Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel 5

De kwestie Ahmed ’de Baas’ 

Een voormalige Afghaanse informant van de militaire inlichtingendienst MIVD wil dat de Nederlandse overheid hem een Nederlands paspoort en schadevergoeding van honderdduizenden euro’s geeft voor het werk dat hij heeft gedaan. Dat bevestigt advocaat Michael Ruperti na berichtgeving van De Telegraaf. De Afghaan werkte voor de MIVD tijdens de Uruzgan-missie van Nederland in Afghanistan.

Medewerkers van de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) hebben in 2010 gesprekken gevoerd met hoge vertegenwoordigers van de Taliban. Die hadden plaats in Dubai. Het officiële regeringsstandpunt was en is dat Nederland niet met de terroristische groepering praat.

Een voormalige Afghaanse spion die tussen 2006 en 2014 voor de MIVD actief was, zegt dit in een gesprek met De Telegraaf. Zijn verhaal wordt bevestigd door een lid van het Korps Commandotroepen en een tolk, die destijds eveneens in Dubai waren.

De oud-spion treedt naar buiten, nadat hij bij het ministerie van Defensie nul op het rekest had gekregen over een volgens hem beloofd Nederlands paspoort en schadevergoeding. Defensie bevestigt de afgewezen claim, maar wil niks over de zaak kwijt.

Dat de man zijn leven waagde voor Nederland blijkt ook uit correspondentie met de landsadvocaat waarin De Telegraaf van hem inzage kreeg. Hij schrijft dat de Afghaan ’veel goed werk heeft verricht dat de nodige risico’s met zich meebracht’. Hij heeft ’regelmatig informatie verstrekt die adequaat bleek en die heeft bijgedragen aan de veiligheid van Nederlandse militairen. Defensie is hem daar bepaald erkentelijk voor’.

Oud vuil

Ahmed ’de Baas’ rekende op een Nederlands paspoort als dank voor zijn inzet voor het Nederlands landsbelang. „In ruil voor mijn inzet beloofden ze alle problemen op te lossen.”

Het succes dat Ahmed ’de Baas’ boekt in Afghanistan, smaakt naar meer. Wanneer ons land in 2006 naar Uruzgan gaat, vraagt de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) asielzoeker Ahmed ’de Baas’ mee.

Zijn status als oud-officier van de beruchte Afghaanse inlichtingendienst vormt geen enkel bezwaar voor de Nederlandse geheime dienst om Ahmed ’de Baas’ in te zetten voor het landsbelang. De dienst maakt volgens Ahmed juist gebruik van de situatie. „In ruil voor mijn inzet beloofden ze dat alle problemen zouden worden opgelost.”

Het Nederlanderschap bungelde jaren als een worst voor zijn neus. Tot twee keer toe regelde de dienst volgens De Baas een paspoort, slechts één jaar geldig. De Telegraaf krijgt de documenten te zien. Nadat hij door de MIVD werd bedankt, ontving hij geen paspoort meer.

De Nederlandse missie in Uruzgan stopt eind 2010. Ahmed zegt daarna nog actief te zijn geweest in Kunduz waar ons land een politietrainingsmissie begon, maar na acht jaar beschouwde de MIVD de rol van De Baas eind 2013 als uitgespeeld. „Ik werd bedankt en kreeg opdracht mijn netwerk te gaan afbouwen.”

In Afghanistan is het beëindigen van relaties niet zo makkelijk. Er werd volgens Ahmed 7500 dollar betaald om alle bronnen af te kopen. Dat was niet genoeg, meent hij „Ik was verplichtingen aangegaan, dan kun je niet zomaar de stekker eruit trekken.

De huidige situatie van de Baas kan niet verder verschillen van het heroïsche bestaan dat hij in Afghanistan leidde. Hij zit thuis. Berooid door de schulden die hij zegt te hebben gemaakt in Uruzgan, gefrustreerd door hoe het is gegaan en vooral diep gekrenkt door het gebrek aan loyaliteit van Nederland, dat hij als tweede vaderland beschouwt. „Ik voel me als oud vuil aan de kant gezet.”

Telegraaf 11.12.2018

De Windhond

De affaire rond de Baas lijkt op de zaak rond ’de Windhond’. Deze Ibrahim A., ook betrokken bij inlichtingenwerk van de MIVD in Afghanistan, kreeg in 2016 door de Haagse rechtbank ruim 1,1 miljoen euro aan schadevergoeding toegewezen omdat de geheime dienst hem te bruusk had afgebouwd.

Toenmalig MIVD-baas Pieter Cobelens was heel ongelukkig over dit vonnis en waarschuwt opnieuw voor ’oplichters’ die een grote rol claimen omdat ze uit zijn op geld. „Er zijn een hoop mensen die de overheid graag een poot willen uitdraaien. Soms lukt het nog ook.” Hij zegt dat hij de Baas niet kent.

Kortom, de affaire-Windhond ligt de MIVD zwaar op de maag omdat de oud-spion uit de school klapte over de geheime operatie in Afghanistan. Afgelopen jaar kwamen opnieuw geheimen rond dezelfde missie aan het licht door Ridder Militaire Willemsorde Marco Kroon.

In zijn boek Kroongetuige schrijft Kroon dat hij een belager doodde zonder dit te melden. Hij gaf – met toestemming van Defensie – veel details over de uitzending in 2007 prijs. Zo vertelde Kroon dat commando’s regelmatig alleen op pad gingen, burgerkleding aan hadden en wapens bij zich droegen.

Dit komt overeen met wat de Baas vertelt over zijn beschermers. Kroon noemde niet de plek waar hij in 2007 actief was. De Telegraaf onthulde eerder dit jaar dat het om de MIVD-operatie in Kabul ging en dat de oorlogsheld en zijn collega’s daar waren om MIVD-medewerkers te beschermen.

Telegraaf 11.12.2018

Openheid

Meerdere politici in de Tweede Kamer willen duidelijkheid van het kabinet over de kwestie “De Baas”. „Helder moet worden wat er is gebeurd. Onder wiens verantwoordelijkheid is blijkbaar foutieve informatie aan de Kamer verstrekt”, wil PvdA-Kamerlid John Kerstens weten.

De sociaaldemocraat neemt ook de kwestie rond de Afghaanse spion hoog op: „Dit toont de noodzaak aan van een helder beleid ten aanzien van de vraag hoe we moeten omgaan met in land van handeling geworven medewerkers.”

SP-Kamerlid Sadet Karabulut is geschokt door de onthullingen: „De oorlog in Afghanistan duurt al 17 jaar. Terwijl deze missie is keer op keer verdedigd met het argument dat Afghaanse vrouwen bevrijd moeten worden, sprak Defensie in het geheim met de Taliban. Dit alles buiten het zicht van de volksvertegenwoordigers.”

De politica spreekt van een ’zeer merkwaardige gang van zaken’. Ze eist ’volledige openheid van zaken’ van het kabinet. Ook GroenLinks-Kamerlid Isabelle Diks laat weten dat ze opheldering wil van minister Bijleveld (Defensie).

Regeling

Regeringspartij D66 laat weten duidelijkheid te willen krijgen over de informant. „We hebben ons in het verleden hard gemaakt voor een goede regeling voor tolken die Nederland hebben ondersteund bij missies”, zegt Kamerlid Salima Belhaj. „Dat zou ook voor informanten moeten gelden.”

Doel missie uit zicht

Vlak voor de feestdagen brengt minister Ank Bijleveld van Defensie een bezoek aan onze militairen in Afghanistan. Nederlandse commando’s trainen daar Afghaanse soldaten. Onze verslaggever Niels Rigter was erbij.

De verliezen onder Afghaanse strijdkrachten zijn zo groot dat het Doel van de NAVO-missie waaraan Nederland deelneemt verder uit zicht raakt. Het dagelijkse aantal dodelijke slachtoffers is immers groter dan wat de Afghaanse veiligheidstroepen kunnen opbouwen, zo leerde minister Bijleveld (Defensie) tijdens een bezoek.

AD 22.12.2018

Met straten die ’op zwart’ stonden, hadden de omstandigheden waarin Bijleveld zich gisteren voortbewoog, niet treffender kunnen zijn. Vanwege de grote kans op aanslagen had het NAVO-hoofdkwartier in Kabul z’n achtduizend militairen in de hoofdstad verboden zich buiten de poort op straat te begeven.

Minister Bijleveld leerde gisteren 12.12.2018 dat Afghanistan voorlopig nog niet voor zijn eigen veiligheid kan zorgen. Ⓒ Hille Hillinga

Nog veel te doen

Bijleveld en haar gevolg verplaatsten zich evengoed – met speciale toestemming – in auto’s door Kabul voor ontmoetingen met de president, de premier en de ministers van Defensie en Binnenlandse Zaken.

Dat de kans op aanslagen aanzienlijk was, bleek op de dag van aankomst, toen in Kabul een Taliban-terrorist zichzelf opblies en twaalf Afghanen doodde, onder wie vier politieagenten. Dagelijks sneuvelen er gemiddeld zo’n dertig Afghaanse soldaten en politieagenten.

Probleem voor opbouw van Afghaanse veiligheidstroepen

Die verliezen vormen een probleem voor de opbouw van de Afghaanse veiligheidstroepen, waaraan Nederlandse militairen bijdragen als onderdeel van NAVO-missie Resolute Support. Wie wil er nog soldaat of politieman worden als de kans groot is dat je sterft of zonder verzekering invalide raakt?, zo kreeg de bewindsvrouw te horen.

Het doel van de NAVO-missie, meehelpen aan de verdubbeling van de Afghaanse veiligheidstroepen, opdat het land uiteindelijk voor zijn eigen veiligheid kan zorgen, raakt erdoor verder uit zicht.

De Afghaanse minister Barmak (Binnenlandse Zaken) erkende dat het trainen en rekruteren van nieuwe manschappen de dagelijkse verliezen niet kunnen bijhouden. „We kunnen de gaten onvoldoende vullen.” Hij bestreed dat dit het moreel van de troepen beschadigt. „Mensen weten dat ze voor hun land vechten. En we hebben de steun van onze internationale vrienden.”

16.000 internationale troepen actief

Onder de vlag van de NAVO zijn er zo’n 16.000 internationale troepen actief in Afghanistan. Daaronder begeven zich 160 Nederlanders. Ze trainen en adviseren Afghaanse veiligheidstroepen, helpen met de opbouw van militaire politie-eenheden voor anti-terreurinterventies.

„Uiteindelijk moet Afghanistan het zelf doen”, zegt Bijleveld. „Maar het is een kwestie van de lange adem. Daarom is het goed dat we langer blijven.” Nederland blijft in elk geval tot 2022 militair actief in Afghanistan.

Bekijk ook:

Ex-spion gaat naar rechter om paspoort

Bekijk ook:

Den Haag zat aan tafel met de Taliban

Bekijk ook:

‘Nederland overlegde in het geheim met Taliban’

Bekijk ook:

Onthulling met wrange smaak

Afghanistan NU

AFGHANISTAN NRC

Afganistan VK

AFGHANISTAN VK 

lees ook: Chora

zie : Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel 4

zie ook: Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel 3

en zie ook: Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel 2

en zie verder ook: Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel 1

Ruim honderd doden door aanval Taliban op militaire basis Afghanistan

NU 21.01.2019 Bij een aanval van de Taliban op een militaire basis in Afghanistan zijn maandag meer dan honderd militairen om het leven gekomen, meldt een hoge functionaris van het Afghaanse ministerie van Defensie.

“We weten dat 126 militairen zijn omgekomen bij een explosie in een gebouw van een militair trainingscentrum in Maidan Wardak (centraal-Afghanistan)”, liet het ministerie in Kabul weten.

De aanvallers zouden volgens het ministerie hun auto vol explosieven hebben geramd door een militair controlepunt en het voertuig daarna bij het gebouw hebben laten ontploffen.

Twee gewapende mannen gingen het gebouw na de explosie binnen, waarna ze het vuur openden op Afghaanse soldaten, zegt Mohebullah Sharifzai, woordvoerder van de provinciale gouverneur van Maidan Wardak.

Taliban eist de aanslag op

De Taliban heeft de aanslag opgeëist. De terroristische groepering voert in Afghanistan een guerrillaoorlog. De Taliban hadden grote delen van het land in handen, maar zijn door een internationale troepenmacht teruggedrongen.

Sinds enkele jaren boekt de beweging echter weer terreinwinst.

Lees meer over: Afghanistan Taliban Buitenland

Het pand in Wardak na de aanslag met een bomauto EPA

‘Zeker 100 doden bij aanslag Afghaans militair trainingscentrum’

Het complex zou zijn bestormd door gewapende Taliban-strijders nadat een zelfmoordterrorist een auto met explosieven bij de ingang had opgeblazen.

NOS 21.01.2019 In Centraal-Afghanistan zijn bij een aanslag op een trainingscentrum voor politie, defensie en veiligheidsdiensten zeker honderd mensen omgekomen, zeggen verschillende Afghaanse bronnen. Het complex zou zijn bestormd door gewapende Taliban-strijders nadat een zelfmoordterrorist een auto met explosieven bij de ingang had opgeblazen.

Volgens een medewerker van het ministerie van Defensie hebben 126 mensen een explosie in een gebouw op het trainingscomplex niet overleefd. Een provinciale functionaris spreekt van een honderdtal doden. Eerder noemde de regering een dodental van twaalf.

De Taliban hebben de verantwoordelijkheid voor de aanslag in de provincie Maidan Wardak opgeëist. De militaire basis ligt op zo’n 44 kilometer afstand van de hoofdstad Kabul.

De Taliban hebben de afgelopen maanden een reeks aanslagen gepleegd. Analisten denken dat de opstandelingen zo veel mogelijk gebied in handen willen krijgen voordat er in de toekomst serieuze vredesgesprekken worden gevoerd. Volgens de VS hebben de Taliban de helft van het land in hun greep.

Bekijk ook;

Taliban willen alleen spreken met de VS, niet met Afghaanse regering

Dodental aanslag overheidsgebouw Kabul loopt op naar 43

Opnieuw doden bij aanvallen Taliban in Afghanistan

Ruim 100 militairen dood door Taliban-aanslag

Telegraaf 21.01.2019 Door een aanslag met een autobom op een militaire basis in de centrale provincie Maidan Wardak in Afghanistan zijn meer dan honderd militairen gedood. Dat zei een functionaris van het Afghaanse ministerie van Defensie.

Twee gewapende mannen die probeerden de basis binnen te komen, werden doodgeschoten, zei Mohebullah Sharifzai, woordvoerder van de provinciale gouverneur van Maidan Wardak.

Een tweede auto, boordevol explosieven, werd ontdekt en onschadelijk gemaakt, voegde hij eraan toe. Tientallen mensen raakten gewond. De Taliban eiste de verantwoordelijkheid op voor de aanslag.

Op de achtergrond van deze foto van Kamp Holland uit 2010 is een van de burnpits te zien Audiovisuele Dienst Defensie/Mediacentrum Defensie

‘Nederlandse militairen hebben kanker door ‘burnpits’ in Afghanistan’

NOS 19.01.2019 Tientallen Nederlandse militairen denken dat ze tijdens hun uitzending in Afghanistan kanker hebben gekregen door ‘burnpits’. Dat zijn brandende afvalhopen. Met de burnpits werd onder meer medisch afval en werkmateriaal verbrand.

De militairen hebben zich gemeld bij jurist Ferre van de Nadort, die onderzoek naar de burnpits in Kamp Holland heeft gedaan. Kamp Holland was van juli 2006 tot en met juli 2010 een Nederlandse legerbasis in de Afghaanse provincie Uruzgan.

Verscheidene militairen hebben foto’s aan de jurist gegeven. Daarop is te zien dat afval in de open lucht wordt verbrand en niet in de verbrandingsovens die in Kamp Holland stonden. “Vanaf dag een hebben die ovens niet goed gefunctioneerd”, zegt Van de Nadort.

Voormalig militair Johan Smit diende in de periode 2006-2007 in Afghanistan. Meteen toen hij terug kwam bleek het goed mis te zijn met zijn gezondheid:

Video afspelen

‘Ik ben mijn leven kwijt’

Hij zegt dat toenmalig minister Hillen van Defensie de Tweede Kamer onjuist heeft geïnformeerd. Die zei in 2010 dat er zes verbrandingsovens in Kamp Holland stonden en dat daarin het afval werd verbrand. “Maar die zes stonden in een ander kamp, in Kandahar”, zegt Van de Nadort. “De minister heeft waarschijnlijk de locaties door elkaar gehaald.”

De jurist zegt ook dat het ministerie van Defensie nooit goede metingen bij de verbrandingsinstallaties heeft gedaan en nu niet goed met de zieke (oud-)militairen omgaat. “Defensie legt de bal bij hen neer. De militairen moeten maar aantonen dat het door de burnpits komt. Het is de omgekeerde wereld.”

Afvalverbrandingsovens in Kamp Holland, 2010 Audiovisuele Dienst Defensie/Mediacentrum Defensie

Afvalverbranding in Afghanistan, met op de achtergrond de verbrandingsovens TROS

Minister Bijleveld zegt in een reactie dat Defensie over deze kwestie tot nu toe geen meldingen heeft gekregen. Maar ze benadrukt dat mensen met klachten zich alsnog kunnen melden en dat Defensie daar serieus naar kijkt. Volgens Bijleveld hebben de metingen van destijds niet opgeleverd dat er iets aan de hand was.

Het ministerie ontkent dat Hillen de Kamer in 2010 verkeerd heeft geïnformeerd. Defensie benadrukt verder dat het in missiegebieden nu geen verbrandingsovens meer heeft en dat het afval daar tegenwoordig wordt afgevoerd via een ‘contractor’.

Video afspelen

Minister Bijleveld: militairen kunnen zich bij ons melden

Ank Bijleveld, minister van Defensie, tijdens een werkbezoek. Ⓒ ANP

Kabinet ontkent gesprekken met Taliban

Telegraaf 14.01.2019 Het kabinet ontkent dat er in 2010 heimelijk is overlegd met de Taliban. Ook wordt bestreden dat er is onderhandeld over de vrijlating van een Nederlandse hulpverlener die was ontvoerd door de Taliban. „De Nederlandse overheid onderhandelt niet met ontvoerders of terroristische organisaties”, antwoordt minister Bijleveld (Defensie) op Kamervragen van SP en D66.

Onlangs deed een voormalig spion die werkte voor de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) uitgebreid uit de doeken hoe medewerkers van de MIVD in 2010 in Dubai gesprekken voerde met vertegenwoordigers van de Taliban. Zijn verhaal wordt bevestigd door een lid van het Korps Commandotroepen en een tolk, die destijds eveneens in Dubai waren.

Bekijk ook:

‘Nederland overlegde in het geheim met Taliban’

Bijleveld wil niet ingaan op de beweringen die de voormalige spion deed in De Telegraaf. De man, door Nederlandse militairen rond de missie in Uruzgan ’de Baas’ genoemd, was tussen 2006 en 2014 voor de MIVD actief. Hij is van grote waarde geweest voor de missie, onder meer bij het voorkomen van aanslagen op Nederlandse konvooien. De Afghaan dreigt het land te worden uitgezet. Hij voelt zich door de Nederlandse Staat in de kou gezet.

Bekijk ook:

Den Haag zat aan tafel met de Taliban

Bekijk ook:

MIVD-spion onderhandelde over gegijzelde Peter Oosterhuis

„In zijn algemeenheid kan ik zeggen dat bij de MIVD zorgvuldigheid centraal staat als het gaat om het zoeken, het rekruteren, het onderhouden en het uiteindelijk beeindigen van de relatie met een informant of agent”, reageert Bijleveld. „Die zorgvuldigheid is nodig omdat deze bronnen niet zelden een persoonlijk risico lopen door het delen van informatie die we nodig hebben om onze militairen veilig te houden. Ik wil benadrukken dat personeel dat voor een Nederlandse missie heeft gewerkt en daardoor gevaar loopt, door Defensie niet in de steek wordt gelaten.”

Bekijk ook:

Taliban kregen losgeld voor Nederlandse gijzelaar

Bekijk meer van; militairen militaire inlichtingen- en veiligheidsdienst (mivd) taliban ministerie van defensie

Afghaanse politieman beveiligt een ministerie in Kabul AFP

Taliban willen alleen spreken met de VS, niet met Afghaanse regering

NOS 30.12.2018 De Taliban hebben directe vredesgesprekken met de Afghaanse regering afgewezen. De islamitische terreurbeweging wil komende maand in Saudi-Arabië alleen in gesprek met vertegenwoordigers van de Verenigde Staten. Dat land beschouwt de Taliban als de invloedrijkste partij in het land.

