Opmerkelijk 

Voormalig Amerikaans Nationaal veiligheidsadviseur John Bolton zegt het ‘opmerkelijk” te vinden als president Donald Trump niet geïnformeerd zou zijn over Russische beloningen voor Afghaanse Talibanstrijders om in dat land Amerikaanse militairen te doden.

,,Het komt wel eens voor dat informatie van de veiligheidsdiensten niet bij de president terechtkomt, maar dit soort berichten worden niet van de president weggehouden”, aldus Bolton die vandaag met meerdere Amerikaanse nieuwszenders sprak.

Bolton weet niet of de berichten over de Russische beloningen betrouwbaar zijn. Ook zelf kreeg hij geen soortgelijke informatie tijdens zijn werk als veiligheidsadviseur. ,,Mocht de informatie echter kloppen en Trump zou dit hebben achtergehouden dan is dat een ernstige zaak”, zei Bolton tegen NBC.

Rond het uitkomen van Bolton’s onthullende boek ‘The Room Where It Happened’ noemde Trump de auteur ‘een idioot’. Bolton heeft de president op zijn beurt in het boek “een grillige, ongeschikte president genoemd die eenvoudig is te manipuleren door buitenlandse leiders”. Het zou volgens hem een catastrofe zijn als Trump wordt herkozen.

Rusland ontkent betalen militanten om Amerikanen in Afghanistan te doden

NU 27.06.2020 Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken ontkent zaterdag dat het premies betaalt aan Taliban-militanten om Amerikanen in Afghanistan te doden. Rusland reageert hiermee op het artikel dat vrijdag op basis van bronnen binnen de Amerikaanse inlichtingendiensten in The New York Times verscheen.

In dat artikel wordt gesteld dat Rusland premies uitloofde om Amerikanen in Afghanistan te doden. De motivatie hierachter zou het frustreren van het vredesproces tussen de Verenigde Staten en de Taliban zijn.

“Deze beschuldiging toont de intellectuele capaciteit aan van de propaganda door Amerikaanse inlichtingendiensten”, schrijft het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken zaterdag in een verklaring. “In plaats van iets betrouwbaars te verzinnen, komen ze met deze onzin. Maar wat kan er anders worden verwacht van een inlichtingendienst die de twintigjarige oorlog in Afghanistan liet mislukken.”

Een woordvoerder van het ministerie voegt daaraan toe dat Rusland beledigd is door de “absolute grofheid” van de beschuldigingen.

Inlichtingendiensten al maanden op de hoogte

The New York Times schreef vrijdag dat Amerikaanse inlichtingendiensten al maanden op de hoogte zouden zijn van een specifieke Russische groepering. Het zou om dezelfde groep gaan die wordt gelinkt aan moordpogingen in Europa.

Islamitische militanten die verbonden zijn aan de Taliban hebben volgens de krant verschillende premies van de Russen opgestreken. Het is volgens de Amerikanen nog onduidelijk vanuit welke laag binnen de Russische regering de premies zouden komen.

Er kwamen twintig Amerikaanse militairen om het leven in Afghanistan in 2019. De krant schrijft niet of de Russen worden verdacht van enige betrokkenheid bij deze doden.

De regering van president Donald Trump zou zich nog aan het beraden zijn over mogelijke vervolgstappen. Het Witte Huis heeft nog niet gereageerd op het artikel in de Amerikaanse krant.

Zie ook: ‘Rusland beloofde premies aan Taliban voor doden Amerikanen in Afghanistan’

Lees meer over: Afghanistan Rusland Buitenland

‘Russen betaalden Afghaanse militanten om NAVO-militairen te doden’

NOS 27.06.2020 Een Russische militaire inlichtingengroep heeft Afghaanse militanten geld aangeboden om NAVO-militairen te doden, onder wie Amerikanen. Dat schrijven The New York Times en The Washington Post op basis van gesprekken met anonieme Amerikaanse inlichtingenmedewerkers. De CIA, het Pentagon en de Nationale Veiligheidsraad van de VS willen tegenover de kranten niet op het nieuws reageren.

De Amerikaanse geheime diensten zouden al maanden geleden hebben geconcludeerd dat de Russen de premie vorig jaar in het geheim aan militante moslims, sommigen gelieerd aan de Taliban, hadden toegezegd in ruil voor succesvolle aanslagen. Er zou ook daadwerkelijk geld zijn uitgekeerd, maar het is niet duidelijk of er Amerikaanse of andere westerse militairen in opdracht van Rusland zijn gedood.

Op een grote bijeenkomst in het Witte Huis eind maart zijn mogelijke antwoorden op de veronderstelde Russische provocatie besproken. Zo werd geopperd om een klacht te sturen aan Moskou en het Kremlin te vragen om ermee te stoppen of om strengere sancties in te stellen. Een besluit daarover is nog niet genomen.

Al eerder beschuldigden de Amerikanen Rusland en de Taliban ervan samen te werken. De Russen zouden hen van wapens en andere spullen voorzien. Rusland ontkent in alle toonaarden. De woordvoerder van president Poetin zegt nu tegen The New York Times dat hij de beschuldigingen niet kent en dat zijn land er pas op reageert als iemand ze uit.

“Onze militairen zijn zich bewust van de gevaren, uit welke hoek dan ook”, aldus Woordvoerder Nederlands ministerie van Defensie

In Afghanistan zijn ook ruim honderd Nederlandse militairen gestationeerd. Ze doen mee aan de NAVO-missie die als doel heeft het veiligheidsapparaat, het leger en de politie verder op te bouwen. Het ministerie van Defensie in Den Haag zegt niet te kunnen reageren op de berichten in Amerikaanse media.

Een woordvoerder voegt er wel in het algemeen aan toe dat Afghanistan een gevaarlijk land is, en dat dat nu juist een van de redenen is dat de Nederlanders er zijn. “Onze militairen zijn zich bewust van de gevaren, uit welke hoek dan ook”, zegt Defensie.

BEKIJK OOK;

‘Rusland loofde beloningen uit voor aanslagen in Afghanistan’

AD 27.06.2020 Rusland heeft militanten geld aangeboden om troepen van de internationale coalitie in Afghanistan te doden. Dat stellen Amerikaanse inlichtingenbronnen. Het zou gaan om groepen die gelinkt zijn aan de Taliban.

Volgens de New York Times zijn de Verenigde Staten er al maanden van overtuigd dat een Russische speciale eenheid stiekem beloningen heeft uitgeloofd voor succesvolle aanslagen. Dezelfde eenheid zou betrokken zijn geweest bij moordaanslagen en andere geheime operaties in Europa, waaronder de vergiftiging van Sergej Skripal, een voormalige Russische inlichtingenofficier. Dat was in 2018, in de Engelse stad Salisbury.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Er zou ook daadwerkelijk geld zijn uitbetaald aan islamitische militanten, maar het is niet duidelijk voor welke aanslagen dat is gebeurd. In 2019 zijn er 20 Amerikanen gesneuveld in Afghanistan. Ook hier is niet duidelijk welke zijn gelinkt aan deze kwestie. Pikant is dat de aanslagen zouden hebben plaatsgevonden tijdens de vredesonderhandelingen die de Amerikanen voeren met de Taliban, en die nog steeds niet zijn afgerond.

Nog geen actie

Het Witte Huis weet niet precies wat het met de zaak aan moet. Er zijn een paar opties voorbijgekomen, variërend van een officiële klacht aan Moskou tot een reeks van oplopende sancties. Volgens bronnen heeft de Amerikaanse regering nog niks besloten. Het is onduidelijk waarom. De krant suggereert dat president Donald Trump er op gebrand is om voor de komende verkiezingen een vredesdeal met de Taliban te sluiten. Rusland heeft in elk geval nog geen weet van de beschuldigingen. ,,Als iemand komt klagen, komen we met een reactie”, aldus de woordvoerder van president Vladimir Poetin.

Ook de Taliban ontkennen dat ze dergelijke relaties hebben ‘met welke inlichtingendienst dan ook’. Een woordvoerder noemt de berichten een poging om hen in een kwaad daglicht te stellen. ,,In het verleden pleegden we inderdaad aanslagen en dat deden we met onze eigen middelen. Maar dat veranderde na onze deal met de Amerikanen om tijdens de onderhandelingen de onderlinge vijandigheden te staken. Hun levens zijn veilig, wij vallen hen niet aan.”

Niet voor het eerst

Volgens bronnen is de informatie naar boven gekomen tijdens verhoren van gevangengenomen Afghaanse militanten en criminelen. Hoe de Russische operatie precies werkte, hoe doelwitten werden geselecteerd en hoe de betalingen verliepen, is niet bekendgemaakt. Het is ook niet duidelijk of de Russen in Afghanistan zelf opereerden of elders contact hadden met de Taliban.

Het is overigens niet voor het eerst dat Moskou ervan wordt beschuldigd de Taliban te steunen. Zowel de Amerikanen als de Afghanen meldden eerder al dat de militanten onder meer lichte wapens kregen van de Russen.

‘Rusland beloofde premies aan Taliban voor doden Amerikanen in Afghanistan’

NU 26.06.2020 Het Russische leger zou premies hebben uitgeloofd aan Taliban-militanten om Amerikaanse agenten te doden in Afghanistan. Dat melden bronnen binnen de Amerikaanse inlichtingendiensten aan The New York Times.

Volgens de krant weten de Amerikaanse inlichtingendiensten al maanden van de acties van een specifieke Russische groepering. Het zou om dezelfde groep gaan die ook wordt gelinkt aan moordpogingen in Europa.

Islamitische militanten die verbonden zijn aan de Taliban zouden van de Russen verschillende premies hebben opgestreken. De inlichtingendiensten vermoeden dat de opdracht is gegeven om het vredesproces tussen de VS en de Taliban te frustreren.

Het is volgens de Amerikanen nog onduidelijk vanuit welke laag binnen de Russische regering de premies zouden komen.

Er kwamen twintig Amerikaanse militairen om het leven in Afghanistan in 2019. De krant schrijft niet of de Russen worden verdacht van enige betrokkenheid bij deze doden.

Zie ook: Historisch vredesakkoord VS en Taliban: troepen worden teruggetrokken

‘Trump in maart al ingelicht’

Het Witte Huis en de Amerikaanse inlichtingendiensten hebben nog niet officieel gereageerd op het artikel. Volgens de krant werd president Donald Trump eind maart al ingelicht. Er zou worden nagedacht over mogelijke vervolgstappen.

De beschuldiging door de inlichtingendiensten betekent een knauw in de relatie tussen Trump en het Kremlin. De Amerikaanse president heeft in de laatste vier jaar vaak toenadering gezocht tot de Russen en lovend gesproken over de Russische president Poetin.

Het Kremlin wilde vrijdag nog niet reageren tegenover The New York Times.

Lees meer over: Afghanistan Rusland Verenigde Staten Buitenland

juli 2, 2020 Posted by | 2e kamer, aanslag, Donald Trump, Oorlog in Afghanistan, Poetin, politiek, russische geheime dienst, Rutte 3, Sergej Skripal, taliban | , , , , , , , , | Plaats een reactie

Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 22 – proces deel 5

En op 22 juni 2020 ging het proces weer verder.

Het MH17-proces werd uitgesteld tot 22 juni 2020. De verdediging moest namelijk eerst nog de tijd krijgen om het omvangrijke dossier te lezen, aldus de rechtbank.

Igor Girkin, Sergei Doebinski, Oleg Poelatov en Leonid Ghartsjenko

De rechtszaak over het neerhalen van vlucht MH17 in 2014 begon twee weken geleden onder grote internationale belangstelling. Er staan vier verdachten terecht: drie Russen en een Oekraïner.

Zij waren volgens het Openbaar Ministerie hoofdrolspelers bij het neerzetten en weghalen van de raketinstallatie waarmee het vliegtuig werd neergeschoten. Bij de ramp kwamen 298 mensen om het leven, onder wie 196 Nederlanders.

AD 23.06.2020

Zittingsdag 22.06.2020 Rechtbank Schiphol

Tientallen getuigen en deskundigen wil de verdediging in het MH17-proces horen. De advocaten zeiden vandaag dat het Openbaar Ministerie niet goed heeft onderzocht of de MH17 door iets anders dan een Buk-raket kan zijn neergeschoten.

Hun tactiek is Twijfel zaaien, constateert Marieke de Hoon, internationaal strafrechtdeskundige bij de Vrije Universiteit in Amsterdam. Volgens haar roept de verdediging bewust heel veel vragen op.

“De advocaten hoeven niet de onschuld van hun cliënt te bewijzen. Het is genoeg om de rechtbank ervan te overtuigen dat er niet genoeg wettig en overtuigend bewijs is dat de Buk-raket de enige mogelijkheid was.”

Terugblik zitting 22.06.2020

Bij de hervatting van het MH17-proces in de rechtbank van Schiphol leverden de advocaten van verdachte Oleg Poelatov direct flinke kritiek op het Onderzoek van het OM. ,,Is dit dossier, na onderzoek met zoveel beperkingen, wel voldoende betrouwbaar om een uitspraak op te gaan doen?”, vraagt advocaat Boudewijn van Eijck zich af.

Bijna zes jaar heeft het Openbaar Ministerie inmiddels onderzoek gedaan naar de crash van vlucht MH17. Nu, drie maanden na de start van het proces, is het aan de verdediging van verdachte Oleg Poelatov om te vertellen wat er volgens hen nog verder onderzocht moet worden.

Zijn Nederlandse advocaten Sabine ten Doesschate en Boudewijn van Eijck beklaagden zich eerder in het proces te weinig voorbereidingstijd te hebben gehad om de tienduizenden pagina’s van het dossier door te kunnen lezen.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Sabine ten Doesschate (L) and Boudewijn van Eijck, de advocaten van verdachte Oleg Poelatov. © EPA

De advocaten gaven vanmorgen direct zware kritiek op het onderzoek: ,,Er is veel tijd, geld en mankracht in dit onderzoek gestopt. Dat is op zich bewonderenswaardig en past bij het belang. Maar de hoeveelheid verricht onderzoek is geen garantie voor succes.

Er waren veel obstakels en dat heeft gevolgen. Bijvoorbeeld:  er is geen onderzoek geweest op de crashsite. Die site is 4 maanden onbeheerd geweest. Dus het is niet uit te sluiten dat bewijs verloren is gegaan of is gecompromitteerd.”

Buk-scenario

Advocaat Van Eijck stelt dat het lijkt alsof ‘het buk-scenario overeind gehouden moest worden’.  ,,Was de vader niet de wens van de gedachte? Dat zal nader onderzoek moeten uitwijzen.” Het Joint Investigation Team (JIT) gaf op persconferenties steeds hetzelfde beeld, stelt de verdediging.

,,Het OM heeft altijd uit willen gaan van dit scenario, ze hebben nooit iets anders laten zien aan de media. Ze hebben geen oproep gedaan aan getuigen die mogelijk wilden vertellen over andere scenario’s. Er is geen oproep gedaan aan leden van de Oekraïense  luchtmacht die eventueel wilden vertellen over een air-to-air-raket die MH17 heeft getroffen.”

Daarmee doelt de advocaat op een, door het OM ontkend scenario, dat MH17 mogelijk door gevechtsvliegtuig is neergehaald. Van Eijck: ,,De waarheidsvinding staat in dit dossier op enorme achterstand.

Wie gelooft er nu nog ander scenario dan diegene die het OM vertelt? “ Verdediging kondigt aan nog veel getuigen te willen horen. ,,Al was het maar om te voorkomen dat deze zaak ooit herzien zal moeten worden door Hoge Raad.”

Zo wil de verdediging dat er vooral meer onderzoek komt naar het zogenoemde ‘warplane-scenario’. Volgens die theorie zou een Oekraïens gevechtsvliegtuig zich ‘verscholen’ hebben achter MH17. ,,Er zijn aanwijzingen in het dossier om dat verder te onderzoeken. ,,Hoe onwaarschijnlijk dat menselijk schild-scenario ook ons eerst klonk, het moet wel onderzocht worden. Is er wel echt een Buk afgeschoten? En op wie was die dan gericht?”

Getuigen horen

De advocaten willen daarom een reeks aan (nieuwe) getuigen horen: luchtverkeersleiders die in die periode in Oekraïne werkten, bewoners die zeggen een tweede vliegtuig gezien te hebben en journalisten die met bewoners spraken. Verschillende van die getuigenissen zijn overigens al jaren bekend en door het OM als onbetrouwbaar beoordeeld.

Daarnaast moeten ex-collega’s en Oekraïense politiemensen ondervraagd worden over de dood van de Oekraïense gevechtspiloot Voloshyn. Hij was in 2014 actief in de regio, maar heeft later (volgens een BBC-bericht) zelfmoord gepleegd.  ,,We willen die mensen ondervragen of de dood van Voloshyn mogelijk te maken heeft met zijn rol in het neerhalen van MH17.”

De verdediging stelde eerder al veel vragen te hebben over waarom het Oekraïense luchtruim op die 17e juli 2014 nog niet was gesloten voor burgerluchtvaartverkeer.

Geen van de vier verdachten is tot nu toe in de rechtbank verschenen. Oleg Poelatov is de enige van de vier verdachten, drie Russen en een Oekraïner, die zich door advocaten laat vertegenwoordigen tijdens het proces. Zijn advocaten stelden eerder deze maand echter vanwege de coronacrisis nog nauwelijks met hun cliënt te hebben kunnen overleggen. Poelatov wordt ervan verdacht betrokken te zijn geweest bij het vervoer van de BUK-raket.

Bij de crash van vlucht MH17, onderweg van Amsterdam naar Kuala Lumpur in Maleisië, kwamen alle 298 inzittenden om het leven. Volgens het Openbaar Ministerie is het vliegtuig neergehaald door een buk-raket die werd afgeschoten vanaf grondgebied dat in handen was van door Rusland gesteunde Oekraïense separatisten. De lanceerinstallatie zou, volgens de onderzoeker, afkomstig zijn van de 53e Russische luchtafweerbrigade.

NRC 24.06.2020

Terugblik zitting 23.06.2020

Het was de tweede dag in het MH17-proces waarop advocaten Sabine ten Doesschate en Boudewijn van Eijck hun onderzoekwensen naar voren mochten brengen.

Maandag maakte de verdediging duidelijk het onderzoek van het Openbaar Ministerie (OM) naar de ramp met het toestel van Malaysia Airlines in juli 2014 onbetrouwbaar te vinden.

De advocaten van Oleg Pulatov, een verdachte in het MH17-proces, hebben dinsdag aan de rechtbank Den Haag gevraagd getuigen te horen die meer duidelijkheid kunnen bieden over de afstand die buk-raket kan afleggen en de in het dossier opgenomen getapte telefoongesprekken.

Het OM bracht eerder naar voren hier niet van uit te gaan, omdat justitie ervan overtuigd is dat de buk-raket is afgevuurd vanaf een landbouwveld bij Pervomaiskyi. Dat gebied was in handen van de separatisten die aansluiting bij Rusland zochten.

Verdediging is benieuwd naar manier van vertalen

Een ander heikel punt is volgens de verdediging de onderschepte gesprekken die worden toegeschreven aan de verdachten van betrokkenheid bij het neerhalen van MH17, onder wie Pulatov. Deze zijn verstrekt door de Oekraïense geheime dienst SBU.

De advocaten willen weten of de gesprekken op de juiste manier zijn vertaald en hoe de stem van Pulatov zou zijn herkend.

De verdediging in het MH17-proces wil nog meer dan 100 getuigen horen voordat er echt begonnen kan worden met een inhoudelijke behandeling van de zaak tegen vier verdachten. “Wij hebben geen zes jaar nodig, zoals het OM, maar we hebben wel meer tijd nodig om ons onderzoek te doen”, zegt advocaat Sabine ten Doesschate die in het proces de Russische verdachte Oleg Poelatov vertegenwoordigt.

Ten Doesschate vindt dat het onderzoek van het OM op veel punten tekortschiet. “Het is zorgelijk en verontrustend als je niet kunt vertrouwen op het OM.”

OM-onderzoek onbetrouwbaar’

Gisteren noemde de verdediging het onderzoek van het OM al onbetrouwbaar. “Koste wat kost” probeert het OM de versie van een Buk-raket te bewijzen, terwijl andere aanwijzingen en feiten die een andere kant op wijzen worden genegeerd, meent de verdediging van Poelatov. Volgens het OM was Poelatov betrokken bij het transport van het wapen waarmee vlucht MH17 is neergehaald.

Terugblik zitting 26.06.2020

Het Openbaar Ministerie (OM) heeft vrijdag nieuw bewijs gepresenteerd waaruit blijkt dat vlucht MH17 is neergehaald met een buk-raket. Het is een reactie van justitie op de verzoeken van de verdediging om alternatieve scenario’s voor de ramp met het toestel van Malaysia Airlines te onderzoeken met het horen van getuigen.

De officieren van justitie toonden voor de rechtbank van Den Haag enkele foto’s waarop metalen fragmenten te zien zijn die in de sponning van het toestel en in de lichamen van slachtoffers van MH17 zijn gevonden.

Uit onderzoek is gebleken dat deze metalen afkomstig zijn van een en dezelfde buk-raket. Onderzoekswensen van de verdediging om te kunnen achterhalen of MH17 is neergeschoten door een gevechtsvliegtuig moeten volgens het OM daarom moeten worden afgewezen.

AD 04.07.2020

Terugblik zitting 03.07.2020

De verdediging van MH17-verdachte Oleg Poelatov mag met een eigen expert nader onderzoek doen naar het vliegtuigwrak in een hangar van luchtmachtbasis Gilze-Rijen. Veel andere verzoeken van de verdediging zijn afgewezen of worden later pas door de rechter behandeld.

De advocaten van Poelatov kunnen zo onderzoek doen naar mogelijke andere oorzaken voor het neerstorten van de Boeing 777 van Malaysia Airlines op 17 juli 2014. Daarnaast mogen de advocaten enkele nieuwe getuigen horen, onder wie specialisten op het gebied van Bukraketten. Dat bepaalde de rechtbank vrijdagmiddag in een zitting van het MH17-proces.

Lees ook;

Lees meer

De rechtbank wil ook dat er een nieuwe poging wordt gedaan om Amerikaanse satellietbeelden te bemachtigen. Amerika stelt de lancering te hebben waargenomen, maar heeft die beelden nog niet willen openbaren. Wel mocht de MIVD de beelden bekijken. Omdat een verzoek tot het vrijgeven van de satellietbeelden alweer vier jaar geleden is, wil de rechtbank dat er een nieuwe poging wordt gedaan.

Extra tijd

Veel andere verzoeken van Poelatovs verdediging, zoals het horen van veel getuigen, wees de rechtbank af of doet het pas uitspraak in november. Volgens rechtbankvoorzitter Hendrik Steenhuis moet de verdediging eerst beter motiveren waarom het die verzoeken doet. Zo wil de verdediging onderzoek doen naar een andere toedracht van de ramp dan het neerhalen door een Bukraket. De rechtbank wil eerst horen of de verdediging het Bukscenario betwist.

De rechtbank geeft de verdediging tot 2 november de tijd om alle onderzoekswensen nader uit te werken. Eerder klaagden advocaten Boudewijn van Eijck en Sabine ten Doesschate daarvoor te weinig tijd te hebben gehad. Bovendien stelden ze vanwege de coronacrisis hun cliënt niet te hebben kunnen opzoeken in Rusland. De rechtbank gaat ervan uit dat hen nu voldoende tijd wordt gegeven om Poelatov te ontmoeten.

Het MH17-proces wordt op 31 augustus 2020 hervat.

Herdenking MH17 aangepast

Telegraaf 29.06.2020

Lees hier het verloop van het proces van verslaggevers;

Tweets door ‎@cyrilrosman

Tweets by ‎@SaskiaBelleman

Tweets door ‎@KoenVoskuil

Dossier MH17 NRC

dossier MH17 Trouw

Meer: MH17-vliegramp OM

Lees meer over: MH17 NU

Volg de eerste zittingsdag in het MH17-proces via ons liveblog NU

meer: MH17-proces NOS

meer: MH17-proces RTL

Alle verhalen over MH17, de verdachten en de nabestaanden lees je in het AD dossier.

Zie: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 21 – proces deel 4

Zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 20 – proces deel 3

Zie dan ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 19 – proces deel 2

En zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 18 – proces deel 1

Zie verder ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 17

Zie dan ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 16

En zie ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 15

Zie dan ook nog: Dick Schoof versus de Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 14

Zie dan verder ook nog: Herdenking MH17 17.07.2014 – 17.07.2018 – Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 13

En zie verder dan ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 12

En zie verder ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 11

Zie dan verder ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 10

Zie dan ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 9

Zie ook dan: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 8

Zie dan ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 7

Zie verder ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 6

Zie verder ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 5

Zie dan ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 4

En zie ook nog dan: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 3

Zie dan verder dan ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 2

En dan ook nog dan: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 1

Zaak-MH17: Deskundige mag gehoord worden over maximale afstand buk-raket

NU 03.07.2020 De rechtbank Den Haag heeft vrijdag ingestemd met het verzoek van de verdediging om een deskundige te horen over de maximale afstand die een buk-raket van het type waarmee vlucht MH17 neergehaald zou zijn kan afleggen.

Ook moeten getuigen worden gehoord die meer duidelijkheid kunnen verschaffen over of een buk-raket het toestel van Malaysia Airlines wellicht bij vergissing heeft geraakt en het werkelijke doelwit een gevechtsvliegtuig was.

Sabine ten Doesschate en Boudewijn van Eijck, de advocaten van verdachte Oleg Pulatov, brachten op 23 juni naar voren dat het type buk-raket waarmee MH17 is neergehaald een langere afstand zou kunnen afleggen dan het Openbaar Ministerie (OM) zei.

Als dit het geval is, zou ook het gebied van waaruit de raket afgevuurd zou kunnen groter zijn, en zou het dus ook om een buk-raket van de Oekraïense strijdkrachten kunnen gaan. Volgens de verdediging beschikte Oekraïne over 96 buk-raketten uit de 9M38-serie.

De rechtbank besloot daarom dat een deskundige van Almaz-Antey, fabrikant van onder meer buk-raketten, gehoord moet worden.

Raketinstallatie die MH17 neerhaalde heeft unieke ‘vingerafdruk’

VS opnieuw verzocht om radarbeelden

Ook wil de rechtbank dat de Verenigde Staten opnieuw worden verzocht om radarbeelden, waarop de lancering van een buk-raket te zien zou zijn, vrij te geven. Dit is tot nu toe afgewezen door de Amerikanen, omdat het om staatsgeheimen zou gaan.

Daarnaast wordt de verdediging in staat gesteld om met een eigen deskundige de schade aan de wrakstukken van MH17 te beoordelen.

De rechtbank ziet nog geen direct belang voor de verdediging om extra onderzoek te doen naar scenario’s waarin MH17 neergehaald zou zijn door een gevechtsvliegtuig.

De rechtbank wees erop dat Pulatov nog geen inhoudelijke verklaring over zijn eigen rol heeft afgelegd. Als hij bijvoorbeeld beweert heel ergens anders te zijn geweest, vervalt het belang om de alternatieve scenario’s te onderzoeken.

De rechtszaak wordt hervat op 31 augustus 2020.

Lees meer over: MH17 

MH17-verdachte mag vliegtuigwrak door eigen expert laten onderzoeken

AD 03.07.2020 De verdediging van MH17-verdachte Oleg Poelatov mag met een eigen expert nader onderzoek doen naar het vliegtuigwrak in een hangar van luchtmachtbasis Gilze-Rijen. Veel andere verzoeken van de verdediging zijn afgewezen of worden later pas door de rechter behandeld.

De advocaten van Poelatov kunnen zo onderzoek doen naar mogelijke andere oorzaken voor het neerstorten van de Boeing 777 van Malaysia Airlines op 17 juli 2014. Daarnaast mogen de advocaten enkele nieuwe getuigen horen, onder wie specialisten op het gebied van Bukraketten. Dat bepaalde de rechtbank vrijdagmiddag in een zitting van het MH17-proces.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

De rechtbank wil ook dat er een nieuwe poging wordt gedaan om Amerikaanse satellietbeelden te bemachtigen. Amerika stelt de lancering te hebben waargenomen, maar heeft die beelden nog niet willen openbaren. Wel mocht de MIVD de beelden bekijken. Omdat een verzoek tot het vrijgeven van de satellietbeelden alweer vier jaar geleden is, wil de rechtbank dat er een nieuwe poging wordt gedaan.

Extra tijd

Veel andere verzoeken van Poelatovs verdediging, zoals het horen van veel getuigen, wees de rechtbank af of doet het pas uitspraak in november. Volgens rechtbankvoorzitter Hendrik Steenhuis moet de verdediging eerst beter motiveren waarom het die verzoeken doet. Zo wil de verdediging onderzoek doen naar een andere toedracht van de ramp dan het neerhalen door een Bukraket. De rechtbank wil eerst horen of de verdediging het Bukscenario betwist.

De rechtbank geeft de verdediging tot 2 november de tijd om alle onderzoekswensen nader uit te werken. Eerder klaagden advocaten Boudewijn van Eijck en Sabine ten Doesschate daarvoor te weinig tijd te hebben gehad. Bovendien stelden ze vanwege de coronacrisis hun cliënt niet te hebben kunnen opzoeken in Rusland. De rechtbank gaat ervan uit dat hen nu voldoende tijd wordt gegeven om Poelatov te ontmoeten.

Het MH17-proces wordt op 31 augustus 2020 hervat.

OM toont nieuw bewijs neerhalen MH17 met buk-raket en rol Oleg Pulatov

NU 26.06.2020 Het Openbaar Ministerie (OM) heeft vrijdag nieuw bewijs gepresenteerd waaruit blijkt dat vlucht MH17 is neergehaald met een buk-raket. Het is een reactie van justitie op de verzoeken van de verdediging om alternatieve scenario’s voor de ramp met het toestel van Malaysia Airlines te onderzoeken met het horen van getuigen.

De officieren van justitie toonden voor de rechtbank van Den Haag enkele foto’s waarop metalen fragmenten te zien zijn die in de sponning van het toestel en in de lichamen van slachtoffers van MH17 zijn gevonden.

Uit onderzoek is gebleken dat deze metalen afkomstig zijn van een en dezelfde buk-raket. Onderzoekswensen van de verdediging om te kunnen achterhalen of MH17 is neergeschoten door een gevechtsvliegtuig moeten volgens het OM daarom moeten worden afgewezen.

Daarnaast is de stelling van Sabine ten Doesschate, een van de advocaten van verdachte Oleg Pulatov, dat een buk-raket een maximale afstand van 55 kilometer kan afleggen en niet 36 zoals het OM had gesteld, onjuist.

De officier van justitie stelde echter dat het type buk-raket waar de verdediging op doelt, niet de buk-raket is waarmee MH17 is neergehaald. Dat type buk-raket heeft wel degelijk een maximum bereik van 36 kilometer, aldus het OM.

Wel stemde het OM in met het verzoek tot nader onderzoek naar de locatie vanwaar de buk-raket zou zijn afgevuurd. Het OM gaat ervan uit dat dit een landbouwveld bij Pervomaiskyi is. Bevindingen van deskundigen kunnen dan naast elkaar worden gelegd.

MH17-proces gaat verder: de vier verdachten

Tapgesprekken voor het eerst afgespeeld

Het OM liet vrijdag ook voor het eerst tapgesprekken die de betrokkenheid van Pulatov, maar ook de andere drie verdachten van het neerhalen van MH17, zouden bevestigen.

Zo hoort Pulatov van medeverdachte Sergey Dubinskiy op 16 juli 2014, een dag voor de ramp, dat er een buk onderweg is en als die aangekomen is, direct richting Pulatov wordt gebracht.

“Om 19:52 uur bellen Pulatov en Dubinskiy met elkaar”, aldus de officier uren na het neerhalen van MH17. “In dat gesprek vraagt Dubinskiy: ‘Zeg, en heeft onze buk geschoten of niet?’ Pulatov zegt dan: ‘De buk heeft een Sushka neergehaald nadat de Sushka de Boeing heeft neergeschoten.”

Met de Sushka wordt een Oekraïens militair vliegtuig bedoeld, maar deze is die dag nooit neergehaald.

Beslissingen worden genomen op 3 juli

De officier zei dat als het gaat om de kwaliteit en betrouwbaarheid van heimelijk opgenomen gesprekken, het goed is om een Nederlandse teamleider van de politie te horen. De opnamen zijn verstrekt door de Oekraïense geheime dienst SBU en daarmee volgens de verdediging niet per definitie betrouwbaar.

Het is de rechtbank die op 3 juli zal beslissen welke onderzoekswensen worden toegewezen.

Lees meer over:

MH17 

MH17-advocaten willen meer dan 100 getuigen horen voordat zaak echt begint

NOS 23.06.2020 De verdediging in het MH17-proces wil nog meer dan honderd getuigen horen voordat er echt begonnen kan worden met een inhoudelijke behandeling van de zaak tegen vier verdachten. “Wij hebben geen zes jaar nodig, zoals het OM, maar we hebben wel meer tijd nodig om ons onderzoek te doen”, zegt advocaat Sabine ten Doesschate die in het proces de Russische verdachte Oleg Poelatov vertegenwoordigt.

Ten Doesschate vindt dat het onderzoek van het OM op veel punten tekortschiet. “Het is zorgelijk en verontrustend als je niet kunt vertrouwen op het OM.”

‘Bereik Buk-raket groter dan OM zegt’

Het OM zegt te kunnen bewijzen dat vlucht MH17 is neergehaald door een Russisch Buk-raket, die is afgeschoten vanaf een landbouwveld dat onder controle stond van pro-Russische separatisten. Alle andere versies zijn wel onderzocht, maar door het OM terzijde geschoven.

De verdediging vindt de onderzoeken naar de alternatieve versies onvoldoende. De variant waarbij vlucht MH17 is neergehaald door een Oekraïense Buk vanaf een heel andere locatie is volgens de Nederlandse advocaten van Poelatov niet volledig onderzocht.

“Op basis van de informatie die wij nu hebben is het niet mogelijk die variant nu al uit te sluiten”, zegt Sabine ten Doesschate vandaag. Volgens de advocaten is het maximale bereik van een Buk-raket veel groter dan het OM heeft aangegeven, en daarmee komt volgens de verdediging ook een Oekraïense Buk weer in beeld.

De advocaten willen daarom inzage in afgeluisterde gesprekken van het Oekraïense leger en ze willen ook meer experts en betrokkenen horen over de inzet van Oekraïense Buk-raketten.

De verdediging trok de authenticiteit van de afgeluisterde gesprekken niet in twijfel, maar had wel vragen bij de conclusies die op basis van deze gesprekken worden getrokken. “Alle verwijten aan onze cliënt zijn voor 100 procent gebaseerd op afgeluisterde telefoongesprekken. Daarom willen we onderzoeken of het aangedragen bewijs betrouwbaar is.”

‘OM-onderzoek onbetrouwbaar’

Gisteren noemde de verdediging het onderzoek van het OM al onbetrouwbaar. “Koste wat kost” probeert het OM de versie van een Buk-raket te bewijzen, terwijl andere aanwijzingen en feiten die een andere kant op wijzen worden genegeerd, meent de verdediging van Poelatov. Volgens het OM was Poelatov betrokken bij het transport van het wapen waarmee vlucht MH17 is neergehaald.

De verdediging wil ook dat het ontslag van medewerkers van de Oekraïense justitie wordt onderzocht. Dit jaar werd een groot deel van de medewerkers die in Oekraïne betrokken waren bij het onderzoek ontslagen. Dit zou zijn gebeurd in het kader van een anti-corruptieaanpak van de nieuwe president. De verdediging wil onderzoeken of de objectiviteit van het onderzoek door deze mensen in gevaar is gebracht.

Het OM zal vrijdag reageren op de onderzoeken die de verdediging nog wil laten uitvoeren. De rechtbank beslist eind volgende week welke getuigen nog gehoord moeten worden.

BEKIJK OOK;

Verdediging MH17 wil duidelijkheid over afstand die buk-raket kan afleggen

NU 23.06.2020 De advocaten van Oleg Pulatov, een verdachte in het MH17-proces, hebben dinsdag aan de rechtbank Den Haag gevraagd getuigen te horen die meer duidelijkheid kunnen bieden over de afstand die een buk-raket kan afleggen en de in het dossier opgenomen getapte telefoongesprekken.

Het was de tweede dag in het MH17-proces waarop advocaten Sabine ten Doesschate en Boudewijn van Eijck hun onderzoekwensen naar voren mochten brengen.

Maandag maakte de verdediging duidelijk het onderzoek van het Openbaar Ministerie (OM) naar de ramp met het toestel van Malaysia Airlines in juli 2014 onbetrouwbaar te vinden.

Daarop voortbordurend vroegen de advocaten om de algemeen directeur van Almaz-Antey, fabrikant van onder meer buk-raketten, te mogen horen. Volgens de verdediging had de buk-raket een groter bereik dan het OM heeft gemeld.

Het gevolg zou kunnen zijn dat niet langer uitgesloten kan worden dat MH17 is neergehaald door Oekraïens luchtafweergeschut. Volgens de advocaten beschikte Oekraïne over 96 buk-raketten van het type waarmee het toestel volgens justitie is neergehaald.

Het OM bracht eerder naar voren hier niet van uit te gaan, omdat justitie ervan overtuigd is dat de buk-raket is afgevuurd vanaf een landbouwveld bij Pervomaiskyi. Dat gebied was in handen van de separatisten die aansluiting bij Rusland zochten.

Verdediging is benieuwd naar manier van vertalen

Een ander heikel punt is volgens de verdediging de onderschepte gesprekken die worden toegeschreven aan de verdachten van betrokkenheid bij het neerhalen van MH17, onder wie Pulatov. Deze zijn verstrekt door de Oekraïense geheime dienst SBU.

De advocaten willen weten of de gesprekken op de juiste manier zijn vertaald en hoe de stem van Pulatov zou zijn herkend.

Het OM zal vrijdag reageren op de onderzoekswensen van de verdediging. Het is aan de rechtbank welke verzoeken worden toegewezen. Naar verwachting neemt de rechtbank op 3 juli een beslissing over de onderzoekswensen.

MH17-proces gaat verder: de vier verdachten

Zie ook: MH17-verdachte Pulatov: de man die het vervoer van de buk-installatie overzag

Lees meer over: MH17 

Sabine ten Doesschate en Boudewijn van Eijck, advocaten van verdachte Oleg Poelatov ANP

Twijfel zaaien, de tactiek van de MH17-verdediging

NOS 22.06.2020 Tientallen getuigen en deskundigen wil de verdediging in het MH17-proces horen. De advocaten zeiden vandaag dat het Openbaar Ministerie niet goed heeft onderzocht of de MH17 door iets anders dan een Buk-raket kan zijn neergeschoten.

Hun tactiek is twijfel zaaien, constateert Marieke de Hoon, internationaal strafrechtdeskundige bij de Vrije Universiteit in Amsterdam. Volgens haar roept de verdediging bewust heel veel vragen op. “De advocaten hoeven niet de onschuld van hun cliënt te bewijzen. Het is genoeg om de rechtbank ervan te overtuigen dat er niet genoeg wettig en overtuigend bewijs is dat de Buk-raket de enige mogelijkheid was.”

En dus kwamen vandaag in de rechtszaal allerlei theorieën langs. Oekraïense gevechtsvliegtuigen zouden met het neerschieten van MH17 te maken hebben, de Oekraïense veiligheidsdienst zou het onderzoek hebben beïnvloed en de inslagen in de wrakstukken zouden niet van een Buk-raket afkomstig kunnen zijn.

Over de geloofwaardigheid van die kritiekpunten wil Marieke de Hoon zich niet uitlaten. “De verdediging doet zijn werk, het is tactiek. Het is nu aan de rechtbank om geen onzinnige onderzoeken toe te laten en af te wegen wat er nodig is voor een eerlijk proces.”

‘Losse eindjes’

Volgens het Openbaar Ministerie leidt het bewijs naar slechts één mogelijkheid: de MH17 is in juli 2014 neergeschoten met een Buk-raket. Die is afgevuurd vanuit een gebied dat onder controle stond van pro-Russische rebellen. De Buk-installatie werd volgens het OM geleverd door Rusland. Alle andere scenario’s sluit het OM uit.

Dat is niet terecht, vinden de raadslieden van een van de Russische verdachten in de zaak. “Wij hebben in korte tijd veel losse eindjes gevonden”, zegt advocaat Sabine ten Doesschate. “Andere scenario’s dan de Buk-raket zijn niet of niet volledig onderzocht, terwijl daar toch reële aanwijzingen voor te vinden zijn.”

Vandaag vroegen de advocaten de rechtbank om tientallen getuigen en deskundigen te horen, variërend van mensen die straaljagers hebben gezien toen de MH17 werd neergeschoten tot militaire deskundigen.

“Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat het een strategische keuze is om heel veel verzoeken te doen, omdat het dan voor de rechtbank lastiger wordt om overal nee op te zeggen”, zegt De Hoon. “En als de rechtbank toch heel veel verzoeken afwijst, dan is al snel het beeld geschapen van een oneerlijk proces.”

‘Niet fijn voor nabestaanden’

Voor nabestaanden was het moeilijk om aan te horen hoe de bevindingen van het internationale onderzoeksteam in twijfel werden getrokken, zegt Piet Ploeg. Hij is voorzitter van de Stichting Vliegramp MH17 en was met een klein groepje nabestaanden aanwezig bij de zitting vandaag.

“We hadden het wel verwacht natuurlijk, maar je moet toch je best doen om niet geïrriteerd te raken. Alles werd ter discussie gesteld. Het leek één grote afleidingsmanoeuvre om verdeeldheid en twijfel te zaaien.”

Volgens Ploeg zullen de onderzoekswensen van de verdediging hoe dan ook veel extra tijd kosten. “Het is blijkbaar onderdeel van het spel, maar niet fijn voor nabestaanden.”

Neergeschoten

Toch was er vandaag ook consensus: zowel de advocaten als het OM sluiten uit dat de MH17 is neergestort na een explosie aan boord. Beide partijen zijn het er dus over eens dat het vliegtuig is neergeschoten.

Maar als dat niet door een Buk-raket was, welk scenario vindt de verdediging zelf dan het meest aannemelijk? Daarop wilde advocaat Ten Doesschate vandaag nog geen antwoord geven. “Zover zijn we nog niet. We zijn nu bezig met wat nog nader onderzocht moet worden. De waarheid is uiteindelijk het doel waar we allemaal op uit zijn.”

BEKIJK OOK;

Advocaat MH17-verdachte: vervolging is ‘overhaaste beslissing’

RTL 22.06.2020 De advocaten van MH17-verdachte Oleg Poelatov hebben kritiek op het onderzoek naar het neerhalen van MH17. Het is alles behalve volledig, er is sprake van een mediaoffensief en er wordt met een ‘door Oekraïne ontworpen venster’ naar de werkelijkheid gekeken, zeiden ze tijdens de rechtszaak.

Poelatov is de enige van de vier verdachten die zich door advocaten laat vertegenwoordigen, de andere drie hebben niets van zich laten horen. Poelatov wordt er samen met twee anderen van verdacht dat zij de Buk-lanceerinstallatie hebben vervoerd naar het oorlogsgebied in Oost-Oekraïne. De vierde verdachte is rebellenleider Igor Girkin uit Oost-Oekraïne. Ze zijn geen van vieren zelf bij het proces aanwezig.

Tegen de stroom in zwemmen

“Wij zullen als eerste partij kritiek gaan leveren op het onderzoek. We realiseren ons dat we tegen de stroom in zwemmen”, zeiden de advocaten Boudewijn van Eijck en Sabine ten Doesschate aan het begin van de dag. Sindsdien plaatsen ze volgens verslaggever Rik Konijnenbelt, die bij de rechtszaak in het Justitieel Complex op Schiphol is, veel kanttekeningen bij het onderzoek en het door het OM opgebouwde dossier.

Lees ook:

Theo’s levenswerk: nabestaanden MH17 behoeden voor nóg meer pijn

Een van de problemen die de advocaten met het onderzoek hebben, is dat de crashsite zeker vier maanden niet bereikbaar was voor het onderzoeksteam. Daardoor zou er materiaal kunnen zijn weggehaald of bijgelegd. Ook zijn volgens de verdediging veel getuigen aangedragen door Oekraïne: “Maar hoe zij zijn geselecteerd, en wie er niet zijn doorgestuurd, dat is niet duidelijk.”

Overhaaste beslissing

Volgens de advocaten is de beslissing om Poelatov te vervolgen overhaast genomen. “De noodzaak om iemand te vervolgen heeft geprevaleerd boven duidelijkheid.” Ze hebben daarnaast kritiek op het beeld dat het internationale onderzoeksteam JIT heeft neergezet. “Alle persconferenties werden live uitgezonden op tv en de informatie verscheen direct daarna op de website van onder meer de politie en het Openbaar Ministerie.”

Schutter, Adder, Chagrijn en Mol: dit zijn de verdachten van de MH17-ramp

Deze vier mannen staan terecht voor het neerhalen van vlucht MH17. Ze worden verdacht van moord op bijna 300 inzittenden met een BUK-raket.

De advocaten van Poelatov willen dat er meer onderzoek wordt gedaan naar het scenario dat een (Oekraïens) gevechtsvliegtuig vlucht MH17 heeft beschoten.”Meerdere getuigen en deskundigen zeggen dit, maar zij zijn allemaal niet gehoord door het JIT.” Onderzoek naar radarbeelden zou daar meer duidelijkheid over moeten geven.

Vlucht MH17 werd op 17 juli 2014 uit de lucht geschoten boven het oosten van Oekraïne, volgens het JIT is er ‘onomstotelijk bewijs’ dat dat door een Buk-raket is gedaan. Alle 298 mensen inzittenden kwamen om het leven, onder wie bijna 200 Nederlanders. Voor het monsterproces tegen de verdachten zijn tot en met maart volgend jaar zittingsdagen gepland.

RTL Nieuws; MH17-proces MH17 Rechtszaak Rechtspraak

Verdediging: Aanwijzingen voor gevechtsvliegtuigen in nabijheid vlucht MH17

NU 22.06.2020 De advocaten van Oleg Pulatov, verdachte van het neerhalen van vlucht MH17, hebben naar eigen zeggen genoeg aanwijzingen dat er gevechtsvliegtuigen in de buurt van het toestel van Malaysia Airlines waren. Ze vroegen de rechtbank Den Haag maandag om toestemming voor extra onderzoek.

Het was maandag de beurt aan de verdediging om in het MH17-proces onderzoekswensen in te dienen. Pulatov is de enige van de vier verdachten die zich laat bijstaan door advocaten.

De stelling van het Openbaar Ministerie (OM) dat verschillende scenario’s zijn onderzocht, moet volgens advocaten Boudewijn van Eijck en Sabine ten Doesschate gerelativeerd worden. Het hoofdscenario dat MH17 met een buk-raket is neergehaald “moest koste wat kost overeind worden gehouden”, aldus Van Eijck.

Het strafrechtelijk onderzoek zou door de vele obstakels gemankeerd zijn en ook “mag gerust de vraag worden gesteld of een dergelijk onderzoek wel een betrouwbaar dossier oplevert”.

De verdediging benadrukt dat veel van de informatie waarop het OM conclusies baseert van de Oekraïense geheime dienst SBU afkomstig is. Zo zijn getuigen, tapgesprekken en andere digitale gegevens geleverd door de SBU. Volgens de advocaten is het maar de vraag hoe betrouwbaar die informatie is, aangezien Oekraïne een partij is in deze zaak.

MH17-proces gaat verder: dit weten we van de vier verdachten

‘Waarom wordt scenario van gevechtsvliegtuig uitgesloten?’

De verdediging vroeg zich hardop af waarom het OM uitsluit dat MH17 door een ander toestel is neergehaald, terwijl getuigen in 24 verklaringen melding van gevechtsvliegtuigen maakten. Een deel van de getuigen heeft de gevechtsvliegtuigen naar eigen zeggen zelf gezien toen het toestel neerstortte, andere getuigen zeggen dit te hebben gehoord van anderen.

Ook zijn er volgens Van Eijck aanwijzingen dat Oekraïne passagiersvliegtuigen als menselijk schild voor gevechtsvliegtuigen gebruikte. “Hoe onwaarschijnlijk dit ook mag klinken”, voegt de advocaat eraan toe.

De advocaten zetten vraagtekens bij de radargegevens waarop geen gevechtsvliegtuigen te zien zouden zijn. “Betekent het ontbreken van deze toestellen ook dat ze er niet waren of waren deze wellicht niet waar te nemen?”, Aldus Ten Doesschate. De buk-raket is ook niet op deze beelden te zien, maar dit leidt niet tot de conclusie dat die er niet was.

De verdediging wil getuigen en deskundigen horen om de bovenstaande vragen te kunnen beantwoorden.

Zie ook: MH17-verdachte Pulatov: de man die het vervoer van de buk-installatie overzag

Lees meer over: MH17 

Advocaten Sabine ten Doesschate en Boudewijn van Eijck arriveren bij de rechtbank ANP

Advocaten MH17-proces vinden jarenlang onderzoek ‘onbetrouwbaar’

NOS 22.06.2020 De verdediging in het MH17-proces kraakte vandaag het strafrechtelijk onderzoek dat is uitgevoerd naar het neerhalen van het passagiersvliegtuig in 2014. Volgens de advocaten is het onderzoek onbetrouwbaar. Tijdens een zitting in de extra beveiligde rechtbank bij Schiphol zeiden de advocaten dat het Openbaar Ministerie ten onrechte concludeert dat de MH17 vanaf een veld in Oost-Oekraïne is neergeschoten met een Russische Buk-raket.

“Het Buk-scenario wordt koste wat kost overeind gehouden”, zei advocaat Boudewijn van Eijck. Hij vindt dat het OM tijdens het onderzoek te veel heeft geleund op informatie en getuigen uit Oekraïne, dat er belang bij zou hebben om Rusland als schuldige aan te wijzen.

Volgens Van Eijck zijn er aanwijzingen dat Oekraïne passagiersvliegtuigen gebruikte als ‘menselijk schild’ voor hun gevechtsvliegtuigen. “Hoe onwaarschijnlijk dit ook mag klinken, het moet wel onderzocht worden. Om te voorkomen dat we door een Oekraïne ontworpen venster naar de zaak blijven kijken.”

De verdediging liet beelden zien van mensen die twee straaljagers zouden hebben gezien toen de MH17 uit de lucht werd geschoten. De advocaten willen dat deze getuigen worden gehoord.

130 rapporten

Het dossier naar het neerhalen van MH17 is enorm uitgebreid. Het bestaat uit ruim 40.000 pagina’s en omvat zes jaar onderzoek. Toch is dat geen garantie voor succes, zei Van Eijck. Volgens hem ontbreekt belangrijke informatie.

“Op de crash site heeft geen forensisch onderzoek kunnen plaatsvinden en de plek is vier maanden onbeheerd gebleven. Daarom kan niet worden uitgesloten dat er bewijs is verdwenen, gemanipuleerd of zelfs toegevoegd.”

Het dossier bevat ook 130 rapporten van deskundigen. Van Eijck vroeg zich af of deze onderzoeken goed zijn uitgevoerd en of de deskundigen wel genoeg kennis en ervaring hadden om betrouwbare conclusies te trekken.

‘OM was overhaast’

Het Openbaar Ministerie verdenkt drie Russen en een Oekraïner van het neerhalen van MH17 met een Buk-raket en de moord op alle 298 inzittenden. Het vliegtuig vloog over een gebied waar pro-Russische rebellen vochten met het Oekraïense leger.

Van Eijck vindt dat het OM “overhaast” heeft besloten om zijn cliënt te vervolgen, een Russische inlichtingenofficier die betrokken zou zijn geweest bij de bescherming van de Buk-installatie.

“Wie de raket heeft afgevuurd, in wiens opdracht en met welk doel is nog in onderzoek. Of daar ooit een antwoord komt, is maar de vraag. Hoe kan worden vastgesteld dat onze cliënt als ondergeschikte betrokken was, zolang de commandostructuur niet duidelijk is?”

BEKIJK OOK;

MH17-proces: ‘Onderzoek beter of er geen tweede vliegtuig achter MH17 ‘school’’

AD 22.06.2020 Bij de hervatting van het MH17-proces in de rechtbank van Schiphol leverden de advocaten van verdachte Oleg Poelatov direct flinke kritiek op het onderzoek van het OM. ,,Is dit dossier, na onderzoek met zoveel beperkingen, wel voldoende betrouwbaar om een uitspraak op te gaan doen?”, vraagt advocaat Boudewijn van Eijck zich af. Lees hieronder het verloop van de dag terug  via de tweets van verslaggever Cyril Rosman.

Bijna zes jaar heeft het Openbaar Ministerie inmiddels onderzoek gedaan naar de crash van vlucht MH17. Nu, drie maanden na de start van het proces, is het aan de verdediging van verdachte Oleg Poelatov om te vertellen wat er volgens hen nog verder onderzocht moet worden.

Zijn Nederlandse advocaten Sabine ten Doesschate en Boudewijn van Eijck beklaagden zich eerder in het proces te weinig voorbereidingstijd te hebben gehad om de tienduizenden pagina’s van het dossier door te kunnen lezen.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Sabine ten Doesschate (L) and Boudewijn van Eijck, de advocaten van verdachte Oleg Poelatov. © EPA

De advocaten gaven vanmorgen direct zware kritiek op het onderzoek: ,,Er is veel tijd, geld en mankracht in dit onderzoek gestopt. Dat is op zich bewonderenswaardig en past bij het belang. Maar de hoeveelheid verricht onderzoek is geen garantie voor succes.

Er waren veel obstakels en dat heeft gevolgen. Bijvoorbeeld:  er is geen onderzoek geweest op de crashsite. Die site is 4 maanden onbeheerd geweest. Dus het is niet uit te sluiten dat bewijs verloren is gegaan of is gecompromitteerd.”

Buk-scenario

Advocaat Van Eijck stelt dat het lijkt alsof ‘het buk-scenario overeind gehouden moest worden’.  ,,Was de vader niet de wens van de gedachte? Dat zal nader onderzoek moeten uitwijzen.” Het Joint Investigation Team (JIT) gaf op persconferenties steeds hetzelfde beeld, stelt de verdediging.

,,Het OM heeft altijd uit willen gaan van dit scenario, ze hebben nooit iets anders laten zien aan de media. Ze hebben geen oproep gedaan aan getuigen die mogelijk wilden vertellen over andere scenario’s. Er is geen oproep gedaan aan leden van de Oekraïense  luchtmacht die eventueel wilden vertellen over een air-to-air-raket die MH17 heeft getroffen.”

Daarmee doelt de advocaat op een, door het OM ontkend scenario, dat MH17 mogelijk door gevechtsvliegtuig is neergehaald. Van Eijck: ,,De waarheidsvinding staat in dit dossier op enorme achterstand. Wie gelooft er nu nog ander scenario dan diegene die het OM vertelt? “ Verdediging kondigt aan nog veel getuigen te willen horen. ,,Al was het maar om te voorkomen dat deze zaak ooit herzien zal moeten worden door Hoge Raad.”

Zo wil de verdediging dat er vooral meer onderzoek komt naar het zogenoemde ‘warplane-scenario’. Volgens die theorie zou een Oekraïens gevechtsvliegtuig zich ‘verscholen’ hebben achter MH17. ,,Er zijn aanwijzingen in het dossier om dat verder te onderzoeken. ,,Hoe onwaarschijnlijk dat menselijk schild-scenario ook ons eerst klonk, het moet wel onderzocht worden. Is er wel echt een Buk afgeschoten? En op wie was die dan gericht?”

Getuigen horen

De advocaten willen daarom een reeks aan (nieuwe) getuigen horen: luchtverkeersleiders die in die periode in Oekraïne werkten, bewoners die zeggen een tweede vliegtuig gezien te hebben en journalisten die met bewoners spraken. Verschillende van die getuigenissen zijn overigens al jaren bekend en door het OM als onbetrouwbaar beoordeeld.

Daarnaast moeten ex-collega’s en Oekraïense politiemensen ondervraagd worden over de dood van de Oekraïense gevechtspiloot Voloshyn. Hij was in 2014 actief in de regio, maar heeft later (volgens een BBC-bericht) zelfmoord gepleegd.  ,,We willen die mensen ondervragen of de dood van Voloshyn mogelijk te maken heeft met zijn rol in het neerhalen van MH17.”

De verdediging stelde eerder al veel vragen te hebben over waarom het Oekraïense luchtruim op die 17e juli 2014 nog niet was gesloten voor burgerluchtvaartverkeer.

Geen van de vier verdachten is tot nu toe in de rechtbank verschenen. Oleg Poelatov is de enige van de vier verdachten, drie Russen en een Oekraïner, die zich door advocaten laat vertegenwoordigen tijdens het proces. Zijn advocaten stelden eerder deze maand echter vanwege de coronacrisis nog nauwelijks met hun cliënt te hebben kunnen overleggen. Poelatov wordt ervan verdacht betrokken te zijn geweest bij het vervoer van de BUK-raket.

Bij de crash van vlucht MH17, onderweg van Amsterdam naar Kuala Lumpur in Maleisië, kwamen alle 298 inzittenden om het leven. Volgens het Openbaar Ministerie is het vliegtuig neergehaald door een buk-raket die werd afgeschoten vanaf grondgebied dat in handen was van door Rusland gesteunde Oekraïense separatisten. De lanceerinstallatie zou, volgens de onderzoeker, afkomstig zijn van de 53e Russische luchtafweerbrigade.

Tweets door ‎@cyrilrosman

juni 22, 2020 Posted by | aanslag, Bellingcat, Boudewijn van Eijck, BUK, Igor Girkin, JIT, Joint Investigation Team, Justitieel Complex Schiphol, Leonid Ghartsjenko, Malaysia Airlines, mh17, MH17-proces, MH17-ramp, MH17-tribunaal, Oekraïne, Rusland, Sabine ten Doesschate, Sergei Doebinski | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 22 – proces deel 5

Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 20 – proces deel 3

AD 15.05.2020

Igor Girkin acht zichzelf ‘indirect verantwoordelijk’ voor het neerschieten van het vliegtuig op 17 juli 2014.

Hoofdverdachte in de zaak MH17 Igor Girkin acht zichzelf ‘indirect verantwoordelijk’ voor het neerschieten van het vliegtuig op 17 juli 2014. Ook kan hij zich voorstellen dat hij zich voor de rechter in Nederland zal moeten verantwoorden.

Telegraaf 20.05.2020

Girkin zegt dat tijdens een ruim 3,5 uur durend interview met de Oekraïense journalist Dmytro Gordon, dat integraal op YouTube is te zien. Het is voor het eerst dat Girkin, destijds minister van defensie van de pro-Russische, zelfverklaarde ‘Volksrepubliek’ Donetsk (DNR), toegeeft wel degelijk betrokken te zijn geweest bij de tragedie. Daarbij kwamen alle 298 inzittenden – onder wie 196 Nederlanders – om het leven.

Leonid Chartsjenko ‘preventief’ gevangen

MH17-verdachte Chartsjenko, een van de vier MH17-verdachten, zit al twee maanden in de cel. Dat meldt BBC Russian. De rebellen in Oost-Oekraïne zouden hem ‘preventief’ hebben opgepakt.

Volgens bronnen van de Russische afdeling van de BBC is Chartsjenko al op 11 maart 2020 – twee dagen na het officiële begin van het proces in Nederland – opgepakt. Dat zou zijn gebeurd wegens betrokkenheid bij een illegale huiszoeking in 2014 in Donetsk en verboden wapenbezit.

Chartsjenko (48) was in het conflict in Oost-Oekraïne commandant van een afdeling die werd geleid door Oleg Poelatov, een van de andere drie verdachten die nog worden gezocht. Chartsjenko’s bijnaam was ‘de mol’.

Leonid Chartsjenko (bijnaam: ‘de Mol’) woonde volgens de BBC rustig in zijn huis in Donetsk. Dat ligt in het Oost-Oekraïense rebellengebied waar in 2014 vlucht MH17 werd neergehaald. Chartsjenko wordt door justitie verdacht van betrokkenheid bij het neerschieten van MH17.

Geruchten over zijn dood

De Oekraïner is, net als drie Russen, aangeklaagd voor moord. Chartsjenko kent het gebied goed. Hij zou de Buk-raket, het MH17-moordwapen, naar de lanceerlocatie hebben geleid.

Tot dusver leek Chartsjenko de dans te ontspringen. Het was onduidelijk waar hij zich bevond en er gingen zelfs geruchten dat hij dood zou zijn.

Het drietal woont in Rusland en loopt daar vrij rond. Geen van allen is tot dusverre aanwezig geweest bij het proces op Schiphol. Alleen Poelatov laat zich juridisch bijstaan. De Nederlandse advocaten Sabine ten Doesschate en Boudewijn van Eijck hebben zijn verdediging ter hand genomen.

Sleutelfiguur Andrei Ivanovitsj Burlaka

Onderzoekscollectief Bellingcat heeft een Russische generaal van veiligheidsdienst FSB geïdentificeerd als een mogelijke leidinggevende sleutelfiguur bij het neerhalen van vlucht MH17 op 17 juli 2014. Het gaat om Andrei Ivanovitsj Burlaka, die volgens Bellingcat een cruciale rol speelde bij de verplaatsing van wapens van Rusland naar Oekraïne en daarom ook het licht op groen moet hebben gezet voor het overbrengen van de Buk-raketinstallatie waarmee het vliegtuig van Malaysia Airlines uit de lucht is geschoten.

Kolonel-generaal Burlaka bekleedde een toppositie binnen de Russische veiligheidsdienst FSB. In telefoongesprekken uit de periode vóór het neerschieten van MH17 wordt naar hem verwezen als Vladimir Ivanovitsj. Zijn ware identiteit is Andrei Ivanovitsj Burlaka, stelt het onderzoeksteam van Bellingcat. Volgens de onderzoekers is Burlaka de hoogstgeplaatste Rus die in het strafrechtelijk onderzoek naar het neerhalen van het vliegtuig een rol zou kunnen gaan spelen.

Het onderzoek van Bellingcat volgde op de publicatie van een reeks opnames van de telefoongesprekken door het door Nederland geleide, internationale onderzoeksteam, het Joint Investigation Team (JIT). Het gaat om opnames waarop te horen zou zijn hoe pro-Russische opstandelingen in Oost-Oekraïne telefonisch overleggen met Russische functionarissen.

Onderzoek van het JIT heeft inmiddels geleid tot een strafzaak tegen drie lager geplaatste Russen en een Oekraïner, die bij het neerhalen van vlucht MH17 betrokken zouden zijn geweest. In november deed het JIT een oproep aan getuigen informatie te leveren over “de opdrachtgevers in de bestuurlijke en militaire hiërarchie”.

Het Openbaar Ministerie zegt dat het de bevindingen van Bellingcat grondig zal bestuderen, maar onthoudt zich verder van commentaar op de conclusies omdat het om lopend onderzoek gaat. Vlucht MH17 werd op 17 juli 2014 uit de lucht geschoten. Alle 298 inzittenden, onder wie bijna 200 Nederlanders, kwamen daarbij om het leven.

Lees meer:
‘Het OM vervolgt vier verdachten van het neerhalen van MH17 voor moord’

Het Joint Investigation Team (JIT) heeft vier verdachten met naam en toenaam genoemd in het onderzoek naar het neerhalen van vlucht MH17. Zij worden vervolgd wegens moord op 298 mensen

‘Een ongekende stap: Nederland stelt Rusland als land aansprakelijk voor MH17-ramp’

Nederland stelt Rusland aansprakelijk voor het neerhalen van vlucht MH17, en zal Rusland mogelijk voor het Internationaal Gerechtshof dagen. Samen met Australië wil Nederland Rusland als land verantwoordelijk houden voor de gebeurtenissen die ertoe leidden dat 298 passagiers van de fatale vlucht de dood vonden.

Op 8 juni 2020, wordt het proces hervat

Dossier MH17 NRC

dossier MH17 Trouw

Meer: MH17-vliegramp OM

Lees meer over: MH17 NU

Volg de eerste zittingsdag in het MH17-proces via ons liveblog NU

meer: MH17-proces NOS

meer: MH17-proces RTL

Alle verhalen over MH17, de verdachten en de nabestaanden lees je in het AD dossier.

Zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 19 – proces deel 2

Zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 18 – proces deel 1

Zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 17

Zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 16

Zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 15

zie ook: Dick Schoof versus de Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 14

Zie dan ook: Herdenking MH17 17.07.2014 – 17.07.2018 – Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 13

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 12

zie verder ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 11

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 10

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 9

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 8

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 7

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 6

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 5

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 4

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 3

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 2

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 1

MH17-hoofdverdachte Girkin: ‘Ik ben indirect verantwoordelijk’

AD 19.05.2020 Hoofdverdachte in de zaak MH17 Igor Girkin acht zichzelf ‘indirect verantwoordelijk’ voor het neerschieten van het vliegtuig op 17 juli 2014. Ook kan hij zich voorstellen dat hij zich voor de rechter in Nederland zal moeten verantwoorden.

Girkin zegt dat tijdens een ruim 3,5 uur durend interview met de Oekraïense journalist Dmytro Gordon, dat integraal op YouTube is te zien. Het is voor het eerst dat Girkin, destijds minister van defensie van de pro-Russische, zelfverklaarde ‘Volksrepubliek’ Donetsk (DNR), toegeeft wel degelijk betrokken te zijn geweest bij de tragedie. Daarbij kwamen alle 298 inzittenden – onder wie 196 Nederlanders – om het leven.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Medelijden met slachtoffers

Niettemin blijft Girkin tijdens het interview zijn mantra herhalen: ,,De opstandelingen hebben het vliegtuig niet neergeschoten.’’ De voormalige commandant suggereert daarmee eens temeer, dat militairen van het Russische leger de BUK-raket Oekraïne hebben binnen gebracht, maar de installatie niet hebben overhandigd aan de separatisten van de DNR.

Het is een aanname die ook het Britse journalistencollectief Bellingcat voorzichtig huldigt op basis van Girkins voortdurende herhaling over de onschuld van de rebellen.

In het interview vertelt Girkin dat hij medelijden heeft met de slachtoffers, maar dat hij geen twijfel erover heeft dat de Oekraïense kant ook heeft ‘deelgenomen’ aan het neerstorten van MH17.

Verdachte in megazaak

Girkin, die destijds de nom de guerre ‘Strelkov’ (‘schutter’, vrij vertaald) droeg, is samen met drie anderen aangeklaagd in de zaak-MH17. Die ging op 9 maart van start, maar geen van de vier verdachten was aanwezig. Eén van hen laat zich door Nederlandse advocaten bijstaan.

Soms begroeven we iemand, niet eens wetende wie het was, aldus Igor Girkin.

In het vraaggesprek met Gordon geeft Girkin ook toe dat in de zomer van 2014, toen de oorlog tussen de door Rusland militair gesteunde rebellen in de DNR en het Oekraïense leger in volle omvang losbarstte, hij bevel heeft gegeven tot executie van zeker vier Oekraïners.

Marteling

Ook heeft Girkin DNR-inwoners laten doodschieten voor plundering en marteling, vertelt hij. Een van hen heeft hij eigenhandig om het leven gebracht, erkent hij. ,,Soms begroeven we iemand, niet eens wetende wie het was’’, geeft de MH17-verdachte een inkijkje in de situatie in Oost-Oekraïne op dat moment.

‘MH17-verdachte vast in Donetsk’

NOS 14.05.2020 Een van de vier verdachten in de rechtszaak over het neerhalen van de MH17, Leonid Chartsjenko, is gearresteerd in zijn woonplaats Donetsk. De stad staat onder controle van de pro-Russische separatisten in het oosten van Oekraïne. Dat meldt de Russische afdeling van de BBC. Hij zou al op 11 maart zijn opgepakt.

Waarom Chartsjenko is gearresteerd, is onduidelijk. De BBC voert bekenden van hem op, van wie er een zegt dat het om verboden wapenbezit gaat; een oude zaak uit 2014. Een ander beweert dat de leiding van de separatisten wil voorkomen dat de Oekraïense regering hem ontvoert. Dat gebeurde eerder met Vladimir Tsemach, die ook in verband wordt gebracht met het neerhalen van de MH17.

Volgens het Nederlandse Openbaar Ministerie was Chartsjenko betrokken bij het transport van de Buk-installatie waarmee de MH17 is neergeschoten. De Buk kwam volgens het Joint Investigation Team, dat het strafrechtelijk onderzoek doet, uit Rusland.

Het Joint Investigation Team laat weten dat het kennisgenomen heeft van het bericht over de arrestatie. Maar omdat het gebied niet toegankelijk is voor het JIT en de regering in Kiev, kan niet worden nagegaan of het klopt, zegt een woordvoerder.

Chartsjenko (48) was in het conflict in Oost-Oekraïne commandant van een afdeling die werd geleid door Oleg Poelatov, een van de andere drie verdachten die nog worden gezocht. Chartsjenko’s bijnaam was ‘de mol’.

De andere twee zijn Igor Girkin, die minister van Defensie was in het door separatisten bezette gebied, en Sergej Doebinski, die leiding gaf aan een verkennings- en spionage-eenheid.

Deze vier mannen worden niet verantwoordelijk gehouden voor het afschieten van de Buk-raket of voor het opdracht geven tot de aanval.

Meer aanhoudingen

Chartsjenko is niet de enige die is aangehouden. Al op 11 april verscheen er op de Russische Facebook-pagina van de separatisten een bericht over een groot aantal aanhoudingen. Onder de arrestanten zijn officieren van de veiligheidsdienst van de rebellen. Daarbij is ook Chartsjenko, ‘de mol’.

Ook Poelatov is een keer aangehouden, in de Oost-Oekraïense stad Loegansk. Hij is weer vrijgelaten en verblijft nu in Rusland.

BEKIJK OOK;

‘MH17-verdachte Chartsjenko zit in de cel’

MSN 14.05.2020 Leonid Chartsjenko, een van de vier MH17-verdachten, zit twee maanden in de cel. Dat meldt BBC Russian. De rebellen in Oost-Oekraïne zouden hem ‘preventief’ hebben opgepakt.

Leonid Chartsjenko (bijnaam: ‘de Mol’) woonde volgens de BBC rustig in zijn huis in Donetsk. Dat ligt in het Oost-Oekraïense rebellengebied waar in 2014 vlucht MH17 werd neergehaald. Chartsjenko wordt door justitie verdacht van betrokkenheid bij het neerschieten van MH17.

Geruchten over zijn dood

De Oekraïner is, net als drie Russen, aangeklaagd voor moord. Chartsjenko kent het gebied goed. Hij zou de Buk-raket, het MH17-moordwapen, naar de lanceerlocatie hebben geleid.

Tot dusver leek Chartsjenko de dans te ontspringen. Het was onduidelijk waar hij zich bevond en er gingen zelfs geruchten dat hij dood zou zijn.

Nu meldt de doorgaans betrouwbare BBC Russian dat Chartsjenko op 11 maart van dit jaar bij zijn huis is opgepakt. Dat werd gedaan door de rebellen die het gebied met steun van Rusland in handen hebben. ‘De Mol’ zit volgens de bronnen van de BBC nog altijd in voorarrest, dat op 8 mei voor twee maanden zou zijn verlengd.

Reden van aanhouding

Officieel is Chartsjenko opgepakt voor een illegale huiszoeking in 2014 en verboden wapenbezit. Allemaal onzin, zeggen bronnen tegen de BBC. De mensen waarbij de huiszoeking plaatsvond, zouden geen klachten over hem hebben. En het wapen zou hij zelf in 2019 van de rebellen hebben gekregen om zich te verweren als iemand hem zou proberen te ontvoeren in verband met MH17.

Die angst voor ontvoering zou niet helemaal onterecht zijn: in 2019 werd een Vladimir Tsemach ontvoerd door de Oekraïense geheime dienst. Justitie ziet deze rebellencommandant als verdachte in de MH17-zaak, maar hij is nog niet aangeklaagd. Tsemachs ontvoering was een opvallende operatie, want hij woonde in het rebellengebied, achter vijandige linies. Later leverde Oekraïne hem uit aan Rusland, onder zware politieke druk van Moskou.

De rebellen hebben nog geen commentaar gegeven over Chartsjenko’s arrestatie.

‘Donetsk arresteert MH17-verdachte om hem te beschermen’

AD 14.05.2020 De autoriteiten van de zelfverklaarde Volksrepubliek Donetsk (DNR) in Oost-Oekraïne hebben in maart Leonid Chartsjenko gearresteerd. Hij is een van de vier door het Nederlandse Openbaar Ministerie aangeklaagde verdachten in de zaak rond MH17.

Volgens bronnen van de Russische afdeling van de BBC is Chartsjenko al op 11 maart – twee dagen na het officiële begin van het proces in Nederland – opgepakt. Dat zou zijn gebeurd wegens betrokkenheid bij een illegale huiszoeking in 2014 in Donetsk en verboden wapenbezit.

Maar volgens een anonieme oud-collega van Chartsjenko (de enige Oekraïner onder de vier verdachten, met als bijnaam ‘de mol’) is dat een merkwaardig verhaal: tegen de huiszoeking is geen klacht ingediend. En het ministerie van staatsveiligheid van de DNR heeft Chartsjenko zelf vorig jaar een pistool gegeven, juist vanwege zijn verdenking in de zaak MH17.

De DNR-autoriteiten zouden volgens de oud-collega met de arrestatie hebben willen voorkomen dat Oekraïense commando’s Chartsjenko, die als enige verdachte nog in de DNR woont, ontvoerden. Door hem nu gevangen te zetten, isoleren ze hem, aldus de bron van de BBC. Een soortgelijk scenario ontrolde zich afgelopen zomer, toen het Oekraïense leger diep in de DNR getuige (inmiddels officieel verdachte) Vladimir Tsemach ontvoerde en overbracht naar Kiev.

Lees ook;

Lees meer

Vreemde methode

Tsemach werd in september 2019 betrokken in een gevangenenruil tussen Oekraïne en Rusland en naar Moskou gestuurd. Dat was opvallend, omdat hij officieel de Oekraïense nationaliteit heeft. De enige reden die Moskou kon hebben hem bij de gevangenenruil te betrekken, was dat hij op die manier niet kon getuigen in het MH17-proces.

Nadat de Nederlandse en Australische politie Tsemach aan de vooravond van de gevangenenruil in Kiev in allerijl hadden ondervraagd, vloog hij naar Moskou, waar vandaan hij direct terugkeerde naar de DNR.

,,Chartsjenko heeft tot het laatst rustig in Donetsk gewoond en nooit vermoed dat er zoiets met hem zou kunnen gebeuren’’, zegt de oud-collega tegen de BBC. ,,Misschien willen ze hem op deze harde manier beschermen, maar het is wel een heel vreemde methode om dat zo te doen.’’

BUK-raket

Chartsjenko was in 2014 commandant van een van de onderdelen van de Russische militaire inlichtingendienst GROe in de DNR. Hij zou mogelijk aanwezig zijn geweest bij de lancering van de BUK-raket die MH17 op 17 juli 2014 boven Oost-Oekraïne neerschoot. Daarbij kwamen alle 298 inzittenden om het leven, onder wie 196 Nederlanders.

De Oekraïense autoriteiten vaardigden al in juli 2015 een opsporingsbevel uit tegen Chartsjenko. Hij werd door Kiev verdacht van oprichting van een terroristische groep. Sinds de zomer van 2014 vechten pro-Russische opstandelingen in de Oost-Oekraïense regio’s Donetsk en Loehansk voor onafhankelijkheid van Oekraïne, nadat in februari van dat jaar een volksopstand de pro-Russische president Viktor Janoekovitsj had verdreven.

In 2019 stelde het Nederlandse Openbaar Ministerie Chartsjenko officieel in staat van beschuldiging van betrokkenheid bij het neerschieten van MH17. Naast hem werden ook de Russen Igor (‘Strelkov’) Girkin, Sergej Doebinski en Oleg Poelatov aangeklaagd.

Het drietal woont in Rusland en loopt daar vrij rond. Geen van allen is tot dusverre aanwezig geweest bij het proces op Schiphol. Alleen Poelatov laat zich juridisch bijstaan. De Nederlandse advocaten Sabine ten Doesschate en Boudewijn van Eijck hebben zijn verdediging ter hand genomen.

mei 16, 2020 Posted by | aanslag, Andrei Ivanovitsj Burlaka, australie, Bellingcat, BUK, Donetsk, Joint Investigation Team, Leonid Chartsjenko, Malaysia Airlines, mh17, MH17-ramp, MH17-tribunaal, Oekraïne, Poetin, politiek, rechtzaak, vervolging | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 20 – proces deel 3

Extreem-rechts versus VVD-FvD-CDA

AD 14.05.2020

Niet alleen FvD maar ook VVD en CDA  Extreem rechts ???

Telegraaf 13.05.2010

JOVD

De Telegraaf  berichtte woensdagochtend 13.05.2020 over wansmakelijke afbeeldingen in een groepsapp van JOVD-leden bij gelegenheid van het lustrumcongres in Amersfoort. De jongerenafdeling van de VVD vierde daar het 70-jarig bestaan.

Telegraaf 13.05.2020

De VVD wil weten welke leden van haar jongerenorganisatie JOVD zich schuldig hebben gemaakt aan de verspreiding van racistische en nazistische plaatjes in verschillende whatsappgroepen. Er werden onder andere fotobewerkingen van Thierry Baudet en Geert Wilders gedeeld.

Telegraaf 14.05.2020

Als daar mensen tussen zitten die ook VVD-lid zijn, wordt bekeken of zij uit de partij kunnen worden gezet. VVD-voorzitter Christianne van der Wal vindt de uitingen, waar De Telegraaf over berichtte, ‘afschuwelijk en walgelijk’.