Deze maand voerden de Taliban in de Verenigde Arabische Emiraten al gesprekken met de VS en landen uit de eigen regio. Doel van de onderhandelingen is het beëindigen van de oorlog in Afghanistan, die al zeventien jaar duurt en begon met het verdrijven van de Taliban door de VS.

Macht uitgebreid

De laatste jaren hebben de Taliban hun macht in het land verder uitgebreid. Volgens cijfers van de NAVO heeft de Afghaanse regering maar controle over iets meer dan de helft van de ruim 400 districten in het land. Sinds 2001 was de situatie niet zo slecht. De Taliban zelf zeggen dat ze de dienst uitmaken in een gebied dat bij elkaar 70 procent van Afghanistan beslaat.

Begin deze week was er aanslag op een overheidsgebouw in Kabul, waarbij zo’n 40 doden vielen. Vermoedelijk zaten de Taliban erachter.

De Amerikanen hebben nog duizenden troepen in het land, maar president Trump zou net als bij Syrië overwegen om (een deel van de) militairen terug te trekken.

Bekijk ook;

Afghanistan stelt presidentsverkiezingen uit tot nader order

Zeker 29 doden bij aanslag op overheidsgebouw in Kabul

Afghaanse mannen wachten tot ze hun stem kunnen uitbrengen voor de parlementsverkiezingen Reuters

Afghanistan stelt presidentsverkiezingen uit tot nader order

Een probleem met een identificatiemethode wordt als reden genoemd. Dat speelde ook al bij de parlementsverkiezingen in oktober. Die werden bovendien geteisterd door geweld.

NOS 26.12.2018 Afghanistan stelt de presidentverkiezingen van april een onbekend aantal maanden uit. Die tijd is volgens de regering nodig om technische problemen te verhelpen met het biometrische identificatiesysteem.

Die problemen speelden ook al tijdens de parlementsverkiezingen van oktober. Verschillende stemlokalen gingen toen te laat open, medewerkers konden niet omgaan met het identificatiesysteem en kiezers stonden niet op de lijst.

Geweld

Ook werden die verkiezingen en de aanloop daarnaartoe geteisterd door aanslagen en geweld van de Taliban en IS. Zware beveiliging kon niet voorkomen dat er tientallen doden en meer dan honderd gewonden vielen. De helft van de geregistreerde Afghaanse kiezers, zo’n 4 miljoen mensen, kwam toch opdagen om te stemmen.

Voor de verkiezingen voor de opvolger van president Ghani wil de kiescommissie eerst de lijsten op orde maken en de medewerkers trainen.

Bekijk ook;

Zeker 29 doden bij aanslag op overheidsgebouw in Kabul

Bijna helft Afghaanse kiezers trotseert geweld

Dodental aanslag overheidsgebouw Kabul loopt op naar 43

Een man die gewond raakte bij de aanslag loopt door de straten van Kabul EPA

NOS 25.12.2018 Het dodental van de aanslag op een gebouw van het ministerie van Sociale Zaken in Kabul is opgelopen naar 43. Op Kerstavond blies een zelfmoordenaar zijn auto op in een straat met meerdere overheidsgebouwen in de Afghaanse hoofdstad, waarna gewapende strijders het pand bestormden.

De extremisten richtten een bloedbad aan. Ook schoten ze vanuit het pand op naastgelegen gebouwen. Het dodental kan verder oplopen, want politie en andere hulpverleners zoeken nog steeds naar slachtoffers in het overheidsgebouw. Er zijn zeker 25 gewonden.

Tijdens de urenlange confrontatie tussen de gewapende mannen en de veiligheidsdiensten die volgde op de bestorming zijn honderden mensen in veiligheid gebracht, zegt het ministerie van Volksgezondheid. Drie gewapende aanvallers zijn tijdens de confrontatie gedood. Of het ministerie de drie heeft meegeteld in het dodental van 43 is niet duidelijk. Ook is niet bekend of zij de enige aanvallers waren of dat er meer gewapende strijders waren, die mogelijk zijn ontkomen.

De verantwoordelijkheid voor de aanslag is nog steeds niet opgeëist. In het afgelopen jaar heeft zowel de Taliban als IS aanslagen gepleegd op Afghaanse overheidsgebouwen en -diensten. Daarbij zijn honderden mensen vermoord.

Bekijk ook

Aanslag op moskee op Afghaanse legerbasis

Ruim vijftig doden bij zelfmoordaanslag in Kabul, dodental blijft stijgen

Zeker 68 doden door zelfmoordaanslag bij protest tegen Afghaanse politiechef

Tientallen doden bij twee aanslagen in Afghanistan

Het  dodental kan nog verder oplopen, in het pand wordt nog steeds naar slachtoffers gezocht.

Een Afghaanse politieman houdt de wacht bij een overheidsgebouw in Kabul. Ⓒ AFP

Dodental bomaanslag Kabul loopt op

Telegraaf 25.12.2018 – Het dodental van de aanslag op verschillende regeringsgebouwen in de Afghaanse hoofdstad Kabul is opgelopen naar 43. Dat heeft het ministerie van Volksgezondheid bekendgemaakt. Bij de aanvallen vielen 25 gewonden.

De daders, van wie er ook drie werden gedood, brachten eerst een autobom tot ontploffing bij het ministerie van Openbare Werken. Daarna bestormde een onbekend aantal aanvallers het naastgelegen gebouw van Werkgelegenheid en Sociale Zaken. Van daaruit schoten ze vervolgens op andere overheidspanden in de buurt.

De verantwoordelijkheid is nog niet opgeëist. In het recente verleden claimden vertegenwoordigers van Islamitische Staat of de Taliban de bloedige aanslagen. In Kabul werden dit jaar al 22 aanslagen gepleegd. Daardoor kwamen meer dan 500 mensen om.

Bekijk ook:

Tientallen doden door aanslag in Kabul

Bekijk meer van; aanslagen aanvallen kabul taliban

Tientallen doden door aanslag op regeringsgebouwen in Kaboel

NU 24.12.2018 Door een aanslag van militanten op regeringsgebouwen in de Afghaanse hoofdstad Kaboel zijn ten minste 43 mensen om het leven gekomen. Bovendien vielen er tien gewonden.

Dat heeft de woordvoerder van het ministerie van Binnenlandse Zaken maandagavond bekendgemaakt. Bij de aanslag kwam één politieman om het leven, de rest van de doden zijn burgers.

De daders, van wie er ook drie werden gedood, brachten eerst een autobom tot ontploffing bij het ministerie van Openbare Werken. Daarna bestormde een onbekend aantal aanvallers het naastgelegen gebouw van Werkgelegenheid en Sociale Zaken. Van daaruit schoten ze vervolgens op andere overheidspanden in de buurt.

De verantwoordelijkheid is nog niet opgeëist. In het recente verleden claimden vertegenwoordigers van Islamitische Staat (IS) of de Taliban de bloedige aanslagen. In Kaboel werden er dit jaar al 22 gepleegd. Daardoor kwamen meer dan vijfhonderd mensen om.

Lees meer over: Afghanistan kabul

Zeker 29 doden bij aanslag op overheidsgebouw in Kabul

NOS 24.12.2018 In de Afghaanse hoofdstad Kabul hebben terroristen een aanslag uitgevoerd op een overheidsgebouw. Daarbij zijn zeker 29 mensen omgekomen en 23 gewond geraakt.

De aanslag begon volgens de regering met een zelfmoordaanslag. Iemand bracht vlak voor het gebouw van een sociale dienst een bomauto tot ontploffing. Een paar minuten daarna bestormden schutters het gebouw. Ze waren volgens de Afghaanse regering zwaar bewapend en hadden ook explosieven bij zich.

De groep trok urenlang schietend door het gebouw, dat verschillende verdiepingen telt. De meeste slachtoffers waren werknemers die op het punt stonden naar huis te gaan.

Sommige overheidsmedewerkers wisten een schuilplaats te vinden. De politie slaagde erin 357 ambtenaren ongedeerd naar buiten te krijgen.

Zeker vijf explosies

Ooggetuigen zeggen dat er zeker vijf explosies klonken toen het in het gebouw kwam tot een langdurige schietpartij tussen de politie en de terroristen. Onder de doden zijn zeker één politieman en drie terroristen.

De verantwoordelijkheid voor de aanslag is nog niet opgeëist, maar algemeen wordt aangenomen dat die het werk was van Talibanstrijders. De Taliban willen de door het Westen gesteunde regering verdrijven en opnieuw een streng islamitisch bewind in Afghanistan vestigen.

Bekijk ook;

Ruim vijftig doden bij zelfmoordaanslag in Kabul, dodental blijft stijgen

Zeker 68 doden door zelfmoordaanslag bij protest tegen Afghaanse politiechef

Afghaanse sleutelstad onder vuur van Taliban, VS stuurt versterking

Onzekerheid alom na militaire besluiten Trump

Elsevier 21.12.2018 In het Westen is verbijsterd gereageerd op het besluit van Donald Trump om de Amerikaanse troepen terug te halen uit Syrië en Afghanistan. Critici, onder wie ook diverse Republikeinse partijgenoten, zijn bezorgd omdat zij vrezen dat het vertrek van de soldaten de instabiliteit en het geweld zullen vergroten.

Toch krijgt Trump ook bijval, omdat hij zich met de beslissing aan zijn beloften aan zijn kiezers houdt. Het vertrek van minister van Defensie James Mattis doet eveneens veel stof opwaaien.

‘We hebben gewonnen tegen IS,’ zei Trump woensdag in een videoboodschap op Twitter. ‘We hebben ze verslagen, flink verslagen, we hebben het land teruggenomen en nu is het tijd voor onze troepen om thuis te komen.’ De president noemt het ‘hartverscheurend’ om de nabestaanden van gesneuvelde soldaten te spreken.

Trump zegt dat de slachtoffers, ‘grote Amerikaanse helden (…) van bovenaf op ons neerkijken’. De circa 2.000 soldaten in Syrië komen volgens hem allemaal terug. ‘We hebben gewonnen. Dat is hoe we het willen. Dat is hoe zij het willen,’ sluit de president de boodschap af terwijl hij naar boven wijst.

  Donald J. Trump

De beslissing lijkt lijnrecht in te gaan tegen de plannen van Trumps adviseurs. Zo zei buitenlandadviseur John Bolton in september nog dat Amerikaanse troepen niet zouden vertrekken zolang Iran in Syrië (militaire) invloed uitoefent. Het besluit kreeg dan ook direct stevige kritiek van Republikeinse partijgenoten.

Senator en voormalig presidentskandidaat Marco Rubio spreekt van ‘een ernstige fout die grotere implicaties zal hebben dan alleen de strijd tegen IS. Ook senator Lindsey Graham is op Twitter duidelijk: ‘Terugtrekking uit Syrië is een Obama-achtige fout. IS is niet verslagen,’ schreef hij op Twitter.

Ook de manier waarop de terugtrekking is gecommuniceerd, komt het Witte Huis op onbegrip te staan. ‘Ik heb in de 12 jaar dat ik hier werk nog nooit een beslissing gezien als deze,’ zei de Republikeinse voorzitter Bob Corker van de commissie-Buitenlandse Zaken in de Senaat. ‘Er is niets van tevoren gecommuniceerd, en opeens wordt zo’n gigantische beslissing genomen.’

  Donald J. Trump

Trump reageerde via Twitter al snel op de verontwaardigde reacties. Hij noemt het terughalen van de laatste troepen uit Syrië een logische stap, waarvoor hij zich al jaren heeft ingespannen. Naar eigen zeggen vindt Trump het moeilijk te geloven dat senator Graham ‘tegen het redden van soldatenlevens en miljarden dollars’ is. ‘Waarom  vechten we voor onze vijand, Syrië, door te blijven en IS te bestrijden voor hen, Rusland, Iran en anderen in de regio?

Tijd om ons te richten op ons land en onze jeugd terug te brengen naar huis, waar die hoort!’ Het ministerie van Buitenlandse Zaken benadrukte kort daarop in een reactie nog wel op de hoede te zijn voor IS. ‘Er moet nog veel worden gedaan en we mogen de dreiging die zij vormen niet uit het oog verliezen. Zelfs zonder grondgebied, zal IS een bedreiging blijven.’

In zijn eigen partij heeft Trump ook medestanders: senator Rand Paul zei tegen Fox News dat de president een ‘dappere zet’ heeft gedaan: ‘Het is precies wat hij de Amerikaanse bevolking heeft beloofd. Sterker nog: het is een van de redenen dat hij de verkiezingen heeft gewonnen.’

Paul vindt het een goede zaak dat de Verenigde Staten niet langer ‘politieman van de wereld’ willen zijn, maar het credo America First hanteren. ‘President Trump zei dat hij Amerika op de eerste plaats zou zetten. Ik denk dat hij dat doet door wat van dat geld (voor de strijd in Syrië, red.) naar huis te brengen, waar het gaat naar grensbeveiliging of het bouwen van bruggen en wegen in ons land.’

Na zijn besluit om onmiddellijk alle Amerikaanse troepen uit Syrië terug te trekken, heeft president Donald Trump opdracht gegeven om het aantal troepen in Afghanistan drastisch te verminderen. Het zou de komende weken gaan om in totaal zo’n 5.000 tot 7.000 van de 14.000 militairen, schrijft de Washington Post donderdag op basis van bronnen bij het Witte Huis.

Meer over Afghanistan; Afshin Ellian:  Gewonnen strijd tegen Al-Qa’ida dreigt alsnog verloren te gaan

Poetin terughoudend, maar noemt terugtrekking ‘het juiste om te doen’

De Russische president Vladimir Poetin heeft donderdag gereageerd dat IS sinds het aantreden van Trump inderdaad flink is verzwakt, en bedankte hem daarvoor. Over de aangekondigde terugtrekking was Poetin terughoudend: ‘Ik weet niet hoe dat zit. Amerika zit al 17 jaar in Afghanistan, en elk jaar zeggen ze weer dat ze zich daar terugtrekken.

Maar ze zitten er nog steeds.’ Wel vindt de Russische president de aanwezigheid van Amerikaanse troepen in Syrië ‘onnodig’ en ‘niet legitiem’, omdat die er niet zijn op verzoek van de Syrische overheid, in tegenstelling tot het Russische leger. ‘Dus als de VS heeft beslist zijn troepen terug te trekken, is dat het juiste om te doen.’

MailOnline Video @MailOnlineVideo

Vrees is er vooral bij de Koerden, die in Noord-Syrië de voornaamste bondgenoten van Amerika zijn geworden in de strijd tegen IS. Turkije bestrijdt de Koerden in die regio, en gevreesd wordt dat het veel sterkere Turkse leger de Koerdische volkseenheden YPG er na de Amerikaanse terugtrekking hardhandig zullen gaan bestrijden, zoals dat eerder dit jaar al gebeurde bij Afrin.

Tegelijkertijd lijkt ook IS zich weer in de strijd te mengen: een woordvoerder van de Syrische Democratische Strijdkrachten, die samenwerken met de YPG, meldt vrijdag dat IS in Zuidoost-Syrië een ‘grootschalige’ aanval’ voorbereidt in de regio Hajin.

In politiek Den Haag zijn eveneens veel zorgen over het vertrek van het Amerikaanse leger uit Syrië. Minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok (VVD) noemt die situatie ‘zeer ingrijpend’, omdat die kan leiden tot ‘een enorme verschuiving in de machtsverhoudingen’ en nieuwe gevechten.

Volgens CDA-minister Ank Bijleveld van Defensie is IS nog niet verslagen: ze zei donderdag in de Tweede Kamer dat er nog duizenden IS-strijders in Syrië en Irak zijn. Voor de Nederlandse inzet in het gebied heeft de beslissing van Trump vooralsnog geen directe gevolgen.

  Joël Voordewind @JoelVoordewind

Hij pleit samen met de andere kabinetspartijen VVD, CDA en D66 voor druk vanuit de Europese Unie op Turkije zodat die geen nieuwe aanval uitvoeren op de Koerden. Namens de twee laatstgenoemde partijen reageren Martijn van Helvert en Sjoerd Sjoerdsma eveneens bezorgd op Trumps videoboodschap, omdat ook volgens hen IS nog niet is verslagen.

Mattis stopt als minister, Bijleveld vindt vertrek collega ‘verschrikkelijk’

Ook de brief die de Amerikaanse minister van Defensie James Mattis gisteren aan Trump schreef, stemt de Nederlandse overheid niet vrolijk. Mattis verklaart daarin dat hij in februari zal aftreden omdat hij het oneens is met het beleid van de president. De minister vindt dat de president niet goed omgaat met bondgenoten en onvoldoende oog heeft voor de oplopende spanningen die vooral China en Rusland zouden veroorzaken.

  W Leigh Moore @wleighmoore

Minister Bijleveld noemt het vertrek van haar Amerikaanse ambtsgenoot vrijdagmiddag ‘verschrikkelijk’. Mattis hield volgens de CDA-minister Mattis, ‘altijd de samenwerking met de bondgenoten in de gaten’, en hoopt erop dat diens opvolger zich niet gaat distantiëren van bondgenootschappen en samenwerking. D66’er Sjoersma is op Twitter nog stelliger over het vertrek van Mattis: ‘Met Mattis vertrekt de laatste persoon in de Trump regering die er alles aan deed om ons bondgenootschap sterk te houden. Dat doet vrezen voor wat nog komen gaat.’

 

Matthijs van Schie  Matthijs van Schie (1992) is sinds 1 februari 2018 webredacteur bij Elsevier Weekblad. Hij studeerde geschiedenis en internationale betrekkingen aan de Erasmus Universiteit Rotterdam.

Gewonnen strijd tegen Al-Qa’ida dreigt alsnog verloren te gaan

Elsevier 21.12.2018 Na 9/11 kreeg het Westen het regime van de Taliban en Al-Qa’ida in Afghanistan razendsnel op de knieën, via een ongelooflijke en legendarische operatie. Maar de strijd die al was gewonnen, kan alsnog verloren gaan, vreest Afshin Ellian.

Ook een gewonnen oorlog is een breekbaar vaasje. Het is mogelijk dat men een gewonnen oorlog alsnog verliest. Het lijkt een contradictie, maar het is zo waar als een cirkel. Daarvan getuigt de oorlog in Afghanistan.

De oorlog in Afghanistan begon op 7 oktober 2001 onder de codenaam Enduring Freedom en op 12 november werd het regime van de Taliban/Al-Qa’ida ten val gebracht. In de eerste drie dagen werden de belangrijkste stellingen van de Taliban totaal weggevaagd. Op 9 november 2001 werd de stad Mazar-i Sharif veroverd.

  Aldus Prof.mr.dr. Afshin Ellian (Teheran, 1966) is hoogleraar Encyclopedie van de rechtswetenschap en wetenschappelijk directeur van Instituut voor Metajuridica aan de rechtenfaculteit van de Universiteit Leiden. Hij schrijft wekelijks onder meer over de idealen en vrijheden van de westerse cultuur

Oorlog in Afghanistan was juridisch en militair gezien een ‘perfect war’

De juridische status van deze oorlog was honderd procent dichtgetimmerd. Op grond van de resolutie van de VN-Veiligheidsraad mochten de Verenigde Staten of andere landen oorlogsgeweld aanwenden indien de Taliban niet bereid waren de leider van Al-Qa’ida en zijn kaders uit te leveren aan Amerika en alle trainingskampen te sluiten.

Dit leek op een legale oorlog van de mensheid tegen Taliban/Al-Qa’ida, waarbij grootmachten als China en Rusland alle logistieke medewerking hadden toegezegd bij de verwijdering van Taliban. De buurlanden van Afghanistan hebben daarbij passief en zelfs actief Amerika gesteund. In juridische en militaire termen was deze oorlog een ‘perfect war’.

De CTC (Counterterrorism Center) en Special Operations van de CIA gaven leiding aan de bevrijding van Afghanistan. Een team van de Special Forces begon met de inname van Mazar-i Sharif, en het andere team moest de weg naar Kabul via de Salangtunnel veroveren. Ook moesten ze ervoor zorgen dat de Afghaanse bondgenoten elkaar niet zouden gaan doden.

Dat was een ingewikkelde klus! Amerikanen slaagden erin om drie Afghaanse verzetsleiders die elkaar haatten, met elkaar te verenigen: Dustum, een Oezbeek, Mohammed Mohaqiq, een sjiiet, Hazara en Atta Mohammed, een Tadzjiek. Het onmogelijke heeft de CIA mogelijk gemaakt: ze vochten samen tegen het Talibanbewind.

Er waren aan het begin van de operatie 50 CIA-agenten of Special Forces in Afghanistan, achter de vijandelijke linie. De Alfa- en Bravo-teams gingen naar het noorden en zuiden van Mazar, het Charlie-team zou samen met Ismail Khan de stad Herat veroveren, het Delta-team ging naar Bamian om met Karim Khalili in sjiitische gebieden Taliban verjagen. En Fahim, de generaal van de Noordelijke Alliantie, moest onder leiding van de Amerikaanse commando’s Kabul veroveren.

En de Pashtunse gebieden, de thuisbasis van de Taliban? Daar bedachten de Amerikanen Karzai, die de steden Jalalabad en Kandahar moest veroveren. Zo werd het beeld compleet: Oezbeken, Tadzjieken, Hazara’s en Pashtunen samen tegen Taliban.

Aan Amerikaanse zijde werd de oorlog geleid door de CIA, en de Army Special Forces vanuit de republiek Oezbekistan (vliegbasis Karshi-Khanabad) en Washington. Afghanistan werd bevrijd door 110 agenten en Special Forces van de CIA, en 300 soldaten en officieren van de US Army Special Forces.

Dat is toch ongelofelijk: tienduizenden Taliban en Al-Qa’ida (een internationaal goed getrainde troepenmacht) werden verslagen door een groep van minder dan 500 Amerikanen zonder tanks en pantserwagens. Daartegenover beschikten Taliban/Al-Qa’ida over tanks en andere oorlogsvoertuigen.

Bevrijding doet denken aan de 300 Spartanen die de Perzen versloegen

De oude Grieken kennen hun eigen legende: 300 man die ooit de Perzen hadden verslagen. Amerika kent nu ook een eigen legendarisch verhaal: met minder dan 500 man veroverde Amerika een onherbergzaam land met tienduizenden bloeddorstige vijanden. De Afghaanse bondgenoten hadden nog slechts 5 procent van het land in handen, de rest stond onder de effectieve militaire macht van de Taliban.

Lees ook dit stuk van Afshin Ellian over de Afghaans-Deense voetbalster Nadia Nadim: Met voetbal toont Nadia verachtelijkheid Taliban

Na de bevrijding nam de NAVO Afghanistan onder haar protectie. Dat was ook iets nieuws. Voor de eerste keer opereerde de NAVO ver buiten haar verdragsgebied. Ook deze actie was volledig legaal. Maar ook landen als Zuid-Korea namen deel aan de acties in Afghanistan.

In totaal zijn tot op heden 3.284 westerse militairen omgekomen in Afghanistan: 2.372 militairen uit Amerika, Groot-Brittannië 441, Canada 158, Duitsland 53, Frankrijk 86, Hongarije 7, Finland 4, Denemarken 53, Italië 47, Litouwen 1, Nieuw-Zeeland 11, Noorwegen 10, Polen 36, Spanje 34, Romein 19, Zuid-Korea 1 et cetera. Vergis je niet: het zijn geen abstracte getallen, maar militairen uit diverse landen. Ons land betreurt 25 omgekomen militairen. In totaal zijn 29.000 Nederlandse militairen naar Afghanistan uitgezonden.

In de voorbije jaren werden ook de Afghanen hard getroffen door de Taliban. Volgens president Ashraf Ghani zijn er sinds 2015 28.529 Afghaanse militairen omgekomen in de strijd tegen de Taliban en hun internationale bondgenoten. Dat is tientallen keren meer dan het aantal omgekomen westerse militairen. Ook is er een aanzienlijk aantal Afghaanse politici en burgers door de Taliban vermoord.

Afghanistan voor media minder belangrijk dan conflict Israël-Palestijnen

Een paar jaar geleden is een dierbaar familielid van mijn vrouw in Afghanistan gevangengenomen en door de Taliban geëxecuteerd. Hij was een oorlogsheld, gedurende de oorlog tegen de Sovjet-Unie. Helaas hoort u al die verhalen niet in onze media. Ze kennen immers vooral één conflict: het Israëlisch-Palestijns conflict. Terwijl wij juist daar een rechtstreeks veiligheidsbelang hebben. Daarom ga ik zelf in de komende tijd aandacht besteden aan de situatie in Afghanistan.

Natuurlijk rest de vraag waarom we dreigen de gewonnen oorlog te verliezen. Ik zal in mijn volgende blog deze vraag uitvoerig beantwoorden. Een Amerikaanse militair, in een gesprek met mij, reageerde op de situatie in Afghanistan als volgt: ‘Het is FUBAR, Afshin!’

Deze week startten de onderhandelingen tussen de Amerikaanse vertegenwoordigers en de Taliban. Wat de beleidsmakers vergeten, is de reële mogelijkheid, dat de volgende 9/11 die wel in Afghanistan onder de Taliban/Al-Qa’ida zal worden gepland, aanzienlijk omvangrijker zal zijn dan de vorige aanslag. Bovendien zal Afghanistan dan in handen komen van drie groepen: de Islamitische Staat (IS), Taliban en Al-Qa’ida.

Afghanistan mag niet opnieuw een thuisbasis van Al-Qa’ida worden.

Bijleveld: vertrek VS is ’geen goed moment’

Telegraaf 21.12.2018 „Het is geen goed moment om uit Afghanistan te vertrekken.” Dat zegt minister Ank Bijleveld van Defensie in reactie op berichtgeving dat de Amerikanen de helft van hun troepen uit Afghanistan willen terugtrekken. Ook Nederland heeft militairen in het land.

Er wordt net geprobeerd om de Taliban en de Afghaanse regering om de tafel te krijgen, aldus de minister. „Dan heb je veiligheid en stabiliteit daaromheen nodig. Dus het is voortijdig en ontijdig om daar te vertrekken.” De Amerikaanse regering zou 7000 militairen willen terughalen.

Bekijk ook:

Trump trekt ook leger terug uit Afghanistan

Officiële bevestiging van het vertrek heeft Bijleveld nog niet, maar er deden volgens haar binnen de NAVO al wel geruchten de ronde. Ze gaat wel alvast kijken wat de gevolgen van een mogelijk vertrek van een deel van de Amerikanen zijn voor de Nederlandse aanwezigheid in Afghanistan.

In Afghanistan zitten ongeveer 160 Nederlandse militairen voor de NAVO-missie Resolute Support. Behalve in Mazar-e-Sharif verblijft ook nog een klein aantal Nederlandse militairen in de hoofdstad Kabul. De bijdrage is eerder dit jaar verlengd tot het einde van 2021.

De Nederlanders trainen en adviseren sinds 2015 hogere officieren van het Afghaanse leger en de politie. Ook trainen enkele tientallen Nederlandse commando’s en mariniers een speciale politie-eenheid die terrorisme en georganiseerde misdaad gaat bestrijden.

Volgens minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) kan het „potentieel heel ingrijpend” zijn als het plan doorgaat. Eerder kondigden de Amerikanen al aan uit Syrië te vertrekken.

Bekijk meer van; verenigde staten (vs) afghanistan

‘Trump wil troepen na uit Syrië ook terugtrekken uit Afghanistan’

NU 21.12.2018 Na zijn besluit om alle Amerikaanse troepen uit Syrië terug te trekken, heeft de Amerikaanse president Donald Trump opdracht gegeven om ook het aantal troepen in Afghanistan drastisch te verminderen.

In de komende weken zullen vijf- tot zevenduizend Amerikaanse militairen terugkeren uit het Aziatische land, schrijft de Washington Post op basis van bronnen bij de overheid.

In totaal heeft de VS momenteel zo’n veertienduizend militairen in Afghanistan. Volgens de krant is het de eerste fase van wat uiteindelijk moet leiden tot een einde aan de zeventien jaar durende Amerikaanse aanwezigheid in Afghanistan.

“Ik denk dat dit laat zien hoe serieus de president is over uit conflicten te willen komen”, zegt een hooggeplaatste regeringsmedewerker in de krant. Volgens de anonieme medewerker heeft Trump “zijn geduld verloren” en zijn de orders verbaal al gegeven.

Anders dan in Syrië maken de Amerikaanse troepen in Afghanistan deel uit van een NAVO-missie. De terugtrekking zal daarom naar verwachting grote gevolgen hebben voor Amerika’s bondgenoten. Critici zijn bang dat de VS zich te vroeg terugtrekt, waardoor bijvoorbeeld de Taliban weer voet aan de grond zou kunnen krijgen.

Oud-generaal Mattis kritisch op terugtrekken Amerikaanse troepen

Terugtrekking uit Syrië stuit op veel weerstand

Het voornemen van Trump om de Amerikaanse troepen terug te trekken uit Syrië leidde eerder tot veel weerstand en zelfs het vertrek van Jim Mattis als minister van Defensie. Mattis was een fervent voorstander van een langere Amerikaanse aanwezigheid in Syrië en Afghanistan. Trump zelf kreeg veel kritiek op zijn opmerking dat IS verslagen is.

De regering van Trump heeft de terugtrekking uit Afghanistan nog niet officieel bevestigd. Het Pentagon, het Amerikaanse ministerie van Defensie, waarschuwde eerder wel voor instabiliteit in het Midden-Oosten als de VS zou vertrekken.

Zie ook: VS trekt zich terug uit Syrië: ‘IS is nog lang niet dood’

Zie ook: Amerikaanse defensieminister Mattis vertrekt, niet op één lijn met Trump

Lees meer over: Afghanistan Syrië Verenigde Staten  Donald Trump

Trump trekt ook leger terug uit Afghanistan

Telegraaf 21.12.2018 Na zijn besluit om onmiddellijk alle Amerikaanse troepen uit Syrië terug te trekken, heeft president Donald Trump opdracht gegeven om het aantal troepen in Afghanistan drastisch te verminderen. In de komende weken zullen zevenduizend Amerikaanse militairen terugkeren uit het Aziatische land, schrijft de Washington Post donderdag op basis van bronnen bij de overheid.

Dit is bijna de helft van het totale aantal troepen dat de VS in Afghanistan heeft. Volgens de krant is het de eerste fase van wat uiteindelijk moet leiden tot een einde aan de zeventien jaar durende Amerikaanse aanwezigheid in Afghanistan.

Bekijk ook:

’Mattis pleitte tevergeefs voor bondgenoten’

„Ik denk dat dit laat zien hoe serieus de president is over uit conflicten te willen komen”, zegt een hooggeplaatste regeringsmedewerker in de krant.

Anders dan in Syrië, maken de Amerikaanse troepen in Afghanistan deel uit van een NAVO-missie. De terugtrekking zal daarom naar verwachting grote gevolgen hebben voor Amerika’s bondgenoten. Mogelijk leidt ze ook tot een verdere destabilisering van het land.

Bekijk ook:

’Shutdown’ overheid VS dreigt

Bekijk ook:

Trump: terugtrekking Syrië logische stap

Bekijk ook:

Trump stopt ook luchtaanvallen op IS

Bekijk ook:

Blok: vertrek VS mogelijk zeer ingrijpend

Bekijk meer van; verenigde staten (vs) afghanistan donald trump syrië

De Amerikaanse president Donald Trump (links) met zijn minister van Defensie James Mattis, die donderdag zijn ontslag aanbood. Mattis is het niet eens met Trumps aankondiging om Amerikaanse militairen terug te trekken uit Syrië. Ook is hij voorstander van een sterke positie van de Amerikanen in Afghanistan, waar Trump de troepenmacht ook wil verminderen. © REUTERS

‘Trump trekt leger ook terug uit Afghanis­tan’

AD 21.12.2018 Na zijn besluit om onmiddellijk alle Amerikaanse troepen uit Syrië terug te trekken, heeft president Donald Trump ook opdracht gegeven om het aantal troepen in Afghanistan drastisch te verminderen. In de komende weken zullen zevenduizend Amerikaanse militairen terugkeren uit het Aziatische land, schrijft The Washington Post donderdag op basis van bronnen bij de overheid.

Dit is bijna de helft van het totale aantal troepen dat de VS in Afghanistan heeft. Volgens de krant is het de eerste fase van wat uiteindelijk moet leiden tot een einde aan de zeventien jaar durende Amerikaanse aanwezigheid in Afghanistan,,Ik denk dat dit laat zien hoe serieus de president is over uit conflicten te willen komen’’, zegt een hooggeplaatste regeringsmedewerker in de krant.

Anders dan in Syrië, maken de Amerikaanse troepen in Afghanistan deel uit van een NAVO-missie. De terugtrekking zal daarom naar verwachting grote gevolgen hebben voor Amerika’s bondgenoten. Mogelijk leidt het ook tot een verdere destabilisering van het land.

‘Zeker twintig burgers omgekomen door luchtaanval in Afghanistan’

NU 15.12.2018 Door een luchtaanval in de oostelijke Afghaanse provincie Kunar zijn zaterdag zeker twintig burgers om het leven gekomen, onder wie twaalf kinderen. Dat hebben de lokale autoriteiten bekendgemaakt.

Het bombardement was bedoeld om de plaatselijke Taliban-leider Sharif Mawiya uit te schakelen. Het was de laatste in een serie aanvallen op kopstukken van de radicaalislamitische opstandelingenbeweging.

Begin deze maand werd de schaduwgouverneur van de provincie Helmand gedood. De Afghaanse strijdkrachten krijgen advies en luchtsteun van de Amerikanen. De gekozen tactiek vergroot de kans op slachtoffers onder de bevolking.

Een woordvoerder van de NAVO-missie ontkende overigens dat er zoveel doden zijn gevallen. Wel zijn er verscheidene gewonden te betreuren. Ze beschuldigde de Taliban ervan burgers in te zetten als menselijk schild.

Lees meer over: Afghanistan Buitenland

Aanval op de schaduwgouverneur van de provincie Helmand begin deze maand.Ⓒ EPA

Zeker 20 doden door luchtaanval Afghanistan

Telegraaf 15.12.2018 Door een luchtaanval in de oostelijke Afghaanse provincie Kunar zijn zeker twintig burgers om het leven gekomen, onder wie twaalf kinderen. Dat hebben de lokale autoriteiten bekendgemaakt. Het bombardement was bedoeld om de plaatselijke Taliban-leider Sharif Mawiya uit te schakelen.

Het was de laatste in een serie aanvallen op kopstukken van de radicaal-islamitische opstandelingenbeweging. Begin deze maand werd de schaduwgouverneur van de provincie Helmand gedood. De Afghaanse strijdkrachten krijgen advies en luchtsteun van de Amerikanen.

De gekozen tactiek vergroot de kans op slachtoffers onder de bevolking. Een woordvoerster van de NAVO-missie ontkende overigens dat er zoveel doden zijn gevallen. Wel zijn er verscheidene gewonden te betreuren. Ze beschuldigde de Taliban ervan burgers in te zetten als menselijk schild.

Minister Bijleveld leerde gisteren dat Afghanistan voorlopig nog niet voor zijn eigen veiligheid kan zorgen. Ⓒ Hille Hillinga

Doel NAVO-missie in Afghanistan verder uit zicht

Telegraaf 13.12.2018 De verliezen onder Afghaanse strijdkrachten zijn zo groot dat het doel van de NAVO-missie waaraan Nederland deelneemt verder uit zicht raakt. Het dagelijkse aantal dodelijke slachtoffers is immers groter dan wat de Afghaanse veiligheidstroepen kunnen opbouwen, zo leerde minister Bijleveld (Defensie) tijdens een bezoek.

Met straten die ’op zwart’ stonden, hadden de omstandigheden waarin Bijleveld zich gisteren voortbewoog, niet treffender kunnen zijn. Vanwege de grote kans op aanslagen had het NAVO-hoofdkwartier in Kabul z’n achtduizend militairen in de hoofdstad verboden zich buiten de poort op straat te begeven. Bijleveld en haar gevolg verplaatsten zich evengoed – met speciale toestemming – in auto’s door Kabul voor ontmoetingen met de president, de premier en de ministers van Defensie en Binnenlandse Zaken.

Dat de kans op aanslagen aanzienlijk was, bleek op de dag van aankomst, toen in Kabul een Taliban-terrorist zichzelf opblies en twaalf Afghanen doodde, onder wie vier politieagenten. Dagelijks sneuvelen er gemiddeld zo’n dertig Afghaanse soldaten en politieagenten.

Probleem voor opbouw van Afghaanse veiligheidstroepen

Die verliezen vormen een probleem voor de opbouw van de Afghaanse veiligheidstroepen, waaraan Nederlandse militairen bijdragen als onderdeel van NAVO-missie Resolute Support. Wie wil er nog soldaat of politieman worden als de kans groot is dat je sterft of zonder verzekering invalide raakt?, zo kreeg de bewindsvrouw te horen. Het doel van de NAVO-missie, meehelpen aan de verdubbeling van de Afghaanse veiligheidstroepen, opdat het land uiteindelijk voor zijn eigen veiligheid kan zorgen, raakt erdoor verder uit zicht.

De Afghaanse minister Barmak (Binnenlandse Zaken) erkende dat het trainen en rekruteren van nieuwe manschappen de dagelijkse verliezen niet kunnen bijhouden. „We kunnen de gaten onvoldoende vullen.” Hij bestreed dat dit het moreel van de troepen beschadigt. „Mensen weten dat ze voor hun land vechten. En we hebben de steun van onze internationale vrienden.”

16.000 internationale troepen actief

Onder de vlag van de NAVO zijn er zo’n 16.000 internationale troepen actief in Afghanistan. Daaronder begeven zich 160 Nederlanders. Ze trainen en adviseren Afghaanse veiligheidstroepen, helpen met de opbouw van militaire politie-eenheden voor anti-terreurinterventies. „Uiteindelijk moet Afghanistan het zelf doen”, zegt Bijleveld. „Maar het is een kwestie van de lange adem. Daarom is het goed dat we langer blijven.” Nederland blijft in elk geval tot 2022 militair actief in Afghanistan.

Lees hier:Vrees voor asielaanvraag Afghaanse sporters

Bekijk meer van; veiligheid navo afghanistan

Opnieuw doden bij aanvallen Taliban in Afghanistan

Nog dagelijks komen er tientallen agenten en militairen door toedoen van de Taliban.

NOS 10.12.2018 In Afghanistan zijn bij gevechten 22 politieagenten om het leven gekomen. Dat gebeurde bij incidenten in drie provincies. In de westelijke provincie Farah kwamen vannacht zeker tien agenten om het leven bij een aanval van de Taliban op een controlepost bij de provinciehoofdstad. Twee agenten raakten gewond en twee werden er meegenomen als gijzelaars.

In de provincie Herat, in het westen van het land aan de grens met Iran, vielen de Taliban gisteravond de laatste grenspost aan in de regio die in handen is van de regering. Daarbij werden zeker vier agenten gedood. De andere grensposten heeft de regering al opgegeven. Die worden door de Taliban gecontroleerd.

Vader en zoon

Ook iets noordelijker, in de provincie Fariab, werden politieposten aangevallen. Daar kwamen bij twee incidenten acht agenten om het leven. Bij de eerste controlepost die werd aangevallen, was de zoon van de politiecommandant gestationeerd. Hij vroeg om versterking.

Toen zijn vader vervolgens met extra agenten kwam aanrijden, werd diens auto aangevallen. Zowel de commandant als zijn zoon zijn omgekomen. Er raakten zes agenten gewond.

Bij de aanhoudende aanslagen en aanvallen van de Taliban op politieposten en bases van de veiligheidsdiensten komen dagelijks gemiddeld 35 politiemensen en militairen om het leven.

Volgens opgave van het Amerikaanse en Afghaanse leger heeft de regering nog minder dan de helft van de districten in handen en wordt om 30 procent gevochten. De VS probeert de Taliban aan de onderhandelingstafel te krijgen.

VVD: Spion verdient bescherming

Telegraaf 10.12.2018 „Mensen die zich hebben ingezet voor Nederland moeten we altijd beschermen.” Met die stelling reageert VVD-Kamerlid André Bosman op de onthullingen in De Telegraaf over de de Afghaanse spion ’Ahmed’, alias De Baas, die in Uruzgan tal van aanslagen op Nederlandse militairen heeft voorkomen.

De voormalige medewerker van de Afghaanse inlichtingendienst vroeg in 1995 asiel aan in Nederland. Hij werd in 2006 geworven door de Militaire Inlichtingen en Veiligheidsdienst. Tijdens de Nederlandse deelname aan de NAVO-missie in Uruzgan (2006-2010) onderhield hij een netwerk van informanten dat van grote waarde was voor de Nederlandse missie.