AD 14.05.2020

Baudet aan een galg

Via de whatsappgroepen werden onder andere plaatjes gedeeld van Wilders in een Duits legeruniform met hakenkruizen. Ook is er een afbeelding van FvD-leider Baudet die aan een galg hangt met de tekst ‘hop, hop, hop, Baudet die hang je op’.

JOVD-voorzitter Rick Oudshoorn zegt in De Telegraaf dat het bestuur van de JOVD zich distantieert van de whatsappgroepen. De appgroep is volgens hem ook niet opgericht en beheerd door de JOVD.

CDJA-lid Hugo Westerlaken

Het CDA-raadslid Hugo Westerlaken stapt op na de publiciteit over de omstreden appgroep van leden van de politieke jongerenorganisatie JOVD, gelieerd aan de VVD. De CDA’er werd, zoals meer buitenstaanders, toegelaten in de app-groep en nam deel aan de uitwisseling van grove berichten.

Westerlaken: “Ik heb spijt en neem nu de stap mijn bijdrage aan de politiek te beëindigen door per direct te stoppen met mijn werk als raadslid van Lopik.”

Jongeren FvD – Forum voor Democratie

Ook de jongerenafdeling van Forum voor Democratie kwam onder vuur te liggen vanwege rechts-radicale  en antisemitische uitlatingen. Zo werden in verschillende officiële en onofficiële appgroepen van de partij en de jongerenafdeling de aanslagen in Christchurch (51 doden) en op Utøya (69 doden) verheerlijkt.

Vorige maand kwam het nieuws naar buiten dat er rechts-radicale en antisemitische uitlatingen waren gedaan in appgroepen van leden van de jongerenorganisatie van Forum voor Democratie en van de partij zelf. Verontruste leden van de jongerenpartij hadden via een brief bij het hoofdbestuur aan de bel getrokken.

In de brief maakten de leden duidelijk dat de opmerkingen van onder meer antisemitische en homofobe aard waren. Ook werden terroristen die een politieke aanslag pleegden zoals Anders Breivik (aanslag in Noorwegen in 2011) en Brenton Tarrant (aanslag in Christchurch 2019) verheerlijkt in de apps.

Na een intern onderzoek heeft FvD drie leden uit de partij gezet. De partij liet weten dat de appjes ‘volstrekt onacceptabel’ waren. Drie anderen leden zijn geschorst.

Telegraaf 30.04.2020

Opleving van rechts-extremisme

De geheime dienst AIVD ziet een opleving van rechts-extremisme wereldwijd. In zijn jaarverslag over 2019 staat dat rechts-extremisten elkaar vinden op websites en van daaruit uitgenodigd worden voor besloten groepen. Dat kan leiden tot radicalisering en geweld.

De AIVD noemt in deze context de Nederlandse “alt-rechtsbeweging” Erkenbrand ‘een voorbeeld van een organisatie die met democratische middelen ondemocratische doelstellingen nastreeft’. ,,Deze Nederlandse alt-rechtsbeweging volgens de inlichtingendienst “als uiteindelijk doel om een autoritair politiek bestel te realiseren dat alleen de grondrechten van de witte burger (man) waarborgt”.

Zie ook: Verhoogde dreiging door aanslagen en extremisme – deel 18

lees: aanbiedingsbrief dreigingsbeeld terrorisme nederland 52 07.05.2020

lees: bijlage dtn 52 mei 2020

lees:  Jaarverslag AIVD 2019 29.04.2020

Zie ook: En het gedonder met de FvD van Thierry Baudet gaat vrolijk weer verder !!

Zie ook: Wordt het meer of wordt het Minder Thierry Baudet FvD ?? – de verdere nasleep

Zie ook: Wordt het Meer of wordt het Minder Thierry Baudet FvD ?? – de nasleep

Zie ook: Wordt het Meer of wordt het Minder Thierry Baudet FvD ??

Zie ook: De ondergang van Thierry Baudet en zijn Forum voor Democratie definitief ??? – de nasleep

Zie ook: De ondergang van Thierry Baudet en zijn Forum voor Democratie definitief ???

Zie ook: De ondergang van Thierry Baudet en zijn Forum voor Democratie ???

Zie ook: Forum voor Democratie versus Thierry Baudet

Een CDA’er verdwaald in het bos van de rechts-extremisten

AD 13.05.2020 Özcan Akyol schrijft drie keer per week over wat hem bezighoudt.

Nederland heeft een probleem met antisemitisme, en nee, dat is niet alleen voorbehouden aan één deel van de bevolking, hoezeer sommige mensen dat ook zouden willen.

In een appgroep van de JOVD, de jongerentak van de VVD, werden naar hartenlust smakeloze afbeeldingen gedeeld, bijna allemaal rechts-extremistisch van karakter.

De screenshots lekten uit en de terechte ophef was geboren.

We zagen al eerder, vorige week, hetzelfde gebeuren bij Forum voor Democratie. Ook daar zat een aantal millennials geitend de Tweede Wereldoorlog te verheerlijken, alsof een genocide op 6 miljoen onschuldigen hetzelfde was als een spelletje op de PlayStation.

Inmiddels heeft Hugo Westerlaken, een CDA-raadslid uit Lopik, zijn functie neergelegd, omdat hij een van deelnemers aan de appgroep was.

Een CDA’er verdwaald in het bos van de rechts-extremisten, het zou zomaar een landelijke trend kunnen worden, gezien de ontwikkelingen in Brabant.

Maar daar gaat het even niet over.

Wat opvalt, is dat het historisch besef onder jongeren, of ze nu een allochtone of autochtone achtergrond hebben, steeds vaker te wensen overlaat.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Geschiede­nis­les­sen over de Tweede Wereldoor­log werken niet ontmoedi­gend, maar eerder inspire­rend om bestaande polarisa­tie te koppelen aan de verschrik­ke­lijk­he­den van weleer

Wie in jaren 60 en 70 werd geboren, weet nog dankzij een ouder of opa wat het stelselmatig demoniseren van mensen betekent, hoe nihilistisch en destructief een oorlog is en wat voor trauma dat oplevert, een vernedering die decennialang voelbaar blijft.

We hebben nu te maken met een wereldvreemde generatie die de lessen uit de geschiedenisboeken louter gebruikt om gein te trappen.

Blijkbaar is het bestaande curriculum op de middelbare scholen ontoereikend. De geschiedenislessen over de Tweede Wereldoorlog werken niet ontmoedigend, maar eerder inspirerend om bestaande polarisatie te koppelen aan de verschrikkelijkheden van weleer.

En zo wordt antisemitisme opnieuw salonfähig. In verschillende geledingen van de samenleving, met de bittere conclusie dat deze haat zelfs verbindt.

Want hoewel fundamentalistische moslims én aanhangers van de alt-right-beweging ogenschijnlijk niets gemeen hebben, delen ze toch een ziekelijke obsessie voor alles wat Joods is.

We zijn heel lang ervan uitgegaan dat oudere generaties dit soort oprispingen zouden pareren, simpelweg door hun eigen ervaringen en verhalen te delen. Die tijd is voorbij.

De politiek en het onderwijs moeten deze taak overnemen. Als dat niet gebeurt, wachten ons weer duistere jaren.

Ook in Duitsland komt antisemitisme steeds vaker voor.

CDA-raadslid uit Lopik heeft spijt en stapt op om ‘domme’ appjes

NOS 13.05.2020 Het CDA-raadslid Hugo Westerlaken stapt op na de publiciteit over de omstreden appgroep van leden van de politieke jongerenorganisatie JOVD, gelieerd aan de VVD. De CDA’er werd, zoals meer buitenstaanders, toegelaten in de app-groep en nam deel aan de uitwisseling van grove berichten.

Westerlaken: “Ik heb spijt en neem nu de stap mijn bijdrage aan de politiek te beëindigen door per direct te stoppen met mijn werk als raadslid van Lopik.”

Westerlaken stuurde in de appgroep onder meer een plaatje van FvD-leider Baudet aan een galg, zo heeft hij bevestigd. Ook gingen er in de groep plaatjes rond van PVV-leider Wilders in een nazi-uniform en van Adolf Hitler tussen jonge vrouwen met het woord ‘gassers’ en de ss’en geschreven als in het logo van de SS.

“De mensen die ik hiermee gekwetst heb, bied ik bij deze mijn oprechte excuses aan”, zegt Westerlaken in een verklaring. “De Tweede Wereldoorlog was een verschrikkelijke tijd, een tijd die ik niet lichtzinnig had moeten verbinden met wat ons als mensen met elkaar verbindt of uit elkaar houdt. Ik heb dit nooit gewild en ben te ver gegaan.”

Student

Westerlaken werd in 2018 als student raadslid. Hij was ook landelijk bestuurslid van het CDJA, de jongerenorganisatie van het CDA.

Het landelijk bestuur van het CDA, het bestuur van het CDJA en de CDA-fractie in Lopik vinden het besluit van Westerlaken terecht en “de enige optie” omdat hij de partij nu niet langer kan vertegenwoordigen.

“Dit is niet zoals we de heer Westerlaken kennen in zijn optreden binnen de fractie en in de raad”, zeggen de gezamenlijke besturen. De integriteitscommissie gaat onderzoek doen naar zijn handelen.

VVD

De VVD wil weten welke leden van de JOVD omstreden plaatjes hebben verspreid. Als daar VVD-leden tussen zitten, wordt bekeken of tegen hen opgetreden kan worden.

Volgens de JOVD hebben er geen JOVD-leden foute berichten verzonden. De jongerenorganisatie laat weten dat er veel mensen van buiten via een link in de groep kwamen. De app-groep is naar aanleiding van de berichten kort daarna gesloten, zegt de jongerenorganisatie.

BEKIJK OOK;

JOVD onder vuur vanwege racistische en nazistische plaatjes in appgroepen

RTL 13.05.2020 De VVD wil weten welke leden van haar jongerenorganisatie JOVD zich schuldig hebben gemaakt aan de verspreiding van racistische en nazistische plaatjes in verschillende whatsappgroepen. Er werden onder andere fotobewerkingen van Thierry Baudet en Geert Wilders gedeeld.

Als daar mensen tussen zitten die ook VVD-lid zijn, wordt bekeken of zij uit de partij kunnen worden gezet. VVD-voorzitter Christianne van der Wal vindt de uitingen, waar De Telegraaf over berichtte, ‘afschuwelijk en walgelijk’.

Baudet aan een galg

Via de whatsappgroepen werden onder andere plaatjes gedeeld van Wilders in een Duits legeruniform met hakenkruizen. Ook is er een afbeelding van FvD-leider Baudet die aan een galg hangt met de tekst ‘hop, hop, hop, Baudet die hang je op’.

JOVD-voorzitter Rick Oudshoorn zegt in De Telegraaf dat het bestuur van de JOVD zich distantieert van de whatsappgroepen. De appgroep is volgens hem ook niet opgericht en beheerd door de JOVD.

‘Stevig op aangesproken’

“Juist om deze reden en om elke schijn van een relatie met de JOVD onmiddellijk te stoppen, is de appgroep toentertijd binnen een uur na het rondgaan van dergelijke berichten opgeheven, door een JOVD’er die zich met dat doel beheerder heeft gemaakt.” Volgens Oudshoorn is een aantal JOVD’ers die lid waren van de appgroep ‘hier stevig op aangesproken’.

Een woordvoerder van de VVD benadrukt dat de JOVD een op zichzelf staande organisatie is met een eigen bestuur. “Wij staan hier ver vandaan.” Maar de partij neemt de zaak hoog op en wil dat de JOVD met namen en rugnummers komt.  Als er VVD-leden deel uitmaken van de whatsappgroepen, dan ‘gaan we kijken of er reden is voor royement’.

Lees meer

FvD onderzoekt antisemitische appjes door jongerenbeweging

Jongeren FvD

Onlangs kwam ook de jongerenafdeling van Forum voor Democratie onder vuur te liggen vanwege rechts-radicale  en antisemitische uitlatingen. Zo werden in verschillende officiële en onofficiële appgroepen van de partij en de jongerenafdeling de aanslagen in Christchurch (51 doden) en op Utøya (69 doden) verheerlijkt.

‘Thnx for the mass shootings’, schreef iemand onder meer. Ook verschenen fotobewerkingen van aanslagpleger Anders Breivik, van Anne Frank en werd iemands opmerking ‘Ik zou letterlijk iedere ideologie aanhangen die Nederland weer 95 procent blank maakt met 0 procent moslims’ met instemming onthaald.

Drie leden werden hiervoor uiteindelijk uit de partij gezet, drie werden er geschorst.

RTL Nieuws / ANP; VVD Racisme Antisemitisme Jongeren Nederlandse politiek WhatsApp

Nazi-uitingen in appgroep: JOVD’ers geschorst, CDA-raadslid stapt op

Elsevier 13.05.2020 Na nazistische uitingen rond een congres van de JOVD, de jongerenafdeling van de VVD, heeft het bestuur twee leden geschorst en is een bestuurslid van de afdeling Amsterdam onder druk opgestapt. Tijdens feestelijkheden op het Jubileumcongres, vorig jaar oktober in Amersfoort, zouden jolige JOVD’ers en niet-leden de Hitlergroet hebben gebracht. Een CDA-raadslid in Lopik is opgestapt nadat bekend werd dat hij in een appgroep een foto deelde waarop FVD-leider Thierry Baudet aan een galg hing.

Secretaris Tim Sikkema en woordvoerder Wilbert Frieling willen niet reageren op de informatie waarover Elsevier Weekblad beschikt. Sikkema zegt dat hij in het JOVD-bestuur niet degene is die er mededelingen over kan doen. Frieling zegt dat hij uit oogpunt van ‘de privacy van de betrokkenen’ geen inlichtingen kan geven.

Lees ook: Forum moet grondige schoonmaak houden

Volgens bronnen van Elsevier Weekblad had er in de marge van het lustrumcongres van de JOVD een wansmakelijke vertoning plaats waarbij JOVD’ers de Hitlergroet brachten. In een Whatsappgroep werden foto’s gedeeld met allerlei nazistische en fascistische parafernalia.

Hierna werden twee leden geschorst, van wie een voor de duur van een half jaar met twee maanden voorwaardelijk. Een van de bestuursleden van het JOVD-bestuur Amsterdam en omstreken zou vanwege het incident zijn functie hebben neergelegd.

Doodsbedreigingen tegen Thierry Baudet

Ook een bestuurslid van het CDJA, Hugo Westerlaken, tevens raadslid in de Utrechtse plattelandsgemeente Lopik, zou hebben deelgenomen in de omstreden appgroep. Hij zou een afbeelding hebben geplaatst van Baudet aan de galg en maakte woensdagmiddag 13 mei bekend dat hij opstapt als raadslid via een bericht op LinkedIn:

 Hugo Westerlaken

Stagiair bij Veiligheidsregio Hollands Midden

Statement Als student werd ik in 2018 raadslid voor de gemeente Lopik. Het was mijn droom een positieve bijdrage te leveren aan de inwoners van Lopik. In de afgelopen tijd ben ik echter zo stom geweest een aantal domme berichten te posten via WhatsApp.

De mensen die ik hiermee gekwetst heb, bied ik bij deze mijn oprechte excuses aan. De Tweede Wereldoorlog was een verschrikkelijke tijd, een tijd die ik niet lichtzinnig had moeten verbinden met wat ons als mensen met elkaar verbindt of uit elkaar houdt.

Ik heb dit nooit gewild en ben te ver gegaan. Ik heb spijt en neem nu de stap mijn bijdrage aan de politiek te beëindigen door per direct te stoppen met mijn werk als raadslid van Lopik.

Interessant Commentaar

Het CDA reageert als volgt:

De gezamenlijke besturen (CDA-fractie Lopik, CDA afdeling Lopik, Provinciaal Bestuur CDA Utrecht, Dagelijks Bestuur CDJA, Landelijk Bestuur CDA) zien het besluit van dhr Westerlaken als terecht en ook de enige optie nadat ze bekend werden met deze appjes. ‘Dit is niet zoals we Dhr. Westerlaken kennen in zijn optreden binnen de fractie en in de raad.

Inhoudelijk staan de berichten zover af van het CDA-gedachtegoed, dat hij onze partij niet langer kan vertegenwoordigen. We keuren dit gedrag af en vragen aan de integriteitscommissie om onderzoek te doen naar zijn handelen’.

In een verklaring zegt het JOVD-bestuur dat in de Whatsapp-groep van JOVD-leden ook ‘onbekende externen’ hebben deelgenomen. ‘Binnen enkele minuten zijn onacceptabele en uiterst ongepaste afbeeldingen in de groep gedeeld. Om deze reden is de groep toentertijd binnen ongeveer een kwartier na het rondgaan van dergelijke berichten opgeheven door de huidige landelijk vicevoorzitter.  heeft laten maken. De appgroep heeft niet langer dan enkele uren bestaan.’

De Telegraaf  berichtte woensdagochtend over wansmakelijke afbeeldingen in een groepsapp van JOVD-leden bij gelegenheid van het lustrumcongres in Amersfoort. De jongerenafdeling van de VVD vierde daar het 70-jarig bestaan.

Ongeveer 200 JOVD’ers waren aangesloten bij een app-groep waar plaatjes werden gedeeld en waar doodsbedreigingen tegen Thierry Baudet werden geuit: ‘Hop hop, hop, Baudet die hang je op.’ Er was ook een bewerkte foto van Geert Wilders in het bruine uniform van de partij van Hitler. Op de achtergrond hing de hakenkruisvlag.

Walging

In de app-groep werd ook met walging gereageerd op nazi-plaatjes, onder meer van Hitler met een groot aantal vrouwelijke aanhangers en het logo van de SS. In de krant noemt het JOVD-bestuur de berichten ongepast en onacceptabel. Een aantal JOVD’ers zou hierop ‘stevig zijn aangesproken’.

Lees ook: Nooit meer fascisme: reële of valse

Volgens informatie van Elsevier Weekblad greep het JOVD-bestuur in met schorsingen en werd ten minste één afdelingsbestuurder onder druk gezet om af te treden. Die zaak werd maandenlang stilgehouden, maar kwam aan het rollen na een eerdere publicatie van HP/De Tijd over nazistische en antisemitische uitingen in een appgroep van FVD’ers.

Nazi-appjes JOVD raken ook CDA

Telegraaf 13.05.2020 Het partijbestuur van de VVD doet vooralsnog niks met de racistische en nazistische uitingen die zijn gedeeld in een appgroep die was opgericht voor het jubileum van de JOVD, de jongerentak van de VVD. In de appgroep zijn immers de grofste uitingen afkomstig van een raadslid van het CDA. Hij is inmiddels opgestapt.

„Wij hebben hier niks mee te maken”, reageert een woordvoerder van VVD-partijvoorzitter Christianne van der Wal. „Ten eerste omdat de JOVD los staat van de VVD. Het is een andere vereniging. Bovendien komen de grofste uitingen van een CDA’er. Dan is het een beetje flauw dat nu alle ballen op de VVD worden gespeeld.”

De CDA’er in kwestie, Hugo Westerlaken, raadslid te Lopik, heeft inmiddels in een verklaring spijt betuigd. Hij kondigt aan te stoppen met zijn raadslidmaatschap. „De Tweede Wereldoorlog was een verschrikkelijke tijd, een tijd die ik niet lichtzinnig had moeten verbinden met wat ons als mensen met elkaar verbindt of uit elkaar houdt. Ik heb dit nooit gewild en ben te ver gegaan.”

De gezamenlijke besturen van het landelijke, provinciale en lokale CDA laten weten dat aftreden ’de enige optie’ was. „Dit is niet zoals we de heer Westerlaken kennen in zijn optreden binnen de fractie en in de raad. Inhoudelijk staan de berichten zo ver af van het CDA-gedachtengoed, dat hij onze partij niet langer kan vertegenwoordigen.”

De integriteitscommissie van de partij zal onderzoek doen naar het handelen van Westerlaken. In de appgroep waren de plaatjes van Wilders in nazi-uniform en een oproep om Thierry Baudet aan de galg te hangen van het gewezen raadslid afkomstig.

Er zijn echter ook nazistische en racistische uitingen door andere deelnemers gedaan waarvan de VVD niet kan uitsluiten dat ze lid zijn van de moederpartij. Na enig aandringen laat de woordvoerder van het partijbestuur weten dat dit nog wordt uitgezocht.

Het gaat om plaatjes van Hitler en de Ku Klux Klan met de tekst ’3 k’s a day keeps niggas away’. Als iemand in de appgroep afstand neemt van de plaatjes, reageert een ander met ’communisten ga ff optiefen’. Ook wordt er meermaals gesproken over ’kankerhomo’s’. JOVD-voorzitter Rick Oudshoorn noemt het ’niet chique’ dat er over de appjes is gepubliceerd.

BEKIJK OOK:

JOVD in verlegenheid om racistische en nazistische appjes

Wilders vindt de plaatjes in elk geval ’te ziek voor woorden’. Het Centrum Informatie en Documentatie Israël (CIDI) roept de JOVD op de schuldigen te royeren.

BEKIJK OOK:

Forum voor Democratie zet drie leden uit partij om ’onacceptabele’ whatsappjes

BEKIJK MEER VAN; partijen en bewegingen high-society Volkspartij voor Vrijheid en Democratie Jongerenorganisatie Vrijheid en Democratie Hugo Westerlaken

CDA-politicus stapt op na uitlekken racistische uitingen in WhatsAppgroep JOVD

AD 13.05.2020 Regeringspartijen CDA en VVD zijn in verlegenheid gebracht door racistische en nazistische uitingen in een WhatsAppgroep. Hugo Westerlaken, een CDA-politicus in de gemeente Lopik, laat weten naar aanleiding van de kwestie per direct op te stappen.

De Telegraaf meldde eerder vandaag dat er in een voor het JOVD-jubileum opgerichte groepsapp racistisch en nazistisch materiaal gepost is. In verschillende screenshots van de appgroep is te zien dat leden van de groep onder meer afbeeldingen van Geert Wilders in een Duits uniform met hakenkruis erop en van hem en FvD-leider Baudet bungelend aan een galg delen. Ook van Hitler werden meerdere afbeeldingen gestuurd.

De lokale CDA-politicus Hugo Westerlaken erkent dat hij in de appgroep ‘domme berichten’ heeft verstuurd. In een statement laat hij weten spijt te hebben van deze uitingen. ,,Het was mijn droom een positieve bijdrage te leveren aan de inwoners van Lopik.

In de afgelopen tijd ben ik echter zo stom geweest een aantal domme berichten te posten via WhatsApp. De mensen die ik hiermee gekwetst heb, bied ik bij deze mijn oprechte excuses aan. Ik heb dit nooit gewild en ben te ver gegaan. Ik heb spijt en neem nu de stap mijn bijdrage aan de politiek te beëindigen door per direct te stoppen met mijn werk als raadslid van Lopik.”

Lees ook;

Lees meer

De gezamenlijke besturen van het CDA vinden het aftreden terecht en ook de enige optie nadat ze bekend werden met de appjes. ,,Dit is niet zoals we Dhr. Westerlaken kennen in zijn optreden binnen de fractie en in de raad. Inhoudelijk staan de berichten zover af van het CDA-gedachtengoed, dat hij onze partij niet langer kan vertegenwoordigen. We keuren dit gedrag af en vragen aan de integriteitscommissie om onderzoek te doen naar zijn handelen”, aldus de partij.

Afschuwelijk en walgelijk

Ook de VVD wil weten welke leden van haar jongerenorganisatie JOVD zich schuldig hebben gemaakt aan het verspreiden van deze appjes. VVD-voorzitter Christianne van der Wal vindt de uitingen ‘afschuwelijk en walgelijk’. Een woordvoerder van de partij benadrukt wel dat de JOVD een op zichzelf staande organisatie is met een eigen bestuur. ,,Wij staan hier ver vandaan.”

Dat neemt niet weg dat de VVD de zaak hoog opneemt. De liberale partij wil dat de JOVD met namen en rugnummers komt. ,,Als daar mensen tussenzitten die ook VVD-lid zijn, gaan we kijken of er reden is voor royement.”

Het bestuur van de JOVD zelf ‘neemt resoluut afstand’ van de omstreden uitingen en benadrukt dat het zelf geen verantwoordelijkheid draagt voor de appgroep. Volgens de jongerenpartij is de groep ongecoördineerd en spontaan aangemaakt door losse JOVD-congresgangers.

De appgroep heeft volgens hen maar enkele uren bestaan. De JOVD laat verder weten dat het massaal bevolkt werd door mensen buiten de partij. ,,Wij hebben naar eigen zeggen snel ingegrepen toen onacceptabele en uiterst ongepaste afbeeldingen werden gedeeld”, laat de jongerenpartij weten.

Forum voor Democratie

Vorige maand kwam het nieuws naar buiten dat er rechts-radicale en antisemitische uitlatingen waren gedaan in appgroepen van leden van de jongerenorganisatie van Forum voor Democratie en van de partij zelf. Verontruste leden van de jongerenpartij hadden via een brief bij het hoofdbestuur aan de bel getrokken.

In de brief maakten de leden duidelijk dat de opmerkingen van onder meer antisemitische en homofobe aard waren. Ook werden terroristen die een politieke aanslag pleegden zoals Anders Breivik (aanslag in Noorwegen in 2011) en Brenton Tarrant (aanslag in Christchurch 2019) verheerlijkt in de apps.

Na een intern onderzoek heeft FvD drie leden uit de partij gezet. De partij liet weten dat de appjes ‘volstrekt onacceptabel’ waren. Drie anderen leden zijn geschorst.

VVD zoekt uit of leden betrokken zijn bij racistische berichten JOVD-groep

NU 13.05.2020 De VVD onderzoekt of leden betrokken zijn bij het delen van racistische afbeeldingen in een Whatsapp-groep van de aan de partij gelieerde jongerenorganisatie JOVD. Mocht dit het geval zijn, dan wordt bekeken welke stappen genomen moeten worden, zo meldt een VVD-woordvoerder dinsdag aan NU.nl.

De Telegraaf publiceerde een deel van de berichten dinsdagochtend in de krant. Er worden onder meer nazistische plaatjes in de groep gedeeld. Net als een foto van een zwarte jongen waarbij staat dat hij “sneller moet fietsen, omdat de eigenaar van de fiets eraan komt”.

Ook circuleren er foto’s van FVD-leider Thierry Baudet aan een galg en PVV-leider Geert Wilders in een nazi-uniform. Onder de groepsleden bevond zich ook CDA-raadslid Hugo Westerlaken van de gemeente Lopik. Woensdag maakte hij bekend dat hij opstapt, nadat hij eerder erkende dat hij de foto van Baudet had gedeeld. Hiervoor betuigde hij spijt in gesprek met de NOS.

De VVD wil weten of er ook leden van hun partij betrokken waren bij de appjes. De JOVD is een zelfstandig opererende jongerentak met een eigen bestuur. Wie lid van de JOVD is, hoeft geen lid van de VVD te zijn. Leden kunnen wel doorstromen als ze dat willen. De VVD heeft dus geen invloed op wat het bestuur van de JOVD zal besluiten over de kwestie.

Onlangs ontstond er ook ophef rond de jongerenorganisatie van FVD. In appgroepen werden extreemrechtse uitlatingen gedaan, wat resulteerde in de royering van drie leden.

Lees meer over: VVD  Politiek 

VVD wil weten wie ‘walgelijke’ JOVD-appjes verstuurde

NOS 13.05.2020 De VVD wil weten welke leden van de liberale jongerenorganisatie JOVD omstreden plaatjes hebben verspreid in een whatsapp-groep. Als daar VVD-leden tussen zitten, wordt bekeken of tegen hen opgetreden kan worden.

De woordvoerder van de partij noemt de uitingen “walgelijk”. Zo lang niet duidelijk is wie er precies achter zitten, laat hij zich niet uit over mogelijke stappen.

De Telegraaf meldde vanochtend dat er in een appgroep van de JOVD onder meer afbeeldingen zijn gedeeld van PVV-leider Wilders in een nazi-uniform en van Thierry Baudet van FvD aan een galg. De krant heeft screenshots van deze groepschat in handen.

De LustrumCongres App werd in oktober opgericht om van gedachten te wisselen over het 70-jarig jubileum dat toen werd gevierd. Er namen volgens De Telegraaf zo’n tweehonderd liberale jongeren aan deel. Inmiddels heeft de appgroep een andere naam en zijn er nog zo’n 75 groepsleden.

Behalve de plaatjes van Wilders en Baudet werd er bijvoorbeeld een foto van Adolf Hitler tussen jonge vrouwen gepost. Daarop staat het woord ‘gassers’ met de s’en als in het logo van de SS. Verder kwam er een plaatje langs van een fietsend zwart jongetje, waarbij staat dat hij sneller gaat rijden omdat de eigenaar van de fiets eraan komt.

‘Behoorlijk smakeloos’

De Telegraaf laat zien dat een groepslid zich tegen de afbeeldingen uitspreekt: “Dat van die nazi-plaatjes vind ik – als kleinzoon van een Holocaust-overlevende – ook behoorlijk smakeloos moet ik zeggen.” Hij krijgt bijval, maar daarna wordt opnieuw een foto van Hitler geplaatst, schrijft de krant.

Onder de groepsleden was ook een CDA-raadslid. Hij verstuurde onder meer het plaatje van Baudet aan een galg, bevestigt hij. Hij heeft daar achteraf spijt van.

Oud-voorzitter van de JOVD Splinter Chabot noemt de appjes walgelijk. Hij verwijst naar het huidige bestuur van de JOVD. “Deze onacceptabele berichtenwisseling in de appgroep speelde zich af op het moment dat ik mijn voorzitterschap aan het overdragen was.”

Stevig op aangesproken

Het bestuur van de JOVD erkent dat het “ongepaste materiaal” in de appgroep is verspreid en vindt dit “onacceptabel”. Het zegt dat de appgroep niet door de JOVD is opgericht en dat een aantal JOVD’ers dat eraan deelnam, hier stevig op is aangesproken. Aanvullende vragen over eventuele sancties wil het bestuur niet beantwoorden.

Onlangs was er ophef over extreem-rechtse uitlatingen van leden van de jongerenafdeling van Forum voor Democratie, JFVD, in appgroepen. Forum heeft naar aanleiding daarvan drie leden geroyeerd.

 Geert Wilders @geertwilderspvv

70-jarig jubileum VVD-jongeren: Afbeeldingen van Wilders in Duits uniform met hakenkruis en van Wilders en Baudet bungelend aan een galg. Te ziek voor woorden. https://t.co/aUHdyLEkb3 via @telegraaf

BEKIJK OOK

mei 14, 2020 Posted by | aanslag, aivd, CDJA, extreem rechts, Extreem-rechts, Forum voor Democratie, Forum voor Democratie, FvD, geert wilders, jodenvervolging, jongerenorganisatie JFVD, jovd, rechts-extremisme, terreur, terreurdreiging, terrorisme, Thierry Baudet | , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Extreem-rechts versus VVD-FvD-CDA

De erfenis van (ex) Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) met de belastingdienst – deel 13 – nasleep rapport commissie Donner

Nieuw systeem Kinderopvangtoeslag

Het kabinet kijkt of de kinderopvang rechtstreeks kan worden gefinancierd. Op dit moment krijgen ouders nog een maandelijkse toeslag op hun rekening voor de opvang van hun kind. Dat schrijft staatssecretaris Van Huffelen aan de Tweede Kamer.

AD 01.05.2020

Het huidige systeem waarbij ouders kinderopvangtoeslag ontvangen, zorgde de afgelopen jaren voor veel problemen. De hoogte van de kinderopvangtoeslag is inkomensafhankelijk en wordt als voorschot gegeven. Dit leidde tot forse naheffingen, die ouders vaak in de financiële problemen brachten.

Nog deze kabinetsperiode komt de staatssecretaris met een concreet plan over de toekomst van de kinderopvang. Een optie is om de opvang rechtstreeks te financieren in plaats van het huidige systeem met toeslagen.

Lees ook:

Tik op vingers Belastingdienst: stel krijgt alsnog kinderopvangtoeslag uit 2014 terug

Drempel voor kleine invorderingen

Ook is het huidige systeem te rigide. Bij de kleinste fout worden in één keer alle toeslagen over een heel jaar teruggevorderd. Om dat te veranderen past het kabinet op korte termijn de wet al aan. Dat moet de Belastingdienst meer ruimte geven om maatwerk te leveren, en te voorkomen dat mensen door een kleine fout in enorme problemen komen.

Verder komt er een drempel voor kleine invorderingen. Dat moet er voor zorgen dat minder burgers in de problemen raken, schrijft staatssecretaris Van Huffelen aan de Tweede Kamer.

Telegraaf 01.05.2020

Hele stelsel op de schop

Voor de korte termijn wordt een discretionaire bevoegdheid geïntroduceerd die een oplossing kan bieden in schrijnende situaties. Dat kan ervoor zorgen dat de staatssecretaris kan ingrijpen in individuele gevallen als mensen onrecht wordt aangedaan.

Het kabinet wil het hele toeslagenstelsel, waar ook de huur- en de zorgtoeslag onder vallen, op de schop nemen. Het stelsel dat is bedoelt om mensen financieel te helpen, zorgt in de praktijk juist voor veel ellende met terugvorderingen en nabetalingen.

Lees ook:

Kinderopvangtoeslag en minimumloon omhoog, dit verandert er in 2020

Toeslagenaffaire

De toeslagenaffaire slaat op de Belastingdienst die duizenden ouders jarenlang te onterecht beschuldigde van fraude met kinderopvangtoeslag. De dienst vorderde vervolgens duizenden euro’s per gezin terug waardoor zij in grote financiële problemen kwamen. De affaire kwam aan het licht door publicaties van RTL Nieuws en Trouw.

Lees hier alles over de affaire.

Bekijk deze video op RTL XL

Dossier; Kinderopvangtoeslag Trouw

lees: aanbiedingsbrief kabinetsinzet toeslagen 30.04.2020

lees: rapport deel 2 ibo toeslagen 10.01.2020

lees: Brief fraudebestrijding_bij_de_Belastingdienst die voldoet aan wet-_en_regelgeving 28.04.2020

lees: bijlage Notitie Fraude meldpunten Belastingdienst

lees: bijlage Tijdlijn Fraude Signalering Voorziening_(FSV)

lees: aanbiedingsbrief eindrapport adviescommissie uitvoering toeslagen en de auditdienst rijk 12.03.2020

lees: omzien in verwondering eindadvies adviescommissie uitvoering toeslagen 12.03.2020

lees: Persbericht eindadvies Omzien in verwondering 2 12.03.2020

lees: rapport caf adr 12.03.2020

lees: interim advies adviescommissie uitvoering toeslagen 14.11.2019

Zie: De erfenis van (ex) Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) met de belastingdienst – deel 12 – nasleep rapport commissie Donner

Zie ook: De erfenis van (ex) Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) met de belastingdienst – deel 11 – nasleep rapport commissie Donner

Zie ook: De erfenis van (ex) Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) met de belastingdienst – deel 10 – rapport commissie Donner

Zie ook: De erfenis van (ex) Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) met de belastingdienst – deel 9

Zie verder ook: De erfenis van (ex) Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) met de belastingdienst – deel 8

Zie dan ook: De erfenis van (ex) Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) en het verdere gedonder met de belastingdienst – deel 7

En zie ook: De erfenis van (ex) Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) en het verdere gedonder met de belastingdienst – deel 6

Zie dan ook nog: Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) en het verdere gedonder met de belastingdienst – deel 5 – commissie Donner

Zie verder dan ook: Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) en het verdere gedonder met de belastingdienst – deel 4 – commissie Donner

en zie dan ook nog: Staatssecretaris Menno Snel D66 (Financiën) en het verdere gedonder met de belastingdienst – deel 3

en zie verder dan ook: Voorheen Staatssecretaris Eric Wiebes VVD en staatssecretaris Menno Snel (Financiën) het Gedonder met de belastingdienst – deel 2

en verder zie dan ook nog: Staatssecretaris Eric Wiebes VVD en het Gedonder met de belastingdienst deel 1

‘Belastingdienst erkent: toch sprake van etnisch profileren’

AD 10.05.2020 Ruim 11.000 mensen met een dubbele nationaliteit zijn door de Belastingdienst strenger gecontroleerd dan andere Nederlanders. De tweede nationaliteit was een officieel selectiecriterium om te bepalen of er een verhoogde kans was op fraude. De Belastingdienst bevestigt dit na onderzoek van RTL Nieuws en Trouw.

Het is voor het eerst dat wordt toegegeven dat tweede nationaliteit bij de fiscus een ‘indicator’ was en dat onderscheid is gemaakt tussen Nederlandse burgers. Tijdens de toeslagenaffaire was ophef ontstaan over welke persoonsgegevens de Belastingdienst en specifiek de afdeling Toeslagen gebruikt en wat daar precies mee werd gedaan.

Volgens de Belastingdienst is in 2012 een ‘risicomodule’ ingebouwd die werd gebruikt bij het vaststellen van de voorlopige aanslag. Een van de selectieregels die daarbij werden gebruikt, was tweede nationaliteit. Om welke nationaliteiten het ging, zegt de fiscus niet.

Kamerleden Pieter Omtzigt (CDA) en Renske Leijten (SP) willen opheldering.

‘Belastingdienst controleerde mensen met tweede nationaliteit extra streng’

NOS 11.05.2020 De Belastingdienst heeft tussen 2012 en 2015 een deel van de mensen met een tweede nationaliteit extra gecontroleerd bij de aangifte van de inkomstenbelasting. Dat heeft de Belastingdienst bevestigd na onderzoek van Trouw en RTL Nieuws.

Het hebben van een tweede nationaliteit was een van vijf criteria waarop de fiscus selecteerde voor een extra controle, schrijven RTL en Trouw. Volgens de Belastingdienst zijn met deze werkwijze 11.000 mensen met een dubbele nationaliteit strenger gecontroleerd dan andere burgers.

Vanaf 2014 wordt de tweede nationaliteit niet meer geregistreerd in de Basisregistratie Personen.

Kinderopvangtoeslag

Uit eerdere berichtgeving van Trouw en RTL over de misstanden bij de kinderopvangtoeslag bleek dat bij veel gezinnen die onterecht als fraudeur werden behandeld, sprake was van een tweede nationaliteit.

Dat deze mensen streng werden aangepakt heeft daar niet mee te maken, zegt de Belastingdienst. In deze gevallen werd alleen gekeken of ouders de Nederlandse nationaliteit hadden, omdat zij anders geen recht op de toeslag hebben.

De dienst zegt dat er na 2015 niet meer is geselecteerd op het hebben van een tweede nationaliteit, ook al waren die oude gegevens nog op te vragen.

Etnisch profileren

De Autoriteit Persoonsgegevens doet sinds vorig jaar onderzoek naar de Belastingdienst na klachten over etnisch profileren. Dat er bij de controles niet alleen op nationaliteit maar ook op ras of etnische afkomst is geselecteerd wordt door de Belastingdienst nog steeds ontkend.

Komende week geven de staatssecretarissen Vijlbrief en Van Huffelen opheldering in een brief aan de Tweede Kamer.

BEKIJK OOK;

Spoedwet voor herstel problemen bij kinderopvangtoeslag

RO 08.05.2020 Om ouders die in de problemen zijn gekomen door wat er mis ging bij de kinderopvangtoeslag te kunnen helpen, moet de wet worden aangepast. Het kabinet stuurt daarom, op voorstel van staatssecretaris Van Huffelen van Financiën, een spoedwetsvoorstel naar de Raad van State voor advies. De voorgestelde wet regelt een aantal zaken die nodig zijn om over te kunnen gaan tot herstel en tegemoetkoming van de ouders.

Deze wet maakt het mogelijk om ouders, die meer dan vijf jaar geleden geconfronteerd zijn met de hardheid van het systeem, het bedrag te laten ontvangen dat ze volgens de nieuwe jurisprudentie toen onterecht hebben moeten terugbetalen, de zogenoemde hardheidsregeling. Zonder deze aanpassing kan hen geen recht worden gedaan aldus staatssecretaris Van Huffelen. “Ik vind het daarom van groot belang om dit zo snel als mogelijk is te regelen.”

Overige aanpassingen

Daarnaast wordt voorgesteld om een hardheidsclausule in te laten gaan voor toekomstige situaties waarbij de uitvoering van wet- en regelgeving op het gebied van toeslagen tot niet voorziene en ongewenste gevolgen leidt. Zo wordt voorkomen dat wat in het verleden mis is gegaan in de toekomst nog een keer kan gebeuren.

Een ander punt is het instellen van een vangnetbepaling. Die is bedoeld voor getroffen ouders die in zeer schrijnende situaties zitten en waarbij de overige regelingen onvoldoende hulp bieden.

Aanleiding

Deze wijzigingen op de Algemene wet inkomensafhankelijke regelingen zijn op 13 maart 2020 aangekondigd in de reactie van het kabinet op het eindrapport van de Adviescommissie Uitvoering Toeslagen, ook wel de commissie Donner genoemd. Toen is aangekondigd dat voor het herstel over drie jaar verspreid 500 miljoen euro is gereserveerd.

Daarvan is 110 miljoen euro bestemd voor de uitvoering door de herstelorganisatie. Daar werken straks 600 mensen om getroffen ouders duidelijkheid te geven over hun situatie en te zorgen voor herstel dan wel een tegemoetkoming.  Potentieel komen daarvoor ruim 20.000 ouders in aanmerking.

De ministerraad heeft ermee ingestemd het wetsvoorstel voor advies aan de Raad van State te zenden. De tekst van het wetsvoorstel en van het advies van de Raad van State worden openbaar bij indiening bij de Tweede Kamer. Het streven is het wetsvoorstel in juli 2020 in werking te laten treden.

Zie ook;

Beleidsonderzoek Toeslagen aangeboden aan Tweede Kamer

RO 30.04.2020 De systematiek van toeslagen werkt niet goed voor een grote groep burgers. Dat is de conclusie die het kabinet trekt uit het IBO-Toeslagenrapport. Staatssecretaris Alexandra van Huffelen heeft het interdepartementale beleidsonderzoeksrapport vandaag aan de Tweede Kamer aangeboden.

Het toeslagenstelsel is bedoeld om mensen financieel te helpen, maar in de praktijk leidt het voor veel mensen tot terugvorderingen en nabetalingen. Daarmee zorgt het juist voor onzekerheid, ook omdat het stelsel vaak ondoorzichtig is.

Het kabinet is zich er van bewust dat eigenlijk het complete toeslagenstelsel vernieuwd moet worden. Het kabinet werkt daarom dit jaar de contouren van een nieuw stelsel uit. Omdat het nog een tijd kan duren voordat een nieuw stelsel er is, zijn er maatregelen op korte termijn nodig. Nieuwe schrijnende gevallen kunnen op die manier worden voorkomen.

Aanpassingen binnen huidige stelsel complex

Het IBO Toeslagen laat zien dat de problematiek rond terugvorderingen en nabetalingen inherent zijn aan de keuzes die aan het toeslagenstelsel ten grondslag liggen. Er zijn dan ook geen oplossingen binnen het huidige stelsel die alle problemen oplossen: iedere oplossing heeft een prijs. Dat geldt ook voor oplossingen buiten het stelsel.

Ook laat het IBO Toeslagen zien dat de toeslagen onlosmakelijk verbonden zijn met de achterliggende stelsels: wonen, zorg en kinderen. Omdat toeslagen voor een grote groep huishoudens een groot deel van het inkomen uitmaken en de toeslagen voor de meerderheid goed werken, gaat bij het aanpassen van het stelsel zorgvuldigheid voor snelheid.

Voor de korte termijn wordt een discretionaire bevoegdheid geïntroduceerd die een oplossing kan bieden in bepaalde schrijnende situaties. .

Maatregelen op korte termijn

Bij de toekenning van toeslagen is het kabinet van plan om meer in dienstverlening te investeren. Mensen worden beter geholpen en mogelijke probleemgevallen komen daardoor eerder in beeld.

Verder neemt het kabinet verschillende maatregelen met betrekking tot de zorgtoeslag, met als doel is dat er minder toeslagen worden teruggevorderd en mensen niet door hun toeslagen in de problemen komen.

Samenwerking

Bij de uitwerking van een nieuw stelsel wordt gekeken naar maatregelen die een veel breder terrein beslaan dan fiscaliteit of sociale zekerheid. Daarom gaan de staatssecretarissen van Financiën, de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, de minister voor Medische Zorg en Sport en de staatssecretaris van Sociale Zaken en Werkgelegenheid gezamenlijk aan de slag met de verkenning van een nieuw stelsel.

Achtergrond

Op 11 november 2019 werd deel 1 van het Interdepartementale Beleidsonderzoek (IBO) naar het stelsel van toeslagen al de Tweede Kamer verstuurd. Het IBO-Toeslagenrapport bundelt deelonderzoeken 1 en 2 en gaat gepaard met een kabinetsreactie op het complete rapport

Kabinetsinzet toeslagen

Aanbiedingsbrief Kabinetsinzet Toeslagen

Kamerstuk: Kamerbrief | 30-04-2020

Zie ook;

Afscheid nemen van die vermaledijde toeslagen blijkt zo makkelijk niet

AD 30.04.2020 Het toeslagenstelsel is veel te complex. Na alle ellende met de kinderopvangtoeslag wil Den Haag de boel op de schop gooien. Maar aan elk alternatief kleven weer nieuwe nadelen, waarschuwen ambtenaren in een advies.

Op het oog is het heel simpel. Als het kabinet van de problemen met de kinderopvangtoeslag af wil, kan het ervoor kiezen de opvang gratis te maken. Ouders worden dan nooit meer tot wanhoop gedreven door enorme terugvorderingen, omdat hun inkomen achteraf plots hoger uit blijkt uit te vallen.

Weg is opeens de noodzaak dat hele avonden worden besteed aan administratieve verplichtingen. Overbodig is de betaling van een eigen bijdrage. Maar aan gratis opvang zit wel een prijskaartje van 5,4 miljard euro, op te hoesten door alle belastingbetalers.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Eenvoud heeft kortom een prijs, is de boodschap van topambtenaren in een langverwacht rapport over de toekomst van het toeslagenstelsel. Zij onderstrepen de tekortkomingen van het huidige systeem, die door de recente toeslagenaffaire in al zijn ellendigheid aan de oppervlakte zijn gekomen: het systeem is veel te complex en stort mensen in onzekerheid en zadelt ze met schulden op.

Inkomensongelijkheid

Maar, en het is even geleden dat iemand in Den Haag dat hardop durfde te zeggen, de toeslagen zijn wel heel precies toegesneden om de mensen te ondersteunen die het echt nodig hebben. Voor de laagste inkomens tellen de zorg-, huur- en andere toeslagen op tot maar liefst een vijfde van wat zij te besteden hebben, schrijven de ambtenaren. En dat deze Nederlanders die bedragen meteen op hun rekening gestort krijgen en niet pas achteraf, zorgt ervoor dat het geld beschikbaar is wanneer het nodig is.

Zoals elk nadeel zijn voordeel heeft, heeft elk voordeel dus zijn nadeel.

Zo zou je kunnen overwegen om iedereen evenveel toeslag te geven, dus óók de mensen die nu zoveel verdienen dat ze niks krijgen. Ieder huishouden zou dan 1450 euro krijgen. Zo’n systeem is veel simpeler in de uitvoering, maar vergroot tegelijkertijd de inkomensongelijkheid.

Hetzelfde geldt voor het laten opgaan van het kindgebonden budget (nu nog een inkomensafhankelijke toeslag) in de kinderbijslag (die voor gelijke gezinnen even hoog is). Arme huishoudens gaan er dan op achteruit, rijke juist op vooruit.

Ei van Columbus

De huurtoeslag zou ook via de woningcorporaties uitgekeerd kunnen worden. Maar daarmee zijn lage inkomens die een huis in de particuliere sector huren niet geholpen. Ook de verhoging van het minimumloon is niet per se het ei van Columbus. Vooral vakbonden en progressieve partijen schermen met deze maatregel, vanuit de gedachte dat mensen die meer verdienen minder toeslagen nodig hebben.

Verhoog je het minimumloon met bijvoorbeeld 16 procent en laat je de uitkeringen meestijgen, dan kun je in één klap afscheid nemen van de zorgtoeslag, rekenen de ambtenaren voor. Maar door die maatregel krijgen alleenstaanden in de bijstand veel meer compensatie dan paren. En een zzp’er met een laag inkomen, die helemaal geen minimumloon verdient, levert alleen maar in. Hetzelfde geldt voor studenten.

Staatssecretaris Alexandra van Huffelen van Financiën. © ANP

Door deze kanttekeningen laat het kabinet zich echter niet ontmoedigen: ,,Ik denk dat er inderdaad een nieuw stelsel nodig is”, zegt D66-staatssecretaris van Financiën Alexandra van Huffelen inmiddels de Tweede Kamer na. Zij heeft van het parlement de opdracht gekregen om met ‘varianten’ te komen waarbij het toeslagenstelsel ‘verdwijnt’.

Wenkend perspectief

Dat zal zeker niet op korte termijn gebeuren. Van Huffelen heeft daarom een paar maatregelen aangekondigd waarmee zij het huidige stelsel in de resterende kabinetsperiode ‘menselijker’ wil maken. Zo wordt niet langer de gehele toeslag teruggevorderd als inkomens bijvoorbeeld afwijken. Ook moet de dienstverlening beter.

Tegelijkertijd wil zij nog voor de verkiezingen in maart volgend jaar met verdergaande voorstellen komen. Van Huffelen zegt een ‘wenkend perspectief’ te willen bieden, zodat in de formatieperiode knopen doorgehakt kunnen worden.

Zonder concreet te worden, lijkt Van Huffelen in elk geval met een alternatief voor de kinderopvangtoeslag te willen komen. ,,Het is interessant daarnaar te kijken, omdat het gaat om zulke grote bedragen en de problemen met terugvordering daar het grootste zijn.”

Kabinet wil af van kinderopvangtoeslag, variant met publiek geld onderzocht

NU 30.04.2020 Het kabinet wil de kinderopvangtoeslag op de schop nemen. Er wordt onderzocht of een publiek gefinancierde kinderopvang mogelijk is. Dat moet een einde brengen aan de problemen rondom de toeslagenaffaire waarbij mensen door de Belastingdienst onterecht als fraudeurs werden bestempeld.

Het kabinet “omarmt” de resultaten van een ambtelijk onderzoek naar een kinderopvang die met publiek geld is gefinancierd, schrijft staatssecretaris Alexandra van Huffelen (Toeslagen) donderdag in een brief aan de Tweede Kamer.

Nu betalen ouders de opvang zelf. Afhankelijk van het inkomen krijgen zij daarvoor een toeslag van de Belastingdienst. Het onderzoek gaat over het totale toeslagenstelsel; naast de kinderopvangtoeslag is er ook het kindgebonden budget, de huurtoeslag en de zorgtoeslag. Het kabinet wil het liefst naar het totaalplaatje kijken.

Toch heeft Van Huffelen speciale aandacht voor de kinderopvangtoeslag. “Het is interessant om naar de kinderopvang te kijken omdat het over grote bedragen per ouder gaat en omdat daardoor ook de problemen met terugvorderen en nabetalen het grootste zijn.”

De toeslagenaffaire is een van de lastigste dossiers bij de Belastingdienst. Duizenden ouders werden onterecht als fraudeurs bestempeld. In sommige gevallen moesten zij duizenden euro’s terugbetalen, waardoor gezinnen in grote financiële problemen kwamen. Van Huffelen heeft dit dossier begin dit jaar van Menno Snel overgenomen, nadat hij vanwege de vele problemen was afgetreden als staatssecretaris.

Kosten kinderopvang zo’n 5,4 miljard euro

De kosten om de kinderopvang met publiek geld te betalen lopen wel op. Uit een eerste grove schatting komt dat neer op zo’n 5,4 miljard euro per jaar. Van Huffelen noemt het kostenplaatje “een thema”.

Het onderzoek komt met drie suggesties om dit bedrag te betalen: het afschaffen van een belastingvoordeel voor ouders met jonge kinderen, een eigen bijdrage van de ouders of een algemene belastingverhoging.

Een voordeel van ‘gratis’ kinderopvang is, naast de vereenvoudiging, dat het voor ouders aantrekkelijker wordt om betaald werk te zoeken. Tegelijkertijd heeft de financiering met hogere belastingen ook een negatief effect op de werkgelegenheid. Het onderzoek geeft geen antwoord op wat uiteindelijk doorslaggevend is.

Het kabinet kijkt ook naar andere manieren om de kinderopvangtoeslag vorm te geven. Bijvoorbeeld door de toeslag direct aan de gastouders of opvanglocaties over te maken. Zo voorkom je terugvordering van eventueel te veel overgemaakte toeslag aan ouders, de kern van het probleem in de toeslagenaffaire.

Hoger minimumloon bij afschaffen zorgtoeslag

Uit het onderzoek blijkt verder wat al langer bekend is: hoe eenvoudiger het toeslagenstelsel wordt – bijvoorbeeld door ieder huishouden een vast bedrag te geven – hoe groter de inkomenseffecten.

Vooral huishoudens met lage inkomens gaan erop achteruit omdat de toeslagen een groot onderdeel van het inkomen zijn; ongeveer 20 procent. Die effecten zijn bij voorbaat al onacceptabel, schrijft Van Huffelen.

Het onderzoek komt met compensatiemogelijkheden. Neem bijvoorbeeld de zorgtoeslag. Daar maken ongeveer 4,7 miljoen huishoudens gebruik van. Van Huffelen gaat niet tornen aan die inkomensondersteuning, maar wil ook kijken naar alternatieven.

Bijvoorbeeld door een kleinere groep zorgtoeslag te geven en tegelijkertijd het minimumloon te verhogen. Daarmee stijgen ook de sociale uitkeringen (Wajong, AOW en bijstand). Als je de zorgtoeslag helemaal wilt afschaffen, moet het minimumloon met 16 procent omhoog.

De huurtoeslag vervangen blijkt niet eenvoudig. Van Huffelen wil daarom “met een bredere blik” kijken naar hoe de overheid het beste kan zorgen voor betaalbaar wonen. Daarbij wordt rekening gehouden met het inkomen, de huurtoeslag, de hypotheekrenteaftrek en de verhuurdersheffing voor woningcorporaties. Kortom, hier moet nog veel worden uitgewerkt.

Maatregelen vooral op bordje van volgend kabinet

Dat betekent dat een groot deel van eventuele aanpassingen van het toeslagenstelsel op het bordje van een volgend kabinet komt te liggen. De eerstvolgende Tweede Kamerverkiezingen staan gepland voor maart 2021.

“Het doel is niet om een toeslagenstelsel te hebben”, antwoordde Van Huffelen op de vraag of er over tien jaar nog een toeslagenstelsel is. Dit onderzoek moet volgens haar vooral worden gezien als een stap naar een eenvoudiger stelsel.

Lees meer over: Politiek  Toeslagen  Economie

Kabinet denkt aan publiek gefinancierde kinderopvang

AD 30.04.2020 Het kabinet onderzoekt of de kinderopvang een publiek gefinancierde basisvoorziening kan worden. Het huidige stelsel met een inkomensafhankelijke kinderopvangtoeslag is te complex en brengt veel ouders in problemen. Dat meldt staatssecretaris Alexandra van Huffelen (Toeslagen) aan de Tweede Kamer.

Ouders betalen de kinderopvang nu zelf en krijgen een deel van de kosten terug van de overheid. Die toeslag is een voorschot, pas achteraf wordt bepaald op hoeveel geld zij daadwerkelijk recht hadden. Omdat omstandigheden gedurende het jaar kunnen wijzigen, leidt dat tot veel terugvorderingen en nabetalingen. In vier op de vijf gevallen moet de toeslag achteraf worden bijgesteld.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Dat treft volgens Van Huffelen vooral arme gezinnen. Zij krijgen op basis van hun inkomen de hoogste bedragen uitgekeerd, en hebben veelal geen financiële buffers om schommelingen te kunnen opvangen. Ambtenaren die de problemen met de toeslagen in kaart hebben gebracht, stellen vast dat die eigenlijk niet kunnen worden opgelost binnen het bestaande stelsel. De staatssecretaris onderschrijft die conclusie.

Nieuwe aanpak

Van Huffelen wil daarom nog deze kabinetsperiode met een voorstel komen voor een nieuwe aanpak. Daarbij wordt nadrukkelijk gedacht aan een door de overheid betaalde kinderopvang. Zonder eigen bijdrage door ouders kost dat op grond van de huidige vraag al ruim 5 miljard euro. Maar de verwachting is dat in zo’n stelsel meer ouders gebruik zullen gaan maken van kinderopvang.

Volgend jaar al komen er aanpassingen binnen het huidige stelsel om de scherpe kantjes eraf te halen. Door de invoering van een invorderingsdrempel worden kleine vergissingen of afwijkingen niet meer direct afgestraft. Ook komt er een mogelijkheid om in schrijnende gevallen van de regels af te wijken.

Ook over de toekomst van andere inkomensafhankelijk toeslagen, zoals die voor de huur en de zorgpremie, wordt nagedacht. Een verhoging van het minimumloon is een van de denkrichtingen. Daardoor zouden toeslagen deels overbodig kunnen worden. Ook aanpassingen in het belastingstelsel kunnen een rol spelen.

Foto ter illustratie. © ANP XTRA

Kinderopvang op de schop

Telegraaf 30.04.2020  Om nieuwe drama’s met de kinderopvangtoeslag te voorkomen, gaat het kabinet onderzoeken hoe crèches en gastouders direct met publiek geld betaald kunnen worden in plaats van via wisselende vergoedingen aan ouders. Daarnaast gaat het kabinet nog eens kauwen op een hoger minimumloon.

Dat zijn de uitkomsten van het grote ambtelijke onderzoek naar het toeslagenstelsel dat donderdag naar buiten is gekomen. De hele Tweede Kamer heeft uitgesproken van dat stelsel af te willen, nadat staatssecretaris Snel (Financiën) afgelopen najaar opstapte vanwege de affaire rond de kinderopvangtoeslag.

Die toelage is het grootste probleem, omdat het vaak om grote bedragen gaat. En dus kunnen eventuele terugvorderingen er ook hard in hakken bij ouders. Het kabinet gaat daarom kijken of de opvang ook publiek gefinancierd kan worden. In plaats van aan de ouders via toeslagen, zou de overheid het geld dan rechtstreeks aan de opvangorganisaties overmaken. Zonder een eigen bijdrage van ouders zou dat wel een kostenplaatje van ruim 5 miljard euro opleveren.

Minimumloon omhoog

De ambtenaren hebben nog een hele reeks andere opties op tafel gelegd voor het kabinet. Als de toeslagen verdwijnen, zou er bijvoorbeeld meer ruimte komen om de minimumlonen te verhogen. Daarmee zou het inkomenseffect van de geschrapte toeslagen voor een deel teniet worden gedaan.

Op de korte termijn gaat het in elk geval niet lukken om het toeslagenstelsel helemaal in de ban te doen. Het kabinet gaat wel snel een drempel invoeren voor kleine terug- en nabetalingen om het aantal vorderingen terug te dringen. Ook zal de Belastingdienst niet langer met terugwerkende kracht het inkomen van een partner meerekenen voor de hoogte van de toeslag, als mensen pas gedurende het jaar elkaars partner zijn geworden.

BEKIJK OOK:

Waar blijft de economie in de coronacrisis?

Bureaucratie

De ambtenaren hebben in hun onderzoek gekeken naar varianten om de toeslagen te laten verdwijnen, maar zien ook bij die varianten haken en ogen. Bij het afschaffen en iedereen een vast zelfde bedrag geven, treden er grote inkomenseffecten op, waarbij vooral de kleinverdieners er hard op achteruitgaan. Ook de oplossingen om de toelages op een bult te gooien in een ’huishoudentoeslag’ of de toeslagen in het belastingstelsel te integreren, maken het niet per se eenvoudiger of nemen het probleem van de terugvorderingen niet weg.

BEKIJK OOK:

Tweede Kamer wil meer duidelijkheid van Slob over heropenen scholen

BEKIJK OOK:

Ouders krijgen straks 9 weken ouderschapsverlof deels doorbetaald

BEKIJK OOK:

Durf jij opa en oma weer op te laten passen?

BEKIJK MEER VAN; familie overheid overheidsbeleid Den Haag Tweede Kamer der Staten-Generaal

Na jarenlange problemen wil kabinet af van kinderopvangtoeslag

MSN 30.04.2020 Het kabinet kijkt of de kinderopvang rechtstreeks kan worden gefinancierd. Op dit moment krijgen ouders nog een maandelijkse toeslag op hun rekening voor de opvang van hun kind. Dat schrijft staatssecretaris Van Huffelen aan de Tweede Kamer. Het huidige systeem waarbij ouders kinderopvangtoeslag ontvangen, zorgde de afgelopen jaren voor veel problemen.

De hoogte van de kinderopvangtoeslag is inkomensafhankelijk en wordt als voorschot gegeven. Dit leidde tot forse naheffingen, die ouders vaak in de financiële problemen brachten.

Nog deze kabinetsperiode komt de staatssecretaris met een concreet plan over de toekomst van de kinderopvang. Een optie is om de opvang rechtstreeks te financieren in plaats van het huidige systeem met toeslagen.

Lees ook:

Tik op vingers Belastingdienst: stel krijgt alsnog kinderopvangtoeslag uit 2014 terug

Drempel voor kleine invorderingen

Ook is het huidige systeem te rigide. Bij de kleinste fout worden in één keer alle toeslagen over een heel jaar teruggevorderd. Om dat te veranderen past het kabinet op korte termijn de wet al aan. Dat moet de Belastingdienst meer ruimte geven om maatwerk te leveren, en te voorkomen dat mensen door een kleine fout in enorme problemen komen.

Verder komt er een drempel voor kleine invorderingen. Dat moet er voor zorgen dat minder burgers in de problemen raken, schrijft staatssecretaris Van Huffelen aan de Tweede Kamer.

Hele stelsel op de schop

Voor de korte termijn wordt een discretionaire bevoegdheid geïntroduceerd die een oplossing kan bieden in schrijnende situaties. Dat kan ervoor zorgen dat de staatssecretaris kan ingrijpen in individuele gevallen als mensen onrecht wordt aangedaan.

Het kabinet wil het hele toeslagenstelsel, waar ook de huur- en de zorgtoeslag onder vallen, op de schop nemen. Het stelsel dat is bedoelt om mensen financieel te helpen, zorgt in de praktijk juist voor veel ellende met terugvorderingen en nabetalingen.

Lees ook:

Kinderopvangtoeslag en minimumloon omhoog, dit verandert er in 2020

Toeslagenaffaire

De toeslagenaffaire slaat op de Belastingdienst die duizenden ouders jarenlang te onterecht beschuldigde van fraude met kinderopvangtoeslag. De dienst vorderde vervolgens duizenden euro’s per gezin terug waardoor zij in grote financiële problemen kwamen. De affaire kwam aan het licht door publicaties van RTL Nieuws en Trouw. Lees hier alles over de affaire.

Bekijk deze video op RTL XL

RTL Nieuws; Kinderopvangtoeslag  Kinderopvang  Toeslagenaffaire Belastingdienst

mei 1, 2020 Posted by | 2e kamer, aangifte, aanslag, Belastingdienst, commissie donner, commissie-Donner, fraude, kinderopvangtoeslagaffaire, menno snel, Menno Snel D66, politiek, Staatssecretaris Menno Snel, Staatssecretaris Menno Snel D66, staatssecretaris Van Huffelen, toeslagen, toeslagenaffaire | , , , , , , , , , , | 1 reactie

Verhoogde dreiging door aanslagen en extremisme – deel 18

Telegraaf 30.04.2020

Dreigingsniveau op 3 van de 5

Een deel van de Nederlandse jihadistische beweging heeft nog steeds de intentie om een terroristische aanslag te plegen. Dat leidt soms zelfs tot concrete plannen. Uit rechts-extremistische hoek komt de mogelijke dreiging van eenlingen.

AD 26.06.2020

Telegraaf 13.05.2020

AD 08.05.2020

Telegraaf 08.05.2020

Een terroristische aanslag in Nederland is dus nog steeds voorstelbaar. Daarom blijft het dreigingsniveau op 3 van de 5 staan. Wel is een grootschalige aanslag door de coronacrisis op dit moment minder waarschijnlijk. Dat blijkt uit het 52ste Dreigingsbeeld van de NCTV.

Opleving van rechts-extremisme

De geheime dienst AIVD ziet een opleving van rechts-extremisme wereldwijd. In zijn jaarverslag over 2019 staat dat rechts-extremisten elkaar vinden op websites en van daaruit uitgenodigd worden voor besloten groepen. Dat kan leiden tot radicalisering en geweld.

De AIVD noemt in deze context de Nederlandse “alt-rechtsbeweging” Erkenbrand ‘een voorbeeld van een organisatie die met democratische middelen ondemocratische doelstellingen nastreeft’. ,,Deze Nederlandse alt-rechtsbeweging volgens de inlichtingendienst “als uiteindelijk doel om een autoritair politiek bestel te realiseren dat alleen de grondrechten van de witte burger (man) waarborgt”.

De politie en Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) hadden 2,5 jaar lang een informant in de extreemrechtse partij Nederlandse Volks-Unie (NVU), schrijft NRC dinsdagavond 07.07.2020. De krant sprak met Richard Prein, tot eind vorig jaar een naaste medewerker van NVU-leider Constant Kusters.

Hij werkte van juni 2017 tot eind 2019 als informant. Hij was ‘kringleider’ van de provinciale afdeling van de partij in Noord-Brabant. In 2018 verkozen leden van de NVU hem tot ‘Activist van het jaar’. Terwijl hij extremistische activiteiten organiseerde, hielden de politie en de AIVD toezicht.

Prein gaf de politie en de AIVD onder meer inzicht in de verhouding tussen extreemrechts en Forum voor Democratie en vertelde over dreigende confrontaties tussen linkse en rechtse activisten. Ook infiltreerde hij bij de neonazistische partij Racial Volunteer Force (RVF).

Deze nieuwssite schreef recent nog over een groep Nederlanders die actief waren op het neo-nazistische webforum Iron March. Op dat forum waren ook Amerikaanse rechts-extremisten aanwezig die later zijn aangeklaagd voor meerdere racistische moorden. Vandaag kwam ook een inwoner van Den Haag voor de rechter die gezegd zou hebben ‘te hebben gesmuld van de aanslag in Christchurch’ en ook een moskee zou hebben willen aanvallen.

Terrorist Cornelis R.

Een 58-jarige beveiliger van de Haagse vervoerder HTM is woensdag 13.05.2020 door de rechtbank veroordeeld tot twee jaar cel, waarvan acht maanden voorwaardelijk. Hij krijgt de straf voor het dreigen met een terroristisch misdrijf en verboden wapenbezit.

Tegen de man was door het Openbaar Ministerie (OM) drie jaar onvoorwaardelijk geëist. De straf valt lager uit omdat de rechter van mening is dat de man niet klaar was om zijn plannen tot uitvoer te brengen.

De man vertelde op 30 september 2019 dat hij had “zitten smullen” van de beelden van de aanslagen eerder dat jaar op twee moskeeën in de Nieuw-Zeelandse stad Christchurch waarbij in totaal 51 doden vielen.

AD 11.07.2020

Syrische asielzoeker vrijgesproken van deelname aan jihadgroep

De Syrische asielzoeker Maher A. is door het gerechtshof in Den Haag 10.07.2020 vrijgesproken van deelname aan een terroristische organisatie. De rechtbank had hem daar eerder nog tot vier jaar cel voor veroordeeld. Volgens justitie maakte A. in Syrië, voordat hij naar Nederland kwam, onderdeel uit van de jihadgroep Jabhat al Nusra. Het Hof stelt nu dat daar geen bewijs voor is.

Maher A. (nu 26) en zijn neef Qusai A. (29) kwamen in 2015, op het hoogtepunt van de vluchtelingencrisis, als asielzoekers vanuit Syrië  naar Nederland en kregen een verblijfsvergunning en woonruimte.

De twee werden eind november 2017 opgepakt in hun respectievelijk woonplaatsen Bergen op Zoom en Arnhem. Justitie startte een onderzoek na een tip van inlichtingendienst AIVD: de twee zouden in Syrië sympathie hebben getoond voor Jabhat al Nusra, een jihadistische groepering die toen gold als het lokale filiaal van terreurgroep Al Qaeda.

Student in Damascus

De rechtbank in Rotterdam veroordeelde de twee neven eind 2018 tot vier en negen jaar cel voor het lidmaatschap van een terroristische organisatie en omdat ze, toen ze in Nederland waren, nog een derde Syrische vriend naar Nederland gesmokkeld zouden hebben. Het gerechtshof zetten vrijdag een streep door de veroordeling van Maher (vier jaar): er is geen bewijs dat hij bij Jabhat al Nusra zat. Volgens zijn advocaat Frederieke Dölle was de Syriër in een deel van de periode helemaal niet in het strijdgebied aanwezig ‘maar als student in Damascus.’

Maher, die al een fors deel van de straf van vier jaar heeft uitgezeten, komt binnenkort vrij. Er loopt nog een procedure over zijn verblijfsvergunning. Bij een veroordeling voor terrorisme wordt die doorgaans ingetrokken, de vrijspraak kan dat veranderen.

De zaak van zijn neef Qusai, die negen jaar cel kreeg, werd gisteren 09.07.2020 aangehouden.

De twee neven waren de eerste Syrische asielzoekers die in Nederland werden veroordeeld omdat ze in de periode voor hun vlucht lid zouden zijn geweest van een jihadistische, terroristische organisatie. Inmiddels zijn er al zeker zeven zaken voor de rechter geweest.

Safiyya Amira Shaikh wilde veel slachtoffers maken met een aanslag op de kathedraal

Levenslang voor Britse IS-aanhanger die aanslag wilde plegen in Londense kathedraal. Een Britse aanhanger van terreurbeweging IS is op 03.07.2020 tot levenslang veroordeeld omdat ze zichzelf wilde opblazen in de bekende St Paul’s Cathedral in Londen.

In de Telegram-groep GreenB1rds, waarvan Shaikh vermoedelijk één van de beheerders was, werden ook Nederlandse doelwitten bedreigd. Zo ging er vorig jaar zomer een gefotoshopte afbeelding rond waarin de St Vituskerk in Hilversum in vlammen opging. ‘We zijn gekomen om jullie af te slachten’, stond erbij.

De 37-jarige vrouw, Safiyya Amira Shaikh, bekeerde zich in 2007 tot de islam en ontwikkelde geleidelijk extreme opvattingen. De politie kon haar in oktober arresteren nadat ze met undercoveragenten, die zich voordeden als moslimextremisten, haar plan had besproken.

Syrische terreurverdachte opgepakt in Fries azc

In het asielzoekerscentrum Balk in Friesland is een 24-jarige terreurverdachte uit Syrië aangehouden. De man zou in 2015 en 2016 lid zijn geweest van de terroristische organisatie Ahrar Al-Sham. Hij blijft de komende twee weken vastzitten, zo heeft de rechter-commissaris vandaag bepaald.

Volgens het Openbaar Ministerie zijn op de kamer van de verdachte in het azc in het Friese Balk verschillende gegevensdragers in beslag genomen.

Binnenhof

‘Terrorist’ op het Binnenhof wilde doodgeschoten worden

Het Openbaar Ministerie (OM) in Den Haag stelt dat de 39-jarige man uit Sneek die in februari 2019 met twee grote keukenmessen over het Binnenhof in Den Haag liep met de intentie om politici dood te steken, ontoerekeningsvatbaar is. De man verkeerde die week in een psychose, verklaart het OM dinsdag.

De 39-jarige Ramon A. uit Sneek, die ervan wordt verdacht dat hij op 8 februari 2019 een terroristische aanslag wilde plegen op het Binnenhof, wilde tijdens zijn daad worden doodgeschoten door de politie. Dat verklaarde de verdachte dinsdag in de rechtbank in Den Haag.

De man denkt dat hij waarschijnlijk een psychose had of paranoïde was toen hij de trein naar Den Haag nam om een zelfmoordaanslag te plegen. ‘Ik was van plan het Binnenhof te bestormen met twee messen. Mijn doel was te worden neergeschoten door de politie’, vertelde de verdachte. ‘Ik was in een waan.’

De zaak ging verder op 8 juli 2020, dan vindt de inhoudelijke behandeling plaats.

Twee neonazi’s vast na aanslag op woning activiste in Duitsland

De Duitse politie heeft twee mannen aangehouden die ervan verdacht worden een aanslag te hebben gepleegd op de woning van een 41-jarige vrouw in de buurt van Göttingen (Nedersaksen). Het gaat om rechtsextremisten van 23 en 26 jaar oud. Laatstgenoemde raakte zwaargewond doordat het explosief dat hij in de woning wilde gooien vroegtijdig ontplofte.

Duitser opgepakt voor beramen van aanslag op moslims

De Duitse justitie verdenkt een 21-jarige man uit Hildesheim van het dreigen met een aanslag waarbij doden zouden vallen. In een chatbericht op internet verwees hij naar de rechts-extremistische dader van de aanslag in Christchurch in Nieuw-Zeeland. Dat meldt het Openbaar Ministerie.

Hij was volgens het OM van plan moslims te doden. In zijn woning zijn wapens gevonden. Ook vond de politie databestanden met rechts-radicale inhoud. Uit de verklaringen die de man tot nu toe heeft afgelegd, blijkt dat hij al langere tijd met het plan rondliep om een aanslag te plegen. Daarmee wilde hij internationale media-aandacht krijgen.

© Foto Youtube Screenshot van de Saoedische prediker Ahmad al-Hazimi, aan wie de extreme afsplitsing van terreurbeweging IS zijn naam ontleent.

Dreiging door afsplitsing IS

Een extreme afsplitsing van terreurbeweging IS wint terrein in Nederland. De zogeheten ‘Hazimi-beweging’ geldt als nog extremer dan IS en telt naar schatting bijna honderd aanhangers in Nederland. Zij worden echter veelal over het hoofd gezien door lokale overheden, stelt onderzoeksbureau NTA.

In een rapport waarschuwt NTA, een bureau dat de veiligheidsketen adviseert en als deskundige optreedt in terrorisme-rechtszaken, voor de dreiging vanuit de Hazimi-beweging. Het gaat om een publieksversie van een rapport dat eerder besloten is gedeeld met anti-terrorismediensten.

Nu IS geen eigen staat meer heeft, heeft een deel van de jihadisten IS ingeruild voor de minstens zo gewelddadige afsplitsing, stelt het rapport. De groepering ontleent haar naam aan de Saoedische prediker Ahmad al-Hazimi. Zijn voornaamste boodschap is dat een ieder die afwijkt van de radicaal-islamitische leer, een afvallige is en daarom gedood mag worden.

Wie weigert zo’n persoon tot afvallige te bestempelen, wordt hiermee in de ogen van Hazimi zelf óók afvallige. Dit principe werd vanaf 2015 omarmd door een deel van IS, maar ging de leiding van de terreurorganisatie een stap te ver. Het veroorzaakte een ideologisch conflict, waarna IS veel Hazimi’s doodde of vastzette wegens ‘extremisme’.

Dit lot zou ook acht Nederlandse IS’ers hebben getroffen, die in 2016 in Syrië zijn geëxecuteerd door IS. Dat deze executies hebben plaatsgevonden werd al eerder gemeld, maar de reden waarom is nooit helemaal opgehelderd. NTA zegt nu aanwijzingen te hebben dat de Nederlanders zijn gedood vanwege hun pro-Hazimi standpunten.

De Hazimi-tak profiteert van de ineenstorting van IS. De beweging biedt volgens NTA voormalig IS-strijders een verklaring voor de ondergang van hun kalifaat: omdat IS zich niet meer hield aan de strikte leer, is hun de goddelijke overwinning ontnomen.

Een Marokkaanse-Nederlander geldt als een kopstuk in de internationale Hazimi-beweging. Het gaat om een man die zichzelf ‘Abu Asim’ noemt en in Nederland op vrije voeten is na een eerdere politie-inval. De man beheert diverse pro-Hazimi kanalen op Facebook en de besloten app Telegram. „Hij toont zich in zijn online activiteiten welbespraakt en theologisch onderlegd”, noteren de onderzoekers over hem.

De Hazimi-ideologie is volgens NTA een blinde vlek bij Nederlandse overheidsinstanties die zich op lokaal niveau bezighouden met de re-integratie van voormalig jihadisten in de samenleving. Instanties als het gevangeniswezen, gemeenten, kinderbescherming en hulpverleningsorganisaties begeleiden voormalig jihadisten hierbij.

Als een oud-strijder afstand neemt van IS, zien deze instanties dit als teken dat van hem of haar een minder grote dreiging uitgaat. Maar volgens NTA hoeft dit helemaal geen positieve ontwikkeling te zijn, omdat IS dikwijls wordt ingeruild voor de nog radicalere Hazimi-tak. „De uitspraak ‘ik neem afstand van ISIS’ kan een zeer extreme betekenis hebben, hoewel dit in eerste instantie goed nieuws lijkt”, aldus het rapport.

Omdat het de instanties aan kennis ontbreekt over de Hazimi-ideologie, zijn van heel wat terugkeerders verkeerde risico-inschattingen gemaakt, stelt NTA in een toelichting op het rapport. Met als gevolg dat deze terugkeerders minder scherp in de gaten worden gehouden en hulpverlening de boventoon gaat voeren in hun traject.

De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) heeft de Hazimi-beweging wel in het vizier. In 2017 schatte de NCTV het aantal Nederlandse Hazimi’s op „enkele tientallen”. Volgens NTA is dit aantal inmiddels gegroeid naar tegen de honderd.