Na de missie werd De Baas bedankt voor zijn inzet, maar naar het Nederlandse paspoort dat hem was beloofd kon hij fluiten. Leden van het Korps Commandotroepen bevestigen dat de man van onschatbare waarde was bij het voorkomen van aanslagen op Nederlanders. Correspondentie van de landsadvocaat bevestigt dat.

„Ik weet niet wat er is afgesproken, op welk niveau en met wie”, zegt Bosman. „Maar als het klopt dat hij na zijn diensten aan zijn lot is overgelaten, dan denk ik: jongens, dit kan toch niet waar zijn.” In de Tweede Kamer willen ook PVV, CDA, D66, SP, GroenLinks en PvdA opheldering over de zaak.

Uit publicaties blijkt dat Nederland tijdens de NAVO-missie heeft onderhandeld met de Taliban, terwijl dat officieel werd ontkend. Ook blijkt er losgeld te zijn betaald om de Nederlandse hulpverlener Peter Oosterhuis vrij te krijgen.

Bekijk ook:

’Ik ben als oud vuil aan de kant gezet’

Bekijk ook:

Ex-spion gaat naar rechter om paspoort

Bekijk meer van; aanslagen militaire inlichtingen- en veiligheidsdienst (mivd) spionnen Uruzgan

Risico op herhaling betaling losgeld aan terroristen

Telegraaf 10.12.2018 Nederland betaalt geen losgeld aan terroristen. Toch gebeurde dit om door de Taliban ontvoerde Peter Oosterhuis vrij te krijgen. Verslaggever Silvan Schoonhoven legt uit.

Bekijk meer van; terrorisme  silvan schoonhoven taliban video’s buitenland nieuws

Taliban kregen losgeld voor Nederlandse gijzelaar

Telegraaf 10.12.2018 Voor de bevrijding van de in Afghanistan gegijzelde Nederlander Peter Oosterhuis is in 2010 losgeld betaald aan de Taliban.

Dat zeggen commando’s die klaarstonden om de gijzeling te beëindigen. Een spion die onderhandelde, bevestigt dat er een flink bedrag is afgedragen.

Het is onduidelijk of het geld is betaald door de werkgever van hulpverlener Oosterhuis of dat de Staat het heeft opgebracht. De officiële lijn is dat Nederland nooit losgeld afdraagt voor gegijzelde burgers. De werkgever ontkende destijds dat er geld was overgemaakt, in elk geval geen groot bedrag.

Lees verder: MIVD-spion onderhandelde over gegijzelde Peter Oosterhuis

Leden van de honderd man sterke legermacht die paraat stond om hem te bevrijden, hoorden dat er wel degelijk was betaald.

Deze taskforce bestond vooral uit commando’s. „Ons werd verteld dat het om twee ton ging”, zegt een van hen.

Tot nu toe kwam er bijna niets naar buiten over de geruchtmakende ontvoering. Dat het alsnog gebeurt, komt doordat een spion in Nederlandse dienst, met de bijnaam ’de Baas’, zijn jarenlange zwijgen doorbreekt. De man won inlichtingen in over Oosterhuis en probeerde de Afghaanse ontvoerders gunstig te stemmen. Het ministerie van Defensie wil niet op de zaak reageren.

Lees verder: Nederlandse fysiotherapeut wekenlang vast in Afghanistan

Oppositie eist opheldering over gesprekken met Taliban

Telegraaf 08.12.2018 De oppositie in de Tweede Kamer eist opheldering van het kabinet over gesprekken die medewerkers van de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) hebben gevoerd met hoge vertegenwoordigers van de Taliban.

De Telegraaf onthulde vandaag dat deze ontmoetingen in 2010 hebben plaatsgevonden in Dubai. Het officiële regeringsstandpunt was en is dat Nederland niet met terroristische groeperingen praat.

Een voormalige Afghaanse spion die voor de MIVD actief was treedt naar buiten met het verhaal, nadat hij bij het ministerie van Defensie nul op het rekest had gekregen over een volgens hem beloofd Nederlands paspoort en schadevergoeding.

Openheid

Meerdere politici in de Tweede Kamer willen duidelijkheid van het kabinet over de kwestie. „Helder moet worden wat er is gebeurd. Onder wiens verantwoordelijkheid is blijkbaar foutieve informatie aan de Kamer verstrekt”, wil PvdA-Kamerlid John Kerstens weten.

De sociaaldemocraat neemt ook de kwestie rond de Afghaanse spion hoog op: „Dit toont de noodzaak aan van een helder beleid ten aanzien van de vraag hoe we moeten omgaan met in land van handeling geworven medewerkers.”

SP-Kamerlid Sadet Karabulut is geschokt door de onthullingen: „De oorlog in Afghanistan duurt al 17 jaar. Terwijl deze missie is keer op keer verdedigd met het argument dat Afghaanse vrouwen bevrijd moeten worden, sprak Defensie in het geheim met de Taliban. Dit alles buiten het zicht van de volksvertegenwoordigers.”

De politica spreekt van een ’zeer merkwaardige gang van zaken’. Ze eist ’volledige openheid van zaken’ van het kabinet. Ook GroenLinks-Kamerlid Isabelle Diks laat weten dat ze opheldering wil van minister Bijleveld (Defensie).

Regeling

Regeringspartij D66 laat weten duidelijkheid te willen krijgen over de informant. „We hebben ons in het verleden hard gemaakt voor een goede regeling voor tolken die Nederland hebben ondersteund bij missies”, zegt Kamerlid Salima Belhaj. „Dat zou ook voor informanten moeten gelden.”

Bekijk ook:

Ex-spion gaat naar rechter om paspoort

Bekijk ook:

Den Haag zat aan tafel met de Taliban

Bekijk ook:

‘Nederland overlegde in het geheim met Taliban’

Bekijk ook:

Onthulling met wrange smaak

Bekijk meer van; oppositie taliban militaire inlichtingen- en veiligheidsdienst (mivd)

Afghaanse ex-spion eist Nederlands paspoort: ‘Als worst voorgehouden’

AD 08.12.2018 Een voormalige Afghaanse informant van de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) geeft de overheid tot januari om hem een Nederlands paspoort en een schadevergoeding te verstrekken. Als dat niet gebeurt, stapt de ex-spion naar de rechter, aldus zijn advocaat Michael Ruperti.

Volgens Ruperti heeft de MIVD de informant ‘een Nederlands paspoort jarenlang als een worst voor zijn neus gehouden’, maar dreigt nu uitzetting. De Afghaan heeft na de afwijzing van zijn claims door Defensie nu zijn hoop gevestigd op minister Ank Bijleveld.

De advocaat zegt dat de man zijn leven in Afghanistan niet zeker is, omdat hij een flinke schuld heeft bij zijn tipgevers die hij niet kan betalen. De claims van de ex-spion worden volgens Ruperti schriftelijk onderbouwd door Nederlandse militairen.

Zo zou de spion levens van soldaten in Uruzgan hebben gespaard, onder meer door bij te dragen aan de ontmanteling van een fabriek waar bermbommen werden gemaakt. Verder zou hij in 2010 gesprekken hebben gearrangeerd tussen medewerkers van de MIVD en hoge vertegenwoordigers van de Taliban.

‘Veel goed werk gedaan’

Defensieminister Ank Bijleveld. © ANP

Die hadden plaats in Dubai, hoewel het regeringsstandpunt was dat Nederland niet met de terroristische groepering praat. Ruperti stelt dat die ontmoeting wordt bevestigd door een lid van het Korps Commandotroepen en een tolk, die destijds eveneens in Dubai waren.

De Afghaan was tussen 2006 en 2014 voor de MIVD actief. Hij verblijft in Nederland op basis van een tijdelijke verblijfsvergunning, die jaarlijks wordt verlengd. Volgens De Telegraaf  blijkt uit correspondentie met de landsadvocaat dat de Afghaan ‘veel goed werk heeft verricht dat de nodige risico’s met zich meebracht’.

Defensie laat weten dat het geen mededelingen doet over operationele aangelegenheden. ,,We kunnen wel zeggen dat er in deze zaak schadeclaims zijn ingediend. Deze claims heeft Defensie stuk voor stuk uitgebreid, gemotiveerd weerlegd. We constateren dat dit vervolgens nog geen juridisch vervolg heeft gekregen.”

© ANP Premier Balkenende bezocht de troepen op missie in 2010

’Ik ben als oud vuil aan de kant gezet’

MSN 08.12.2018 Ahmed ’de Baas’ rekende op een Nederlands paspoort als dank voor zijn inzet voor het Nederlands landsbelang. „In ruil voor mijn inzet beloofden ze alle problemen op te lossen.”

Het succes dat Ahmed ’de Baas’ boekt in Afghanistan, smaakt naar meer. Wanneer ons land in 2006 naar Uruzgan gaat, vraagt de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) asielzoeker Ahmed ’de Baas’ mee.

Zijn status als oud-officier van de beruchte Afghaanse inlichtingendienst vormt geen enkel bezwaar voor de Nederlandse geheime dienst om Ahmed ’de Baas’ in te zetten voor het landsbelang. De dienst maakt volgens Ahmed juist gebruik van de situatie. „In ruil voor mijn inzet beloofden ze dat alle problemen zouden worden opgelost.”

Het Nederlanderschap bungelde jaren als een worst voor zijn neus. Tot twee keer toe regelde de dienst volgens De Baas een paspoort, slechts één jaar geldig. De Telegraaf krijgt de documenten te zien. Nadat hij door de MIVD werd bedankt, ontving hij geen paspoort meer.

Zo werkt dat bij de inlichtingendienst, vertelt een officier van de commandotroepen, die in Afghanistan met de Baas te maken kreeg. „Je zwakke plek gebruiken is de standaardprocedure. Ben je chantabel, dan pakken ze je daarmee. Wil je geld? Dan krijg je geld. Is eergevoel zoals bij meneer je drijfveer? Dan spelen ze daarop in.”

’Alles ging mondeling. Ik bestond niet. Mijn contract was lucht”, zegt de Afghaan over de ’contractonderhandelingen’. „Ze zeiden: richt een bedrijf op, huur een pand, wij betalen. Als je maar niet te veel verlies draaide, was het goed. Met die cover kon ik opereren.”

„Ik zette een waarschuwingssysteem op”, vertelt Ahmed. Het bestond volgens hem uit veertig tot vijftig bronnen die elk reeksen spotters hadden. In totaal was het netwerk 250 man groot. Mensen in het veld gaven door wanneer raketten op een ezel werden geladen. Of als bommenleggers aan het graven waren. Zijn mensen controleerden volgens Ahmed zelfs routes van patrouilles. „De meeste militairen hadden geen idee dat het gebeurde.”

Tussen 2006 en 2012 zegt de Baas middenin het web te hebben gezeten, luisterend, onderhandelend, sussend, telefonerend. Hij wist naar eigen zeggen niet alleen bermbommen te onderscheppen maar ook raketaanvallen en oproer te signaleren. „Je moet bijna op elke vierkante meter ogen en oren hebben. Ik had 35 telefoons die dag en nacht aan stonden. Wanneer ik belde, stegen korte tijd later de helikopters op om terroristen te zoeken. ”

De Baas vertelt diep in het grensgebied met Pakistan te hebben geopereerd, waar het centrale gezag weinig heeft in te brengen. Daar kon hij niet terugvallen op bescherming van Nederlandse troepen. Wanneer Ahmed contacten legde en mensen meenam, stond hij met zijn eigen leven garant. Overleven was een permanente balanceeract.

Hoe riskant het was, merkte de spion toen hij met een Afghaans-Nederlandse tolk die voor de ambassade werkte in Kabul op zoek moest naar Nederlandse commando’s die zoek waren geraakt. „We gingen er vanuit dat ze door de Afghaanse geheime dienst waren opgepakt”, vertelt de tolk die er vandaag bij is om zijn oud-collega bij te staan.

Hij onderschrijft zijn verhaal over de jaren in Nederlandse dienst geheel. De tolk had een zzp-overeenkomst met het ministerie van Buitenlandse Zaken. Hij laat hem zien. „Toen we de jongens zagen, stonden we opeens tegenover vijf gasten die kalasjnikovs en raketwerpers op ons richtten. Als iemand een fout had gemaakt, was het vreselijk slecht afgelopen.”

De Afghaanse geheime dienst hield de Nederlanders volgens Ahmed aan omdat ze in een oude auto rondreden, in burgerkleding, maar met zware wapens. „Totaal afwijkend van hoe westerse bewakers opereren”, zegt hij. Een ambassadepasje kon ze volgens de tolk niet redden. „Dat ze zo moesten rondrijden was een kwestie van geld besparen”, zegt hij.

De MIVD-operatie in Kabul was er één van grote ambities, kleine budgetten en MIVD-personeel dat fouten maakte door onervarenheid , zo stellen De Baas en de tolk. Per maand had Ahmed volgens eigen zeggen 5000 tot 6000 dollar nodig om bronnen te betalen. Waren het allemaal Taliban? Die zaten er volgens hem zonder meer tussen, maar het ging ook om andere sleutelfiguren. In Uruzgan is niemand permanent Talib. Rollen en loyaliteiten verwisselen continu.

Ahmed zegt van de MIVD per maand 2500 dollar te hebben gekregen. De Afghaan vertelt het verschil bij te hebben gepast met geld uit dekmantelbedrijven. „Omdat het zijn eer te na was”, zegt de vertaler. „Als je mensenlevens kan redden heb je het toch niet over geld. Er werd gezegd: ’Je bent onze vriend. We zullen je nooit alleen laten.’ Daar vertrouwde hij op.”

Met name case officer Henk was volgens de Afghanen een schraper. Zijn zuinigheid zorgde volgens hen voor risico’s. „Commando’s vlogen met een militaire vlucht naar Afghanistan. Dat spaarde tickets uit, maar de werkwijze bracht de mannen in gevaar omdat ze zonder visum in het land kwamen.

Een aanhouding bij een roadblock had ze in grote problemen gebracht omdat ze wel bewapend rondreden.” Knullig vonden de Afghanen het ook dat commando’s met hun eigen paspoort de grens over werden gestuurd, in plaats van met een valse identiteit. Daardoor waren hun namen direct bij de lokale diensten bekend.

De Nederlandse missie in Uruzgan stopt eind 2010. Ahmed zegt daarna nog actief te zijn geweest in Kunduz waar ons land een politietrainingsmissie begon, maar na acht jaar beschouwde de MIVD de rol van De Baas eind 2013 als uitgespeeld. „Ik werd bedankt en kreeg opdracht mijn netwerk te gaan afbouwen.”

In Afghanistan is het beëindigen van relaties niet zo makkelijk. Er werd volgens Ahmed 7500 dollar betaald om alle bronnen af te kopen. Dat was niet genoeg, meent hij „Ik was verplichtingen aangegaan, dan kun je niet zomaar de stekker eruit trekken.

Ik moest ze van Henk aan het lijntje houden. Dan zouden de contacten vanzelf doodbloeden. Zo ging het niet. We moesten ons huis verkopen om bronnen te betalen. Er ontstonden problemen, familie moest onderduiken, we konden ons niet meer veilig vertonen. Er vielen zelfs doden.”

De huidige situatie van de Baas kan niet verder verschillen van het heroïsche bestaan dat hij in Afghanistan leidde. Hij zit thuis. Berooid door de schulden die hij zegt te hebben gemaakt in Uruzgan, gefrustreerd door hoe het is gegaan en vooral diep gekrenkt door het gebrek aan loyaliteit van Nederland, dat hij als tweede vaderland beschouwt. „Ik voel me als oud vuil aan de kant gezet.”

De spion en zijn oud-collega de tolk probeerden hun zaken ook hier met de MIVD af te handelen. Maar zo happig als de dienst eerst was, zo weinig wil men nu met ze te maken hebben. Tijdens een onderhoud met contactpersoon Gerard schoof hij volgens hen een printje van een ANP-bericht over tafel. Het onderwerp: uitzetting van Afghanen.

De Baas en zijn oud-collega weten het niet meer. „We zijn wanhopig. Terwijl de MIVD’ers die dankzij mijn inlichtingen carrière hebben gemaakt, ga ik straks voor de tweede keer in de schuldsanering”, vertelt de voormalige spion. Hij loopt bij de cardioloog vanwege hartklachten en lijdt net als de vertaler aan een posttraumatische stressstoornis. In september werd zijn verblijfsvergunning met een jaar verlengd. Elk jaar is voor hem afwachten of het gebeurt. Dat brengt steeds extreme stress met zich mee.

Het enige lichtpuntje is de brief die zes commando’s aan minister Bijleveld (Defensie) hebben geschreven. Ze dringen aan op erkenning van de Afghanen. Een Willemsorde ligt volgens hen meer voor de hand dan uitzetting.

De commando’s zeggen de zaak hoog op te nemen. Voor strijdmakkers moet je volgens hen door het vuur gaan. Ook wanneer die strijdmakkers officieel nooit hebben bestaan. „Zijn inzet voor ons land dient niet langer onopgemerkt te blijven.”

Een Nederlandse eenheid in Uruzgan ANP

Afghaanse ex-spion MIVD wil paspoort en schadevergoeding

De Afghaan werkte voor de militaire inlichtingendienst MIVD. Hij wist volgens commando’s af van hinderlagen, bermbommen en raketaanslagen.

NOS 08.12.2018 Een voormalige Afghaanse informant van de militaire inlichtingendienst MIVD wil dat de Nederlandse overheid hem een Nederlands paspoort en een schadevergoeding van honderdduizenden euro’s geeft voor het werk dat hij heeft gedaan. Dat bevestigt advocaat Michael Ruperti na berichtgeving van De Telegraaf. De Afghaan werkte voor de MIVD tijdens de Uruzgan-missie van Nederland in Afghanistan.

Ruperti wil het liefst deze maand nog een gesprek met minister Bijleveld van Defensie over de zaak. “En dat we dan kunnen bekijken wat er allemaal geregeld kan worden om een rechtszaak te voorkomen”, zegt hij. “We hopen op een afspraak op korte termijn.”

Volgens Ruperti is de man zijn leven in Afghanistan niet meer zeker, omdat hij zijn tipgevers niet kan betalen. “Je bouwt wel ereschulden op”, zegt hij. “Mondeling doe je beloftes aan je informanten over betalingen. Het gaat in totaal om 250 informanten die nog geld krijgen, waar mijn cliënt nog schulden bij heeft.” De Afghaan wil volgens Ruperti vanwege die schulden niet naar Afghanistan. “De Taliban gaat met enige regelmaat bij zijn familie langs, om te vragen waar hij is. Het is er onveilig.”

‘De Baas’

De Afghaan, die volgens de krant als bijnaam ‘de Baas’ had, heeft volgens Ruperti voorkomen dat er aanslagen werden gepleegd op militairen in Uruzgan, door onder meer bij te dragen aan de ontmanteling van een fabriek waar bermbommen werden gemaakt. Ook zou de Afghaan van veel hinderlagen en bermbom- en raketaanslagen de locaties en tijdstippen hebben gemeld, zo zeggen twee militairen van het Korps Commandotroepen in de krant.

‘De Baas’ zou ook een gesprek tussen medewerkers van de MIVD en de Taliban hebben geregeld in Dubai. Een tolk en commando’s bevestigen dat verhaal, zegt Ruperti, ook al was het standpunt van de regering niet te praten met terroristen.

“Vaak liepen contacten tussen Nederland en de Taliban via tussenpersonen: mensen die aanvankelijk lid waren van de terreurbeweging, maar waren overgestapt naar de regering. Nederland en de Afghaanse overheid probeerden via het netwerk van deze oud-Talibanleden andere strijders over te halen de kant van de regering te kiezen”, zegt oud-Afghanistanverslaggever Peter ter Velde van de NOS.

Tijdelijke verblijfsvergunning

De Afghaan was tussen 2006 en 2014 actief voor de inlichtingendienst. Hij verblijft in Nederland op basis van een tijdelijke verblijfsvergunning. Volgens zijn advocaat Ruperti wil hij vanwege de veiligheid het liefst met zijn familie naar het buitenland.

De missie in Uruzgan liep van 2006 tot 2010, na een NAVO-verzoek om bij te dragen aan de wederopbouw van Afghanistan. De missie kostte het leven aan 24 Nederlandse militairen.

Affaire ’de Baas’: is hij ’de Windhond’ nummer twee?

Telegraaf 08.12.2018 De affaire rond de Baas lijkt op de zaak rond ’de Windhond’. Deze Ibrahim A., ook betrokken bij inlichtingenwerk van de MIVD in Afghanistan, kreeg in 2016 door de Haagse rechtbank ruim 1,1 miljoen euro aan schadevergoeding toegewezen omdat de geheime dienst hem te bruusk had afgebouwd.