Terreurcel Irakees Hardi N.

Terreurverdachte Wail el A. (22) wist volgens zijn advocaat al dat zijn wapen onklaar was gemaakt toen hij tijdens de arrestatie van de Arnhemse terreurgroep in Weert het wapen richtte op het arrestatieteam. Hij had geen opzet de politie te doden, betoogde de raadsvrouw dinsdag 23.06.2020  in de extra beveiligde rechtbank in Rotterdam.

Volgens het Openbaar Ministerie heeft El A. geprobeerd politieagenten te vermoorden bij zijn aanhouding in Weert. Daarom is tegen hem twintig jaar gevangenisstraf geëist, twee jaar meer dan tegen hoofdverdachte Hardi N. die wordt verdacht van het leiden van de terreurcel.

Justitie eist celstraffen tot twintig jaar tegen de zes Arnhemse terreurverdachten die worden verdacht van het voorbereiden van een aanslag op een festival in Nederland.

Telegraaf 20.06.2020

De officier van justitie formuleerde vanmiddag de strafeisen aan het slot van een 5,5 uur durend requisitoir in de extra beveiligde rechtbank in Rotterdam. Verdachte Wail el A. kreeg de hoogste straf van twintig jaar te horen. Dat komt omdat hij ook wordt verdacht van poging tot moord.

AD 20.06.2020

Hij richtte een (onklaar gemaakt) wapen op de politie tijdens de arrestatie in september 2018 bij een vakantiepark in Weert. Tegen hoofdverdachte Hardi N. is achttien jaar geëist. Zijn compagnon Nadeem S., net zoals Hardi N. als eens eerder veroordeeld voor een jihadistisch misdrijf, kreeg een eis van vijftien jaar te horen. De IS-sympathisant keurt de Nederlandse democratie af en ziet moslims die dat niet doen als afvalligen.

Telegraaf 13.06.2020

‘Gay Pride was doel van aanslag met bomvesten en kalasjnikovs’

Een aanslag plegen in Nederland? Nee, zeggen de verdachten in het grote terrorismeproces tegen zes Arnhemmers, we waren alleen op zoek naar wapens of wilden uitreizen naar Syrië. Justitie stelt dat ze wel degelijk bezig waren met het plannen van een grote aanslag. Ze hadden onder meer de Gay Pride in Amsterdam in het vizier.

Het Openbaar Ministerie stelde bij de aanhouding van de zes mannen, op 27 september 2018, ‘een grote aanslag in Nederland te hebben voorkomen’. ,,Het plan was vermoedelijk om met bomvesten en kalasjnikov (AK47’s) een aanslag te plegen op een evenement en op een andere plaats een autobom tot ontploffing te brengen’’, aldus justitie.

Telegraaf 18.06.2020

Tweets door ‎@cyrilrosman

Harde clash in rechtszaal terreurzaak: ‘Complotgekkie? Dat is niet ver naast de waarheid’

Vrijdag 12.06.2020 ging het proces tegen zes mannen verder die verdacht worden van het voorbereiden van een terroristische aanslag in Nederland. Plannen die voorkomen konden worden dankzij de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD). Of werden de mannen juist door hen uitgelokt?

De beelden die eind september 2018 naar buiten komen zijn spectaculair. leden van de landelijke eenheid lopen in Weert met getrokken wapens op een wit busje af waar vier van de verdachten inzitten. Tegelijkertijd valt er in Arnhem een arrestatieteam binnen.

De eerste zittingsdag 10.06.2020 van de Arnhemse terreurzaak is afgebroken vanwege technische problemen met de geluidsinstallatie in de extra beveiligde rechtbank in Rotterdam. Het omvangrijke proces gaat vrijdag verder.

Het is één van de grootste en spectaculairste Nederlandse terreurprocessen van deze eeuw: de zaak tegen de zes mannen die volgens justitie in 2018 met bomvesten en kalasjnikovs een grote aanslag wilden plegen in Nederland. Het leidde tijdens de eerste inhoudelijke zitting vanmorgen direct tussen een harde confrontatie tussen het Openbaar Ministerie en de advocaat van hoofdverdachte Hardi N. over een zoekgeraakte telefoon.

Al snel blijkt dat de groep in de val is ingelopen door een ingenieus opgezette undercoveractie van de politie. Twee politie-infiltranten leggen in april 2018 contact met Hardi N. Dat doen ze nadat de politie een tip krijgt van inlichtingendienst AIVD dat Hardi op zoek is naar wapens voor een aanslag.

De undercoveragenten doen zich voor als tussenpersoon en wapenleverancier. Uiteindelijk komen vier mannen, waaronder Hardi, en de twee agenten samen in een bungalow op een vakantiepark in Weert. Daar krijgen de vier kalasjnikovs en bomvesten overhandigd, waar ze direct mee trainen. Wat ze niet weten is dat het huisje vol hangt met camera’s en afluisterapparatuur en dat de wapens onklaar zijn gemaakt. Als de groep het vakantiepark verlaat, worden ze opgepakt.

Wat gedurende de voorafgaande zittingen onduidelijk is gebleven is welke rol geheime dienst AIVD speelde in de jaren voordat ze aan de politie doorgaf dat Hardi N. op zoek ging naar wapens. De jihadist werd waarschijnlijk al sinds zijn vrijlating in de gaten gehouden door de dienst. Ook had hij online contact met ene Abu Hajar, vermoedelijk een undercoveragent van de AIVD. Hardi N. beschuldigt die geheim agent van uitlokking. ,,Hij heeft het zaadje in mijn hart gepland.”

Lees de tweets van verslaggever Cyril Rosman uit de rechtbank terug; Tweets door ‎@cyrilrosman

‘Spil in opgerolde terreurgroep ronselde jongeren bij jeugdinstellingen’

Wie was Abu Abdoellah al-Faransi? Een internationale jihadist, of een Nederlandse geheim agent die online undercover ging? Het is een cruciale vraag in het grote terrorismeproces rond zes aanslagverdachten dat woensdag 10.06.2020 begint. En raakte de politie inderdaad de telefoon van de hoofdverdachte kwijt?

Telegraaf 10.06.2020

Het is 25 april 2018 als er een e-mail in de inbox van Hardi N. uit Arnhem plopt. ,,Moge Allah je belonen en jij je standvastig tonen. We werken aan je verzoeken. Ik zal snel bericht krijgen over de kaarsen op de cake voor je feestje. Maak een nieuw mailadres aan voor deze gelegenheid. Moge Allah ons kracht geven.”

Hardi N, die twee jaar geleden bij een grote actie werd opgepakt omdat hij samen met anderen een grote aanslag op een evenement in Nederland zou hebben willen plegen, werkte vlak voor zijn arrestatie in Nederlandse jeugdinstellingen met kwetsbare jongeren. Dat meldt RTL Nieuws.

Volgens RTL deed de politie uitgebreid onderzoek naar hem. In de zomer van 2018 begeleidde hij via een uitzendbureau kwetsbare kinderen in de jeugdzorg. Twee medewerkers zouden tegen de politie hebben verklaard dat hij tijdens zijn werk heeft geprobeerd mensen te bekeren tot de islam.

Verijdelde aanslag

In 2016 kreeg Hardi N. anderhalf jaar gevangenisstraf voor het voorbereiden van terroristische misdrijven. Die straf werd in 2017 in hoger beroep omgezet in drie maanden en bijna twee jaar voorwaardelijk, met een proeftijd van drie jaar. Toen hij in september 2018 werd opgepakt voor het plannen van een aanslag op een groot evenement was die proefperiode nog niet voorbij.

BEKIJK OOK;

Ex-techniekstudent Abdulkadir Ü naar Syrië gereisd om zich aan te sluiten bij Al-Qaeda

Justitie heeft tegen een 26-jarige Vlaardinger zeven jaar celstraf geëist omdat hij een aanslag voorbereidde met drones of raketten.

Volgens het OM is de ex-techniekstudent Abdulkadir Ü naar Syrië gereisd om zich aan te sluiten bij Al-Qaeda. Terug in Nederland zocht hij naar informatie om de strijd hier voort te zetten.

Hij wilde drones bouwen en anti-vliegtuigraketten. Hij was zeer geïnteresseerd in gifgas, ontstekers en het uitschakelen van vliegtuigen en had een handleiding ‘How to build your own bazooka’. Ook stelde hij op internet veel over dat hij verlangde naar een martelaarsdood.

AD 05.06.2020

Taakstraf voor Brabander die met Koerden optrok tegen terreurgroep IS

Voor het eerst is een Nederlander bestraft die met de Koerden optrok tégen terreurgroep IS. Brabander Devin P. werd vandaag door de rechtbank van Rotterdam veroordeeld tot een taakstraf van 240 uur en zes maanden voorwaardelijke celstraf.

AD 19.06.2020

Dat is beduidend lager dan de eis van het Openbaar Ministerie.

De Brabander reisde vlak voor kerst 2016 af naar het Koerdische deel van Syrië en sloot zich daar aan bij de YPG, een Koerdische militie die voorop ging in de strijd tegen IS. Die terroristische organisatie had toen nog een groot grondgebied in Syrië en Irak in handen.

Devin kon het niet langer aanzien: de gruwelen die IS aanrichtte in Syrië en Irak. De moorden, de vrouwen die als seksslavinnen werden gehouden. ,,Ik wilde er burgers gaan helpen’’, zei hij twee weken geleden in de Rotterdamse rechtbank. Devin heeft zelf één ouder van Koerdische afkomst.

De Brabander vertelde eerder aan deze site dat hij zich, na een militaire training, aansloot bij een medische eenheid. De Brabander was verantwoordelijk voor de ordehandhaving rond die eenheid. Hij zegt wel wapens (als een AK-47) te hebben gedragen, maar niet te hebben gevochten.

Hij heeft zelf meerdere foto’s waarop hij met wapens poseert op Facebook gezet. ,,Ik was er om mensen te helpen. Ik ben een Brabantse Koerd en ben trots op wat ik heb gedaan.” Na een half jaar keerde hij weer terug naar Nederland. Pas in januari 2018 2020 werd hij door de politie aangehouden en twee dagen vastgehouden.

Wapens op facebook

,,Ik droeg een wapen, er zijn zat foto’s waarop dat te zien is. Die heb ik zelf ook op Facebook gezet. Maar dat was voor zelfverdediging, voor als IS de medische eenheid zou aanvallen. Ik was bij de unit in de periode dat er werd gevochten om de Tabqa-dam, uiteindelijk hebben de Koerden die op IS heroverd. Maar ik heb mijn geweer niet nodig gehad om te vechten, wel ben ik door scherpschutters beschoten.

Sjoerd

Op het tafeltje naast de bank waarop Devin al twee uur zit te vertellen, staat een foto van een lachende, saluerende man in uniform. Het is de Nederlander Sjoerd H.. Ook hij meldde zich aan bij de YPG, maar Sjoerd kwam begin dit jaar om bij, naar verluidt, een IS-aanslag met een autobom. ,,Met zijn dood heb ik het nog moeilijk.

Andere Nederlanders bij de Koerden

 De bekendste Nederlandse YPG-‘strijder’ is de Fries Jitse Akse. Hij vertelde sluipschutter te zijn geweest en meerdere IS-strijders te hebben doodgeschoten. Het OM seponeerde de zaak tegen hem omdat er geen bewijs te vinden was voor zijn beweringen.

In 2014 werd bekend dat drie leden van motorclub No Surrender enkele weken met de Koerden in Irak, de Peshmerga, meevochten. Voor zover bekend zijn zij daarvoor niet vervolgd. Ook dook er eind vorig jaar een Nederlander in het gebied op, die gekleed ging in een shirt met het logo van ADO Den Haag. 

AD 23.05.2020

Jihadisten ook steeds vaker vervolgd voor oorlogsmisdrijven

Europese jihadisten die terugkeren uit het strijdgebied in Syrië en Irak worden in toenemende mate niet alleen vervolgd voor hun lidmaatschap van IS, maar ook voor oorlogsmisdrijven als plunderingen en het inzetten van kindsoldaten. Ook het Nederlandse OM ‘is daarop aan het focussen’.

Het extra vervolgen voor oorlogsmisdrijven kan leiden tot celstraffen die jaren hoger uitvallen. ,,Het verhoogt de kans dat er gerechtigheid wordt gedaan aan de slachtoffers”, zo stelt Eurojust, de Europese samenwerking van Openbaar Ministeries, in een rapport dat vandaag verschijnt.

Plunderen en slavernij

In Duitsland lopen nu meerdere zaken tegen teruggekeerde IS’ers die in Syrië en Irak Jezidi-vrouwen en kinderen als slaven hielden. Ook Nederlandse jihadisten zijn daar mogelijk bij betrokken geweest. Duitse vrouwen zijn veroordeeld voor plundering: het wonen in een huis van mensen die door de oorlog hebben moeten vluchten.

Dat kan van toepassing zijn op veel Europese jihadisten: zij trokken in Syrië vaak in verlaten, nog gemeubileerde woningen. Weer een andere Duitse vrouw werd veroordeeld voor lidmaatschap van IS én voor het feit dat ze haar 7-jarige zoon naar een trainingskamp van IS had gestuurd om te leren met wapens om te gaan. Ze maakte hem daarmee een kindsoldaat. De vrouw kreeg vijf jaar en drie maanden cel.

In Nederland is tot nu toe één teruggekeerde Nederlandse Syriëganger ook voor oorlogsmisdrijven veroordeeld. Oussama A. uit Utrecht poseerde in Syrië lachend bij een gekruisigd lijk, de foto werd gedeeld op Facebook. De Utrechter kreeg 7,5 jaar cel, waarvan 2,5 voor het poseren bij het lijk: een oorlogsmisdrijf.

Ook worden er in Nederland enkele Syrische asielzoekers vervolgd voor betrokkenheid bij moordpartijen in het strijdgebied. Zij kwamen als oorlogsvluchteling naar Nederland, maar er doken later videobeelden op waaruit zou blijken dat ze bij oorlogsmisdaden zijn betrokken.

Duitse IS-aanhanger wilde moskeeën en Turks consulaat opblazen

Op 8 mei 2020 werd de 25-jarige Muharrem D. per toeval in een trein in de deelstaat Beieren aangehouden. Duitsland is mogelijk ontsnapt aan een reeks terreuraanslagen.

Een man die twee weken geleden werd opgepakt voor vernielingen en brandstichting bij Turkse winkels, had vergaande plannen voor bomaanslagen op Turkse doelen in Duitsland, waaronder moskeeën en een consulaat. De verdachte, een aanhanger van terreurbeweging Islamitische Staat, heeft sinds zijn arrestatie meerdere bekentenissen afgelegd.

AD 22.05.2020

Celstraf van 21 jaar geëist tegen Noorse moskeeschutter

De man die een aanslag wilde plegen op een moskee in Noorwegen, is daar veroordeeld tot een gevangenisstraf van 21 jaar. De rechtbank oordeelde dat de 22-jarige Philip Manshaus zich schuldig heeft gemaakt aan moord en terrorisme.

De met vuurwapens bewapende Noor viel in augustus vorig jaar de moskee aan in Bærum, zo’n 20 kilometer ten westen van hoofdstad Oslo. Het lukte de twintiger niet daar iemand te doden of ernstig te verwonden. Hij begon wel te schieten, maar een 65-jarige gelovige wist zijn wapens af te pakken.

De 22-jarige Philip Manshaus had racistische motieven. De Noor liep het islamitische geloofshuis binnen met vuurwapens, maar werd snel overmeesterd en aangehouden. Vlak daarvoor vermoordde Manshaus thuis zijn 17-jarige stiefzus omdat zij van Chinese afkomst was.

Tegen de 22-jarige Noor die bekend heeft dat hij vorig jaar het vuur opende in een moskee in de buurt van Oslo was woensdag al een celstraf van 21 jaar geëist. De rechts-extremist staat terecht voor moord en het plegen van een terreurdaad.

Philip Manshaus liep in augustus 2019 met geweren de al-Noor-moskee in Baerum naar binnen, om volgens de openbaar aanklagers „zoveel mogelijk moslims” te vermoorden. Het werd geen bloedbad omdat in het gebouw slechts drie gelovigen aanwezig waren. Een van hen was in staat om de aanvaller te overmeesteren. Niemand kwam om het leven.

Niemand kwam om het leven. Later werd in het huis van Manshaus zijn zeventienjarige stiefzus dood gevonden, die met kogels om het leven werd gebracht.

Christchurch

Manshaus zou zijn geïnspireerd door de terroristische aanslag op twee moskeeën in Christchurch, Nieuw-Zeeland. Daarbij schoot een rechts-extremist 51 mensen dood. Die zou op zijn beurt een bewonderaar zijn geweest van de Noor Anders Breivik, die in 2011 meer dan zeventig mensen vermoordde. Hij werd daarvoor tot 21 jaar cel veroordeeld, de maximumstraf in Noorwegen, die overigens wel verlengd kan worden.

’bompakket’ Joodse restaurant HaCarmel  Amsterdam Zuid

De politie heeft donderdagochtend 14.05.2020 een 46-jarige man uit Amsterdam aangehouden die ervan verdacht wordt twee maanden geleden een een verdacht pakketje  voor de deur van het Joodse restaurant HaCarmel in Amsterdam Zuid te hebben gelegd.

Vanwege het verdachte pakket werd de nabije omgeving van het restaurant aan de Amstelveenseweg op 15 januari 2020 urenlang afgezet. Omwonenden moesten prompt hun woning verlaten. De Explosieven Opruimingsdienst Defensie (EOD) kwam ter plaatse en onderzocht het pakket, mede omdat het betreffende restaurant al vaker doelwit is geweest van bedreigingen en vernielingen.

Restauranteigenaar Daniël Baron werd over de aanhouding ingelicht en is opgelucht. Volgens hem gaat het om een verdachte zonder vast woonadres. „Dit is goed nieuws. Hopelijk blijft hij lang vastzitten. Volgende week heb ik een ontmoeting met de burgemeester.”

Etensresten

Het was niet de eerste keer dat dit restaurant doelwit was van zulke acties. Zo werden vorige week nog de ruiten van het restaurant ingeslagen. Toen kon de politie een 31-jarige man op heterdaad aanhouden. Hij wordt verdacht van vernieling en brandstichting.

Die 31-jarige verdachte sloeg in december 2017 ook al een ruit in. Hij werd toen veroordeeld tot zes weken gevangenisstraf, een schadevergoeding van 500 euro en een locatieverbod van twee jaar.

BEKIJK OOK:

Politie: geen explosief in pakket bij Joods restaurant Amsterdam

BEKIJK OOK:

Saleh A. had geen spijt na eerste aanval HaCarmel

Reeks antisemitische aanvallen

Het betreft overigens een andere verdachte dan de 31-jarige Palestijns-Syrische vluchteling Saleh A., die vorige week werd aangehouden bij hetzelfde restaurant op verdenking van vernieling en brandstichting. Hij stak ter plaatse een Israëlische vlag in de brand. Eerder werden ook de ramen ingegooid en besmeurd met smurrie. Er zijn daarom, na lang aandringen van het restaurant, politiecamera’s in de omgeving opgehangen.

Binnen de Joodse gemeenschap heerst veel onbegrip over het handelen van politie en justitie rond de zaak HaCarmel, meldt het Nieuw Israëlietisch Weekblad donderdag. „Bij alle aandacht voor de Holocaust lijkt de veiligheid van de Joodse gemeenschap hier en nu maar al te gemakkelijk te worden vergeten”, schrijft het Joodse blad.

BEKIJK OOK:

’Dader ’verward’ noemen maskeert antisemitisme’

BEKIJK OOK:

Eigenaar twijfelt over toekomst joods restaurant: ’Ik maak me grote zorgen’

BEKIJK OOK:

Joods restaurant HaCarmel weer doelwit vernieling, vluchteling Saleh A. verdachte

Aanslag Synage Hall

Twee Duitse politieagenten hebben vlak voor de aanslag op een synagoge in Halle, in oktober vorig jaar, het pad gekruist van de schutter. Ze zagen hem vanuit hun auto op weg naar hun werk en passeerden de in een donkergroen gevechtstenue geklede man zelfs op minder dan tien meter. Een van de twee dienders zag dat hij een mobieltje op zijn helm had bevestigd, meldt weekblad Stern op basis van eigen onderzoek. Er vielen twee doden.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

De agenten van 28 en 29 jaar, gekleed in hun dagelijkse kloffie en ongewapend, zagen zowel de man als diens fout geparkeerde wagen. Ze constateerden ook dat de ongeveer 1.80 meter lange, blanke dertiger een helm droeg. De oudste van de twee zag zelfs dat daarop een mobieltje was bevestigd.

Bloedbad

De video, die hij op sociale media plaatst en 35 minuten livestreamt op videosite Twitch, bevat duidelijke verwijzingen naar een antisemitisch en extreemrechts motief, verklaarden bronnen dichtbij het onderzoek tegenover Der Spiegel. Zo scheldt de twintiger herhaaldelijk tegen ‘Joden’ en ‘Kanaken’ (Duitsers met wortels in Turkse, Arabische of Zuid-Europese landen, red.).

Voor de aanval publiceerde de schutter een antisemitisch manifest, waarin hij aankondigde ‘zoveel mogelijk anti-blanken’ te willen doden. Bij voorkeur Joden, zo melden Duitse media. ‘Zij zijn de schuld van alles.’ In het schrijfsel wordt ook expliciet de synagoge van Halle (Saksen-Anhalt) genoemd als doelwit.

Aanklacht

Het federale parket in Karlsruhe maakte eind april bekend dat verdachte Stephan B. (27) uit Eisleben, zo’n 30 kilometer van Halle, in beschuldiging was gesteld wegens tweevoudige moord en meerdere pogingen daartoe. Volgens de aanklacht plande B. op 9 oktober 2019 vanuit ‘een antisemitisch, racistisch en xenofoob sentiment een aanslag op 68 medeburgers met het joodse geloof’. Hij wordt ook beschuldigd van zware roofzuchtige afpersing en opruiing en moet terechtstaan voor de hogere regionale rechtbank in Naumburg.

Duitse politie vindt wapenarsenaal en explosieven bij ‘extreemrechtse’ elitesoldaat

Een lid van het elitekorps van het Duitse leger is vanmiddag 13.05.2020 gearresteerd in de deelstaat Saksen. Dit na de vondst van een grote hoeveelheid vuurwapens, munitie en explosieven bij zijn woning. De arrestatie volgde op een tip van de militaire inlichtingendienst die hem in de gaten hield vanwege zijn extreemrechtse sympathieën.

De federale recherche viel de ‘leefomgeving’ van de 45-jarige onderofficier vanmorgen binnen. Waar dat gebeurde, is niet bekendgemaakt. Alleen dat de inval plaatsvond in de regio Noord-Saksen, niet zo ver van de steden Leipzig en Dresden. Volgens Der Spiegel werd onder andere een AK-47 (automatisch aanvalsgeweer, ook wel Kalasjnikov genoemd) en een grote hoeveelheid zogenoemde plastic explosieven in beslag genomen.

Lees ook;

Lees meer

Het Openbaar Ministerie in Dresden opende  tegen de verdachte een onderzoek wegens inbreuken op de wetgeving betreffende de controle op oorlogswapens.

De Duitse militaire inlichtingendienst had de recherche in Saksen begin dit jaar al getipt over een mogelijk wapenarsenaal in de woning van de sergeant-majoor. Die was in beeld gekomen tijdens een onderzoek naar extreemrechtse ‘elementen’ binnen het elitekorps KSK (Kommando Spezialkräfte). Dat onderzoekt loopt sinds 2017.

Extreemrechts netwerk

De Duitse minister van Defensie Annegret Kramp-Karrenbauer, die op de hoogte was van de inval, kondigde vanmiddag alvast een strenge procedure aan tegen het KSK-lid. ,,Hij zal geen uniform meer dragen en het Bundeswehr-terrein niet meer opkomen’’, zei ze in het parlement in Berlijn. De bewindsvrouwe sprak opnieuw over de mogelijkheid dat zich binnen de grotendeels geïsoleerde elite-eenheid een extreemrechts netwerk zou hebben kunnen vormen.

Het aantal Duitse soldaten verdacht van rechts-extremisme steeg vorig jaar flink.

AD 13.05.2020

Voorbereiden aanslag Algerijnse IS-fan uit Groningen

Justitie eist drie jaar celstraf tegen een Algerijnse IS-fan uit Groningen vanwege het voorbereiden van een aanslag en lidmaatschap van IS. Hij had een foto van een viaduct in Groningen waarop een explosie was gephotoshopt.

Telegraaf 12.05.2020

Onder de naam ’Generaal S’ chatte de man met Syriëgangers. Daarin zei hij dat ’het afslachten van ongelovigen beter is dan al het andere in deze wereld’. Bovendien bezat hij een geladen pistool en veel IS-materiaal, waaronder bomhandleidingen en foto’s. „We zijn inmiddels toch echt wel wat gewend”, zei de officier van justitie, „maar de onthoofdingsfilmpjes op de telefoon van verdachte waren echt gruwelijk.”

Plannen aanslag Barcelona Spanje

De Spaanse politie heeft in Barcelona een man opgepakt die plannen zou hebben gesmeed om een terreuraanslag te plegen. Volgens de autoriteiten heeft de verdachte mogelijk banden met de terreurgroep Islamitische Staat (IS).

Volgens de Guardia Civil is de Marokkaanse verdachte intens geradicaliseerd. Hij kwam in beeld in een gezamenlijk onderzoek met de Marokkaanse en Amerikaanse veiligheidsdiensten. „De verdachte was van plan om een terroristische aanslag te plegen, waarvan de details onbekend zijn”, liet de Spaanse militaire politie vrijdag in een verklaring weten.

Denemarken: terreurverdachte gearresteerd, aanslag verijdeld

De Deense politie en veiligheidsdienst stellen een terroristische aanslag in het land verijdeld te hebben. Er is één verdachte aangehouden. De man zou hebben geprobeerd wapens en munitie te krijgen om een aanslag te plegen en zijn geïnspireerd door ‘militant islamisme’.

De politie in Denemarken heeft al eerder rond de twintig arrestaties verricht vanwege voorbereidingen van een terroristische aanslag. Dat gebeurde na doorzoekingen op diverse plekken in het land. De verdachten probeerden aan explosieven en vuurwapens te komen, zegt de politie die samen met de Deense inlichtingendienst een persconferentie gaf.

Neonazi Stephan E. aangeklaagd voor moord op Duitse politicus Lübcke

De 46-jarige neonazi Stephan E. is aangeklaagd voor de moord op de Duitse CDU-politicus Walter Lübcke. Die werd in juni vorig jaar voor zijn huis in Ischta doodgeschoten. De moord veroorzaakte een schok in heel Duitsland.

Verder wordt E. ook poging tot moord op een Iraakse vluchteling ten laste gelegd.

Walter Lübcke kreeg landelijke bekendheid nadat een video van hem viral was gegaan waarin hij het ruimhartige vluchtelingenbeleid van bondskanselier Merkel verdedigt. Hij zei op een informatiebijeenkomst over een vluchtelingenopvang dat in Duitsland bepaalde waarden belangrijk zijn en dat het eenieder die deze waarden niet onderschrijft vrij staat om het land te verlaten.

Meer acties klimaatactivisten

Bij links-extremistische groeperingen in Nederland zijn gewelddadigheden uitgebleven, staat in het jaarverslag. Zij richtten zich meer op demonstraties en burgerlijke ongehoorzaamheid.

Het aantal acties van klimaatactivisten nam toe in 2019, maar die vormden geen bedreiging voor de democratische rechtsorde, analyseert de AIVD.

Jihadisme

Moslims bidden tijdens een protest op het Plein in Den Haag tegen de terroristenafdelingen van de gevangenissen in Vught en Rotterdam. De demonstranten zijn het niet eens met de opsluiting van de moslims daar en de visitatie die plaatsvindt na afloop van een bezoek ANP

De dienst gaat ook uitgebreid in op de dreiging van jihadistisch terrorisme. Die is sinds 2017 verminderd, net als het aantal aanslagen. Toch zijn er in Europa, en in Nederland, nog relatief veel aanhoudingen en worden geregeld aanslagen voorkomen. “De dreiging is dus wel verminderd, maar nog steeds aanzienlijk.”

Telegraaf 30.04.2020

De Nederlandse jihadistische beweging is weinig zichtbaar in het openbare leven. Dat heeft volgens de AIVD te maken met “organisatorische en ideologische verdeeldheid en gebrek aan hiërarchie en leiderschap”.

De dreiging van jihadistisch terrorisme in Nederland is ‘verminderd, maar nog steeds aanzienlijk’, staat in het jaarverslag. Eind 2019 werd dan ook het dreigingsniveau in Nederland (de kans dat er een terroristische aanslag plaatsvindt) verminderd van niveau 4 (substantieel) naar niveau 3 (aanzienlijk).

In maart 2019 vond wel de grootste terroristische aanslag in tijden in Nederland plaats: de tramaanslag in Utrecht. De dader Gökmen Tanis, handelde alleen en, zo bleek tijdens de rechtszaak, was ook geen onderdeel van een jihadistisch netwerk. Hij is inmiddels veroordeeld tot levenslang.

Er is een dreiging van netwerkvor­ming op de terroris­ten­af­de­lin­gen én in het terugkeren van jihadisten in de jihadisti­sche beweging na hun vrijlating, aldus het Jaarverslag AIVD.

lees: De nieuwe generatie extreemrechts en haar online schaduw NTA  08.06.2020

lees: webpublicatie Hazimibeweging NTA 08.06.2020

lees: aanbiedingsbrief dreigingsbeeld terrorisme nederland 52 07.05.2020

lees: bijlage dtn 52 mei 2020

lees:  Jaarverslag AIVD 2019 29.04.2020

Zie ook: Verhoogde dreiging door aanslagen en extremisme – deel 17- Parlementaire ondervraging

Zie dan ook: Verhoogde dreiging door aanslagen en extremisme – deel 16

Zie ook dan nog: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 15

Zie verder ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 14

Zie ook nog: Verhoogde dreiging geweldsincidenten rond de Tweede Kamerverkiezingen in maart 2017

En zie verder ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 13

zie dan ook nog: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 12

zie verder ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 11

en zie ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 10

zie dan ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 9

zie ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 8

zie ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 7

en zie ook nog: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 6

zie verder dan ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 5

zie dan ook verder nog: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 4

en zie dan ook nog: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 3

verder zie dan ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 2

zie ook nog verder dan: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 1

© Foto Youtube Screenshot van de Saoedische prediker Ahmad al-Hazimi, aan wie de extreme afsplitsing van terreurbeweging IS zijn naam ontleent.

Onderzoek: dreiging door extreme afsplitsing van IS

MSN 08.06.2020 Een afsplitsing van terreurbeweging IS wint terrein in Nederland. De zogeheten ‘Hazimi-beweging’ geldt als nog extremer dan IS en telt naar schatting bijna honderd aanhangers in Nederland. Zij worden echter veelal over het hoofd gezien door lokale overheden, stelt onderzoeksbureau NTA.

In een rapport waarschuwt NTA, een bureau dat de veiligheidsketen adviseert en als deskundige optreedt in terrorisme-rechtszaken, voor de dreiging vanuit de Hazimi-beweging. Het gaat om een publieksversie van een rapport dat eerder besloten is gedeeld met anti-terrorismediensten.

Nu IS geen eigen staat meer heeft, heeft een deel van de jihadisten IS ingeruild voor de minstens zo gewelddadige afsplitsing, stelt het rapport. De groepering ontleent haar naam aan de Saoedische prediker Ahmad al-Hazimi. Zijn voornaamste boodschap is dat een ieder die afwijkt van de radicaal-islamitische leer, een afvallige is en daarom gedood mag worden.

Wie weigert zo’n persoon tot afvallige te bestempelen, wordt hiermee in de ogen van Hazimi zelf óók afvallige. Dit principe werd vanaf 2015 omarmd door een deel van IS, maar ging de leiding van de terreurorganisatie een stap te ver. Het veroorzaakte een ideologisch conflict, waarna IS veel Hazimi’s doodde of vastzette wegens ‘extremisme’.

Dit lot zou ook acht Nederlandse IS’ers hebben getroffen, die in 2016 in Syrië zijn geëxecuteerd door IS. Dat deze executies hebben plaatsgevonden werd al eerder gemeld, maar de reden waarom is nooit helemaal opgehelderd. NTA zegt nu aanwijzingen te hebben dat de Nederlanders zijn gedood vanwege hun pro-Hazimi standpunten.

De Hazimi-tak profiteert van de ineenstorting van IS. De beweging biedt volgens NTA voormalig IS-strijders een verklaring voor de ondergang van hun kalifaat: omdat IS zich niet meer hield aan de strikte leer, is hun de goddelijke overwinning ontnomen.

Een Marokkaanse-Nederlander geldt als een kopstuk in de internationale Hazimi-beweging. Het gaat om een man die zichzelf ‘Abu Asim’ noemt en in Nederland op vrije voeten is na een eerdere politie-inval. De man beheert diverse pro-Hazimi kanalen op Facebook en de besloten app Telegram. „Hij toont zich in zijn online activiteiten welbespraakt en theologisch onderlegd”, noteren de onderzoekers over hem.

De Hazimi-ideologie is volgens NTA een blinde vlek bij Nederlandse overheidsinstanties die zich op lokaal niveau bezighouden met de re-integratie van voormalig jihadisten in de samenleving. Instanties als het gevangeniswezen, gemeenten, kinderbescherming en hulpverleningsorganisaties begeleiden voormalig jihadisten hierbij.

Als een oud-strijder afstand neemt van IS, zien deze instanties dit als teken dat van hem of haar een minder grote dreiging uitgaat. Maar volgens NTA hoeft dit helemaal geen positieve ontwikkeling te zijn, omdat IS dikwijls wordt ingeruild voor de nog radicalere Hazimi-tak. „De uitspraak ‘ik neem afstand van ISIS’ kan een zeer extreme betekenis hebben, hoewel dit in eerste instantie goed nieuws lijkt”, aldus het rapport.

Omdat het de instanties aan kennis ontbreekt over de Hazimi-ideologie, zijn van heel wat terugkeerders verkeerde risico-inschattingen gemaakt, stelt NTA in een toelichting op het rapport. Met als gevolg dat deze terugkeerders minder scherp in de gaten worden gehouden en hulpverlening de boventoon gaat voeren in hun traject.

De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) heeft de Hazimi-beweging wel in het vizier. In 2017 schatte de NCTV het aantal Nederlandse Hazimi’s op „enkele tientallen”. Volgens NTA is dit aantal inmiddels gegroeid naar tegen de honderd.

Twee jaar cel voor HTM-beveiliger die dreigde met terrorisme

NU 13.05.2020 Een 58-jarige beveiliger van de Haagse vervoerder HTM is woensdag door de rechtbank veroordeeld tot twee jaar cel, waarvan acht maanden voorwaardelijk. Hij krijgt de straf voor het dreigen met een terroristisch misdrijf en verboden wapenbezit.

Tegen de man was door het Openbaar Ministerie (OM) drie jaar onvoorwaardelijk geëist. De straf valt lager uit omdat de rechter van mening is dat de man niet klaar was om zijn plannen tot uitvoer te brengen.

De man vertelde op 30 september 2019 dat hij had “zitten smullen” van de beelden van de aanslagen eerder dat jaar op twee moskeeën in de Nieuw-Zeelandse stad Christchurch waarbij in totaal 51 doden vielen.

Op de mededeling dat er over tien tot twintig jaar steeds meer moslims zullen zijn, reageerde de verdachte vervolgens tegen collega’s met de opmerking: “Dat is mooi, dan hoef ik niet te mikken.” Deze uitlatingen moeten volgens de rechter worden opgevat als het dreigen met een terroristisch misdrijf.

De man werd nog diezelfde avond aangehouden voor bedreiging. Toen zijn woning werd doorzocht, vond de politie, naast de vijf vergunde vuurwapens en bijbehorende munitie, illegale vuurwapens en munitie. De wapenvergunning van de man werd daarom ingetrokken.

Daarnaast had de man tal van rechts-extremistische foto’s en gewelddadige filmpjes op zijn telefoon staan. De rechtbank beoordeelt deze beelden weliswaar als “zorgelijk”, maar omdat er geen verband wordt gezien met het bewezenverklaarde telt het niet mee bij de strafmaat.

Lees meer over: Den Haag 

Haagse aanslagdreiger die zou hebben ‘gesmuld’ van de aanslag in Nieuw-Zeeland krijgt 2 jaar straf

AD 13.05.2020 De Haagse rechtbank veroordeelt een voormalige beveiliger (56) van het Haagse trambedrijf HTM tot 24 maanden celstraf, waarvan 8 maanden voorwaardelijk, omdat hij bij collega’s dreigde een terroristisch misdrijf te gaan plegen. Ook is hij schuldig aan verboden wapenbezit.

Cornelis R. dreigde op 30 september vorig jaar tijdens een ruzie met andere HTM-beveiligers met een aanslag zoals in Nieuw-Zeeland, waarbij 51 moskeebezoekers werden gedood door een rechtsextremistische schutter. Bij de HTM-beveiliger thuis vond de politie, naast zijn bed, een geladen machinegeweer.

Lees ook;

Lees meer

Cornelis R. zou tijdens de ruzie in een busje met drie collega’s, waaronder twee moslims, gezegd hebben dat hij had ‘gesmuld’ van de aanslag in Nieuw-Zeeland. Volgens de rechtbank heeft hij daarmee bij zijn collega’s de vrees aangejaagd dat hij een terroristisch misdrijf wilde gaan plegen.

Schietvereniging

De ruzie in de bus veroorzaakte zoveel ophef, dat uiteindelijk een van de aanwezige mannen vanwege een paniekaanval met een ambulance moest worden afgevoerd. Een ambulancemedewerker deed een melding bij de politie, die besloot bij R. thuis een kijkje te nemen. Naast zijn bed vonden ze een geladen machinegeweer. R., lid van een schietvereniging, had een wapenvergunning, maar niet voor het machinegeweer, een soort Kalasnikov.

Het OM had een celstraf van 36 maanden geëist, waarvan zes voorwaardelijk.

Cel voor HTM-beveiliger die dreigde met aanslag

Den HaagFM 13.05.2020 Een voormalige beveiliger van HTM is veroordeeld tot een celstraf van 24 maanden, waarvan acht maanden voorwaardelijk, omdat hij collega’s tijdens een ruzie bedreigde met een terroristisch misdrijf. Ook heeft hij zich volgens de rechtbank schuldig gemaakt aan verboden wapenbezit.

Hagenaar Cornelis R. (56) bedreigde op 30 september vorig jaar andere HTM-beveiligers tijdens een ruzie. R. zou tijdens de discussie in een busje met drie collega’s, waaronder twee moslims, gezegd hebben dat hij had “gesmuld” van de aanslag in het Nieuw-Zeelandse Christchurch. Daarbij werden 51 moskeebezoekers doodgeschoten door een rechts-extremistische man.

Volgens de rechtbank heeft hij daarmee bij zijn collega’s “ondubbelzinnig” de vrees aangejaagd dat hij een terroristische misdrijf wilde gaan plegen. De collega’s zouden bovendien geweten hebben dat hij de beschikking had over vuurwapens.

Geladen machinegeweer
De ruzie in de bus leidde ertoe dat een van de aanwezige mannen met een paniekaanval moest worden afgevoerd. Een ambulancemedewerker deed melding van het voorval bij de politie, die besloot bij R. thuis een kijkje te nemen. Daar vonden ze onder meer een geladen machinegeweer. R., lid van een schietvereniging, had wel een wapenvergunning, maar niet voor het machinegeweer en de munitie.

De officier van justitie had een celstraf geëist van 36 maanden, waarvan zes maanden voorwaardelijk. De rechtbank is tot een lagere celstraf gekomen omdat de man tijdens de zitting, die twee weken geleden plaatsvond, afstand nam van zijn uitlatingen. Desondanks vond de politie afbeeldingen en filmpjes van rechts-extremistische aard op de telefoon van de man, waarin onder meer de spot wordt gedreven met Anne Frank. Als ringtone gebruikte hij het Panzerlied, een Duits soldatenlied uit de nazitijd.

Niet actief in rechts-extremistische kringen
De rechtbank laat deze zaken niet meewegen in haar uitspraak, omdat de man verder helemaal niet actief was in rechts-extremistische kringen. De advocate van R. vond dat hij moest worden vrijgesproken van de terreurbedreiging. Volgens haar was de beveiliger uitgelokt door zijn collega’s die hem in het busje hadden gesard. De rechtbank verwerpt dat verweer.

Twee jaar cel voor voormalig HTM-beveiliger die dreigde met aanslag

OmroepWest 13.05.2020 Een voormalige beveiliger van HTM is veroordeeld tot een celstraf van 24 maanden, waarvan acht maanden voorwaardelijk, omdat hij collega’s tijdens een ruzie bedreigde met een terroristisch misdrijf. Ook heeft hij zich volgens de rechtbank schuldig gemaakt aan verboden wapenbezit.

Hagenaar Cornelis R. (56) bedreigde op 30 september vorig jaar andere HTM-beveiligers tijdens een ruzie. R. zou tijdens de discussie in een busje met drie collega’s, waaronder twee moslims, gezegd hebben dat hij had ‘gesmuld’ van de aanslag in het Nieuw-Zeelandse Christchurch. Daarbij werden 51 moskeebezoekers doodgeschoten door een rechts-extremistische man.

Volgens de rechtbank heeft hij daarmee bij zijn collega’s ‘ondubbelzinnig’ de vrees aangejaagd dat hij een terroristische misdrijf wilde gaan plegen. De collega’s zouden bovendien geweten hebben dat hij de beschikking had over vuurwapens.

Geladen machinegeweer

De ruzie in de bus leidde ertoe dat een van de aanwezige mannen met een paniekaanval moest worden afgevoerd. Een ambulancemedewerker deed melding van het voorval bij de politie, die besloot bij R. thuis een kijkje te nemen. Daar vonden ze onder meer een geladen machinegeweer. R., lid van een schietvereniging, had wel een wapenvergunning, maar niet voor het machinegeweer en de munitie.

De officier van justitie had een celstraf geëist van 36 maanden, waarvan zes maanden voorwaardelijk. De rechtbank is tot een lagere celstraf gekomen omdat de man tijdens de zitting, die twee weken geleden plaatsvond, afstand nam van zijn uitlatingen. Desondanks vond de politie afbeeldingen en filmpjes van rechts-extremistische aard op de telefoon van de man, waarin onder meer de spot wordt gedreven met Anne Frank. Als ringtone gebruikte hij het Panzerlied, een Duits soldatenlied uit de nazitijd.

Niet actief in rechts-extremistische kringen

De rechtbank laat deze zaken niet meewegen in haar uitspraak, omdat de man verder helemaal niet actief was in rechts-extremistische kringen. De advocate van R. vond dat hij moest worden vrijgesproken van de terreurbedreiging. Volgens haar was de beveiliger uitgelokt door zijn collega’s die hem in het busje hadden gesard. De rechtbank verwerpt dat verweer.

Meer over dit onderwerp: RECHTBANK DEN HAAG HTM RECHTS-EXTREMISME MACHINEGEWEER TERREUR

Drie jaar cel geëist tegen Groningse IS-fan met pistool

Telegraaf 11.05.2020 Justitie eist drie jaar celstraf tegen een Algerijnse IS-fan uit Groningen vanwege het voorbereiden van een aanslag en lidmaatschap van IS. Hij had een foto van een viaduct in Groningen waarop een explosie was gephotoshopt.

Onder de naam ’Generaal S’ chatte de man met Syriëgangers. Daarin zei hij dat ’het afslachten van ongelovigen beter is dan al het andere in deze wereld’. Bovendien bezat hij een geladen pistool en veel IS-materiaal, waaronder bomhandleidingen en foto’s. „We zijn inmiddels toch echt wel wat gewend”, zei de officier van justitie, „maar de onthoofdingsfilmpjes op de telefoon van verdachte waren echt gruwelijk.”

Volgens psychologen stelt Generaal S. zich binnen de terroristenafdeling van de gevangenis in Vught op als een leidersfiguur. Hij geniet daar aanzien van medegevangenen. Terrorismebestrijder NCTV waarschuwde vorige week nog dat de terroristenafdeling ’onder druk staat’ en dat het risico toeneemt dat er zich in de gevangenis jihadistische netwerken vormen.

Problemen met ex

De Algerijn, kaal met een zwarte baard, kreeg in 2001 een verblijfsvergunning in Nederland. Hij werkte als elektromonteur maar kreeg problemen met zijn ex en mocht zijn kinderen niet meer zien. Toen ging hij vrijwilligerswerk doen in een moskee en radicaliseerde hij.

De AIVD tipte justitie over de man. Die was bezig met het vergaren van informatie over explosieven, meldde de dienst in een ambtsbericht.

Generaal S. opereerde voorzichtig in zijn contacten met jihadisten. Er zouden geheime afspraken worden gepland en hij gebruikte codewoorden. Uit de chatconversaties rijst wel een beeld dat hij iets voorbereidde. „Wij zijn tot meer in staat dan andere broeders”, schreef hij. Het is echter lastig om te bewijzen dat S. bezig was om een terroristische aanslag voor te bereiden, zegt het OM. Dat was in elk geval nog in een pril stadium.

Kalasjnikov en tawheed-gebaar

De Algerijn zit al een jaar en drie maanden in voorarrest. Hij was via een beeldverbinding verbonden met de rechtszaal. Hij ontkent dat het beeldmateriaal van hem is, dat hij zich Generaal S. noemde en dat hij jihadsympathieën heeft. Er is een foto van hem waar een Kalasjnikov in is geplakt en S. het tawheed-gebaar maakt (een vinger in de lucht). „Die is gephotoshopt”, zei de Algerijn. „Mag ik geen foto maken, is dat verboden in Nederland?” De officier vindt dat zijn verklaringen ’rammelen en tekort schieten’.

BEKIJK MEER VAN; terrorisme rechtbank conflicten, oorlog en vrede gevangenis Generaal S’ Groningen Nederland

NCTV: Aanslag in Nederland minder waarschijnlijk door coronacrisis

NU 07.05.2020 Een grootschalige aanslag in Nederland is door de coronacrisis op dit moment minder waarschijnlijk, zo meldt de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) donderdag. Desondanks blijft het dreigingsniveau staan op niveau 3 van de 5.

De grootste terroristische dreiging komt nog steeds uit jihadistische hoek, blijkt uit het dreigingsbeeld. Tegelijkertijd wordt ook de bewegingsvrijheid van jihadisten belemmerd door de coronamaatregelen. Dit maakt het moeilijker om een grote groep mensen te raken door een aanslag, aldus de NCTV.

Echter zien jihadisten volgens de nationaal coördinator het coronavirus als een “goddelijke ingreep”. Zowel Islamitische Staat als Al Qaeda wijzen het Westen hierop.

Ook een aanslag uit rechts-extremistische hoek blijft denkbaar. Volgens de NCTV heeft de aanslag op een moskee in Christchurch (Nieuw-Zeeland) wereldwijd meerdere daders geïnspireerd. “Ook in Nederland is een rechts-terroristische aanslag door een eenling voorstelbaar.” Nederlandse extreemrechtse groepen zijn amper actief, staat in het rapport.

NCTV heeft ook tegenstanders 5G in het vizier

Tot slot signaleert de NCTV ook andere extremistische en polariserende trends in Nederland. In het dreigingsrapport wordt onder meer gewezen op de recente brandstichtingen in zendmasten en de tegenstanders van 5G.

Bij extreemlinkse groeperingen zorgt de klimaatdiscussie voor verdeeldheid, maar “acties beperken zich voornamelijk tot het woord in plaats van de daad”, aldus de NCTV.

Lees meer over: Terrorisme NCTV Binnenland

NCTV: aanslag minder waarschijnlijk door corona

NOS 07.05.2020 Een terroristische aanslag door Islamitische Staat of al-Qaida is tijdens de coronacrisis minder waarschijnlijk, omdat het moeilijker is een grote groep mensen te treffen. Ook wordt de bewegingsvrijheid van jihadisten belemmerd door de maatregelen die overal in de wereld door overheden zijn genomen om het coronavirus in te dammen.

Dat schrijft de Nationaal Coördinator Terrorisme en Veiligheid (NCTV) in de vandaag verschenen Dreigingsanalyse. Omdat de kans op een aanslag nog steeds voorstelbaar is, blijft het dreigingsniveau “aanzienlijk, categorie drie.

Jihadisten zien het coronavirus als een goddelijke ingreep, zo schrijft de NCTV. Het Westen is volgens IS nu kwetsbaarder dan ooit. Toch is de boodschap van de terroristische organisatie dubbel: aan de ene kant roept IS op tot het plegen van aanslagen, tegelijk wordt aanhangers afgeraden naar landen te reizen waar het coronavirus heerst. Doordat de EU zelf vrijwel al het reisverkeer heeft stilgelegd, lijkt een aanslag van buiten in Nederland minder waarschijnlijk, denkt de NCTV.

Een aanslag door Nederlandse jihadisten blijft voorstelbaar. In november werden nog twee mannen uit Zoetermeer gearresteerd. Zij zouden een aanslag met bomvesten en een of meer autobommen hebben willen plegen. Welk doelwit ze op het oog hadden, is niet bekend.

5G

Het NCTV-rapport staat ook stil bij de reeks brandstichtingen bij telecommasten, sinds begin april. Verzet tegen telecommasten is niet nieuw, maar was tot nu toe altijd vreedzaam. De aankondiging dat 5G-netwerken worden aangelegd heeft voor nieuwe impulsen gezorgd.

Complotdenkers legden vervolgens een relatie met het coronavirus en willen de Nederlandse bevolking ‘beschermen’ tegen de in hun ogen gevaarlijke overheid. “Het is voorstelbaar dat het plotselinge geweld is geïnstigeerd door meerdere, ongefundeerde complottheorieën die een relatie suggereren tussen 5G-netwerken en de verspreiding van covid-19.”

Boerenprotest

De NCTV schrijft verder dat boerenorganisatie Farmers Defence Force met soms uit de hand lopende optredens bijdraagt aan maatschappelijke polarisatie rond het thema klimaat. Zo werden stikstofmaatregelen vergeleken met de Holocaust, zijn politici en andersdenkende boeren bedreigd en werd oproepen om af te rekenen met boeren die zich willen laten uitkopen. Dit leidt tot afkeuring en onrust, zeker omdat het bestuur geen afstand neemt van dit soort uitspraken.

BEKIJK OOK;

Corona zit ook jihadist dwars, ziet de NCTV

AD 07.05.2020 De maatregelen rond het coronavirus ‘belemmeren’ jihadisten zodanig dat de kans op aanslagen wereldwijd en in Nederland zijn verminderd.

Hun bewegingsvrijheid is immers beperkt en ‘grote groepen mensen’ mogen niet meer bijeenkomen. Toch blijft de jihadistische beweging ‘de belangrijkste terroristische dreiging’ in ons land vormen.

Dat concludeert de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) in de nieuwste Dreigingsbeeld Terrorisme dat vandaag verschijnt.

Volgens de terreurbestrijder zien jihadisten ‘het coronavirus als een goddelijke ingreep’. ,,Met verwijzingen naar de pandemie wordt het Westen door zowel ISIS als Al Qaida terechtgewezen.”

Opmerkelijk genoeg gaf ISIS ook tips hoe om te gaan met corona. In de inforgraphic ‘Sharia-adviezen over omgaan met pandemieën’ geeft ISIS het advies aan gezonde jihadi’s om niet naar getroffen landen te reizen en aan besmette mensen om de getroffen landen niet uit te reizen.

Dreigingsniveau

De NCTV handhaaft het dreigingsniveau op 3 van de 5, wat betekent dat de kans op een aanslag ‘voorstelbaar’ wordt geacht. ,,Wel is een grootschalige aanslag door de coronacrisis op dit moment minder waarschijnlijk’’, stelt de dienst.

De jihadistische beweging zou bestaan uit zo’n vijfhonderd personen, die niet-hiërarchisch georganiseerd zijn, maar vooral sociaal verbonden.

Wel is een grootscha­li­ge aanslag door de coronacri­sis op dit moment minder waarschijn­lijk, aldus NCTV.

De dienst waarschuwt verder voor zowel rechts- als links-extremisme. Rechtsextremisten zouden zich door de terreuraanslag in Christchurch in Nieuw-Zeeland hebben laten inspireren. De 28-jarige Australiër Brenton Tarrant schoot daarbij vorig jaar maart bij twee moskeeën 51 mensen dood. Zijn daad kreeg navolging in El Paso, Oslo, Hanau en Halle.

Volgens de NCTV is een aanslag door een extreem-rechtse eenling in ons land ook ‘voorstelbaar’. ,,Deze inschatting is vooral gebaseerd op de mogelijkheid dat een Nederlandse eenling radicaliseert.’’

Brenton Tarrant, de dader van de aanslag in Christchurch bleek een inspiratiebron van extremisten wereldwijd. © REUTERS

De aanslag in Christchurch zou ook in Nederland ‘enige resonantie’ hebben gehad ‘bij enkele individuen’. ,,Zij worden niet zozeer gedreven door vastomlijnde rechts-extremistische ideeën, maar winden zich vanuit een mix van persoonlijke grieven en psychische problemen al langer op over maatschappelijke ontwikkelingen in de samenleving en de politiek in het bijzonder.”

Extreemrechtse groepen zijn daarentegen ‘marginaal’ denkt de dienst en ‘niet gewelddadig’. ,,Er zijn op dit moment geen aansprekende leiders die grote groepen weten te mobiliseren.”

5G

In extreem-linkse hoek ziet de NCTV hoe onderwerpen als klimaat aan hun eigen onderwerpen worden gekoppeld. Toch is ook die groep niet groot.

Wel ziet de NCTV een ‘trend’ in de brandstichting van bijvoorbeeld zendmasten, vanwege de uitrol van het 5G-mobiele netwerk. ,,Tegenstanders richten zich tegen de overheid, die in hun ogen de volksgezondheid, het milieu of privacy schaadt met de uitrol van 5G.”

De NCTV signaleert wel een opvallend probleem als jihadisten worden geplaatst in de speciale terreurafdeling in Vught. Door de hoge bezetting van de afgelopen jaren van zo’n 40 personen wordt het voor de staf ‘steeds moeilijker om ongewenste netwerkvorming te detecteren’.

FDF

Boeren duwden met een tractor de deur van het provinciehuis in Groningen eruit. © ANP

Opvallend is verder nog dat de Farmers Defence Force (FDF) wordt genoemd in het terreurbeeld van de NCTV. Deze ‘agrarische belangenbehartigers’ vielen rond de boerenprotesten op door uit te halen naar politie.

,,Dit komt bijvoorbeeld terug in uitspraken waarin de positie van de boeren op een lijn werd gesteld met de Holocaust. Dit heeft tot onrust en afkeuring geleid, zeker nadat het bestuur van de organisatie, in tegenstelling tot meer gematigde belangenbehartigers, geen afstand nam van de uitspraken,’’ schrijft de NCTV.

Ook richtte de FDF zich in april tegen boeren die zich laten uitkopen door de overheid en stelde dat er afgerekend moet worden met ‘de zwakke schakels en de Judassen uit onze gelederen’. ,,Daarnaast vinden rondom demonstraties soms incidenten plaats. Bijvoorbeeld door het inrijden van een deur van het provinciehuis in Groningen of het bekogelen van meerdere motoragenten met zwaar vuurwerk vanuit een rijdende bus.”

De NCTV ziet dat zulke ‘excessen’ bijdragen ‘aan maatschappelijke polarisatie rond het thema klimaat’.

Dreigingsbeeld NCTV: aanslag in Nederland blijft voorstelbaar

RO 07.05.2020 Een deel van de Nederlandse jihadistische beweging heeft nog steeds de intentie om een terroristische aanslag te plegen. Dat leidt soms zelfs tot concrete plannen. Uit rechts-extremistische hoek komt de mogelijke dreiging van eenlingen.

Een terroristische aanslag in Nederland is dus nog steeds voorstelbaar. Daarom blijft het dreigingsniveau op 3 van de 5 staan. Wel is een grootschalige aanslag door de coronacrisis op dit moment minder waarschijnlijk. Dat blijkt uit het 52ste Dreigingsbeeld van de NCTV.

Jihadisme

De belangrijkste terroristische dreiging in Nederland komt nog steeds uit jihadistische hoek. Twee categorieën jihadisten vormen in het bijzonder een bron van zorg. Gedetineerde jihadisten die elkaar negatief kunnen beïnvloeden in de gevangenis. En teruggekeerde uitreizigers, die bij terroristische groepen zijn aangesloten en strijdervaring hebben opgedaan.

Rechts-extremisme

De rechts-terroristische aanslag in Christchurch heeft wereldwijd meerdere daders geïnspireerd, zoals in El Paso, Oslo, Halle en Hanau. Ook in Nederland is een rechts-terroristische aanslag door een eenling voorstelbaar.

Deze inschatting is vooral gebaseerd op de mogelijkheid dat een Nederlandse eenling radicaliseert en tot een rechts-extremistische geweldsdaad overgaat. Nederlandse extreemrechtse groepen zijn marginaal en niet gewelddadig. Er zijn op dit moment geen aansprekende leiders die grote groepen weten te mobiliseren.

Corona

Jihadisten zien het coronavirus als een goddelijke ingreep. Met verwijzingen naar de pandemie wordt het Westen door zowel ISIS als al Qa’ida terechtgewezen. Nu westerse militairen zijn teruggehaald om in eigen land bij te dragen aan de pandemiebestrijding krijgen jihadisten meer speelruimte.

Tegelijk wordt de bewegingsvrijheid van jihadisten belemmerd door de maatregelen die overal in de wereld zijn genomen. De coronadreiging maakt een grootschalige aanslag op dit moment minder waarschijnlijk, omdat het moeilijker is een grote groep mensen te raken.

Extremisme en polarisatie

Ook in dit Dreigingsbeeld worden extremistische en polariserende trends gesignaleerd. Zo vinden er sinds begin april extremistische incidenten plaats bij telecommasten verspreid over Nederland, variërend van sabotage tot brandstichting.

Tegenstanders richten zich tegen de overheid, die in hun ogen de volksgezondheid, het milieu of privacy schaadt met de uitrol van 5G. De klimaatdiscussie zorgt voor verdeeldheid in het Nederlandse extreemlinkse landschap.

Extreemlinkse en links-extremistische groeperingen die zich oorspronkelijk richtten op andere onderwerpen verbinden het thema klimaat met hun eigen onderwerpen.

De extreemlinkse beweging in Nederland is, zeker in vergelijking met landen als Duitsland of Frankrijk, beperkt in omvang en activiteit. Acties beperken zich voornamelijk tot het woord in plaats van de daad.

Documenten;

Kamerstuk: Kamerbrief | 07-05-2020

Zie ook;

AIVD-jaarverslag 2019: dreigingen vaak divers en complex

RO 29.04.2020 Internationale ontwikkelingen zijn steeds lastiger te voorspellen en te beheersen. Dat maakt dat dreigingen tegen de Nederlandse samenleving vaak divers en complex zijn.

In 2019 zag de AIVD dat steeds meer landen invloed proberen te krijgen op Nederlandse belangen.

Ons land hoort bij de meest ontwikkelde naties van de wereld op het gebied van economie, wetenschap en techniek. Dat maakt het een aantrekkelijk doelwit van digitale spionage en beïnvloeding.

2019 was ook een jaar waarin de AIVD een opleving waarnam van wereldwijd rechts-extremisme. Extremisten pleegden gewelddadige aanslagen in de Verenigde Staten, Europese landen en Nieuw-Zeeland.

In Nederland was de opleving vooral online te zien.

Dreiging jihadistisch terrorisme nog altijd aanwezig

De acute dreiging van ISIS voor Europa is het afgelopen jaar verder afgezwakt, maar de groepering houdt wel de intentie om aanslagen in westerse landen te (laten) plegen. Incidenten en een groot aantal arrestaties binnen Nederland tonen aan dat de dreiging van het jihadistisch terrorisme nog altijd aanwezig is.

De AIVD constateert ook dat radicaal-salafistische aanjagers, ondanks dat zij in absolute termen een minderheid vormen, een disproportioneel grote invloed hebben binnen islamitisch Nederland. Zij streven naar een parallelle samenleving waar de regels van de Nederlandse rechtsstaat niet gelden. Dat brengt risico’s op langere termijn met zich mee.

Lees het AIVD-jaarverslag online of download het jaarverslag als PDF-bestand

AIVD-jaarverslag 2019;

AIVD-jaarverslag 2019

Internationale ontwikkelingen zijn steeds lastiger te voorspellen en te beheersen. Dat maakt dat dreigingen tegen de Nederlandse …

Jaarverslag | 29-04-2020

Zie ook;

Het gebouw van de AIVD in Zoetermeer ANP

AIVD ziet meer rechts-extremisme en beïnvloeding van Nederlandse belangen

NOS 29.04.2020 De geheime dienst AIVD ziet een opleving van rechts-extremisme wereldwijd. In zijn jaarverslag over 2019 staat dat rechts-extremisten elkaar vinden op websites en van daaruit uitgenodigd worden voor besloten groepen. Dat kan leiden tot radicalisering en geweld. De AIVD noemt in deze context de Nederlandse “alt-rechtsbeweging” Erkenbrand.

Die streeft volgens de AIVD met “democratische middelen ondemocratische doelstellingen” na. De beweging heeft volgens de inlichtingendienst “als uiteindelijk doel om een autoritair politiek bestel te realiseren dat alleen de grondrechten van de witte burger (man) waarborgt”.

Traditionele rechts-extremisten reageren volgens de AIVD “zeer sterk op de acties van antiracisme-activisten en zoeken daarbij aansluiting bij lokaal protesterende burgers”. “Dit heeft al verschillende malen tot (dreiging met) geweld geleid waarbij huisadressen van antiracisme-activisten worden gepubliceerd en worden bezocht of waarbij anti-Zwarte Piet-demonstranten worden belaagd, soms met deelname van groepjes voetbalhooligans.”

Internationaal noemt de AIVD aanslagen van rechts-extremisten in de VS, Nieuw-Zeeland en ook in Europa. Vooral de aanslag vorig jaar maart in Christchurch in Nieuw-Zeeland heeft aangezet tot ‘copycat-gedrag’.

Meer acties klimaatactivisten

Bij links-extremistische groeperingen in Nederland zijn gewelddadigheden uitgebleven, staat in het jaarverslag. Zij richtten zich meer op demonstraties en burgerlijke ongehoorzaamheid.

Het aantal acties van klimaatactivisten nam toe in 2019, maar die vormden geen bedreiging voor de democratische rechtsorde, analyseert de AIVD.

Moslims bidden tijdens een protest op het Plein in Den Haag tegen de terroristenafdelingen van de gevangenissen in Vught en Rotterdam. De demonstranten zijn het niet eens met de opsluiting van de moslims daar en de visitatie die plaatsvindt na afloop van een bezoek ANP

De dienst gaat ook uitgebreid in op de dreiging van jihadistisch terrorisme. Die is sinds 2017 verminderd, net als het aantal aanslagen. Toch zijn er in Europa, en in Nederland, nog relatief veel aanhoudingen en worden geregeld aanslagen voorkomen. “De dreiging is dus wel verminderd, maar nog steeds aanzienlijk.”

De Nederlandse jihadistische beweging is weinig zichtbaar in het openbare leven. Dat heeft volgens de AIVD te maken met “organisatorische en ideologische verdeeldheid en gebrek aan hiërarchie en leiderschap”.

In dat kader noemt de AIVD ook de netwerkvorming op terroristenafdelingen van gevangenissen en onder teruggekeerde jihadisten.

IS blijft gevaar

Ook radicaal-salafistische ‘aanjagers’ worden in het jaarverslag genoemd als dreiging. Dat zijn er relatief niet veel, maar hun invloed is “disproportioneel groot binnen islamitisch Nederland”. Sommigen hebben een opleiding gehad in de Golfregio. De AIVD doet onderzoek naar geldstromen uit deze regio.

Ook de islamitische terreurorganisatie IS is nog niet uitgespeeld, al is ‘het kalifaat’ gevallen en leider Abu Bakr al-Baghdadi gedood. “Nog steeds wil ISIS aanslagen plegen in het Westen, waarbij Syrië en Irak waarschijnlijk de belangrijkste basis voor ISIS blijven.”

Rusland en MH17

De inlichtingendienst ziet nog steeds dat meer landen invloed proberen te krijgen op Nederlandse belangen op het gebied van economie, wetenschap en techniek. Ze proberen onder meer via spionage informatie te verkrijgen.

De AIVD noemt Rusland: “Het afgelopen jaar was Nederland opnieuw een interessant spionagedoelwit voor Rusland.” Vanuit Moskou is sprake van “voortdurende (online)beïnvloedingsactiviteiten op sociale media vanuit Rusland, waarbij de beïnvloeding van de beeldvorming ten aanzien van de toedracht van de ramp met vlucht MH17 een grote rol speelt”.

De grootste dreiging op het gebied van economische spionage is China. Meerdere Nederlandse topsectoren zijn doelwit geworden, met als doel hoogwaardige technologie in handen te krijgen, aldus de inlichtingendienst.

Bekijk ook;

AIVD: Online opleving van extreem-rechts

AD 29.04.2020 Nederland kent een ‘online opleving’ van rechts-extremisme. ,,Nederlanders zijn lid van internationale onlinegroepen waarin aanslagplegers en hun sympathisanten elkaar vinden”, zo meldt inlichtingendienst AIVD in haar jaarverslag over 2019.

De geheime dienst bestempelt 2019 als het jaar waarin ‘een opleving waar te nemen was van wereldwijd rechts-extremisme’. ,,Extremisten pleegden gewelddadige aanslagen in de Verenigde Staten, Europese landen en Nieuw-Zeeland.” In Nederland is die opleving vooral online te zien, zo stelt de AIVD.

Extreme content kan mensen aanzetten tot radicalise­ring of zelfs tot geweld. Ook Nederlan­ders zijn lid van dergelijke onlinegroe­pen, aldus Jaarverslag AIVD.

,,Vooral de aanslag van een Australiër in Christchurch, Nieuw-Zeeland, waarbij 51 mensen in een moskee werden gedood, heeft mensen aangezet tot copycat-gedrag. Dat gedrag wordt versterkt doordat aanslagplegers en hun sympathisanten elkaar vinden op rechts-extremistische websites.”

Die ontmoetingen worden daarna voortgezet in besloten, nog extremere groepen. ,,Extreme content kan mensen aanzetten tot radicalisering of zelfs tot geweld. Ook Nederlanders zijn lid van dergelijke internationale onlinegroepen.”

Deze nieuwssite schreef recent nog over een groep Nederlanders die actief waren op het neo-nazistische webforum Iron March. Op dat forum waren ook Amerikaanse rechts-extremisten aanwezig die later zijn aangeklaagd voor meerdere racistische moorden. Vandaag kwam ook een inwoner van Den Haag voor de rechter die gezegd zou hebben ‘te hebben gesmuld van de aanslag in Christchurch’ en ook een moskee zou hebben willen aanvallen.

De AIVD noemt één Nederlandse beweging met naam. Volgens de dienst is Erkenbrand ‘een voorbeeld van een organisatie die met democratische middelen ondemocratische doelstellingen nastreeft’. ,,Deze Nederlandse alt-rechtsbeweging heeft als uiteindelijk doel om een autoritair politiek bestel te realiseren dat alleen de grondrechten van de witte burger (man) waarborgt.”

Jihadisme

De dreiging van jihadistisch terrorisme in Nederland is ‘verminderd, maar nog steeds aanzienlijk’, staat in het jaarverslag. Eind 2019 werd dan ook het dreigingsniveau in Nederland (de kans dat er een terroristische aanslag plaatsvindt) verminderd van niveau 4 (substantieel) naar niveau 3 (aanzienlijk).

In maart 2019 vond wel de grootste terroristische aanslag in tijden in Nederland plaats: de tramaanslag in Utrecht. De dader Gökmen Tanis, handelde alleen en, zo bleek tijdens de rechtszaak, was ook geen onderdeel van een jihadistisch netwerk. Hij is inmiddels veroordeeld tot levenslang.

Er is een dreiging van netwerkvor­ming op de terroris­ten­af­de­lin­gen én in het terugkeren van jihadisten in de jihadisti­sche beweging na hun vrijlating, aldus het Jaarverslag AIVD.

Van de Nederlandse jihadistische beweging gaat nog steeds dreiging uit. Ook al is ze ’weinig zichtbaar in het openbare leven’. ,,Dat heeft te maken met organisatorische en ideologische verdeeldheid en gebrek aan hiërarchie en leiderschap. Ook groeit de beweging niet: er komen nauwelijks nieuwe mensen bij en er gaan er ook weinig weg.”

De inlichtingendienst maakt zich zorgen over de twee speciale Terroristenafdelingen in de Nederlandse gevangenissen. ,,Er is een dreiging van netwerkvorming op de terroristenafdelingen én in het terugkeren van jihadisten in de jihadistische beweging na hun vrijlating. Als zij zijn teruggekeerd in hun oude netwerk, kunnen deze jihadisten voor een nieuwe dynamiek in dat netwerk zorgen.”

Ook lijkt het deradicaliseren  van teruggekeerde jihadisten uit Syrië  slechts gedeeltelijk een succes: ,,Veel terugkeerders houden zich bezig met propaganda of facilitering, ze blijken de jihadistische ideologie aan te blijven hangen zonder nog geweld te willen plegen.”

Spionage

De AIVD constateert ook dat andere landen spioneren in ons land en noemt China in het bijzonder. Volgens de dienst is dat land ‘de grootste dreiging op het vlak van economische spionage’. Zo zouden meerdere Nederlandse topsectoren doelwit zijn geweest van digitale spionage. Vooral hoogwaardige Nederlandse technologieën zijn doelwit. Denk bijvoorbeeld aan chipfabrikant ASML, al noemt de AIVD deze niet bij naam.

De Chinezen gebruiken volgens de dienst de buitgemaakte informatie om de eigen economie te ontwikkelen. Opvallend daarbij is dat China spioneert langs de zogenoemde Nieuwe Zijderoute. Dat zijn routes over spoor en weg door zowel het Midden-Oosten als India en Afrika richting het land. ,,Onderzoek wijst uit dat landen langs deze nieuwe route geregeld doelwit zijn van digitale spionage’’, schrijft de AIVD

5G

De AIVD vreest bovendien dat China marktleider wordt op gebieden als kunstmatige intelligentie en 5G, waardoor via deze ‘technische dominantie’ landen afhankelijker worden van Chinese technologie. Dat zet de deur open naar digitale spionage en sabotage, constateert de AIVD.

Naast China noemt de dienst ook Rusland met nadruk. Het land voert ‘voortdurend’ online campagne om vraagtekens te zetten bij de rol van Rusland rond de aanslag op de MH17. Dat is niet al te succesvol, schrijft de geheime dienst wel: ,,De impact op Nederland lijkt vooralsnog beperkt.”

Het gebouw van de AIVD in Zoetermeer ANP

AIVD ziet meer rechts-extremisme en beïnvloeding van Nederlandse belangen

NOS 29.04.2020 De geheime dienst AIVD ziet een opleving van rechts-extremisme wereldwijd. In zijn jaarverslag over 2019 staat dat rechts-extremisten elkaar vinden op websites en van daaruit uitgenodigd worden voor besloten groepen. Dat kan leiden tot radicalisering en geweld. De AIVD noemt in deze context de Nederlandse “alt-rechtsbeweging” Erkenbrand.

Die streeft volgens de AIVD met “democratische middelen ondemocratische doelstellingen” na. De beweging heeft volgens de inlichtingendienst “als uiteindelijk doel om een autoritair politiek bestel te realiseren dat alleen de grondrechten van de witte burger (man) waarborgt”.

Traditionele rechts-extremisten reageren volgens de AIVD “zeer sterk op de acties van antiracisme-activisten en zoeken daarbij aansluiting bij lokaal protesterende burgers”. “Dit heeft al verschillende malen tot (dreiging met) geweld geleid waarbij huisadressen van antiracisme-activisten worden gepubliceerd en worden bezocht of waarbij anti-Zwarte Piet-demonstranten worden belaagd, soms met deelname van groepjes voetbalhooligans.”

Internationaal noemt de AIVD aanslagen van rechts-extremisten in de VS, Nieuw-Zeeland en ook in Europa. Vooral de aanslag vorig jaar maart in Christchurch in Nieuw-Zeeland heeft aangezet tot ‘copycat-gedrag’.

Meer acties klimaatactivisten

Bij links-extremistische groeperingen in Nederland zijn gewelddadigheden uitgebleven, staat in het jaarverslag. Zij richtten zich meer op demonstraties en burgerlijke ongehoorzaamheid.

Het aantal acties van klimaatactivisten nam toe in 2019, maar die vormden geen bedreiging voor de democratische rechtsorde, analyseert de AIVD.

Moslims bidden tijdens een protest op het Plein in Den Haag tegen de terroristenafdelingen van de gevangenissen in Vught en Rotterdam. De demonstranten zijn het niet eens met de opsluiting van de moslims daar en de visitatie die plaatsvindt na afloop van een bezoek ANP

De dienst gaat ook uitgebreid in op de dreiging van jihadistisch terrorisme. Die is sinds 2017 verminderd, net als het aantal aanslagen. Toch zijn er in Europa, en in Nederland, nog relatief veel aanhoudingen en worden geregeld aanslagen voorkomen. “De dreiging is dus wel verminderd, maar nog steeds aanzienlijk.”

De Nederlandse jihadistische beweging is weinig zichtbaar in het openbare leven. Dat heeft volgens de AIVD te maken met “organisatorische en ideologische verdeeldheid en gebrek aan hiërarchie en leiderschap”.

In dat kader noemt de AIVD ook de netwerkvorming op terroristenafdelingen van gevangenissen en onder teruggekeerde jihadisten.

IS blijft gevaar

Ook radicaal-salafistische ‘aanjagers’ worden in het jaarverslag genoemd als dreiging. Dat zijn er relatief niet veel, maar hun invloed is “disproportioneel groot binnen islamitisch Nederland”. Sommigen hebben een opleiding gehad in de Golfregio. De AIVD doet onderzoek naar geldstromen uit deze regio.

Ook de islamitische terreurorganisatie IS is nog niet uitgespeeld, al is ‘het kalifaat’ gevallen en leider Abu Bakr al-Baghdadi gedood. “Nog steeds wil ISIS aanslagen plegen in het Westen, waarbij Syrië en Irak waarschijnlijk de belangrijkste basis voor ISIS blijven.”

Rusland en MH17

De inlichtingendienst ziet nog steeds dat meer landen invloed proberen te krijgen op Nederlandse belangen op het gebied van economie, wetenschap en techniek. Ze proberen onder meer via spionage informatie te verkrijgen.

De AIVD noemt Rusland: “Het afgelopen jaar was Nederland opnieuw een interessant spionagedoelwit voor Rusland.” Vanuit Moskou is sprake van “voortdurende (online)beïnvloedingsactiviteiten op sociale media vanuit Rusland, waarbij de beïnvloeding van de beeldvorming ten aanzien van de toedracht van de ramp met vlucht MH17 een grote rol speelt”.

De grootste dreiging op het gebied van economische spionage is China. Meerdere Nederlandse topsectoren zijn doelwit geworden, met als doel hoogwaardige technologie in handen te krijgen, aldus de inlichtingendienst.

Bekijk ook;

AIVD: Online opleving van extreem-rechts

AD 29.04.2020 Nederland kent een ‘online opleving’ van rechts-extremisme. ,,Nederlanders zijn lid van internationale onlinegroepen waarin aanslagplegers en hun sympathisanten elkaar vinden”, zo meldt inlichtingendienst AIVD in haar jaarverslag over 2019.

De geheime dienst bestempelt 2019 als het jaar waarin ‘een opleving waar te nemen was van wereldwijd rechts-extremisme’. ,,Extremisten pleegden gewelddadige aanslagen in de Verenigde Staten, Europese landen en Nieuw-Zeeland.” In Nederland is die opleving vooral online te zien, zo stelt de AIVD.

Extreme content kan mensen aanzetten tot radicalise­ring of zelfs tot geweld. Ook Nederlan­ders zijn lid van dergelijke onlinegroe­pen, aldus Jaarverslag AIVD.

,,Vooral de aanslag van een Australiër in Christchurch, Nieuw-Zeeland, waarbij 51 mensen in een moskee werden gedood, heeft mensen aangezet tot copycat-gedrag. Dat gedrag wordt versterkt doordat aanslagplegers en hun sympathisanten elkaar vinden op rechts-extremistische websites.”

Die ontmoetingen worden daarna voortgezet in besloten, nog extremere groepen. ,,Extreme content kan mensen aanzetten tot radicalisering of zelfs tot geweld. Ook Nederlanders zijn lid van dergelijke internationale onlinegroepen.”

Deze nieuwssite schreef recent nog over een groep Nederlanders die actief waren op het neo-nazistische webforum Iron March. Op dat forum waren ook Amerikaanse rechts-extremisten aanwezig die later zijn aangeklaagd voor meerdere racistische moorden. Vandaag kwam ook een inwoner van Den Haag voor de rechter die gezegd zou hebben ‘te hebben gesmuld van de aanslag in Christchurch’ en ook een moskee zou hebben willen aanvallen.

De AIVD noemt één Nederlandse beweging met naam. Volgens de dienst is Erkenbrand ‘een voorbeeld van een organisatie die met democratische middelen ondemocratische doelstellingen nastreeft’. ,,Deze Nederlandse alt-rechtsbeweging heeft als uiteindelijk doel om een autoritair politiek bestel te realiseren dat alleen de grondrechten van de witte burger (man) waarborgt.”

Jihadisme

De dreiging van jihadistisch terrorisme in Nederland is ‘verminderd, maar nog steeds aanzienlijk’, staat in het jaarverslag. Eind 2019 werd dan ook het dreigingsniveau in Nederland (de kans dat er een terroristische aanslag plaatsvindt) verminderd van niveau 4 (substantieel) naar niveau 3 (aanzienlijk).

In maart 2019 vond wel de grootste terroristische aanslag in tijden in Nederland plaats: de tramaanslag in Utrecht. De dader Gökmen Tanis, handelde alleen en, zo bleek tijdens de rechtszaak, was ook geen onderdeel van een jihadistisch netwerk. Hij is inmiddels veroordeeld tot levenslang.

Er is een dreiging van netwerkvor­ming op de terroris­ten­af­de­lin­gen én in het terugkeren van jihadisten in de jihadisti­sche beweging na hun vrijlating, aldus het Jaarverslag AIVD.

Van de Nederlandse jihadistische beweging gaat nog steeds dreiging uit. Ook al is ze ’weinig zichtbaar in het openbare leven’. ,,Dat heeft te maken met organisatorische en ideologische verdeeldheid en gebrek aan hiërarchie en leiderschap. Ook groeit de beweging niet: er komen nauwelijks nieuwe mensen bij en er gaan er ook weinig weg.”

De inlichtingendienst maakt zich zorgen over de twee speciale Terroristenafdelingen in de Nederlandse gevangenissen. ,,Er is een dreiging van netwerkvorming op de terroristenafdelingen én in het terugkeren van jihadisten in de jihadistische beweging na hun vrijlating. Als zij zijn teruggekeerd in hun oude netwerk, kunnen deze jihadisten voor een nieuwe dynamiek in dat netwerk zorgen.”

Ook lijkt het deradicaliseren  van teruggekeerde jihadisten uit Syrië  slechts gedeeltelijk een succes: ,,Veel terugkeerders houden zich bezig met propaganda of facilitering, ze blijken de jihadistische ideologie aan te blijven hangen zonder nog geweld te willen plegen.”

Spionage

De AIVD constateert ook dat andere landen spioneren in ons land en noemt China in het bijzonder. Volgens de dienst is dat land ‘de grootste dreiging op het vlak van economische spionage’. Zo zouden meerdere Nederlandse topsectoren doelwit zijn geweest van digitale spionage. Vooral hoogwaardige Nederlandse technologieën zijn doelwit. Denk bijvoorbeeld aan chipfabrikant ASML, al noemt de AIVD deze niet bij naam.

De Chinezen gebruiken volgens de dienst de buitgemaakte informatie om de eigen economie te ontwikkelen. Opvallend daarbij is dat China spioneert langs de zogenoemde Nieuwe Zijderoute. Dat zijn routes over spoor en weg door zowel het Midden-Oosten als India en Afrika richting het land. ,,Onderzoek wijst uit dat landen langs deze nieuwe route geregeld doelwit zijn van digitale spionage’’, schrijft de AIVD

5G

De AIVD vreest bovendien dat China marktleider wordt op gebieden als kunstmatige intelligentie en 5G, waardoor via deze ‘technische dominantie’ landen afhankelijker worden van Chinese technologie. Dat zet de deur open naar digitale spionage en sabotage, constateert de AIVD.

Naast China noemt de dienst ook Rusland met nadruk. Het land voert ‘voortdurend’ online campagne om vraagtekens te zetten bij de rol van Rusland rond de aanslag op de MH17. Dat is niet al te succesvol, schrijft de geheime dienst wel: ,,De impact op Nederland lijkt vooralsnog beperkt.”

april 30, 2020 Posted by | aanslag, Ahmad al-Hazimi, aivd, bedreiging, Charlie Hebdo, doodsbedreiging, dreiging, extreem rechts, Forum voor Democratie, FvD, geert wilders, grijze wolf, ground zero, holocaust, homohaat, is, isis, islam, joden, jodenvervolging, Klimaatactivisten, moskee, moslim, Pim Fortuyn, politiek, salafisten, Syrië, Syriëgangers, terreur, terreurdreiging, terrorisme, veiligheid, WTC | , , , , , , , , , , , , , , , | 3 reacties

En weer kijkt de hele wereld naar de OPCW in Den Haag – de nasleep

Het Syrische regime ter verantwoording roepen

Degenen die verantwoordelijk zijn voor de gifgasaanvallen in Syrië in 2017 moeten ter verantwoording worden geroepen. „Straffeloosheid voor deze vreselijke daden zal niet worden getolereerd”, stelt EU-buitenlandchef Josep Borrell namens de 27 lidstaten.

Onderzoekers van de internationale organisatie voor het verbod op chemische wapens (OPCW) in Den Haag hebben vastgesteld dat de Syrische luchtmacht achter meerdere gifgasaanvallen in het land zat, waarbij tientallen slachtoffers vielen.

Het Syrische regime is verantwoordelijk voor drie gifgasaanvallen waarbij in maart 2017 tientallen burgers omkwamen in het noordwesten van Syrië. Dat stelt de Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens (OPCW) in een rapport dat is verschenen (onderzoek onderzoek).

In het rapport van woensdag 08.04.2020 stelt de OPCW voor het eerst de Syrische regering verantwoordelijk voor drie aanvallen in maart 2017, waarbij chloorgas en het zenuwgas sarin werden gebruikt.

De aanvallen vonden plaats tijdens de slepende burgeroorlog tussen het regime van president Assad en allerlei groepen opstandelingen. De OPCW en de Verenigde Naties stelden eerder al gifgasaanvallen vast, maar zij mochten toen nog geen onderzoek doen naar de daders.

Syrië en bondgenoot Rusland hebben altijd tegengesproken dat het regime gifgas inzet. Zij beschuldigen jihadisten ervan gifgas te gebruiken.

Bekijk ook:

’Syrische luchtmacht voerde zelf gifgasaanvallen uit’

De Europese Unie neemt de conclusies over en spreekt in een verklaring een krachtige veroordeling uit van het gebruik van chemische wapen door de Syrische luchtmacht. Het afleggen van rekenschap is essentieel om te voorkomen dat chemische wapens weer vaker worden gebruikt, aldus de EU. Het gebruik daarvan is altijd in strijd met het internationaal recht en kan neerkomen op een oorlogsmisdaad of misdaden tegen de mensheid.

Syrische regime verantwoordelijk

Eerder al concludeerde de OPCW al dat er in 2017 gifgas is gebruikt in Al-Lataminah. Nu wijst de Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens voor het eerst ook een dader aan.

Sancties EU

Het is nu aan de internationale gemeenschap om „gepaste actie” te ondernemen. De EU heeft eerder sancties ingesteld tegen Syrische regeringsfunctionarissen en wetenschappers voor hun rol bij ontwikkeling en gebruik van chemische wapens en is bereid verdere strafmaatregelen te treffen, staat in de verklaring.

web: https://www.opcw.org/about-us/mission

kijk: Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens – Wikipedia

Meer voor opcw

lees: rapport OPCW 08.04.2020

lees: IIT Coordinator’s Remarks on the First Report by the IIT 8 April 2020 08.04.2020

lees: IIT Report USA National Statement 04082020 08.04.2020

lees: s-1867-2020(e) 08.04.2020

lees: 20 04 08 OIAC – Declaration FR – IIT – VF FR et ENG_0 08.04.2020

lees: Director-General’s Statement on the First Report by IIT 8 April 2020 08.04.2020

lees: ec93dg11(e) 24.02.2020

lees: ec92s08(e) 03.10.2019

lees: ec91s03(e) 28.06.2019

lees: ec90dg14(e) 07.03.2019

lees: c23dg16 rc4dg04(e) 15.11.2018

lees: ec89dg29(e) 04.10.2018

lees: ec89dg02(e) 27.07.2018

zie ook: En weer kijkt de hele wereld naar Rusland en de OPCW in Den Haag

zie ook: De hele wereld kijkt naar de OPCW in Den Haag en Rusland

zie ook: En weer kijkt de hele wereld naar de OPCW in Den Haag

zie ook: De hele wereld kijkt naar OPCW in Den Haag

zie ook: De hele wereld kijkt naar OPCW in Den Haag – deel 3

zie ook: De hele wereld kijkt naar OPCW in Den Haag – deel 2

zie ook: De hele wereld kijkt naar OPCW in Den Haag – deel 1

dossier OPCW NOS

dossier “Hackaanval OPCW” AD

In een rapport van woensdag stelt de OPCW voor het eerst de Syrische regering verantwoordelijk voor drie aanvallen in maart 2017, waarbij chloorgas en het zenuwgas sarin werden gebruikt. Ⓒ AFP

EU eist actie tegen schuldigen gifgasaanval Syrië

Telegraaf 09.04.2020 Degenen die verantwoordelijk zijn voor de gifgasaanvallen in Syrië in 2017 moeten ter verantwoording worden geroepen. „Straffeloosheid voor deze vreselijke daden zal niet worden getolereerd”, stelt EU-buitenlandchef Josep Borrell namens de 27 lidstaten.

Onderzoekers van de internationale organisatie voor het verbod op chemische wapens (OPCW) in Den Haag hebben vastgesteld dat de Syrische luchtmacht achter meerdere gifgasaanvallen in het land zat, waarbij tientallen slachtoffers vielen. In een rapport van woensdag stelt de OPCW voor het eerst de Syrische regering verantwoordelijk voor drie aanvallen in maart 2017, waarbij chloorgas en het zenuwgas sarin werden gebruikt.

Bekijk ook:

’Syrische luchtmacht voerde zelf gifgasaanvallen uit’

De Europese Unie neemt de conclusies over en spreekt in een verklaring een krachtige veroordeling uit van het gebruik van chemische wapen door de Syrische luchtmacht. Het afleggen van rekenschap is essentieel om te voorkomen dat chemische wapens weer vaker worden gebruikt, aldus de EU. Het gebruik daarvan is altijd in strijd met het internationaal recht en kan neerkomen op een oorlogsmisdaad of misdaden tegen de mensheid.

Het is nu aan de internationale gemeenschap om „gepaste actie” te ondernemen. De EU heeft eerder sancties ingesteld tegen Syrische regeringsfunctionarissen en wetenschappers voor hun rol bij ontwikkeling en gebruik van chemische wapens en is bereid verdere strafmaatregelen te treffen, staat in de verklaring.

Bekijk meer van; burgeroorlog internationale betrekkingen Brussel Syrië Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens Europese Unie

EU eist actie tegen schuldigen gifgasaanval Syrië

MSN 09.04.2020 Degenen die verantwoordelijk zijn voor de gifgasaanvallen in Syrië in 2017 moeten ter verantwoording worden geroepen. “Straffeloosheid voor deze vreselijke daden zal niet worden getolereerd”, stelt EU-buitenlandchef Josep Borrell namens de 27 lidstaten.

Onderzoekers van de internationale organisatie voor het verbod op chemische wapens (OPCW) in Den Haag hebben vastgesteld dat de Syrische luchtmacht achter meerdere gifgasaanvallen in het land zat, waarbij tientallen slachtoffers vielen. In een rapport van woensdag stelt de OPCW voor het eerst de Syrische regering verantwoordelijk voor drie aanvallen in maart 2017, waarbij chloorgas en het zenuwgas sarin werden gebruikt.

De Europese Unie neemt de conclusies over en spreekt in een verklaring een krachtige veroordeling uit van het gebruik van chemische wapen door de Syrische luchtmacht. Het afleggen van rekenschap is essentieel om te voorkomen dat chemische wapens weer vaker worden gebruikt, aldus de EU. Het gebruik daarvan is altijd in strijd met het internationaal recht en kan neerkomen op een oorlogsmisdaad of misdaden tegen de mensheid.

Het is nu aan de internationale gemeenschap om “gepaste actie” te ondernemen. De EU heeft eerder sancties ingesteld tegen Syrische regeringsfunctionarissen en wetenschappers voor hun rol bij ontwikkeling en gebruik van chemische wapens en is bereid verdere strafmaatregelen te treffen, staat in de verklaring.

OPCW: Syrische regime verantwoordelijk voor gifgasaanvallen

NRC 08.04.2020 Eerder concludeerde de OPCW al dat er in 2017 gifgas is gebruikt in Al-Lataminah. Nu wijst de Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens voor het eerst ook een dader aan.

Het Syrische regime is verantwoordelijk voor drie gifgasaanvallen waarbij in maart 2017 tientallen burgers omkwamen in het noordwesten van Syrië. Dat stelt de Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens (OPCW) in een rapport dat woensdag is verschenen. Het is de eerste keer dat de OPCW het regime van Bashar al-Assad als dader aanwijst.

Eerder hadden OPCW-onderzoeksmissies niet het mandaat om de schuldvraag bij aanvallen met chemische wapens te onderzoeken. In 2018 kwam daar verandering in dankzij een resolutie van de Verenigde Naties, waarop de OPCW een zogenoemd Onderzoeks- en Identificatieteam (IIT) oprichtte. De OPCW concludeerde eerder al wel dat er gifgas was ingezet bij de aanvallen in Noord-Syrië.

Sarin en chloorgas

Op 24 maart 2017 liet een gevechtsvliegtuig van de Syrische luchtmacht een bom met het gifgas sarin op het dorp Al-Lataminah vallen. Daarbij kwamen zestien mensen om het leven. Een dag later liet een helikopter van het regime een bom met chloorgas op een ziekenhuis in hetzelfde dorp neerkomen, waarbij dertig mensen omkwamen. Op 30 maart liet het regime opnieuw een bom met sarin vallen in het zuiden van Al-Lataminah, waarbij zestig mensen omkwamen.

Volgens het ITT bestaat geen twijfel over wie er achter de aanvallen zit. Leider van het onderzoeksteam Santiago Oñate-Laborde schrijft dat „aanvallen van een dergelijke strategische aard” alleen hadden kunnen plaatsvinden „op bevel van de hogere autoriteiten van het militaire commando van de Syrische Arabische Republiek”.

De onderzoeksresultaten staan niet gelijk aan een gerechtelijke vervolging, benadrukt de directeur-generaal van de OPCW, Fernando Arias. Zijn organisatie is geen gerechtelijk orgaan en het is nu aan landen en de Verenigde Naties om eventueel in actie te komen tegen Syrië.

Syrische luchtmacht is volgens OPCW de dader van chemische aanvallen

VrT 08.04.2020 De Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens (OPCW) duidt in een nieuw rapport de Syrische luchtmacht aan als dader bij drie bombardementen met chemische wapens. Het is de eerste keer dat de VN-waakhond een dader aanwijst voor dergelijke aanvallen, voordien kon ze enkel onderzoeken of er al dan niet chemische wapens waren gebruikt.

Het IIT of het ‘Investigation and Identification Team’ leidde het onderzoek naar drie bombardementen eind maart 2017 op de stad Al-Lataminah, in de provincie Hama. Het onderzoeksteam werd in 2018 opgericht door een VN-resolutie in 2018 om een dader aan te duiden voor chemische aanvallen in Syrië. Zowel Rusland als Syrië waren destijds tegen de oprichting van het onderzoeksteam.

Volgens het rapport vielen er meer dan 106 doden en gewonden bij de drie afzonderlijke bombardementen op 24, 27 en 30 maart 2017. Het onderzoek concludeert dat een brigade van de Syrische luchtmacht de stad en het ziekenhuis bombardeerde met twee M4000 bommen met saringas en 1 cylinder met chloorgas. De luchtaanvallen werden uitgevoerd door twee SU-22 gevechtsvliegtuigen vanuit de luchtmachtbasis van Sharat en een helikopter vanuit de luchtmachtbasis van Hama.

Er zijn redelijke argumenten om aan te tonen dat de daders van de aanvallen met chemische wapens personen van de Syrische luchtmacht waren…!

“Er zijn redelijke argumenten om aan te tonen dat de daders van het gebruik van saringas als chemisch wapen in Al-Lataminah op 24 en 30 maart 2017, en het gebruik van chloorgas als chemisch wapen op 25 maart 2017 personen van de Syrische luchtmacht waren”, dat zegt Santiago Onate-Laborde, de leider van het team.

Hij benadrukt dat het IIT geen juridisch orgaan is en dat het niet bevoegd is om iemand aan te klagen. Volgens hem is het nu aan de leden van de OPCW, de VN-veiligheidsraad en de internationale gemeenschap om verdere stappen te ondernemen.

De Syrische overheid en haar bondgenoten Rusland en Iran hebben steeds ontkend dat er door hen chemische wapens werden gebruikt. Ze hielden steeds vol dat de chemische aanvallen door jihadistische groeperingen werden uitgevoerd.

Volgens het Global Public Policy Institute, een onafhankelijke onderzoeksorganisatie gevestigd in Berlijn, vonden er al 336 chemische aanvallen plaats in Syrië sinds 2012. 98% van die aanvallen zouden volgens hun onderzoek uitgevoerd zijn door het Syrische regime, de resterende 2% door Islamitische Staat.

De Syrische burgeroorlog, waarbij president Bashar al-Assad oorlog voert tegen verschillende rebellengroeperingen, sleept al negen jaar aan en kostte al het leven aan minstens een half miljoen burgers.

meer: Buitenland Goran Verluyten

De aanvallen vonden plaats tijdens de slepende burgeroorlog tussen het regime van president Assad en allerlei groepen opstandelingen Ⓒ AFP

’Syrische luchtmacht voerde zelf gifgasaanvallen uit’

Telegraaf 08.04.2020 De Syrische luchtmacht zat achter meerdere gifgasaanvallen in het land waarbij tientallen slachtoffers vielen. Dat concluderen onderzoekers van de internationale organisatie voor het verbod op chemische wapens (OPCW) in Den Haag.

Het is de eerste keer dat de OPCW de Syrische regering verantwoordelijk acht voor de aanvallen. Bij drie aanvallen in maart 2017 op de plaats al-Lataminah werden chloorgas en het zenuwgas Sarin gebruikt.

De aanvallen vonden plaats tijdens de slepende burgeroorlog tussen het regime van president Assad en allerlei groepen opstandelingen. De OPCW en de Verenigde Naties stelden eerder al gifgasaanvallen vast, maar zij mochten toen nog geen onderzoek doen naar de daders.

Syrië en bondgenoot Rusland hebben altijd tegengesproken dat het regime gifgas inzet. Zij beschuldigen jihadisten ervan gifgas te gebruiken.

BEKIJK MEER VAN; burgeroorlog Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens Den Haag

Syrische luchtmacht zat achter gifgasaanvallen

AD 08.04.2020 De Syrische luchtmacht zat achter meerdere gifgasaanvallen in het land waarbij tientallen slachtoffers vielen. Dat concluderen onderzoekers van de internationale organisatie voor het verbod op chemische wapens (OPCW) in Den Haag.

Het is de eerste keer dat de OPCW de Syrische regering verantwoordelijk acht voor de aanvallen. Bij drie aanvallen in maart 2017 op de plaats al-Lataminah werden chloorgas en het zenuwgas Sarin gebruikt.

De aanvallen vonden plaats tijdens de slepende burgeroorlog tussen het regime van president Assad en allerlei groepen opstandelingen. De OPCW en de Verenigde Naties stelden eerder al gifgasaanvallen vast, maar zij mochten toen nog geen onderzoek doen naar de daders.

Syrië en bondgenoot Rusland hebben altijd tegengesproken dat het regime gifgas inzet. Zij beschuldigen jihadisten ervan gifgas te gebruiken.

Onderzoek: Syrische luchtmacht voerde gifgasaanvallen uit

MSN 08.04.2020 De Syrische luchtmacht zat achter meerdere gifgasaanvallen in het land waarbij tientallen slachtoffers vielen. Dat concluderen onderzoekers van de internationale organisatie voor het verbod op chemische wapens (OPCW) in Den Haag.

Het is de eerste keer dat de OPCW de Syrische regering verantwoordelijk acht voor de aanvallen. Bij drie aanvallen in maart 2017 op de plaats al-Lataminah werden chloorgas en het zenuwgas Sarin gebruikt.

De aanvallen vonden plaats tijdens de slepende burgeroorlog tussen het regime van president Assad en allerlei groepen opstandelingen. De OPCW en de Verenigde Naties stelden eerder al gifgasaanvallen vast, maar zij mochten toen nog geen onderzoek doen naar de daders.

Syrië en bondgenoot Rusland hebben altijd tegengesproken dat het regime gifgas inzet. Zij beschuldigen jihadisten ervan gifgas te gebruiken.

april 9, 2020 Posted by | aanslag, chloorgas, dreiging, EU, gifgasaanvallen, opcw, Rusland, sarin, Syrië, syrie, terreur, zenuwgas | , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor En weer kijkt de hele wereld naar de OPCW in Den Haag – de nasleep

Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 18 – proces

Start MH17-proces

Op 9 maart 2020 begon het strafproces tegen 4 verdachten van het neerhalen van vlucht MH17. De start van het proces is een belangrijke mijlpaal die waarheidsvinding en gerechtigheid voor de slachtoffers en hun nabestaanden weer een stap dichterbij brengt.

Maandag leest de officier van justitie Dedy Woei-a-Tsoi de aanklacht voor !!

Na jarenlange voorbereiding begint dan eindelijk de rechtszaak tegen de 4 verdachten in het MH17-proces. Een dag waar lang naar uit is gekeken door vooral de nabestaanden van de vliegramp. Om 10 uur in de ochtend start het MH17-proces. De zaak zal gevolgd worden door honderden journalisten van over de hele wereld.

AD 09.03.2020

Ook via internet zijn de zittingen te volgen, onder meer op de speciale MH17-site van het Openbaar Ministerie.

Wie we vrijwel zeker niet zullen zien in de rechtszaal, zijn de verdachten. Het gaat om drie Russen en iemand uit Oekraïne:

► rebellenleider Igor Girkin

► zijn rechterhand Sergej Doebinski

► diens assistent Oleg Poelatov

► garnizoenscommandant Leonid Ghartsjenko

Dit zijn de moordverdachten van de MH17-ramp;

Bekijk deze video op RTL XL

Op een rij: de vier mannen die worden verdacht van betrokkenheid bij de aanslag op vlucht MH17. Het OM legt hun moord op de 298 inzittenden ten laste.

Nederland heeft ook namens de andere landen in het Joint Investigation Team (JIT) – Australië, België, Maleisië en Oekraïne – de VN-Veiligheidsraad geïnformeerd over de start van het proces.

AD 07.03.2020

Het Openbaar Ministerie (OM) heeft in juni vorig jaar het besluit genomen de 4 personen te vervolgen, met unanieme steun van de opsporingsautoriteiten van de andere landen in het JIT.

Het strafrechtelijk onderzoek naar de betrokkenheid van andere personen gaat nog steeds door. Daarom roept Nederland in lijn met de VNVR resolutie 2166 alle landen, inclusief de Russische Federatie, op om volledig mee te werken aan het strafrechtelijk onderzoek van het JIT.

Het strafrechtelijk proces is en blijft een zaak van lange adem en veel geduld. Het kabinet heeft veel respect voor de manier waarop de nabestaanden daar mee omgaan. Stap voor stap komen we dichterbij het achterhalen van de waarheid, bij het opsporen en vervolgen van de verantwoordelijken voor het neerhalen van vlucht MH17.

Dat blijft de hoogste prioriteit voor het kabinet. De dood van 298 onschuldige mensen van 17 verschillende nationaliteiten kan en mag niet onbestraft blijven. Daar blijven we keihard aan werken, samen met de landen van het JIT, en met brede steun van de internationale gemeenschap.

AD 03.03.2020

298 mensen werden gedood, onder wie 196 Nederlanders, toen vlucht MH17 uit de lucht werd geschoten. Dat gebeurde boven rebellengebied in Oekraïne, op 17 juli 2014.

Vanaf maandag 09.03.2020 staan vier verdachten terecht in het eerste strafproces na de ramp met MH17. Dat gebeurt in de extra beveiligde rechtbank op Schiphol. Kijk nu hoe het er daar uitziet.

Zes vragen over het MH17-proces;

Wat is de aanklacht?

De (vooralsnog) vier verdachten worden officieel vervolgd voor ‘het doen verongelukken’ van de MH17 ‘met de dood van alle inzittenden tot gevolg’, danwel ‘moord’ op de inzittenden. Welk van de twee aanklachten het Openbaar Ministerie zal kiezen, hangt ervan af of aangetoond kan worden dat er met voorbedachte raden is gehandeld. Dat wil zeggen dat er een moment van kalm beraad was voordat de raket werd gelanceerd.

AD 10.03.2020

Hoe gaat het proces eruit zien?

Het enige wat zeker is: de eerste zitting begint maandag om 10.00 uur. ,,De eerste zittingsdagen zullen vooral inventariserend van karakter zijn’’, stelt de rechtbank. Het Openbaar Ministerie zal vertellen hoe ver het onderzoek is en wat er nog moet gebeuren. Andere partijen (de verdachten of hun advocaten) kunnen onderzoeksvragen neerleggen.

AD 11.03.2020

Telegraaf 11.03.2020

AD 11.03.2020

Wanneer de inhoudelijke behandeling van start gaat, is nog niet te zeggen. De rechtbank heeft een reeks data gereserveerd: de hele komende week, daarna nog een week verderop in maart en dan nog in juni, september, oktober, november en in februari en maart 2021. Er wordt 54 miljoen euro uitgetrokken voor het proces. Het gaat dan om kosten voor getuigenbescherming, de inzet van de rechtbank en kosten die het Openbaar Ministerie maakt voor het onderzoek. Ook de andere landen die slachtoffers te betreuren hadden, springen bij in de kosten.

Waarom wordt het proces in Nederland gehouden?

Ons land was in eerste instantie voorstander van berechting door een speciaal VN-tribunaal, maar dat werd door Rusland geblokkeerd. Een speciaal tribunaal van de vijf betrokken landen werd te ingewikkeld omdat de rechtssystemen van bijvoorbeeld Nederland, Maleisië en Oekraïne veel verschillen. Daarop besloten de betrokken landen te kiezen voor berechting in Nederland. De Nederlandse wet werd daarvoor (een beetje) aangepast zodat delen van het proces in het Engels gevoerd kunnen worden.

Telegraaf 09.03.2020

Waarom komen de verdachten niet?

Er zijn vier verdachten: drie Russen en een Oekraïner. Igor Girkin, in 2014 de hoogste in rang van de vier verdachten, heeft tegen deze krant gezegd geen schuld te hebben aan het neerhalen van MH17 en niet naar de rechtbank te zullen komen. Ook verdachte Sergej Doebinsk heeft dat laten weten. De andere twee verdachten, Oleg Poelatov en Leonid Kharchenko, hebben überhaupt niet gereageerd.

De vier oppakken en dwingen is geen optie, want Rusland levert geen onderdanen uit. Rusland bestempelt het onderzoek sowieso als oneerlijk en partijdig. Voor zover bekend zal er namens één verdachte, Poelatov, een advocaat aanwezig zijn.

Wat is de waarde van het proces?

Openbare waarheidsvinding. Wat is er nu precies gebeurd op 17 juli 2014 en de dagen ervoor? Wie was er verantwoordelijk voor het neerhalen van MH17? Een dergelijk drama verdient een openbare afwikkeling voor het oog van de wereld. Het geeft ook de nabestaanden (een beetje) genoegdoening. En wie weet veranderen de geopolitieke verhoudingen nog wel eens zodanig, dat er toch nog mensen achter de tralies verdwijnen.

Wat zijn de bewijzen?

Het Joint Investigation Team, geleid door het Nederlandse OM, heeft al wat uit het onderzoek prijsgegeven. Zo zeggen ze overtuigend bewijs te hebben dat MH17 is neergehaald door een Buk-raket die toebehoorde aan de Russische 53ste luchtafweerbrigade uit Koersk. De raket is, volgens het JIT, afgeschoten vanuit een weiland in Oost-Oekraïne dat op die dag onder controle van pro-Russische rebellen stond. De aanklacht tegen de vier verdachten is moord en doodslag omdat ze opzettelijk een vliegtuig in gevaar hebben gebracht.

Welke rol spelen de nabestaanden?

De nabestaanden van de passagiers van MH17 hebben spreekrecht. Tot nu toe hebben zo’n vijftig mensen aangegeven daar gebruik van te willen maken. Het is nog niet duidelijk wanneer zij aan het woord komen tijdens de inhoudelijke behandeling, maar dat is pas veel later in het proces.

AD 11.03.2020

Zaak onderbroken tot 23 maart 2020

De rechtbank gaat zich beraden over de wensen van de verdediging, het Openbaar Ministerie en de advocaten van de nabestaanden. Op maandag 23 maart 2020 gaat de zaak weer verder en laat de rechtbank zich uit over de verzoeken.

Telegraaf 18.03.2020

Corona-virus

Wel is het nog onduidelijk of de komende zittingen in het proces over het neerhalen van vlucht MH17 doorgaan. Dit in verband met het coronavirus, meldt de rechtbank Den Haag vrijdag. Uiterlijk woensdag 18 maart 2020 besluit de rechtbank of het proces als gepland op 23 maart 2020 verder gaat.

Het MH17-proces over het neerhalen van vlucht MH17 gaat maandag toch door. Nabestaanden, pers en belangstellenden zijn echter niet welkom bij deze zitting, in verband met het coronavirus.

Van de drie officieren van justitie zal er maar één in de zittingszaal zijn, ook worden minder advocaten verwacht. Dat heeft de rechtbank Den Haag laten weten.

AD 18.03.2020

De rechtbank laat maandag 23 maart 2020 tevens weten wat de beslissingen zijn op de onderzoekswensen die door het Openbaar Ministerie en de advocaten zijn gedaan. Dat is via livestream te volgen.

De eerst volgende zitting na 23 maart 2020 staat pas voor 8 juni 2020 op de agenda. Vermoedelijk duurt het proces tot in 2021.

OM: strafdossier (nog) niet naar nabestaanden

De advocaten van de nabestaanden hadden verzocht om het strafdossier. Volgens de raadslieden is dat nodig om het spreekrecht goed te kunnen uitoefenen en voor het effectief indienen van schadeclaims.

Het Openbaar Ministerie wil de feiten eerst op zitting bespreken, voordat dossierstukken aan de nabestaanden worden verstrekt. “Dit zorgt ervoor dat stukken niet eerder op straat kunnen komen te liggen. Anderzijds stelt het nabestaanden wat ons betreft beter in staat om te beslissen over welke stukken zij willen beschikken voor het uitoefenen van hun spreekrecht.”

Was er nieuws te horen?

Het MH17-proces startte onder grote internationale belangstelling, maar hield na twee dagen abrupt weer op. Wat hebben we van de eerste twee procesdagen geleerd?

Vijf vragen en antwoorden.

De eerste dagen van het MH17-proces hadden een ‘inventariserend karakter’ waarin de inhoud van het strafdossier niet op tafel kwam. Toch liet het Openbaar Ministerie zien waarom het zelfverzekerd is over het bewijsmateriaal. Het beschikt niet alleen over satelliet- en radarbeelden van de ramp, beeldbewijs van het vervoer van de Bukraket en afgeluisterde telefoongesprekken van pro-Russische separatisten, maar ook over verklaringen van tientallen getuigen.

Een belangrijke ooggetuige is ‘M58’, die anoniem blijft omdat hij represailles uit Rusland vreest. Hij stond vlakbij de lanceerlocatie van de Bukraket en claimt dat daar Russische militairen en agenten van de Russische geheime dienst FSB aanwezig waren. Vanwege zijn belastende verklaringen valt M58 in de zwaarste beschermingscategorie. Behalve M58 zijn er tientallen andere anonieme getuigen die vrezen voor hun leven.

Van de verdachten (de Russen Igor Girkin, Sergej Doebinski, Oleg Poelatov en de Oekraïner Leonid Chartsjenko) verscheen er niet één op de zitting. Een opsteker voor het Openbaar Ministerie was dat de rechtbank vond dat het OM genoeg pogingen had gedaan de vier te bereiken. Zij mogen bij verstek worden veroordeeld, waardoor het proces verder kan.

Het OM haalde fel uit tegen de ‘cynische desinformatiecampagne’ die Rusland voert en legde in weinig diplomatieke termen uit waarom Rusland zelf niet te vertrouwen is. ,,Wij hebben ons afgevraagd (…) hoe serieus wij de Russische beschuldigingen nog kunnen nemen na alle aantoonbare onwaarheden die de Russische autoriteiten hebben verkondigd.” Bellingcatonderzoeker Christo Grozev zei over die uitspraak: ,,Alleen Nederlanders kunnen het zo lomp zeggen.”

Hoe reageren nabestaanden?

Opgelucht. Met de start van het proces nam de spanning toe. Nabestaande Silene Fredriksz was blij ‘dat de kop eraf is’. Vooral het oplezen van de 298 namen van slachtoffers maakte veel emoties los. Zowel in de rechtszaal als in een congrescentrum in Nieuwegein, waar nabestaanden samenkwamen om het proces te volgen, vielen tranen.

Opluchting was er ook omdat het Openbaar Ministerie stelling durft te nemen tegen Rusland. Sommige nabestaanden twijfelden of het OM vanwege geopolitieke belangen wel durfde door te pakken. Dat vertrouwen is nu gegroeid. ,,Opzienbarend”, zei Piet Ploeg, die door de MH17-ramp drie familieleden verloor. ,,Ik heb grote bewondering dat het OM zo’n duidelijk standpunt inneemt ten opzichte van de Russische staat.”

Hoe kijkt het buitenland naar het proces?

Afgezien van Rusland, waar journaals het proces politiek en vooringenomen noemen, benadrukken buitenlandse media vooral de genoemde Russische desinformatiecampagne. ABC News citeert hoofdinspecteur David Nelson uit Australië, die vindt dat de Russische propaganda vooral de nabestaanden schoffeert. ,,Dat helpt de nabestaanden niet. Ik denk niet dat dit ze helpt bij hun rouwverwerking en kennis van de feiten.”

Hoe zit dat met de verdediging van de verdachte?

Verdachte Oleg Poelatov, dus niet aanwezig op het proces, is de enige die zich laat bijstaan door advocaten. Het gaat om Boudewijn van Eijck en Sabine Doesschate van het Haagse advocatenkantoor Sjöcrona. Zij werken samen met de Russische advocate Elena Koetina, die niet als zodanig het woord mag voeren in een Nederlandse rechtbank. De drie hebben het strafdossier kortgeleden in handen gekregen en vragen extra tijd om de 36.000 pagina’s door te nemen. Poelatovs verdediging wordt gefinancierd door een stichting in Moskou. Wie die stichting financiert, zegt Van Eijck nog niet te weten.

Hoe gaat het proces verder?

Maandag 23 maart reageert de rechtbank op verschillende verzoeken van het Openbaar Ministerie, de verdediging van Poelatov en de nabestaanden. Het Openbaar Ministerie heeft onder meer gevraagd om een schouw van het gereconstrueerde MH17-wrak in Gilze-Rijen en het opnieuw horen van meerdere getuigen. De nabestaanden willen het strafdossier tot hun beschikking krijgen, zodat ze zich kunnen voorbereiden op de inhoudelijke behandeling. Met alle verzoeken die nog kunnen worden ingediend, wordt die niet voor de zomer verwacht.

Terugblik

Plan veiligstellen rampgebied MH17 Oekraïne

Defensie had een plan voorbereid om de Luchtmobiele Brigade met ondersteunend personeel naar het crashgebied van vlucht MH17 in Oekraïne te sturen, bevestigt de Landmacht aan NU.nl na berichtgeving van De Telegraaf. De militairen hadden het crashgebied, dat werd beheerst door rebellen, veilig moeten stellen.

Enkele dagen nadat vlucht MH17 uit de lucht was geschoten en terecht was gekomen in rebellengebied in Oost-Oekraïne kreeg de landmacht de opdracht een operatie te plannen. ,,De vraag was: we hebben een crashsite waar we niet bij komen, hoe zou je die kunnen beveiligen zodat repatriëring van de stoffelijke overschotten mogelijk wordt? Je werkt verschillende soorten operaties uit. Van voorzichtig tot heel zwaar”, legt Wijnen uit in het dagblad.

AD 03.03.2020

Bataljonscommandant Cas Schreurs brieft op donderdag 24 juli 2014 zijn militairen over de aanstaande missie. ,,Ik had er vertrouwen in”, zegt hij. ,,Iedereen was goed getraind; ik had supersoldaten.” Een deel van de eenheid was toen nog in Portugal voor een oefening.

Zij werden versneld teruggehaald naar Nederland. Op dat moment besloot Den Haag de missie af te blazen, nadat stoffelijke resten door de rebellen waren overgedragen aan de Oekraïense regering.

Aldus

Het Nederlandse leger stond in de startblokken om te worden ingezet in Oekraïne voor de repatriëring van MH17-slachtoffers. Duizend militairen, bewapend en wel, waren klaar om in transportvliegtuigen te stappen en richting rampgebied te gaan. Op het allerlaatste moment werd de operatie afgeblazen. Voor het eerst geeft defensie openheid van zaken.

De krijgsmacht komt vrijwel meteen in beeld wanneer donderdag 17 juli 2014 het nieuws uit het rampgebied in Nederland begint door te dringen. Op de eerste beelden uit Oost-Oekraïne is te zien hoe pro-Russische rebellen, die het gebied beheersen waar Malaysia Airlines vlucht MH17 is neergekomen, sollen met stoffelijke overschotten, kostbaarheden achteroverdrukken en voor het onderzoek naar de oorzaak van het drama essentiële sporen uitwissen. Premier Rutte veroordeelt het de volgende dag in scherpe bewoordingen. „Het is ronduit walgelijk”, aldus de eerste minister.

Zomerhitte

Publiek oogt Rutte machteloos, want die zaterdag en zondag komt er geen verbetering in de situatie. De opstandelingen hebben de stoffelijke resten uit de brandende zomerhitte gehaald en in koelwagons opgeslagen. Ze zetten de stoffelijke overschotten nu alleen in als onderhandelingsmiddel.

Terwijl de rebellen die streven naar de zelfstandige volksrepubliek Donetsk en de Oekraïense regering touwtrekken over de inhoud van de koeltrein, groeit in Nederland de maatschappelijke druk om militairen te sturen die een einde aan deze vreselijk pijnlijke situatie kunnen maken. Er komt zelfs een hashtag op sociale media: #bringthemhome. Vanuit het ministerie van Defensie blijft het stil.

Achter de schermen wordt in het geheim koortsachtig gewerkt aan een militaire interventie. Op het hoofdkwartier van de landmacht zit vanaf zondag 20 juli een staf bij elkaar om een operatie te plannen. De landmacht heeft van Commandant der Strijdkrachten Tom Middendorp het verzoek gekregen met opties te komen.

„De vraag was: we hebben een crashsite waar we niet bij komen, hoe zou je die kunnen beveiligen zodat repatriëring van de stoffelijke overschotten mogelijk wordt? Je werkt verschillende soorten operaties uit. Van voorzichtig tot heel zwaar”, legt Commandant Landstrijdkrachten Martin Wijnen uit.

Slippers

Zijn voorganger Mart de Kruif gaat die zondag naar de Oranjekazerne in Schaarsbergen om met de leiding van 11 Luchtmobiele Brigade te overleggen. Deze eenheid moet de klus klaren omdat ze is opgericht om binnen korte tijd waar ook ter wereld te opereren. De Kruif komt binnenlopen op slippers. De lichtheid van de stralende zomerdag en de zware taak waar zijn mensen voor staan, vormen een groot contrast.

Het plan dat De Kruif ontvouwt, gaat uit van duizend Nederlandse militairen die lichtbewapend en met alleen wat in hun rugzak past het gebied in zullen gaan. De militairen zullen posities innemen en die zelfstandig een paar dagen vasthouden rond het 35 vierkante kilometer grote gebied waar delen van de Malaysia Airlines Boeing 777 en de passagiers neer zijn gekomen.

De militairen moeten hulpverleners en forensisch onderzoekers in staat stellen hun werk te doen. Ze krijgen steun van evenzoveel Australische collega’s. Australië verliest bij de MH17-ramp 27 staatsburgers.

Improvisatie

Het is volgens Martin Wijnen een plan met een duidelijk einddoel, maar om dat te bereiken is veel improvisatie nodig. Hoe gaat het bataljon op de rampplek komen? Er is nog geen idee. De commandant zal ter plekke trucks of bussen moeten regelen. De grootste onzekerheid waarmee hij te maken krijgt, is de extreem onstabiele situatie in het rampgebied.

Dat is in handen van separatisten. Hoe voorkom je dat Nederlandse militairen met hen in gevecht raken? Militair kunnen onze goed getrainde landgenoten en Australiërs hen aan. Maar zo’n confrontatie kan tot escalatie leiden. Niet wat je wil met een grote, zwaarbewapende Russische troepenmacht vlakbij aan de andere kant van de grens.

De Luchtmobiele Brigade begint zondag 20 juli met alles te verzamelen wat nodig is voor zo’n missie. Dat gaat van groot tot klein. Zo stuurt de staf iemand richting een boekwinkel om aan kaarten van het operatiegebied te komen. De nieuwste Lonely Planet blijkt de beste te bevatten.

Hoewel de ramp midden in de vakantietijd gebeurt, is voldoende personeel krijgen geen probleem. Vanuit alle hoeken van de wereld melden zich militairen. Zelfs vanuit de Zuid-Amerikaanse jungle komt een telefoontje. „Tegen hem werd gezegd dat hij daar wel mocht blijven”, vertelt Wijnen. „Anderen boekten al voor ze het verzoek hadden gekregen zich te melden tickets vanuit IJsland en Thailand.

Op nogal wat campings draaiden mensen de pootjes van de caravan weer in en reden terug naar huis. Als ze uitlegden dat papa vanwege MH17 aan het werk moest, snapte hun gezin het altijd wel.”

In Nederland regelen ondersteunende eenheden met grote haast munitie, water en rantsoenen. De bijbehorende procedures blijken ineens razendsnel te kunnen worden doorlopen. Binnen 48 uur is de eenheid klaar voor vertrek. Op woensdagavond 23 juli wordt de stand-by status officieel. De dag erop brieft bataljonscommandant Cas Schreurs zijn mensen.

De overste kan een speld horen vallen als hij zijn verhaal begint. Het is nog niet zo lang na Uruzgan. Een missie waaraan 11 Luchtmobiel veel militairen leverde. Afghanistan-veteranen ondergaan het moment geroutineerd. Bij nieuwkomers is de spanning zichtbaarder.

„Maar we wilden het allemaal vooral gaan doen omdat de omvang van deze ramp grote indruk had gemaakt op iedere militair”, vertelt de officier. „Ik had er vertrouwen in. Iedereen was goed getraind; ik had supersoldaten.”

Terwijl Schreurs zijn verhaal doet, is zijn club nog niet compleet. Een deel van de eenheid zit in Portugal voor een oefening. Defensie besluit de militairen versneld terug te halen zodat ze direct door kunnen naar Oekraïne. Terwijl ze in de lucht hangen, valt in Den Haag het besluit de missie af te blazen. Er zit beweging in de zaak.

Koeltrein

De rebellen hebben maandag na een weekend lang ruzie maken met de Oekraïense regering de koeltrein met stoffelijke resten laten vertrekken vanuit het plaatsje Torez. Hij komt dinsdag 22 juli aan in regeringsgebied, in Charkov.

Een dag later kunnen de eerste vliegtuigen met gekiste menselijke restanten per Hercules van de Koninklijke Luchtmacht richting Nederland. In Oost-Oekraïne resteert het forensisch onderzoek. Dat kan met minder massieve bewaking, oordeelt het kabinet. Het besluit veertig onbewapende marechaussees te sturen.

Partjes informatie over de Oekraïne-missie die er nooit kwam, lekten in de loop van de tijd uit. Bij defensie sprak niemand er publiekelijk over. Volgens landmachtbaas Martin Wijnen is dat omdat de periode iets dubbels had en houdt. ,,We zijn trots op wat onze mensen hebben neergezet”, zegt de generaal. „Tegelijkertijd past borstklopperij niet tegen de achtergrond van al het leed.”

Op de pagina /mh17 vind je al het nieuws en achtergrond over het MH17-proces.

Meer: MH-17 0mroepWest

Meer: MH17-vliegramp OM

Al onze verhalen over MH17, de verdachten en de nabestaanden lees je in ons dossier

Volg de eerste zittingsdag in het MH17-proces via ons liveblog. NU

MH17-proces NOS

meer: MH17-proces 

MH17-proces RTL

lees: Alles wat je moet weten over het MH17-proces in De Ochtend Show to go AD

lees: Strafzaak MH17 van start, volg de zaak in ons liveblog RTL

lees: Extra uitzending: MH17-proces van start, dit gaat er gebeuren RTL

Zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 17

Zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 16

Zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 15

zie ook: Dick Schoof versus de Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 14

Zie dan ook: Herdenking MH17 17.07.2014 – 17.07.2018 – Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 13

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 12

zie verder ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 11

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 10

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 9

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 8

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 7

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 6

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 5

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 4

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 3

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 2

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 1

MH17: deze Russische vliegtuigexpert gaat tegen Kremlin in”‘Mijn land heeft mij verraden’

RTL 22.03.2020 Je zou het door de coronacrisis bijna vergeten, maar het MH17-proces gaat morgen 23.03.2020 weer verder. Vijf dagen na de ramp begon vliegtuigexpert Vadim Loekasjevitsj al openlijk kritiek te uiten op zijn eigen, Russische regering. Vadim was te gast bij een tv-zender om een Russische persconferentie over MH17 te becommentariëren. Het kostte de Rus uiteindelijk zijn baan. ‘De Russische leugens houden maar niet op’.

Meer: MH17 MH17-proces Rechtszaak

Rusland beschuldigt de Volkskrant van nepnieuws inzake MH17-onderzoek

NU 20.03.2020 Het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken heeft vrijdag een artikel van de Volkskrant als nepnieuws bestempeld. In het artikel wordt ingegaan op de veronderstelde Russische rol in het dwarsbomen van het onderzoek naar de ramp met vlucht MH17 op 17 juli 2014.

In een persbericht laat het Russische ministerie weten dat het artikel dat op 5 maart verscheen gezien moet worden “als wederom een poging om de aandacht af te leiden van serieuze discrepanties in het blijkbaar alleen plausibele verhaal dat Rusland betrokken is bij de ramp”.

In de reconstructie van de Volkskrant wordt onder andere ingegaan op de rol van de GRU, de Russische militaire inlichtingendienst, en hun pogingen om het onderzoek te ondermijnen. Zo zouden twee Russische luchtvaartdeskundigen die meewerkten aan het onderzoek door de Onderzoeksraad (OVV) banden hebben met de GRU.

Het ministerie zegt dat het artikel in de Volkskrant, “waarvan bekend is dat het sterke banden heeft met de politie elite”, onderdeel is van een desinformatiecampagne tegen Rusland.

Ook OM haalde hard uit naar Rusland

De krant staat echter niet alleen in zijn beweringen. Ook het Openbaar Ministerie (OM) haalde tijdens de eerste dagen van het MH17-proces hard uit naar Rusland, wiens houding een schaduw over het proces zou werpen.

Het OM zegt dat Rusland het strafrechtelijk onderzoek actief heeft tegengewerkt en dat de “Russische Federatie er alles aan doet om dit proces te dwarsbomen”.

Daarnaast schreef ook NU.nl over de discutabele rol van Rusland in het onderzoek naar de ramp met de MH17.

Zie ook: Het Kremlin en de MH17-ramp: Keihard ontkennen en zand in ogen strooien

Lees meer over: MH17

Hoofdofficier van justitie Fred Westerbeke: ‘De facto zit bij het MH17-proces het Russische bewind in de beklaagdenbank’

NRC 20.03.2020 Interview Fred Westerbeke Bij het OM leidde hij de belangrijkste strafrechtelijke onderzoeken, zoals naar het neerhalen van vlucht MH17. Nu wordt Fred Westerbeke politiebaas in Rotterdam.

Al bijna veertig jaar is Fred Westerbeke (57) misdaadbestrijder. Hij begon zijn loopbaan als politieman, stapte na een avondstudie rechten over naar het Openbaar Ministerie, keerde terug bij de politie, werd wederom officier van justitie en gaat nu voor de derde keer een blauwe pet dragen. Over een week wordt hij de politiebaas van de eenheid Rotterdam.

Een versie van dit artikel verscheen ook in NRC Handelsblad van 21 maart 2020

Een versie van dit artikel verscheen ook in nrc.next van 21 maart 2020

Meer:

MH17-zitting gaat door ondanks coronacrisis

Telegraaf 17.03.2020 Het MH17-proces gaat gewoon door, maar zonder pers en publiek. De eerst volgende zitting staat komende maandag gepland.

De Raad voor de Rechtspraak maakte onlangs bekend dat, vanwege de coronacrisis, de meeste zittingen op de lange baan gaan. Voor urgente zittingen wordt een uitzondering gemaakt, en ook het MH17-proces kan niet wachten.

Dat betekent dat er op maandag 23 maart om 10 uur wel gewoon een zitting is, maar dat lang niet alle zogenoemde procespartijen daarbij aanwezig zijn. Zo zijn niet de gebruikelijke drie officieren van justitie aanwezig, maar slechts één. Pers en publiek zijn niet welkom en ook nabestaanden kunnen de zitting niet volgen vanuit de gebruikelijke locatie in Nieuwegein.

Daar konden zij bij het begin van het proces de zaak volgen via een live-verbinding. Dat kan nog steeds, maar dan thuis, net zoals andere belangstellenden dat kunnen.

Sinds begin deze maand, ruim vijf jaar na de ramp met vlucht MH17, loopt het proces tegen vier mannen die ervan worden verdacht een cruciale rol te hebben gespeeld bij het neerhalen van het vliegtuig van Malaysia Airlines. Het is het omvangrijkste proces ooit op Nederlandse bodem wat betreft slachtoffers en nabestaanden. Bij de ramp kwamen 298 mensen om.

De eerst volgende zitting na 23 maart 2020 staat pas voor 8 juni 2020 op de agenda. Vermoedelijk duurt het proces tot in 2021.

BEKIJK MEER VAN; rechtshandhaving transport proces lucht- en ruimtevaartongeval/-incident Amsterdam MH17-proces Malaysia Airlines-vlucht 17

MH17-proces gaat door, maar zonder publiek

AD 17.03.2020 De volgende zitting in het MH17-strafproces, op 23 maart, gaat door. Maar dan zonder pers en publiek. Ook zal maar één van de drie officieren van justitie aanwezig zijn. Die maatregel in verband met het coronavirus maakt de rechtbank vandaag bekend.

Het proces tegen drie Russen en een Oekraïner, die verdacht worden van medeplichtigheid op de moord van 298 inzittenden van vlucht MH17, begon vorige week maandag in het Justitieel Complex Schiphol. Na een paar zittingsdagen werd de zaak geschorst tot 23 maart.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

De rechtbank heeft besloten dat die zitting wel doorgaat, maar met beperkte aanwezigheid van betrokken partijen. Er zullen geen journalisten en nabestaanden in de zaal zitten. Ook het congrescentrum NBC in Nieuwegein, waar nabestaanden het proces via een livestream kunnen volgen, blijft die dag dicht. De zitting begint om 10 uur.

Rechtbanken dicht

Alle rechtbanken, gerechtshoven en bijzondere colleges zijn vanaf vandaag dicht tot ten minste 6 april vanwege het coronavirus, behalve voor urgente zaken. Dit zijn zaken waar een rechterlijke beslissing niet achterwege kan blijven omdat het bijvoorbeeld raakt aan de rechten van verdachten of rechtszoekenden. Hieronder valt dus ook het MH17-proces.

Ook de uitspraak tegen de Utrechtse tramschutter Gökmen Tanis, de man die op 18 maart vorig jaar een aanslag pleegde op een tram op het 24 Oktoberplein, gaat vrijdag gewoon door. Hoe dat zal gaan en wie er bij mogen zijn, is nog niet bekend, meldde een woordvoerder eerder.

MH17-proces gaat maandag door, zonder pers en publiek

MSN 17.03.2020 Het proces over het neerhalen van vlucht MH17 gaat maandag door. Nabestaanden, pers en belangstellenden zijn echter niet welkom bij deze zitting, in verband met het coronavirus.

Van de drie officieren van justitie zal er maar één in de zittingszaal zijn, ook worden minder advocaten verwacht. Dat heeft de rechtbank Den Haag laten weten.

De rechtbank laat maandag 23 maart weten wat de beslissingen zijn op de onderzoekswensen die door het Openbaar Ministerie en de advocaten zijn gedaan. Dat is via livestream te volgen. De eerstvolgende zitting hierna is begin juni.

Schutter, Adder, Chagrijn en Mol

Bekijk deze video op RTL XL

Dit zijn de verdachten van de MH17-ramp.

Het proces is op 9 maart begonnen in het Justitieel Complex Schiphol. De rechtszaak heeft veel deelnemers en trekt grote belangstelling, onder meer van pers uit binnen- en buitenland. Om de zaak te kunnen volgen is naast het complex een tijdelijk perscentrum gebouwd, waar honderden journalisten hun werk kunnen doen. Ook dit perscentrum blijft volgende week dicht, net als de locatie in Nieuwegein waar nabestaanden eerder deze maand het proces samen konden volgen.

Drie Russen en een Oekraïner zijn de verdachten in de zaak. Zij zijn niet bij het proces aanwezig. De rechtszaak zal volgens de planning tot ver in 2021 gaan duren.

Vlucht MH17 van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 met een Buk-raket uit de lucht geschoten. Alle 298 inzittenden, onder wie veel Nederlanders, kwamen daarbij om het leven.

Lees ook:

Nabestaande Ria blogt over het MH17-proces: ‘Gek genoeg voel ik me euforisch’

RTL Nieuws; MH17-proces  MH17

meer: MH17-proces  RTL

Nabestaande Lockerbie-ramp vreest dat waarheid MH17 niet naar buiten komt

Nabestaande Lockerbie-ramp over MH17-proces: ‘Voor nabestaanden is dit loodzwaar’

Teruglezen: tweede dag van strafproces MH17, mogelijk vrijgeleide voor Poelatov

Alle 23 artikelen Created with Sketch.

Doorgaan proces MH17 op losse schroeven

OmroepWest 13.03.2020 Het is nog onduidelijk of de komende zittingen in het proces over het neerhalen van vlucht MH17 doorgaan. Dit in verband met het coronavirus, meldt de rechtbank Den Haag vrijdag. Uiterlijk woensdag 18 maart besluit de rechtbank of het proces als gepland op 23 maart verder gaat.

Het proces is afgelopen maandag begonnen in het Justitieel Complex Schiphol. De rechtszaak heeft veel deelnemers en trekt grote belangstelling, onder meer van pers uit binnen- en buitenland. Om de zaak te kunnen volgen is naast het complex een tijdelijk perscentrum gebouwd, waar honderden journalisten hun werk kunnen doen.

LEES OOK: Vader slachtoffer: ‘MH17-proces gaat om gerechtheid’

Meer over dit onderwerp: CORONAVIRUS MH17

Alle ogen op MH17-proces: ‘lompe’ Nederlandse uithaal veelbesproken

AD 11.03.2020 Het MH17-proces startte onder grote internationale belangstelling, maar hield na twee dagen abrupt weer op. Wat hebben we van de eerste twee procesdagen geleerd? Vijf vragen en antwoorden.

Was er nieuws te horen?

De eerste dagen van het MH17-proces hadden een ‘inventariserend karakter’ waarin de inhoud van het strafdossier niet op tafel kwam. Toch liet het Openbaar Ministerie zien waarom het zelfverzekerd is over het bewijsmateriaal. Het beschikt niet alleen over satelliet- en radarbeelden van de ramp, beeldbewijs van het vervoer van de Bukraket en afgeluisterde telefoongesprekken van pro-Russische separatisten, maar ook over verklaringen van tientallen getuigen.

Een belangrijke ooggetuige is ‘M58’, die anoniem blijft omdat hij represailles uit Rusland vreest. Hij stond vlakbij de lanceerlocatie van de Bukraket en claimt dat daar Russische militairen en agenten van de Russische geheime dienst FSB aanwezig waren. Vanwege zijn belastende verklaringen valt M58 in de zwaarste beschermingscategorie. Behalve M58 zijn er tientallen andere anonieme getuigen die vrezen voor hun leven.

Van de verdachten (de Russen Igor Girkin, Sergej Doebinski, Oleg Poelatov en de Oekraïner Leonid Chartsjenko) verscheen er niet één op de zitting. Een opsteker voor het Openbaar Ministerie was dat de rechtbank vond dat het OM genoeg pogingen had gedaan de vier te bereiken. Zij mogen bij verstek worden veroordeeld, waardoor het proces verder kan.

Het OM haalde fel uit tegen de ‘cynische desinformatiecampagne’ die Rusland voert en legde in weinig diplomatieke termen uit waarom Rusland zelf niet te vertrouwen is. ,,Wij hebben ons afgevraagd (…) hoe serieus wij de Russische beschuldigingen nog kunnen nemen na alle aantoonbare onwaarheden die de Russische autoriteiten hebben verkondigd.” Bellingcatonderzoeker Christo Grozev zei over die uitspraak: ,,Alleen Nederlanders kunnen het zo lomp zeggen.”

Hoe reageren nabestaanden?

Opgelucht. Met de start van het proces nam de spanning toe. Nabestaande Silene Fredriksz was blij ‘dat de kop eraf is’. Vooral het oplezen van de 298 namen van slachtoffers maakte veel emoties los. Zowel in de rechtszaal als in een congrescentrum in Nieuwegein, waar nabestaanden samenkwamen om het proces te volgen, vielen tranen.

Opluchting was er ook omdat het Openbaar Ministerie stelling durft te nemen tegen Rusland. Sommige nabestaanden twijfelden of het OM vanwege geopolitieke belangen wel durfde door te pakken. Dat vertrouwen is nu gegroeid. ,,Opzienbarend”, zei Piet Ploeg, die door de MH17-ramp drie familieleden verloor. ,,Ik heb grote bewondering dat het OM zo’n duidelijk standpunt inneemt ten opzichte van de Russische staat.”

Hoe kijkt het buitenland naar het proces?

Afgezien van Rusland, waar journaals het proces politiek en vooringenomen noemen, benadrukken buitenlandse media vooral de genoemde Russische desinformatiecampagne. ABC News citeert hoofdinspecteur David Nelson uit Australië, die vindt dat de Russische propaganda vooral de nabestaanden schoffeert. ,,Dat helpt de nabestaanden niet. Ik denk niet dat dit ze helpt bij hun rouwverwerking en kennis van de feiten.”

Hoe zit dat met de verdediging van de verdachte?

Verdachte Oleg Poelatov, dus niet aanwezig op het proces, is de enige die zich laat bijstaan door advocaten. Het gaat om Boudewijn van Eijck en Sabine Doesschate van het Haagse advocatenkantoor Sjöcrona. Zij werken samen met de Russische advocate Elena Koetina, die niet als zodanig het woord mag voeren in een Nederlandse rechtbank. De drie hebben het strafdossier kortgeleden in handen gekregen en vragen extra tijd om de 36.000 pagina’s door te nemen. Poelatovs verdediging wordt gefinancierd door een stichting in Moskou. Wie die stichting financiert, zegt Van Eijck nog niet te weten.

Hoe gaat het proces verder?

Maandag 23 maart reageert de rechtbank op verschillende verzoeken van het Openbaar Ministerie, de verdediging van Poelatov en de nabestaanden. Het Openbaar Ministerie heeft onder meer gevraagd om een schouw van het gereconstrueerde MH17-wrak in Gilze-Rijen en het opnieuw horen van meerdere getuigen. De nabestaanden willen het strafdossier tot hun beschikking krijgen, zodat ze zich kunnen voorbereiden op de inhoudelijke behandeling. Met alle verzoeken die nog kunnen worden ingediend, wordt die niet voor de zomer verwacht.

Teruglezen: tweede dag van strafproces MH17, mogelijk vrijgeleide voor Poelatov

RTL 10.03.2020 Op de tweede zittingsdag van het MH17-proces gaf het Openbaar Ministerie een toelichting op de stand van zaken van het opsporingsonderzoek. Wij hielden een liveblog bij van de zaak, lees die hier terug.

Zaak onderbroken tot 23 maart 2020

De rechtbank gaat zich beraden over de wensen van de verdediging, het Openbaar Ministerie en de advocaten van de nabestaanden. Op maandag 23 maart 2020 gaat de zaak weer verder en laat de rechtbank zich uit over de verzoeken.

OM: strafdossier (nog) niet naar nabestaanden

De advocaten van de nabestaanden hadden verzocht om het strafdossier. Volgens de raadslieden is dat nodig om het spreekrecht goed te kunnen uitoefenen en voor het effectief indienen van schadeclaims.

Het Openbaar Ministerie wil de feiten eerst op zitting bespreken, voordat dossierstukken aan de nabestaanden worden verstrekt. “Dit zorgt ervoor dat stukken niet eerder op straat kunnen komen te liggen. Anderzijds stelt het nabestaanden wat ons betreft beter in staat om te beslissen over welke stukken zij willen beschikken voor het uitoefenen van hun spreekrecht.”

OM: roep Poelatov op als getuige

Het Openbaar Ministerie vraagt de rechtbank om Oleg Poelatov op te roepen als getuige. “Dan kan hij later zelf beslissen of hij gebruik wil maken van die mogelijkheid, of niet.”

Poelatov is de enige van de vier verdachten die zich laat vertegenwoordigen door een advocaat bij dit proces.

Advocaat Poelatov: waarom vraagt Nederland Rusland dan om hulp?

De advocaat van Poelatov vraagt zich af waarom Nederland wel medewerking vraagt aan Rusland, als het dat land ook beschuldigt van het verspreiden van desinformatie. De verdediging noemt twee voorbeelden. Nederland heeft Rusland om hulp gevraagd bij het uitvaardigen van de dagvaardingen en  Nederland heeft Rusland om medewerking verzocht aan onderzoek naar het luchtruim boven en rond Oekraïne.

Verder vraagt de verdediging om voorbereidingstijd. “Het kan niet zo zijn dat de verdediging constant achter de feiten aanloopt. Wij moeten de tijd krijgen om naar het dossier te kijken.”

Dit moet je weten over tweede dag MH17-proces: OM haalt keihard uit naar Rusland

AD 19.03.2020 Getuigen in het MH17-proces vrezen represailles vanuit Rusland en zijn zelfs bang geliquideerd te worden. Daarnaast voert Rusland ‘een cynische campagne van desinformatie’, zo stelde het Openbaar Ministerie (OM) vandaag in een harde uithaal naar de Russische Federatie. Lees hieronder wat je moet weten van dag twee in het MH17-proces en lees onderaan het liveblog over de zitting terug.

Wat gebeurde er vandaag?

Gisteren werd de zaak officieel ‘uitgeroepen’. Vandaag gaf het OM een inkijkje in de stand van zaken van het onderzoek: wie zijn er allemaal verhoord? Welk bewijs is er in de vorm van videobeelden en geluidsfragmenten? Wat is er allemaal gedaan om te controleren of die beelden en afgeluisterde gesprekken wel echt zijn en niet gemanipuleerd? En welk onderzoek moet nog gedaan worden? Voor dat verhaal had het OM ruim twee uur nodig.

Meerdere getuigen in het MH17-proces hebben aangegeven anoniem te willen blijven omdat ze anders vrezen voor hun veiligheid. Dat zegt officier van justitie Thijs Berger (links). Daarnaast de andere twee officieren van justitie. © videostill

Was er nieuws?

Jazeker. Opvallend was de felle uithaal van het OM naar Rusland. Dat land is officieel geen partij in het proces, maar is wel van grote invloed. Al was het maar omdat drie van de vier verdachten uit Rusland komen, ze daar ook verblijven en Rusland ze niet uitlevert.

Justitie stelde dat verschillende getuigen vrezen voor hun leven. Daarom worden ze in dit proces anoniem gehouden. Officier van justitie Thijs Berger: ,,Getuige S24 verklaart bang te zijn dat hij geliquideerd wordt, bang voor represailles van de Russische Federatie. Anderen willen volgens hem voorkomen dat de waarheid naar boven komt.”

De vrees is niet vreemd, vindt Berger. De inlichtingendiensten van de Russische Federatie spelen overduidelijk een rol in Oost-Oekraïne en zijn betrokken geweest bij meerdere moorden in het buitenland, aldus de officier. ,,In afgetapte telefoongesprekken wordt ook gesproken van ‘groen licht uit Moskou’ om iemand te liquideren.”

De rechtbank in het MH17-proces. © EPA

Voor een andere getuige, M58, zijn ‘specifieke maatregelen’ genomen, stelde het OM. Dat zou kunnen inhouden dat hij inmiddels elders in de wereld woont. Het gaat om een Russische vrijwilliger die zich had aangesloten bij de separatisten en die op 17 juli, de dag van de crash, een kruispunt bij Snizhne in Oost-Oekraïne bewaakte, in de buurt van de plek waar MH17 neerstortte.

Hij beschrijft hoe separatisten in eerste instantie juichten dat er een vliegtuig was neergeschoten, maar bij terugkeer van de rampplek niet langer blij waren: het bleek een burgervliegtuig. De getuige stelt ook gehoord te hebben dat er Russische militairen en leden van geheime dienst FSB aanwezig waren op de plek. Er zijn videobeelden van zijn verhoor, daarop is de getuige onherkenbaar gemaakt.

Had het OM verder nog iets tegen Rusland?

Justitie ging nog even door en stond ook stil bij wat ze een ‘cynische desinformatiecampagne’ van Rusland noemt. Ze doelde daarmee op de verschillende scenario’s die de Russen de afgelopen jaren naar voren hebben gebracht over de crash van MH17: eerst was het een ander vliegtuig dat had geschoten, daarna zou de Buk niet van Rusland, maar van Oekraïne zijn geweest. Het was aantoonbaar onjuist, maar de Russen bleven het herhalen.

Meer recent, vorige week nog, verschenen er via een Twitteraccount dat wordt gevuld door twee zelfbenoemde onderzoekers uit Rusland en Nederland plots artikelen gebaseerd op documenten van het Joint Investigation Team (waarin Nederland, Maleisië, Australië, België en Oekraïne samen onderzoek doen). In die vergaderverslagen wordt gesproken over de twijfels over zogenoemde metadata van enkele foto’s in het dossier.

,,Maar dat in diezelfde verslagen staat dat die twijfels inmiddels zijn verdwenen, staat niet in de artikelen die geschreven worden”, aldus het OM. Justitie vermoedt dat de documenten zijn verkregen door de Russische inlichtingendienst GROe, mogelijk bij een hack van de Maleisische politie, en door die dienst zijn gelekt aan de ‘onderzoekers’ om twijfel te zaaien over het onderzoek.

Wat zeggen de nabestaanden over de verklaringen van het OM?

De nabestaanden waren blij dat het OM zo ongeremd tegen Rusland durfde uit te halen. ,,Het OM heeft de vloer aangeveegd met alle desinformatie van Russische zijde”, zei Piet Ploeg, voorzitter van Stichting Vliegramp MH17, tevreden. Hij noemde het optreden van de officieren van justitie dapper. ,,Het OM heeft een heleboel gezegd over de manipulatie van bewijsmateriaal, de desinformatie en het bedreigen van getuigen.”

De advocaten van verdachte Poelatov (de enige verdachte namens wie er advocaten zijn, de vier verdachten zijn sowieso niet aanwezig) waren minder blij. ,,Het OM zeilt scherp aan de wind met haar uitlatingen over de veiligheid van de getuigen. Dat doet ze voor het oog van internationale media. En als de Russische Federatie structureel misleidende informatie verspreidt? Waarom vraagt Nederland dan wel om medewerking van Rusland als het Nederland uitkomt? Zoals bij uitreiken van de tenlastelegging aan de verdachten?”

Hoe gaat de zaak nu verder?

De zitting is geschorst tot maandag 23 maart 10.00 uur. Dan beslist de rechtbank over een aantal zaken, zoals wanneer de nabestaanden inzicht krijgen in het dossier en welke getuigen er nogmaals gehoord moeten worden. Daarna volgt in juni een zogenoemde regiezitting, waarop vooral de advocaten nog met vragen kunnen komen. De inhoudelijke behandeling van de zaak zal vermoedelijk pas in 2021 plaatsvinden.

Gisteren kende het MH17-proces een emotionele start, het OM las in de rechtbank de namen van alle 298 inzittenden van de vlucht voor. De vier verdachten (drie Russen en een Oekraïner) waren niet aanwezig. Lees alles over gisteren in onze samenvatting van dag één.

Behandeling strafzaak MH17 niet eerder dan 2021

Telegraaf 10.03.2020 De inhoudelijke behandeling van de strafzaak over het neerschieten van vlucht MH17 is waarschijnlijk niet eerder dan „in de loop van 2021.” Dat zei de officier van justitie dinsdag tijdens de tweede zittingsdag van het proces. De megazaak is momenteel nog in de voorbereidende en inventariserende fase.

De officier houdt er rekening mee dat het noodzakelijke aanvullende onderzoek niet voor het einde van dit jaar klaar is. Pas daarna kan de zaak inhoudelijk worden behandeld. De rechtbank heeft inmiddels blokken van zittingsdagen tot en met maart volgend jaar gereserveerd in de extra beveiligde rechtbank op Schiphol.

Het Openbaar Ministerie heeft „sterke aanwijzingen” dat de Russische overheid het onderzoek naar het neerhalen van MH17 wil dwarsbomen. „Daarbij wordt de inzet van veiligheidsdiensten niet geschuwd.” Dat zei de officier van justitie dinsdag aan het begin van de tweede dag van het strafproces. Het OM geeft de tweede zittingsdag een toelichting op de stand van zaken van het opsporingsonderzoek.

De rechtszaak kan rekenen op grote nationale en internationale belangstelling, van nabestaanden, waarnemers en journalisten. Tijdens de eerste zittingsdag schetste de voorzitter van de rechtbank hoe het proces er de komende maanden ongeveer uit zal gaan zien. Er zijn blokken van zittingsdagen tot en met maart volgend jaar ingeruimd. Het is niet duidelijk hoeveel daarvan gebruikt gaan worden en of het voldoende is.

Monsterproces

Het monsterproces over het neerhalen van het vliegtuig van Malaysia Airlines begon maandag op het Justitieel Complex Schiphol. Het toestel werd op 17 juli 2014 uit de lucht geschoten boven oostelijk Oekraïne. Alle 298 inzittenden kwamen om het leven. Een van de officieren van justitie las tijdens de eerste zittingsdag de namen op van alle slachtoffers. Het was toen muisstil in de zittingszaal.

Het OM vervolgt Oleg Poelatov (53), Sergej Doebinski (57), Igor Girkin (49) en Leonid Chartsjenko (48) voor het neerhalen van vlucht MH17, met de dood van alle inzittenden tot gevolg, en van de moord op alle inzittenden. De eerste drie verdachten zijn Russen, Chartsjenko is een Oekraïner. Poelatev laat zich als enige vertegenwoordigen door advocaten. Zij lieten namens hem weten dat hij ontkent er iets mee te maken te hebben.

Separatist heeft verklaard over afvuren buk ten tijde van neerhalen MH17

NU 10.03.2020 Het Openbaar Ministerie (OM) heeft dinsdag laten weten dat er verklaringen zijn afgelegd door een getuige die in 2014 in de buurt was van de veronderstelde afvuurlocatie van de buk-raket waarmee vlucht MH17 is neergehaald. De persoon was als Russische vrijwilliger actief in een separatistische eenheid in Oost-Oekraïne.

Volg hier ons liveblog over de tweede zittingsdag in het MH17-proces

De getuige, die wordt aangeduid als M58, zegt dat hij op de dag dat vlucht MH17 werd neergehaald (17 juli 2014) in de buurt van een buk was toen een raket werd gelanceerd.

M58 heeft verklaard dat het zijn taak was om met anderen het terrein waar de buk gestationeerd stond te bewaken en dat er ook andere pro-Russische separatisten aanwezig waren. Het OM gaat ervan uit dat een landbouwveld in de buurt van Pervomaisk de lanceerlocatie is geweest.

De getuige zegt dat aanwezigen in eerste instantie verheugd reageerden, omdat een militair transportvliegtuig zou zijn neergeschoten. Toen de eerste mensen terugkwamen van de crashsite, vertelden zij echter dat het om een burgervliegtuig ging.

De verklaring van M58 bij de rechter-commissaris is in oktober vastgelegd op video. Vanwege de aard van zijn verklaring is hij onherkenbaar gemaakt en wordt zijn naam afgeschermd. Het OM wil de getuige graag nog nader horen en kan zich voorstellen dat ook de verdediging dit wil.

Raketinstallatie die MH17 neerhaalde heeft unieke ‘vingerafdruk’

Getuige verklaart over vervoeren buk

M58 is niet de enige aan de kant van de separatisten die verklaringen heeft afgelegd. Ook getuige S21 zegt destijds in een militaire eenheid die onder leiding stond van verdachte Leonid Karchenko te hebben gediend.

Deze getuige zegt dat hij op de dag waarop MH17 is neergeschoten samen met een aantal anderen ’s avonds werd ingeschakeld om een buk-TELAR te vervoeren vanuit Snizhne in Oost-Oekraïne en uiteindelijk weer over te dragen.

De verklaringen kunnen van belang zijn voor het scenario waar het OM van uitgaat: dat vlucht MH17 in juli 2014 met een buk-raket is neergehaald boven gebied dat in handen was van separatisten.

De vier verdachten die worden vervolgd, zijn volgens het OM verantwoordelijk voor het binnenhalen van de buk vanuit Rusland, het bewaken van het afweergeschut en het vervoer terug naar Rusland.

De officier van justitie deed dinsdag op de tweede zittingsdag een dringend beroep op Igor Girkin (49), zijn rechterhand Sergey Dubinskiy (57), diens assistent Oleg Pulatov (53) en de Oekraïner Leonid Kharchenko (48) om een verklaring af te leggen over waar zij van worden verdacht.

Zie ook: MH17-verdachte Kharchenko: de man die het neerhalen rapporteerde

Lees meer over: MH17

Nieuwe getuigen in zaak MH17, onderzoek bijna klaar

NOS 10.03.2020 Het Openbaar Ministerie heeft op de tweede dag in het MH17-proces nieuwe getuigen gepresenteerd. Een van hen is een Rus die aanwezig zou zijn geweest bij het afvuren van de Buk-raket. Ook zei het OM dat het onderzoek bijna is afgerond.

De nieuwe getuige had zich volgens het OM als vrijwilliger bij de separatisten aangesloten. Hij bewaakte het terrein waar de Buk-raket werd afgeschoten. Volgens de man waren de aanwezigen blij dat er een militair transportvliegtuig was neergehaald, tot ze er achter kwamen dat het om een passagiersvliegtuig ging.

Volgens het OM is het voor de man te gevaarlijk om hem op een zitting te horen en moet dat in het geheim gebeuren. Hij heeft eerder wel in vermomming gesproken met de rechter-commissaris.

De tweede dag van het MH17-proces is te volgen via deze livestream.Ook tientallen andere getuigen lopen volgens het OM het risico om te worden bedreigd door Russische veiligheidsdiensten. De identiteit van deze mensen wordt met toestemming van de rechter-commissaris geheim gehouden. Meer getuigen hebben gezegd dat ze bang zijn voor vergelding of zelfs moord.

Filmer bedreigd

Die angst is niet onterecht, zei officier van justitie Thijs Berger. “Een van de mensen die een filmpje hebben gestuurd, kreeg twee keer bezoek van gewapende mensen. Daarna is hij gevlucht.” Op zijn opnames is de Buk-raket in Oost-Oekraïne te zien.

De dreiging komt volgens het OM van gewapende groepen in Oost-Oekraïne en van de geheime dienst in Rusland. “Dit werpt een donkere schaduw over dit proces. Er zijn veel aanwijzingen dat Russische veiligheidsdiensten het proces proberen te dwarsbomen.” De officier wees erop dat de diensten eerder in verband zijn gebracht met moorden.

Volgens het Openbaar Ministerie is het onderzoek naar de vier verdachten bijna klaar. Het OM zegt nog strenger dan anders te hebben beoordeeld of bewijsmateriaal in de MH17-zaak authentiek is.

Een deel van het bewijs komt uit tapgesprekken van de Oekraïense geheime dienst. Het OM heeft gecontroleerd of die gesprekken echt zijn, bijvoorbeeld door ze naast telecomgegevens te leggen. Het internationale Joint Investigation Team (JIT) heeft ook verschillende mensen op de tapgesprekken gesproken, die erkennen dat zij inderdaad te horen zijn.

Controle beelden

Ook foto’s en filmpjes zijn uitgebreid door het JIT gecheckt, onder meer door na te gaan of de plek op de beelden ook de werkelijke locatie was. Waar mogelijk zijn camera’s en geheugenkaarten onderzocht en het KNMI is gevraagd of het weer op de beelden overeenkomt met het weerbeeld van die dag.

Als voorbeeld van het zorgvuldig handelen door het JIT noemde het Openbaar Ministerie een foto waarop de Buk-installatie te zien was, samen met een donker busje met zwaailichten. Dat busje kwam ook op andere beelden voor. De telefoons van mensen die op de foto te zien waren, bleken inderdaad contact te hebben gehad met masten in de buurt van de locatie.

Volgens het Openbaar Ministerie is extra onderzoek naar beeldmateriaal en tapgesprekken niet nodig. Verwijten uit Rusland dat die zijn gemanipuleerd blijken keer op keer niet waar, benadrukte het OM. Verder wil justitie dat de rechtbank gaat kijken bij de wrakstukken van MH17. Die staan op de luchtmachtbasis in Gilze-Rijen.