Toenmalig MIVD-baas Pieter Cobelens was heel ongelukkig over dit vonnis en waarschuwt opnieuw voor ’oplichters’ die een grote rol claimen omdat ze uit zijn op geld. „Er zijn een hoop mensen die de overheid graag een poot willen uitdraaien. Soms lukt het nog ook.” Hij zegt dat hij de Baas niet kent.

De affaire-Windhond ligt de MIVD zwaar op de maag omdat de oud-spion uit de school klapte over de geheime operatie in Afghanistan. Afgelopen jaar kwamen opnieuw geheimen rond dezelfde missie aan het licht door Ridder Militaire Willemsorde Marco Kroon.

In zijn boek Kroongetuige schrijft Kroon dat hij een belager doodde zonder dit te melden. Hij gaf – met toestemming van Defensie – veel details over de uitzending in 2007 prijs. Zo vertelde Kroon dat commando’s regelmatig alleen op pad gingen, burgerkleding aan hadden en wapens bij zich droegen.

Dit komt overeen met wat de Baas vertelt over zijn beschermers. Kroon noemde niet de plek waar hij in 2007 actief was. De Telegraaf onthulde eerder dit jaar dat het om de MIVD-operatie in Kabul ging en dat de oorlogsheld en zijn collega’s daar waren om MIVD-medewerkers te beschermen.

Bekijk ook:

Onthulling met wrange smaak

Bekijk ook:

’Ik ben als oud vuil aan de kant gezet’

Bekijk ook:

Den Haag zat aan tafel met de Taliban

Bekijk ook:

Commando’s: ’de Baas’ heeft veel dodelijke aanslagen voorkomen

Bekijk meer van; mivd militaire inlichtingen- en veiligheidsdienst (mivd) afghanistan

‘Militaire inlichtingendienst sprak met Taliban’

AD 08.12.2018 Medewerkers van de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) hebben in 2010 gesprekken gevoerd met hoge vertegenwoordigers van de Taliban. Dat schrijft De Telegraaf. Het standpunt van de Nederlandse regering is altijd geweest niet te praten en onderhandelen met terroristische groeperingen.

De gesprekken tussen de MIVD en de Taliban vonden plaats in Dubai. De krant baseert zich op informatie van een voormalige Afghaanse spion die tussen 2006 en 2014 voor de MIVD werkte. Een lid van het Korps Commandotroepen en een tolk bevestigen de beweringen van de Afghaan.

De oud-spion komt met zijn verhaal naar buiten omdat hij een hem beloofd Nederlands paspoort en toegezegde schadevergoeding niet krijgt. Defensie bevestigt die claim, maar wil verder niet op de zaak ingaan.

Uit correspondentie tussen de Afghaan en de landsadvocaat die de krant heeft ingezien, blijkt dat de man zijn leven voor Nederland op het spel gezet heeft tijdens missies van Nederlandse militairen in Uruzgan. De landsadvocaat schrijft onder meer dat de Afghaan ‘veel goed werk heeft verricht dat de nodige risico’s met zich meebracht. Hij heeft regelmatig informatie verstrekt die adequaat bleek en die heeft bijgedragen aan de veiligheid van Nederlandse militairen. Defensie is hem daar bepaald erkentelijk voor’.

Held 

Een aantal commando’s bestempelt hem als ‘een held’. De Afghaanse spion stond ten tijde van de missies in Uruzgan bekend als ‘De Baas’. Door zijn informatie over onder andere bermbommen zouden vele Nederlandse militaire slachtoffers zijn voorkomen. Ze dragen hem in een brief aan minister Bijleveld (Defensie) voor een Militaire Willems-Orde voor.

De voormalige spion zegt naar de rechter te stappen als Defensie hem niet alsnog helpt. Een vergelijkbare zaak kostte het ministerie twee jaar geleden 1,1 miljoen euro aan schadevergoeding.

Zie ook: Afghaanse ex-spion eist Nederlands paspoort: ‘Als worst voorgehouden’

‘Nederland overlegde in het geheim met Taliban’

Telegraaf 08.12.2018 Nederland heeft tijdens de Uruzgan missie in het geheim overleg gevoerd met de Taliban. En opnieuw wordt een door Nederland gerekruteerde Afghaanse spion in de steek gelaten.

Bekijk meer van; taliban Uruzgan video’s binnenland nieuws

Onthulling met wrange smaak

Telegraaf 08.12.2018 Vandaag onthult De Telegraaf dat Nederland in het geheim gesprekken voerde met de Taliban, terwijl Nederlandse troepen slag leverden tegen deze strijders in Afghanistan. Dat is brisant, temeer daar het toenmalige kabinet publiekelijk verkondigde niet met deze vijand te willen praten.

Den Haag zat aan tafel met de Taliban

Telegraaf 08.12.2018 Medewerkers van de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) hebben in 2010 gesprekken gevoerd met hoge vertegenwoordigers van de Taliban. Die hadden plaats in Dubai. Het officiële regeringsstandpunt was en is dat Nederland niet met de terroristische groepering praat.

Een voormalige Afghaanse spion die tussen 2006 en 2014 voor de MIVD actief was, zegt dit in een gesprek met De Telegraaf. Zijn verhaal wordt bevestigd door een lid van het Korps Commandotroepen en een tolk, die destijds eveneens in Dubai waren.

De oud-spion treedt naar buiten, nadat hij bij het ministerie van Defensie nul op het rekest had gekregen over een volgens hem beloofd Nederlands paspoort en schadevergoeding. Defensie bevestigt de afgewezen claim, maar wil niks over de zaak kwijt.

Dat de man zijn leven waagde voor Nederland blijkt ook uit correspondentie met de landsadvocaat waarin De Telegraaf van hem inzage kreeg. Hij schrijft dat de Afghaan ’veel goed werk heeft verricht dat de nodige risico’s met zich meebracht’. Hij heeft ’regelmatig informatie verstrekt die adequaat bleek en die heeft bijgedragen aan de veiligheid van Nederlandse militairen. Defensie is hem daar bepaald erkentelijk voor’.

Bekijk ook:

Oppositie eist opheldering over gesprekken met Taliban

Bekijk ook:

‘Nederland overlegde in het geheim met Taliban’

Willems-Orde

Een groep commando’s noemt hem ’een held’ en draagt hem in een brief aan minister Bijleveld (Defensie) voor een Militaire Willems-Orde voor. Het werk van de spion had plaats in het kader van de missie die recent in de belangstelling stond vanwege de affaire rond Marco Kroon.

Als Defensie hem niet helpt, stapt de man naar de rechter. Een eerdere vergelijkbare procedure kostte het ministerie twee jaar terug 1,1 miljoen euro aan schadevergoeding alleen.

Bekijk ook:

Commando’s: ’de Baas’ heeft veel dodelijke aanslagen voorkomen

Bekijk ook:

Ex-spion gaat naar rechter om paspoort

Bekijk ook:

‘Nederland overlegde in het geheim met Taliban’

Bekijk meer van; militaire inlichtingen- en veiligheidsdienst (mivd) taliban

Commando’s: ’de Baas’ heeft veel dodelijke aanslagen voorkomen

Telegraaf 08.12.2018 Wie zijn bescheiden gestalte ziet, kan er zich weinig bij voorstellen, maar de Afghaanse Ahmed was tijdens de Uruzgan-missie de belangrijkste figuur in het Nederlandse spionageweb, zo stelt een selecte groep elitemilitairen. Ze kenden hem vanwege zijn positie in het netwerk als ‘de Baas’. „Dit was de man om wie alles draaide.”

Advertenties

december 8, 2018 Posted by | 2e kamer, aanslag, afganistan, bedreiging, dreiging, is, islam, Kunduz, politiek, Rutte 3, salafisten, terreur, terreurdreiging, terrorisme, veiligheid | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties staat uit voor Kabinet Rutte 3 – versus troepenmacht Afghanistan – deel 5

Van Hoofddoekjes, Burka’s, kruizen en Boerkini’s – deel 10 – nasleep

Handhaving verbod gezichtsbedekkende kleding

Burgemeester Halsema van Amsterdam zei tijdens een wijkbijeenkomst helemaal niet te gaan handhaven. Halsema vindt het verbod “zó niet bij onze stad passen”.

Kortom, Burgemeester Halsema van Amsterdam gooide alvast de knuppel in het de knuppel in het hoederhok: zij is niet van plan het verbod te gaan handhaven. Gemeten naar de omvang van het probleem vind ze de wet ‘erg groot en zwaar’.

Telegraaf 26.11.2018

Haar uitspraken leidden meteen tot grote ophef op het Binnenhof. VVD-fractieleider Klaas Dijkhoff sprak er gisteren op een partijbijeenkomst in Den Bosch schande van, net als staatssecretaris Barbara Visser (Defensie) vandaag in WNL op Zondag.

AD 01.12.2018

Echter, een toekomstig ’boerkaverbod’ moet gewoon worden gehandhaafd. Dat vindt de PvdA burgemeester van Arnhem, Ahmed Arcouch. Die opstelling komt hem echter op scheldpartijen te staan.

Telegraaf 26.11.2018

De gemeenten Rotterdam en Utrecht zeggen ook geen prioriteit te gaan geven aan het handhaven van de wet. “We geven handhaving van deze wet niet de hoogste prioriteit”, aldus een woordvoerder van de gemeente Utrecht in de Volkskrant. Alleen als er sprake is van gevaar voor de openbare orde zal er in de stad worden opgetreden.

Telegraaf 29.11.2018

In juni nam de Eerste Kamer een wetsvoorstel aan dat het dragen van gezichtsbedekkende kleding in het openbaar vervoer, op scholen en in overheidsgebouwen verbiedt. Wie daar toch rondloopt met een boerka of integraalhelm kan een boete van honderden euro’s krijgen.

Discussie in ons land, hoe staat het eigenlijk in andere (westerse) landen?

In Nederland is in juni 2018 een nieuwe wet aangenomen over het dragen van gezichtsbedekkende kleding. Welke wetgeving is er in de buurlanden om ons heen rond dit onderwerp?

Dat verschilt nogal. In de VS, Engeland, Australië, Canada en Schotland mag het. In het laatste land mag het sinds de zomer van 2016, maar aan het eind van dat jaar had zich nog geen vrouw gemeld die er eentje wilde hebben.

In Engeland is het sinds 2001 toegestaan. Daar was niet veel discussie over, maar toen de politie van district West Midlands overwoog een stapje verder te gaan, was er wel ophef. De agentes in boerka zijn er dan ook niet gekomen.

In Duitsland, Frankrijk en België is er wel een hoofddoekverbod. Hoewel er net als bij ons discussie over is.

Agentes in Londen EPA

Eerdere adviezen om geen verbod in te stellen
De Raad van State heeft meerdere keren geadviseerd geen verbod in te stellen, omdat dat de vrijheid van godsdienst zou inperken.

Ook artsenfederatie KNMG uitte zich kritisch over een boerkaverbod in ziekenhuizen: het zou het moeilijker maken voor bepaalde groepen om zorg te krijgen. In landen als Frankrijk bestaat al zo’n verbod, dat op goedkeuring kon rekenen van het Europees Hof.

AD 28.11.2018

Als de Nederlandse wet wordt aangenomen mag de boerka op straat gewoon nog gedragen worden. De politie kan mensen wel vragen om sluiers te verwijderen, bijvoorbeeld bij identificatie. Wanneer het verbod precies ingaat, hangt af van de besluitvorming in de Eerste Kamer. Omdat ook SP en CDA naar verwachting zullen instemmen met de wet, is de kans groot dat ook de Senaat akkoord zal gaan.

Geen boerka’s, maar dan ook geen bivakmutsen meer
Nu lijkt het er toch echt te komen: een meerderheid van de Kamer is voorstander van een beperkter boerkaverbod, dat moet gelden voor het openbaar vervoer, onderwijs, zorg en in overheidsgebouwen.

AD 27.11.2018

Hoe in het Publieke debat de hoofddoekdiscussie in mei losbarstte;

Opvallend is dat de hoofddoekdiscussie bij de politie eerder dit jaar al werd gevoerd, maar de vrouw in kwestie nog maar kort in dienst is. Ze werkt als administratief medewerkster en wordt eind november beëdigd, ‘met of zonder hoofddoek’ volgens een intern bericht.

De politie Rotterdam gaf destijds aan geen dergelijke plannen te hebben. ‘Zoals ze het in Amsterdam doen, zo doen wij het niet. Wij hebben daar ook geen behoefte aan. Wij volgen de landelijke lijn.

In mei kwam er veel discussie toen een Amsterdamse agente in Osdorp met een hoofddoek op surveilleerde, om aandacht te vragen voor de kwestie.

Ook de Amsterdamse politiechef Aalbersberg wilde het publieke debat aanjagen. Volgens hem zou een baan bij de politie erdoor aantrekkelijker worden voor mensen met een migratieachtergrond. Korpschef

Maar hoe zit het dan met de vrijheid van godsdienst?

Volgens de overheid heeft in een ‘Vrij land als Nederland iedereen het recht zich in principe naar eigen inzicht te kleden, wat anderen er ook van vinden.’ Maar, zo zegt de overheid: ‘Die vrijheid wordt begrensd in situaties waar het essentieel is dat men elkaar kan aankijken: in het onderwijs, de zorg, het openbaar vervoer en in overheidsgebouwen.’

Het dragen van gezichtsbedekkende kleding blijft wel toegestaan als dat nodig is voor het werk of een sport en bij evenementen en feesten.

AD 29.11.2018

AD 29.11.2018

Het Burqa-verbod

Maar de gemeente Amsterdam gaat het burqa-verbod dus niet handhaven, zei burgemeester Femke Halsema (GroenLinks) afgelopen vrijdag. Dit omdat ze vindt dat de politie wel belangrijkere dingen te doen heeft en het verbod op gezichtsbedekkende kleren bovendien niet bij de stad vindt passen. Die opvatting leidt tot veel kritiek, maar Halsema krijgt ook steun in eigen stad en in andere grote steden.

‘Laat ik één ding zeggen: de overheid is aan het praten over een burqa-verbod,’ zei Halsema vrijdagavond op een bijeenkomst met buurtbewoners in de Amsterdamse wijk Slotervaart. ‘Amsterdam gaat daar geen gevolg aan geven.’ Ze wil bijvoorbeeld niet dat agenten vrouwen uit de tram verwijderen als ze een gezichtsbedekkend gewaad dragen. ‘Ik vind het burqa-verbod zó niet bij onze stad passen,’ lichtte ze later toe voor de camera van de lokale zender AT5.

  AT5

400 euro boete

Een meerderheid van de Eerste Kamer stemde in juni in met het verbod op gezichtsbedekkende kleren, dat geldt voor het onderwijs, het openbaar vervoer, in ziekenhuizen en overheidsgebouwen. Op overtreding komt een boete te staan van 400 euro. Vermoedelijk wordt het verbod pas vanaf 1 juli 2019 van kracht, omdat minister van Binnenlandse Zaken Kajsa Ollongren (D66) eerst afspraken moet maken met sectoren waar de wet gaat gelden.

D66, GroenLinks, PvdA en SP (samen 31 zetels) stemden in juni tegen in de Senaat, de overige partijen (samen 44 zetels) stemden vóór. De positie van de twee laatstgenoemde partijen is opvallend, aangezien PvdA en SP in 2016 nog vóór het verbod stemden in de Tweede Kamer. Het voorstel werd destijds nota bene ingediend door toenmalig PvdA-minister Ronald Plasterk.

Metro 29.11.2018

Wet

Halsema erkende dat gemeenten zich in principe hebben te houden aan landelijke wetten, ‘maar je mag wel beslissen waar je prioriteit aan geeft in de handhaving en waaraan niet’. Omdat de hoofdstad volgens de burgemeester slechts de beschikking heeft over ‘schaarse handhaving en schaarse inzet van de politie’ is bestraffen van mensen die een burqa dragen voor haar geen topprioriteit. ‘En daarbij denk ik ook dat, gemeten naar de omvang van het probleem, de wet een beetje erg groot en zwaar is, zullen we maar zeggen.’

In gesprek met AT5 nam Halsema alvast een voorschot op de kritiek die zou losbarsten over haar uitspraken. ‘Heel veel mensen zijn het er vast weer mee oneens. En dat hoor ik dan wel.’ Kritiek bleek er al snel genoeg. ‘WEER denkt men in Amsterdam wetten die voor iedereen in Nederland gelden, openlijk te moeten negeren,’ twitterde vrijdag de lokale Forum voor Democratie-lijsttrekker Annabel Nanninga, die vermoedelijk verwees naar het kraakverbod, dat in de hoofdstad evenmin al te strikt wordt gehandhaafd.
Gertjan van Schoonhoven: Maak van Amsterdam geen anarchistische bananenrepubliek
Nanninga: Handhaven verbod bezorgt politie weinig extra werk
Volgens Nanninga is het bovendien niet waar dat de politie veel extra tijd kwijt is aan handhaving van het verbod. ‘Politie is helemaal niet nodig. Vergelijk het met rokend een tram of ziekenhuis betreden, dat is verboden dus zegt het personeel er iets van en je vertrekt. Politie komt pas als de persoon heibel schopt,’ schrijft ze op Twitter.

Ook de Amsterdamse VVD is tegen: volgens raadslid Marianne Poot is niet het verbieden, maar juist het dragen van burqa’s in de openbare ruimte iets wat niet bij de hoofdstad past. ‘Als iets ingaat tegen het wezen van Amsterdam is het onvrijheid.’

Diederik Boomsma van het CDA is het met Halsema eens dat het niet goed is om burqa-dragers ‘uit de tram te sleuren’, maar vindt het wel vreemd dat de burgemeester al bij voorbaat zegt een landelijk verbod te willen ondermijnen. ‘Ik vind het bovendien vreemd dat linkse partijen nota bene de burqa als vrijheidssymbool denken te moeten ophemelen,’ zei Boomsma tegen AT5.

Meerderheid Amsterdamse gemeenteraad steunt Halsema

Steun is er in Amsterdam ook: een meerderheid van de gemeenteraad is het met Halsema eens. Zo vindt SP-leider Erik Flentge dat handhavers harder nodig zijn voor ‘aanpak verloedering van buurten of woonfraude’, en menen Sofyan Mbarki (PvdA) en Sylvana Simons (BIJ1) dat het weren van een burqa de vrijheid van kledingkeuze schendt. ‘Het burqa-verbod druist in tegen universele mensenrechten.

In een stad als Amsterdam is het recht om er een te dragen even groot als het recht er geen te dragen. Ik ben ontzettend blij dat onze burgemeester die mening deelt,’ liet Simons AT5 weten. Raadslid Reinier van Dantzig (D66) denkt dat de burqa vaak wordt gebruikt ‘om vrouwen te onderdrukken’, maar dat ‘investeren in de emancipatie van deze vrouwen’ nuttiger is dan het naleven van een verbod op de gewaden.

  WNL Vandaag @WNLVandaag

Staatssecretaris van Defensie Barbara Visser

Zondag reageerde ook het kabinet, bij monde van staatssecretaris van Defensie Barbara Visser (VVD). ‘Niemand staat boven de wet, ook niet de burgemeester van Amsterdam,’ zei ze in het televisieprogramma WNL Op Zondag. ‘Dus zij zal ook de wet moeten handhaven.’ Volgens Visser is het verbod een kwestie van veiligheid, bijvoorbeeld ‘als je voor de klas staat, of naar het gemeenteloket gaat, of in het openbaar vervoer zit, dat we gewoon zien: wie zit er?’

Op de vraag of de rijksoverheid het verbod gaat afdwingen, antwoordde Visser niet direct, maar ze zei wel, doelend op Halsema: ‘Zij zal het ook gewoon moeten doen.’

Visser, Dijkhoff (VVD) en Wilders (PVV) hekelen Halsema

Vissers partijgenoot en fractievoorzitter Klaas Dijkhoff zei een dag eerder, tijdens het VVD-festival in Den Bosch, al tegenover RTL Nieuws dat Amsterdam ‘geen status aparte’ geniet. ‘Net als in de rest van Nederland gelden de wetten van Nederland.’ Tweede Kamerlid Bente Becker (VVD) kondigt op Twitter aan Kamervragen te gaan stellen. PVV-leider Geert Wilders houdt het kort en bondig: ‘Een burgemeester die de wet niet wil handhaven moet aftreden.’