Misleidende informatie

Het Openbaar Ministerie herhaalde dat de Rusland constant misleidende informatie verspreidt en ook afluister- en hackoperaties uitvoert om het MH17-onderzoek te verstoren.

Pas in de loop van volgend jaar zal de zaak inhoudelijk worden behandeld, is de verwachting, bij voorkeur opgedeeld per thema. “Tot die tijd zal de desinformatiecampagne ongetwijfeld doorgaan”, zegt het OM.

De aanklagers willen verder zo snel mogelijk weten of een van de verdachten, de Rus Poelatov, bereid is een verklaring af te leggen. Dat kan schriftelijk, op een opgenomen video of in Rusland. Het OM wil ook kijken of hij in Nederland door de rechter verhoord kan worden, zonder dat hij gearresteerd wordt. Geen van de vier mannen die terechtstaan zijn bij het proces komen opdagen.

Onder druk gezet

Maar de advocaten van Poelatov zeggen op zijn vroegst pas in juni te kunnen bepalen welk onderzoek zij nodig achten. Zij vinden de opmerkingen van het Openbaar Ministerie over de veiligheidsrisico’s voor een aantal getuigen ongepast. Daardoor zouden andere getuigen beïnvloed kunnen worden, zei advocaat Boudewijn van Eijck.

Hij uitte ook kritiek op de uitspraken over misleiding door Rusland. “Als dat zou kloppen, vraag ik me af waarom het OM Rusland wel om hulp heeft gevraagd. De rechtshulpverzoeken zijn allemaal keurig uitgevoerd.”

Of hun cliënt Poelatov een verklaring wil afleggen weten de advocaten nog niet. De verdediging voelt zich door justitie onder druk gezet. “Wij moeten nu de tijd krijgen om in het dossier te duiken.”

De zaak gaat op 23 maart 2020 verder. Dan bepaalt de rechtbank hoe het proces verder zal verlopen.

Bekijk ook;

OM: Dreiging vanuit Rusland richting getuigen MH17-proces reëel scenario

NU 10.03.2020 Het Openbaar Ministerie (OM) heeft dinsdag benadrukt dat de dreiging vanuit Rusland ten opzichte van getuigen in het MH17-proces zeer reëel is. Het is daarom van groot belang dat zij anoniem blijven.

De tweede dag in het MH17-proces stond in het teken van de stand van het onderzoek. De officier van justitie haalde nog maar eens hard uit naar Rusland wiens houding “een schaduw over dit proces werpt”.

Maandag stelde het OM al dat Rusland het strafrechtelijk onderzoek actief heeft tegengewerkt en dinsdag werd herhaald dat de “Russische Federatie er alles aan doet om dit proces te dwarsbomen”.

Daarbij zou volgens het OM de inzet van Russische veiligheidsdiensten niet worden geschuwd. Dat zij proberen de identiteit van de nu nog anonieme getuigen te achterhalen is volgens de officier “een reëel scenario”.

Een getuige die beeldopnamen heeft gemaakt van de buk waarmee MH17 op 17 juli 2014 uit de lucht is geschoten, zegt te zijn gevlucht toen er tot tweemaal toe gewapende mannen aan zijn deur stonden. Een ander zegt te vrezen voor zijn leven als zijn naam bekend wordt.

Raketinstallatie die MH17 neerhaalde heeft unieke ‘vingerafdruk’

‘Veiligheidsdiensten betrokken bij gewapende strijd’

Het OM zei op zitting dat het onderzoek van het Joint Investigation Team (JIT) duidelijke aanwijzingen heeft opgeleverd dat diezelfde Russische veiligheidsdiensten FSB en GRU ook nauw betrokken zijn bij het gewapend conflict in Oekraïne.

Om de risico’s zoveel mogelijk te beperken heeft de rechter-commissaris besloten dat van tientallen getuigen de identiteit moet worden afgeschermd. Een kleiner aantal is als bedreigde getuige gehoord. “Op die manier hebben zij een verklaring kunnen afleggen zonder onverantwoorde risico’s te lopen”, aldus de officier van justitie.

Zie ook: Het Kremlin en de MH17-ramp: Keihard ontkennen en zand in ogen strooien

Lees meer over: MH17

© Foto Koen van Weel/ANP Advocaten Sabine ten Doesschate (midden) en Boudewijn van Eijck van verdachte Oleg Poelatov, dinsdag in de rechtszaal van het Justitieel Complex

‘Rusland probeert waarheidsvinding MH17 te verstoren’

MSN 10.03.2020 Het Nederlandse Openbaar Ministerie beschikt over een getuige die zegt dat er Russische militairen waren op de locatie van de Boek-raketinstallatie op de locatie waarvandaan vlucht MH17 werd neergehaald. Separatisten vertelden de getuige dat de mannen hoorden bij de Russische geheime dienst FSB.

De verklaring van anonieme ‘getuige M58’ vormt een nieuwe aanwijzing dat Rusland direct betrokken was bij het neerschieten van het toestel in 2014.

Maandag begon het MH17-proces tegen drie Russen en een Oekraïner in de rechtszaal op Schiphol. Zij worden verdacht van moord en het vernietigen van een burgervliegtuig. Op de tweede zittingsdag is het OM begonnen met een overzicht van de stand van het onderzoek. Daaruit blijkt dat het OM veel informatie heeft over de rol die Rusland speelde in Oost-Oekraïne. Zo heeft het onderzoek „duidelijke aanwijzingen’’ opgeleverd dat de Russische veiligheidsdiensten FSB en GROe „nauw betrokken zijn bij het gewapend conflict in Oekraïne”. Zo zouden separatisten in afgeluisterde telefoongesprekken spreken over „groen licht uit Moskou om iemand te executeren” en over „een bevel uit Moskou om iemand neer te schieten”.

Getuigenverklaring Girkin

Geen van de vier verdachten is aanwezig bij het proces in het Justitieel Complex op Schiphol. In de rechtbank laat alleen verdachte Oleg Poelatov zich vertegenwoordigen door advocaten. Hoofdverdachte Igor Girkin blijkt wel een getuigenverklaring te hebben afgelegd in Rusland. Daarin vertelt de voormalige separatistenleider dat hij tien minuten na het neerstorten van MH17 de melding kreeg dat de ‘luchtverdediging’ een Oekraïens gevechtsvliegtuig had neergeschoten. Later zou hij te horen hebben gekregen dat het in werkelijkheid om een burgervliegtuig ging.

Volgens het OM zijn er „duidelijke aanwijzingen” dat Russische inlichtingendiensten proberen „de waarheidsvinding naar het neerschieten van vlucht MH17 te verstoren”. Officier van justitie Thijs Berger noemde in dat kader een poging om de Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) te hacken en pogingen om in te breken in de computersystemen van de Maleisische justitie.

‘Donkere schaduw over proces’

Ook binnen Rusland zouden de autoriteiten proberen burgeronderzoek naar de toedracht te smoren. Een getuige die vanuit Rusland onderzoek deed naar de ramp, verklaarde dat zijn computer in beslag werd genomen en dat hij werd gezocht door de Russische inlichtingendienst FSB.

De getuigen die tegenover het Nederlandse OM een verklaring hebben afgelegd, lopen volgens Berger daarom een groot risico wanneer hun identiteit bekend wordt. Hij verwees naar verschillende aanslagen die zijn gepleegd door Russische diensten, zoals de vergiftiging van de Russische oud-spion Sergej Skripal in het Britse Salisbury in 2018. „De optelsom van al deze feiten werpt een donkere schaduw over dit proces”, aldus de officier van justitie.

Advocaat: mogelijk spreekt verdachte Poelatov tijdens MH17-proces

Telegraaf 09.03.2020  De advocaten van MH17-verdachte Oleg Poelatov sluiten niet uit dat hij zijn mond open gaat doen tijdens de strafzaak tegen hem en drie andere verdachten. De kans is echter klein dat hij naar Nederland komt. Mogelijk zal hij bijvoorbeeld via een videoverbinding spreken. Dat zei zijn advocaat Boudewijn van Eijck in het programma Nieuwsuur.

Er is een internationaal arrestatiebevel uitgevaardigd tegen de Rus. „Dat is geen stimulans om naar Nederland te komen”, aldus Van Eijck. De verdediging van Poelatov wordt betaald door een Russische stichting. Hoe die stichting aan het geld komt, weet Van Eijck niet.

De Rus wordt bijgestaan door hem en collega Sabine ten Doesschate. Poelatov is de enige die zich door advocaten laat verdedigen. De andere drie verdachten hebben geen gehoor gegeven aan de oproep om naar het Justiteel Complex Schiphol te komen of advocaten te sturen.

Ten Doesschate liet aan Nieuwsuur weten dat ze haar cliënt in Rusland heeft ontmoet. „Hij wil betrokken zijn bij zijn verdediging. Hij vindt het belangrijk dat daar werk van wordt gemaakt.” Hij ontkent iedere betrokkenheid bij de ramp.

BEKIJK OOK:

Reconstructie MH17: Die ene zomerdag dat alles gitzwart kleurde

’Laf gedrag’

„Ze hebben alles geprobeerd om de dagvaarding te ontlopen en onvindbaar te zijn voor het OM. Uitermate laf gedrag”, zegt nabestaande Silene Fredriksz tegen De Telegraaf over de drie verdachten. Ze is blij dat de strafzaak ’eindelijk is begonnen’. „Dat gaf maandag ook wel een ontlading bij velen van ons. De kop is eraf. We houden er rekening mee dat een lange adem nodig is.”

Vlucht MH17 werd bijna zes jaar geleden uit de lucht geschoten boven oostelijk Oekraïne. Alle 298 inzittenden kwamen om het leven, onder wie 196 Nederlanders. Maandag begon de strafzaak hierover.

BEKIJK OOK:

’Er schuilt stukje hoop in strafproces MH17’

BEKIJK OOK:

’OM maakte fout door Russen vroegtijdig buitenspel te zetten in MH17-proces’

BEKIJK OOK:

Bataljonscommandant over geheime MH17-operatie: ’Ik had supersoldaten’

BEKIJK MEER VAN; rechtshandhaving proces moord/doodslag transport lucht- en ruimtevaartongeval/-incident Oleg Poelatov Boudewijn van Eijck Nederland

OM geeft tweede zittingsdag toelichting op MH17-onderzoek

MSN 10.03.2020 Het Openbaar Ministerie geeft dinsdag, de tweede zittingsdag van het MH17-proces, een toelichting op de stand van zaken van het opsporingsonderzoek. Dat wil zeggen dat het OM de rechtbank vertelt hoe ver het onderzoek is en wat er nog moet gebeuren voordat de zaak wat justitie betreft inhoudelijk behandeld kan worden.

De rechtszaak kan rekenen op grote nationale en internationale belangstelling, van nabestaanden, waarnemers en journalisten. Tijdens de eerste zittingsdag schetste de voorzitter van de rechtbank hoe het proces er de komende maanden ongeveer uit zal gaan zien. Er zijn blokken van zittingsdagen tot en met maart volgend jaar ingeruimd. Het is niet duidelijk hoeveel daarvan gebruikt gaan worden en of het voldoende is.

Het monsterproces over het neerhalen van het vliegtuig van Malaysia Airlines begon maandag op het Justitieel Complex Schiphol. Het toestel werd op 17 juli 2014 uit de lucht geschoten boven oostelijk Oekraïne. Alle 298 inzittenden kwamen om het leven. Een van de officieren van justitie las tijdens de eerste zittingsdag de namen op van alle slachtoffers. Het was toen muisstil in de zittingszaal.

Het OM vervolgt Oleg Poelatov (53), Sergej Doebinski (57), Igor Girkin (49) en Leonid Chartsjenko (48) voor het neerhalen van vlucht MH17, met de dood van alle inzittenden tot gevolg, en van de moord op alle inzittenden. De eerste drie verdachten zijn Russen, Chartsjenko is een Oekraïner. Poelatev laat zich als enige vertegenwoordigen door advocaten. Zij lieten namens hem weten dat hij ontkent er iets mee te maken te hebben.

Advocaat: mogelijk spreekt verdachte Poelatov tijdens MH17-proces

MSN 09.03.2020 De advocaten van MH17-verdachte Oleg Poelatov sluiten niet uit dat hij zijn mond open gaat doen tijdens de strafzaak tegen hem en drie andere verdachten. De kans is echter klein dat hij naar Nederland komt. Mogelijk zal hij bijvoorbeeld via een videoverbinding spreken. Dat zei zijn advocaat Boudewijn van Eijck in het programma Nieuwsuur.

Er is een internationaal arrestatiebevel uitgevaardigd tegen de Rus. “Dat is geen stimulans om naar Nederland te komen”, aldus Van Eijck. De verdediging van Poelatov wordt betaald door een Russische stichting. Hoe die stichting aan het geld komt, weet Van Eijck niet.

De Rus wordt bijgestaan door hem en collega en Sabine ten Doesschate. Poelatov is de enige die zich door advocaten laat verdedigen. De andere drie verdachten hebben geen gehoor gegeven aan de oproep om naar het Justiteel Complex Schiphol te komen of advocaten te sturen.

Ontmoeting

Ten Doesschate liet aan Nieuwsuur weten dat ze haar cliënt in Rusland heeft ontmoet. “Hij wil betrokken zijn bij zijn verdediging. Hij vindt het belangrijk dat daar werk van wordt gemaakt.” Hij ontkent iedere betrokkenheid bij de ramp.

De beide raadslieden hebben maandag in de rechtszaal betoogd dat het destijds niet sluiten van het luchtruim boven Oekraïne ten onrechte geen onderdeel is van het strafrechtelijk onderzoek. Zij hebben aangekondigd die kwestie te zullen opvoeren in hun verdediging. In Nieuwsuur zei hoofdofficier van justitie Digna van Boetzelaer dat het Openbaar Ministerie daarvan “de relevantie” niet ziet. “Dat is andere kwestie dan het neerhalen van MH17, waar de verdachte van beschuldigd wordt.”

Vlucht MH17 werd bijna zes jaar geleden uit de lucht geschoten boven oostelijk Oekraïne. Alle 298 inzittenden kwam om het leven. Maandag begon de strafzaak hierover.

LIVE Advocaat Poelatov: ’OM laat sluiten luchtruim achterwege in onderzoek MH17’

Telegraaf 09.03.2020  De verdediging van Oleg Poelatov zegt dat het Openbaar Ministerie ten onrechte het niet sluiten door Oekraïne van het luchtruim achterwege heeft gelaten in het strafrechtelijk onderzoek.

Advocaat Boudewijn van Eijck suggereerde dat dat wellicht te maken heeft met het feit dat Oekraïne deel uitmaakt van het Joint Investigation Team JIT, en invloed heeft uitgeoefend om uit de wind te worden gehouden. „De onderste steen is nog lang niet boven”, aldus de advocaat van verdachte Oleg Poelatov.

Verslaggever Saskia Belleman is in de beveiligde rechtbank op Schiphol. Volg het MH17-proces via haar tweets onderaan dit artikel.

De rechtbank tijdens de eerste zittingsdag in het MH17-proces. Ⓒ AFP

Van Eijck en zijn collega Sabine ten Doesschate kondigden aan dat de kwestie van het luchtruim een belangrijk onderdeel van hun verdediging zal zijn. Van Eijck vindt het onterecht dat er aan de 12 luchtverkeersleiders die in 2015 en 2016 door het JIT zijn gehoord, geen vragen zijn gesteld over het waarom van het niet sluiten van het luchtruim.

BEKIJK OOK:

Dit zijn de vier verdachten van de massamoord op vlucht MH17

BEKIJK OOK:

Muisstil in rechtszaal tijdens oplezen namen slachtoffers MH17

Door de Oekraïnse autoriteiten werd voor burgerluchtvaart een ’veilige’ grens van 32.000 voet aangehouden. Die grens was drie dagen voor het neerhalen van MH17 nog opgehoogd. Een reden daarvoor werd niet gegeven. MH17 vloog op 33.000 voet.

Op 16 juli 2014 werden er door de Russische autoriteiten zogenoemde ’Notice to airmen’ – Notams – uitgevaardigd voor het gebied dat grensde aan Oost-Oekraïne. De Russen gaven als laagste veilige vlieghoogte 53.000 voet aan, 6 kilometer hoger dan MH17 vloog. Die Notams gingen over Russisch grondgebied, maar verwezen duidelijk naar de reden: het gewapende conflict op de grond in Oost-Oekraïne.

Het vliegplan van MH17 voorzag niet in die hogere grens. Van Eijck en Ten Doesschate vinden het onterecht dat het onderzoek zich niet mede richt op het „opmerkelijke feit” dat het luchtruim boven Oekraïne niet dicht was. Volgens Van Eijck „overheersten militaire belangen, en werden er ten onrechte geen maatregelen genomen om civiele vliegtuigen te beschermen.”

BEKIJK OOK:

Op deze indrukwekkende manieren werden bewijzen MH17 verzameld

Van Eijck en Ten Doesschate kaartten de kwestie van het luchtruim aan op de eerste dag van het strafproces tegen 4 verdachten van het neerhalen van MH17, en de moord op 298 inzittenden. Ten Doesschate benadrukte het belang van een goede verdediging van verdachte Poeletov voor een eerlijk proces. „De drang om een schuldige aan te wijzen kan daaraan in de weg staan. Als die wens te sterk wordt, dan kan dat ten koste gaan van de waarheidsvinding.”

BEKIJK MEER VAN; rechtshandhaving rechterlijke macht lucht- en ruimtevaartongeval/-incident Boudewijn van Eijck Johan Frederik ten Doesschate Oleg Poelatov Oekraïne Joined Investigation Team JIT Openbaar Ministerie Malaysia Airlines-vlucht 17

Openbaar Ministerie: Buk-installatie had nooit in Oekraïne mogen zijn

NU 09.03.2020 Strafrechtelijk gezien had de buk-installatie waarmee MH17 uit de lucht is geschoten nooit in Oekraïne mogen zijn, en had het daar nooit een raket mogen afvuren. Dat heeft het Openbaar Ministerie (OM) maandag duidelijk gemaakt in het openingswoord van het proces rond het neergehaalde vliegtuig.

Dit is volgens de officier van belang omdat het deze zaak “wezenlijk anders maakt dan gevallen waarbij inschattingsfouten tijdens een rechtmatige militaire actie leiden tot burgerdoden”.

Volgens het OM hebben de vier verdachten Igor Girkin (49), zijn rechterhand Sergey Dubinsky (57), diens assistent Oleg Pulatov (53) en de Oekraïner Leonid Kharchenko (48) een hoofdrol gespeeld bij het neerhalen van vlucht MH17 op 17 juli 2014, waarbij 298 mensen omkwamen. Ook al hebben zij geen van vieren op de knop gedrukt.

Het OM zegt dat het “goed denkbaar” is dat het bedoeling van de verdachten was “om een vliegtuig van de Oekraïense strijdkrachten uit de lucht te laten schieten”. In 2014 woedde er een strijd tussen pro-Russische separatisten en het Oekraïense leger. Maar volgens de officier sluit dit “vergissingsscenario” de strafbaarheid van de verdachten niet uit. “Al is het aan de rechtbank om hierover te oordelen”.

Namen van 298 MH17-slachtoffers voorgelezen tijdens zitting

OM benoemt tegenwerken Rusland

Het OM benoemde in het openingswoord dat Rusland het strafrechtelijk onderzoek actief heeft tegengewerkt. De officier sprak ook zijn verwachting uit dat er de komende tijd “rookgordijnen opgeworpen worden om de aandacht van de feiten af te leiden”.

De officier zei echter dat er een solide dossier is opgebouwd op basis van onder andere tientallen getuigen, die hebben verteld wat zij hebben meegemaakt op 17 juli 2014, en in de periode daaromheen.

Vanuit Rusland aangeleverde stukken, voorzien van een analyse van het OM, zijn eveneens opgenomen in het dossier. “Ook beschuldigingen van manipulatie van tapgesprekken en beeldmateriaal in open bronnen hebben wij serieus genomen en voorgelegd aan onafhankelijke deskundigen.”

Zie ook: Dit was de eerste dag van het MH17-proces

Geen van verdachten aanwezig

Het OM hoopt nog steeds op een actieve bijdrage vanuit de verdachten. Geen van de vier mannen verscheen maandag op de openingsdag van het proces en de verwachting is niet dat dit zal veranderen.

Alleen Pulatov wordt vertegenwoordigd door een Russische en twee Nederlandse advocaten, Boudewijn van Eijck en Sabine ten Doesschate. Laatstgenoemde liet weten dat hun cliënt alle betrokkenheid bij het neerhalen van MH17 ontkent.

Van Eijck zegt zich te hebben verbaasd dat er strafrechtelijk gezien maar weinig onderzoek is gedaan naar de rol van Oekraïne en het openhouden van het luchtruim, terwijl er sprake was van een gewapend conflict. Volgen het OM speelt dat geen rol in deze strafzaak, maar daar is de verdediging het niet mee eens.

Lees meer over: MH17

Dag één MH17-proces: 49 nabestaanden willen spreekrecht, verdachte ontkent

NOS 09.03.2020 In het Justitieel Complex Schiphol, de extra beveiligde rechtbank waar bijzondere rechtszaken worden gevoerd, is onder grote internationale belangstelling het strafproces begonnen tegen vier mannen die worden verdacht van betrokkenheid bij het neerhalen van vlucht MH17 in juli 2014.

De drie Russen en een Oekraïner zouden hebben meegewerkt aan het transport en in stelling brengen van de Buk-raket waarmee het passagiersvliegtuig van maatschappij Malaysia Airlines boven Oost-Oekraïne werd neergehaald.

De verdachten waren zoals verwacht niet aanwezig bij het strafproces. Wel laat een van hen zich vertegenwoordigen door Nederlandse advocaten. Het Openbaar Ministerie verwacht op korte termijn in deze complexe zaak, waarvan het dossier 36.000 pagina’s telt, geen nieuwe verdachten te vervolgen. De inhoudelijke behandeling gaat pas eind dit jaar van start. Het proces gaat naar verwachting jaren duren.

Hoofdrolspelers

Vandaag werd duidelijk dat van de nabestaanden er 49 gebruikmaken van hun spreekrecht. Dat wil zeggen dat ze aan het eind van het proces voor de rechtbank het woord willen voeren. 82 zijn van plan het bij een schriftelijke verklaring te houden, 84 mensen willen een vordering indienen.

De vier verdachten die nu terechtstaan, worden door het OM als ‘hoofdrolspelers’ getypeerd. Maar tientallen mensen hebben een rol gespeeld bij het vervoeren en bewaken van de raketinstallatie, zei officier van justitie Ferdinandusse, alleen is niet iedereen geïdentificeerd en sommige betrokkenen zijn overleden. Tegen anderen is geen of te weinig bewijs te leveren.

Vanochtend las officier van justitie Dedy Woei-a-Tsoi de aanklacht voor.

Namen MH17-slachtoffers voorgelezen in de rechtszaal

Het OM ziet het als “een van de grootste opgaven” om om te gaan met misleiding. “Het is zaak goed onderscheid te maken tussen de rookgordijnen die worden opgeworpen en waar het in dit proces werkelijk om gaat”, zei officier van justitie Ferdinandusse. Rusland heeft bij herhaling gezegd dat het bewijsmateriaal van het internationale onderzoeksteam is vervalst, maar het OM hoopt die beschuldigingen te kunnen weerleggen.

Verder onderzocht

Er is maar één verdachte, Oleg Poelatov (53), die zich door (Nederlandse) advocaten laat verdedigen. Zij benadrukten dat ze evenzeer als iedereen geschokt zijn door de ramp, maar ze vinden het ook belangrijk dat de waarheid boven tafel komt

Poelatov geldt als plaatsvervangend commandant van de eenheid die de Buk-raket bediende en hij zou vlak bij het wapen zijn geweest toen vlucht MH17 werd neergehaald. Als de wens naar het aanwijzen van een schuldige en bestraffing sterker worden, “kan dat ook ten koste gaan van waarheidsvinding”, sprak advocate Sabine ten Doesschate.

De verdediging wil verder in de zomer terugkomen op punten die verder onderzocht zouden moeten worden, zoals de vraag waarom het luchtruim boven Oekraïne ten tijde van de ramp maar beperkt gesloten was. Dat zou erop kunnen wijzen dat Kiev maar beperkt rekening hield met de risico’s voor passagiersvliegtuigen.

Verslaggever Kees van Dam viel op dat alle procespartijen “op kousevoeten” om het lot van de nabestaanden heen lopen. “Hun is iets verschrikkelijks overkomen, en alle partijen voelen dat zo: de rechter, het OM en de advocaten van de verdachte.”

Vooral de verdediging van Poelatov moet zoeken naar evenwicht: ook die beseft heel goed wat de nabestaanden is aangedaan, maar ze willen ook dat het een eerlijk proces wordt. Dat zal soms wrijving geven, zegt Van Dam. “Maar het medeleven met de nabestaanden, dat stond bij alle partijen centraal. In dat opzicht is dit echt een uniek proces. Hoe vaak die uitdrukking ook wordt gebruikt: hier gaat dat echt op.”

Meer lezen over de eerste dag van het MH17-proces? Het liveblog van vandaag vind je hier.

Bekijk ook;

Rechtbank: Impact MH17-ramp op nabestaanden nauwelijks voor te stellen

NU 09.03.2020 De rechtbank Den Haag stelde maandag vast dat de impact van het neerhalen van vlucht MH17 op de nabestaanden van de slachtoffers nauwelijks is voor te stellen. De rechter merkte dit op nadat de officier van justitie de namen van alle 298 slachtoffers had voorgelezen.

Volg de eerste zittingsdag in het MH17-proces via ons liveblog.

Het noemen van de namen zorgde voor de nodige emoties bij nabestaanden in de zittingszaal. “Stilte en bezinning is nu passend”, sloot de voorzitter van de rechtbank het eerste deel van de zittingsdag af.

Maandag begon het proces tegen vier verdachten van betrokkenheid bij het neerhalen van vlucht MH17 op 17 juli 2014. Zij worden verdacht van het laten verongelukken van het vliegtuig met de dood van de inzittenden tot gevolg dan wel de moord op alle 298 personen aan boord van het toestel van Malaysia Airlines.

Het gaat om de Russen Igor Girkin (49), zijn rechterhand Sergey Dubinsky (57), diens assistent Oleg Pulatov (53) en de Oekraïner Leonid Kharchenko (48).

Verantwoordelijk voor binnenhalen dodelijk wapen

“In de ogen van het Openbaar Ministerie hebben zij bewerkstelligd dat een dodelijk wapen, een buk-TELAR, Oost-Oekraïne is binnengebracht en naar een positie is gebracht vanwaar het toestel van Malaysia Airlines is neergehaald”, aldus de officier van justitie.

Na het voorlezen van de verdenking volgde een indrukkende voordracht van alle namen van de slachtoffers uit diverse landen. 196 van hen kwamen uit Nederland.

Het eerste gedeelte van zittingsdag stond vooral in het teken van “inventarisering”, aldus de rechtbank. Belangrijk is dat de rechter van oordeel is dat Girkin, Dubinsky en Kharchenko zonder aanwezigheid kunnen worden vervolgd.

Alleen Pulatov laat zich bijstaan door een Russische advocaat en twee Nederlandse advocaten. Van alle verdachten is bekend dat zij enige betrokkenheid bij het neerhalen van MH17 ontkennen.

Zie ook: Vlucht MH17 van minuut tot minuut: ‘Malaysia 17, how do you read me?’

Lees meer over: MH17 Binnenland

Rusland reageert sceptisch na eerste dag rechtszaak: journaal wijdt één minuut aan MH17

AD 09.03.2020 In Rusland is – zoals verwacht – met veel scepsis gereageerd op de opening van het proces tegen de verdachten van betrokkenheid bij het neerschieten van vlucht MH17 boven Oost-Oekraïne in 2014. De Nederlandse autoriteiten zouden onder meer ‘druk uitoefenen’ op de rechtszaak.

Het OM stelde vandaag dat het de vier verdachten Igor Girkin, Sergej Doebinski, Oleg Poelatov en Leonid Chartsjenko verdenkt van betrokkenheid bij het vervoeren van de Buk-raket die MH17 neerhaalde op 17 juli 2014. Daarmee zijn ze verantwoordelijk voor de moord op de 298 inzittenden. Er was nog geen inhoudelijke behandeling van de zaak. Het zal nog maanden duren voordat het proces daaraan toe is.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Het journaal van de Russische staatstelevisie opende met de ontwikkelingen rond het coronavirus en presenteerde vervolgens de rechtszaak die vandaag begon op Schiphol. ,,Er is een massa zwakke punten in de bewijsvoering’’, trapt de nieuwslezer af. ,,Er zijn dertien anonieme getuigen van wie volgens Nederlandse media de meerderheid pas vorig jaar is gehoord.

Vijf jaar na dato’’, smaalt de presentatrice van Ruslands belangrijkste nieuwsprogramma. ,,Daarnaast bestaat er een enorme hoeveelheid vragen over de methodiek en de kwaliteit van het onderzoek.’’

Rusland werd niet opgenomen in de onderzoeks­groep en alle informatie die we doorgaven heeft het Nederland­se OM genegeerd, aldus Nieuwslezer op het journaal in Rusland.

Zo wilde Rusland volgens het Russische journaal een niet-vooringenomen onderzoek waaraan alle partijen konden meedoen. ,,Maar Rusland liep letterlijk tegen een muur aan: ons land werd niet opgenomen in de onderzoeksgroep en alle informatie die we doorgaven over een natuurgetrouwe proef met een Buk en gegevens over radarstations, heeft het openbaar ministerie gewoonweg genegeerd.’’

Daarna volgt een litanie over het feit dat Oekraïne niet het luchtruim op tijd heeft gesloten en dat Kiev wel is toegelaten tot de het Joint Investigation Team (JIT) dat de aanslag op MH17 de afgelopen 5,5 jaar heeft onderzocht. ,,Daardoor had Kiev de mogelijkheid het onderzoek te manipuleren.’’

Het item wordt na 1 minuut en 16 seconden alweer afgesloten met de opmerking dat ‘in onze media meermalig is vermeld dat de Nederlandse autoriteiten druk uitoefenen op de rechtszaak’. Met diezelfde opmerking kwam woordvoerster Maria Zacharova van het ministerie van Buitenlandse Zaken afgelopen vrijdag ook al, zonder concrete voorbeelden van die druk te noemen.

Russische soevereiniteit

De Russische regeringskrant Izvestia gooit het over een andere boeg en schrijft dat er documenten zijn opgedoken die aantonen dat het JIT de ‘Russische soevereiniteit zou hebben geschonden’. De onderzoekers zouden hebben geprobeerd getuigen van de MH17-aanslag in Rusland te horen, zonder de Russische autoriteiten daarover te informeren.

,,Ze zeggen openlijk dat ze volledig onverschillig staan tegenover de wetten van de Russische Federatie. Ze zijn bereid om de wet te overtreden om bewijs te vinden’’, citeert persbureau TASS de woorden van de Nederlandse MH17-onderzoeker Max van der Werff. Die zet al jaren grote vraagtekens bij het JIT-onderzoek en wordt er door critici van bejegend zich door het Kremlin te laten misbruiken.

Senator en buitenlandspecialist Frants Klintsevitsj reageerde op de Russische televisie ook op de ontdekking van de documenten. ,,Welnu, het gaat daar (bij het JIT, red.) allemaal niet zo goed met de bewijsgronden. Al hun handelingen gaan over de schreef. Deze bekent dit, die zei dat (…) Informatie halen ze van internet’’, zei Klintsevitsj misprijzend op de Russische tv.

Ook hij hekelde het feit dat de getuigen (uit veiligheidsoverwegingen) anoniem hun verhaal mogen doen tijdens de rechtszitting op Schiphol. ,,Het onderzoeksteam voegt brandstof toe aan de situatie, voor de afronding van het proces’’, aldus de senator.

Het zwaarbeveiligde tribunaal op Schiphol. © Getty Images

Nabestaande na eerste dag MH17-proces: ‘Het was heel indrukwekkend’

OmroepWest 09.03.2020 ‘Ik ben bekaf, het was indrukwekkender dan ooit.’ Hans de Borst uit Monster was maandag bij de eerste dag van het MH17-proces. Zijn dochter Elsemiek kwam op 17 juli 2014 om het leven toen vlucht MH17 boven Oekraïne uit de lucht werd geschoten. Na jaren van onderzoek begon maandag de rechtszaak tegen vier mannen die verantwoordelijk worden gehouden voor het neerschieten van het toestel.

‘We zaten allemaal te snotteren’, zegt Hans. ‘Zeker toen de namen werden voorgelezen door de officier van justitie. Dat kwam heel dik aan’. Eigenlijk zou Hans de zaak maandag volgen in een speciaal ingericht centrum in Nieuwegein, maar op het laatste moment kreeg hij toch een plekje in de rechtszaal op Schiphol.

‘Ik ben blij hoe het allemaal gegaan is. De officier van justitie met zijn verhaal en natuurlijk zijn de verzoeken van de advocaten van de verdachten om extra onderzoek. Ja, hij zegt een achterstand te hebben en probeert zich zo veel mogelijk in te lezen, maar ik ga ervan uit dat ze morgen om uitstel gaan vragen.’ In de auto terug naar huis probeert het allemaal een plekje te geven. ‘We moesten als nabestaanden echt alle zeilen bijzetten, het was heel indrukwekkend.’

De verdachten zijn er niet

Hans de Borst is ook blij met de uitleg over de vier verdachten. Die waren er niet. De rechter legde uit hoe ze alles in het werk hebben gesteld om de mannen te bereiken. ‘Ze kunnen echt niet meer zeggen dat ze niet wisten dat dit proces eraan kwam. Het OM heeft echt alles gedaan om ze te bereiken. Daar ben ik heel blij mee.’

Dit moet je weten over eerste dag MH17-proces: ‘Er was nog een Buk, maar die vloog in brand’

AD 09.03.2020 In de rechtbank bij Schiphol is vanmorgen het MH17-proces begonnen. Waarom werd de vlucht van Malaysian Airlines op 17 juli 2014 uit de lucht geschoten en door wie? ,,Velen hebben lange tijd uitgekeken naar deze dag. Ten gevolge van de verschrikkelijke ramp in juli 2014 zijn 298 mannen, vrouwen en kinderen om het leven gekomen”, opende rechter Hendrik Steenhuis de zitting. Dit moet je weten van dag één.

Wat gebeurde er vandaag?

Vandaag was de officiële aftrap van het proces. Voor de eerste keer verzamelden rechters, Openbaar Ministerie (OM), advocaten, nabestaanden en pers zich in de rechtbank. Ruim vijf jaar na de ramp werd het begin van de strafzaak ‘uitgeroepen’.

Het OM stelde dat het de vier verdachten Igor Girkin, Sergej Doebinski, Oleg Poelatov en Leonid Chartsjenko verdenkt van betrokkenheid bij het vervoeren van de Buk-raket die MH17 neerhaalde. Daarmee zijn ze verantwoordelijk voor de moord op de 298 inzittenden. Er was nog geen inhoudelijke behandeling van de zaak. Het zal nog maanden duren voordat het proces daaraan toe is. Maar interessant was het vandaag wel.

Waren er verdachten aanwezig?

Nee, zoals verwacht kwam geen van de vier verdachten (drie Russen en een Oekraïner) opdagen. Namens een van hen, Oleg Poelatov, waren wel twee advocaten aanwezig. De rechtbank las uit het dossier voor wat het Nederlandse OM allemaal heeft geprobeerd om de verdachten duidelijk te maken dat het proces vandaag zou beginnen en waarvan ze verdacht worden.

Dat is belangrijk in een proces: een verdachte heeft het recht zichzelf te verdedigen. Daarvoor werden onder andere de Oekraïense en Russische autoriteiten ingeschakeld, die schoven officiële brieven onder de deuren door van de verdachten. Want die deuren bleven dicht. Ook stuurde het OM berichten via Skype, VK (de Russische Facebook) en WhatsApp.

Die appjes werden wel gelezen, maar niet beantwoord. Een verdachte die wel zijn telefoon opnam, zei dat hij iemand anders was. Ook omdat zeker twee verdachten in de media hebben aangegeven niet te zullen komen, oordeelde de rechtbank dat het OM genoeg geprobeerd heeft, dat de verdachten er blijkbaar niet bij willen zijn en dat de rechtszaak dus door kan gaan.

Was er nieuws vandaag?

Ja, dat zat hem vooral in wat het OM vertelde over de mensen die niet worden vervolgd. Eerder in het onderzoek werden er afgeluisterde telefoongesprekken openbaar gemaakt waarin pro-Russische rebellen met codenamen als Orion en Delfin spraken over het ‘hebben van een Buk’.

Volgens het OM is na onderzoek gebleken dat er in die periode meerdere rebellengroepen probeerden zo’n raketinstallatie te krijgen en ging dit gesprek vermoedelijk over een andere Buk. ,,Er is nog een andere Buk-Telar de Russische grens over Oekraïne in gegaan, maar die is in brand gevlogen voordat hij gebruikt kon worden.”

Ook werd duidelijk dat de separatist Igor Bezler niet wordt vervolgd. In een afgeluisterd gesprek op de dag van de crash zei een ‘spotter’ tegen hem ‘dat er een vogeltje aan komt gevlogen’. Dat ‘vogeltje’, vermoedden de onderzoekers eerder, zou weleens MH17 geweest kunnen zijn.

,,Maar de tijd tussen dit gesprek en het neerschieten van MH17 was zo kort, dat het maar de vraag is of dit gesprek aan de crash heeft kunnen bijdragen”, aldus officier van justitie Ward Ferdinandusse. Het OM zei ook niet te verwachten op korte termijn nog nieuwe verdachten te zullen aankondigen.

De rechtbank in het MH17-proces. In het midden voorzitter Hendrik Steenhuis. © ANP

Was er nog iets opvallends?

De strategie die de Nederlandse advocaten van verdachte Oleg Poelatov kozen. Zij begonnen hun verhaal door te zeggen dat ook zij de crash van MH17 een tragedie vinden. Maar ze zeiden ook: ,,Het gevaar dat sluimert, is echter niet de zoektocht naar de waarheid als zodanig. Het gevaar zit in de wens om een schuldige aan te kunnen wijzen en te kunnen laten bestraffen.”

Het gevaar zit in de wens om een schuldige aan te kunnen wijzen en te kunnen laten bestraffen, aldus Advocaat van Oleg Poelatov.

Poelatov ontkent ook maar iets te maken te hebben met de crash van MH17. Een van de twee advocaten van Poelatov gaf al direct een inkijkje in hun strategie. Hij kondigde aan veel vragen te gaan stellen over het feit dat het Oekraïense luchtruim ten tijde van de ramp nog gewoon open was voor de burgerluchtvaart. Oftewel: in hoeverre is Oekraïne verantwoordelijk voor de ramp? Het OM stelde dat deze rechtszaak daar nu juist níet over gaat. Ook de advocaten van de nabestaanden hebben het liever over de schuldigen.

Was het een emotionele dag?

Zeker. In de zittingzaal waren dertien nabestaanden van slachtoffers aanwezig. Tientallen anderen keken in een congrescentrum in Nieuwegein via een livestream naar het proces. Indrukwekkend was het toen officier van justitie Dedy Woei-A-Tsoi de namen van alle 298 slachtoffers voorlas. Daar was ze een kwartier mee bezig.

Dit was erg indrukwek­kend. Heel waardig, aldus Piet Ploeg.

Direct gingen er zakdoekjes rond onder de nabestaanden in de rechtszaal, net als glazen water. Enkelen knepen elkaar even in de schouder. ,,Dit was erg indrukwekkend. Heel waardig”, vatte Piet Ploeg, voorzitter van de Stichting Vliegramp MH17, het samen.

Piet Ploeg, nabestaande en voorzitter van Stichting Vliegramp MH17, staat de pers te woord tijdens een schorsing van het internationale MH17-proces © ANP

Hoe nu verder?

Het MH17-proces gaat morgen om 10.00 uur verder. Dan zal het OM een update geven over de stand van zaken van het onderzoek. Het zal interessant zijn te horen hoeveel getuigen er precies hebben verklaard en ook wat het OM nog verder wil onderzoeken. Ook woensdag, donderdag en vrijdag kunnen er nog zittingen zijn. Verderop in maart is er nog een week gepland. Daarna gaat het proces in mei weer verder.

De rechtbank in de MH17-zaak © ANP

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Verdachte MH17 ontkent betrokkenheid: ‘Onderste steen nog lang niet boven’

RTL 09.03.2020 Bijna zes jaar na de ramp met vlucht MH17 is vandaag in de extra beveiligde rechtbank van Schiphol het strafproces van start gegaan. Geen van de vier verdachten heeft plaatsgenomen in het beklaagdenbankje, wel heeft één van hen een team advocaten in de arm genomen.

De advocaat van Oleg Poelatov erkende het grote leed voor de nabestaanden, maar wees ook op het belang van de verdediging van haar cliënt. “Het gevaar van dit proces zit in de wens om een schuldige aan te wijzen. Die wens kan onderdeel uitmaken van een zoektocht naar de waarheid, maar kan ook ten koste gaan van de waarheidsvinding.”

Op geen enkele manier verantwoordelijk

Poelatov wordt gezien als de tweede man van de inlichtingendienst van de pro-Russische separatisten. Hij zou hebben geholpen bij het binnenhalen en weer wegmaken van de BUK Telar die werd gebruikt om vlucht MH17 neer te halen, maar ontkent zelf iedere betrokkenheid bij de zaak. “Hij is niet verantwoordelijk, op geen enkele manier, in geen enkele hoedanigheid, voor het neerhalen van vlucht MH17 en de gevolgen daarvan”, betoogde zijn advocaat

  • Tenlastelegging

De vier verdachten worden verdacht van:

  • Het doen verongelukken van vlucht MH17 met de dood van alle inzittenden tot gevolg
  • De moord op 298 inzittenden van vlucht MH17

De andere drie verdachten laten zich niet vertegenwoordigen. Het Openbaar Ministerie heeft ook geen hoop dat zij zich nog vrijwillig melden bij de rechtbank.

Het OM verwacht niet dat er op korte termijn nog extra verdachten worden aangeklaagd. “Wij zien deze vier mannen als hoofdrolspelers bij het neerschieten van MH17. Zij hebben de BUK Telar overgenomen uit de Russische Federatie met als doel om een vliegtuig neer te schieten. Zij hebben daarop aangestuurd. Zij bespraken opgetogen dat er een vliegtuig was neergeschoten. En zij hebben ervoor gezorgd dat de BUK Telar weer werd afgevoerd naar de Russische Federatie”, aldus de officier van justitie.

Lees ook:

Teruglezen: eerste dag van strafproces MH17, advocaat verdachte ontkent schuld

In de zaak zullen de verklaringen langskomen van tientallen getuigen, de meeste anoniem. Volgens het OM moet dat omdat zij anders gevaar lopen, aangezien hun verklaringen als verraad kunnen worden gezien.

Onderste steen nog lang niet boven

De verdediging van Poelatov krijgt in juni gelegenheid om onderzoekswensen in te dienen. Die heeft al laten weten ontevreden te zijn over het onderzoek naar het niet-sluiten van het luchtruim boven Oekraïne ten tijde van de ramp. Waarom is dat niet zorgvuldig onderzocht, vroeg de verdediging zich af. “Welke rol heeft Oekraïne gespeeld – als lid van het internationale onderzoeksteam – om geen onderzoek in te stellen naar het eigen luchtruim? De onderste steen is nog lang niet boven.”

De zaak gaat morgenochtend om 10.00 uur verder met het bespreken van de stand van het onderzoek.

MH17-verdachte Girkin niet van plan naar proces te komen

Bekijk deze video op RTL XL

Tegenwoordig woont Igor Girkin in Moskou, waar onze correspondent hem op straat vroeg of hij ook naar de rechtszaak wil komen.

RTL Nieuws / Mitch van Helvert; MH17 MH17-proces

MH17-verdachte Poelatov: ik heb er niets mee te maken

MSN 09.03.2020 De Rus Oleg Poelatov, een van de verdachten in het MH17-proces, zegt dat hij op geen enkele manier betrokken is geweest bij het neerhalen van het vliegtuig, met de dood van de 298 inzittenden als gevolg.

Dat zei een van zijn advocaten maandag in haar openingsbetoog, in de rechtbank op Schiphol. Poelatov (53) is de enige van de vier verdachten die zich in het proces laat vertegenwoordigen door advocaten. “Poelatov zegt dat hij niet verantwoordelijk is, op geen enkele manier, in geen enkele hoedanigheid”, aldus advocaat Sabine van Doesschate. “Hij stelt, in simpel Nederlands, dat hij met het neerhalen van MH17 niets te maken heeft.”

Poelatov is voormalig militair en was in 2014 plaatsvervangend hoofd van de inlichtingendienst van de zelfverklaarde Volksrepubliek Donetsk en één van de plaatsvervangers van medeverdachte Sergej Doebinski.

Namen van alle 298 slachtoffers voorgelezen bij begin proces vlucht MH17

NOS 09.03.2020 In het Justitieel Complex Schiphol, de extra beveiligde rechtbank waar bijzondere rechtszaken worden gevoerd, is onder grote internationale belangstelling het proces begonnen tegen vier mannen die worden verdacht van betrokkenheid bij het neerhalen van vlucht MH17 in juli 2014.

De drie Russen en een Oekraïner zouden hebben meegewerkt aan het transport en in stelling brengen van de Buk-raket waarmee het passagiersvliegtuig van maatschappij Malaysia Airlines boven Oost-Oekraïne werd neergehaald.

De verdachten zijn zoals verwacht niet aanwezig bij het strafproces. Wel laat een van hen zich vertegenwoordigen door advocaten van het Rotterdamse kantoor Sjöcrona Van Stigt. Omdat het proces in Nederland is, kunnen er alleen Nederlandse advocaten optreden in deze complexe zaak, waarvan het dossier 36.000 pagina’s telt.

Links geopend in e-mails

Drie verdachten hebben dus geen verdediging. Het is niet gelukt hun een dagvaarding te overhandigen, al heeft het Openbaar Ministerie op allerlei manieren geprobeerd om hen te bereiken. Ze kwamen niet opdagen bij de rechtbank om de stukken in ontvangst te nemen en zouden niet meer op adressen wonen die bij het OM bekend waren.

Ook pogingen om via Facebook, Skype of e-mail contact te leggen mislukten, al is bij twee verdachten wel duidelijk dat ze links hebben geopend in e-mails van het internationale onderzoeksteam. Overigens gaat de rechter ervan uit dat de verdachten allemaal op de hoogte zijn van de aanklachten tegen hen, en dat ze afzien van hun recht om bij de behandeling van de zaak aanwezig te zijn.

Ze kunnen daarom bij verstek terechtstaan en veroordeeld worden. Een van de verdachten, Sergej Doebinski, is gebeld. Degene die opnam ontkende dat hij Doebinski was, maar rechercheurs herkenden wel zijn stem.

Namen van alle slachtoffers

De rechtbank legde de zitting vanochtend na een half uur stil, omdat de livestream van het proces werd onderbroken. Onduidelijk was hoe dat kwam. Afgesproken is dat de rechtbank de zaak schorst als de livestream het niet doet, omdat veel nabestaanden en andere betrokkenen de zaak via internet volgen.

Later las een van de officieren van justitie de aanklacht voor. “Zij hebben bewerkstelligd dat er een dodelijk wapen naar Oost-Oekraïne is gebracht naar de locatie waar een Buk-raket is afgevuurd, die de MH17 heeft geraakt. Ook hebben ze ervoor gezorgd dat het wapen daarna werd afgevoerd.”

De officier noemde nog eens de officiële verdenking: het neerhalen van een vliegtuig en moord op alle inzittenden.

Namen MH17-slachtoffers voorgelezen in de rechtszaal

Nabestaanden staken na afloop hun duim op naar de officieren van justitie en zeiden het liefst te hebben willen applaudisseren.Daarna werd de zitting geschorst, omdat de president van de rechtbank “een moment van stilte en bezinning” gepast vond.

Gebruikmaken van spreekrecht

Deze week zijn er verder zogenoemde regiezittingen, waarin de zaak nog niet inhoudelijk wordt behandeld, maar waarin afspraken worden gemaakt over werkwijze en procedures. De inhoudelijke behandeling gaat pas eind dit jaar van start. Het proces gaat naar verwachting jaren duren.

In de rechtszaal zijn twintig nabestaanden aanwezig. Maar de meeste nabestaanden, van wie er ook veel uit het Australië en Maleisië komen, zijn in een congrescentrum in Nieuwegein, waar ze al vaak bijeen zijn gekomen om te worden bijgepraat over het onderzoek. De nabestaanden worden er ondersteund door familierechercheurs, Slachtofferhulp en mensen van het Openbaar Ministerie. Ze worden bij de rechtszaak vertegenwoordigd door negen advocaten.

Van de nabestaanden willen er 49 gebruik maken van hun spreekrecht, dat wil zeggen dat ze aan het eind van het proces voor de rechtbank het woord willen voeren. 82 zijn van plan het bij een schriftelijke verklaring te houden, 84 mensen willen een vordering indienen.

Ongeveer 450 journalisten uit binnen- en buitenland hebben zich aangemeld om verslag te doen van het proces, van wie er maar vijftien in de zittingszaal kunnen. De rest volgt de zaak vlak bij in een perscentrum.

Russisch veto

De rechtszaak wordt in Nederland gehouden omdat het door een Russisch veto niet mogelijk was een VN-tribunaal op te zetten. Nederland heeft het voortouw genomen in het onderzoek, het internationale Joint Investigation Team (JIT) staat onder Nederlandse leiding en de meeste slachtoffers zijn Nederlands.

Voorzitter van de rechtbank Den Haag, waarvoor het proces wordt gevoerd, is Hendrik Steenhuis. Hij is ook bekend van de ‘Minder Marokkanen’-zaak tegen PVV-leider Wilders. Steenhuis riep de partijen ertoe op elkaar in de loop van het proces met fatsoen en respect te bejegenen.

Bekijk ook;

Vader slachtoffer: ‘MH17-proces gaat om gerechtheid’

OmroepWest 09.03.2020 Bij de extra beveiligde rechtbank op Schiphol is het proces begonnen rond het neerschieten van vlucht MH17. Vier verdachten staan terecht. Nabestaanden van de slachtoffers hopen dat de waarheid over de vliegramp duidelijk wordt. Het dossier bestaat uit 36.000 pagina’s en veel multimediabestanden, zei de rechtbank maandagmorgen. De zaak wordt behandeld door de Haagse rechtbank, maar die is voor dit proces uitgeweken naar Schiphol.

Nabestaanden van de 298 slachtoffers hebben het recht om tijdens het proces hun verhaal te doen. Daarvoor zijn volgend jaar meerdere weken uitgetrokken door de rechtbank.

Zondag was er een herdenking van de ramp bij de Russische ambassade. Nabestaanden hebben toen 298 witte stoelen voor het gebouw neergezet. 24 Slachtoffers kwamen uit onze regio.

Nabestaanden volgen zaak op de voet

Een van de nabestaanden die het proces volgt is Hans de Borst uit Monster. Zijn dochter Elsemiek kwam om toen het vliegtuig op 17 juli 2014 neerstortte. Elsemieke zat met haar moeder, broertje en stiefvader in het toestel van vliegmaatschappij Malaysia Airlines.

In eerste instantie zou Hans de eerste zittingsdag volgen vanuit een speciaal ingerichte zaal in Nieuwegein. Daar komen nabestaanden samen die niet in de rechtszaal op Schiphol kunnen zijn. Zondag werd duidelijk dat hij toch naar Schiphol kon. Daar is hij maandagochtend naartoe gereden.

‘Het gaat om gerechtigheid’

‘Ik verwacht dat duidelijk wordt wat er is gebeurd. Wie mijn kind heeft vermoord’, zegt Hans de Borst. ‘Dan is het niet eens zo relevant dat de verdachten niet naar Nederland komen, dan gaat het gewoon om gerechtigheid.’

Het Openbaar Ministerie heeft vier verdachten aangeklaagd voor moord op 298 passagiers. Het zijn Sergej Doebinski, Oleg Poelatov, Igor Girkin, Leonid Chartsjenko. Drie russen en een man uit Oekraïne. Het is zeer de vraag of ze tijdens het proces naar Nederland komen. Maandag werd wel duidelijk dat Oleg Poelatov twee advocaten heeft aangesteld.

Meer over dit onderwerp: MH17 RECHTZAAK

‘De vier MH17-verdachten zijn slechts medeplichtig’

AD 09.03.2020 Hij was de baas van radiostations door heel Europa, tot de ramp met MH17 hem de onderzoeksjournalistiek introk. De bewierookte Bellingcat-onderzoeker Christo Grozev heeft zo zijn eigen theorie over het vliegtuigdrama. ,,De verantwoordelijkheid gaat tot aan de Russische minister van Defensie.”

Christo Grozev was in zijn zomerverblijf aan de kust van Bulgarije toen hij hoorde dat vlucht MH17 uit de lucht was geschoten. Niet lang daarna bracht de Oekraïense geheime dienst SBOe afgeluisterde telefoongesprekken naar buiten die zouden bewijzen dat pro-Russische rebellen achter de aanslag zaten. Vanaf dat moment was de audio-expert niet meer achter zijn computer weg te slaan.

,,Bij sommige gesprekken stonden telefoonnummers. Die heb ik gebeld, maar niemand nam op. Tot ik mijn caller-ID heb veranderd, waardoor het leek of ik uit Moskou belde. Ineens kreeg ik ‘Grek’ aan de lijn, een separatist die meteen na de ramp had getelefoneerd. Hij was verbaasd dat hij een journalist aan de lijn had. Toen ik hem een tweede keer belde, had hij zijn verhaal compleet veranderd. Die paniekreactie was de eerste aanwijzing dat het afgeluisterde gesprek authentiek kon zijn.”

Carrièreswitch

Grozev (50) kon toen nog niet weten dat hij een carrièreswitch zou maken die hem in 2019 een Europese prijs voor onderzoeksjournalistiek zou opleveren. Hij was immers al een kwart eeuw verbonden aan de radiobranche. Hij richtte commerciële radiostations op in Rusland, Oekraïne, de Baltische Staten, Finland en zelfs Nederland, waar hij aan de wieg stond van 100% NL en Slam!

Blogs die hij schreef over de strijd in Oekraïne en de aanslag op MH17 brachten hem in 2014 in contact met Eliot Higgins, de burgerjournalist die op dat moment onderzoeksgroep Bellingcat oprichtte. Grozev sloot zich bij Bellingcat aan en schreef mee aan opzienbarende rapporten.

Hoe raakte u ervan overtuigd dat de afgeluisterde telefoongesprekken authentiek zijn? Valt de Oekraïense geheime dienst SBOe wel te vertrouwen?

,,In een oorlog is alles geoorloofd, dus ook propaganda. Maar vergeet niet dat het heel moeilijk is om authentiek over te komen. Fakegesprekken klinken vaak als toneelstukjes. Deze gesprekken niet: je hoort het gevloek en de paniek in de stemmen. Een andere aanwijzing was dat de SBOe niet volledig waardeerde wat ze in handen had.

In de haast identificeerden ze sommige bellers verkeerd, die in werkelijkheid veel belangrijker bleken te zijn. Zo hoor je verdachte nummer één Igor Girkin bellen met Konstantin Malofejev, een machtige zakenman met directe toegang tot het Kremlin. Dat had de Oekraïense geheime dienst zelf nog niet uitgedokterd.”

In het MH17-dossier gaf Bellingcat een nieuwe invulling aan het begrip onderzoeksjournalistiek. Door open bronnen slim te combineren reconstrueerde de onderzoeksgroep de vermoedelijke route van de Buk-raket die het vliegtuig neerhaalde. Via een foto van de rookpluim van de raket bepaalde Bellingcat met behulp van geolocatie de lanceerplek. En door duizenden telefoongesprekken te analyseren, bracht de onderzoeksgroep de vermoedelijke hoofdrolspelers naar buiten.

In hoeverre hebben jullie het Joint Investigation Team (JIT), dat MH17 onderzoekt, geholpen?

,,Het is eenrichtingsverkeer. Wij presenteren daar onze bewijzen. Soms glimlachen ze aan de andere kant van de tafel, en soms niet. Dat is de enige reactie die wij krijgen.”

Lachen ze vaak?

,,Af en toe wel ja. Verder is onze rol natuurlijk beperkt. Wij schrijven een rapport in een paar maanden, maar het kost jaren om het strafrechtelijk bewijs rond te krijgen. Dat is het verschil.”

Bent u 100 procent overtuigd dat Rusland is betrokken bij het neerhalen van vlucht MH17?

,,Ja. Dat bewijs is inmiddels zo overtuigend. Zie het ook zo: als het niet waar was, had Rusland geen miljoenen gestoken in het manipuleren van het MH17-verhaal. Elke mogelijke getuige die wij hebben benaderd was door Rusland gewaarschuwd om niet te verklaren. Dat hoef je allemaal niet te doen als je verhaal klopt.”

Het JIT sleept vier verdachten voor de rechter: Igor Girkin, leider van het leger van de zelfverklaarde Volksrepubliek Donetsk (DNR) en zijn ondergeschikten Sergej Doebinski, Oleg Poelatov en Leonid Kharchenko. Zijn dat volgens u de werkelijke daders?

,,Ze zijn misschien medeplichtig, maar niet de hoofddader. Het was roekeloos om een standalone BUK-Telar te gebruiken, zonder een centrale radar die veel nauwkeuriger alle vliegbewegingen in kaart brengt. Die roekeloosheid alleen al is een oorlogsmisdrijf. Maar de verantwoordelijkheid daarvoor gaat in mijn ogen veel verder omhoog, tot aan de Russische minister van Defensie.”

Waarom heeft het JIT deze vier dan uitgekozen?

,,Mijn persoonlijke theorie is dat de vervolging van deze vier een openingsschot is. De enige onderhandeling die het JIT Rusland te bieden heeft, is niet meteen naar de top van de keten te gaan. Deze vier zijn geen onderdeel van het establishment, dus Rusland kan ze zo laten vallen als dat beter uitkomt. Zo geeft het JIT Rusland nog de kans om schuld te bekennen. Als Rusland niet beweegt, vermoed ik dat er een tweede golf van vervolgingen komt. Dan zullen we figuren als Delfin en Orion zien opduiken in het proces.”

Delfin en Orion zijn volgens Bellingcat bijnamen van door het Kremlin gestuurde militaire officieren. Ze zouden in het voorjaar van 2014 de opdracht hebben gekregen om diverse los van elkaar opererende milities in Oost-Oekraïne tot één leger te smeden.

Volgens jullie staan Delfin en Orion hoger in de bevelketen dan Igor Girkin, de bevelhebber van het separatistenleger?

,,We hebben veel geleerd over de hiërarchie in een ander onderzoek, dat draaide om de bombardementen op de Oekraïense havenstad Marioepol in januari 2015, een half jaar na MH17. We hebben honderden ruwe telefoongesprekken beluisterd, waardoor we gingen begrijpen wie aan wie rapporteert. Zelfs Igor Girkin heeft toegegeven dat Delfin en Orion hoger in de hiërarchie stonden dan hij.”

Dus eigenlijk trok het Kremlin aan de touwtjes binnen de DNR?

,,Het is ondenkbaar dat in die periode een Buk-raket kon worden binnengebracht zonder de directe wetenschap en aansturing van de minister van Defensie. En je begrijpt wat dat betekent. Dat moet ook goedgekeurd worden door de president.”

Christo Grozev. © Marco Okhuizen

Ruim 2000 dagen na de ramp gaat strafzaak MH17 eindelijk beginnen

NOS 09.03.2020 Het is vrijdagmiddag 18 juli 2014. Premier Mark Rutte spreekt deze woorden uit: “De onderste steen moet boven. Als het een aanslag is, moeten de daders worden opgespoord en hun gerechte straf krijgen. Eerder zullen we niet rusten. Daar hebben de slachtoffers en hun nabestaanden recht op.”

Ruim vijfenhalf jaar later wordt een deel van die belofte ingelost. Vandaag start het strafproces tegen de eerste vier verdachten van het neerhalen van vlucht MH17. “Eindelijk”, verzuchten veel nabestaanden. Maar ze moeten opnieuw geduld hebben, want de rechtszaak gaat naar verwachting jaren duren.

‘Onderste steen boven’

Vlucht MH17 van Malaysia Airlines was in de middag van 17 juli 2014 op weg van Amsterdam naar Kuala Lumpur, met 298 inzittenden aan boord. Tegen half vier verdween het toestel van de radar en stortte het neer in Oost-Oekraïne, in oorlogsgebied, waar Russisch gezinde separatisten strijden met Oekraïense regeringssoldaten. Niemand overleefde de ramp.

Al snel werd gedacht aan de mogelijkheid dat het passagiersvliegtuig was neergehaald door een luchtafweerraket van de separatisten, al dan niet per ongeluk. Rusland opperde de theorie dat een Oekraïens gevechtsvliegtuig het had gedaan, met als doel om Rusland de schuld te geven. In Nederland deed premier Rutte zijn beroemde “onderste steen-uitspraak” en gaf daarmee het startschot voor een strafrechtelijk onderzoek dat moest leiden tot berechting van de schuldigen.

Drie weken na de ramp vormden Nederland, België, Oekraïne, Australië en Maleisië het zogenoemde Joint Investigation Team (JIT), dat onder leiding van Nederland de crash onderzoekt. Vanaf dat moment zoekt een team van circa 100 rechercheurs en officieren van justitie naar de schuldigen en bewijzen die stand houden voor de rechter.

De JIT-landen vonden dat een speciaal VN-tribunaal de beste plek zou zijn voor een rechtszaak, maar Rusland sprak in juli 2015 in de Veiligheidsraad een veto uit. Als alternatief kozen de landen ervoor om het proces dan maar in Nederland te houden, naar Nederlands recht.

Bewijzen en verdachten

In de loop der jaren heeft het JIT verschillende keren bewijzen gepresenteerd dat Russische en pro-Russische militairen betrokken waren bij de ramp. Zo werd vastgesteld dat vlucht MH17 is neergehaald door een Buk-luchtafweerraket, afgeschoten vanaf een landbouwveldje in separatistengebied. De Buk-installatie was afkomstig van de 53e luchtafweerbrigade uit het Russische Koersk en vanuit die stad naar Oost-Oekraïne gereden. Daags na de lancering is hij via Loegansk teruggebracht naar Rusland. Het JIT zegt zo’n honderd betrokkenen in beeld te hebben.

In juni 2019 werden vier personen officieel als verdachten aangemerkt: Igor Girkin, Sergej Doebinski en Oleg Poelatov uit Rusland en de Oekraïner Leonid Chartsjenko. Zij worden verdacht van samenwerking om de Buk-installatie naar het strijdgebied te halen en hem in stelling te brengen, met als doel om een vliegtuig neer te schieten. Ze worden aangeklaagd voor het “uit de lucht schieten van een vliegtuig met de dood tot gevolg” en moord op 298 inzittenden. De mannen kunnen daar levenslang voor krijgen. Oleg Poelatov is vooralsnog de enige die Nederlandse advocaten heeft ingehuurd.

De kans dat de verdachten na veroordeling hun straf daadwerkelijk ondergaan is uiterst klein. Ze wonen in Rusland, zijn niet van plan te verschijnen en worden niet uitgeleverd. Als ze worden veroordeeld, zal Rusland die uitspraak naast zich neerleggen.

Rusland erkent rechtszaak niet

Rusland heeft de conclusies en bewijzen van het JIT steevast afgewezen: de beschuldigingen zouden ongegrond zijn, het bewijs vervalst of niet concreet, het onderzoek niet transparant en alleen maar bedoeld om Rusland in diskrediet te brengen. Moskou erkent de rechtszaak dan ook niet.

Het land heeft in de afgelopen jaren talloze alternatieve theorieën opgeworpen, volgens het JIT vooral bedoeld om verwarring te stichten. De Russische geheime dienst heeft op verschillende manieren geprobeerd het onderzoek te beïnvloeden en te bespioneren.

Mogelijk uitstel

De rechtszaak begint weliswaar vandaag officieel, voorlopig zal het niet over de inhoud gaan. De eerste procesdagen zijn inventariserend van aard: wie is er verschenen, is de dagvaarding uitgereikt, zijn de advocaten gemachtigd, is het dossier compleet, hebben procespartijen nog onderzoekswensen en willen nabestaanden gebruik maken van hun spreekrecht?

Belangrijk is ook wat de verdediging doet. De advocaten van Poelatov zijn pas sinds een paar weken bij de zaak betrokken en hebben nog niet veel tijd gehad om het dossier van 35.000 pagina’s tot zich te nemen. Deskundigen gaan er vanuit dat de verdediging om uitstel van de zaak zal vragen.

‘Interessante zaak’

Strafrechtdeskundige Marieke de Hoon beklemtoont dat het een goede zaak is dat er advocaten bij zijn: “Daarmee wordt het een echt proces. Volgens het Nederlands recht kun je ook een proces voeren zonder aanwezigheid van verdachten en verdediging, maar dat snappen ze in het buitenland misschien niet. Dit is beter.”

Zij vermoedt dat de verdediging argumenten zal zoeken in verschillende rechtsgebieden. Naast strafrecht ook volkenrecht, mensenrechten en oorlogsrecht. “Ook daarom wordt het een heel interessante rechtszaak”.

Het proces gaat naar verwachting jaren duren. De inhoudelijke behandeling begint op zijn vroegst dit najaar, misschien pas volgend jaar. Waarschijnlijk worden gaandeweg meer verdachten toegevoegd aan het proces. Het kabinet heeft er tot 2023 in totaal 54 miljoen euro voor opzij gezet.

Een deel daarvan is besteed aan werkruimte voor de 450 journalisten uit binnen- en buitenland die verslag zullen doen van het proces. Van hen passen er maar vijftien in de zittingszaal. De rest kan de zaak volgen in een speciaal gebouwd perscentrum naast de extra beveiligde rechtbank bij Schiphol.

© ANP Het justitieel complex op Schiphol, het toneel van het MH17-proces.

Uitkomst ongewis, één ding is zeker: MH17-proces gaat lang duren

MSN 09.03.2020 Vandaag, 2062 dagen nadat vlucht MH17 boven Oost-Oekraïne werd neergehaald, begint in de rechtbank op Schiphol het proces tegen vier verdachten. Eén ding staat vast: het gaat lang duren. Maar wat mogen we verder verwachten?

Het dossier van het Openbaar Ministerie in de MH17-zaak telt op dit moment ongeveer 36.000 pagina’s. Daarnaast wordt in het dossier verwezen naar duizenden video’s, foto’s en websites: bij elkaar meer dan 6000 bestanden.

In een periode van ruim een jaar, tot en met maart 2021, zijn voor het proces liefst 25 weken uitgetrokken. Of dat te weinig is of juist te veel, zal de komende tijd moeten blijken. Het proces wordt gevoerd voor de rechtbank in Den Haag, maar heeft plaats in het justitieel complex op Schiphol.

400 journalisten

De ligging daarvan is gunstiger voor de vele internationale bezoekers die worden verwacht en er is meer ruimte dan in de Haagse rechtbank zelf. Ruim 400 journalisten uit meer dan twintig landen hebben zich aangemeld. Voor hen is naast de rechtbank een perscentrum opgetrokken waar de zittingen kunnen worden gevolgd.

In de rechtszaal is steeds plek voor een handjevol journalisten. Verslaggever Rik Konijnenbelt, die het proces voor RTL Nieuws zal volgen, geeft hier een inkijkje in de rechtszaal:

Nabestaanden kunnen het proces volgen vanuit een aparte plek in Nieuwegein. Ze krijgen tijdens het proces ook de kans gebruik te maken van hun spreekrecht. Het is nog niet duidelijk hoeveel mensen dat straks ook daadwerkelijk zullen doen.

‘Ik lust jullie rauw’

Eén van de nabestaanden, Ria van der Steen, houdt voor ons een blog bij over het proces. Zij verloor haar vader en stiefmoeder bij de ramp. Ze is er vandaag ook bij. “Ik wil er gewoon zijn”, schrijft ze in de eerste aflevering van haar blog, “in tegenstelling tot sommige familieleden die het niet aankunnen.”

Sommigen willen liever op een afstand meekijken en kunnen weglopen als het te veel wordt, schrijft ze. “Ik dus niet. Ik wil het zien, horen, voelen. Soort van: kom maar op, ik lust jullie rauw.”

Lees ook:

Nabestaande Ria blogt over het MH17-proces: ‘Ik wil het zién, hóren, vóelen’

Ook via internet zijn de zittingen te volgen, onder meer op de speciale MH17-site van het Openbaar Ministerie.

Wie we vrijwel zeker niet zullen zien in de rechtszaal, zijn de verdachten. Het gaat om drie Russen en iemand uit Oekraïne:

► rebellenleider Igor Girkin

► zijn rechterhand Sergej Doebinski

► diens assistent Oleg Poelatov

► garnizoenscommandant Leonid Ghartsjenko

Dit zijn de moordverdachten van de MH17-ramp;

Bekijk deze video op RTL XL

Op een rij: de vier mannen die worden verdacht van betrokkenheid bij de aanslag op vlucht MH17. Het OM legt hun moord op de 298 inzittenden ten laste.

Ze worden onder meer verdacht van het vervoeren van de Buk-lanceerinstallatie naar het oorlogsgebied in Oost-Oekraïne, van waaruit vlucht MH17 werd neergeschoten. Ghartsjenko is de enige Oekraïense verdachte. Alleen Poelatov laat zich bij de rechtszaak door advocaten vertegenwoordigen, twee Nederlandse raadslieden die samenwerken met een Russische collega.

“De tactiek van de verdediging”, zegt verslaggever Rik Konijnenbelt, “komt waarschijnlijk neer op: vertragen, vertragen, vertragen.” Iedereen is erop voorbereid, zegt hij – de nabestaanden incluis: “Dit wordt geen proces van maanden, maar van jaren.”

De uitkomst is ongewis en hangt mede af van de stevigheid van het door het Openbaar Ministerie verzamelde bewijsmateriaal. Daarover zal de eerste dagen van het proces, die vooral dienen als inventarisatie, meer naar buiten komen.

‘Zeg nooit nooit’

Maar ook als het OM erin slaagt de verdachten veroordeeld te krijgen voor moord op de 298 inzittenden van vlucht MH17, met mogelijk een levenslange gevangenisstraf als uitkomst, is de kans ‘ongeveer nul’ dat ze ooit in een Nederlandse cel zullen belanden, zegt Konijnenbelt. “Zeg nooit nooit. Maar ik sluit uit dat ze zich vrijwillig gaan melden.”

In 3 minuten: hier gaat het MH17-proces over;

Bekijk deze video op RTL XL

Verslaggever Rik Konijnenbelt over de belangrijkste punten van het MH17-proces.

Lees ook:

Waarschuwing voor nepnieuws aan nabestaanden MH17

RTL Nieuws; Openbaar Ministerie  Joint Investigation Team JIT  MH17-proces  MH17

 

‘Alles om ons zwart te maken’, hoe Rusland kijkt naar het MH17-proces

NOS 08.03.2020 Groot nieuws in Rusland vandaag: het internationale onderzoeksteam dat de ramp met de MH17 onderzoekt, zou serieus hebben overwogen om stiekem getuigen te horen. In Rusland. Zonder toestemming van de autoriteiten. En dat zou een flagrante schending zijn van de Russische soevereiniteit.

Of het bericht klopt, doet eigenlijk niet zoveel ter zake. Er wordt niet gemeld of de onderzoekers de aan hen toegeschreven overweging daadwerkelijk hebben uitgevoerd. Het lijkt een zoveelste poging om verwarring te zaaien over de vraag wie er verantwoordelijk moet worden gehouden voor het neerhalen van de Boeing 777 van Malaysia Airlines op 17 juli 2014.

Maar verder is het in de Russische media oorverdovend stil aan de vooravond van het MH17-proces, dat morgen begint. Er zijn vrijwel geen berichten over de inhoud van het proces, of over de Russische verdachten die worden berecht in Nederland. Het gaat vooral over het coronavirus. Ook Internationale Vrouwendag en het huwelijksaanzoek van een vrouw aan president Poetin staan hoog op de agenda.

‘Rusland zwart maken’

Dat wil natuurlijk niet zeggen dat Russische kijkers, lezers en luisteraars de afgelopen jaren niets te horen hebben gekregen over de ramp die zich op 17 juli 2014 voltrok. Er is eindeloos over bericht, beschouwd, geanalyseerd en gediscussieerd in kranten, op de radio, op de televisie en online. Maar het Kremlin houdt door de jaren heen vol niet verantwoordelijk te zijn voor het neerschieten van MH17.

Een van de gezichten die telkens terugkeerden in de media was dat van Maria Zacharova, woordvoerster van het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken. Zij had vanaf het begin maar één boodschap: het onderzoek van het internationale Joint Investigation Team (JIT) en de conclusie die het Nederlandse Openbaar Ministerie eruit trok dat drie Russen (en een Oekraïner) verantwoordelijk zijn, zijn “bevoordeeld”, “politiek gemotiveerd” en “er enkel en alleen op gericht om Rusland zwart te maken”.

Rusland heeft, met andere woorden, volgens haar niets te maken met de MH17-ramp. Het heeft geen Buk-installatie naar Oost-Oekraïne gebracht, vanwaar de Boeing van Malaysia Airlines werd neergehaald. Laat staan dat die installatie gebruikt kan zijn om het vliegtuig uit de lucht te schieten. Daarbij schroomt Zacharova niet om grote woorden te gebruiken, die overigens meestal niet of nauwelijks te controleren zijn.

‘Veel mensen in Rusland hebben geen idee dat MH17-proces morgen begint’

Afgelopen week nog beweerde ze dat de Nederlandse autoriteiten “zware druk” uitoefenen op de Haagse rechtbank in een “groteske poging” om vooral maar tot een politiek gewenst vonnis te komen, berichtte het staatskanaal Rossija 24.

Toen de Nederlandse officier van justitie Fred Westerbeke twee weken geleden in het Amerikaanse tv-programma 60 minutes bekendmaakte over ten minste één ooggetuige te beschikken, verklaarde Zacharova daar “met walging” kennis van te hebben genomen. “Ze hebben een farce gemaakt van een tragedie.”

Rusland doet er alles aan om verwarring te zaaien over de gang van zaken op 17 juli 2014. Er zijn verhalen geweest over een Oekraïens gevechtsvliegtuig dat de MH17 zou hebben neergehaald, inclusief computeranimaties en ooggetuigenverslagen.

De producent van de Buk-raketten, Almaz Antey, zette een hele test op touw die zou moeten bewijzen dat de Boeing alleen kon zijn afgevuurd vanaf grondgebied dat onder controle stond van het Oekraïense leger. Rusland verweet het JIT dat het niet mee mocht doen aan het onderzoek, dat Russische informatie niet serieus werd genomen.

Gretig verspreid

Al die mist werd en wordt gretig verspreid door de Russische media, de door de staat gefinancierde netwerken RT en Sputnik voor de internationale markt en door vrijwel alle media in Rusland zelf.

Het is dan ook niet verwonderlijk dat maar een piepklein percentage Russen het eigen land verantwoordelijk houdt voor de tragedie met de MH17; slechts 2 procent gelooft dat Rusland schuld heeft, bleek onlangs uit een opinieonderzoek van het Levada Centrum in opdracht van de Universiteit Leiden en de website Raam op Rusland. Meer dan de helft van de ondervraagden legt de schuld bij Oekraïne.

Toch slikt niet iedereen in Rusland de door de staat aangeleverde informatie voor zoete koek. Ruim een kwart van de ondervraagden zegt dat ze niet zeker weten wie verantwoordelijk is voor de tragedie.

Protest nabestaanden MH17 bij Russische ambassade aan vooravond proces

NOS 08.03.2020 Nabestaanden van de MH17-ramp hebben vanmorgen geprotesteerd voor de Russische ambassade in Den Haag. Er werden 298 lege stoelen geplaatst, dat het aantal mensen symboliseert dat bij de MH17-ramp is omgekomen.

De stoeltjesactie werd georganiseerd door de Werkgroep Waarheidsvinding MH17, die protesteert tegen de houding van de Russische overheid. De werkgroep benadrukt dat Rusland onder meer de waarheid verdraait, valse bewijzen in omloop brengt en getuigen afschermt. Moskou ontkent alle betrokkenheid bij het neerhalen van het toestel, op 17 juli 2014.

In mei 2018 concludeerde het Joint Investigation Team (JIT), dat het onderzoek doet naar de ramp, dat het vliegtuig uit de lucht is geschoten door een Buk-raket die afkomstig was van een Russische brigade.

298 stoeltjes als protest tegen Rusland

Het is de derde keer dat er een stil stoeltjesprotest voor de ambassade van Rusland wordt georganiseerd. De werkgroep benadrukt dat er niet namens alle nabestaanden actie wordt gevoerd.

Morgen is de eerste zitting tegen vier verdachten in het MH17-proces. Er wordt van uitgegaan dat geen van de verdachten bij het proces aanwezig zal zijn.

Bekijk ook;

Demonstratie bij Russische ambassade voor MH17-slachtoffers

AD 08.03.2020 Vlakbij de ambassade van de Russische Federatie, op de Andries Bickerweg, wordt op dit moment een demonstratie gehouden. De demonstranten vragen aandacht voor de slachtoffers van MH17.