  Geert Wilders

Het Parool

@parool

Halsema belooft burkaverbod niet te handhavenhttps://www.parool.nl/amsterdam/halsema-belooft-burkaverbod-niet-te-handhaven~a4608208/ …  1.984     775 mensen praten hierover

  Leefbaar Rotterdam @LeefbaarRdam

In Utrecht is de gemeente evenmin van plan om straffen uit te delen aan mensen die gezichtsbedekkende kleren dragen. ‘We geven handhaving van deze wet niet de hoogste prioriteit,’ aldus een woordvoerder van de gemeente. Alleen als er sprake is van ‘gevaar voor de openbare orde’ zal in de stad worden opgetreden.

Omdat het verbod nog niet officieel van kracht is – minister van Binnenlandse Zaken Kajsa Ollongren (D66) gaat eerst in gesprek met sectoren waar dat moet gelden – vindt burgemeester van Den Haag Pauline Krikke (VVD) het ‘prematuur’ om te speculeren over de handhaving ervan.

Toch suggereert haar antwoord tegenover Omroep West dat ook de Haagse politie niet al te streng zal toezien op naleving van de wet: ‘Voor gemeenten geldt natuurlijk altijd dat er een spanningsveld bestaat tussen de vele prioriteiten die we als politiek en samenleving aan de politie en handhavers opleggen en wat reëel is om te verwachten.’

Lees ook deze column van Afshin Ellian terug: Hoe is het mogelijk dat westerse vrouwen de burqa verdedigen?

GERELATEERDE ARTIKELEN;

lees: Meerderheid in Eerste Kamer voor burqaverbod

zie ook: Van Hoofddoekjes, Burka’s, kruizen en Boerkini’s – deel 9 – nasleep

zie ook: Van Hoofddoekjes, Burka’s, kruizen en Boerkini’s – deel 8

zie ook: Van Hoofddoekjes, Burka’s, kruizen en Boerkini’s – deel 7

zie ook: Van Hoofddoekjes, Burka’s, kruizen en Boerkini’s – deel 6

zie ook: Van Hoofddoekjes, Burka’s en kruizen – deel 5

zie ook: Van Hoofddoekjes, Burka’s en kruizen – deel 4

zie ook: Van Hoofddoekjes, Burka’s en kruizen deel 3

zie ook: Van Hoofddoekjes, Burka’s en kruizen deel 2

zie ook: Van Hoofddoekjes, Burka’s en kruizen deel 1

Halsema: boerka past niet bij Amsterdam

Telegraaf 13.12.2018 Burgemeester Femke Halsema van Amsterdam vindt de boerka of nikab niet bij Amsterdam passen. Dat zei de eerste burger van de hoofdstad bij Nieuwsuur.

Daar herhaalde de GroenLinks-bestuurder dat er in Amsterdam geen prioriteit wordt gegeven aan de handhaving van het ’boerkaverbod’, als dat wordt ingevoerd. Eerder zei Halsema tegen stadszender AT5 over het boerkaverbod: „Ik ben het niet van plan om dat te gaan handhaven, ik vind dat zó niet bij onze stad passen.” Die woorden vielen onder andere verkeerd bij het kabinet, dat Halsema terechtwees.

Bekijk ook:

’Amsterdam neemt loopje met regels’

Bekijk ook:

Halsema krabbelt terug over boerkaverbod

In Nieuwsuur werd de vraag gesteld aan Halsema of de boerka of nikab dan wél bij Amsterdam past. Halsema reageerde: „Nee, die hoort ook niet bij Amsterdam.” Ze vertelde op een avond in Nieuw-West ’geconfronteerd’ te zijn met haar eerdere uitspraken die ze deed als Tweede Kamerlid.

Ze sprak zich toen juist uit tegen de hoofddoek. „In die context heb ik de uitspraken gedaan”, aldus Halsema. Halsema herhaalde: „Als de wet is ingevoerd, dan geldt die ook in Amsterdam, maar we geven geen prioriteit aan de handhaving.”

Bekijk meer van; boerkaverbod amsterdam femke halsema

‘Burgemeester hoeft boerkaverbod niet te handhaven’

BB 07.12.2018 Femke Halsema mag zelf geen boerka dragen in publieke ruimtes als het boerkaverbod van kracht is geworden. Wel mag ze als burgemeester afwijken van handhaving van het boerkaverbod, want als bestuurder is ze niet verplicht om dat uit te voeren, constateert Gert-Jan Leenknegt, universitair hoofddocent staatsrecht aan Tilburg University.

‘De wet creëert geen gebonden bevoegdheid voor de burgemeester om boerkadraagsters door politiemensen uit de bus te laten halen en te bestraffen’, schreef u met promovendus constitutioneel recht Eva van Vugt in het Parool. Betekent dit dat een burgemeester het verbod dus mag negeren?
‘Dat staat er niet. Er is een verplichting voor burgers, niet voor het bestuur, behalve de beginselplicht tot handhaving. De burgemeester is niet verplicht de politie erop af te sturen. Het boerkaverbod zegt: draag die kledij niet.

Natuurlijk sanctioneert het bestuur overtredingen, maar daarop kan het bestuur eigen beleid maken en prioriteiten stellen. Niet willekeurig, niet lukraak, je moet er wel beleid op maken en dat moet consistent zijn, maar de wet verplicht het bestuur niet om elke wetsovertreding te sanctioneren.’

Wetten moeten niet altijd en overal worden gehandhaafd, zegt u. In hoeverre speelt bijvoorbeeld het handhavingstekort in de hoofdstad een rol?
‘Als je leest waar de politie en handhavers in Amsterdam het op dit moment druk mee hebben, dan is het de drukte in de stad. Die handhaving is prioriteit en dan blijven veel andere dingen liggen. Je kunt daar met de politie afspraken over maken.’

Uniforme toepassing van landelijke geldende wetgeving is bovendien onrealistisch, gelet op de verschillen tussen stedelijke en niet-stedelijke samenlevingen, schrijft u ook. Is dat uw mening en waarom is het onrealistisch?
‘Dit is een thema wat we landelijk aan het vergeten zijn. Er is een steeds groter verschil tussen stedelijke en niet-stedelijke samenlevingen. Politici vergeten dat, vind ik. Een stedelijke samenleving is iets anders en dat verschil groeit, ook door technologie. Dat kun je niet negeren door landelijke regels vast te stellen.

Daar zullen politici veel vaker mee geconfronteerd worden. Steden volgen hun eigen regels in plaats van de landelijke regels. Die regels kunnen niet in heel Nederland hetzelfde zijn. Die spanningen worden groter. De realiteit is dat belangrijke maatschappelijke problemen steeds vaker worden aangepakt door stedelijke besturen, niet door de landelijke politiek.

Een jaar geleden had je het sisverbod in een aantal steden. Dat speelt in de stad en pakken ze daar aan. Er is een ander type problemen en een andere manier van handhaven. Landelijke politici moeten erkennen dat dit zo is.’

Er zou meer rekening moeten worden gehouden met verschillende maatschappelijke contexten.
U noemt het boerkaverbod ook prematuur en ongepast. Precies wat landelijke politici zeiden over de uitspraak van Halsema. Waarom?

‘Blijkbaar is die wet aangenomen en dan moet er nu nog overleg met bestuurders op lokaal niveau plaatsvinden over handhaving? Dat doe je toch voordat je die wet maakt. Het is gek dat je dat niet eerder doet. Prematuur dus. En ongepast is het in de zin dat er helemaal geen groot openbare ordeprobleem wordt geadresseerd, terwijl je er wel allerlei bevolkingsgroepen mee raakt.

Gerelateerde artikelen;

Hoe erg verstoort een boerka de communicatie?

Trouw 01.12.2018 De hernieuwde discussie over het boerkaverbod roept de vraag op: hoe belangrijk is het om het gezicht van onze gesprekspartner te kunnen zien?

Vindt u het nodig dat in scholen en ziekenhuizen en het openbaar vervoer ieders ogen en mond zichtbaar zijn?

Op een dag begin december liep ik eens, als Zwarte Piet verkleed op weg naar de school van mijn kinderen, voor de grap de winkel van een bevriende slager binnen. Hij zag mij, schrok en ging onmiddellijk voor de kassa staan, omdat hij dacht dat ik een overvaller was. Ik kon me wel voor mijn kop slaan. Natuurlijk. Hij herkende mij niet.

Maar stel nu dat ik een boerka had gedragen. Was dat even bedreigend geweest? Het handhaven van het boerkaverbod heeft niet de prioriteit van burgemeester Halsema van Amsterdam, liet ze deze week weten. Ook het UMC, het academisch ziekenhuis in Utrecht, gaat personen met gezichtsbedekkende kleding niet weren of verwijderen. Zolang ze een identiteitsbewijs kunnen laten zien, mogen ze blijven, met boerka en al.

Door de uitspraak van Halsema is het boerkaverbod weer onderwerp van debat. Symboolpolitiek, noemde op deze pagina Annelies Moors het besluit om gezichtsbedekkende kleding te verbieden in overheidsinstellingen, op scholen, in zorginstellingen en in het openbaar vervoer.

In mailverkeer gaat er weleens wat mis, omdat we soms ironie missen of grappig bedoelde gekheid of juist irritatie

Er zijn grotere problemen dan dat daar vrouwen rondlopen die door hun kleding onherkenbaar zijn, is het argument. Laat de politie liever optreden tegen gevaarlijk verkeersgedrag, tegen criminaliteit, tegen geweld op straat. Hoe groot is de kans dat een overvaller zich in een boerka hult?

Het boerkaverbod is een oplossing voor een nauwelijks bestaand probleem, schreef Annelies Moors dan ook. Met dat voor ogen zou je kunnen zeggen dat Halsema een verstandige keuze maakt door het in ieder geval niet bovenaan haar prioriteitenlijst te zetten. Maar daar kwam een tegengeluid op.

Stemming

Elkaars gezicht kunnen zien is een belangrijke voorwaarde om soepel met elkaar om te gaan, vooral wanneer het om vreemden gaat, bracht Agneta Fischer er tegenin, hoogleraar emoties en affectieve processen (UvA). Niet alleen iemands ogen, maar temeer de mond laat zien hoe de ander reageert op een vraag, een opmerking, schreef ze. Niet de veiligheid, maar vooral de stemming in de samenleving, die stroom van communicatiemomenten vraagt erom dat ieders gelaat zichtbaar is. Handhaven van het boerkaverbod is volgens haar daarom juist wel belangrijk.

Hoe belangrijk is het om het gezicht van onze gesprekspartner te kunnen zien? Bij telefonisch contact missen we het niet. Maar in mailverkeer gaat er weleens wat mis, omdat we soms ironie missen, of grappig bedoelde gekheid, of juist irritatie. In die zin is handhaving van het boerkaverbod wel degelijk van belang.

Nu laat de invoering van het verbod nog zeker een half jaar op zich wachten, juist omdat het niet zo makkelijk is, precieze afspraken te maken over de handhaving ervan. Over de vraag wat het boerkaverbod betekent voor die ongeveer tweehonderd moslimvrouwen die ervoor kiezen er een te dragen, is al veel gezegd. Dat laten we nu buiten beschouwing.

Vandaar mijn vraag: vindt u het nodig dat in scholen en ziekenhuizen en het openbaar vervoer ieders ogen en mond zichtbaar zijn?

Stuur uw reactie van circa 150 woorden uiterlijk dinsdag 4 december 12 uur naar lezers@trouw.nl, voorzien van naam en adres. Een keuze uit de antwoorden verschijnt woensdag.

Lees ook:

Spinoza helpt Halsema een handje in het boerka-debat

Het boerkaverbod geldt ook in Amsterdam, maar volgens burgemeester Halsema zal niemand op een sluier worden aangesproken.

Rutte: Grote steden kunnen zich niet aan nikabverbod onttrekken

Het nikabverbod is nog niet ingegaan, maar drie grote steden geven al aan dat handhaving geen prioriteit heeft. Premier Rutte waarschuwt ze.

Marcouch online verketterd om standpunt boerkaverbod

Telegraaf 01.12.2018 Een toekomstig ’boerkaverbod’ moet gewoon worden gehandhaafd. Dat vindt de burgemeester van Arnhem, Ahmed Marcouch. Die opstelling komt hem echter op scheldpartijen te staan.

Halsema en GroenLinks ondermijnen de rechtsstaat

Elsevier 30.11.2018 Tegenstanders van een streng immigratiebeleid zijn er altijd als de kippen bij om te zeggen dat de rechtsstaat in gevaar is. Des te vreemder dat Femke Halsema van GroenLinks, uitgerekend een partij die daar de mond vol van heeft, inzake het burqa-verbod de rechtsstaat wil ondermijnen, schrijft Afshin Ellian.

De rechtsstaat was het toverwoord. Dit toverwoord werd en wordt door sommigen ingezet voor slechts twee zaken: de beperking van democratie en de beperking van onwelgevallige opvattingen. Zodra mensen op antimigratiepartijen stemmen, wordt het begrip rechtsstaat in stelling gebracht: wat zij willen, is in strijd met de rechtsstaat.

Het restrictieve vreemdelingenbeleid stuit continu op de bezwaren van de valse ridders van de rechtsstaat. Hetzelfde geldt voor onwelgevallige meningen. Tijdens de verkiezingscampagne bij de laatste Kamerverkiezingen kwam de Nederlandse Orde van Advocaten met een rapportje over de verkiezingsprogramma’s en de rechtsstaat. Weinig partijen slaagden voor deze toets.

Zelfs wie een dualistisch systeem voor de invoering van verdragen wil, zal daarmee de rechtsstaat aantasten. Of wie zich wil terugtrekken van het Verdrag van Genève voor vluchtelingen is eveneens bezig met het ondergraven van de rechtsstaat. Let op, deze vrienden van de rechtsstaat zijn de grootste vijanden van de rechtsstaat. Omdat hun onzinnige bezwaren tot een inflatie van het begrip leiden.

Daardoor zouden velen er niet of zelden acht op willen slaan wanneer het daadwerkelijk om de rechtsstaat gaat. Ik ga u hier niet vermoeien met een uitgebreide uitleg over de rechtsstaat. Maar in de kern gaat het om drie basisbeginselen: niemand staat boven de wet (gelijkheid voor de wet), een onafhankelijk en onpartijdige rechterlijke macht en een pakket van grondrechten.

‘Niemand staat boven de wet’ is een fundamenteel beginsel van de rechtsstaat: iedereen, dus ook overheid, parlement en de rechter zijn onderhevig aan de wet. Natuurlijk zou de toepassing van de wet tot een redelijke belangenafweging leiden. Een mechanische wetstoepassing kan tot onredelijke en onrechtvaardige situaties leiden. Maar de geldigheid van de wet is niet een kwestie van smaak of de politieke dan wel ideologische kleur van iemand. Nu zijn we vanzelf bij de Amsterdamse burgemeester Femke Halsema aangekomen.

Meer over dit onderwerp: Halsema wil burqa-verbod niet handhaven, krijgt kritiek én steun

In 2019 zou de wet inzake het verbod van het dragen van gezichtsbedekkende kleding als burqa’s, niqabs, bivakmutsen en integraalhelmen in het openbaar vervoer, de zorg, het onderwijs en in overheidsgebouwen, in werking treden. Op overtreding daarvan staat een boete van 410 euro. Niet een heel bijzondere wet, want het gaat niet alleen om burqa of niqab.

Die is evenmin in strijd met de rechten van de mens. Dat laatste is door diverse instanties, onder meer het Europese Hof voor de Rechten van de Mens bevestigd. De wet is ook niet ondemocratisch tot stand gekomen. Er zijn ook nog andere democratische landen die zo’n wet hebben uitgevaardigd: Frankrijk, België, Denemarken, Italië, Spanje, Oostenrijk, Zwitserland en Bulgarije.

Allerlei landen verbieden burqa, Halsema vindt het niet bij stad passen

Zelfs het islamitische Marokko heeft besloten om de productie en verkoop van burqa’s in de ban te doen. Ook verbiedt Marokko reclames waarin zulke kleren voorkomen. Dit is een duidelijke antiradicaliserings- en antiterreurmaatregel. Maar burgemeester Halsema zegt in een interview met AT5 dat zij de wet niet wil handhaven: ‘Ik vind dat zó niet bij onze stad passen. Ik ben niet van plan om het te gaan handhaven.’

Daarna voegde zij eraan toe dat zij eigenlijk geen prioriteit wil geven aan de handhaving van burqa-verbod. Toen AT5 haar vroeg of zij verplicht is de wetten te handhaven, sprak de burgemeester van GroenLinks deze bizarre zin uit: ‘In principe, je moet de wetten gewoon uitvoeren.’ Femke, een beetje zwanger kun je niet zijn.

 AT5

@AT5

Burgemeester Halsema schendt het beginsel waarop de rechtsstaat is gebaseerd: niemand staat boven de wet, de onderwerping aan de wet. Dit beginsel beoogt ook de overheidswillekeur te voorkomen. Het is eveneens een weerslag van twee andere beginselen: rechtszekerheid en rechtsgelijkheid. Eigenlijk zegt Halsema dat rechtszekerheid en rechtsgelijkheid, wat de wetten betreft, niet in haar stad gelden.

Politieke reacties op Halsema’s uitlating zijn veel te mild

Ik vind de politieke reacties op Halsema’s uitlating veel te mild. Straks kunnen agenten in een Amsterdamse wijk met de volgende opmerking van wetsovertreders worden geconfronteerd: ‘Ik vind dat zó niet bij onze wijk passen!’ Halsema ondermijnt daarmee het gezag van haar eigen gemeente.

Er is nog een ander probleem. Halsema is helemaal niet bevoegd om te bepalen hoe en waar de politie de wet handhaaft. De politie dient te allen tijde de wet te handhaven. Daarvoor is die opgericht. Daarnaast bestaat er een belangenafweging bij de inzet van de politie in Nederland. De nationale politie staat onder de politieke verantwoordelijkheid van de minister van Justitie en Veiligheid. Die tijden dat de burgemeester een politiekorps als zijn private eigendom beschouwde, ligt gelukkig achter ons.

Lees ook deze column van Afshin Ellian terug: Hoe is het mogelijk dat westerse vrouwen de burqa verdedigen?

Halsema en haar partij zijn tegen het burqa-verbod. Maar ze zijn tegen nog meer wetten waarmee ze in de Tweede Kamer niet hebben ingestemd. Hier rijst de legitieme vraag of Halsema ook op dezelfde wijze met andere wetten omgaat. Het  is nu aan de commissaris van Koning en de minister van Binnenlandse zaken om zich te vergewissen van de geschiktheid van Halsema als burgemeester van Amsterdam voor het handhaven van de wetten.

Lees het commentaar van Rik Kuethe: Parmantige Halsema had haar mond moeten houden

GroenLinks heeft een intrinsiek probleem met wetten waarmee ze het oneens is. Dat is precies de reden van de aanwezigheid van extreem-links in deze partij: uw wetten en orde zijn niet de mijne! Het is ook interessant om te zien hoe snel Halsema zich heeft ingeburgerd in de regenteske cultuur: ‘Er zijn vast weer heel veel mensen het met me oneens, en dat hoor ik dan wel.’

Wat een arrogant antwoord!

Maar als Halsema oprecht meent dat zij zelf een keuze maakt voor het handhaven van de wetten, dan moet zij zoals in Catalonië een onafhankelijkheidsreferendum uitroepen. Ook zij willen zich niet aan sommige wetten van Madrid onderwerpen.

De partij van de rechtsstaat, GroenLinks, blijkt nu een ondermijning voor de rechtsstaat te zijn.

Halsema’s weigering zich aan de wet te onderwerpen, is ondermijning van de rechtsstaat.

Partij Nida in gemeenteraad wil dat politie boerka- en nikabdraagsters met rust laat

Den HaagFM 29.11.2018 Het nikab- en boerkaverbod in scholen, overheidsgebouwen, zorginstellingen en openbaar vervoer, dat vanaf juli 2019 van kracht wordt, moet ook in Den Haag gewoon worden gehandhaafd. Daarvoor pleit de ChristenUnie/SGP in de Haagse gemeenteraad. De partij dient hiervoor donderdag tijdens de gemeenteraadsvergadering een motie in. De fractie van Nida in de raad komt met een tegenmotie, zo kondigt fractievertegenwoordiger Cemil Yilmaz aan op Den Haag FM.

“Met zo’n verbod zet je deze vrouwen ook in een sociaal isolement. Als het aan ons ligt, hoeft er geen prioriteit gegeven te worden aan de handhaving van deze wet”, zegt Yilmaz op Den Haag FM. “De vrijheid van godsdienst is in de grondwet verankerd. Persoonlijk heb ik niks met de nikab, maar het is een individuele en vrije keuze en dus moeten we deze personen dezelfde rechten gunnen als ieder ander.”