Op het grasveld naast de ambassade zijn tientallen witte klapstoeltjes neergezet. Eerder werd er op deze plek ook al gedemonstreerd door nabestaanden van de slachtoffers. Het proces van MH17 gaat maandag van start in een speciale rechtbank bij Schiphol.

Lees ook;

 

 

Begin MH17-strafzaak doet Anton Kotte deugd

Lees meer

Lees meer;

Dag voor start MH17-proces opnieuw stoelenprotest

OmroepWest 08.03.2020 Een dag voor het begin van de strafzaak over het neerhalen van vlucht MH17 zijn in Den Haag opnieuw 298 stoelen geplaatst tegenover de Russische ambassade. De lege stoelen zijn een stil protest tegen de houding van Rusland dat volgens de initiatiefnemers het onderzoek naar de ramp doelbewust tegenwerkt.

De 298 stoelen vertegenwoordigen de 298 slachtoffers van de MH17. Van hen kwamen er 24 uit onze regio. Het is zondag de derde keer dat de Werkgroep Waarheidsvinding MH17 de actie organiseert. De werkgroep stelt dat Rusland onder meer de waarheid verdraait, liegt, met valse bewijzen komt en getuigen afschermt. ‘Is dit nou de manier waarop we met elkaar omgaan?’, vraagt woordvoerder Sander van Luik zich af.

Maandag begint de strafzaak in de extra beveiligde rechtbank op Schiphol. Er zijn vier verdachten: drie Russen en een man uit Oekraïne. De kans is groot dat geen van de verdachten aanwezig zal zijn bij het proces.

Geen reactie

Eerder deze week schreef de Volkskrant dat Rusland de militaire inlichtingendienst inzette om het onderzoek naar de ramp te saboteren. Ook stuurde het een elite-eenheid naar Rotterdam, de plaats van het onderzoek. ‘Het onderschrijft wat wij staan te betogen’, zegt Van Luik. Hij laat weten dat Rusland tot nog toe niet heeft gereageerd op de protestacties.

MH17-protest: 298 lege stoelen bij Russische ambassade

LEES OOK: Vijf jaar na de MH17-ramp: Hoe Oud Ade zich staande hield na verlies Erik en Truike

Meer over dit onderwerp: MH17 PROTEST STOELEN RUSSISCHE AMBASSADE DEN HAAG

Een terugblik op de gebeurtenissen en zeven vragen over het proces

AD 07.03.2020 Maandag begint het proces over de aanslag op de MH17 waarbij 298 doden vielen, onder wie 196 Nederlanders. We blikken terug op de belangrijkste gebeurtenissen en kijken vooruit naar het proces. Wat zijn de bewijzen en hoe gaat het eruit zien?

Op de pagina /mh17 vind je al het nieuws en achtergrond over het MH17-proces.

Hier gaat het gebeuren: een bijzonder kijkje in de rechtszaal

AD 07.03.2020 Het proces van MH17 gaat maandag van start in een speciale rechtbank bij Schiphol. Wie zijn de hoofdrolspelers? En wie zit waar? Bekijk de video waarin verslaggever Yelle Tieleman je rondleidt in de rechtszaal en scroll naar beneden voor een interactieve plattegrond.

Lees ook;

Lees meer

‘Defensie stond klaar om in te grijpen na MH17-ramp’

Lees meer

De speciale rechtszaal

Klik hier voor een optimale mobiele weergave. 

Wie zit waar?

Een interactief overzicht van de rechtszaal bij Schiphol. 

Beweeg over de illustratie en klik voor meer informatie op bijvoorbeeld de rechters of de verdachten.

Zes vragen over het MH17-proces;

Wat is de aanklacht?

De (vooralsnog) vier verdachten worden officieel vervolgd voor ‘het doen verongelukken’ van de MH17 ‘met de dood van alle inzittenden tot gevolg’, danwel ‘moord’ op de inzittenden. Welk van de twee aanklachten het Openbaar Ministerie zal kiezen, hangt ervan af of aangetoond kan worden dat er met voorbedachte raden is gehandeld. Dat wil zeggen dat er een moment van kalm beraad was voordat de raket werd gelanceerd.

Hoe gaat het proces eruit zien?

Het enige wat zeker is: de eerste zitting begint maandag om 10.00 uur. ,,De eerste zittingsdagen zullen vooral inventariserend van karakter zijn’’, stelt de rechtbank. Het Openbaar Ministerie zal vertellen hoe ver het onderzoek is en wat er nog moet gebeuren. Andere partijen (de verdachten of hun advocaten) kunnen onderzoeksvragen neerleggen.

Wanneer de inhoudelijke behandeling van start gaat, is nog niet te zeggen. De rechtbank heeft een reeks data gereserveerd: de hele komende week, daarna nog een week verderop in maart en dan nog in juni, september, oktober, november en in februari en maart 2021. Er wordt 54 miljoen euro uitgetrokken voor het proces. Het gaat dan om kosten voor getuigenbescherming, de inzet van de rechtbank en kosten die het Openbaar Ministerie maakt voor het onderzoek. Ook de andere landen die slachtoffers te betreuren hadden, springen bij in de kosten.

Waarom wordt het proces in Nederland gehouden?

Ons land was in eerste instantie voorstander van berechting door een speciaal VN-tribunaal, maar dat werd door Rusland geblokkeerd. Een speciaal tribunaal van de vijf betrokken landen werd te ingewikkeld omdat de rechtssystemen van bijvoorbeeld Nederland, Maleisië en Oekraïne veel verschillen. Daarop besloten de betrokken landen te kiezen voor berechting in Nederland. De Nederlandse wet werd daarvoor (een beetje) aangepast zodat delen van het proces in het Engels gevoerd kunnen worden.

Waarom komen de verdachten niet?

Er zijn vier verdachten: drie Russen en een Oekraïner. Igor Girkin, in 2014 de hoogste in rang van de vier verdachten, heeft tegen deze krant gezegd geen schuld te hebben aan het neerhalen van MH17 en niet naar de rechtbank te zullen komen. Ook verdachte Sergej Doebinsk heeft dat laten weten. De andere twee verdachten, Oleg Poelatov en Leonid Kharchenko, hebben überhaupt niet gereageerd.

De vier oppakken en dwingen is geen optie, want Rusland levert geen onderdanen uit. Rusland bestempelt het onderzoek sowieso als oneerlijk en partijdig. Voor zover bekend zal er namens één verdachte, Poelatov, een advocaat aanwezig zijn.

Wat is de waarde van het proces?

Openbare waarheidsvinding. Wat is er nu precies gebeurd op 17 juli 2014 en de dagen ervoor? Wie was er verantwoordelijk voor het neerhalen van MH17? Een dergelijk drama verdient een openbare afwikkeling voor het oog van de wereld. Het geeft ook de nabestaanden (een beetje) genoegdoening. En wie weet veranderen de geopolitieke verhoudingen nog wel eens zodanig, dat er toch nog mensen achter de tralies verdwijnen.

Wat zijn de bewijzen?

Het Joint Investigation Team, geleid door het Nederlandse OM, heeft al wat uit het onderzoek prijsgegeven. Zo zeggen ze overtuigend bewijs te hebben dat MH17 is neergehaald door een Buk-raket die toebehoorde aan de Russische 53ste luchtafweerbrigade uit Koersk. De raket is, volgens het JIT, afgeschoten vanuit een weiland in Oost-Oekraïne dat op die dag onder controle van pro-Russische rebellen stond. De aanklacht tegen de vier verdachten is moord en doodslag omdat ze opzettelijk een vliegtuig in gevaar hebben gebracht.

Welke rol spelen de nabestaanden?

De nabestaanden van de passagiers van MH17 hebben spreekrecht. Tot nu toe hebben zo’n vijftig mensen aangegeven daar gebruik van te willen maken. Het is nog niet duidelijk wanneer zij aan het woord komen tijdens de inhoudelijke behandeling, maar dat is pas veel later in het proces.

Kabinet informeert VN Veiligheidsraad over MH17-proces

RO 06.03.2020 Op 9 maart 2020 begint het strafproces tegen 4 verdachten van het neerhalen van vlucht MH17. De start van het proces is een belangrijke mijlpaal die waarheidsvinding en gerechtigheid voor de slachtoffers en hun nabestaanden weer een stap dichterbij brengt.

Nederland heeft ook namens de andere landen in het Joint Investigation Team (JIT) – Australië, België, Maleisië en Oekraïne – de VN-Veiligheidsraad geïnformeerd over de start van het proces.

Het Openbaar Ministerie (OM) heeft in juni vorig jaar het besluit genomen de 4 personen te vervolgen, met unanieme steun van de opsporingsautoriteiten van de andere landen in het JIT.

Het strafrechtelijk onderzoek naar de betrokkenheid van andere personen gaat nog steeds door. Daarom roept Nederland in lijn met de VNVR resolutie 2166 alle landen, inclusief de Russische Federatie, op om volledig mee te werken aan het strafrechtelijk onderzoek van het JIT.

Het strafrechtelijk proces is en blijft een zaak van lange adem en veel geduld. Het kabinet heeft veel respect voor de manier waarop de nabestaanden daar mee omgaan. Stap voor stap komen we dichterbij het achterhalen van de waarheid, bij het opsporen en vervolgen van de verantwoordelijken voor het neerhalen van vlucht MH17.

Dat blijft de hoogste prioriteit voor het kabinet. De dood van 298 onschuldige mensen van 17 verschillende nationaliteiten kan en mag niet onbestraft blijven. Daar blijven we keihard aan werken, samen met de landen van het JIT, en met brede steun van de internationale gemeenschap.

Zie ook;

Verantwoordelijk;

Laatste poging tot identificatie MH17-slachtoffers

Telegraaf 05.03.2020  Het Nederlands Forensisch Instituut doet dit voorjaar een laatste poging om twee Nederlandse slachtoffers van MH17 te identificeren. „We gebruiken daarvoor de allernieuwste dna-technieken”, zegt NFI-deskundige Arnoud Kal.

Van de 298 bij de raketaanslag omgekomen inzittenden van vlucht MH17 op 17 juli 2014 is er alleen van de 16-jarige Gary Slok en Alex Ploeg (58) tot nu toe niets teruggevonden. „We hebben nog steeds botfragmenten van de rampplek, waar we toen geen dna uit konden halen. Mogelijk nu wel.”

BEKIJK OOK:

’Alsof ik beschikte over leven en dood’

’Duizenden monsters van weefsel en splinters’

Kal was destijds – na die massamoord in het oorlogsgebied van Oost-Oekraïne – al nauw betrokken bij de identificatie van stoffelijke resten. „We kregen duizenden monsters binnen van weefsel en splinters, maar ook persoonlijke spullen waar dna op kan zitten. Het is niet makkelijk om dan afstand te nemen. Ook bij ons zijn er emoties, maar het is dankbaar werk.”

“We geven niet op”

Defensie was volgens Kal de instantie om slachtoffers terug naar Nederland te halen. Via vliegbasis Eindhoven werden ze naar een kazerne in Hilversum gebracht en onderzocht. „Het is cruciaal in het rouwproces van nabestaanden dat hun dierbaren daarna ook worden geïdentificeerd. Op twee mensen na is ons dat gelukt. We geven niet op”, aldus Kal.

BEKIJK OOK:

Bataljonscommandant over geheime MH17-operatie: ’Ik had supersoldaten’

Alex’ broer Piet Ploeg, voorzitter van Stichting Vliegramp MH17, is aan de ene kant verheugd dat er een ultieme poging wordt gedaan door het NFI. „100% identificatie is belangrijk, maar ik heb een dubbel gevoel. Stel dat hij alsnog kan worden geïdentificeerd, maar de hoeveelheid lichamelijk materiaal is zo miniem, dat we als familie toch niks van hem overhouden?”

“Stoffelijke resten horen thuis bij de families”

Het is volgens Ploeg erg ingewikkeld voor nabestaanden om zeker te weten dat Alex en Gary dood zijn, „hoewel niemand daaraan twijfelt”, en dan toch niemand fysiek kunnen begraven. „Stoffelijke resten horen thuis bij de families. Als dat in de praktijk onmogelijk blijkt, is dat extra bezwarend.” Gary Slok en zijn moeder Petra van Langeveld werden vlak na de MH17-crash bekend van de laatste selfie aan boord (’daar gaan we’), vlak voor het vertrek op Schiphol naar Kuala Lumpur, waar de Maleisische Boeing 777 nooit zou aankomen.

BEKIJK OOK:

’Levenslang na MH17 geen rare straf’

BEKIJK MEER VAN; lucht- en ruimtevaartongeval/-incident strafonderzoek Arnoud Kal Gary Slok Oekraïne Nederlands Forensisch Instituut Malaysia Airlines-vlucht 17

Dit voorjaar laatste poging om twee MH17-slachtoffers te identificeren

NU 05.03.2020 Onderzoekers van het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) en de International Commission on Missing Persons (ICMP) gaan komend voorjaar een laatste poging doen om twee slachtoffers van vlucht MH17 te identificeren.

Bij de vliegtuigramp kwamen 298 mensen om het leven. Van een jongen van 16 jaar en een man van 58 is tot nu toe geen DNA gevonden; zij zijn tot op heden ook nog niet geïdentificeerd.

“We hebben nog steeds botfragmenten van de rampplek, waar we toen geen DNA uit konden halen. Mogelijk nu wel”, vertelt Arnoud Kal van het NFI aan De Telegraaf. Daarvoor gaat het NFI samenwerken met de ICMP, die een speciale techniek heeft ontworpen om het DNA-materiaal opnieuw te testen.

“We hopen op deze manier een ultieme poging te doen om de slachtoffers te kunnen identificeren”, vertelt een woordvoerder van het NFI aan NU.nl.

Maandag 9 maart is in de extra beveiligde rechtbank op Schiphol de eerste zitting in het MH17-proces tegen drie Russen en één Oekraïner. Vlucht MH17 van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 neergeschoten boven Oekraïne. Het Joint Investigation Team stelde vast dat het vliegtuig werd neergehaald door een buk-raket die afkomstig was van het Russische leger.

De verdachten hebben volgens justitie onder meer bijgedragen aan het vervoer van de raket.

Lees meer over: MH17 Binnenland

Nieuwe aanwijzingen voor bemoeienis Russische GROe met MH17-onderzoeken

NOS 05.03.2020 Rusland heeft vanaf het moment dat vlucht MH17 neerstortte geprobeerd de onderzoeken daarnaar te hinderen, te beïnvloeden en te saboteren. Dat was deels bekend, maar de Volkskrant brengt vandaag, een paar dagen voor de start van het MH17-proces, nieuwe details naar buiten over hoe Rusland en vooral de Russische geheime dienst GROe te werk ging.

Direct na het neerstorten van de vlucht, in juli 2014, begon de Nederlandse Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) een onderzoek naar de oorzaak. Er werd contact gelegd met de Russische tegenpool, het Russische Interstatelijke Luchtvaart Comité (MAK), waarmee de verhoudingen goed waren.

Na een paar dagen bleek dat het MAK was vervangen door een vijfkoppige staatscommissie, met een teamleider die eerder voor een beveiligingsdienst van het Kremlin werkte. Vermoedelijk wilde de Russische regering greep op het onderzoek krijgen.

Toestel MH17 van de Maleisische luchtvaartmaatschappij Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 tijdens een vlucht van Amsterdam naar Kuala Lumpur boven strijdgebied in Oost-Oekraïne neergehaald door een Buk-raket. Alle 298 inzittenden kwamen om, onder wie 196 Nederlanders.

Het Joint Investigation Team (JIT) dat het strafrechtelijk onderzoek doet, is tot de conclusie gekomen dat de gebruikte Buk afkomstig was van een Russisch legeronderdeel.

Maandag is de eerste zittingsdag in het proces. Er zijn vier verdachten gedagvaard: drie Russen en een Oekraïner. De Russen hebben allen banden met Russische geheime diensten. Ze zijn aangeklaagd voor moord en het doen verongelukken van het toestel, met de dood van de inzittenden tot gevolg.

Een paar weken na de ramp kwamen Maleisische piloten naar Nederland om de gesprekken te vertalen die hun Maleisische collega’s in het ramptoestel met elkaar hadden gevoerd. In diezelfde periode waren twee leden van de Russische militaire inlichtingendienst GROe in Nederland, zo bleek later.

Het waren leden van een beruchte eenheid, die later betrokken was bij een poging tot vergiftiging van een Bulgaarse wapenhandelaar (2015), een mislukte staatsgreep in Montenegro (2016) en de vergiftiging van de Russische oud-spion Sergej Skripal (2018) in Groot-Brittannië. Een van de leden die in Nederland waren, is de leider van de eenheid. Wat de twee in Nederland deden is niet bekend. “Maar een relatie met MH17 ligt voor de hand”, zegt een bron van de Volkskrant.

Beïnvloeding Maleisiërs

Een half jaar later bleken twee voormalige GROe-leden deel uit te maken van de Russische staatscommissie waarmee de OVV samenwerkt. Een van hen is een generaal van het Russische leger die kort na de ramp in een interview zei dat het onwaarschijnlijk is dat het toestel door een Russische Buk-raket is neergehaald.

De Nederlandse militaire inlichtingendienst MIVD observeerde de twee toen ze in Nederland waren voor overleg met onderzoeksteams uit andere landen. Na elke vergadering belden ze met een telefoonnummer in het Kremlin, volgens de MIVD om het onderzoek van binnenuit te frustreren. Volgens de krant hielden ze zich vooral bezig met het “bewerken” van leden van het Maleisische onderzoeksteam.

De toenmalige Maleisische premier Mahatir zei vorig jaar dat er geen harde bewijzen waren dat Rusland verantwoordelijk was voor het neerhalen van het toestel.

Jonge vrouwen

Er zijn meer voorbeelden van pogingen tot beïnvloeding van het onderzoek en de onderzoekers. Zo werden leden van de OVV en Nederlandse politiemensen tijdens een bezoek aan Oekraïne bij hun hotel opvallend vaak aangesproken door jonge vrouwen, ook in het Nederlands. Ook werden hun hotelkamers opvallend vaak schoongemaakt, soms wel drie keer per dag. Privételefoons van marechaussees bleken na terugkeer in Nederland besmet met malware.

In de zomer van 2015 hielden zich verdachte personen op rond het OVV-kantoor in Den Haag. Uit een auto van een medewerker van de politie werd een tas met gespreksverslagen gestolen en in 2016 werden bij een inbraak bij een Defensie-fotograaf usb-sticks gestolen.

Verder is er bij de OVV ten minste één hackpoging bekend van de aan de GROe gelinkte hackersgoep Fancy Bear. Een OVV-medewerker kreeg in 2015 een mail met een verzoek opnieuw in te loggen op een website die op de OVV-website leek.

De GROe-leden die in 2018 Nederland uit zijn gezet Ministerie van Defensie

Naar de Volkskrant nu bekendmaakt, zijn de GROe-leden die in 2018 probeerden het computernetwerk van het OPCW-kantoor in Den Haag binnen te dringen, eerst in Rotterdam geweest in de buurt van het Landelijk Parket van het Openbaar Ministerie. Daar vindt het strafrechtelijk onderzoek naar de MH17-ramp plaats.

De MIVD nam apparatuur van de GROe-leden in beslag. Op een laptop vond de dienst informatie waaruit bleek dat het team in 2017 in Maleisië was geweest om een operatie op te zetten tegen het Maleisische onderzoeksteam.

Geen succes, wel ingewikkelder

De Nederlandse onderzoekers zijn ervan overtuigd dat de Russische beïnvloeding en sabotage geen succes hebben gehad. Het onderzoek werd er ingewikkelder van, er was ruis en wantrouwen, maar het heeft de conclusies niet beïnvloed, zeggen de onderzoekers in de Volkskrant.

Bekijk ook

Russische manipulatie en sabotage in MH17-onderzoek

VK 05.03.2020 Nadat vlucht MH17 is neergestort in Oost-Oekraïne begint een venijnige strijd om de waarheid. Moskou zet onder meer zijn beruchte militaire veiligheidsdienst GROe in, bewerkt leden van het onderzoeksteam en stuurt een eliteteam naar Rotterdam.

Meteen na de ramp met vlucht MH17 in 2014 ontkent Rusland elke betrokkenheid bij het neerhalen van het vliegtuig. En als komende maandag de rechtszaak tegen drie Russen en een Oekraïner begint ­wegens hun aandeel in de crash, zal Rusland dat volhouden.

Dat terwijl er twee onderzoeksrapporten over de ramp zijn, met details over de Buk-raket die afgeschoten werd uit een gebied in Oekraïne dat in handen was van pro-Russische separatisten. Een raket die werd afgevuurd van een Buk-­installatie die afkomstig was uit Rusland en na de ramp weer werd teruggebracht naar hetzelfde land.

Naast de publieke ontkenningen heeft Rusland de afgelopen jaren achter de schermen ook geprobeerd de onderzoeken naar de toedracht van de aanslag op vlucht MH17 te frustreren en te saboteren. Uit gesprekken die de Volkskrant voerde met direct betrokkenen blijkt dat het land daarvoor onder meer leden van de beruchte militaire veiligheidsdienst GROe inzette.

Dat leverde ingewikkelde ­situaties op voor de Nederlandse onderzoekers, de betrokken politiemensen en de inlichtingendiensten. Want terwijl zij greep probeerden te krijgen op de steeds wisselende Russische tactieken, moesten ze ook samenwerken met Rusland, elk in een eigen rol.

Video: AP

Chaos bij de politie: wie doet onderzoek?

De top van de Landelijke Recherche neemt op donderdag 17 juli 2014 afscheid van een collega in een stijlvol restaurant aan de rivier de Linge als de telefoons van de aanwezigen beginnen te trillen. Ze hebben net het voorgerecht op als er een persalarm binnenkomt.

Een vliegtuig is neergestort. Het aantal doden loopt snel op: 21, 43. De telefoons van de aanwezigen blijven afgaan. ­Nederlandse slachtoffers, een toestel dat uit Amsterdam vertrok, wellicht meervoudige moord: dit is een zaak voor de Nederlandse politie. Ter plekke wordt een verdeling van taken gemaakt. Het dessert sturen ze terug; geen tijd meer voor.

De politie gaat in de offensieve stand. Honderden politiemensen melden zich, ze proberen zo veel mogelijk materiaal te verzamelen. De strijd om de waarheid rond MH17 begint direct. In de vroege ochtend van 18 juli, om 6.15 uur, zet de Oekraïense geheime dienst afgeluisterde gesprekken van Russische separatisten online. ‘Wat voor vliegtuig? ­Wapens?’, valt te horen. ‘Nee, niets van dat. Burgerlijke spullen. Toiletpapier, medische spullen, handdoeken, dat soort rotzooi.’

Vanuit een pand in Sint-Petersburg plaatsen jonge Russen in de eerste drie dagen na de ramp meer dan 100 duizend tweets over MH17 om de schuld bij ­Oekraïne te leggen. Russische militairen die in Oekraïne zijn, beginnen Facebookposts en Twitterberichten te verwijderen. Op 25 juli wordt op de Wikipedia-­pagina van de ramp de hoogte van een Buk-raket aangepast van de correcte ruim 10 kilometer naar 7 kilo­meter. Het ip-adres verwijst naar het Kremlin.

Het antwoord van de ­politie in Nederland volgt ook snel. Op de tweede dag vraagt de politie specialisten van het Team High Tech Crime en de inlichtingendienst AIVD een ‘foto’ van het internet te nemen. Alles opslaan wat Russischtalig is.

350 miljoen webpagina’s van sociale media en fora waarop ook hoge Russische militairen compromitterende gegevens delen die ze later verwijderen. Dit is het krachtenveld waarin de Nederlandse onderzoekers hun werk moeten gaan doen: een ramp in een conflictgebied waarbij twee landen recht ­tegenover elkaar staan en elkaar de schuld geven van het neergestorte vliegtuig.

Voor het lezen en uitwerken van al die Russische berichten heeft de politie dringend Russische vertalers nodig. Op een oproep via het eigen intranet reageren twintig politiemedewerkers – de AIVD zal ze screenen. In de politietop ­bestaan al in de eerste dagen zorgen over dergelijke voortvarendheid.

Is de organisatie zich wel bewust van de risico’s op Russische ondermijning? Valt zo’n oproep via intranet niet teveel op? Niet alle politiemedewerkers die meedoen aan het MH17-onderzoek hebben een A-screening. Later zal blijken dat überhaupt onduidelijk is wie allemaal aan het onderzoek hebben meegedaan: als de politie dankpenningen wil uit­delen, bestaat er geen compleet overzicht van de naar schatting 450 politiemensen die hielpen met het MH17-­onderzoek.

De politiemedewerkers die meteen na de ramp naar Kiev gaan, werken samen met de Oekraïense SBU – opsporings- én inlichtingenorganisatie in één. Complicerend is dat de SBU voortkomt uit de oude KGB: iedereen boven de 40 jaar heeft een verleden bij de beruchte geheime dienst van de Sovjet-Unie.

Dat de Nederlandse politiemedewerkers in ­Oekraïne een telefoon van de SBU krijgen om op kantoor mee te bellen, versterkt de achterdocht bij sommige politiebetrokkenen. Maar bij de politie is daar nauwelijks aandacht voor, daarvoor is de nood te groot.

Een betrokkene: ‘In de eerste maanden was niemand bij de politie echt bezig met het beschermen van het onderzoek.’ Typerend: hoofd van de Landelijke Recherche ­Wilbert Paulissen is vóór MH17 nog op een conferentie in Moskou geweest en nam zijn eigen telefoon mee. Zorgen over mogelijke hackpogingen wuifde hij weg.

Het Kremlin zet leden van elite-eenheid 29155 in

Terwijl een dag na de ramp de bloemenzee bij Vertrekhal 3 op Schiphol aanzwelt, zitten drie leden van de Onderzoeksraad al in het vliegtuig naar de ­Oekraïense hoofdstad Kiev voor het technische onderzoek naar de ramp. Het is, naast het strafrechtelijk onderzoek, het tweede officiële onderzoek naar MH17.

De leden van de Onderzoeksraad staan vanaf het eerste moment ook in contact met collega’s van het MAK, het Russisch Interstatelijk Luchtvaart Comité. Deze experts kennen elkaar al jaren en vertrouwen elkaar. Een Nederlandse betrokkene: ‘De integriteit van de leden van het MAK staat niet ter discussie.’ Direct na aankomst vraagt de Onderzoeksraad om de radarbeelden op het moment dat het MH17 neerstortte. Er komt geen reactie.

Al tijdens de eerste dagen merkt de Onderzoeksraad dat MH17 politiek beladen is. De Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) krijgt te horen dat de medewerkers van het MAK worden vervangen door een vijfkoppige Russische ‘staatscommissie’. De nieuwe teamleider is Oleg Storchevoy, voormalig piloot van de Russische dienst die de president en overheidsmedewerkers beveiligt. Later is hij hoofd van Rosaviation, toezichthouder op de luchtvaart. Wéér vraagt de Onderzoeksraad om de radarbeelden.

De groep onderzoekers ontmoet elkaar op 18 juli op het ministerie van Transport in Kiev. Er zijn luchtvaart­onderzoekers uit Nederland, Australië, Oekraïne, het Verenigd Koninkrijk, er is een Maleisische delegatie en een uit Rusland.

Doel van dit eerste gesprek is kennismaken, afstemmen van de taakverdeling en in het rampgebied komen. Na twee weken treffen ze elkaar weer op het Oekraïense ministerie. Ze wisselen in een standaard conferentiekamer – flesje water, kop koffie, aantekeningenblok op donkerhouten tafels –praktische zaken uit. De Nederlanders weten dan nog niet dat ze later wéér met andere Russen te maken krijgen.

Op 11 augustus keren de leden van de Onderzoeksraad terug naar Den Haag. Ze werken hard aan een rapport met eerste bevindingen, dat ze begin september moeten publiceren. Op 22 juli krijgt het onderzoeksteam de beschikking over de flight recorder en de cockpitvoicerecorder van de neergehaalde Boeing.

De gegevens op de apparaten worden twee ­dagen later uitgelezen in Groot-Brittannië in het bijzijn van vertegenwoordigers van het internationale onderzoeksteam. Daarna zijn de knaloranje kastjes naar Nederland gekomen en in een speciale kluis in het pand van de Onderzoeksraad aan de Anna van Saksenlaan in Den Haag opgeborgen.

Om de recorder voor alle zekerheid nogmaals uit te luisteren, vraagt de Onderzoeksraad ­Maleisische piloten om naar Den Haag te komen. Onderlinge cockpitgesprekken tussen piloten worden in de eigen taal gevoerd. Alleen kenners van het Maleis en van de luchtvaart kunnen de gesprekken en het gebruikte slang uitwerken.

In dezelfde periode komen twee leden van unit 29155, een onderdeel van de ­militaire GROe, ook naar Nederland. 29155 is een beruchte eenheid met oorlogsveteranen die de afgelopen jaren betrokken is geweest bij verschillende ­destabiliserende operaties in Europa – zoals de poging tot vergiftiging van een Bulgaarse wapenhandelaar in 2015, een mislukte coup in Montenegro in 2016 en de vergiftiging van de Russische oud-spion Sergej Skripal in 2018 in Londen met het zenuwgas novitsjok. Eenheid 29155 staat onder leiding van Andrei Averyanov, een onderscheiden Russische militair.

Twee van de vier verdachten: Igor Girkin (links) en Leonid Chartsjenko.

Uit data die onderzoekscollectief Bellingcat met de Volkskrant heeft gedeeld, blijkt dat Averyanov op vrijdag 22 augustus in Nederland landt met vlucht 2550. Hij reist met collega Sergey Pavlov, als lid van 29155 betrokken bij de vergiftiging van de Bulgaarse wapenhandelaar. Drie dagen zijn ze in Nederland, voordat ze weer terugvliegen. Wat ze in Nederland doen, is niet bekend. De Nederlandse geheime diensten missen hun komst. Een inlichtingenbron zegt later: ‘Maar een relatie met MH17 ligt voor de hand.’

Een half jaar later, als het onderzoek in volle gang is, melden zich twee nieuwe leden bij het Russische onderzoeksteam. Het gaat om twee mannen, Zakhar Omarov en Mikhail Krush, die beiden een verleden hebben bij de militaire dienst GROe en daar nog steeds goede contacten hebben. Krush is een generaal in het Russische leger, die kort na de ramp met de MH17 ook in het nieuws was.

In interviews liet hij weten dat het onwaarschijnlijk was dat het vliegtuig door een Buk-­raket was neergehaald. ‘Er zijn geen getuigen die de lancering van een Buk die dag hebben gezien.’ Omarov is een onopvallende, kleine man, van wie weinig bekend is over zijn loopbaan. Hij reist vaker door Europa, getuige zijn toeristenvisum dat al is afgegeven vóór de MH17-ramp.

Als de namen van de Russische delegatie bekend zijn, gaan de alarmbellen af bij de militaire inlichtingendienst MIVD. Die dienst houdt militaire spionnen in de gaten en waarschuwt de Onderzoeksraad voor de twee GROe-leden.

Ook stuurt de MIVD een observatieteam om de mannen te volgen. Ze peilen ook de telefoongesprekken uit. De onopvallende Omarov blijkt, net als het hoofd van de delegatie, na elke vergadering met een telefoonnummer in het Kremlin te bellen. Uit het observeren van de mannen blijkt verder dat ze intensief contact zoeken met de Maleisische onderzoekers.

De MIVD registreert pogingen om ‘het ongevalsonderzoek van binnenuit de frustreren’, zoals een bron het noemt. Later zou de ­Maleisische premier het internationale onderzoek naar MH17 afdoen als ‘politiek gemotiveerd’ en gebaseerd op ‘geruchten’.

https://www.volkskrant.nl/kijkverder/v/2020/russische-manipulatie-en-sabotage-in-mh17-onderzoek~v335877/media/e8474b8364288822d73ff069cfa9ff4c.mp4

Krush komt één keer naar Nederland, Omarov twee keer. Hij is ook aanwezig in de hangar op luchtmachtbasis Gilze-Rijen op 11 augustus 2015 als de internationale onderzoekers het vliegtuigwrak – bestaande uit duizenden grote en kleinere stukken – vanaf een hoogwerker bekijken.

Aan die wrakstukken kleeft een geschiedenis. De Onderzoeksraad wil de technische oorzaak van de ramp achterhalen en heeft daarvoor zo veel mogelijk materiaal nodig. Brokstukken gaan vanuit het conflictgebied per trein naar Charkov en vervolgens in containers op vrachtwagens naar ­Nederland.

Tussen de brokstukken zitten ook raketdelen die informatie bevatten over het gebruikte wapensysteem. De Onderzoeksraad wil deze veiligstellen maar is bang dat lokale partijen er lucht van krijgen. ‘De informatie over wapensystemen en in welke container die zat, hebben we bewust in een zo klein mogelijk groep gedeeld’, zegt een betrokkene.

Toch wordt bij de grens die ene vrachtwagen aangehouden waarin de raketdelen zitten en door lokale grenswachten onderzocht – er blijkt een lek in het kleine comité dat op de hoogte is van het ­gevoelige transport.

Bij aankomst in Gilze-Rijen worden de onderdelen alsnog veiliggesteld. Dat veroorzaakt ook in Nederland nog discussie: de inlichtingendiensten willen de raketdelen zelf analyseren; de Onderzoeksraad wil ze gebruiken als bewijsmateriaal.

De raad trekt aan het langste eind. Uiteindelijk ­komen er bijna 8.000 kleine en grotere brokstukken naar Gilze-Rijen. Daar wordt de cockpit van de Boeing 777-200 minutieus gereconstrueerd. De linkerkant is met honderden ‘hoogenergetische deeltjes’ uit een ­raketkop doorboord.

Inbraken en mannen in zwarte jassen

Dat hun werk speciale aandacht trekt, is zowel de Onderzoeksraad als de politie snel duidelijk. Van 3 tot 8 augustus 2014 zijn zes leden van de raad in Charkov en Soledar, op zo’n twee uur van de rampplek. Ze worden ’s avonds na het werk in het hotel opvallend vaak aangesproken door jonge vrouwen. Sommigen spreken Nederlands.

De politiemensen overkomt hetzelfde in Kiev. Achter leden van de ­Onderzoeksraad die foto- en videomateriaal verzamelen en afspraken hebben met ­internationale delegaties lopen standaard ‘types in zwarte leren jas’. Die blijven op zo’n vijftig meter afstand. Een betrokkene: ‘Geen onredelijke ­figuren hoor.’

Verder valt het de Nederlanders op dat de hotelkamers in het oosten van Oekraïne erg vaak worden schoongemaakt – soms wel drie keer per dag. De leden van de Onderzoeksraad wisselen dagelijks van simkaart en spreken telefonisch niet over de inhoud van het onderzoek.

Aanwezige marechaussee zijn minder zorgvuldig: ondanks advies van de militaire veiligheidsdienst nemen sommige militairen hun eigen telefoon mee. Als ze ­terugkeren blijken enkele telefoons besmet met malware – de telefoons worden vernietigd.

In de zomer van 2015 is er lichte paniek bij de politie als een medewerker gespreksverslagen over MH17 kwijtraakt. Hij heeft zijn auto op de parkeerplaats bij het Van der Valk Hotel De Bilt neergezet en is vergeten zijn koffer eruit te halen.

Als hij terugkomt van de lunch is zijn raam ingeslagen en is de koffer verdwenen. De politie onderzoekt de inbraak, maar komt tot de conclusie dat het om een ‘normale’ inbraak gaat. Er is bij meerdere auto’s ingebroken en er zou geen relatie met MH17 zijn.

Een paar maanden later is het wéér raak. Een radarspecialist van de Onderzoeksraad is al een tijd achterdochtig. Hij ziet meerdere keren verdachte personen bij het kantoor van de Onderzoeksraad in Den Haag en maakt daar intern melding van.

We worden in de gaten gehouden, zegt hij tegen collega’s. Op 10 februari 2016 ziet een medewerker van de Onderzoeksraad dat het raam van zijn auto is ingeslagen. De inbrekers hebben zijn auto doorzocht en hebben de boordcomputer met navigatie­gegevens eruit gehaald.

In dezelfde periode wordt óók ingebroken bij een fotograaf van Defensie. De inbrekers nemen bij hem diverse usb-sticks mee.

De twee overige verdachten: Sergej Doebinski (links) en Oleg Poelatov.

Russische Hackers zoeken doelwit

Ook digitaal moeten de Nederlandse onderzoekers op hun hoede zijn, blijkt in het najaar van 2015. Het rapport van de Onderzoeksraad is bijna klaar als de raad een waarschuwing krijgt van de MIVD over het aflopende contract met Fox-IT. Het Delftse beveiligingsbedrijf doet de monitoring van het netwerk, maar het contract loopt tot 1 september 2015, terwijl de raad een paar weken later het eindrapport wil publiceren. Een risicovolle situatie, vindt de MIVD.

De Onderzoeksraad wil het contract met Fox-IT verlengen maar aanbestedingsregels verhinderen dat. Dus neemt een nieuwe partij (OnSight) de beveiliging vanaf 1 oktober over – Fox-IT blijft nog een maand langer. Op 29 september om 10.31 uur in de ochtend krijgt een medewerker van de

Onderzoeksraad een Engelstalige mail van een collega die hem verzoekt opnieuw in te loggen. De mail stuurt hem door naar sftp.onderzoekraad.nl; een geldig lijkend domein. De man logt opnieuw in met zijn wachtwoord en gebruikersnaam. Meteen daarna krijgt hij argwaan en slaat intern alarm. De Onderzoeksraad past alle wachtwoorden aan en informeert de MIVD.

Die actie voorkomt net op tijd dat de Russische hackers van Fancy Bear (ook wel APT28) hun toegang tot de Onderzoeksraad misbruiken. Fancy Bear had het domein onderzoekraad.nl aangemaakt, zonder ‘s’ zoals in de officiële naam. De Onderzoeksraad doet geen aangifte van de inbraakpoging: de organisatie wil de politie niet toelaten op de computersystemen waarop onderzoeksinformatie staat.

Drie jaar later is er opnieuw een hackpoging, maar dit keer gaat het minder subtiel. Het is het voorjaar van 2018 als op Schiphol vier Russen landen: twee hackers van Fancy Bear en twee GROe-leden.

Ze gaan naar Den Haag en proberen daar met specialistische apparatuur in de kofferbak van hun auto de OPCW te hacken. De MIVD betrapt ze op heterdaad. Een persconferentie later van minister van Defensie Ank Bijleveld met de directeur van de MIVD gaat de wereld over.

Maar wat Bijleveld tijdens de persconferentie niet vertelt is dat de Russen in de vier dagen dat ze in Nederland zijn ook naar Rotterdam gaan. Daar komen ze in de buurt van het Landelijk Parket waar óók het onderzoek naar MH17 plaatsvindt.

In hun auto ligt apparatuur om wifinetwerken te hacken. De MIVD volgt de GROe-leden maar grijpt niet in, volgens bronnen omdat de Russen aan de overkant van de Maas blijven. Te ver om het netwerk van de politie te kunnen hacken.

De interesse in het MH17-onderzoek blijkt ook uit de laptop van Serebriakov – een van de betrapte GROe-hackers. In zijn computer vindt de MIVD wifi-gegevens van een hotel in Kuala Lumpur, Maleisië, waar hij een kleine week verbleef en in december 2017 een operatie opzette tegen de leden van het Maleisische onderzoeksteam.

Vertraging en verwarring

Voor de buitenwereld houdt Rusland de schijn van een soepele samenwerking op. Neem de radarbeelden waar de Onderzoeksraad direct na de ramp bij de staatscommissie om vraagt. In eerste instantie ontkent Rusland dat er radarbeelden zijn.

Die zouden al gewist zijn. Als diverse Russen eind augustus 2014 naar Nederland komen, spreken ze over ‘videobeelden’ van het radarscherm. Die bestaan nog wel. En later krijgt de Onderzoeksraad inderdaad een video van de ­radarbeelden. Het is onmogelijk de echtheid ervan te controleren.

Als de Onderzoeksraad om de ruwe data blijft vragen, overhandigt Rusland daarna alsnog radarbeelden. Maar als specialisten van de raad ernaar kijken, blijkt dat de data niet corresponderen met het te verwachten format. Normaal bestaan radarbeelden uit 64 bits, maar de data die de Russen overhandigen zijn 32 bits. ‘Dan weet je dat er wat mist’, aldus een van de betrokkenen.

Of neem de interpretatie van de feiten. De leden van het internationale onderzoeksteam zitten tijdens besprekingen vaak op één lijn met hun Russische collega’s – zolang het over technische details gaat. Totdat er een conclusie moest komen, zegt een van de betrokkenen. ‘Unaniem werd vastgesteld dat MH17 met een Buk-raket was neergehaald, maar de Russische delegatie bleef strak in de leer: de Buk kwam uit een andere richting.’

Had Moskou succes met zijn acties?

Zijn de Russische pogingen succesvol? Vraag het betrokken onderzoekers en ze zeggen: nee, uiteindelijk niet. Het onderzoek werd er ingewikkelder van, er was ruis en wantrouwen maar het heeft de conclusies niet beïnvloed.

Op een andere manier zijn de pogingen wel succesvol. Vlak voor het begin van de rechtszaak, ­komende maandag, duiken op diverse websites officiële documenten op uit 2016 die door een hack of lek zijn buitgemaakt. Daaronder ook ambtsberichten van militaire inlichtingendienst MIVD. Hoewel de context ontbreekt en het om enkele stukken gaat uit een gigantisch dossier leiden de documenten tot verwarring – bij justitie dat zich afvraagt waar ze vandaan komen en bij personen die het onderzoek kritisch volgen.

Door Russische media worden de documenten enthousiast geciteerd, om nogmaals te onderbouwen wat de Russische overheid al sinds de ramp stelt: Rusland heeft er niets mee te maken.

Hacks, manipulatie en diefstal: Rusland deed alles om het MH17-onderzoek te dwarsbomen

VK 05.03.2020 Rusland heeft jaren geprobeerd de twee officiële onderzoeken naar de ramp met de MH17 te saboteren. Moskou zette zijn militaire inlichtingendienst in, bewerkte leden van het onderzoeksteam en stuurde een elite-eenheid naar Rotterdam, de plaats van het onderzoek.

Een man temidden van de wrakstukken van vlucht MH17. Beeld AFP

Dit blijkt uit een reconstructie van de Volkskrant, waarvoor is gesproken met diverse betrokkenen.

Vlak voor het begin van het proces zijn nu ook documenten opgedoken uit het officiële onderzoek, die verkregen zijn na een hack of een lek. Deze documenten – die authentiek zijn – zijn gepubliceerd op pro-Russische websites en voorzien van vertalingen; de publicatie moet de indruk wekken dat Rusland niet verantwoordelijk kan zijn voor het neerhalen van vlucht MH17.

Hackpogingen

De afgelopen jaren waren er verschillende incidenten met personen die betrokken waren bij de MH17-onderzoeken. Er is ingebroken bij een medewerker van de Onderzoeksraad, bij een fotograaf van Defensie en in de auto van een politiemedewerker. Daarnaast waren er hackpogingen, werden onderzoekers gevolgd en bleek er kwaadaardige software geïnstalleerd op telefoons van marechaussees die in Oekraïne waren geweest.

De Russische militaire inlichtingendienst GROe speelt een belangrijke rol in de ondermijning van het onderzoek. Twee van de Russische luchtvaartdeskundigen die meewerkten aan het onderzoek door de Onderzoeksraad (OVV), bleken banden te hebben met de GROe. De Nederlandse militaire inlichtingendienst MIVD observeerde de twee tijdens hun verblijf in Nederland. Zij hielden zich vooral bezig met het bewerken van de Maleisische leden van het onderzoeksteam. Na OVV-vergaderingen belde één van hen met het Kremlin voor ruggespraak.

Ook kwamen er na het neerhalen van de MH17 twee leden van GROe-eenheid 29155 naar Nederland, blijkt uit data die onderzoekscollectief Bellingcat heeft gedeeld met de Volkskrant. Unit 29155 is berucht en bestaat uit oorlogsveteranen die de afgelopen jaren bij verschillende moordaanslagen in Europa betrokken waren. Dit tweetal was drie dagen in Nederland. In dezelfde periode kwamen de flight recorder en cockpit voice recorder van vlucht MH17 naar de Onderzoeksraad in Den Haag.

Proces

Volgende week begint het strafproces tegen vier verdachten van betrokkenheid  bij het neerhalen van de MH17. Van de documenten die nu zijn opgedoken op pro-Russische websites, wordt de echtheid door bronnen bij justitie en in de inlichtingenwereld niet betwist. Die stellen dat het om een bewust lek of een hack gaat.

De documenten, waarschijnlijk uit 2016, worden gebruikt om het officiële onderzoek in diskrediet te brengen. Bronnen vermoeden dat de stukken zijn buitgemaakt in Maleisië. Russische hackers waren in december 2017 in Maleisië voor een operatie gericht tegen het MH17-onderzoek.

De documenten staan op drie websites die allemaal gelinkt zijn aan de Nederlandse blogger Max van der Werff – een zelfbenoemd MH17-onderzoeker die de betrokkenheid van Rusland bij het neerhalen van het passagiersvliegtuig in twijfel trekt. Hij was, samen met FvD-voorman Thierry Baudet, een van de ondertekenaars van een brief aan de Amerikaanse president Donald Trump waarin werd gevraagd om nieuw onderzoek naar de ramp met de MH17, omdat het OVV-onderzoek ‘noch onafhankelijk, noch overtuigend’ zou zijn.

Ambtsbericht

Hoe Van der Werff aan de documenten komt, is onbekend. Tussen de stukken zit onder andere een ambtsbericht van de militaire veiligheidsdienst MIVD uit 2016 over de posities van grondgebonden luchtafweersystemen ten tijde van de ramp. Het is een van de berichten die de MIVD heeft opgesteld over Oekraïense en Russische wapensystemen.

Van der Werff stelt op basis van het document dat er volgens de MIVD geen enkele Russische BUK-raket in Oekraïne was die de MH17 kon neerhalen. Die conclusie valt op basis van het gelekte document niet te trekken en klopt niet, maar wordt wel overgenomen door Russische media, onder meer bij staatspersbureau Tass en Sputnik.

Het Openbaar Ministerie wil niet inhoudelijk reageren op het lek. Bronnen wijzen erop dat het om enkele stukken gaat uit een zeer omvangrijk dossier, die worden gebruikt om vlak voor het proces verwarring te zaaien.

LEES VERDER

Nadat vlucht MH17 is neergestort in Oost-Oekraïne begint een venijnige strijd om de waarheid. Moskou zet onder meer zijn beruchte militaire veiligheidsdienst GROe, bewerkt leden van het onderzoeksteam en stuurt een eliteteam naar Rotterdam. Lees onze reconstructie van de Russische manipulatie en sabotage van het MH17-onderzoek hier.

MEER OVER; MH17 MISDAAD, RECHT EN JUSTITIE POLITIEK MISDAAD COMPUTERCRIMINALITEIT TOM KRELING EN HUIB MODDERKOLK

Laatste poging tot identificatie MH17-slachtoffers

MSN 05.02.2020 Het Nederlands Forensisch Instituut (NFI) doet dit voorjaar een laatste poging om twee Nederlandse slachtoffers van MH17 te identificeren. “We hebben nog steeds botfragmenten van de rampplek, waar we toen geen dna uit konden halen. Mogelijk nu wel”, zegt NFI-deskundige Arnoud Kal in De Telegraaf. “We gebruiken daarvoor de allernieuwste dna-technieken.”

Van de 298 bij de raketaanslag omgekomen inzittenden van vlucht MH17 op 17 juli 2014 is alleen van de 16-jarige Gary Slok en Alex Ploeg (58) tot nu toe niets teruggevonden. Defensie was volgens Kal de instantie om slachtoffers terug naar Nederland te halen. Via vliegbasis Eindhoven werden ze naar een kazerne in Hilversum gebracht en onderzocht. “Het is cruciaal in het rouwproces van nabestaanden dat hun dierbaren daarna ook worden geïdentificeerd. Op twee mensen na is ons dat gelukt. We geven niet op”, zegt de deskundige.

Familierechercheurs MH17 kijken terug: ‘Als zo’n ramp gebeurt, dan ben je er’

NOS 04.03.2020 Hij wil het eigenlijk nooit meer meemaken. Theo Vermeulen zat op 17 juli 2014 in de auto toen hij hoorde over een neergestort vliegtuig in Oost-Oekraïne. Het bleek te gaan om vlucht MH17.

Als coördinator van een team familierechercheurs, beheerste de vliegramp de afgelopen jaren zijn leven: “Je wil zo’n telefoontje niet krijgen. Maar als het dan gebeurt, dan ben je er”.

Op het hoogtepunt hadden Vermeulen en zijn team van 120 speciaal opgeleide rechercheurs contact met meer dan 500 nabestaanden van de vliegramp. Vermeulen en zijn collega’s waren vlak na de ramp vaak de eerste personen met wie nabestaanden spraken over de gebeurtenissen. “Je komt enorm binnen in hun emotie en onzekerheid. Dat maakt het werk niet makkelijk”, vertelt hij.

Hechte banden

De banden met de nabestaanden zijn hecht, legt Vermeulen uit. “Wij zijn dat vaste baken, die ze niets uit hoeven te leggen.” Toch is het volgens hem ook belangrijk om zakelijk te blijven, want naast het bijstaan van nabestaanden moesten de familierechercheurs voor de identificatie ook informatie verzamelen over de slachtoffers. Bijvoorbeeld over tatoeages, ringen en andere kenmerken. “We zitten daar met een opdracht: ervoor zorgen dat ze snel hun geliefde terugkrijgen. Dat is soms lastig.”

Ook al is de ramp inmiddels bijna zes jaar geleden, Vermeulen heeft nog dagelijks contact met veel nabestaanden. Dat gebeurt voornamelijk via de mail of telefonisch. “Maar als het dichtbij komt en het persoonlijk is, maken we een afspraak met ze.”

Familierechercheur kijkt terug op MH17-ramp: ‘Een zware, maar mooie opdracht’

Nu de rechtszaak rond de vliegramp volgende week begint, gaat ook het contact tussen de familierechercheurs en nabestaanden een nieuwe fase in. “Zo krijgen we de laatste tijd veel vragen van nabestaanden over wat ze kunnen verwachten van de eerste zittingsdag”, vertelt Vermeulen.

Nabestaanden mogen aanwezig zijn in de rechtbank bij het proces tegen de vier verdachten, dat aanstaande maandag begint. Ook is er een speciale bijeenkomst in Nieuwegein waar ze het proces met extra uitleg kunnen volgen. Volgens Vermeulen zijn veel nabestaanden van plan om te komen, al is dat niet voor iedereen makkelijk: “Een hele dag met de vliegramp bezig zijn, is voor sommige mensen een hele opgave”.

Vermeulen en zijn collega Sylvia van Braak proberen nabestaanden in aanloop naar het proces zo goed mogelijk voor te bereiden. “We proberen ze vooral mee te geven dat het verloop heel onvoorspelbaar is”, vertelt Vermeulen. Ook leggen ze uit hoe het rechtssysteem in Nederland precies werkt, vooral aan de buitenlandse nabestaanden.

Zwaar maar betekenisvol

Het contact met de nabestaanden maakt nog altijd veel indruk op de familierechercheur. Vermeulen kwam afgelopen jaren geregeld moe en met een ‘vol hoofd’ thuis. “Ik probeer dan wel even naar een voetbalwedstrijd te zappen voor de afleiding. Het werk gaat je niet in de koude kleren zitten.”

Trots is Vermeulen zeker. “Ik kijk terug op een tijd met veel emoties, maar ook een tijd waarin we iets voor de nabestaanden hebben kunnen betekenen.”

Nabestaanden van MH17-slachtoffers, maar ook de chauffeur van de rouwstoet en een Oekraïense reddingswerker deelden eerder hun verhaal in deze bijzondere special:

Vijf jaar MH17: ‘door de ogen van’

Bekijk ook

Defensie wilde Luchtmobiele Brigade naar crashgebied MH17 sturen

NU 03.03.2020 Defensie had een plan voorbereid om de Luchtmobiele Brigade met ondersteunend personeel naar het crashgebied van vlucht MH17 in Oekraïne te sturen, bevestigt de Landmacht aan NU.nl na berichtgeving van De Telegraaf. De militairen hadden het crashgebied, dat werd beheerst door rebellen, veilig moeten stellen.

Het voornaamste doel van de missie was het thuisbrengen van de Nederlandse slachtoffers. Toen de Oekraïense rebellen zelf de lichamen van de slachtoffers overdroegen, werd besloten de missie af te blazen.

Naast de repatriëring van slachtoffers, wilde Defensie onder meer ook mogelijk bewijsmateriaal voor het onderzoek veiligstellen.

De operatie zou uitgevoerd zijn in samenspraak met de regering van Oekraïne en was al grotendeels gepland. Militairen waren in deze periode op vakantie of in opleiding, maar zij werden teruggehaald ter voorbereiding van de actie.

Het zou gaan om een groep van 1.000 militairen. Ongeveer de helft daarvan zou van de Luchtmobiele Brigade zijn, de andere helft ondersteunend personeel “om te zorgen dat de Brigade er zo lang als nodig kon blijven”.

Uiteindelijk werd de missie van de Luchtmobiele Brigade afgeblazen en gingen er alleen Nederlandse forensisch experts en marechaussees naar het crashgebied.

Verdachten MH17 vanaf 9 maart 2020 voor de rechter

Vanaf 9 maart staan vier verdachten van het neerhalen van vlucht MH17 voor de rechter. Zij worden verdacht van de moord op de 298 inzittenden van het vliegtuig, onder wie 196 Nederlanders.

Vlucht MH17 van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 neergeschoten boven Oekraïne. Het Joint Investigation Team stelde vast dat het vliegtuig werd neergehaald door een buk-raket die afkomstig was van het Russische leger.

De verdachten die in maart terechtstaan, hebben volgens justitie onder meer bijgedragen aan het vervoer van de raket.

Lees meer over: Defensie MH17 Buitenland

Flarden van informatie over de voorgenomen operatie lekten destijds uit, maar het is voor het eerst dat defensie officieel openheid van zaken geeft over de missie die er niet kwam. Ⓒ ANP

Plan invasie MH17-gebied last-minute afgeblazen

Telegraaf 03.03.2020 Het Nederlandse leger had een uitgewerkt plan klaar om de rampplek van MH17 met duizend eigen en evenzoveel Australische militairen te omsingelen. Zo moest de locatie worden beveiligd om de berging van stoffelijke resten en forensisch onderzoek mogelijk te maken.

Dat vertelt Commandant Landstrijdkrachten Martin Wijnen in een exclusief interview met De Telegraaf aan de vooravond van het MH17-proces. De militairen stonden klaar voor vertrek en waren door hun commandant al gebriefd.

Lees via onderstaande link hoe ver de voorbereidingen al waren en waarom de geheime missie op het allerlaatste moment toch werd afgelast.

BEKIJK OOK:

Bataljonscommandant over geheime MH17-operatie: ’Ik had supersoldaten’

BEKIJK MEER VAN; krijgsmacht Martin Wijnen Amsterdam Schaarsbergen Oekraïne Malaysia Airlines-vlucht 17 MH17-proces

‘Defensie stond klaar om in te grijpen na MH17-ramp’

AD 03.03.2020 Vlak na de ramp met MH17 stond Nederland klaar om militair in te grijpen om de slachtoffers te kunnen repatriëren. Duizend militairen van de Luchtmobiele Brigade stonden stand-by om naar Oekraïne te reizen om het rampgebied veilig te stellen, zodat hulpverleners en forensische onderzoekers hun werk konden doen. Dat vertelt Commandant Landstrijdkrachten Martin Wijnen aan De Telegraaf.

De Nederlandse militairen zouden daarbij steun krijgen van evenzoveel Australische collega’s. Het is voor het eerst dat Defensie over de missie naar buiten treedt.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Enkele dagen nadat vlucht MH17 uit de lucht was geschoten en terecht was gekomen in rebellengebied in Oost-Oekraïne kreeg de landmacht de opdracht een operatie te plannen. ,,De vraag was: we hebben een crashsite waar we niet bij komen, hoe zou je die kunnen beveiligen zodat repatriëring van de stoffelijke overschotten mogelijk wordt? Je werkt verschillende soorten operaties uit. Van voorzichtig tot heel zwaar”, legt Wijnen uit in het dagblad.

Bataljonscommandant Cas Schreurs brieft op donderdag 24 juli zijn militairen over de aanstaande missie. ,,Ik had er vertrouwen in”, zegt hij. ,,Iedereen was goed getraind; ik had supersoldaten.” Een deel van de eenheid was toen nog in Portugal voor een oefening. Zij werden versneld teruggehaald naar Nederland. Op dat moment besloot Den Haag de missie af te blazen, nadat stoffelijke resten door de rebellen waren overgedragen aan de Oekraïense regering.

maart 8, 2020 Posted by | aanslag, BUK, JIT, mh17, MH17-ramp, MH17-tribunaal, Oekraïne, Poetin, politiek, rechtzaak, Rusland, Uncategorized | , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 18 – proces

De nog veel langere arm van Erdogan in IS-gebied, Syrië, Irak en verder !! – deel 13 – de nasleep

AD 02.03.2020

“We laten ons niet chanteren door Erdogan”, “Een Deal is een Deal” !!!!

In Den Haag groeit de ongerustheid over het Turkse voornemen de grenzen open te gooien voor een grote stroom Syrische migranten.

Telegraaf 05.03.2029

De VVD vraagt om noodscenario’s uit Europa, nu het er op lijkt dat de miljardendeal met Turkije om migranten tegen te houden niets waard is. „Turkije moet de deal nakomen”, meent VVD-Kamerlid Bente Becker. Ze wijst erop dat Ankara miljarden euro’s aan steun ontving om mensen op te vangen. „We laten ons niet chanteren door Erdogan”, zegt ze over de Turkse president.

Telegraaf 29.02.2020

Geert Wilders constateert dat Erdogan ’de grenzen open zet’. „Syriërs kunnen ongehinderd van Turkije naar Europa. En zullen weer massaal komen”, waarschuwt de PVV-voorman.

Aan de andere kant van het politieke spectrum pleit GroenLinks juist voor meer aandacht voor de Syriërs die naar onderdak zoeken in Europa. „Terwijl Turkije, dat in Syrië niets te zoeken heeft, nu nota bene de NAVO om hulp vraagt, bekommert niemand zich om de vluchtelingen”, vindt Kamerlid Bram van Ojik. „Wanneer laat de EU weer eens wat solidariteit zien?”

30.03.2020

Telegraaf 12.03.2020

AD 10.03.2020

Volgens de Europese Commissie heeft Turkije nog niet officieel aangegeven dat de migrantendeal van tafel is. Het dagelijks bestuur van de EU wil ook zelf kunnen vaststellen of er al massaal Syriërs de grens oversteken vanuit Turkije naar Europa.

Het Nederlandse kabinet kijkt de kat nog even uit de boom. Zo wordt bijvoorbeeld de ontmoeting van de NAVO-ambassadeurs afgewacht die op verzoek van Turkije plaatsheeft.

Rutte over Turkije: ‘Je mag mensen nooit inzet maken van politieke strijd’

Het is ’Niet acceptabel’ dat Turkije Syrische migranten doorlaat naar Griekenland. Dat zegt premier Mark Rutte. „Het is tegen de afspraken die de EU met Turkije heeft gemaakt.”

Sindsdien hebben duizenden migranten de oversteek gewaagd. Een deel van hen is vast komen te zitten in het niemandsland tussen Turkije en Griekenland, waar de grens dicht zit. En volgens Erdogan komen er nog ‘miljoenen’ migranten naar Europa “Er zitten ook kinderen in de ijzige kou in dat niemandsland”, zegt Rutte. “Je mag mensen op deze manier geen inzet maken van een politieke strijd.”

Eensgezind

Premier Rutte vindt dat president Erdogan zich moet houden aan de afspraak die hij in 2016 met de EU heeft gemaakt. “Wat ze nu doen is in strijd met die deal. Turkije moet de grens weer sluiten.”

Volgens Rutte lopen er gesprekken over meer financiële steun vanuit de EU voor Turkije. De EU heeft immers begrip voor de zware last die de miljoenen vluchtelingen betekenen voor de Turkse samenleving, maar onderhandelen horen ’natuurlijk niet met het mes op de keel’.

Rutte is al in overleg met de Griekse premier Mitsotakis en EU-voorzitter Von der Leyen van de Europese Commissie om een oplossing te vinden, zegt hij. “Het is heel belangrijk dat Europa hier eensgezind is en dat we de Turken laten weten dat dit een niet te accepteren schending is van de afspraken.”

De voorzitters van de Europese Commissie en het Europees Parlement gaan zich dinsdag 03.03.2020 persoonlijk op de hoogte stellen van de situatie bij de grens. Von der Leyen en Sassoli sluiten aan bij het bezoek dat de voorzitter van de Europese Raad, Michel, en de Griekse premier eerder al aankondigden.

Oorlogsmisdaden

Rusland en Turkije hebben zich schuldig gemaakt aan oorlogsmisdaden in Syrië, meldt een onderzoekscommissie van de Verenigde Naties deze week. De Russische luchtmacht zou ten zuiden van Idlib burgerdoelen hebben gebombardeerd. Het Turkse leger zou mogelijk schuldig zijn aan plunderingen.

De VN baseert deze conclusie op onder meer getuigenverklaringen, videobeelden, en onderschepte communicatie.

Hieruit zou blijken dat Russische vliegtuigen betrokken waren bij minstens twee incidenten die niet op “specifiek militair doel” waren gericht. Hiermee zou Moskou zich schuldig hebben gemaakt aan “de oorlogsmisdaad van het uitvoeren van redeloze aanvallen op burgergebieden”.

Bij de twee beschreven incidenten werden een marktplein en een terrein voor vluchtelingen getroffen. Op het marktplein kwamen tientallen mensen om het leven, waaronder ook kinderen. Daarna werd het plein nog een tweede keer gebombardeerd, toen er inmiddels reddingswerkers aanwezig waren.

Telegraaf 06.03.2020

Bij de aanval op het terrein voor vluchtelingen kwamen twintig mensen, waaronder wederom ook kinderen, om het leven.

De plunderingen zouden zijn gepleegd tijdens de Turkse operatie in het noordoosten van Syrië. Leden van het Vrije Syrische Leger zouden onder direct bevel van Turkse officieren hebben gestaan. Als dit zo is, draagt Turkije verantwoordelijk voor de incidenten.

In een rapport over de periode juli 2019 tot februari 2020 wordt melding gemaakt van Russische luchtaanvallen op een markt en een opvangkamp, waarbij tientallen burgers omkwamen. Daarnaast hebben door Turkije gesteunde milities volgens de VN burgers gedood en plunderingen gepleegd bij aanvallen op Koerdische gebieden. Als die militieleden onder Turks bevel stonden, zijn Turkse bevelhebbers mogelijk aansprakelijk voor oorlogsmisdaden.

AD 29.02.2020

NAVO-verdrag

Turkije doet een beroep op artikel 4 van het NAVO-verdrag, waarin staat dat een lidstaat om overleg kan vragen als naar zijn mening de territoriale integriteit, politieke onafhankelijkheid of veiligheid van zijn land wordt bedreigd. NAVO-topman Jens Stoltenberg heeft daarop de Noord-Atlantische Raad van de militaire alliantie bijeengeroepen. Hij geeft na het beraad om 11.45 uur een persconferentie.

Stoltenberg sprak eerder al over de situatie in Idlib met de Turkse minister van Buitenlandse Zaken, Mevlut Cavusoglu. De NAVO-voorman riep het Syrische regime “en zijn bondgenoot Rusland” op hun offensief in Idlib te staken.

Het is de zesde keer in de geschiedenis van het bondgenootschap dat artikel 4 wordt ingeroepen. Turkije deed dat twee keer in 2012, onder meer nadat een gevechtsvliegtuig door Syrische troepen was neergehaald. De NAVO besloot toen Patriot-afweerraketten naar Turkije te sturen. Ook in 2015 riep Ankara de NAVO bijeen, na een serie terroristische aanslagen in Turkije.

Artikel 5 van het NAVO-verdrag, waarin staat dat een aanval op één lidstaat een aanval op alle is, is één keer geactiveerd. De VS riepen die clausule voor collectieve veiligheid in na de terreuraanslagen op onder meer het World Trade Center in New York in 2001.

AD 12.03.2020

Telegraaf 09.03.2020

Reactie Griekenland

Griekenland verscherpt de grenscontroles bij de Turkse grens. Dat gebeurt omdat Turkije Syrische vluchtelingen die naar Europa willen, niet meer tegenhoudt. Een bron bij de politie zei dat de grenspatrouilles op land en zee zijn verdubbeld en dat er een algemene oproep tot verhoogde paraatheid is gedaan. “Alles is onder controle, er is geen reden tot bezorgdheid“, zei deze bron.

Een regeringsbron zei dat Griekenland in contact staat met de Europese Unie en de NAVO na de recente escalatie in het Syrische Idlib.

Griekenland was de belangrijkste toegangspoort voor honderdduizenden vluchtelingen die tijdens een massale uittocht in 2015 en 2016 uit Turkije stroomden. Daar kwam een eind aan toen de EU met Turkije een deal sloot over de opname van vluchtelingen in Turkije, waardoor de instroom minder werd, maar eind 2019 nam het aantal mensen dat aankwam in Griekenland weer toe.

De conservatieve regering van Griekenland heeft daarom een hardere lijn in de aanpak van de vluchtelingencrisis dan de vorige, linksere regering. Ze heeft zelfs een plan om een ‘drijvend hek’ te bouwen, om vluchtelingen te weren. Naast Lesbos en Chios, zijn er gesloten opvangcentra gepland op de eilanden Samos, Kos en Leros.

Telegraaf 03.03.2020

Griekse protesten

Bij protesten op de Griekse eilanden Lesbos en Chios zijn woensdag 26.02.2020 tientallen gewonden gevallen, nadat bewoners en politie met elkaar in gevecht raakten. Duizenden mensen protesteren op de eilanden tegen de plannen om nieuwe gesloten asielzoekerskampen te bouwen. De bewoners willen de komst van nog meer migranten tegenhouden. Ze zijn bang dat de nieuwe kampen permanent zullen zijn.

AD 03.03.2020

De regering van Athene kondigde twee weken geleden aan dat het de bouw van beveiligde detentiecentra op vijf Egeïsche eilanden gaat versnellen om de bestaande kampen te vervangen. De bestaande kampen op de Griekse eilanden zijn overvol. Volgens de regering zorgen de kampen voor een veiligere situatie voor de migranten en lokale bewoners.

Telegraaf 03.03.2020

Griekenland gaat sinds 2015 gebukt onder een migrantencrisis. Het land heeft meer dan een miljoen vluchtelingen opgevangen vanuit het Midden-Oosten.

Grens Bulgarije

Ook Bulgarije heeft aangekondigd om de controles aan de grens met Turkije flink aan te scherpen. „Wij hebben informatie dat er een grote groep onderweg is naar de grenzen”, aldus de Bulgaarse premier Boyko Borissov. „We hebben de controles opgevoerd tot het maximale niveau.”

Bulgarije overweegt duizend militairen naar de grens met Turkije te sturen vanwege de verwachte migrantenstroom. Vrijdag kwamen al twee groepen van ongeveer dertig vluchtelingen aan bij die grens. Zij werden tegengehouden door de grenspolitie. De regering in Sofia heeft laten weten geen migranten toe te laten, ook met oog op het nieuwe coronavirus.

Grens Hongarije

Hongarije gaat de controles aan de zuidgrens van het land eveneens opvoeren. Dat besloot premier Viktor Orbán na een telefonisch onderhoud met de Turkse president Recep Tayyip Erdogan, meldt de persdienst van de Hongaarse regering.

Na het telefoontje riep Orbán, die bekendstaat om zijn anti-migratiehouding, het veiligheidskabinet bijeen. “Hongarije moet de bescherming van zijn grenzen versterken en speciale aandacht besteden aan ontwikkelingen op de Balkan-migratieroute”, besloten de aanwezige ministers.

Dwangmiddel van Erdogan

Turkije zegt Syrische vluchtelingen groen licht te geven om naar Griekenland en Bulgarije te gaan. Volgens Turkse staatsmedia zijn groepen migranten op weg naar de buitengrens van de Europese Unie. Daarmee lijkt president Erdogan, in ieder geval tijdelijk, een jarenlang dreigement waar te maken.

Turkije wil NAVO-steun in Noord-Syrië, of extra hulp van de EU om vluchtelingen op te vangen. Het land herbergt nu zo’n 3,6 miljoen Syrische vluchtelingen. De regering in Ankara krijgt jaarlijks 1,5 miljard euro van Brussel voor de opvang van deze groep. Deze afspraak met de EU loopt officieel dit jaar af.

‘De legerpolitie en iedereen zei dat de grenzen open zijn’

Aanleiding voor het openen van de grenzen is een voor de Turken dramatisch verlopen bombardement in Noord-Syrië. Ruim dertig Turkse militairen kwamen gisteren om het leven in de provincie Idlib. Dat is het hoogste aantal sinds de Turken meevechten in de Syrische burgeroorlog.

In Idlib strijden rebellengroepen met Turkse steun tegen het regeringsleger, dat weer luchtsteun krijgt van Rusland. Ankara zegt dat het fatale bombardement werd uitgevoerd door het Syrische leger. 29 NAVO-ambassadeurs komen met spoed bijeen, nadat NAVO-bondgenoot Turkije alarm sloeg over de situatie in de belegerde stad Idlib en de omliggende provincie.

AD 04.03.2020

“Turkije zegt: in Idlib bombarderen Rusland en Syrië ziekenhuizen, scholen en woonwijken. Wij zijn de enige die er iets tegen doen en de rest van de wereld, de NAVO, de EU en de VS, doet helemaal niets”, vat Lucas Waagmeester het Turkse standpunt samen.

Syrië en Rusland beschuldigen Turkije juist van het helpen van jihadistische terroristen. Gezien de machtsverhoudingen lijkt de kans klein dat de rebellen het zullen winnen, ondanks de Turkse steun. “Want de Russen hebben een gigantische overmacht in de lucht”, legt Waagmeester uit.

De kans lijkt klein dat de NAVO militaire hulp in Noord-Syrië gaat bieden. Dat zou immers kunnen leiden tot een directe confrontatie met het Russische leger. De hoop is vooral gevestigd op de lopende onderhandelingen tussen Erdogan en Poetin. Vandaag zeiden de twee leiders in een telefoongesprek dat ze “ernstig bezorgd zijn” over de situatie in Idlib.

Telegraaf 29.02.2020

“Het kan best zijn dat de Turken denken: de EU kan vast meer bieden als we de druk opvoeren”, aldus Bert van Slooten, correspondent Europese Unie

De kans dat Brussel snel met nieuwe toezeggingen komt rondom het vluchtelingenprobleem in Turkije is eveneens klein. De EU wil de zogeheten Turkije-deal dit jaar verlengen, maar volgens EU-correspondent Bert van Slooten verlopen de gesprekken stroef. “De verhoudingen zijn de laatste tijd niet zo goed.”

AD 03.03.2020

‘Chaos aan de Griekse grens alleen te bestrijden met een nieuwe Turkijedeal 2.0

4 jaar geleden ondertekenden de EU en Turkije de deal die een eind moest maken aan de eindeloze stroom vluchtelingenbootjes tussen Turkije en Griekenland. Maar de architect van die deal is ontevreden. ,,De crisis kan weer oplaaien. De situatie is niet stabiel geworden”, zegt Gerald Knaus.

In vluchtelingenkamp Moria op het Griekse eiland Lesbos braken indertijd gevechten uit tussen de kampbewoners en de politie. De vlam sloeg in de pan in het overvolle kamp tijdens een protest tegen de uitzichtloze situatie waarin de asielzoekers zich bevinden. Aan het eind van de dag moesten elf mensen worden behandeld ‘vanwege traangas en paniekaanvallen’, meldde Artsen zonder Grenzen. Zij, en talloze andere hulporganisaties, wanhopen al maanden over de erbarmelijke toestanden op de eilanden.

,,Ik sta nog steeds achter De Deal”, zei Knaus, later telefonisch vanuit zijn woonplaat Berlijn. ,,Er was op dat moment geen alternatief. Al die bootjes… Dat moest stoppen. Alleen is de uitvoering niet zo geweest als had gemoeten.”

De oorzaak: het falende Griekse asielsysteem. Of beter: het falende Europese asielsysteem. ,,We slagen er nauwelijks in om mensen die volgens de deal terug moeten naar Turkije ook echt terug te sturen. Mensen op de eilanden wachten maanden op beslissingen. Je zou zeggen dat we er in twee jaar tijd een functionerend systeem voor hadden moeten kunnen optuigen.

Maar er is een gebrek aan focus nu het grootste probleem, de ongecontroleerde stroom vluchtelingen die door Europa trok, is opgelost.” Maar ook nu komen er nog wekelijks meer mensen in bootjes aan op eilanden dan dat er worden teruggestuurd naar Turkije: zo kwamen er in januari 1600 mensen met bootjes aan op de eilanden, 47 gingen er gedwongen terug.

De chaos aan de grens tussen Turkije en Griekenland wordt namelijk veroorzaakt door ‘de angst de controle te verliezen’. De oplossing is een Turkijedeal 2.0 stelt, Gerald Knaus, de bedenker van de eerste versie van dat vluchtelingenakkoord.

Gerald Knaus, directeur van de Europese denktank ESI, werd bekend als de architect van de deal die Turkije en de EU in maart 2016 sloten om de toenmalige vluchtelingencrisis in te perken. Nu die deal bij de grensplaats Erdine lijkt op te lossen in wolken van traangas, pleit Knaus juist voor een nieuwe overeenkomst: een Turkijedeal 2.0. ,,Hoe sneller iedereen hier een stap terugdoet, hoe beter het voor iedereen is: voor de EU, voor Turkije én voor de vluchtelingen zelf.”

,,Wat we nu aan de Turks-Griekse grens zien? Twee overheden die angst hebben de controle te verliezen. Turkije ziet een stijgend aantal vluchtelingen uit Syrië naar hun grens komen. En Griekenland kampt nog met hun trauma uit 2015. Allebei de landen zijn nu aan het overreageren.

Turkije heeft daar wel een punt, stelt Knaus. ,,De Turken vinden Europa hypocriet: zij moeten Syrische vluchtelingen opvangen, maar Europa houdt zelf de grens wel dicht. Turkije vangt nu al meer Syriërs op dan de hele EU bij elkaar: zo’n 3,6 miljoen. Dat is echt een grote uitdaging voor ze. Het geld van de EU helpt ze daarbij, de opvang is er zelfs beter dan in sommige EU-landen.”

Waarmee de Oostenrijker doelt op Griekenland. Want hoewel daar sinds 2016 veel minder boten aankwamen op de eilanden, werd de chaos er niet minder op. De opvangkampen zijn er overvol, de omstandigheden slecht en de wachttijden voor alleen al zoiets als een afspraak met een asielbeambte soms al meer dan een jaar. De één op één-uitwisselingsregeling met Turkije bracht ook nauwelijks verlichting: dat ging tot maart vorig jaar maar om zo’n 20.000 Syriërs.

Terugblik;

Wat ?

Bijna een miljoen vluchtelingen verblijven in Syrië bij de Turkse grens. Gevlucht voor de strijd om het laatste rebellenbolwerk van het land: Idlib.

Rond die stad vecht het Syrische leger met Russische steun tegen de laatste opstandige  rebellen die hulp krijgen van het Turkse leger.

Waar gaat de strijd om?

Idlib is het laatste rebellenbolwerk in Syrië dat nog niet door de Syrische president Bashar al-Assad is ingenomen. De stad speelde een hoofdrol tijdens het begin van de opstand tegen de president, en kwam in 2011 kortstondig in handen van opstandelingen tot het Syrische leger de stad een jaar later weer innam.

Kaart

Bekijk hier een actuele kaart met gevechten en bomaanslagen in Syrie

In 2015 werd Idlib ingenomen door rebellengroepering Jabhat Al-Nusra dat toen nog deel uitmaakte van Al-Qa’ida. Later splitste Al-Nusra zich af en fuseerde met andere jihadisten tot Hayat Tahrir al-Sham.

Vijf jaar later is de stad opnieuw het toneel van een veroveringspoging door Assad. Begin februari kreeg het regeringsleger voor het eerst sinds 2012 weer de controle over de belangrijke snelweg M5, die loopt van de hoofdstad Damascus naar Aleppo. Daardoor werd Idlib afgesneden van omliggend rebellengebied en verdween voor burgers een belangrijke vluchtroute.

AD 29.02.2020

Syrische rebellen meldden donderdag dat zij weer een dorp bij de snelweg hebben ingenomen, maar tegelijk ontkende Rusland dat. De herovering van de snelweg is een symbool van Assads wederopstanding. De Syrische president heeft een groot deel van Syrië weer onder controle.

Wie vechten er met elkaar?

De afgelopen jaren ontstond een hecht bondgenootschap tussen Turkije en Rusland. De NAVO-lidstaat kocht zelfs geavanceerde luchtafweerraketten van de Russen tegen de zin van de Amerikanen. Maar de twee landen staan in Syrië nu lijnrecht tegen over elkaar.

Rusland steunt Assad militair bij zijn herovering van gebied op rebellen. Turkije viel vorig jaar Noordoost-Syrië binnen om te voorkomen dat de Koerden, die veelal in dat gebied wonen, een eigen staat stichten. Dat is voor de Turkse president Recep Tayyip Erdogan ook het motief om de rebellen in Idlib te steunen.

De Turkse president heeft duizenden manschappen naar de regio gestuurd om het Syrisch-Russische offensief te stoppen. Tot nu toe zijn daarbij negentien Turkse soldaten omgekomen.

Hoe groot is de vluchtelingenstroom uit Idlib?

Als laatste stad in handen van de rebellen is Idlib gegroeid van een provinciestad naar een bolwerk met zo’n drie miljoen inwoners. Bijna een miljoen op de vlucht geslagen Syriërs verblijven vlak bij de gesloten Turkse grens. Daar leven zij in erbarmelijke omstandigheden door het winterse weer. Volgens The New York Times vriezen er kinderen dood.

Eerder waarschuwden hulporganisaties voor een humanitaire ramp erger dan de hongersnood in Jemen en spraken van mogelijk ‘apocalyptische situaties’. Turkije, dat al 3,6 miljoen Syrische vluchtelingen opvangt, zegt dat het geen nieuwe vluchtelingen aan kan.

Hoe reageert de Europese Unie?

Met een brandbrief riepen veertien EU-landen woensdag op tot een staakt-het-vuren. Ook de Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken, Stef Blok, ondertekende de brief, die is gepubliceerd in dagblad Trouw.

Blok schreef: ‘Als gevolg van niet aflatende luchtaanvallen en het droppen van vatenbommen zijn in een paar weken tijd bijna een miljoen Syriërs weer op de vlucht geslagen. Hulpinstanties zijn overweldigd. Honderdduizenden mensen – veelal kinderen – zoeken wanhopig toevlucht in geïmproviseerde kampen en staan bloot aan vrieskou, honger en epidemieën.’

De brief lijkt weinig effect te hebben. Woensdag zei de Turkse president Erdogan dat hij zijn geduld verliest met het Syrische regime en zijn Russische bondgenoot. Volgens Erdogan wil Rusland de ernst van de humanitaire crisis in Idlib niet inzien. Hij waarschuwt dat hij na eind februari alles zal doen om de Turkse observatieposten in Noordoost Syrië weer in handen te krijgen.

Op 5 maart 2020 spreken Erdogan en de Russische president Vladimir Poetin met elkaar. Ook de Duitse bondskanselier Angela Merkel en de Franse president Emmanuel Macron zijn aanwezig.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

lees: Griekse migrantencrisis: buigt Merkel voor druk Erdogan? Elsevier 03.03.2020

Lees: Nieuwe migratiecrisis aan Griekse grens Elsevier 02.03.2020

Lees: Nieuwe vluchtelingenstroom in Syrië: ‘apocalyptische situaties’ Elsevier 11.02.2020

Lees: Griekenland zet vaart achter strenge migratiewet Elsevier 28.01.2020

Zie ook: Terugblik – debat 22.04.2015 Vluchtelingencrisis

Lees meer over: Turkse inval Syrië

Dossier Turkije Elsevier

meer: Spanning rond Turkse grenzen loopt verder op NOS

Lees: Erdogan en Poetin recht tegenover elkaar over Idlib Elsevier 05.03.2020

lees: VS en Turkije akkoord over vijfdaagse gevechtspauze, Syrië vindt deal ‘vaag’ NOS 17.10.2019

Lees; Waarom Turkije een militair offensief heeft gelanceerd in Syrië NU

Lees; Chaos in Syrië compleet: de laatste ontwikkelingen op een rij AD 14.10.2019

Lees; Dit zijn de hoofdrolspelers rond de Turkse inval in Noord-Syrië NU 14.10.2019

Nog meer;

Vorige 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Volgende

Zie ook: De nog veel langere arm van Erdogan in IS-gebied, Syrië, Irak en verder !! – deel 12 – de nasleep

Zie ook: De nog veel langere arm van Erdogan en verder nog meer !! – deel 11

Zie ook: De nog veel langere arm van Erdogan en weer verder !! – deel 10

zie ook: De nog langere arm van Erdogan en weer verder !! – deel 9

zie ook: De Langere arm van Erdogan en weer verder !! – deel 8

zie ook: De Langere arm van Erdogan en weer verder !! – deel 7

zie ook: De Lange arm van Erdogan en weer verder !! – deel 6

zie ook: De Lange arm van Erdogan in Rotterdam en weer verder !! – deel 5

zie ook: De Lange arm van Erdogan in Rotterdam en weer verder !! – deel 4

zie ook: De Lange arm van Erdogan in Rotterdam en verder !! – deel 3

zie ook: De Lange arm van Erdogan in Rotterdam en verder !! – deel 2

zie ook: De Lange arm van Erdogan in Rotterdam en verder !! – deel 1

‘EU-landen vangen 1600 vluchtelingenkinderen op uit Griekenland’

NOS 03.04.2020 Verschillende Europese landen nemen binnenkort de eerste minderjarige vluchtelingenkinderen zonder familie over uit kampen in Griekenland. Het zou in totaal om 1600 kinderen gaan. Dat melden hulporganisaties Vluchtelingenwerk Nederland, Defence for Children en Stichting Vluchteling.

Eerder werd al duidelijk dat Nederland niet van plan is om mee te doen.

Naast Luxemburg, zullen ook Duitsland, Frankrijk, Portugal, Ierland, Finland en Kroatië binnenkort een deel van de kinderen opvangen. Vluchtelingenwerk Nederland meldt dat Luxemburg nog voor Pasen de eerste kinderen overneemt.

Dertig gemeenten

Begin maart riepen de hulporganisaties Nederlandse gemeenten op om ten minste 500 kinderen op te vangen uit de overvolle Griekse kampen. Dertig Nederlandse gemeenten toonden zich bereid dit te doen, zeggen de organisaties. “Deze gemeenten geven daarmee het krachtige signaal af dat er wel degelijk voldoende draagvlak is om dit op te lossen.”

In oktober vroeg Griekenland al aan de Europese lidstaten om 2500 van dit soort alleenstaande vluchtelingen op te vangen die in de kampen en daarbuiten verblijven. De hulporganisaties zien graag dat Nederland ook een deel van de vluchtelingenkinderen opneemt, maar het kabinet is dat dus niet van plan.

Bekijk ook;

Turkijedeal 2.0: welke punten gaan er besproken worden?

NOS 07.03.2020 Spanningen tussen Brussel en Turkije. Reden? De zogenoemde Turkije-deal uit 2016. Mede dankzij die politieke deal tussen Turkije en de EU kwam er een einde aan de vluchtelingencrisis die toen de Europese Unie maanden in haar greep hield.

Maar de deal staat op losse schroeven. Zowel Turkije als de Europese Unie vindt dat de deal een update nodig heeft. President Erdogan organiseert daarom vandaag een telefonische (vanwege het coronavirus) minitop met bondskanselier Merkel en de Franse president Macron. Daaruit zal moeten blijken of Turkije en de EU samen tot een oplossing kunnen komen.

Eerst de Turkije-deal. Daarin is vastgelegd dat Turkije de migrantenstroom naar Europa zou stoppen door de migranten zelf op te nemen. In ruil daarvoor krijgt het land miljarden euro’s steun van de EU.

Wat houdt de Turkije-deal ook alweer in en waar liggen de knelpunten? In deze slider zetten we het voor je op een rij:

1/4 NOS

2/4 NOS

3/4 NOS

4/4 NOS

Eind vorige maand ging de Turkse president Erdogan lijnrecht tegen de deal in door de Turkse grens met Griekenland open te gooien. Dat was tegen het zere been van de Europese Unie. EU-president Michel en commissievoorzitter Von der Leyen riepen Erdogan vorige week op om de Turkije-deal na te blijven leven en dus onmiddellijk weer de grens te sluiten voor migranten.

Maar die oproep lijkt weinig uitgehaald te hebben, vertelt EU-correspondent Bert van Slooten. “Op de weg terug van de bespreking zou Erdogan opnieuw gezegd hebben dat hij niet van plan is om zich aan de Turkije-deal te houden.”

De afspraken schenden dient voor Erdogan namelijk een strategisch belang, legt Turkije-correspondent Melvyn Ingleby uit. “De Turken hebben het idee dat ze alleen op deze manier, door druk te zetten op de Griekse grens, de EU kunnen laten voelen hoe de druk op de Syrische grens voor Turkije aanvoelt.”

Harde eisen

De verwachting is dat Turkije vanmiddag harde eisen op tafel zal leggen, bijvoorbeeld over het aantal vluchtelingen dat de EU nu opvangt. “In Turkije zijn zo’n 3,6 miljoen Syriërs en in totaal meer dan 4 miljoen vluchtelingen. Erdogan vindt dat de druk op Turkije te groot is en gaat dus waarschijnlijk eisen dat de EU meer vluchtelingen moet opvangen”, zegt Ingleby.

Uiteraard zal ook het onderwerp ‘geld’ op de agenda staan. Een punt waar Turkije en de EU het niet over eens zijn. “In de huidige deal staat vastgelegd hoeveel geld er naar welk project gaat”, legt Van Slooten uit. “Maar Erdogan ziet liever dat het geld naar Ankara over wordt gemaakt zodat zij kunnen beslissen over de besteding ervan.”

“Turkije wil ook meer hulp en samenwerking met betrekking tot de strijd in Idlib”, vertelt Ingleby. “Daar staan een miljoen vluchtelingen aan de poort te rammelen om Turkije in te gaan. Er staat een grensmuur, maar als in Idlib de bommen vallen dan houdt die muur de vluchtelingenstroom niet tegen.”

De kans is groot dat Erdogan de EU op haar verantwoordelijkheden wijst. “Erdogan wil de EU-leiders vragen om duidelijk hun steun uit te spreken aan Turkije zodat Turkije sterker staat in zijn pogingen Rusland en het Syrische regime terug te dringen.”

EU biedt vergoeding aan migranten op Griekse eilanden bij terugkeer

NU 12.03.2020 De Europese Unie heeft aangekondigd vergoedingen van 2.000 euro aan te bieden aan vijfduizend migranten op Griekse eilanden als zij terugkeren naar het land van herkomst.

Het gaat bij deze regeling om migranten die voor 1 januari 2020 aan land kwamen op een Grieks eiland voor de Turkse kust. Het gaat voornamelijk om migranten op Samos, Lesbos en Chios.

EU-commissaris Ylva Johansson (Migratie) zei donderdag dat het besluit in samenspraak met de Griekse regering is genomen. Migranten die de vergoeding willen ontvangen, moeten zich binnen een maand melden.

Deze maand bereikten honderden migranten de Griekse eilanden dicht bij Turkije. Kampen op bijvoorbeeld het eiland Lesbos zitten al overvol. In totaal verblijven zo’n 42.000 migranten op de Griekse eilanden, terwijl in de kampen maar plaats is voor 6.000 mensen.

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan besloot een aantal weken geleden om de grens met Europa te openen. Sindsdien hebben duizenden vluchtelingen de grens met Europa proberen te bereiken. Op de eilanden Lesbos en Chios zijn tientallen gewonden gevallen bij gevechten tussen eilandbewoners en de Griekse politie.

De Griekse regering is van plan om nieuwe kampen te bouwen. Een aantal Grieken is daar boos over en probeert te voorkomen dat meer migranten het land binnenkomen.

Lees meer over: Griekenland  Turkije  Lesbos

Vertrekpremie voor 5000 migranten op Griekse eilanden

NOS 12.03.2020 De Europese Unie stelt een vertrekpremie beschikbaar voor 5000 migranten die vóór 1 januari van dit jaar op een Grieks eiland voor de Turkse kust zijn gearriveerd. Migranten die naar hun land terugkeren kunnen 2000 euro tegemoetzien. Migranten die er gebruik van willen maken, moeten zich binnen een maand melden, zei EU-commissaris voor Migratie Ylva Johansson in Athene.

Deze maand waagden weer honderden migranten de oversteek van Turkije naar eilanden als Lesbos, Chios en Samos. Dat was nadat de Turkse regering bekend had gemaakt dat migranten die naar de EU wilden niet langer werden tegengehouden.

In de migrantenkampen op deze eilanden is een onhoudbare situatie ontstaan. Ze zijn berekend op 6000 asielzoekers, maar er verblijven er nu 42.500 onder erbarmelijke omstandigheden. Volgens de EU zitten daar 5500 minderjarigen bij, die zonder begeleiding van een familielid in Griekenland zijn terechtgekomen. Veruit de meesten zijn ouder dan 13 jaar.

EU-commissaris Ylva Johansson EPA

Zeven EU-landen hebben zich bereid verklaard in totaal 1600 migranten die nu op de Griekse eilanden bivakkeren, toe te laten. Johansson noemde dat een “goede start”. Volgens haar gaat het specifiek om kinderen en andere kwetsbare groepen, maar dat lichtte ze niet verder toe. De landen die bereid zijn migranten op te nemen, zijn Duitsland, Frankrijk, Ierland, Finland, Portugal, Luxemburg en Kroatië.

Johansson wil in mei op een conferentie in Griekenland verdere besluiten nemen over hoe de kinderen en jeugdigen in Griekse opvangkampen geholpen kunnen worden. De Griekse minister voor Migratie Mitarakis eiste opnieuw een snelle en rechtvaardige verdeling van migranten over de EU.

Bekijk ook;

Turkije en Rusland praten verder over staakt-het-vuren

NOS 12.03.2020 Rusland en Turkije hebben meer details afgesproken over het staakt-het-vuren in Idlib. Vorige week werden de twee landen het eens over een gevechtspauze in de Syrische provincie die grenst aan Turkije.

De onderhandelingen zijn nog altijd bezig, zei de Turkse minister van Defensie Akar tegen Turkse staatsmedia. Veel nieuwe details maakte hij dan ook niet bekend. De Turkse troepen blijven volgens hem in ieder geval op dezelfde plek zolang het staakt-het-vuren niet wordt geschonden. Terugtrekken is volgens Akar niet aan de orde.

Rusland en Turkije praten onder andere nog over gezamenlijke patrouilles in de veiligheidszone van 12 kilometer breed, die Idlib van oost naar west in tweeën deelt. De twee landen gaan die patrouilles samen doen, werd eerder al afgesproken.

Vluchtelingenstroom

De Russische president Poetin zei vorige week dat hij hoopt dat het staakt-het-vuren een einde maakt aan de humanitaire crisis in Idlib. De Syrische provincie is het laatste grote bolwerk van de rebellen die vechten tegen president Assad.

Het Syrische leger vecht er met steun van Moskou tegen de Syrische opstandelingen, die door Ankara worden gesteund. Vooral in het zuiden van Idlib was er afgelopen week nog geweld tussen opstandelingen en het Syrische regeringsleger. Dat komt doordat Turkije de rebellen daar niet in de hand heeft. Door het geweld is een grote vluchtelingenstroom ontstaan, vooral richting Turkije, waar al 3,6 miljoen Syrische vluchtelingen zitten.

Grenzen dicht

Maandag was er in Brussel overleg tussen voorzitter van de Europese Raad Michel en Erdogan over de crisis aan de Turks-Griekse grens, die is veroorzaakt doordat Erdogan de grenzen naar Europa openzette.

Ankara wil dat de versoepeling van visumverplichtingen voor Turkse burgers uit de Turkije-deal van 2016 er snel komt. Brussel benadrukte dat Erdogan de grens weer moet sluiten voor migranten.

Bekijk ook;

Zeker 18 doden door luchtaanval in Syrië

AD 12.03.2020 Zeker achttien leden van een Iraakse paramilitaire groep zijn woensdagavond door luchtaanvallen in het oosten van Syrië om het leven gekomen. Dat heeft het Syrisch Observatorium voor de Mensenrechten naar buiten gebracht.

De strijders stierven nadat hun stellingen in de buurt van Boukamal, vlakbij de grens met Irak, werden aangevallen.

Voor de luchtaanvallen werden vijftien raketten afgevuurd op een militaire basis in Irak. Twee Amerikanen en een Brit lieten het leven, ongeveer twaalf manschappen van de door de Verenigde Staten geleide internationale coalitie raakten gewond.

Turkije beschuldigt Griekenland van “schending” van zijn territoriale wateren

AD 11.03.2020 Het Turkse ministerie van Buitenlandse Zaken heeft de Griekse ambassadeur in Ankara woensdag bijeengeroepen om te protesteren tegen ‘schendingen’ van de territoriale wateren en om Griekenland te waarschuwen voor zijn grenseenheden, verklaarde een Turkse diplomaat tegenover persbureau AFP.

Het ministerie verklaarde tegenover de Griekse ambassadeur Michael-Christos Diamessis dat “de schendingen van de Turkse territoriale wateren moeten stoppen en dat Griekenland zijn eenheden gestationeerd aan de landgrens waarschuwt”, zei de diplomaat die anoniem wenst te blijven. Deze bron bevestigde informatie van het persbureau Anadolu.

Turkije hoopt dat Turkse journalisten niet langer zullen worden gearresteerd op de eilanden Rhodos en Lesbos waar “zij de humanitaire situatie van asielzoekers verslaan”, voegde de bron toe zonder details te verstrekken.

Eerder vandaag zei de Griekse kustwacht dat een Turks patrouillevaartuig een van haar schepen had geraakt met slechts geringe schade als gevolg.

Gespannen

De situatie blijft gespannen tussen Griekenland en Turkije, dat op 28 februari waarschuwde dat het asielzoekers niet langer zou beletten de Europese Unie binnen te komen. De aankondiging bracht duizenden migranten ertoe om zich te verzamelen bij de Grieks-Turkse grens en de Egeïsche Zee over te steken. Volgens Erdogan staken in één dag tijd zeker 18.000 migranten de grens tussen Turkije en Europa over. Griekenland zei zondag dat al zeker 66 migranten zijn gearresteerd en zo’n 4.000 werden tegengehouden.

De Griekse oproerpolitie werd ingezet om met traangas en waterkanonnen meer dan 35.000 mensen aan de landgrens met Turkije vast te houden.

Olie op het vuur

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan gooide vandaag nog meer olie op het vuur door te zeggen dat ‘er geen verschil is tussen wat de nazi’s deden en de taferelen bij de Griekse grens’.

Griekenland heeft het gebruik van geweld ontkend en Turkije ervan beschuldigd wanhopige mensen ertoe te hebben aangezet gevaarlijke pogingen te ondernemen om de Europese Unie binnen te komen.

Erdogan sprak maandag in Brussel met EU-president Charles Michel en Europees Commissievoorzitter Ursula von der Leyen. Die laatste verklaarde voorafgaand aan het gesprek dat Turkije vluchtelingen en migranten moet weghalen bij de grens met Griekenland. ,,Een oplossing vinden vereist dat de druk op de grens wordt verminderd”, aldus Von der Leyen. Zij ziet het gesprek met Erdogan als de “herstart van een dialoog”, die uiteindelijk moet leiden tot een “routekaart” naar een betere relatie met Turkije. ,,We moeten er alles aan doen om de situatie te kalmeren.”

Turkije houdt grenzen open tot EU aan alle eisen voldoet

Telegraaf 11.02.2020  De Turkse president Recep Tayyip Erdogan zegt dat Turkije de grenzen met de Europese Unie openhoudt, totdat de EU aan alle eisen voldoet. Sinds Turkije de grenzen heeft opengesteld, zijn duizenden mensen richting de grenzen met de EU getrokken.

„Tot de EU aan al onze eisen omtrent vrij verkeer van goederen en personen voldoet en betere financiële hulp aanbiedt, houden wij de grenzen open”, aldus Erdogan in een toespraak.

Hij zei dat hij de grenzen ook heeft opengesteld om de druk op Europa te vergroten om mee te helpen met de strijd in Syrië. Turkije is dat land binnengevallen en strijdt momenteel tegen rebellen en tegen het Syrische regeringsleger.

De Turkse president haalde in de toespraak uit naar de Grieken om hoe zij de vluchtelingen aan de grens behandelen. Griekenland heeft traangas afgeschoten op duizenden migranten die probeerden de grens over te steken. „Er is geen verschil tussen wat de nazi’s deden en hoe de Grieken aan de grens handelen.”

Migrantencrisis

Volgende week houdt Turkije een top met de leiders van Frankrijk, Duitsland en mogelijk Groot-Brittannië om verder te praten over de migrantencrisis. Een gesprek in Brussel tussen Erdogan en leiders van de Europese Unie over de crisis leverde maandagavond weinig op. Beide partijen gaan de komende dagen en weken samen in kaart brengen wat er van de afspraken in de vluchtelingendeal uit 2016 is uitgevoerd en wat er nog moet gebeuren.

BEKIJK MEER VAN; internationale organisaties Recep Tayyip Erdoğan Turkije Europese Unie

Voor Turkije geen plek in Navo vanwege Syrië

AD 11.03.2020 Minister Blok van Buitenlandse Zaken wil een no-flyzone boven de Syrische stad Idlib. Maar bondgenoot Rusland zal niet meewerken en het dient vooral dubieuze belangen van Turkije, stelt Sadet Karabulut, Tweede Kamerlid voor de SP.

De opmars van het door Rusland gesteunde Syrische regime in rebellenbolwerk Idlib heeft de afgelopen maanden geleid tot een humanitaire catastrofe, met honderden doden en een miljoen vluchtelingen. Oorlogsmisdaden en mensenrechtenschendingen zijn op grote schaal gepleegd. Het voor eens en altijd stoppen van dit geweld moet absolute topprioriteit zijn.

Minister Blok van Buitenlandse Zaken, doorgaans niet bekend om zijn ruige voorstellen, pleit voor een no-flyzone boven Idlib. Dat klinkt sympathiek. Iedereen wil dat het geweld stopt. Maar bij nadere beschouwing lijkt het plan vooral naïef. En, als het er al van komt, dient het vooral de belangen van Turkije en daaraan verbonden jihadistische milities.

Het is naïef omdat het afhankelijk is van toestemming van de bondgenoot van Syrië, Rusland, waarmee Blok over zijn voorstel in gesprek wil. Maar Moskou heeft in het verleden vliegverboden boven Syrië afgewezen.

Minister Blok kan zijn inspannin­gen beter richten op humanitai­re hulp

De route via de Veiligheidsraad van de VN, waar Rusland vetomacht heeft, loopt daarom waarschijnlijk dood. In het verleden zijn no-flyzones steeds militair afgedwongen. Maar inzet van machtsmiddelen, waar geen volkenrechtelijk mandaat voor is, zit niet in het voorstel van Blok. Godzijdank, anders zou Nederland opnieuw verwikkeld kunnen raken in de oorlog in Syrië.

Het vliegverbod richt zich enkel op de Syrische luchtmacht. Hoewel er geen discussie over is dat het Assad-regime hoofdverantwoordelijke is voor het enorme leed in Syrië, betekent zo’n eenzijdige focus dat Turkije de handen vrij heeft. Dat is problematisch omdat Turkije zich openlijk mengt in de oorlog in Syrië, wat illegaal is. Ankara steunt (net als Nederland eerder) rebellengroepen die mensenrechtenschendingen en oorlogsmisdaden plegen, waaronder jihadistische groepen tot en met aan al-Qaeda gelieerde groepen.

Turkije is ook niet te beroerd vluchtelingen in te zetten om steun van Europa af te dwingen. Chantage die tot een lelijke Europese reflex leidt aan de Griekse grens.

In rebellenbolwerk Idlib is het aan al-Qaeda verbonden Hayat Tahrir al-Sham dominant. Een no-flyzone, of we het leuk vinden of niet, betekent daarom ook vrij spel voor deze jihadistische organisaties.

In plaats van een onrealistisch vliegverbod kan Blok zijn inspanningen beter richten op een staakt-het-vuren, humanitaire hulp en hervatting van diplomatiek overleg, onder leiding van de VN. Meer druk op alle strijdende partijen is daarbij nodig, bovenal op het Assad- regime en Rusland.

Turkije, dat er niet voor terugdeinst kwetsbare mensen in te zetten als pionnen in een smerig geopolitiek schaakspel, moet juist worden veroordeeld en niet gesteund, wat de Navo nu doet. Stevige maatregelen tegen Ankara zijn gerechtvaardigd, zoals een wapenembargo en verwijdering uit het Noord-Atlantische bondgenootschap.

Sadet Karabulut is Tweede Kamerlid voor de SP en woordvoerder Buitenlandse Zaken en Defensie.

In Griekenland verblijven volgens de VN-organisatie UNHCR momenteel ongeveer 116.000 ontheemden, 5500 van hen zijn minderjarig en niet onder de hoede van een volwassene.

Nederland intensiveert migratiehulp aan Griekenland

RO 11.03.2020 Nederland gaat Griekenland verder ondersteunen bij het verbeteren van de migratieaanpak, mede in de context van de afspraken uit de EU-Turkije Verklaring. Dat is nodig, omdat de buitengrenzen van de Europese Unie en het Griekse asielsysteem onder druk staan. Dat meldde staatssecretaris Ankie Broekers-Knol (Asiel en Migratie) woensdag aan de Tweede Kamer.

Recent zijn er twee vrachtwagens met 71 generatoren, 4300 kussens, 6 tenten en 1900 nooddekens aan Griekenland geleverd. Die hulpgoederen komen bovenop de 30.000 dekens die afgelopen herfst al door Nederland aan de Griekse eilanden zijn verstrekt.

Experts

Ook levert Nederland extra experts. Sinds de migratiecrisis van 2015-2016 zijn tientallen medewerkers van de Immigratie- en Naturalisatiedienst, het Centraal Orgaan opvang asielzoekers, de Koninklijke Marechaussee en de Dienst Terugkeer en Vertrek in Griekenland actief. Op verzoek van Frontex komen daar nu nog 4 extra experts bij, die aan de slag gaan met grenscontroles tussen Griekenland en Turkije.

Verder komen er twee Nederlandse ‘eilandcoördinatoren’, die vanaf 1 mei via de EU uitgezonden worden naar de Griekse eilanden. Zij brengen alle partijen lokaal bij elkaar en zorgen dat knelpunten in procedures en opvang worden besproken en opgelost. Ook zijn zij de schakel naar de Europese Commissie en de lidstaten. Via ontwikkelingssamenwerking wordt 200.000 euro bijgedragen aan projecten om vluchtelingen psychisch te ondersteunen.

Herplaatsing

Ten tijde van de migratiecrisis in 2015-2016, stond Nederland vooraan met het leveren van haar aandeel aan relocatie: er zijn circa 1750 asielzoekers herplaatst vanuit Griekenland naar Nederland. Alleen Duitsland en Frankrijk herplaatsten meer mensen. Nederland zet sindsdien in op een structurele oplossing voor de Griekse problemen. Het opnemen van migranten in Nederland, specifiek alleenstaande minderjarige vluchtelingen, brengt een dergelijke oplossing niet dichterbij.

Structurele verbetering nodig

Nederland helpt Griekenland waar mogelijk. Tegelijkertijd dringt Nederland er samen met de EU bij Athene op aan om te komen tot structurele verbeteringen. De omstandigheden in de opvangkampen zijn onvoldoende, de asielprocedures gaan te langzaam en er moet meer worden gedaan aan terugkeer. Om die inspanningen te ondersteunen is door de EU sinds maart 2016 2,4 miljard euro uitgetrokken

Zie ook; Migratie Asielbeleid

Broekers-Knol: ’geen kinderen van Lesbos naar Nederland’

Telegraaf 11.03.2020 Nederland is niet bereid om extra migrantenkinderen van de Griekse eilanden op te nemen. Daar puilen vluchtelingenkampen uit, maar volgens staatssecretaris Broekers-Knol (Justitie) is het geen ’structurele oplossing’ om kinderen naar Nederland te laten komen.

„We zijn bereid van alles te doen, maar we nemen niet ad hoc kinderen over.”

Linkse partijen in de Tweede Kamer dringen daar op aan. Volgens de staatssecretaris draagt Nederland al genoeg bij aan de situatie in Griekenland. „We leveren experts, juridische bijstand en dekens. Bovendien hebben we de afgelopen jaren al ons eerlijke deel geleverd door 1750 mensen over te nemen.” Broekers-Knol (Justitie) zegt dat het bovendien niet per definitie om vluchtelingen gaat. „Het zijn migranten.”

BEKIJK OOK:

’Bevolking Lesbos wil eiland terug’

De VVD-bewindsvrouw erkent wel dat er een groot probleem is op de Griekse eilanden. „Het grijpt ook mij aan. Ik ben bezorgd over de situatie op de eilanden, ik heb daar ook aandacht voor gevraagd.”

Structurele oplossing

Toch wil het kabinet alleen kinderen overnemen als alle EU-lidstaten dat doen en als het onderdeel is van een structurele oplossing. „Want het kan niet zo zijn dat steeds dezelfde club zorgt voor een ad hoc oplossing.” Dat lijkt erg onwaarschijnlijk, al zijn een paar landen wél bereid een aandeel te leveren.

BEKIJK OOK:

Meerderheid Amsterdamse raad wil vluchtelingenkinderen opvangen

Het antwoord van de bewindsvrouw zorgde voor gemor bij sommige partijen. PvdA, SP, GroenLinks en ChristenUnie balen van het standpunt. „De situatie explodeert daar”, zegt CU-Kamerlid Voordewind.

„Eilandbewoners waren eerst nog sympathiek tegenover die groep, maar dat verandert ook.” GroenLinks-Kamerlid Van Ojik is bezorgd. „Het gaat om 40.000 mensen op de Griekse eilanden, inclusief veel alleenreizende kinderen. Iemand moet wat doen.”

Recent zijn er twee vrachtwagens met 71 generatoren, 4300 kussens, 6 tenten en 1900 nooddekens aan Griekenland geleverd. Die hulpgoederen komen bovenop de 30.000 dekens die afgelopen herfst al door Nederland aan de Griekse eilanden zijn verstrekt.

Experts

Ook levert Nederland extra experts. Sinds de migratiecrisis van 2015-2016 zijn tientallen medewerkers van de Immigratie- en Naturalisatiedienst, het Centraal Orgaan opvang asielzoekers, de Koninklijke Marechaussee en de Dienst Terugkeer en Vertrek in Griekenland actief. Op verzoek van Frontex komen daar nu nog 4 extra experts bij, die aan de slag gaan met grenscontroles tussen Griekenland en Turkije.

Verder komen er twee Nederlandse ‘eilandcoördinatoren’, die vanaf 1 mei via de EU uitgezonden worden naar de Griekse eilanden. Zij brengen alle partijen lokaal bij elkaar en zorgen dat knelpunten in procedures en opvang worden besproken en opgelost. Ook zijn zij de schakel naar de Europese Commissie en de lidstaten. Via ontwikkelingssamenwerking wordt 200.000 euro bijgedragen aan projecten om vluchtelingen psychisch te ondersteunen.

BEKIJK MEER VAN; migratie vluchtelingen internationale organisaties Broekers-Knol Nederland

16 gemeenten steunen oproep om minderjarige vluchtelingen op te nemen

NU 11.03.2020 Steeds meer gemeenten steunen de oproep van hulporganisaties om vijfhonderd minderjarige vluchtelingen over te nemen van Griekenland. De teller staat inmiddels op zestien, meldt VluchtelingenWerk Nederland woensdag.

De hulporganisatie probeert samen met Stichting Vluchteling en Defence for Children zoveel mogelijk gemeenten achter zich te krijgen. Hiermee willen de organisaties het kabinet laten zien dat er draagvlak is voor de opvang van de jonge vluchtelingen.

Staatssecretaris Ankie Broekers-Knol (Asiel en Migratie) meldt woensdag dat Nederland Griekenland extra hulp gaat bieden en zich zal blijven inzetten voor een structurele oplossing. Er wordt ook gezegd dat het opnemen van alleenstaande minderjarige vluchtelingen “een dergelijke oplossing niet dichterbij brengt”.

Griekenland vroeg de EU-lidstaten in oktober 2.500 alleenstaande minderjarigen over te nemen, maar het bleef vervolgens lange tijd stil. Volgens Martijn van der Linden van VluchtelingenWerk Nederland is dat veranderd nu Turkije vluchtelingen de grens naar Europa laat oversteken.

Meerdere landen hebben recentelijk laten weten Griekenland te willen helpen. Het gaat om onder meer Duitsland. “Daar gaven gemeenten aan dat ze wilden dat Duitsland gehoor gaf aan de hulpvraag”, aldus de woordvoerder. “De regering heeft twee dagen geleden besloten ja te zeggen.”

Oproep gesteund door Amsterdam en Utrecht

De drie hulporganisaties hopen in Nederland op hetzelfde resultaat als in Duitsland en hebben daarom vrijdag alle Nederlandse gemeenten benaderd. Zestien gemeenten, waaronder Amsterdam, Utrecht, Den Haag, Groningen en Nijmegen, zeggen de oproep te steunen. In tientallen andere gemeenteraden wordt het onderwerp nog besproken.

Gemeenten die de oproep steunen, krijgen in de praktijk niet direct een aantal kinderen op de stoep. Van der Linden benadrukt dat het kabinet uiteindelijk de knoop moet doorhakken. Daarnaast wordt de opvang van vluchtelingenkinderen landelijk geregeld. Ook zijn er nog geen concrete afspraken over welke landen de kinderen gaan opvangen en wat de verdeling wordt.

Zo leven vluchtelingen in een kamp op het Griekse Lesbos

Vijfduizend vluchtelingenkinderen alleen in Griekenland

Op Lesbos leven meer dan twintigduizend vluchtelingen, terwijl er op het eiland maar plek is voor drieduizend. In de Griekse vluchtelingenkampen zitten volgens de hulporganisaties meer dan vijfduizend minderjarigen die geen ouder of andere voogd bij zich hebben.

Doordat vluchtelingen vanuit Turkije weer massaal Europa proberen te bereiken, vrezen de hulporganisaties dat de leefomstandigheden van de kinderen verslechteren. “De modder stroomt al over je tenen”, vertelt Van der Linden over Lesbos. “En de ratten lopen overal doorheen.”

Hulporganisatie Artsen zonder Grenzen besloot vorige week al haar activiteiten op het eiland te staken, omdat de situatie niet veilig was voor hulpverleners. Na twee dagen werden de werkzaamheden weer hervat.

Lees meer over: Asielzoekers  Binnenland

Ankara: ‘Migrantendeal tussen Turkije en EU moet worden aangescherpt’

NU 10.03.2020 De EU komt de afspraken uit de Turkijedeal niet na, zei de Turkse minister van Buitenlandse Zaken Mevlüt Çavusoglu dinsdag na overleg in Brussel over de migratiecrisis aan de Turks-Griekse grens. Ankara wil graag dat de afspraken worden aangescherpt om het probleem op te kunnen lossen.

Volgens Ankara betaalt de EU te weinig mee aan de opvang van vluchtelingen. Çavusoglu zegt dat de EU slechts de helft van de beloofde 6 miljard euro, bedoeld voor de opvang, het voeden en de scholing van 3,6 miljoen vluchtelingen in Turkije, heeft overgemaakt. Het land wil steun voor de strijd die Turkije voert in de Syrische provincie Idlib.

Verder neemt Ankara het de EU kwalijk dat de afspraken over versoepeling van visumverplichtingen voor Turkse burgers niet worden nagekomen. Brussel beloofde Turkije de afschaffing van EU-visumplicht voor Turkse burgers. Ook zouden gesprekken over een EU-lidmaatschap worden hervat.

In de in 2016 gemaakte Turkijedeal zou Ankara – in ruil voor onder meer financiële steun – migranten tegenhouden. Vier jaar wist de EU hiermee tijd te kopen, maar tot een oplossing kwam het niet. De Turkse president Recep Tayyip Erdogan besloot eind februari de grenzen open te gooien.

Zie ook: Hoe migranten worden ingezet in een machtsspel tussen Turkije en de EU

Erdogan nodigt Merkel en Macron uit in Istanboel

Het hoofd van de Europese Commissie Ursula von der Leyen zei maandag dat Erdogan eerst moet ophouden met het aanmoedigen van migranten om de oversteek naar Griekenland te maken. Pas daarna valt er volgens haar over hulp te praten. “De gebeurtenissen aan de Turks-Griekse grens duiden op een politiek drukmiddel vanuit Turkije”, aldus Von der Leyen.

Erdogan liet dinsdag weten daar niet aan te denken. “Ons voorstel is dat Griekenland de grenzen opent. De migranten blijven daar niet, maar steken over naar andere Europese landen.”

De Turkse president riep verder op tot een “rechtvaardige, humane verdeling” van de last.

Volgende week dinsdag organiseert Erdogan een kleine migratietop in Istanboel om met de Duitse bondskanselier Angela Merkel en de Franse president Emmanuel Macron verder te praten over de kwestie. Ook de Britse premier Boris Johnson is welkom. Het is onduidelijk of de genoemde leiders naar Istanboel afreizen.

Lees meer over: Turkije  Buitenland

Ankara: Brussel moet Turkije verder tegemoetkomen

NOS 10.03.2020 In een eerste reactie na het overleg in Brussel over de migratiecrisis aan de Turks-Griekse grens heeft Ankara laten weten dat de afspraken uit de Turkije-deal (2016) moeten worden aangescherpt. Minister van Buitenlandse Zaken Cavusoglu zei vanochtend dat de EU de beloofde versoepeling van visumverplichtingen voor Turkse burgers moet nakomen en dat ook de afspraken over de douane-unie moeten worden aangepast.

Cavosoglu vergezelde president Erdogan gisteravond bij een bespreking in Brussel met EU-president Michel en Commissievoorzitter Von der Leyen. Die twee gaven Erdogan te verstaan dat Turkije de grens weer moet sluiten voor migranten. Turkije zette zo’n twee weken geleden de deur naar Europa open voor migranten, in weerwil van de afspraak dat de migranten tegengehouden zouden worden.

Ankara vindt dat de EU zijn afspraken niet nakomt en te weinig meebetaalt aan de opvang van de vluchtelingen. Het land wil bovendien steun voor de strijd die het Turkse leger voert in de Syrische provincie Idlib. Na afloop van het overleg bleef Erdogan weg bij de geplande gezamenlijke persconferentie en vertrok hij zwijgend naar huis.

Minitop in Istanbul

Vanmiddag werd bekend dat de president tijdens de terugreis tegen journalisten heeft gezegd dat hij een minitop organiseert met bondskanselier Merkel en de Frans president Macron. Ook de Britse premier Johnson is welkom, zei Erdogan. De top staat gepland voor komende dinsdag in Istanbul. Waarom Erdogan deze strategie kiest en of Merkel en Macron al hebben toegezegd te komen, is onbekend.

Cavusoglu sprak vanochtend over “een nieuwe fase” in de dialoog tussen Brussel en Ankara. “Verdere stappen zijn nodig om onze betrekkingen op een realistische wijze voort te zetten”, voegde hij er zonder verdere uitleg aan toe.

Turkije huisvest 3,6 miljoen Syrische vluchtelingen. De EU sprak in 2016 af dat er in ruil voor het tegenhouden van migranten duizenden vluchtelingen uit Turkse opvangkampen naar Europa gehaald zouden worden. Brussel komt die toezegging niet na, onder meer vanwege de verdeeldheid onder de lidstaten over de opvang. Ook de beloofde intensivering van gesprekken over een EU-lidmaatschap voor Turkije is uitgebleven. De spanningen in de relatie met Brussel zijn daarentegen steeds verder opgelopen.

Griekenland houdt de grens dicht

Nadat Turkije zijn grens naar Griekenland had opengezet, verzamelden zich tienduizenden migranten voor de Griekse grenshekken, maar Athene weigert hen binnen te laten. Mensen bivakkeren er al dagenlang in de kou, de omstandigheden zijn uitgesproken slecht.

In het zuiden, langs de grens met Syrië, hebben zich aan de Syrische kant nog eens honderdduizenden vluchtelingen verzameld, die op drift zijn geraakt door het recente offensief van het Syrische regeringsleger en Russische bommenwerpers. Turkije laat hen niet binnen en heeft zich in de strijd gemengd in de hoop de vluchtelingenstroom te kunnen keren.

Erdogan gaat top over migrantencrisis houden

Telegraaf 10.03.2020 De Turkse president Recep Tayyip Erdogan zal komende dinsdag een top organiseren in Istanbul met de leiders van Frankrijk, Duitsland en mogelijk Groot-Brittannië om verder te praten over de migrantencrisis. Turkije heeft recentelijk zijn grenzen opengezet om migranten een vrije doortocht naar Europa te bieden, maar Griekenland en Bulgarije houden ze tegen.

Sprekend tot verslaggevers in zijn vliegtuig, dat terugkeerde uit Brussel, zei Erdogan dat hij niet overweegt de grenzen met Europa te sluiten en dat Griekenland zijn eigen poorten moet openen.

BEKIJK OOK:

Erdogan tegen Merkel: lasten eerlijker verdelen

Het gesprek in Brussel tussen Erdogan en leiders van de Europese Unie over de crisis leverde maandagavond weinig op. Beide partijen gaan de komende dagen en weken samen in kaart brengen wat er van de afspraken in de vluchtelingendeal uit 2016 is uitgevoerd en wat er nog moet gebeuren.

De EU en Ankara spraken in maart 2016 af dat Turkije zijn grenzen beter bewaakt en er illegalen vandaan houdt. Turkije neemt volgens de afspraken ook in Griekenland afgewezen vluchtelingen terug als ze vanuit Turkije dat land zijn binnengekomen. Europa heeft toen extra financiële hulp toegezegd en onder meer zicht geboden op visumvrij reizen voor Turken die naar de EU willen.

BEKIJK MEER VAN; migratie vluchtelingen internationale organisaties Recep Tayyip Erdoğan Turkije Europa

EU: ‘Onenigheid met Turkije over migrantenstroom moet snel worden opgelost’

NU 09.03.2020 De onenigheid tussen Turkije en de Europese Unie over de migrantenstroom moet de komende dagen worden opgelost. Dat zeggen de voorzitters van de Europese Raad en de Europese Commissie maandagavond na een bezoek van de Turkse president Recep Tayyip Erdogan.

Erdogan was in Brussel omdat hij steun wil van de EU en de NAVO bij de strijd in Syrië en de opvang van vluchtelingen. Erdogan heeft al meermaals laten weten dat Turkije de grote hoeveelheid vluchtelingen uit Syrië niet aankan en dat hij hulp van de Europese Unie nodig heeft.

De komende dagen gaan de Europese Unie en Turkije de meningsverschillen over de migratiestroom die zijn vastgelegd in de Turkije-deal uitpraten.

Het hoofd van de Europese Commissie Ursula von der Leyden zei voor de ontmoeting dat Erdogan eerst moet ophouden om migranten aan te moedigen om de oversteek naar Griekenland te maken. Pas dan is er te praten over hulp van de Europese Unie. “De gebeurtenissen aan de Turks-Griekse grens duiden op een politiek drukmiddel vanuit Turkije. Pas als die druk weg is, kunnen we verder praten.”

Turkije herbergt momenteel zo’n 3,6 miljoen vluchtelingen en door de huidige onrust in de Syrische regio Idlib zouden er nog eens honderdduizenden bij kunnen komen.

Ruim een week geleden opende Erdogan daarom de grens met Griekenland. Tienduizenden migranten verlieten daarop Turkije, maar kwamen Griekenland niet binnen en zitten sindsdien vast in een stukje niemandsland. Beide landen willen de migranten niet (opnieuw) toelaten en vuren over en weer traangas af.

Lees meer over: Turkije  Buitenland

Commissievoorzitter Von der Leyen na gesprek met Erdogan: goed startpunt

NOS 09.03.2020 Turkije moet stoppen met het doorlaten van vluchtelingen. Dat is de boodschap die de Turkse premier Erdogan vandaag in Brussel te horen kreeg. Hij moet zich houden aan de afspraken die in 2016 zijn gemaakt bij de zogenoemde Turkije-deal.

Volgens de voorzitter van de Europese Commissie Ursula von der Leyen gaan de Europese Unie en Turkije nu inventariseren wat er goed is gegaan met de Turkije-deal, maar ook wat er niet goed is gegaan.

Goed startpunt

“We hebben de Turkse president eraan herinnerd dat hij ook verplichtingen heeft”, zei de voorzitter van de Europese Raad Charles Michel na het gesprek over het standpunt van de EU. De evaluatie zal de komende dagen door ambtenaren worden besproken, daarna worden conclusies getrokken.

Commissievoorzitter Von der Leyen noemde het gesprek “een goed startpunt in het proces”. De Turkse president verliet Brussel meteen na het gesprek zonder persconferentie.

Eerder op de dag zei Erdogan dat de NAVO-bondgenoten solidair moeten zijn met zijn land. “Niemand heeft de luxe om afzijdig te blijven”, aldus de Turkse president.

Von der Leyen is het daar wel mee eens, maar ze wil dat Turkije geen oneigenlijke drukmiddelen gebruikt en de vluchtelingen en migranten bij de grens met Griekenland weghaalt.

Geweld is onacceptabel

“We kunnen alleen een oplossing vinden als de druk op de grens wordt verminderd”, zei Von der Leyen. “De grenzen moeten worden gerespecteerd.”

Op de vraag of de Europese Unie niet ook het geweld van Griekenland tegen de vluchtelingen moest veroordelen, zei Von der Leyen elke vorm van disproportioneel geweld onacceptabel te vinden.

Bekijk ook;

Turkse president Erdogan vraagt om solidariteit in Brussel, gesprek met EU-leiders levert weinig op

AD 09.03.2020 Het gesprek tussen de Turkse president Recep Tayyip Erdogan en leiders van de Europese Unie over de crisis bij de Turks-Griekse grens heeft vanavond geen concrete resultaten opgeleverd. Beide partijen gaan de komende dagen en weken samen in kaart brengen wat er van de afspraken in de vluchtelingendeal uit 2016 is uitgevoerd en wat er nog moet gebeuren.

Erdogan verliet het gebouw van de Europese Raad na een gesprek van zo’n twee uur met Europees commissievoorzitter Ursula von der Leyen en EU-president Charles Michel. Het was een eerste stap om de dialoog op termijn te verbeteren, zei Michel. “De goede richting denk ik.”

Volgens Von der Leyen is het “goed dat de communicatielijnen open zijn. We hebben duidelijk meningsverschillen, maar het was een goed gesprek. We moeten ons nu richten op de weg vooruit.”

In de deal uit 2016 beloofde Turkije migranten en vluchtelingen tegen te houden. In ruil stelde de EU 6 miljard euro beschikbaar voor de opvang van Syrische vluchtelingen in Turkije. Erdogan zette de grens bij Griekenland tien dagen geleden open, tot ongenoegen van Europa. De Griekse grens blijft afgesloten. Aan de Turkse kant bivakkeren duizenden mensen.

Stoltenberg

Turkse president Recep Tayyip Erdogan vindt het belangrijk dat NAVO-bondgenoten zich solidair tonen met Ankara. Geen enkel Europees land heeft de luxe om onverschillig te zijn voor de gevechten en de humanitaire situatie in Syrië, zo verklaarde hij na een onderhoud met NAVO-topman Jens Stoltenberg in de Turkse ambassade in Brussel. Erdogan zei erop te vertrouwen dat het goed zal komen.

Volgens Stoltenberg zal de NAVO de “belangrijke bondgenoot” Turkije blijven steunen met onder meer defensieve raketsystemen. De militaire alliantie verkent wat nog meer kan worden gedaan om Turkije te beschermen, zei Stoltenberg, terwijl hij Syrië en Rusland verantwoordelijk hield voor “onnoemelijk menselijk leed”.

Raadsvoorzitter Michel

Hij sprak zijn zorgen uit over de “serieuze situatie” aan de Turks-Griekse grens. Het probleem van de duizenden mensen die daar verblijven vereist een gemeenschappelijke oplossing, aldus Stoltenberg. Hij verwelkomde dan ook dat Erdogan vanavond om de tafel zou zitten met Europees commissievoorzitter Ursula von der Leyen en EU-president Charles Michel.

Voorafgaand aan dat gesprek zei Michel dat “we verschillende opinies hebben over verschillende onderwerpen”. Hij wil in een “open dialoog” met Erdogan kijken of de problemen kunnen worden opgelost. Voor de EU is het belangrijk dat de deal met Turkije uit 2016 in stand blijft en de situatie in Syrië stabieler wordt, aldus Michel, die vorige week al uren met Erdogan sprak in Ankara.

Von der Leyen zei eerder op de dag dat Turkije vluchtelingen en migranten moet weghalen bij de grens met Griekenland. “Een oplossing vinden vereist dat de druk op de grens wordt verminderd”, aldus de Commissievoorzitter. Ze ziet het gesprek met Erdogan als de “herstart van een dialoog”.

‘Turkije moet mensen weghalen bij grens met Griekenland’

AD 09.03.2020 Turkije moet vluchtelingen en migranten weghalen bij de grens met Griekenland. Dat zei Europees commissievoorzitter Ursula von der Leyen vandaag. Zij spreekt later op de dag in Brussel samen met EU-president Charles Michel de Turkse president Recep Tayyip Erdogan om te praten over de gespannen situatie bij de grens, waar de Griekse politie duizenden mensen tegenhoudt.

,,Een oplossing vinden vereist dat de druk op de grens wordt verminderd”, aldus Von der Leyen. Zij ziet het gesprek met Erdogan als de “herstart van een dialoog”, die uiteindelijk moet leiden tot een “routekaart” naar een betere relatie met Turkije. ,,We moeten er alles aan doen om de situatie te kalmeren.”

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Lees meer

De afspraken tussen de EU en Turkije uit 2016 over vluchtelingen moet “breder” worden bekeken, zei ze. Volgens haar is Europa veel beter voorbereid op een migratiecrisis dan vijf jaar geleden, maar nog niet genoeg. De Europese Commissie komt daarom kort na Pasen met een voorstel voor een nieuw asiel- en migratiebeleid, kondigde de Duitse aan.

Asiel

Het individuele recht om asiel te vragen moet worden gerespecteerd, zei Von der Leyen over de Griekse aankondiging asielaanvragen een maand op te schorten. Zij is daarover in gesprek met de Griekse premier Kyriakos Mitsotakis en reist donderdag naar Griekenland, ook om te praten over de noodzaak kinderen van de Griekse eilanden naar het vasteland te brengen.

Inmiddels hebben vijf EU-landen toegezegd onbegeleide minderjarigen die verblijven op de Griekse eilanden over te nemen, aldus Von der Leyen. Het gaat om Frankrijk, Portugal, Duitsland, Luxemburg en Finland. Zij is ervan overtuigd dat meer lidstaten zullen helpen de druk op de eilanden te verlagen.

De commissievoorzitter ging ook in op berichten over geweld door Griekse veiligheidstroepen tegen mensen die de grens willen oversteken. Daarnaar moet een onderzoek worden ingesteld, zei ze. ,,Buitensporig gebruik van geweld is onaanvaardbaar.”

Coalitie van EU-landen bereid om kinderen uit Griekse kampen op te nemen

NU 09.03.2020 Een coalitie van vijf EU-landen is bereid om kinderen uit vluchtelingenkampen aan de Griekse grens op te nemen, aldus voorzitter van de Europese Commissie Ursula Von Der Leyen.

Zo’n 35.000 migranten en vluchtelingen hebben zich aan de Griekse grens verzameld, nadat Turkije ruim een week geleden aankondigde de “poorten naar Europa” te openen vanwege spanningen met de EU over de voorwaarden van de ‘Turkijedeal’ en het conflict in Syrië.

De EU overweegt nu tussen de duizend en vijftienhonderd alleen reizende kinderen uit de geïmproviseerde kampen te halen, waar de omstandigheden met de dag slechter worden.

Maandag zei Duitsland al het grootste deel van dit aantal op zich te willen nemen. EU-voorzitter Von der Leyen bevestigde later in een persconferentie dat vier andere landen hebben aangeboden hiermee te helpen. Het gaat om Frankrijk, Portugal, Luxemburg en Finland.

Griekse kustwacht schiet in het water naast migrantenboot uit Turkije

Erdogan is maandagavond in Brussel voor overleg

Kampbewoners aan de grens hebben te maken met voedseltekorten en een gebrek aan onderdak. Hulpverleners kunnen de kampen moeilijk bereiken. Daarbij treedt de Griekse grenswacht hard op tegen migranten en vluchtelingen bij de grens.

Maandagavond vliegt de Turkse president Recep Tayyip Erdogan naar Brussel om de situatie te bespreken met Von Der Leyen en het hoofd van de Europese Raad Charles Michel. Turkije weigert nog langer vluchtelingen tegen te houden om naar Europa door te trekken.

Erdogan eist dat de EU ook een deel van de vluchtelingen opneemt, zoals afgesproken in de Turkijedeal uit 2015. Ook wil het land meer financiële steun. Momenteel huisvest Turkije zo’n 3,6 miljoen vluchtelingen, maar zegt dit niet langer te kunnen dragen.

De Turkijedeal in het kort

  • Turkije vangt migranten en vluchtelingen op en voorkomt dat ze naar Europa trekken.
  • De EU beloofde 6 miljard euro voor opvang en maakt dit rechtstreeks over naar ngo’s.
  • Voor elke migrant die Turkije opneemt, neemt EU er een terug (met een maximum van 72.000).
  • Brussel beloofde afschaffing van EU-visumplicht voor Turkse burgers en hervatten gesprekken EU-lidmaatschap.

Zie ook: Hoe migranten worden ingezet in een machtsspel tussen Turkije en de EU

Lees meer over: Vluchtelingen Buitenland

Erdogan roept Griekenland op de grenzen te openen

Telegraaf 08.03.2020 De Turkse president Recep Tayyip Erdogan roept Griekenland op de grenzen open te zetten voor vluchtelingen. Erdogan heeft ruim een week geleden de grens tussen zijn land en de Europese Unie (EU) opengesteld voor vluchtelingen. Griekenland houdt die vooralsnog tegen.

„Hé Griekenland. Ik doe een appel op jullie. Open de poorten en bevrijd je van deze last”, zei de Turkse president zondag tijdens een toespraak in Istanbul die op televisie te zien was. „Laat ze naar andere Europese landen gaan”, voegde hij toe.

Erdogan bevestigt tijdens de toespraak dat hij maandag naar Brussel gaat om met de EU te praten. De Duitse krant Die Welt meldde dat zaterdag al op basis van bronnen in hoge diplomatieke kringen in de Belgische hoofdstad. Doel van het bezoek is een oplossing voor de migrantencrisis aan de Turks-Griekse grens en een fundamentele verandering van de relatie tussen de EU en Turkije, aldus de krant.

BEKIJK MEER VAN; vluchtelingen internationale organisaties Recep Tayyip Erdoğan Griekenland Europese Unie

‘Erdogan overlegt maandag in Brussel met EU over migranten’

NU 07.03.2020 De Turkse president Recep Tayyip Erdogan gaat maandag naar Brussel om over de vluchtelingen en andere migranten bij de Turks-Griekse grens te praten, zo meldt de Duitse krant Die Welt zaterdag. Charles Michel, de voorzitter van de Europese Raad, zou hem hebben uitgenodigd.

De EU heeft het overleg nog niet bevestigd. Volgens Die Welt, die zich baseert op politieke bronnen, staat de bewindslieden een druk programma te wachten. Op de agenda staan onder meer nieuwe vluchtelingenhulp voor Turkije, effectievere grenscontroles en financiële steun voor wederopbouw in Syrië.

Erdogan heeft al meermaals laten weten dat Turkije de grote hoeveelheid vluchtelingen uit Syrië niet aankan en dat hij hulp van de Europese Unie nodig heeft.

Turkije herbergt momenteel zo’n 3,6 miljoen vluchtelingen en door de huidige onrust in de Syrische regio Idlib zouden er nog eens honderdduizenden bij kunnen komen.

Ruim een week geleden opende Erdogan daarom de grens met Griekenland. Tienduizenden migranten verlieten daarop Turkije, maar kwamen Griekenland niet binnen en zitten sindsdien vast in een stukje niemandsland. Beide landen willen de migranten niet (opnieuw) toelaten en vuren over en weer traangas af.

Migranten klimmen op hekken bij Turks-Griekse grens

Ook algemene Turks-Europese samenwerking op agenda

Naast de vluchtelingenkwestie wordt maandag ook de algemene samenwerking tussen de EU en Turkije besproken, zoals modernisering van de douane-unie tussen Ankara en Brussel en mogelijke visumversoepeling voor Turkse burgers die naar de Europese Unie reizen.

Omgekeerd hebben toeristen uit verschillende Europese landen sinds deze maand geen visum meer nodig om Turkije binnen te komen.

Zie ook: Hoe migranten worden ingezet in een machtsspel tussen Turkije en de EU

Lees meer over: Turkije  Buitenland

‘Erdogan maandag in Brussel om over migratiecrisis te praten’

NOS 07.03.2020 De Turkse president Erdogan komt maandag naar Brussel. Volgens de Duitse krant die Welt heeft Charles Michel, de voorzitter van de Europese Raad, hem uitgenodigd om over de migratiecrisis aan de Turks-Griekse grens en de spanningen tussen Turkije en de EU te praten.

Die Welt baseert zich op diplomatieke bronnen. De EU bevestigt het bezoek niet. Het kantoor van de Turkse president zegt alleen dat Erdogan maandag in Brussel is. Over het doel van het bezoek en de afspraken die hij heeft, is niets bekendgemaakt.

Griekse militairen in het grensgebied met Turkije in het noordoosten van Griekenland Reuters

De toch al moeizame relatie tussen Turkije en de EU kwam vorige week verder onder druk te staan door het besluit van Turkije om migranten die naar Europa willen niet meer tegen te houden. Erdogan wil Europa zo dwingen om meer migranten van Turkije over te nemen en om meer financiële steun te geven. Door de escalatie van de strijd in Idlib dreigen nog eens honderdduizenden Syriërs naar Turkije uit te wijken. Het land biedt al aan bijna vier miljoen vluchtelingen onderdak.

Duizenden migranten reisden de afgelopen dagen van Istanbul naar de grens met Griekenland in het noordwesten van Turkije. Griekenland laat ze niet toe. De migranten bivakkeren sindsdien onder zeer slechte omstandigheden in niemandsland.

Vanmorgen probeerden migranten opnieuw de grens met Griekenland over te steken. De Griekse politie hield ze met traangas, rookbommen en een waterkanon tegen. Turkse grenswachten lieten traangasgranaten op Griekse bodem neerkomen.

Deze migranten wisten donderdag voet aan land te zetten op Lesbos AFP

De Europese ministers van Buitenlandse Zaken waren gisteren bijeen in Kroatië. Ze wijzen het gebruik van migranten voor politieke doeleinden “ten sterkste” af. “De situatie aan de buitengrens van de EU is onaanvaardbaar”, zeiden de EU-ministers en ze verklaarden zich solidair met Griekenland.

Het EU-agentschap voor grensbewaking Frontex stuurt nog eens 100 grensbewakers naar Griekenland, boven op de 509 Frontex-grensbewakers die er al zijn. Ook stelt de EU meer boten, vliegtuigen en apparatuur beschikbaar om migranten te onderscheppen die naar Griekse eilanden voor de Turkse kust proberen over te steken.

Turkije zegt dat het zelf deze migranten ook weer tegenhoudt, omdat de oversteek te gevaarlijk is. “Ze brengen zichzelf in levensgevaar”, zegt de Turkse kustwacht. De Turken verwijten de Griekse kustwacht migrantenbootjes terug te duwen naar Turkse wateren en zelfs tot zinken te brengen.

Detentiekampen

Griekenland zegt van plan te zijn om twee tijdelijke detentiekampen te bouwen voor de vluchtelingen die deze week vanuit Turkije zijn gekomen. Zij zullen worden teruggestuurd naar het land van herkomst.

De detentiekampen komen in de noordelijke regio Serres en vlak bij Athene. In totaal bieden zij plek voor duizend mensen.

Bekijk ook;

’Turkse president Erdogan naar Brussel’

Telegraaf 07.03.2020 De Turkse president Recep Tayyip Erdogan komt maandag op uitnodiging van EU-president Charles Michel naar Brussel. Dat meldt de Duitse krant Die Welt op basis van bronnen in hoge diplomatieke kringen in de Belgische hoofdstad. Doel van het bezoek is een oplossing voor de migrantencrisis aan de Turks-Griekse grens en een fundamentele verandering van de relatie tussen de EU en Turkije, aldus de krant.

Erdogan heeft ruim een week geleden de grens tussen zijn land en de EU opengesteld voor vluchtelingen. Griekenland houdt die vooralsnog tegen. Wel zei de Turkse president vrijdag de kustwacht te hebben opgedragen te verhinderen dat vluchtelingen of andere migranten met vaartuigen naar Griekse eilanden gaan. De risico’s voor illegale migranten om de Egeïsche Zee over te steken zouden te groot zijn. Zijn beleid blijft echter dat de tocht van vluchtelingen die over land richting de Europese Unie gaan niet wordt gehinderd.

BEKIJK OOK:

Vluchtelingenstroom dreigt: ‘Turken zetten Erdogan onder druk’

Erdogan heeft vrijdag in een gesprek met de Duitse bondskanselier Merkel gezegd dat de bestaande overeenkomst van zijn land met de Europese Unie over de vluchtelingenproblematiek niet meer functioneert en moet worden herzien.

BEKIJK MEER VAN; vluchtelingen migratie internationale organisaties Recep Tayyip Erdoğan Brussel

Griekenland bouwt extra kampen voor vluchtelingen

Telegraaf 07.03.2020 Griekenland is van plan twee nieuwe, tijdelijke opvangkampen te bouwen. Die dienen ter opvang van vluchtelingen die naar het land zijn gekomen sinds Turkije per 1 maart de grenzen heeft opengezet. Dat heeft de Griekse minister van Migratie zaterdag gezegd.

„We willen twee afgesloten centra bouwen in de noordelijke regio Serres en in een gebied vlak bij Athene met in totaal 1000 plekken”, zei minister Notis Mitarachi op televisiezender Skai TV. Ze dienen ter verlichting van de Griekse eilanden, waar de afgelopen week ongeveer 1700 vluchtelingen zijn aangekomen. „We moeten de lokale gemeenschappen steunen. We kunnen niet al die mensen op de eilanden laten”, aldus Mitarachi.

In het grensgebied tussen beide landen ontstonden chaotische toestanden door het Turkse besluit om geen migranten meer tegen te houden die naar Europa willen. De Griekse politie probeert de vluchtelingen tegen te houden en gebruikt daarbij onder meer traangas. Ook zaterdag is het weer tot botsingen gekomen tussen de ordediensten en migranten die de grens willen oversteken.

Bronnen rond de Griekse regering zeiden eerder deze week dat in enkele dagen tijd al zo’n 35.000 mensen zijn tegengehouden die illegaal de grens wilden oversteken.

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan komt maandag op uitnodiging van EU-president Charles Michel naar Brussel. Dat meldde de Duitse krant Die Welt zaterdag op basis van bronnen in hoge diplomatieke kringen in de Belgische hoofdstad. Doel van het bezoek is een oplossing voor de migrantencrisis aan de Turks-Griekse grens en een fundamentele verandering van de relatie tussen de EU en Turkije, aldus de krant.

BEKIJK MEER VAN; migratie vluchtelingen immigratie internationale organisaties Athene Turkije

Hoe migranten worden ingezet in een machtsspel tussen Turkije en de EU

NU 06.03.2020 Sinds de Turkse president Recep Tayyip Erdogan ruim een week geleden de ‘poorten naar Europa’ opende, zitten tienduizenden migranten vast in het stukje niemandsland op de Grieks-Turkse grens. Beide landen willen de migranten niet (opnieuw) toelaten en vuren over en weer traangas af. Hoe de Europese buitengrenzen vier jaar na de migratiecrisis weer in het middelpunt van de belangstelling staan.

“Ik begrijp dat Turkije voor een zeer grote uitdaging staat in Idlib, maar het is onaanvaardbaar dat hij – president Erdogan – zijn zorgen laat blijken over de rug van vluchtelingen in plaats van in een gesprek met ons, de EU”, zei de Duitse bondskanselier Angela Merkel maandag.

Erdogan stelt op zijn beurt dat Turkije de grote aantallen vluchtelingen niet meer aankan, de EU haar beloftes niet nakomt én eist onder meer extra geld van de EU. Brussel wil zich echter niet “laten chanteren” en heeft versterking naar de Griekse grenzen gestuurd. Als tegenreactie vertrokken er duizend zwaarbewapende Turkse agenten naar de regio. Door de uitspraken en acties over en weer staat de relatie tussen de EU en Turkije opnieuw onder druk.

In Brussel denken ze al voorzichtig terug aan de migratiecrisis van 2015. Iedereen kent de beelden: vluchtelingen die in overvolle bootjes de overtocht naar Griekenland wagen om vervolgens West-Europa te bereiken.”Wir schaffen das (het lukt ons wel)”, zei Merkel in de zomer van dat jaar.

Een paar maanden later sloot Brussel een deal met Turkije. In ruil voor financiële steun zou Ankara migranten tegenhouden. Vier jaar wist de EU hiermee tijd te kopen, maar tot een structurele oplossing kwam het niet. De opvangkampen op de Griekse eilanden zitten nog altijd overvol, wat tot steeds grotere onrust leidt.

Erdogan deed daar eind februari nog een schepje bovenop door lijnrecht tegen deze Turkijedeal in te gaan: de grenzen gingen open. Hij vindt dat Ankara de verantwoordelijkheid voor de 3,6 miljoen vluchtelingen die zich in Turkije bevinden – zo’n 4 procent van de eigen bevolking – niet alleen kan dragen.

Migranten verblijven bij de Grieks-Turkse grens. (Foto: Pro Shots)

De Turkijedeal in het kort;

  • Turkije vangt migranten en vluchtelingen op en voorkomt dat ze naar Europa trekken.
  • De EU beloofde 6 miljard euro voor opvang en maakt dit rechtstreeks over naar ngo’s.
  • Voor elke migrant die Turkije opneemt, neemt EU er een terug (met een maximum van 72.000).
  • Brussel beloofde afschaffing van EU-visumplicht voor Turkse burgers en hervatten gesprekken EU-lidmaatschap.

Erdogan doet beroep op Brussel voor geld, diplomatieke steun en NAVO-steun

Erdogans besluit om de deur naar Europa open te zetten viel niet geheel toevallig nadat in het Noord-Syrische Idlib Turkse militairen werden gedood in de strijd tegen het door Rusland gesteunde Syrische regeringsleger. Erdogans troepen moeten voorkomen dat nog meer Syriërs naar Turkije vluchten. Ankara heeft al vele malen gevraagd om steun van de NAVO in het gewapende conflict.

Ook vindt Erdogan de 6 miljard aan financiële steun voor opvang niet voldoende en wil hij dat Brussel het geld niet langer overmaakt naar hulporganisaties, maar rechtstreeks naar de bankrekening van de Turkse regering.

De consequentie? Een dag na het besluit van Erdogan stonden er tientallen bussen klaar om migranten naar de Griekse grens te brengen. Volgens de Griekse autoriteiten zijn inmiddels ruim 34.000 mensen tegengehouden.

De Griekse politie zet traangas in bij de grens met Turkije. (Foto: Reuters)

Brussel: ‘We laten ons niet chanteren’ (maar heeft Erdogan een punt?)

De EU schildert de actie en eisen van Erdogan af als de reinste chantage.

Maar heeft Erdogan ergens niet ook een punt? “Vluchtelingen naar de grens brengen is een cynische zet. Maar hiermee toont Turkije de wereld dat de EU ook z’n verplichtingen niet nakomt. Vluchtelingen worden op zee teruggestuurd, we zien het gebruik van traangas… Als Europa zo reageert, hoe kan het anderen dan de les lezen?”, zegt de Duitse sociaal wetenschapper en architect van de Turkije-deal Gerald Knaus tegen Nieuwsuur.

De afgelopen vier jaar heeft de EU netjes voldaan aan de financiële steun, maar van het zogenoemde één voor één-principe is weinig terecht gekomen. Turkije vangt enorm veel migranten op en heeft zich wel aan zijn kant van de deal gehouden.

“We moeten de vluchtelingen in Turkije steunen en we moeten Griekenland helpen het probleem op te lossen. Meer geld betalen aan Turkije voor de opvang van vluchtelingen is niet toegeven aan chantage, maar moreel en politiek het goede om te doen”, aldus Knaus.

Griekse kustwacht schiet in het water naast migrantenboot uit Turkije

Migranten die hoopvol naar Griekse grens zijn vertrokken komen bedrogen uit

Ondertussen houdt Griekenland de grenzen potdicht. Als een migrant al voet op Griekse bodem krijgt, treedt de grenswacht hard op. Er wordt traangas afgevuurd en migranten vertellen dat het leger en de politie ook het gebruik van geweren niet schuwen. Maandag nog verdronk een Syrisch jongetje nadat zijn bootje kapseisde, net voor Griekse kust.

Migranten die hoopvol naar de grens zijn vertrokken, komen bedrogen uit. Ze kunnen Griekenland niet in én ook Turkije houdt ze tegen als ze een poging doen om te keren.

Een delegatie van de EU bracht deze week een bezoek aan de Griekse eilanden. “Dit is niet alleen een Griekse grens, maar ook een Europese grens. Ik betuig mijn medeleven aan de migranten die met valse beloften in deze uitzichtloze situatie zijn gelokt. We zijn hier vandaag om duidelijk te tonen dat Europa solidair is en Griekenland steunt”, zei voorzitter van de Europese Commissie (EC) Ursula von der Leyen.

De pogingen van Erdogan om diplomatieke steun van Brussel te krijgen lijken vooralsnog mislukt. Brussel toont zich vooral solidair met Griekenland en zegde woensdag 700 miljoen euro toe om de crisis op de eilanden op te lossen. Het machtsspel tussen Turkije en de EU, waarvan de migranten – zacht uitgedrukt – de dupe zijn, lijkt daarmee nog niet afgelopen.

Naar verwachting komt de EC in april met een voorstel voor een nieuw migratiebeleid. Werden wir das immer noch schaffen? (Zal het ons ooit nog lukken?).

Migranten arriveren na een boottocht vanuit Turkije op het Griekse eiland Lesbos. (Foto: Reuters)

Lees meer over: Griekenland  Turkije  NUweekend  Buitenland  Europese politiek

Hoe Erdogan met Syrische vluchtelingen speelt in een keihard spel

AD 06.03.2020 Turkije heeft de afgelopen jaren 3,6 miljoen Syrische vluchtelingen opgenomen. De prijs is hoog: niet alleen voor de Turkse bevolking, maar ook voor de regering. President Erdogan probeert uit alle macht te redden wat er te redden valt.

Hij moet even heel erg nadenken. Het is ook best een moeilijke vraag, in deze omstandigheden.

Lees meer:

Lees meer

Lees meer

Worden jullie goed behandeld door de Turken?

Hm. Als hij ‘ja’ zegt, dan is de volgende vraag: waarom wil je dan weg? Als hij ‘nee’ zegt, en ze komen er achter dat hij ‘nee’ heeft gezegd, dan moet hij misschien wel terug naar Syrië.

Oorlog

,,Het gaat net hier”, zegt Mohamed (20) dan maar voorzichtig. En dan vertelt hij hoe hij zeven jaar geleden met zijn vader en moeder vanuit de Syrische stad Aleppo naar Turkije vluchtte. Ze kwamen terecht in Konya. In het begin waren ze blij. Er was geen oorlog meer, ze konden een huis huren en er was zelfs werk voor zijn vader en later ook voor Mohamed zelf.

Maar toch staat hij nu hier, opnieuw met zijn vader en moeder en tientallen anderen, in de berm van de Vatan Boulevard, middenin het uitgestrekte Istanboel. Iemand had van iemand anders gehoord dat er misschien morgen vanaf deze plek een bus naar de grens met Griekenland gaat. De Turken vinden het prima dat hij vertrekt, en Mohamed ook: ,,We willen een beter leven.”

Dit is hoe het nu is in Turkije.

© EPA

Populariteit

Hoe anders was het in 2011 en de paar jaar erna. Toen de oorlog in Syrië in volle hevigheid woedde, spreidde president Recep Tayyip Erdogan zijn armen en zei: ,,Kom maar hier, jullie zijn onze gasten.” Was het zijn goede hart dat hier sprak? Misschien, maar het was zeker ook politieke berekening. ,,Noem het maar gerust cynisme”, zegt Ercüment Akdeniz, journalist voor de onafhankelijke linkse krant Evrensel. ,,Hij dacht dat het Syrische regime snel zou vallen.

Al die vluchtelingen zouden hem dan zeker steunen als hij een hem goedgezinde regering aan de macht zou helpen. En toen de oorlog maar bleef duren, wilde hij de Syriërs gebruiken als voorwendsel om zich te mengen in de strijd. Turkije zat niet alleen al heel lang te azen op stukken grond aan de grens, maar ook op een manier om de Koerden daar aan te pakken.”

Als we achterom kijken, zien we al snel waar het is misgegaan. Er kwamen veel meer mensen dan verwacht; de oorlog woedt nog steeds; de Turkse economie hapert; de populariteit van Erdogan daalt met de maand. En intussen zijn er bijna 4 miljoen mensen in de samenleving geïnjecteerd, zoals Özgür Aktütün het zegt. Zij werkt voor Göcmen Dayanisma Dernegi, een organisatie die migranten helpt hun weg te vinden in Turkije.

© EPA

Huisvesting

,,We hadden ons beter moeten voorbereiden”, zegt ze. ,,De druk op samenleving is te groot geworden.” Recente cijfers spreken boekdelen: 3,7 miljoen vluchtelingen uit Syrië, bijna de helft daarvan kinderen; een heel klein deel zit in kampen, de rest is verdeeld over de steden. ,,Het zijn met name de kleinere steden die de druk niet aankunnen.

Er is geen werk, geen geld, te weinig huisvesting… En daar zijn al die Syriërs die baantjes en huizen inpikken en allerlei voordeeltjes krijgen van de regering. Althans, dat denken de mensen. Het is niet zo. Maar het verklaart wel de stemming die hier nu heerst.”

De vluchtelin­gen krijgen de schuld van de hoge huren. Dat is natuurlijk niet eerlijk, aldus -Özgür Aktütün, hulpverlener.

Mohamed uit Konya bijvoorbeeld begon te werken als fietsenmaker voor een salaris van 35 lira per week (iets meer dan 5 euro). Nu hij iets meer ervaring heeft, verdient hij 180 lira (26 euro). Niet omdat dit het gangbare loon is, maar gewoon, omdat je een jonge vluchteling makkelijk kunt uitbuiten.

En liever een goedkope vluchteling dan een dure Turk. Huisbazen weten ook dat Syrische gezinnen staan te springen om huisvesting en schroeven de huren flink op. Dit tot woede van de lokale Turken, omdat dus ook voor hen de prijzen stijgen. ,,De vluchtelingen krijgen hiervan de schuld”, zegt Aktütün. ,,Maar dat is natuurlijk niet eerlijk.”

© AFP

Arabisch

Hoe gastvrij de meeste Turken ook zijn geweest, in zo’n klimaat zijn conflicten, angst en onverdraagzaamheid onvermijdelijk. Mensen tolereren elkaars manier van spreken niet eens meer. Turken praten als een kabbelend riviertje, Arabisch klinkt soms als een storm op zee. Een akelig gevoel is dan al snel geboren: ,,Waarom schreeuwen die mensen altijd zo?”

Acties als #Syriërswegwezen en #IkwilgeenSyriërsinmijnland zijn geen uitzondering. Ook zijn Syrische winkels belaagd door boze burgers, nadat een gerucht de ronde deed over een aanranding door vluchtelingen. Tel daarbij op de hoge werkloosheid, onder jongeren zelfs bijna 30 procent, en je hebt een druk vanuit de bevolking waar zelfs een autocratische leider als Erdogan zich ongemakkelijk bij gaat voelen.

Toen er vorige week ook nog eens 33 Turkse soldaten sneuvelden in Idlib, waar de Turken vechten tegen troepen van het Syrische regime en Rusland, moest er iets gebeuren. Dus zei de president tegen alle vluchtelingen: ga maar naar Europa. Erdogan wil steun van de Navo en meer geld van de EU, maar die zegt dat de afgesproken 6 miljard uit de Turkije-deal al is overgemaakt. Nietes, zegt Erdogan. Welles, zegt de EU. Ik wil 20 miljard, eist Erdogan. Je krijgt 1 miljard, klinkt het uit Brussel.

© EPA

Radicale islamitische agenda

Het spel wordt hard gespeeld. Op YouTube zijn nu beelden te zien van Turkse agenten die met een pistool in de hand vluchtelingen dwingen om naar de grens te gaan. De Grieken hebben niet alleen extra EU-geld gekregen voor het bewaken van hun grenzen, ‘de buitengrenzen van Europa’, maar zijn door Ursula von der Leyen (de baas van de Europese Commissie) gepromoveerd tot ‘schild’ tegen de vluchtelingen.

Dit is allemaal precies zoals Erdogan het wil, zegt journalist Akdeniz. ,,Zo kan hij de aandacht afleiden van het debacle in Syrië. Een nederlaag in Idlib betekent dat er weer een miljoen mensen staan te dringen om naar hier te komen. Velen daarvan hebben een radicale islamitische agenda. Wat dat betreft was het een goede zet van de president: iedereen kijkt nu naar wat er aan de grens met Griekenland gebeurt.”

Het maakt Mohamed allemaal niet uit. Hij staat op het punt zijn telefoon te verkopen om de taxi naar de grens te betalen. De chauffeur, die erg behulpzaam kijkt maar duidelijk uit is op een flinke winst, doet er nog een schepje bovenop: ,,Ik ken iemand die jullie honderd procent zeker de grens over kan brengen.” Mohamed kijkt ons vragend aan. We kunnen hem alleen maar vertellen dat er vandaag weer mensen zijn doodgeschoten. Door de Grieken, zeggen de Turken. Door de Turken, zeggen de Grieken.