Van de grote partijen in de gemeenteraad lijkt alleen Groep de Mos in te gaan stemmen met de motie van de ChristenUnie/SGP. “We moeten wetten van het hoogste orgaan in dit land gewoon uitvoeren, of je het ermee eens bent of niet”, aldus een woordvoerder van Groep de Mos. In de drie andere grote steden lieten de burgemeesters deze week weten geen prioriteit te geven aan de handhaving van het verbod op gezichtsbedekkende kleding.

Burgemeester Krikke
Burgemeester Pauline Krikke wees er maandag in een reactie op dat de maatregel nog niet van kracht is en het kabinet nog een besluit moet nemen. “Daarop nu vooruitlopen is wat ons betreft prematuur. Pas als hierover meer bekend is, zullen we in Den Haag bezien hoe de handhaving van deze maatregel past binnen de totale opgave in de stad om de openbare orde te handhaven.” Yilmaz vermoedt dat tijdens de raadsvergadering donderdag de meest partijen de lijn van Krikke zal zullen volgen. “Ik denk dat de meeste partijen niet op de zaken vooruit willen lopen.”

Gerelateerd;

Mahmood stapt over van de Islam Democraten naar moslimpartij Nida 2 februari 2018

Cemil Yilmaz lijsttrekker islampartij Nida in Den Haag 8 januari 2018

ChristenUnie en SGP weer samen bij gemeenteraadsverkiezingen 2 juli 2013

Het kabinet wil dat per 1 juli 2019 het boerkaverbod ingaat. Maar vervoerders vrezen dat de politie niet komt opdagen als een reiziger dat overtreedt.

Openbaar vervoer voorziet problemen bij handhaving boerkaverbod

NOS 29.11.2018 Ov-bedrijven maken zich zorgen over de uitvoering van het naderende boerkaverbod. Koninklijk Nederlands Vervoer (KNV) voorziet praktische problemen bij het weigeren van mensen met gezichtsbedekkende kleding.

“Wij zijn voor handhaving afhankelijk van de politie”, zegt secretaris Arjan Vaandrager tegen het AD. “Wanneer de politie niet komt opdagen, kan dat gevolgen hebben voor de veiligheid van ov-personeel.”

De zorgen van de KNV volgen na een uitspraak van Femke Halsema, burgemeester van Amsterdam. Die zei dat handhaving geen prioriteit krijgt, omdat andere zaken voorrang hebben. Ook Utrecht en Rotterdam hebben aangegeven het boerkaverbod niet hoog op het lijstje te hebben staan.

Verschil

Het kabinet wil dat per 1 juli 2019 het boerkaverbod voor openbaar vervoer, scholen en zorginstellingen van kracht wordt. Volgens de KNV is er een groot verschil tussen het openbaar vervoer en andere publieke instellingen.

“Scholen en ziekenhuizen zijn gebouwen waar altijd wel portiers of conciërges aanwezig zijn die in actie kunnen komen”, zegt Vaandrager. “Maar in het openbaar vervoer heb je te maken met rijdende bussen, treinen en trams. Het is lastig om voertuigen stil te gaan zetten.”

Taak

De FNV snapt de zorgen van de vervoerders wel. De vakbond is van mening dat het niet aan de chauffeurs is om het boerkaverbod te handhaven. “Zij zijn er om mensen van A naar B te vervoeren. Iemand aanspreken op het niet hebben van een kaartje is heel wat anders, dat gaat over je taak als vervoerder”, zegt woordvoerder Ron Sinnige tegen het AD. “Het boerkaverbod heeft daar niets mee te maken.”

Bekijk ook;

Halsema nuanceert woorden: handhaven boerkaverbod heeft geen prioriteit

Rutte: boerkaverbod geldt ook in grote steden

Boerkaverbod voorlopig nog niet van kracht

‘Niet handhaven boerkaverbod is verkeerd signaal burgemeesters’

OV-bedrijven worstelen met boerkaver­bod

AD 29.11.2018 Trein-, bus- en trambedrijven zijn bezorgd over het naderende boerkaverbod. Zij zien het niet zitten om voertuigen stil te zetten wanneer iemand met een boerka instapt. Ook vrezen de vervoerders dat de politie niet komt opdagen als daarom wordt gevraagd.

,,Wij zijn voor handhaving afhankelijk van de politie”, zegt secretaris Arjan Vaandrager van Koninklijk Nederlands Vervoer (KNV), dat namens negen grote ov-bedrijven spreekt. ,,Wat als de politie hieraan geen prioriteit geeft, zoals burgemeester Halsema van Amsterdam nu al heeft gezegd? Wanneer de politie niet komt opdagen, kan dat gevolgen hebben voor de veiligheid van ov-personeel.”

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Verbod vanaf juli 2019

Het kabinet wil dat per 1 juli 2019 het boerkaverbod voor openbaar vervoer, scholen en zorginstellingen van kracht wordt. Dit gebeurt na overleg met de verschillende sectoren. ,,Bij dat overleg, dat nu gepland staat in januari, leggen wij onze zorgen over de uitvoerbaarheid op tafel”, zegt Vaandrager.

Hij spreekt van ‘een groot verschil’ tussen ov en andere instellingen. ,,Scholen en ziekenhuizen zijn gebouwen waar altijd wel portiers of conciërges aanwezig zijn die in actie kunnen komen. Maar in het openbaar vervoer heb je te maken met rijdende bussen, treinen en trams. Het is lastig om voertuigen stil te gaan zetten.”

Vakbond sceptisch

Ook vakbond FNV voorziet problemen. ,,Het is niet aan buschauffeurs om het boerkaverbod te handhaven”, vindt FNV-woordvoerder Ron Sinnige. ,,Zij zijn er om mensen van A naar B te vervoeren. Iemand aanspreken op het niet hebben van een kaartje is heel wat anders, dat gaat over je taak als vervoerder. Het boerkaverbod heeft daar niets mee te maken.”

Burgemeester Halsema herhaalde gisteren dat handhaven van het boerkaverbod in de hoofdstad geen prioriteit krijgt. Politie en het Openbaar Ministerie steunen haar daarin, zegt ze. Het gemeentelijke vervoerbedrijf GVB geeft volgens Halsema aan ‘geen mensen uit de tram te gaan halen’. Ook Rotterdam en Utrecht hebben laten weten dat handhaving van het boerkaverbod geen prioriteit krijgt.

De Amsterdamse burgemeester Femke Halsema verantwoordt zich in de gemeenteraad voor haar uitspraken over het niet handhaven van het boerkaverbod. © ANP

Chauffeurs en conducteurs van de RET in Rotterdam zitten er niet op te wachten om mensen met gezichtsbedekking aan te geven bij de politie, denkt Henk van der Made, voorzitter van de ondernemingsraad. ,,Omdat het niet fijn is om die confrontatie te moeten aangaan.”

ChristenUnie/SGP wil ‘klare taal’: Den Haag moet verbod op ‘barbaarse boerka’ handhaven

OmroepWest 28.11.2018 Het boerkaverbod moet ook in Den Haag gewoon worden gehandhaafd. Daarvoor pleit de ChristenUnie/SGP in de Haagse gemeenteraad. Die partij gaat daartoe donderdag tijdens de gemeenteraadsvergadering ook een motie indienen. ‘Ik verwacht dat ons stadsbestuur klare taal spreekt en zegt: dit gaan we gewoon doen,’ aldus fractievoorzitter Pieter Grinwis. Maar veel andere partijen zitten daar niet echt op te wachten. ‘Dit is overbodig. Natuurlijk gaat we de wet handhaven.’

De discussie over het boerkaverbod in Nederland laaide op nadat de Amsterdamse burgemeester Femke Halsema vorige week verklaarde dat Amsterdam het niet zou handhaven. Woensdag zei ze dat handhaving geen prioriteit heeft.

Er zouden daarnaast belangrijke zaken zijn waar de ‘schaarse inzet van de politie’ voor gebruikt zou moeten worden, zoals georganiseerde misdaad, de bedreiging van journalisten en handgranaten die bij winkels worden neergelegd. Vandaag  nuanceerde ze dat tijdens een debat en zei dat alle nationale wetten ‘vanzelfsprekend’ ook gelden in de hoofdstad.

Krikke

De Haagse burgemeester Pauline Krikke wees er maandag in een reactie op dat de maatregel nog niet van kracht is en het kabinet nog een besluit moet nemen. ‘Daarop nu vooruitlopen is wat ons betreft prematuur. Pas als hierover meer bekend is, zullen we in Den Haag bezien hoe de handhaving van deze maatregel past binnen de totale opgave in de stad om de openbare orde te handhaven.’

Wel voegde Krikke daaraan toe het ‘niet wenselijk’ te vinden als iedere gemeente z’n eigen pad kiest en zelf bepaalt welke wetten wel en welke wetten niet worden gehandhaafd. En dat er ook ‘altijd een spanningsveld bestaat tussen de vele prioriteiten die we als politiek en samenleving aan de politie en handhavers opleggen en wat reëel is om te verwachten.’

‘Duidelijkheid nodig’

Fractievoorzitter Pieter Grinwis van de ChristenUnie/SGP wil echter duidelijkheid. Het verbod op het dragen van gezichtsbedekkende kleding in ziekenhuizen, onderwijsinstellingen, openbaar vervoer en overheidsgebouwen moet in Den Haag gewoon worden gehandhaafd, is zijn stelling.

‘Dat de burgemeester van Amsterdam meent dat voor die republiek andere regels gelden dan voor de rest van het land moet ze zelf weten. Ik verwacht van onze burgemeester wél respect voor deze wet.’

Gewoon doen

Grinwis wijst erop dat ook de burgemeester van Rotterdam kanttekeningen plaatst bij de wet. Grinwis: ‘Ik verwacht dat ons stadsbestuur klare taal spreekt en zegt: ‘dit gaan we gewoon doen’.’

Daarbij speelt ook mee dat hij het om inhoudelijke redenen eens is met de wet. ‘Het is toch ontzettend bevreemdend en intimiderend als een dokter, buschauffeur of docent niet het gezicht van een patiënt, passagier of leerling kan zien? Meer dan waar ook is het op deze plekken belangrijk om elkaar aan te kunnen kijken.’ Hij spreekt zelfs van ‘de barbaarse boerka, die vrouwen ontmenselijkt en het sociale verkeer tussen mensen ernstig verstoort’.

Gewoon uitvoeren

Maar van de grote partijen in de gemeenteraad lijkt alleen Hart voor Den Haag/Groep de Mos in te gaan stemmen met de motie. ‘We moeten wetten van het hoogste orgaan in dit land gewoon uitvoeren, of je het ermee eens bent of niet’, aldus een woordvoerder.

Andere partijen zijn het met die redenering eens en vinden de motie daarom juist overbodig, zeggen bijvoorbeeld de fractievoorzitters Frans de Gaaf (VVD), Hanneke van der Werf (D66) en Arjen Kapteijns (GroenLinks). De laatste noemt de motie van Grinwis ‘zoeken naar een relletje dat er niet is’. Van der Werf wijst erop dat haar partij in principe tegen het boerkaverbod is. Maar nu de wet er ligt, zal die wel moeten worden uitgevoerd, vindt zij.

Tegenmotie

Grinwis houdt vast aan het plan om de motie in te dienen. ‘Natuurlijk is het volstrekt logisch dat wetten worden gehandhaafd. Maar het blijkt dat die vrijgevochten linkse hipsters in andere steden het niet willen doen en de wet beschouwen als wc-papier. Dus is het goed om in den Haag vast te leggen dat we hier wetten wel uitvoeren.’

De fractie van Nida komt met een tegenmotie, zo kondigt fractievoorzitter Cemil Yilmaz aan via Twitter. Hij wil juist dat Den Haag, in navolging van de andere drie grote steden, geen prioriteit geeft aan de uitvoering van het boerkaverbod.

Meer over dit onderwerp: BOERKAVERBOD DEN HAAG HANDHAVEN PIETER GRINWIS

Halsema: ‘Nuance in boerka-uitspraken is verloren gegaan’

NU 28.11.2018 Burgemeester Femke Halsema van Amsterdam vindt dat de ophef naar aanleiding van haar uitspraken over de handhaving van het boerkaverbod op een misverstand berust. De nuance in haar uitspraken is niet overgekomen, zei ze woensdag tijdens het vragenuur in de Amsterdamse raadsvergadering.

Halsema ging in op haar uitlatingen van vorige week vrijdag die voor verontwaardiging in de landelijke politiek zorgden. Ze zei dat aan de handhaving van het verbod op gezichtsbedekkende kleding geen prioriteit zal worden gegeven. “Het past gewoon niet bij Amsterdam dat wij mensen uit de tram halen omdat ze de nikab dragen”, aldus de burgemeester.

De uitspraken leidden tot verontwaardiging in het kabinet. Premier Mark Rutte, vicepremier Kajsa Ollongren, staatssecretaris Barbara Visser (Defensie) en staatssecretaris Raymond Knops (Binnenlandse Zaken) lieten allen weten dat Amsterdam zich aan de wet moet houden.

Knops noemde de uitspraken van Halsema dinsdag “ongepast en prematuur”. De staatssecretaris vindt dat Halsema met haar uitspraken de suggestie wekt dat de wet niet voor iedereen geldt en eiste dat Halsema haar woorden zou terugnemen.

Halsema neemt woorden niet terug

Halsema zal aan die oproep geen gehoor geven, omdat die stelling volgens haar niet klopt. Ze legde in de raad uit dat ze wel degelijk heeft gezegd dat Amsterdam zich aan de wet heeft te houden, maar dat zij in samenspraak met politie en de officier van justitie prioriteiten mag stellen.

De burgemeester zei dat haar stad met grote problemen in de misdaadbestrijding kampt. “Journalisten worden bedreigd, er worden handgranaten voor winkels en horeca gevonden en een onschuldige zeventienjarige jongen is onlangs vermoord”, aldus Halsema. “De problemen zijn groot en talrijk.”

Halsema zei het transcript van haar uitlatingen vorige week vrijdag naar het kabinet te hebben gestuurd en merkte op dat staatssecretaris Knops, gezien zijn uitspraken dinsdag, die waarschijnlijk niet heeft gezien. Een woordvoerder van de burgemeester laat weten dat Halsema al in het weekend contact heeft gehad met leden van het kabinet.

Eric van der Burg, de fractievoorzitter van de Amsterdamse VVD die de burgemeester om opheldering vroeg, is tevreden over de uitleg. “Misverstand opgelost”, aldus de liberaal.

Ook Rotterdam en Utrecht geven handhaving geen prioriteit

De Amsterdamse burgemeester staat overigens niet alleen in haar uitspraken. Ook burgemeester Ahmed Aboutaleb (Rotterdam) en Jan van Zanen (Utrecht) zullen de handhaving geen prioriteit geven. “We hebben wel wat anders aan ons hoofd”, aldus Van Zanen. Aboutaleb tegenover RTV Rijnmond: “Boerka’s vormen maar een marginaal verschijnsel. En dat bepaalt de mate waarin wij handhaven.”

In juni van dit jaar nam de Eerste Kamer de Wet gedeeltelijk verbod gezichtsbedekkende kleding aan. Het verbod geldt voor het dragen van boerka’s, nikabs, bivakmutsen en integraalhelmen in het openbaar vervoer, de zorg, het onderwijs en overheidsgebouwen.

Als argumentatie voor de wet wordt betoogd dat de gezichtsbedekkende kleding de communicatie kan verhinderen en vanwege veiligheidsredenen in sommige gevallen ontoelaatbaar is.

Critici, waaronder de Raad van State, spreken van symboolwetgeving. De raad omschrijft het verbod als het uitvloeisel van bezwaren die specifiek gericht zijn op “islamitische gezichtsbedekkende kleding”.

De wet is overigens nog niet van kracht. Het kabinet hoopt de uitwerking uiterlijk 1 juli 2019 rond te hebben.

Deze vrouwen dragen een nikab: ook daarvoor gaat het verbod gelden ANP                              

Halsema nuanceert woorden: handhaven boerkaverbod heeft geen prioriteit

NOS 28.11.2018 De Amsterdamse burgemeester Halsema heeft haar uitspraken over het boerkaverbod genuanceerd. In een raadsvergadering zei ze vandaag dat wetten “vanzelfsprekend” ook gelden in de hoofdstad. “Maar het heeft geen prioriteit bij de handhaving”, benadrukte ze.

Afgelopen vrijdag zei de burgemeester op een bijeenkomst in stadsdeel Slotervaart dat ze de wet niet wilde handhaven en dat Amsterdam geen gevolg zou geven aan het boerkaverbod.

Haar stellingname kwam Halsema op kritiek te staan, onder meer van premier Rutte. “Laten we de wet eerst maar eens invoeren. Dan zullen de grote steden zien dat die ook voor hen geldt”, zei hij maandag. Maar Halsema kreeg ook bijval: ook Rotterdam en Utrecht zeiden geen prioriteit te willen geven aan handhaving.

Uit de tram

Op vragen van de VVD in de gemeenteraad zei Halsema vandaag dat haar principiële bezwaren tegen de wet niet weg zijn. “Maar dat doet niet ter zake. De wet geldt.”

Tegelijkertijd benadrukte ze dat van handhaving niet veel terecht gaat komen in de hoofdstad, omdat andere zaken voorrang hebben. “Dat is niet alleen mijn uitgangspunt, maar ook dat van de driehoek.” De driehoek bestaat uit de top van politie en het Openbaar Ministerie en de burgemeester zelf.

“Ziekenhuizen en universiteiten zeggen niet de politie te zullen bellen, het GVB gaat geen mensen uit de tram halen”, voegde ze daaraan toen. “Dat ondersteunt onze prioriteitsstelling.”

Onderwijs, zorg en ov

In de Wet gedeeltelijk verbod gezichtsbedekkende kleding staat dat het verboden is om gezichtsbedekkende kleding te dragen in het onderwijs, de zorg, het openbaar vervoer en in overheidsgebouwen. Het gaat om boerka’s, nikabs, bivakmutsen en integraalhelmen.

ANP / NOS

In juni van dit jaar stemde de Eerste Kamer in met het wetsvoorstel, maar de wet is nog niet in werking getreden. Minister Ollongren van Binnenlandse Zaken overlegt nog met de sectoren waar het verbod moet gaan gelden.

Bekijk ook;

De Amsterdamse burgemeester Femke Halsema verantwoordt zich in de gemeenteraad voor haar uitspraken over het niet handhaven van het boerkaverbod. ANP

Halsema krabbelt terug over boerkaverbod

Telegraaf 28.11.2018 Burgemeester Femke Halsema krabbelde woensdagmiddag terug op haar eerdere uitspraken over het niet willen handhaven van het boerkaverbod in Amsterdam. Halsema geeft nu aan dat handhaving op het verbod „geen prioriteit” heeft.

Volgens de burgemeester geldt de wet in de hoofdstad wel, maar zet ze de toch al schaarse politiecapaciteit liever in om zware criminaliteit aan te pakken. Een deel van de oppositie is niet tevreden en wil de kwestie opnieuw bespreken.

Halsema zei vrijdagavond letterlijk tijdens een gesprek in Nieuw-West over het boerkaverbod: „Ik ben het niet van plan om dat te gaan handhaven, ik vind dat zó niet bij onze stad passen.” Die woorden vielen onder andere verkeerd bij het kabinet, dat Halsema terechtwees. Halsema nam die woorden in het debat niet terug.

Halsema krabbelde woensdag tegen de gemeenteraad wel terug door te zeggen dat de wet geldt, maar de handhaving op het verbod geen prioriteit krijgt. Halsema: „Vanzelfsprekend gelden nationale wetten in Amsterdam. Dat geldt ook voor het boerkaverbod, mocht die ingevoerd worden. Maar: het heeft geen prioriteit in de handhaving.”

Ze stelt eerder contact te hebben opgenomen met het kabinet met daarin het letterlijke transcript, maar zegt dat staatssecretaris Knops (Binnenlandse Zaken) dat stuk ’helaas niet ontvangen heeft’. Knops tikte Halsema gisteren op de vingers.

„Dit ambt brengt een nieuwe verantwoordelijkheid. Mijn principiële moeite met deze wet is niet weg, maar dat doet niet ter zake. Mijn argument is: de wet geldt”, zei Halsema. Dat de handhaving geen prioriteit heeft, blijft wel beleid in Amsterdam aldus Halsema.