Crisis aan Griekse grens houdt aan: weer traangas afgevuurd

Telegraaf 06.03.2020 De spanning in het grensgebied tussen Griekenland en Turkije blijft om te snijden. Griekse veiligheidstroepen gebruikten een waterkanon om mensen terug te drijven die zich hadden verzameld bij de grens. Daarna werd traangas afgevuurd op de Griekse grenswachten.

In het grensgebied ontstonden chaotische toestanden door het Turkse besluit om geen migranten meer tegen te houden die naar Europa willen. Bronnen rond de Griekse regering zeiden donderdag dat in enkele dagen tijd al zo’n 35.000 mensen zijn tegengehouden die illegaal de grens wilden oversteken.

De kwestie heeft de relatie tussen de landen op scherp gezet. Turkije heeft de Grieken onder meer beschuldigd van het doodschieten van migranten. Athene noemt dat nepnieuws en zegt dat de Turkse autoriteiten proberen om migranten te helpen die de grens willen oversteken. Beide kanten hebben traangas gebruikt.

De Turkse autoriteiten zeggen dat alleen traangas wordt afgevuurd als de Grieken dat ook doen. „Waarom zou Turkije traangas afvuren op de Griekse kant van de grens?”, zei minister Süleyman Soylu (Binnenlandse Zaken) eerder. „Griekenland beschiet ons, onze politiestations bij de grens, met traangas. Daar reageren wij op.”

BEKIJK MEER VAN; migratie vluchtelingen Turkije Griekenland

‘Erdogan beveelt stoppen migratie over zee naar Griekenland’

MSN 06.03.2020 De Turkse president Erdogan heeft de kustwacht opgedragen te verhinderen dat vluchtelingen of andere migranten met vaartuigen naar Griekse eilanden varen. De overtocht van illegale migranten door de Egeïsche Zee is wegens de risico’s niet toegestaan, aldus de opdracht aan de kustwacht.

Het is volgens waarnemers geen wijziging in het beleid van Erdogan dat hij vluchtelingen toestaat naar de grens met Griekenland of Bulgarije te gaan om te proberen die over te steken. Maar de overtocht over de wateren tussen Turkije en Griekse eilanden is volgens Erdogan levensgevaarlijk en daarom ontoelaatbaar.

Zijn beleid blijft dat de tocht van vluchtelingen die over land richting de Europese Unie gaan niet wordt tegengehouden. Erdogan heeft vrijdag in een gesprek met de Duitse bondskanselier Merkel gezegd dat de bestaande overeenkomst van zijn land met de EU over de vluchtelingenproblematiek niet meer functioneert en herzien moet worden.

Rutte: geen kwetsbare kinderen uit Griekse kampen naar Nederland

NOS 06.03.2020 De regering is niet van plan om minderjarige vluchtelingen uit Griekse kampen naar Nederland te halen. Dat heeft premier Rutte vandaag gezegd, in reactie op uitspraken van gemeenten die een aantal van deze kinderen willen opnemen.

Rutte zei vanmiddag dat Nederland zijn steentje bijdraagt aan initiatieven om de situatie in de kampen op de Griekse eilanden te verbeteren. Hij wijst erop dat de Europese Commissie bekijkt of er nog meer gedaan kan worden om de vluchtelingen in Griekenland te helpen. Daar blijft het bij, zegt Rutte, er worden geen mensen hierheen gehaald.

Noodkreet van hulporganisaties

Drie hulporganisaties vroegen gemeenten deze week om plek te bieden aan 500 kinderen die zonder familieleden in de Griekse kampen bivakkeren. Zeven gemeenten waaronder Leiden, Amsterdam, Zwolle en Utrecht gaven al te kennen dat ze vluchtelingenkinderen willen opvangen. De organisaties hoopten dat de gemeenten als breekijzer zouden dienen om de regering tot actie te dwingen.

De situatie in de kampen wordt elke dag nijpender nu Turkije migranten ook niet langer tegenhoudt. Een deel van hen reist per boot naar Lesbos, Chios en Samos.

Bekijk ook

Turkije doodt 21 Syrische militairen in Idlib in aanloop naar bestand

NU 06.03.2020 Turkije heeft donderdag als vergelding 21 militairen van de Syrische regering omgebracht, meldt het Turkse ministerie van Defensie. Eerder op de dag kwamen twee Turkse militairen om het leven bij een Syrische aanval. Vrijdag, net na middernacht, werd een wapenstilstand van kracht.

Bij de vergeldingsactie zouden ook stukken artillerie en raketlanceerinrichtingen zijn vernietigd.

Donderdag opende de Syrische regering het vuur op Turkse militairen in de Syrische regio Idlib. Daarbij kwamen twee militairen om het leven en raakten drie andere militairen gewond.

De vergeldingsactie van Turkije vond plaats in aanloop naar een staakt-het-vuren. Vrijdag om 0.01 uur (lokale tijd) werd een wapenstilstand tussen de Russische president Vladimir Poetin en de Turkse president Recep Tayyip Erdogan van kracht. Zij kwamen de wapenstilstand donderdag overeen in Moskou, waar de twee ambtsgenoten elkaar spraken over de situatie in het gebied.

Idlib is nog het enige grote gebied in Syrië dat in handen is van rebellen. Een deel van deze rebellen wordt gesteund door Turkije, terwijl Rusland het leger van de Syrische president Bashar Al Assad steunt.

Spanningen bij Turks-Griekse grens door vluchtelingenstroom

De afgelopen weken zijn tientallen Turkse militairen omgekomen. Ook is er een nieuwe vluchtelingenstroom op gang gekomen die richting de grens met Turkije trekt.

Op dit moment heeft Turkije al zo’n 3,6 miljoen vluchtelingen opgevangen. Het land eist vanwege de situatie in Idlib meer financiële hulp van de Europese Unie. Erdogan wil de EU daarom onder druk zetten door de vluchtelingen niet langer te verhinderen door te trekken naar de EU-landen.

Dit heeft tot extra spanning langs de grens tussen Turkije en Griekenland geleid, waar de Griekse grenswacht de vluchtelingen tegenhoudt. Daarbij wordt veel geweld gebruikt.

De EU-ministers van Buitenlandse Zaken veroordeelden vrijdag het Turkse besluit om de vluchtelingendeal met de EU uit 2016 te negeren. Dit, en elke vergelijkbare vorm van politieke druk, zal worden afgewezen, aldus de bewindslieden.

“De situatie aan de buitengrens van de EU is niet acceptabel”, luidde de verklaring van de ministers. “Migranten moeten niet worden aangemoedigd om te proberen illegaal over te steken over land of zee.”

Vluchtelingen vast in niemandsland

Een groeiende groep vluchtelingen zit nu vast in niemandsland tussen Turkije en Griekenland. Donderdag stuurde Turkije vierduizend zwaarbewapende agenten naar de grens, om ervoor te zorgen dat de vluchtelingen niet meer terug naar Turkije gaan.

Lees meer over: Turkije  Rusland  Syrië  Idlib  Buitenland

Leiden neemt verweesde vluchtelingenkinderen uit Griekenland op

NOS 05.03.2020 De gemeente Leiden gaat verweesde vluchtelingenkinderen van de Griekse eilanden opvangen. Hoeveel kinderen de gemeente wil overnemen is nog niet besloten, maar gedacht wordt aan 25 jongeren.

Leiden komt daarmee tegemoet aan een oproep van de Stichting Vluchteling, Vluchtelingenwerk en Defence for Children. Die organisaties willen dat Nederland ongeveer 500 minderjarige asielzoekers die in de Griekse kampen zitten, overneemt. Door de gemeenten te mobiliseren, hopen de organisaties dat de regering zich uiteindelijk aansluit bij de landen die al kinderen uit Griekenland overnemen.

Volgens burgemeester Lenferink van Leiden kan zijn gemeente de opvang van deze kinderen best aan. “We zien dat dit nu hard nodig is. Het gaat om kinderen, waarvan de ouders zijn overleden of vermist zijn en deze kinderen zitten op Lesbos in hele slechte omstandigheden. Leiden is van oudsher een stad van vluchtelingen, ik heb er alle vertrouwen in dat wij deze kinderen op een goede manier kunnen opvangen.”

Ook in andere Nederlandse gemeenten wordt gesproken over de opvang van migrantenkinderen. Zo wil de gemeente Utrecht wel kinderen opnemen, als de regering hiertoe besluit. Utrecht roept staatssecretaris Broekers-Knol dan ook op “haar belofte om Griekenland te steunen” na te komen.

Een meerderheid van de gemeenteraad van Amsterdam wil ook dat die stad vluchtelingenkinderen op gaat vangen. De GroenLinks-fracties in Nijmegen en Groningen staat ook achter de oproep.

Overvolle kampen

In oktober vroeg Griekenland de EU om 2500 kinderen over te nemen uit de overvolle kampen. Nederland gaf destijds geen gehoor aan die oproep. Alleen Frankrijk en Portugal zeiden toen 50 kinderen op te willen vangen. Luxemburg zegde vandaag toe 5 kinderen op te nemen.

Met name op de eilanden Lesbos, Chios en Samos verblijven veel migranten, onder wie ook kinderen. De VN-kinderrechtenorganisatie Unicef denkt dat in totaal 5424 kinderen zonder begeleiding in Griekenland zijn. Daarvan zitten er 1582 in kampen of daarbuiten op de Griekse eilanden.

Sinds mei vorig jaar neemt het aantal alleen reizende minderjarige kinderen dat in Griekenland hulp zoekt toe. Vooral in december was er een duidelijke piek te zien. Het gaat vooral om jongens tussen de 14 en 18 jaar. Zo’n 9 procent van de kinderen is jonger dan 14 jaar. De meeste minderjarigen komen uit Afghanistan, waar al jaren een gewapende strijd gaande is.

Kinderen vooruit sturen

Volgens Tineke Ceelen van Stichting Vluchteling sturen ouders hun kinderen vaak vooruit, omdat alleen zij nog kans op een asielvergunning hebben. De kinderen komen vervolgens terecht op de Griekse eilanden waar nauwelijks voorzieningen zijn. Vaak gaat het om illegale kampen buiten de opvangcentra.

Staatssecretaris Broekers-Knol was vandaag in Brussel om te praten over nieuwe steun aan Griekenland. Niet bekend is of zij daar ook afspraken heeft gemaakt over de kinderen.

Bekijk ook;

Meerderheid Amsterdamse raad wil vluchtelingenkinderen opvangen

Telegraaf 05.03.2020 Een meerderheid in de Amsterdamse gemeenteraad wil dat de hoofdstad meewerkt aan de opvang van vijfhonderd kinderen uit vluchtelingenkampen op het Griekse eiland Lesbos.

De fracties van collegepartijen GroenLinks, D66 en PvdA geven hiermee samen met DENK, BIJ1 en ChristenUnie gehoor aan een oproep hiertoe van vluchtelingenorganisaties.

De partijen zeggen in een gezamenlijke verklaring dat het „vijf over twaalf” is. Ze willen dat de grote groep alleenstaande kinderen weg worden gehaald. „Deze kinderen kunnen worden misbruikt, verhandeld of ze verdwijnen volledig uit zicht”, schrijven ze.

„Dus daar waar Europese leiders treuzelen en de humanitaire ramp als politiek spel gebruiken, dient Amsterdam op te staan. Een stap naar voren te zetten. Barmhartigheid en internationale solidariteit te tonen”, staat in de verklaring. „Wij willen dat Amsterdam verantwoordelijkheid neemt en samen met andere Nederlandse en Europese steden deze kwetsbare kinderen zo snel mogelijk een veilige opvang biedt.”

Hulporganisaties: gemeenten moeten 500 vluchtelingenkinderen opvangen

NOS 05.03.2020 Hulporganisaties roepen Nederlandse gemeenten op om ten minste 500 kinderen op te vangen uit de overvolle kampen in Griekenland. Belangenorganisaties luiden de noodklok, nu zo’n 13.000 migranten zich bij de Turks-Griekse grens hebben verzameld.

“Toon leiderschap en barmhartigheid”, schrijven Stichting Vluchteling, Vluchtelingenwerk Nederland en Defence for Children in de oproep. Kinderen die alleen op de vlucht zijn wordt in de Griekse kampen volgens de hulporganisaties de toegang ontzegd tot water, eten, onderwijs, medische zorg en een dak boven hun hoofd.

Ze hopen dat vier gemeenten “een kopgroep” vormen en honderden kinderen zonder ouders en familie onderdak bieden. Het voorstel is volgens de initiatiefnemers ingediend bij Amsterdam, Groningen, Utrecht en Nijmegen.

‘Pionnen op schaakbord’

Duizenden migranten proberen de Europese Unie te bereiken, nu Turkije de grenzen heeft opengezet. “Zij worden in de machtsstrijd tussen president Erdogan en de EU als pionnen op een schaakbord naar de grens doorgelaten”, zeggen de hulporganisaties.

Sommige mensen steken met rubberboten over van Turkije naar de eilanden Lesbos, Chios en Samos, die vlak voor de Turkse kust liggen. De leefomstandigheden in de overvolle opvangkampen op deze eilanden zijn abominabel, zeggen mensenrechtenorganisaties. Eilandbewoners zijn niet blij met de komst van de nieuwe groep migranten.

Grieken op Lesbos duwen boot met migranten terug water op

“De bewoners van de Griekse eilanden die overvolle kampen huisvesten, zijn zo lang en stelselmatig in de steek gelaten door Europa dat ook onder hen machteloze woede wortel schiet”, schrijven de hulporganisaties.

Drukmiddel van Erdogan

De Turkse premier Erdogan wil met het openzetten van de grens de Europese Unie dwingen meer geld te geven om vluchtelingen uit Syrië op te vangen. Van de NAVO wil hij meer steun in het conflict met Syrië in de provincie Idlib.

Erdogan overlegt vandaag in Moskou met de Russische president Poetin over het opgelopen geweld in het noordwesten van Syrië.

Bekijk ook;

Crisis op Griekse eilanden: vluchtelingen en inwoners in de hoek gedreven

NOS 05.03.2020 Vijf overvolle kampen op de Griekse eilanden, onvrede over de vluchtelingendeal en een Turkse president die probeert de druk op de EU te vergroten door duizenden migranten naar de Griekse grens te sturen. De situatie in Griekenland nadert weer een kookpunt, amper vijf jaar na het felbevochten akkoord.

Dat president Erdogan de Turkse grenzen met Griekenland even heeft opengezet merkt het land direct. Begin deze week kwamen honderden migranten aan op de Griekse eilanden, en bij de grensovergang in het noordoosten zitten een paar duizend mensen vast in niemandsland.

Vooral in en rond het overvolle kamp Moria op Lesbos wordt de situatie nijpender. Eigenlijk was er plek voor enkele duizenden mensen, maar dat zijn er nu al zo’n 20.000, die soms ver buiten het kamp bivakkeren. De Griekse regering en EU hadden beloofd dat de migranten naar het vasteland zouden worden gebracht en over Europa verdeeld zouden worden, of na weigering teruggestuurd zouden worden naar Turkije. Maar dat gebeurt amper en de asielprocedures zijn uiterst traag.

De bevolking van het kleine plaatsje Moria is het zat en blokkeerde met hulp van boze inwoners uit andere dorpen de toegangswegen.

Dat het kamp bij Moria inmiddels veel groter is dan gepland, is goed te zien vanuit de lucht:

NOS, ANP

“Er zijn daar zo veel mensen dat de situatie rond het kamp onhoudbaar is geworden”, vertelt correspondent Conny Keessen die deze week Lesbos bezocht. “De bewoners van Moria zijn moe, ze willen rust en ze willen dat het weggaat.”

Tineke Ceelen van Stichting Vluchteling verwachtte al dat het een keer mis zou gaan. “Overal waar je rond Moria rondloopt, hangen grote groepen mensen rond die in grote nood verkeren. Omdat er in de kampen zo veel ontbreekt, gaan mensen op zoek naar spullen eromheen. Ze hakken olijfbomen om zodat ze vuur kunnen stoken en ze halen was bij mensen van de lijn af omdat ze het koud hebben.”

‘In een hoek gedreven’

Correspondent Keessen, die de laatste dagen veel mensen sprak, benadrukt dat er lang niet overal een anti-migranten-stemming heerst. “Het is niet zo dat de hele bevolking van het eiland tegen vluchtelingen is, maar ze worden in een hoek gedreven; zowel de vluchtelingen als de lokale bevolking.”

Bevolking op Lesbos: ‘Een hek in zee gaat niet helpen’

Veel mensen zijn fel gekant tegen de bouw van nieuwe kampen, uit angst voor nóg meer mensen. Op het eiland Samos wordt nu zo’n nieuw centrum gebouwd, weet Keessen. “Het moeten gesloten kampen worden waar vluchtelingen overdag uit mogen, behalve mensen die een overtreding hebben begaan of die uitgeprocedeerd zijn.”

De plannen zijn in een vergevorderd stadium en er zijn al containerwoningen neergezet. “Het was eerst het idee om een soort registratie- en ontvangstcentrum te bouwen en het oude kamp te sluiten. Maar nu heeft de regering gezegd dat er op alle eilanden veel grotere gesloten kampen komen en dat pikken de bewoners niet. Bovendien hebben de bewoners er geen vertrouwen in dat de oude kampen zullen sluiten”, zegt Keessen.

Doet de EU voldoende?

De EU stuurt extra grenswachten naar Griekenland en twaalf kilometer hek en rivier de Evros moeten de rest doen. Maar is dat voldoende om migranten en vluchtelingen vanuit Turkije tegen te houden? Keessen: “De mensen trekken nu zuidelijker om de natuurlijke grens van de rivier over te steken. Dat worden er ook steeds meer, want daar heeft Erdogan bussen vol mensen uit Istanbul heen gestuurd.”

De opvangkampen op alle Griekse eilanden zijn sterk overbevolkt, blijkt uit cijfers van de Griekse regering:

NOS

Oplossingen voor deze crisis, zijn net als een nieuw akkoord niet eenvoudig. Tineke Ceelen vindt het te makkelijk om Erdogan als enige schuldige in deze crisis aan te wijzen. “We moeten ook erkennen dat hij miljoenen vluchtelingen uit Syrië opvangt en als we niet oppassen worden dat er nog veel meer. Als Erdogan die grens voor een groot deel dichthoudt, wie kan hem dan de maat nemen?”

Ceelen vindt dat de Europese Unie moet beginnen met het nakomen van de afspraken die in 2016 met Turkije zijn gemaakt. “We moeten beginnen om de meest kwetsbare mensen over te brengen naar het Europese vaste land, zorgen dat er doorstroming komt in de kampen.”

Erg hoopvol over de toekomst is Ceelen niet. “Hoe kan ik hoopvol zijn als je ziet dat de Griekse kustwacht schiet op bootjes waarop kinderen zitten? Het is een schande dat dit gebeurt in een jaar waarin wij 75 jaar vrijheid vieren. We zouden ons diep moeten schamen.”

Bekijk ook;

Rusland en Turkije akkoord met wapenstilstand in Syrische regio Idlib

NU 05.03.2020 Rusland en Turkije zijn akkoord gegaan met een wapenstilstand in de Syrische provincie Idlib. Ook komt er een veilige zone in het gebied, melden de landen donderdag.

De Turkse president Recep Tayyip Erdogan is in Moskou om met zijn Russische ambtsgenoot Vladimir Poetin over Idlib te praten. Ze hebben afgesproken dat om middernacht een staakt-het-vuren ingaat.

Ook gaan de landen vanaf 15 maart gezamenlijke patrouilles uitvoeren bij een nog in te richten veilige zone. Hoe groot de zone wordt, is nog niet bekend. Dat wordt in de komende zeven dagen bepaald.

Idlib is nog het enige grote gebied dat in handen is van rebellen. Een deel van deze rebellen wordt gesteund door Turkije, terwijl Rusland achter het leger van de Syrische president Bashar Al Assad staat.

De situatie in Idlib is eind vorig jaar geëscaleerd. In de afgelopen weken zijn de spanningen tussen Rusland en Turkije verder opgelopen. Door het opgelaaide geweld zijn tientallen Turkse militairen omgekomen.

Ook is de grootste vluchtelingenstroom sinds het begin van de burgeroorlog op gang gekomen. De vluchtelingen kunnen vanwege het geweld maar één kant op: richting de grens met Turkije. Erdogan houdt de grens gesloten, omdat Turkije al 3,6 miljoen Syriërs opvangt. Dat zijn er volgens de Turkse autoriteiten al veel te veel.

Lees meer over: Turkije  Rusland  Syrië  Idlib  Buitenland

Staakt-het-vuren in Idlib tussen Rusland en Turkije

NOS 05.03.2020 Rusland en Turkije hebben een staakt-het-vuren afgesproken voor de Syrische provincie Idlib. De wapenstilstand moet om middernacht lokale tijd ingaan. Dat heeft de Russische president Vladimir Poetin bekendgemaakt na overleg met zijn Turkse collega Recep Tayyip Erdogan in Moskou.

De twee bereikten een akkoord na zes uur van overleg. Na afloop zei Poetin dat hij hoopt dat de overeenkomst een einde maakt aan de humanitaire crisis in de Syrische provincie.

Laatste bolwerk opstandelingen

Idlib is het laatste grote bolwerk van de rebellen. Het Syrische leger vecht er met steun van Moskou tegen de Syrische opstandelingen, die door Ankara worden gesteund. Daardoor dreigen de Russische en Turkse legers direct met elkaar in conflict te komen.

Door het geweld is een grote vluchtelingenstroom ontstaan, vooral richting Turkije. Poetin en Erdogan zijn het ook eens geworden over een veiligheidszone in Idlib, waar Rusland en Turkije samen gaan patrouilleren.

 David Jan Godfroid @djmoskou

Er moet ook een veiligheidszone komen en Rusland en Turkije moeten gezamenlijk gaan patrouilleren.

Lees alles over

Spanning rond Turkse grenzen loopt verder op

Bekijk de collectie

Poetin en Erdogan eens over staakt-het-vuren Syrië

Telegraaf 05.03.2020 Rusland en Turkije zijn een staakt-het-vuren overeengekomen voor de Syrische provincie Idlib. Dat heeft de Russische president Vladimir Poetin bekendgemaakt na overleg in Moskou met de Turkse president Recep Tayyip Erdogan.

De wapenstilstand gaat rond middernacht in, zo werd donderdag duidelijk. De twee presidenten spraken elkaar zes uur.

In de provincie vecht het Syrische leger met steun van Rusland tegen Syrische rebellen die weer door Ankara worden gesteund. Turkije stuurt steeds meer militairen naar het gebied in het noordwesten van Syrië. De afgelopen weken zijn tientallen Turkse militairen in Idlib gesneuveld.

In Idlib hebben de rebellen hun laatste grote bolwerk. Het leger van de Syrische machthebber Bashar-al-Assad is enige tijd geleden tot grote woede van Turkije een offensief begonnen om ze daar weg te krijgen. Ankara wil in het gebied een veilige zone inrichten.

Bekijk ook:

’Turkije haalt weer Syrisch gevechtstoestel neer’

Gezamenlijke patrouilles

De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov maakte bekend dat Rusland en Turkije het ook over de zone eens zijn geworden. De landen gaan er gezamenlijke patrouilles uitvoeren. Over beide zaken hadden de landen eerder ook al afspraken gemaakt.

Twee Turkse militairen kwamen donderdag nog om het leven gekomen door een aanval van Syrische troepen, zegt het Turkse ministerie van Defensie. Het incident zou slechts enkele uren voor het staakt-het-vuren zijn gebeurd.

De gevechten brachten de afgelopen maanden een nieuwe vluchtelingenstroom op gang. Erdogan dreigde talloze migranten de grens over te sturen, Europa in.

Bekijk ook:

VS: Europa moet rekening Idlib betalen

Bekijk ook:

Analyse: Neemt ING de benen uit het Turkije van Erdogan?

Bekijk meer van; burgeroorlog internationale betrekkingen burgerlijke onrust Moskou Rusland

Rusland en Turkije eens over wapenstilstand in Syrische provincie

AD 05.03.2020 Rusland en Turkije zijn het eens geworden over een staakt-het-vuren in de Syrische provincie Idlib. Dat heeft de Russische president Vladimir Poetin bekendgemaakt na overleg in Moskou met de Turkse president Recep Tayyip Erdogan.

De twee presidenten spraken elkaar zes uur lang. De wapenstilstand gaat volgens Erdogan in om middernacht maar Turkije behoudt zich het recht voor om elke aanval van de Syrische regering te wreken. De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov maakte bekend dat Rusland en Turkije het ook over de zone eens zijn geworden. De landen gaan er gezamenlijke patrouilles uitvoeren. Over beide zaken hadden de landen eerder ook al afspraken gemaakt.

Enkele uren voor het ingaan van het staakt-het-vuren kwamen twee Turkse militairen om het leven door een aanval van Syrische troepen in de noordwestelijke provincie, zei het Turkse ministerie van Defensie. Drie andere militairen raakten gewond. Volgens het ministerie namen Turkse troepen “onmiddellijk” wraak op doelen van het Syrische regime.

In de noordwestelijke provincie Idlib vecht het Syrische leger met steun van Rusland tegen Syrische rebellen die weer door Ankara worden gesteund. Turkije stuurt steeds meer militairen naar het gebied. De afgelopen weken sneuvelden er tientallen Turkse militairen.

In Idlib hebben de rebellen hun laatste grote bolwerk. Het leger van de Syrische machthebber Bashar-al-Assad is enige tijd geleden tot grote woede van Turkije een offensief begonnen om ze daar weg te krijgen. Ankara wil in het gebied een veilige zone inrichten.

Vluchtelingenstroom

Door het oplaaien van het geweld in Idlib is een grote vluchtelingenstroom op gang gekomen, vooral richting buurland Turkije. Dat gooide afgelopen weekend de grenzen open waardoor tienduizenden migranten naar Griekenland trokken maar strandden in het niemandsland tussen de grenzen van de twee landen. De Griekse premier Kyriakos Mitsotakis riep de noodtoestand uit bij de grenzen.

Medeleven Poetin aan Erdogan voor Turkse doden Idlib

NOS 05.03.2020 De Russische president Poetin heeft bij het begin van de ontmoeting met zijn Turkse ambtgenoot Erdogan zijn medeleven betuigd voor de dood van Turkse militairen in Idlib. Hij zei dat de situatie in de Syrische provincie zo gespannen is dat directe onderhandelingen tussen beide leiders noodzakelijk zijn. Erdogan sprak de hoop uit dat de ontmoeting de spanningen in Idlib doet afnemen.

Rusland steunt het Syrische leger, dat de opstandelingen in het laatst overgebleven rebellengebied probeert te verslaan. Turkije steunt rebellengroepen en heeft er duizenden militairen naartoe gestuurd. De Turken willen zo voorkomen dat de honderdduizenden vluchtelingen in Idlib nog verder in het gedrang komen en alleen nog naar Turkije kunnen uitwijken.

Vorige week kwamen bij een luchtaanval 33 Turkse militairen om, mogelijk mede door Russisch vuur. Geen van beide partijen heeft er belang bij dat de situatie verder uit de hand loopt en de tot voor kort goede onderlinge relatie verder op de proef te stellen.

‘De vliegtuigen vallen huizen aan, die storten in boven op families’

Na het bombardement op de Turkse militairen van vorige week kondigde de Turkse regering aan dat de miljoenen migranten in Turkije niet langer tegengehouden worden als ze naar de EU willen. Turkije heeft zich daartoe in een verdrag met de EU uit 2016 wel verplicht.

Erdogan zei gisteren dat hij steun van de EU wil bij het vinden van een politieke oplossing voor Idlib. “De migranten blijven komen totdat Syrië een nieuwe grondwet heeft en er vrije verkiezingen kunnen worden gehouden”, zei hij. “Als Europa het probleem wil oplossen, moet het de politieke en humanitaire inzet van Turkije in Syrië steunen.”

Duizenden migranten bevinden zich al een week in het niemandsland aan de Turks-Griekse grens in het noordwesten van Turkije. Griekenland laat hen niet toe en Turkije heeft vandaag oproerpolitie naar de grens gestuurd om te voorkomen dat ze naar Turkije terugkeren.

Bekijk ook;

Turks-Russische topoverleg over Syrië begonnen

MSN 05.03.2020 De Russische president Poetin en zijn Turkse ambtgenoot Erdogan zijn in Moskou begonnen aan overleg over de strijd in de provincie Idlib in het noordwesten van Syrië. Beiden hebben gezegd te hopen op een bestand of een beperking van de steeds bloediger wordende vijandelijkheden.

Poetin sprak aan het begin van het gesprek zijn medeleven uit aan de nabestaanden van de tientallen Turkse militairen die in Idlib zijn gesneuveld. Erdogan zei er zeker van te zijn dat er een oplossing kan worden gevonden.

Rusland heeft in de Syrische burgeroorlog die in 2011 losbarstte, de zijde van president Bashar al-Assad gekozen. Diens regime is door Russisch militair ingrijpen op de been gehouden. Erdogan is anti-Assad. Hij steunt in Idlib het laatste bolwerk van jihadisten en rebellen en stuurt er steeds meer militairen naartoe. Zo hoopt hij een stroom vluchtelingen uit Idlib te voorkomen. Assad probeert met Russische steun Idlib te heroveren.

Ankara en Moskou hebben bijna 2 jaar terug al een soort bestand afgesproken voor deze regio, maar die is door de partijen niet nageleefd.

Turks-Russisch topoverleg over Syrië begonnen, Turkije stuurt extra agenten naar Griekse grens

AD 05.03.2020 De Russische president Poetin en zijn Turkse ambtgenoot Erdogan zijn in Moskou begonnen aan overleg over de strijd in de provincie Idlib in het noordwesten van Syrië. Intussen stuurt Turkije politiemensen naar de grens met Griekenland om te voorkomen dat dat land Syrische migranten terugjaagt naar het Turkse grondgebied.

Poetin sprak aan het begin van het gesprek zijn medeleven uit aan de nabestaanden van de tientallen Turkse militairen die in Idlib zijn gesneuveld. Zowel Poetin als Erdogan hebben gezegd te hopen op een bestand of een beperking van de steeds bloediger wordende vijandelijkheden.

Rusland heeft in de Syrische burgeroorlog die in 2011 losbarstte de zijde van president Bashar al-Assad gekozen. Diens regime is door Russisch militair ingrijpen op de been gehouden. Erdogan is anti-Assad. Hij steunt in Idlib het laatste bolwerk van jihadisten en rebellen en stuurt er steeds meer militairen naartoe. Zo hoopt hij een stroom vluchtelingen uit Idlib te voorkomen. Assad probeert met Russische steun Idlib te heroveren.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Grens

Intussen trekken er steeds meer vluchtelingen en migranten naar de Turks-Griekse grens, in de hoop Europa in te kunnen gaan. Want nadat donderdag 33 van Turkse soldaten waren gesneuveld in Idlib, had president Erdogan er genoeg van. Hij zag al die honderdduizenden nieuwe vluchtelingen samendrommen voor de grens van zijn land. Nog meer? Hij vangt er al bijna vier miljoen op. Dus, zei hij, ik zet de deur naar Europa open. De zogenoemde Turkije-deal met de EU, die tegen betaling vluchtelingen in Turkije moest houden, is van de baan.

Vandaag stuurt hij duizend extra politiemensen naar de grens om te voorkomen dat Griekenland migranten terugjaagt naar het Turkse grondgebied. De Turkse minister van Binnenlandse Zaken, Suleyman Soylu, zei tijdens een bezoek aan de grensstreek dat Griekenland de migranten ‘niet mag terugduwen’.

Traangas

De extra politieagenten moeten voorkomen dat de Grieken de migranten met onder meer traangas van de grenshekken terug Turkije in jaagt. Gisteren meldden de Griekse autoriteiten dat de Turkse politie er ook met traangas stond te schieten. Volgens Suleyman Soylu zijn er sinds woensdag 164 migranten gewond geraakt langs de vaak afgerasterde Griekse grens. De Turkse bewindsman zei dat de extra politiemensen naar de grensrivier de Evros worden gestuurd.

Griekenland heeft melding gemaakt van 35.000 pogingen langs de Turkse grens het EU-land binnen te dringen sinds afgelopen zaterdag. Meer dan 230 illegalen zijn in het grensgebied in Griekenland aangehouden, meldde de Griekse krant Kathimerini.

Poetin en Erdogan in gesprek over crisis Syrië: wat te verwachten?

NOS 05.03.2020 De presidenten van Rusland en Turkije hadden altijd al een ingewikkelde relatie. Poetin en Erdogan zijn niet bepaald vrienden, maar hebben wel veel gezamenlijke belangen.

De oorlog in Syrië zet die relatie nu extra onder spanning. Helemaal doordat onlangs 33 Turkse militairen omkwamen in de Syrische provincie Idlib – mede door vuur van Russische troepen, die het Syrische regeringsleger steunen. De situatie in Idlib lijkt elk moment verder te kunnen escaleren.

En dus ontmoeten Erdogan en Poetin elkaar vandaag in Moskou om te praten. Wat staat er allemaal op het spel, en wat kunnen we verwachten van hun gesprek?

Tegenstrijdige belangen

De situatie in Idlib laat zien dat Poetin en Erdogan heel tegenstrijdige belangen hebben in Syrië. Het Syrische leger van Assad wil Idlib volledig in handen krijgen. Erdogan wil Assad juist weghouden uit het gebied, zodat er niet nog meer vluchtelingen naar Turkije komen. Hij steunt daarom de rebellen in Idlib, die tegen Assad vechten.

Ondertussen steunt Rusland Assad. Voornamelijk om een belangrijke speler te blijven in de regio en op het wereldtoneel. Maar Rusland wordt door beide partijen onder druk gezet. Wat nu?

Uitweg

Volgens correspondent Geert Groot Koerkamp is het voornaamste doel van vandaag alles op alles zetten om te voorkomen dat de situatie in Idlib verder uit de hand loopt. Daar heeft Rusland helemaal geen zin in, zegt hij. “Als er een gewapende aanval zou plaatsvinden vanuit Rusland, dan zou dat een conflict met een NAVO-land betekenen. Rusland wil niet alle NAVO-landen tegen zich hebben.”

“Ook Turkije wil absoluut geen escalatie”, zegt geopolitiek analist Isa Yusibov. “Turkije schoot in 2015 een Russisch gevechtsvliegtuig neer en kreeg toen enorme sancties opgelegd vanuit Rusland, onder meer op de export van groente en fruit en het toerisme. Dat was een enorme klap.” Volgens Yusibov is de economische afhankelijkheid zo groot, dat Turkije dat niet nogmaals wil riskeren.

“Daar komt bij”, vertelt Groot Koerkamp, “dat er op dit moment miljardenprojecten opgezet zijn tussen Rusland en Turkije. Zoals een gaspijpleiding van Rusland naar Turkije en een kerncentrale die Rusland gaat bouwen in Turkije.”

Volgens zowel Groot Koerkamp als Yusibov komt het erop neer dat beide presidenten de provincie Idlib het niet waard vinden om er hun bondgenootschap voor op het spel te zetten.

‘De vliegtuigen vallen huizen aan, die storten in bovenop families’

“De presidenten ontmoeten elkaar niet zonder een concreet resultaat, dus daar gaat wel iets uitkomen vandaag”, zegt Groot Koerkamp. De verwachting is dat Poetin en Erdogan nieuwe afspraken gaan maken.

“De oudere afspraken over de verdeling van de provincie – dus wie waar de macht heeft – stellen niets meer voor. Die scheidingslijn bestaat niet meer. De meest reële oplossing is daarom het maken nieuwe afspraken om van daaruit de status quo te handhaven”, aldus Groot Koerkamp. Dat resulteert dan in een bevriezing van de huidige situatie – een staakt-het-vuren.

Maar is dat houdbaar, een bevroren situatie waarin eigenlijk niets verandert? “Misschien niet op de lange termijn”, zegt Yusibov. “Maar Rusland heeft wel veel ervaring met bevroren conflicten en laat ze liever doorsudderen dan actie te ondernemen”.

“Wat de uitkomst vandaag ook wordt, voor de mensen in Idlib verandert er niets”, aldus Isa Yusibov, geopolitiek analist.

Als Rusland uiteindelijk toch een kant moet kiezen, dan zal Poetin volgens Yusibov eerder Assad laten vallen dan Erdogan. “Rusland heeft Assad niet per se nodig. Ja, Syrië is een belangrijke bondgenoot, en Rusland wil zijn militaire bases in Syrië graag behouden. Maar wie er aan de macht is in Idlib, maakt Poetin niet zoveel uit. Dan zal Poetin eerder Erdogan willen pleasen.

Dat ziet Groot Koerkamp ook. “De Russen hebben een luchtmachtsbasis gekregen in Syrië. Ook wilden ze Islamitische Staat bestrijden, omdat veel IS-strijders uit Rusland en de Kaukasus kwamen. Verder wilden ze Russische wapens testen en gevechtservaring opdoen in Syrië. Dat hebben ze allemaal bereikt. Maar Poetin heeft er verder niet zoveel belang bij dat Assad Idlib helemaal onder controle krijgt.”

Maar zover is het nog niet. Eerst een bevriezing van de situatie dus. “Wat de uitkomst vandaag ook wordt, voor de mensen in Idlib verandert er niets”, verwacht Yusibov. “In Idlib zitten mensen die absoluut niet onder het regime van Assad willen vallen, dus uit zichzelf zullen ze niet naar andere plekken van Syrië gaan. Ook kunnen ze niet naar Turkije, want Erdogan houdt ze tegen. En Rusland is al helemaal niet bezig met het lot van de mensen in Idlib.”

Bekijk ook;

Turkije stuurt duizend zwaarbewapende agenten naar Griekse grens

NU 05.03.2020 De Turkse minister van Binnenlandse Zaken Süleyman Soylu heeft donderdag duizend zwaarbewapende agenten van een speciale politie-eenheid naar de Griekse grens gestuurd. Zij moeten ervoor zorgen dat migranten en vluchtelingen die daar vastzitten niet terugreizen naar Turks grondgebied.

Bij de grensovergang tussen het Griekse Kastanies en het Turkse Edirne hebben zich naar schatting duizenden mensen verzameld in niemandsland sinds de Turkse president Recep Tayyip Erdogan een week geleden de grenzen naar Europa opende voor migranten.

Griekenland zegt dat het sindsdien ruim 34.000 mensen heeft tegengehouden bij de grens. Het land weigert de migranten toe te laten omdat de opvangkampen op de Egeïsche landen al overvol zitten en treedt hard op. Migranten worden door het leger en politie tegengehouden met traangas en rubberkogels.

Volgens de Turkse minister zijn hierdoor al 164 mensen gewond geraakt. Ook heeft Ankara de Griekse troepen beschuldigd van het doden van een migrant, iets dat Athene op haar beurt ontkent. Minister Soylu zei woensdag dat Turkije een zaak tegen Griekenland aan het voorbereiden is bij het Europese Hof voor de Rechten van de Mens.

Persbureau Reuters sprak deze week met migranten in een ziekenhuis in Edirne. “We gooiden stenen naar de autoriteiten omdat ze de grens niet openden. Daarna vuurden ze traangas op ons af. Omdat dit niet effectief was, gebruikten ze ook hun geweren”, vertelt een van hen.

Medische staf en een gewonde migrant in een ziekenhuis in het Turkse Edirne. (Foto: Reuters)

Brussel: ‘Situatie aan de EU-buitengrens is onacceptabel’

De verantwoordelijke EU-ministers kwamen woensdag bijeen in Brussel om te praten over de situatie aan de Griekse grens. In een verklaring hebben ze Turkije opgeroepen om te stoppen met het sturen van migranten.

Woensdag zegde de EU al 700 miljoen euro toe om de crisis bij de grens op te lossen. Het geld is bedoeld voor noodopvang en infrastructuur. “Deze grens is niet alleen een Griekse grens, maar ook een Europese”, zei voorzitter van de Europese Commissie (EC) Ursula von der Leyen. Ook gaan verschillende EU-lidstaten een bijdrage leveren aan de versterking van Frontex, de Europese grensbewakingsoperatie.

EU beschuldigt Turkije van chantage

De EU beschuldigt Erdogan ervan dat hij doelbewust de grenzen heeft geopend in een poging om Brussel onder druk te zetten om meer geld te eisen voor de opvang van vluchtelingen. Turkije huisvest ongeveer 3,6 miljoen migranten, zo’n vier procent van de bevolking, waarvan het merendeel uit Syrië komt.

Ook zou Ankara druk op Brussel willen uitoefenen voor steun in de gewapende strijd in het Syrische Idlib. Turkije vecht daar tegen het door Rusland gesteunde regeringsleger van de Syrische president Bashar Al Assad. De troepen van Al Assad zijn bezig met een opmars in de provincie, waardoor een miljoen Syriërs gevlucht zijn naar de Turkse grens. Erdogan wil deze vluchtelingen en anderen huisvesten in een speciale veilige zone in Noord-Syrië.

Erdogan en zijn Russische ambtsgenoot Vladimir Poetin zijn donderdag bijeen om te praten over de situatie in Idlib.

Griekse kustwacht schiet in het water naast migrantenboot uit Turkije

Lees meer over: Griekenland  Turkije  Buitenland

Honderden migranten wachten aan de oever van de Tunca rivier op een moment dat ze de grens tussen Turkije en Griekenland kunnen oversteken. Maar Griekenland houdt de grenzen met succes dicht.

Telegraaf 05.03.2020 De Turkse regering stuurt 1000 speciale agenten naar de grens met Griekenland die de vluchtelingen moeten verhinderen terug naar Turkije te gaan. De maatregel komt nadat Turkije de vluchtelingendeal met de EU de facto had opgezegd en duizenden vluchtelingen doorliet.

ANKARA

Sindsdien zitten duizenden vluchtelingen vast in het niemandsland tussen Turkije en Griekenland. Athene houdt met steun van de EU de grens potdicht en verhindert met succes – door onder meer de inzet van traangas – dat de vluchtelingen de grens bestormen. Veel vluchtelingen – die al een aantal dagen in het niemandsland hebben overnacht – willen nu terug naar Turkije maar nu zijn het de Turken die aan hun kant de grens dichtgooien.

Turkije verwijt Griekenland dat het de vluchtelingen met geweld verhindert de grens over te steken. Volgens Ankara hebben de Grieken zelfs vluchtelingen doodgeschoten en verwond, iets wat door Athene heftig wordt ontkend.

Verwond

„Ze hebben 164 mensen verwond. Nu proberen 4900 mensen terug Turkije in te duwen”, aldus de Turkse minister van Binnenlandse Zaken Suleyman Soylu. „We zetten nu 1000 speciale politie-agenten in om te verhinderen dat ze daar in slagen”.

Woensdag besprak Erdogan met vertegenwoordigers van de EU de situatie in het Syrische Idlib en de vluchtelingenstroom richting de Griekse grens. Erdogan eist dat de EU veel meer bijdraagt aan de opvang van Syrische vluchtelingen en het land ook steunt in de pogingen het Syrische conflict met militaire middelen te beslechten. Die eis wordt gesteund door de Amerikanen.

Syrische Witte Helmen bergen een lichaam na een aanval van de Syrische luchtmacht op de stad Maaret Misrin in de provincie Idlib. Volgens het Britse Observatory for Human Rights zijn vannacht bij Russische bombardementen op de stad 15 burgers omgekomen, inclusief een kind.

Ⓒ AFP

VS: Europa moet rekening Idlib betalen

Telegraaf 05.03.2020  Europa moet een groot deel van de rekening voor onder meer de vluchtingen in de Syrische regio Idlib betalen. Dat zei de speciale Amerikaanse afgezant voor Syrië, James Jeffrey, donderdag in de Turkse hoofdstad Istanboel.

Jeffrey maakt deel uit van een hoge Amerikaanse delegatie die de afgelopen dagen het gebied rond de Turkse grens met Syrië heeft bezocht. Samen met de Amerikaanse ambassadeur bij de VN, Kelly Knight Craft, en de ambassadeur in Turkije, David Satterfield, bezochten ze onder meer een vluchtelingenkamp en een grensovergang met Syrië. De drie Amerikanen waren vol over de Turkse gastvrijheid voor de Syrische vluchtelingen en de Turkse humanitaire hulp voor de op de vlucht geslagen Syriërs in Idlib.

Vandaag bespreekt de Turkse president Erdogan de situatie in Idlib met zijn Russische collega Poetin in Moskou. Syrië is met hulp van Rusland begonnen met een laatste militair offensief, bedoeld om Idlib in te nemen. Daarbij worden meer dan een miljoen op de vlucht geslagen Syriërs richting de Turkse grens gedreven die echter potdicht zit.

De Amerikaanse speciale gezant voor Syrië, James Jeffrey, bezoekt het Boynuyogun vluchtelingenkamp bij de Turkse stad Hatay. Ⓒ REUTERS

Rusland verwijt Turkije dat het al maanden weigert de islamitische strijdgroepen aan te pakken die in Idlib de lakens uitdelen en gebruiken dat als rechtvaardiging voor het offensief tegen Idlib. De Turken houden de grens echter gesloten omdat ze al meer dan drie miljoen gevluchte Syriërs hebben opgevangen en weigeren nog meer vluchtelingen op te nemen.

De druk op Europa op meer vluchtelingen op te nemen is sterk gegroeid vooral sinds Erdogan de vluchtelingendeal met Europa de facto verscheurde waarna duizenden migranten nu met geweld proberen de Griekse grens te passeren op weg naar Noord-Europa.

Offensief

De verwachting is dat Poetin en Erdogan vandaag opnieuw een deal zullen maken over Idlib die lijkt op de eerdere deal uit 2016. De Russen zullen mogelijk hun offensief staken. In ruil daarvoor zullen de Turken de weer verantwoordelijkheid nemen voor de gevluchte Syriërs in dat gebied.

Moskou heeft veel te verliezen als het niet tot een oplossing weet te komen met Istanboel. De Russen hebben een grote gaspijpleiding naar Turkije gelegd, mogen er een atoomcentrale bouwen en exporteren veel landbouwproducten naar Turkije. Daarnaast heeft Poetin de Turken al een beetje weten los te weken uit de NAVO met de leverantie van het S-400 luchtafweersysteem. Dit tot schrik van de Amerikanen die zich fel maar tot op heden met weinig succes verzetten tegen de Turkse aankoop van het S-400 systeem.

Sancties

Duitsland overweegt bij monde van de Duitse minister van Defensie Annegret Kramp-Karrenbauer, extra economische sancties in te stellen tegen Rusland als dat land blijft doorgaan met het bombarderen van burgerdoelen in Idlib. Duitsland is een grote handelspartner van Rusland. Een groot deel van de Russische export van gas gaat naar Duitsland.

Erdogan wil in gesprek met Poetin bestand in Syrië bereiken

Telegraaf 05.03.2020 De Turkse president Erdogan praat met zijn Russische ambtgenoot Poetin over een bestand in Idlib, in het noordwesten van Syrië. Erdogan is donderdag in Moskou voor het onderhoud, terwijl de strijd in de provincie Idlib tussen Turkse militairen en door Rusland gesteunde Syrische troepen verder uit de hand dreigt te lopen.

Het Turkse leger is op grote schaal in actie gekomen tegen de strijdkrachten van de Syrische president Assad en diens bondgenoten, inclusief Rusland. Ze dreigen de regio onder de voet te lopen. Ankara heeft in 2018 al afspraken met Moskou gemaakt over een deels “gedemilitariseerd” Idlib, een soort bufferzone waar niet meer gevochten zou worden. Maar die afspraken worden door de strijdende partijen niet goed nageleefd.

Idlib is een bolwerk van tegenstanders van Assad, voornamelijk jihadisten. Erdogan vreest dat die samen met honderdduizenden burgers naar Turkije vluchten als de troepen van Assad verder oprukken.

BEKIJK MEER VAN; burgeroorlog internationale betrekkingen Recep Tayyip Erdoğan Vladimir Poetin Idlib Moskou

Enkele honderden migranten zijn maandag slaags geraakt met de Griekse politie toen ze wilden demonstreren tegen de leefomstandigheden in het beruchte kamp Moria.Beeld Joris Van Gennip

‘Laatste kans’ voor migratiebeleid: ‘Europa kan niet twee keer falen’

VK 04.03.2020 De EU-landen mogen niet langer dralen over een Europees asiel- en migratiebeleid. De huidige chaos en humanitaire misère aan de Grieks-Turkse grens maken volgens de Europese Commissie duidelijk dat de EU haar geloofwaardigheid verliest.

Enkele honderden migranten zijn maandag slaags geraakt met de Griekse politie toen ze wilden demonstreren tegen de leefomstandigheden in het beruchte kamp Moria.Beeld Joris Van Gennip

Europees Commissaris Schinas (Migratie) deed woensdag een emotionele oproep aan de EU-landen, die al vier jaar ruziën over een gezamenlijk migratiebeleid. ‘Er is geen betere kans om door te pakken dan nu. Het is misschien onze laatste kans. Europa kan niet twee keer falen.’

Duizenden migranten zitten vast tussen Griekenland en Turkije nadat Ankara afgelopen dagen ‘de grenzen naar Europa openzette’. De Turkse president Erdogan deed dat om de EU te dwingen hem te helpen in zijn strijd in Syrië. Griekenland houdt sindsdien zijn grens met Turkije dicht wat Athene op scherpe kritiek komt te staan van vluchtelingenorganisaties maar woensdag brede steun kreeg van de Europese ministers voor asiel en Binnenlandse Zaken.

De EU zegde Athene financiële hulp toe voor de opvang van migranten die er toch in slagen Griekenland te bereiken, voor medische teams en betere opvangcentra. Ook zijn de lidstaten bereid met materieel (schepen, vliegtuigen, helikopters) en personeel (douaniers, asielexperts) Griekenland te helpen de grenzen beter te bewaken. Al met al kan Athene op deze manier rekenen op 700 miljoen euro van de EU. Afgelopen jaren kreeg het al 2,3 miljard euro uit Brussel voor het registreren en huisvesten van migranten.

Een gezamenlijk migratie- en asielpact

Commissaris Johansson (Binnenlandse Zaken) erkende dat onduidelijk is of Griekenland die 2,3 miljard euro goed heeft besteed. ‘Het Griekse asielsysteem is nog steeds te traag, de voortgang is niet wat verwacht mocht worden. Maar dit is niet het moment om na te gaan of Griekenland zijn huiswerk goed heeft gedaan.’ De nieuwe Griekse regering heeft in elk geval beterschap beloofd.

Naast noodhulp is het volgens de Commissie hoog tijd voor een gezamenlijk migratie- en asielpact. Het plan van de vorige Commissie uit 2016 – mede gebaseerd op de verdeling van migranten over de lidstaten – heeft de EU-landen tot op het bot verdeeld.

Johansson en Schinas hebben afgelopen weken vrijwel alle hoofdsteden bezocht en zien een kans om de impasse te doorbreken. De twee Commissarissen willen in april hun voorstel op tafel leggen dat uitgaat van een betere bewaking van de Europese buitengrenzen en een strikt terugkeerbeleid voor migranten die geen verblijfsvergunning krijgen. Daarnaast komt er een ‘bindend solidariteitsmechanisme’ maar dat zal volgens betrokkenen geen verplichte spreiding van migranten zijn. De Commissie wil lidstaten de kans geven hun asielquota af te kopen met andere vormen van hulp.

De Europese ministers van asielzaken kibbelden woensdag lange tijd over een verklaring over het handelen van Erdogan. Griekenland en Cyprus eisten een ‘harde veroordeling’ maar dat werd door Duitse druk afgezwakt tot ‘verwerpt sterk’. Turkije huisvest miljoenen vluchtelingen, mede met 6 miljard euro van de EU.

MEER OVER; GRIEKENLAND POLITIEK INTERNATIONALE BETREKKINGEN INTERNATIONALE ORGANISATIES EU VLUCHTELINGEN COMMISSIE TURKIJE MARC PEEPERKORN

EU waarschuwt Turkije: ‘Sturen migranten naar grens Griekenland moet stoppen’

NOS 04.03.2020 De Europese Unie zal met alle mogelijke middelen proberen om migranten buiten Griekenland te houden. Dat hebben de EU-ministers van Buitenlandse Zaken vanavond in Brussel besloten. “De EU roept Turkije op om te stoppen met het sturen van vluchtelingen naar de grens”, zo staat in een verklaring. “Deze situatie is onacceptabel.”

Volgens staatssecretaris Broekers-Knol, die ook aanwezig was, is het een sterk signaal van de 27 EU-landen aan Turkije, om de bestaande afspraken (de zogenoemde Turkije-deal) te respecteren. “Griekenland beschermt de buitengrenzen, dus dit is een verantwoordelijkheid van ons allemaal.”

Nieuw migratiepact

In de verklaring staat verder dat het illegaal oversteken van de grens vanuit Turkije niet wordt getolereerd. Volgens Eurocommissaris Schinas is “de grens van Griekenland Europa’s grens. De grens van Bulgarije is Europa’s grens. En ook de grens van Cyprus is Europa’s grens.”

Broekers-Knol denkt dat Turkije zich de komende tijd aan de afspraken gaat houden en geen mensen meer naar de grens met Griekenland stuurt. Volgens haar is dit een eerste stap. De komende maanden moeten de ministers en de Europese Commissie het eens worden over een nieuw migratiepact. Daarover is het vanavond niet gegaan.

Volgende week komen de ministers opnieuw bij elkaar om de situatie te bespreken.

Bekijk ook;

Ook extra asielexperts nodig voor Griekenland

Telegraaf 04.03.2020  EU-landen moeten 160 extra asielexperts naar Griekenland sturen. Dat staat in een zespuntenplan dat de EU-commissarissen verantwoordelijk voor asiel en migratie, de Griekse vicevoorzitter Margaritis Schinas en de Zweedse Ylva Johansson, woensdag presenteerden.

Het asielsysteem in Griekenland is vrijwel vastgelopen, de doorlooptijden zijn er enorm lang. Het Europese asielagenschap EASO heeft een hulpverzoek naar de overige lidstaten verstuurd.

Het plan wordt later op de dag voorgelegd aan de EU-minister van Binnenlandse Zaken en Justitie. Namens Nederland is staatssecretaris Ankie Broekers-Knol daarbij.

BEKIJK OOK:

Broekers-Knol houdt vertrouwen in Turkije-deal: ’Noodscenario niet aan de orde’

De meeste andere punten uit het plan kwamen woensdag al naar buiten. Zo krijgt Athene 350 miljoen euro voor de opvang van asielzoekers en versterking van de grens. Nog eens 350 miljoen komt later beschikbaar. Het EU-grensagentschap Frontex stuurt honderd extra grenswachten bovenop de huidige 530 en stelt zes kustwachtschepen, een vliegtuig, twee helikopters en drie voertuigen met warmtebeeldcamera’s beschikbaar.

Lidstaten wordt ook gevraagd medische hulp, tenten en dekens te leveren. Verder gaat Frontex aan de slag met een nieuw programma voor snelle terugkeer van mensen die geen recht hebben op verblijf in Griekenland naar hun land van herkomst.

Aan de Turkse kant van de grens verblijven zo’n 20.000 mensen, aldus Schinas. Die heeft de Turkse regering volgens hem gestuurd „als instrument” om druk op Europa uit te oefenen. „In deze uitzonderlijke omstandigheden is het onze eerste prioriteit om orde bij onze buitengrens veilig te stellen”, zei hij. De commissaris riep de hele EU op achter Griekenland te staan. Hij is ervan overtuigd dat de ministers dat zullen doen.

BEKIJK MEER VAN; immigratie vluchtelingen migratie internationale organisaties Margaritis Schinas Ankie Broekers-Knol Griekenland Brussel Frontex

Erdogan wil steun EU in Syrië om migratieprobleem op te lossen

Telegraaf 04.03.2020 De Europese landen moeten het Turkse beleid in Syrië steunen als ze hun problemen met migratie willen oplossen. Dit beklemtoonde de Turkse president Erdogan. De EU moet volgens hem zijn pogingen om politieke en humanitaire problemen op te lossen in Syrië steunen en niet alleen maar de grens dichtgooien.

„Alle Europese landen sluiten hun grenzen voor vluchtelingen vandaag de dag, ze proberen ze weg te duwen door de vluchtelingen te slaan, door hun boten tot zinken te brengen en zelfs door op ze te schieten” aldus Erdogan. Hij zei dit terwijl er aan de Turks-Griekse grens opnieuw schermutselingen zijn tussen groepen migranten en Griekse grenswachten.

Erdogan heeft Brussel gedreigd voor vluchtelingen „de poort naar Europa open te zetten.” Turkije heeft al 3,6 miljoen mensen uit Syrië onderdak geboden en vreest dat dit aantal zal stijgen. Wanneer het Syrische regime van president Assad met Russische steun ook het noordwesten van Syrië herovert, zou daar een nieuwe stroom vluchtelingen naar Turkije op gang kunnen komen. Erdogan probeert dat te verhinderen en heeft zijn strijdkrachten naar Noordwest-Syrië gestuurd om de troepen van Assad en diens Russische bondgenoten tegen te houden.

BEKIJK MEER VAN; burgeroorlog vluchtelingen internationale organisaties Recep Tayyip Erdoğan Syrië

’Turken schieten met traangas op Griekse grensbewakers’

Telegraaf 04.03.2020 Turken schieten volgens Athene met traangas op Griekse grensbewakers tijdens schermutselingen met mensen die illegaal Griekenland proberen binnen te komen. De krant Kathimerini meldde beelden te hebben van de chaos aan de grens waarop te zien is dat ook aan Turkse kant traangas wordt afgevuurd. De Griekse grensbewaking zet traangas in om de illegalen op afstand te houden.

De Griekse regering beschuldigt het buurland Turkije ervan nepnieuws over migranten te verspreiden. Athene weerspreekt Turkse beschuldigingen dat er onder migranten doden en gewonden vallen door toedoen van de Griekse grensbewakers vallen.

BEKIJK OOK:

Syriërs desnoods zwemmend naar Europa, Grieken slaan alarm

Het geweld bij de bestorming van deze Europese buitengrens is onderwerp van gesprek tijdens Europese spoedberaad van ministers van Binnenlandse Zaken en Justitie woensdag in Brussel.

BEKIJK OOK:

Erdogan tegen Merkel: lasten eerlijker verdelen

Tienduizenden mensen wachten vergeefs op een grens die volgens Erdogan open gaat

AD 04.03.2020 Aan de rand van Europa, op de grens tussen Turkije en Griekenland, wachten tienduizenden mensen tot de deur op een kier gaat. Dat gaat waarschijnlijk niet gebeuren. Langzaam daagt het besef dat er met hen gesold wordt.

Mehdiye vraagt of ze het Turkse volkslied mag zingen. Natuurlijk mag ze dat. Ze is ook zo weer klaar, want ze kent maar een paar zinnen. Applaus is welkom, gebaart ze. Ze weet niet precies hoe oud ze is (een jaar of 5, denken wij), maar ze wil heel graag vertellen dat ze uit Afghanistan komt. En ze is, zo telt ze op haar vingers, al één, twee, drie, vier dagen hier in Doyran.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

En dan gaat ze weer.

Haar familie zit een eindje verderop, tussen tientallen andere families, hier aan de oever van de Meric. Het water stroomt hard en ziet er koud uit. Aan de overkant ligt Europa. Het is maar een meter of 40 ver, maar deze mensen kunnen er alleen maar naar kijken. Sommigen zien heel in de verte Londen liggen, Duitsland, of zelfs New York. Maar wie heel goed kijkt, ziet alleen maar prikkeldraad, en af en toe een Griekse grenswacht die snel weer tussen de bomen schiet.

Migrants with children rest next to the Tunca river in Edirne, Turkey, March 4, 2020. REUTERS/Leonhard Foeger © REUTERS

Iedereen die hier aan de grens is beland, zit er niet zomaar. Of het nu in Doyran is, Pazarkule of Edirne, dit is de plek waar de deur open zou gaan. De Turkse president Recep Tayyip Erdogan had het zelf gezegd. Vorige week donderdag sneuvelden er 33 van zijn soldaten in Idlib, een Syrische provincie meer dan 1000 kilometer naar het oosten.

De Turken vechten daar samen met rebellen tegen de troepen van president Bashar al-Assad, die de Russen aan zijn zijde weet. En president Erdogan had er genoeg van. Waarom moest hij dit allemaal in zijn eentje doen? Waar was de Navo?

En hij zag al die honderdduizenden nieuwe vluchtelingen samendrommen voor de grens van zijn land. Nog meer? Hij vangt er al bijna vier miljoen op. Dus, zei hij, tegen al die mensen, en ook tegen de rest van de wereld, ik zet de deur naar Europa open. De zogenoemde Turkije-deal met de EU, die tegen betaling vluchtelingen in Turkije moest houden, is van de baan. ,,De EU komt haar afspraken niet na, dus waarom wij dan wel?”

Wie wil, kan gaan, zei hij op vrijdag.

’s Nachts houden ze zich warm bij een vuurtje. © AFP

Brommertje

En ze gingen. Ze namen de taxi, de bus, de trein, klommen achter op een brommertje. Ze kwamen uit Istanboel, maar ook uit Izmir, Konya, Maras of Nigde, en al die andere Turkse steden waar ze al maanden of zelfs jaren bivakkeerden. Velen betaalden grof geld, hun láátste geld, anderen zouden naar verluidt gratis door de Turken zijn vervoerd.

Met hoeveel ze inmiddels zijn, is niet helemaal duidelijk. Volgens de Turkse autoriteiten drommen er nu meer dan honderdduizend mensen aan de grens, de Grieken maken een fors lagere schatting. De Turken zeggen dat er nog miljoenen meer aankomen, met als gevolg dat Europa langzaamaan hetzelfde gevoel krijgt als in 2015. De meeste Europese landen (of eigenlijk alle Europese landen) zitten daar niet op te wachten.

Merdan Mohamed (43) heeft dat haarfijn in de gaten. ,,Ik verwacht niks van Europa”, zegt hij. ,,Maar ik hoop dat ze mij ook snappen.” Hij vluchtte met zijn gezin 2,5 jaar geleden uit het zuiden van Idlib naar Turkije, ergens in centraal-Anatolië, en verdiende daar de kost met allerlei dagelijkse klusjes.

Het was soms net genoeg om zijn gezin te onderhouden, maar soms ook niet. Toen hij vorige week president Erdogan hoorde, pakte hij alles en iedereen bij elkaar en vertrok naar die verre grens in het westen. ,,Ik wil dat mijn kinderen vrij zijn en naar school kunnen gaan. Ik wil dat hij (hij wijst naar zijn ene zoon) elektricien kan worden als hij wil, en hij (zijn andere zoon) een professor.”

© REUTERS

Dekens

Het dochtertje van Merdan Mohamed. Mohamed, gevlucht uit Idlib, zoekt een betere toekomst voor zijn gezin. © Mark van Assen

Maar nu zit hij hier, al een paar dagen. Ze zijn met negentien mensen, zijn eigen gezin en die van twee neven. Ze hebben hun toevlucht gezocht tussen de bomen, in de hoop dat de wind er wat minder hard waait, maar dat is helaas niet het geval. Ze zitten op de grond, op meegebrachte dekens en hebben zeildoek gespannen om nog een beetje beschutting en privacy te hebben.

De kleintjes hebben net wat snoep gekregen van hulpverleners, een vrouw eet koude bonen in tomatensaus uit een blikje, en een jonge moeder heeft een pak luiers gekregen. Ze zijn helaas niet de goede maat, maar dat moet dan maar. ’s Nachts is het koud, zegt Merdan, dus ze proberen overdag te slapen.

Als het donker wordt, kruipen ze met z’n allen rond een vuurtje, net als alle andere gezinnen hier, en ze hopen dat de allerkleinsten dan toch indutten. Maar niet de afgelopen nacht. ,,Toen regende het. Ze hebben uren liggen huilen.”

Natuurlijk heeft Merdan overwogen om de oversteek te maken, de rivier is hier niet al te diep. En hij weet dat anderen het ook al geprobeerd hebben bij de reguliere grensovergangen. Maar bij iedereen is het kwartje inmiddels gevallen: de Grieken peinzen er niet over om ook maar één vluchteling binnen te laten. Sterker nog: je schrikt ervan als je hoort hoe ze zijn behandeld door de grenswachten aan de overkant. ,,We moesten alles inleveren”, zegt een vrouw uit Afghanistan die een illegale poging waagde. ,,Geld, papieren, zelfs onze schoenveters, en toen werden we Turkije weer ingeschopt.”

Er zijn meer van dit soort verhalen. Ze zijn niet te controleren, omdat er geen journalisten meer worden toegelaten in de buurt van de officiële grensposten. Maandag is er een tiental verslaggevers opgepakt, omdat ze zich ‘op verboden terrein’ hadden begeven. Wel is duidelijk dat er deze week een jongetje is verdronken in de Middellandse Zee. Hij was met zijn familie op weg naar een Grieks eiland, toen hun bootje kapseisde. Ook is er om vage redenen een Syrische man neergeschoten. Door de Grieken, zeggen de Turken. Door de Turken, zeggen de Grieken.

© AP

Ook zijn er verhalen van mensen die woedend zijn. Op de Turken, omdat ze lekker zijn gemaakt met een heel bittere pil. ,,Ze brachten ons tot de grens”, zegt een Syrische man verontwaardigd. ,,En toen zeiden ze: zoek het verder zelf maar uit.” Op de Grieken, omdat die met alle middelen de poort dichthouden. Op Europa, want ‘waarom zien ze daar niet dat we geen kant meer op kunnen?’

De mensen die zich dit laatste afvragen, klinken overigens meer wanhopig dan boos. Een grote Oeigoerse familie, ze zijn met twintig, bivakkeert ook al een paar dagen in Doyran. Zij komen uit Afghanistan, zoals de meesten hier. ,,Wij zijn al negen jaar in Turkije”, zegt een van de mannen, die zijn naam niet wil zeggen. ,,We kunnen niet terug naar Afghanistan, want daar ben ik gemarteld.” Hij laat zijn littekens zien. ,,We willen niet terug naar Samsun (een Turkse stad aan de Zwarte Zee), want daar zijn we al een paar keer belaagd door mensen die ons niet willen. En nu mogen we ook niet naar Europa. Ik weet het niet meer.”

Overdag zitten de vluchtelingen wat te dommelen. © Mark van Assen

Bushalte

En ja, het kan zelfs nog erger. Als je echt helemaal verloren bent, dan zit je op de stoep naast een bushalte, ergens in de buitenwijken van Edirne. Je vertelt je hele verhaal in een paar minuten, want als het over oorlog en bommen gaat, dan ben je het liefst heel snel klaar. Enes Haiz (38) komt uit Idlib, dat zegt genoeg.

Hij zit hier met drie families, onder wie vijf kleine kinderen en drie zwangere vrouwen. Ze zagen Islamitische Staat komen, de Amerikanen, het Syrische leger en de Russen. ,,Onze stad ziet eruit als de maan.” Zijn twee broers en zijn vader zijn dood, zegt hij, en zijn moeder verloor beide benen. Een jaar, twee maanden en 24 dagen geleden kwam hij naar Turkije. En nu zit hij hier, bij deze bushalte, in de volle wind, naast de ruïne van een badhuis. Als hij van ons hoort dat er bij de grenspost van Pazarkule niemand meer doorheen komt, zegt hij: ,,Ik ga er ook niet meer heen.”

© REUTERS

Geheim

Plots stopt er een brommertje met twee Turkse jongemannen. Of ze een lift willen naar Pazarkule. Kost maar 600 lira per persoon. En ja, gegarandeerd dat ze de grens over kunnen, de twee weten een geheim weggetje. Enes vertrouwt het niet. Hij overlegt met zijn neef. ,,Dit zijn jagers”, zegt die. ,,Niet doen. Ze zetten ons ergens af, pakken het geld en gaan er dan vandoor.” Enes schudt zijn hoofd naar de jongens. ,,Nee , we doen het niet.”

Maar wat dan? ,,Misschien komt er iets uit het overleg met de Europese Unie. Dat is al eerder gebeurd, toch? Dat ze dan toch weer wat mensen toelaten?”

Maar als ook dat niet gebeurt? ,,We wachten hier nog een paar dagen.”

Maar hier is niks. Wat doen jullie daarna? ,,Dan gaan we naar Istanboel.”

Maar wat gaan jullie daar dan doen? ,,…..”

© REUTERS

Het kamp bij Kah NOS

Een paar uur op pad in Idlib: stank, herrie en overal tenten

NOS 04.03.2020 Ze hebben gezichten die getekend zijn door de oorlog, maar zijn vriendelijk en ontspannen. In ruil voor ons paspoort geven ze een pasje dat kennelijk genoeg is om Idlib in te mogen. Tenminste, het stukje van de Syrische provincie dat door deze geharde rebellen wordt gecontroleerd.

Twee jongens van de Syrische hulporganisatie Violet wachten ons op bij de grenspost. Zij hebben beloofd ons een paar uur rond te leiden door “de grootste humanitaire ramp in negen jaar Syrische oorlog”, zoals de Verenigde Naties de situatie in Noord-Idlib nu noemt. Ze kennen de weg en de gevaren, zodat ze ons hopelijk op tijd kunnen waarschuwen.

‘De vliegtuigen vallen huizen aan, die storten in bovenop families’

Het gebied is vooral heel erg vol met mensen, blijkt tijdens de rit richting een van de vele opvangkampen. De wegen zijn kapot, overal is verkeer, op de stoepen zijn markten ingericht, werkplaatsen in de open lucht. Er is stank en herrie, en op ieder stukje open grond zijn tenten neergezet waarin nu mensen wonen.

Zodra we wat hoger op een heuvel zijn, zien we in alle richtingen het blauw en wit van tentzeilen op de heuvels. Waar de stadjes en dorpjes overgaan in kampen, is nauwelijks nog te zien.

En er komen iedere dag nieuwe gezinnen bij. “De vliegtuigen vallen huizen aan, en die huizen storten in op de families”, legt een oudere heer uit voor zijn tent in een kamp bij het stadje Kah. Het is een geraamte van aan elkaar gelaste buizen met op de kale vloer een paar tapijten over elkaar heen voor de warmte.

 

Een miljoen vluchtelingen wonen hier op een stukje land dat steeds kleiner wordt; het regeringsleger van president Assad is met hulp van Rusland bezig aan een opmars richting het noorden van Idlib. “Ze richten hun bommen op wijken waar burgers wonen”, zegt de oude man verontwaardigd. “Het regime en zijn bondgenoten vallen zelfs ziekenhuizen aan.”

Dat blijkt inderdaad de voornaamste bron van stress in een kliniek die we binnenlopen. Dokter Mohammed Abrash is er aan het werk, hij pendelt heen en weer tussen verschillende ziekenhuizen in Noord-Idlib. “Sinds het offensief van het regime begon hebben ze 67 ziekenhuizen vernietigd.” Onder artsen die aan het werk zijn is altijd de angst dat er een bombardement komt, zegt Abrash.

‘Met bommen vegen ze de dorpen leeg’

Hij leidt ons rond door verschillende ziekenzalen waar gewonden liggen, een jongen die herstelt van een operatie aan zijn buik; “een granaatscherf”, zegt de dokter droog. En bij een andere man tilt hij het deken op. “Hij is geraakt aan zijn been, we hebben er een pin in gezet.”

Abrash noemt de bombardementen op ziekenhuizen de voornaamste oorlogsstrategie van het regime. “Ze raken klinieken, markten, huizen, zodat mensen niet anders kunnen dan wegtrekken. Zo vegen ze de dorpen en steden leeg, en kan het regime die plekken innemen. Het is nu overduidelijk hun strategie in Idlib.”

Dokter Mohammed Abrash NOS

De laatste dagen komen er minder bommen uit de lucht. Het is de reden dat we nu relatief veilig even het gebied in kunnen.

Syrische troepen krijgen rake klappen van het Turkse leger. Sinds het weekend werden drie Syrische gevechtsvliegtuigen door Turkse F-16’s uit de lucht gehaald. Ook zijn de Turken met drones en artillerie een groot offensief begonnen tegen Syrische grondtroepen.

Turkije besloot daartoe nadat vorige week tientallen Turkse militairen die in het gebied gelegerd zijn omkwamen bij een bombardement. De Turken willen de Syrisch-Russische opmars stoppen, om te voorkomen dat die uiteindelijk de miljoen vluchtelingen in het noorden van Idlib de Turkse grens over jaagt. Want dat is de enige plek waar al die mensen nog heen kunnen, als het Syrische leger de hele provincie verovert.

“Ik zweer je, we hadden hier een feestje toen we hoorden dat Turkije in Syrië zou ingrijpen”, zegt een van de mannen in het kamp bij Kah. Onder de vluchtelingen heerst er sinds de Turkse actie de opluchting. “Als Turkije het niet doet, doet niemand het”, valt zijn vriend in de rede. De mensen hier voelen zich alleen gelaten, zegt hij. “We willen dat de rebellen worden bewapend en dat Europa en Amerika iets doen om ons te beschermen tegen de criminelen Assad en Poetin.”

Strijdgroepen

Nog voor we zijn uitgepraat en alles rustig in beeld kunnen brengen, meldt een van de jongens van Violet dat het niet veilig is om te blijven. Hoewel we hier zijn met toestemming van de rebellen, zegt dat niet veel. Verschillende strijdgroepen strijden ook onderling om de controle in Idlib, sommige zijn ook in het kamp actief.

De terugrit naar de grenspost is frustrerend. Langs de weg liggen honderden verhalen die verteld moeten worden, maar we komen er niet bij. Ieder moment kunnen de bombardementen weer heviger worden, toestemming krijgen om deze plek te bezoeken is een traag proces, en de onvoorspelbaarheid van de oorlog maakt het lastig om hier te werken.

Als we net onze pas hebben ingeleverd bij de grenspost van de rebellen en de Turkse kant van de grens weer over zijn, komt er een berichtje binnen van dokter Mohammed Abrash. Hij bedankt voor onze komst en eindigt met een wens: “Ik hoop dat mijn boodschap uw mensen zal bereiken.”

Extra Duitse politiemensen voor grensbewaking Griekenland

NOS 04.03.2020 Duitsland stuurt extra mensen naar Griekenland ter ondersteuning van Frontex, de Europese grensbewakingsorganisatie. Het stelt twintig politiemensen en een helikopter ter beschikking. Ook Nederland zal volgens staatssecretaris Broekers-Knol bijdragen aan de versterking van Frontex, gedacht wordt aan manschappen en een marineschip.

Zij is in Brussel voor een spoedvergadering met de ministers van de Europese Unie over de Griekse vluchtelingencrisis. “Wij praten voortdurend over de buitengrens van de Europese Unie en dat het belangrijk is om die te bewaken. Op het moment is Griekenland de buitengrens van de EU en die moet bewaakt worden.”

Griekenland had gevraagd om versterking van Frontex, nu het aantal vluchtelingen vanuit Turkije sterk is toegenomen. Volgens het land is er behoefte aan 160 extra asielexperts, honderd extra grenswachten en verder medische hulp, tenten, dekens en twee helikopters.

Vorige week besloot de Turkse regering om migranten die naar de EU willen niet meer tegen te houden. President Erdogan zei zaterdag dat 18.000 migranten het land hebben verlaten. Griekenland meldt dat het 24.000 vluchtelingen tegenhoudt aan de grens met Turkije.

Turkije stimuleert vertrek

Turkije moet volgens afspraak met de EU migranten terugnemen die Europa proberen te bereiken en andere migranten tegenhouden, in ruil voor financiële steun van de EU. Maar volgens Erdogan houdt de EU zich niet aan de gemaakte afspraken, daarom heeft het land de grens geopend en het nieuws verspreid dat mensen kunnen vertrekken.

Volgens de Griekse regering hebben Turken met traangas op Griekse grensbewakers geschoten tijdens schermutselingen met mensen die illegaal Griekenland proberen binnen te komen. Gisteren zegde de EU Griekenland al 700 miljoen euro toe om de problemen bij de grens het hoofd te bieden. 350 miljoen euro is direct beschikbaar voor noodopvang en infrastructuur.

Bekijk ook;

Staatssecretaris: forse bijdrage voor Griekse grensbewaking

AD 04.03.2020 Nederland gaat naar verwachting een ,,forse bijdrage” leveren aan de versterking van de Griekse grensbewaking. ,,Er wordt gesproken over een schip en manschappen en dergelijke”, zei staatssecretaris Ankie Broekers-Knol (Justitie en Veiligheid) in Brussel voor aanvang van overleg met EU-collega’s. ,,Maar het is nog niet definitief, ik ben voorzichtig. Nederland doet alles wat mogelijk is.”

Staatssecretaris Ankie Broekers-Knol (Asiel en Migratie). © ANP

Om Griekenland bij te staan is behoefte aan 160 extra asielexperts, honderd extra grenswachten, zes kustwachtschepen, een vliegtuig, twee helikopters en voertuigen, medische hulp, tenten en dekens. ,,We hebben natuurlijk allang inzet op de Griekse eilanden”, zei de bewindsvrouw. ,,En we leveren al zes marechaussees en twee voertuigen aan de Bulgaarse grens.”

Het overleg is bijeengeroepen om een antwoord te vinden op de duizenden migranten en vluchtelingen die zich aan de Turks-Griekse grens hebben verzameld. De Griekse politie houdt hen tegen, soms met geweld.

In een verklaring die de EU-ministers naar verwachting zullen aannemen staat dat de EU en haar lidstaten ,,alle noodzakelijke maatregelen” zullen nemen om te voorkomen dat mensen illegaal de grens oversteken. ,,Ik denk dat we alles moeten doen wat juridisch mogelijk is”, zei Broekers-Knol. ,,Griekenland is op dit moment de buitengrens van de Europese Unie waar mensen naartoe willen, en die moet bewaakt worden.”

Lees ook;

Lees meer

Lees meer