Ze zei erbij: „Dat is niet alleen mijn uitgangspunt, maar ook dat van de driehoek” (Openbaar Ministerie, politie en burgemeester). „Ziekenhuizen en universiteiten zeggen niet de politie te zullen bellen, het GVB gaat geen mensen uit de tram halen. Dat ondersteunt onze prioriteitsstelling”, aldus Halsema.

Kous niet af

Voor VVD, CDA en Forum voor Democratie is de kous nog niet af. „Halsema had haar uitspraken moeten herroepen en moeten zeggen: ik neem de uitspraken terug en ga de wet wel degelijk handhaven”, zegt CDA-fractievoorzitter Diederik Boomsma. „Ze weigert dat te zeggen.”

VVD’er Marianne Poot is het daarmee eens. „Natuurlijk is er altijd een discussie over waar je je prioriteit aan geeft. Dat is niet het punt. Halsema mag best een privé-oordeel hebben, maar het gaat erom dat je als burgemeester de wet gaat handhaven.

Dat heeft ze nog steeds niet gezegd.” Fractievoorzitter Eric van der Burg zei tijdens het debat nog dat Halsema ’een misverstand heeft opgelost’ door te stellen dat de wet in Amsterdam gewoon geldt.

Annabel Nanninga van Forum voor Democratie wil meer duidelijkheid van Halsema. „Handhaving hoeft helemaal geen politietaak te zijn, de larmoyante suggestie dat jonge mensen onveilig zijn als we dit handhaven is onzin.

De politie is ook niet betrokken bij de handhaving van het rookverbod. Daarbij draait de burgemeester er omheen: ze heeft gewoon gezegd niet te handhaven en dat is waanzin. Dat heeft ze niet teruggenomen, dat vinden wij onacceptabel.”

Halsema geeft toe: ‘Boerkaver­bod geldt ook in Amsterdam’

AD 28.11.2018 Burgemeester Femke Halsema heeft schoorvoetend moeten erkennen dat het boerkaverbod ook in Amsterdam geldt. Na felle kritiek uit Den Haag erkende ze vanmiddag tijdens een debat met de Amsterdamse raad dat alle nationale wetten ‘vanzelfsprekend’ ook gelden in de hoofdstad.

Mijn principiële moeite met deze wet is niet weg, maar dat doet niet ter zake. Mijn argument is: de wet geldt, aldus Burgemeester Halsema.

Volgens Halsema is onterecht het beeld ontstaan dat ze geen gehoor wil geven aan de wet. ,,Dat is een misverstand. Amsterdam is een stad waar de wet geldt’’, aldus Halsema. ,,Dit ambt brengt een nieuwe verantwoordelijkheid. Mijn principiële moeite met deze wet is niet weg, maar dat doet niet ter zake. Mijn argument is: de wet geldt.’’

De burgemeester verklaarde vorige week voor de camera van AT5 wel degelijk dat Amsterdam het verbod niet zou handhaven. ,,Ik vind dat zo niet bij onze stad passen’’, zei ze toen. Er zouden daarnaast belangrijke zaken zijn waar de ‘schaarse inzet van de politie’ voor gebruikt zou moeten worden, zoals georganiseerde misdaad, de bedreiging van journalisten en handgranaten die bij winkels worden neergelegd.

Ze herhaalde vanmiddag wel geen prioriteit te zullen geven geven aan de handhaving. ,,Dat is niet alleen mijn uitgangspunt, maar ook dat van de driehoek’’, voegde ze er aan toe, verwijzend naar het Openbaar Ministerie, de politie en de burgemeester. ,,Ziekenhuizen en universiteiten zeggen niet de politie te zullen bellen, het GVB gaat geen mensen uit de tram halen. Dat ondersteunt onze prioriteitsstelling’’, aldus Halsema.

Kritiek

Halsema’s opmerkingen kwamen haar op flinke kritiek te staan. Staatssecretaris Raymond Knops (CDA, Binnenlandse Zaken) noemde het gisteren in de Kamer ‘ongepast’. ,,Het gaat om de naleving van de wet. Het is niet aan de burgemeester om daar een eigenstandige opvatting over te hebben, en zeker niet in deze fase waarin de wet nog moet worden ingevoerd.’’

Hij zei er vanuit te gaan dat Halsema op haar uitspraken terug zou nemen. ,,Uiteindelijk kan het niet zo zijn dat de burgemeester van Amsterdam bij dit standpunt blijft, want daarmee handelt ze niet conform de wet. De wet geldt overal. Niet alleen in Den Haag, ook in Amsterdam.’’

Ook Utrecht en Rotterdam zeggen geen boetes te zullen uitdelen aan boerka- of nikabdragers. Of zij ook op hun belofte terugkomen, is nog niet duidelijk.

Wet

De wet voorziet in een verbod op het dragen van gezichtsbedekkende kleding in de openbare ruimte (scholen, openbaar vervoer, zorginstellingen en overheidsgebouwen). Het kabinet wil de wet op 1 juli laten ingaan, zei Knops gistermiddag. Eerst moeten er nog gesprekken worden gevoerd met de verschillende sectoren, zoals ziekenhuizen en gemeenten. Volgens de bewindsman kunnen die gesprekken snel gestart worden, zodat de wet op tijd in kan gaan.

‘Verbod op boerka eerst afwachten’

AD 28.11.2018 Waar drie van de vier grootste steden van ons land een strikte handhaving van het boerkaverbod nu al afwijzen, wacht Haags burgemeester Pauline Krikke liever af tot de nieuwe wet er is: ,,Daarop vooruitlopen is prematuur’’, zegt ze.

De maatregel is nog in de maak. Minister Ollongren van D66 moet nog besluiten hoe de nieuwe wet op de gezichtsbedekkende kleding er precies uit komt te zien en hoe de handhaving ervan geregeld gaat worden.
,,Pas als daar meer over bekend is, gaan we in Den Haag bezien hoe de handhaving van de maatregel past binnen de totale opgave om de openbare orde te handhaven’’, stelt Pauline Krikke desgevraagd.

Woede om uitspraken Halsema: ‘Dit moet ze echt terugnemen’

Telegraaf 28.11.2018 Burgemeester Halsema is er vandaag niet in geslaagd de vragen van de Amsterdamse raad na haar uitspraken over het boerkaverbod weg te nemen. Verslaggever Mike Muller spreekt met raadslid Annabel Nanninga.

Raad voelt Halsema aan tand over boerkaverbod

Telegraaf 28.11.2018 De Amsterdamse burgemeester Femke Halsema moet zich woensdagmiddag verantwoorden in de gemeenteraad voor haar uitspraken over het niet handhaven van het boerkaverbod. De VVD voelt de burgemeester hierover aan de tand, kondigde de partij eerder deze week aan.

Halsema zei tijdens een debat vrijdagavond het verbod op gezichtsbedekkende kleding niet te zullen handhaven omdat ze aan andere zaken voorrang wil geven en het niet zo bij de stad vindt passen. Haar uitspraken leidden tot veel ophef, onder meer in het kabinet.

Staatssecretaris Raymond Knops (Binnenlandse Zaken) zei dat hij het niet vond passen bij het ambt van burgemeester om publiekelijk in deze voorbeeldfunctie aan te geven dat de wet niet voor iedereen zou gelden. Hij verwacht dat de burgemeester haar uitlatingen terugneemt. Premier Mark Rutte en minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken) benadrukten ook al dat de naleving voor iedereen geldt.

Volgens Halsema’s woordvoerder heeft zij weliswaar gezegd dat de wet in Amsterdam geldt, maar dat er geen prioriteit wordt gegeven aan de handhaving. „Daar blijft ze bij.”

’Misverstand’

Burgemeester Femke Halsema van Amsterdam zegt dat alle nationale wetten „vanzelfsprekend” ook gelden in de hoofdstad. Maar het boerkaverbod krijgt geen prioriteit in de handhaving. Dat zei Halsema in een antwoord op vragen van de hoofdstedelijke VVD.

„Er zou de indruk kunnen ontstaan dat Amsterdam en Den Haag tegenover elkaar staan.” Dat betreurt de burgemeester. Volgens Halsema is er sprake van een ’misverstand’. Ze heeft contact opgenomen met het kabinet, maar het transcript heeft de staatssecretaris ’helaas niet bereikt’.

Eric van der Burg (VVD) zegt dat de hele gemeenteraad begrijpt dat er andere keuzes voor handhaving worden gemaakt, bijvoorbeeld tegen zware criminaliteit. „Maar altijd moet de boodschap van de burgemeester en wethouders zijn dat de wet wordt nageleefd.”

„Amsterdam kan en moet zich niet boven de wet zetten”, schreef VVD-raadslid Marianne Poot op Twitter. Volgens haar is een boerkaverbod gericht op bestrijden van onvrijheid. „Als iets ingaat tegen het wezen van Amsterdam is het onvrijheid.”

De wet voorziet in een verbod op het dragen van gezichtsbedekkende kleding in de openbare ruimte (scholen, openbaar vervoer, zorginstellingen en overheidsgebouwen). Het kabinet wil de wet op 1 juli laten ingaan.

Onze verslaggever Mike Muller is bij de gemeenteraadsvergadering aanwezig en twittert vanaf 13.00 uur live mee.  Tweets

Bekijk meer van; boerkaverbod amsterdam femke halsema

 

Knops vindt uitlating Halsema ‘ongepast’

BB 27.11.2018 Het standpunt van de Amsterdamse burgemeester Femke Halsema over het niet controleren van het boerkaverbod is ongepast. Dat zei staatssecretaris Raymond Knops (Binnenlandse Zaken) dinsdag in de Tweede Kamer nadat de VVD de kwestie had aangekaart. Hij verwacht dat Halsema haar uitlatingen herroept.

Voorbeeldfunctie

Het past niet bij het ambt van burgemeester om publiekelijk in deze voorbeeldfunctie aan te geven dat de wet niet voor iedereen zou gelden, aldus Knops. Hij wijst erop dat de uitlatingen van Halsema veel verontwaardiging hebben opgeroepen, en hij noemt dat begrijpelijk. ‘De wet geldt in heel Nederland, dus ook in Amsterdam.’

‘Niet aan burgemeester om eigenstandige opvatting te hebben’

Volgens Knops, die sprak namens minister Kajsa Ollongren, heeft Halsema op meerdere gronden vanuit een verkeerde positie geredeneerd. ‘Het gaat om de naleving van de wet. Het is niet aan de burgemeester om daar een eigenstandige opvatting over te hebben, en zeker niet in deze fase waarin de wet nog moet worden ingevoerd.’

Voorrang andere zaken

Knops noemde de uitspraak des te opmerkelijker omdat het juist om kleine aantallen vrouwen gaat die een boerka dragen. Halsema had verklaard het verbod op gezichtsbedekkende kleding niet te zullen handhaven omdat ze aan andere zaken voorrang wil geven en het niet zo bij de stad vindt passen.

Halsema blijft bij uitspraak

Haar woordvoerder zegt in een reactie: ‘Halsema heeft vrijdag gezegd dat de wet in Amsterdam geldt, maar dat er geen prioriteit wordt gegeven aan de handhaving. Daar blijft ze bij.’ De burgemeester spreekt woensdag met de gemeenteraad over de kwestie. Premier Mark Rutte en minister Ollongren hadden al gezegd dat de naleving voor iedereen geldt. De wet moet volgend jaar in werking treden. Knops noemde 1 juli als streefdatum. (ANP)

Gerelateerde artikelen;

Hoe gaan onze buurlanden om met de boerka en nikab?

NU 27.11.2018 In Nederland is in juni 2018 een nieuwe wet aangenomen over het dragen van gezichtsbedekkende kleding. Welke wetgeving is er in de landen om ons heen rond dit onderwerp?

Kabinet wil haast maken met uitvoeren van boerkaver­bod

AD 27.11.2018 Op 1 juli 2019 moet het boerkaverbod in scholen, overheidsgebouwen, zorginstellingen en openbaar vervoer van kracht worden. CDA-staatssecretaris Raymond Knops van Binnenlandse Zaken heeft vandaag gezegd dat het kabinet nu toch echt haast wil maken met de invoering. Hij noemt de uitspraken van burgemeester Halsema van Amsterdam – die weigert de wet te handhaven – ‘ongepast’.

Afgelopen juni werd het boerkaverbod door de Eerste Kamer goedgekeurd, maar de wet is nog altijd niet ingevoerd. Daarvoor moeten eerst gesprekken worden gevoerd met verschillende sectoren, zoals ziekenhuizen en gemeenten. Staatssecretaris Knops zei vanmiddag in de Tweede Kamer dat die gesprekken snel gestart worden, zodat de wet op 1 juli in kan gaan.

De Amsterdamse burgemeester Femke Halsema is niet van plan om het boerkaverbod te handhaven, zo liet ze afgelopen vrijdag weten. ,,Ik vind dat zó niet bij onze stad passen”, zei ze. Ook Utrecht en Rotterdam weigeren boetes uit te delen aan boerkadragers.

‘De wet geldt ook in Amsterdam’

Ik ga er vanuit dat deze uitspraken in de praktijk herroepen worden, aldus Raymond Knops, staatssecretaris Binnenlandse Zaken.

,,Ongepast”, noemt Knops de uitspraken van Halsema. ,,Uiteindelijk kan het niet zo zijn dat de burgemeester van Amsterdam bij dit standpunt blijft, want daarmee handelt ze niet conform de wet. De wet geldt overal. Niet alleen in Den Haag, ook in Amsterdam. Ik ga er vanuit dat deze uitspraken in de praktijk herroepen worden.”

Minister Kajsa Ollongren (D66) van Binnenlandse Zaken noemde de uitspraken van Halsema gisteren ‘prematuur’. Haar vervanger Knops gaat verder in zijn oordeel en zegt nu dat Halsema moet terugkomen op haar uitspraken.

Volgens Knops, die sprak namens Ollongren, heeft Halsema op meerdere gronden vanuit een verkeerde positie geredeneerd. ,,Het gaat om de naleving van de wet. Het is niet aan de burgemeester om daar een eigenstandige opvatting over te hebben, en zeker niet in deze fase waarin de wet nog moet worden ingevoerd.”

In juni 2018 stemde de Eerste Kamer in met het boerkaverbod:

‘Uitspraken Halsema boerkaverbod ongepast’

Telegraaf 27.11.2018 Het standpunt van de Amsterdamse burgemeester Femke Halsema over het niet controleren van het boerkaverbod is ongepast. Dat zegt staatssecretaris Raymond Knops (Binnenlandse Zaken).

Knops: Halsema moet uitlatingen boerkaverbod terugnemen

Telegraaf 27.11.2018 Het standpunt van de Amsterdamse burgemeester Femke Halsema over het niet controleren van het boerkaverbod is ongepast. Dat zei staatssecretaris Raymond Knops (Binnenlandse Zaken) dinsdag in de Tweede Kamer nadat de VVD de kwestie had aangekaart. Hij verwacht dat Halsema haar uitlatingen herroept.

Het past niet bij het ambt van burgemeester om publiekelijk in deze voorbeeldfunctie aan te geven dat de wet niet voor iedereen zou gelden, aldus Knops. Hij wijst erop dat de uitlatingen van Halsema veel verontwaardiging hebben opgeroepen, en hij noemt dat begrijpelijk. „De wet geldt in heel Nederland, dus ook in Amsterdam.”

Volgens Knops, die sprak namens minister Kajsa Ollongren, heeft Halsema op meerdere gronden vanuit een verkeerde positie geredeneerd. „Het gaat om de naleving van de wet. Het is niet aan de burgemeester om daar een eigenstandige opvatting over te hebben, en zeker niet in deze fase waarin de wet nog moet worden ingevoerd.”

Bekijk ook:

Ook Rutte waarschuwt: boerkaverbod geldt straks overal

Bekijk ook:

Burgemeester Halsema op vingers getikt om uitspraak boerkaverbod

Knops noemde de uitspraak des te opmerkelijker omdat het juist om kleine aantallen vrouwen gaat die een boerka dragen.

Halsema had verklaard het verbod op gezichtsbedekkende kleding niet te zullen handhaven omdat ze aan andere zaken voorrang wil geven. Premier Mark Rutte en minister Ollongren hadden al gezegd dat de naleving voor iedereen geldt.

Haar woordvoerder zegt in een reactie: „Halsema heeft vrijdag gezegd dat de wet in Amsterdam geldt, maar dat er geen prioriteit wordt gegeven aan de handhaving. Daar blijft ze bij.” De burgemeester spreekt woensdag met de gemeenteraad over de kwestie.

De wet moet volgend jaar in werking treden. Knops noemde 1 juli 2019 als streefdatum.

Bekijk meer van; femke halsema boerkaverbod amsterdam raymond knops

Wolter Kroes bang voor boerka’s

Telegraaf 27.11.2018 Volkszanger Wolter Kroes reageert bij WNL op het boerkaverbod. “Je weet ook niet wat ze eronder hebben.”

Bekijk meer van; boerkaverbod wolter kroes video’s bekende nederlanders binnenland

november 27, 2018 Posted by | 1e kamer, 2e kamer, aanslag, bedreiging, boerka, burgemeester, dreiging, Femke Halsema, geert wilders, geert wilders pvv, grondwet, hoofddoek, islam, moskee, moslim, moslimban, Muslimban, politiek, PVV, terreur, terreurdreiging, terrorisme, tweede kamer, veiligheid | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties staat uit voor Van Hoofddoekjes, Burka’s, kruizen en Boerkini’s – deel 10 – nasleep

Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 14

Het dreigingsniveau blijft op 4 (op een schaal van 5)

De jihadistische dreiging is de afgelopen periode veranderd, maar de kans op aanslagen in Nederland blijft substantieel. En dus blijft het Dreigingsniveau op 4 van de 5 staan. Dat blijkt uit het 48ste Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland (DTN) van de NCTV. De steekpartij op Amsterdam Centraal Station illustreert de dreiging in Nederland.

De in het vorige DTN geconstateerde verandering van de dreiging heeft zich doorgezet. Het aantal aanslagen in Europa is sinds oktober vorig jaar sterk verminderd. Ook is het vermogen van ISIS tot plannen en uitvoeren van aanslagen in Europa aangetast.

AD 01.10.2018

Dat het dreigingsniveau toch niet wijzigt heeft twee belangrijke redenen. Ten eerste opereren er ook in Nederland internationale jihadistische netwerken, al dan niet aan ISIS of Al Qa’ida verbonden. Deze netwerken hebben de intentie hebben om aanslagen in Europa te plannen. De tweede reden is de geweldsdreiging die blijft uitgaan van de Nederlandse jihadistische beweging. Er zijn aanhangers van deze beweging die zich bezighouden met het plannen van aanslagen, maar dit heeft tot op heden niet tot concrete dreiging geleid.

Telegraaf 11.09.2018

Telegraaf 11.09.2018

 Jihadistisch beweging in Nederland

Ondanks een stagnerende groei, geeft de omvang van de Nederlandse jihadistische beweging reden tot zorg. Deze groep, die in de jaren 2013-2016 flink is gegroeid, is mogelijk bevattelijke voor een ‘wraaknarratief’ waarbij de schuld van de val van het ‘kalifaat’ gelegd wordt bij het Westen. Dit kan als rechtvaardiging worden gebruikt voor aanslagen.

De beweging bevindt zich in de fase van heroriëntatie na de ineenstorting van het kalifaat. Het gebrek aan uitreismogelijkheden, door de ineenstorting van het kalifaat, leidt tot meer nadruk op da’wa, het verspreiden van de jihadistische boodschap. Dit kan leiden tot een verdere groei van het aantal jihadisten in Nederland. Naast aanhangers van het jihadisme zijn er in Nederland nog enkele duizenden sympathisanten van het jihadisme, vooral van ISIS.

Telegraaf 06.11.2018

Internationaal

Ondanks de zware verliezen bestaat ISIS nog steeds. De afgelopen maanden is zichtbaar geworden dat ISIS in zowel Irak als Syrië de jihadstrijd voortzet, maar dan in de vorm van een insurgency: guerrilla tactieken, zoals korte hit-and-run aanvallen en ontvoeringen. De factoren die hebben geleid tot de opkomst van ISIS zijn geenszins weggenomen. Hierdoor blijft er een voedingsbodem voor onvrede bestaan, die door een organisatie als ISIS gekanaliseerd en uitgebuit kan worden.

Voor de dreiging in en tegen het Westen is het van belang dat in een aantal buurlanden tientallen jihadisten, die zijn veroordeeld voor een terroristisch misdrijf, binnenkort vrijkomen. Ook in Nederland zullen enkele veroordeelde jihadisten vrij komen.

Salafisme 

De invloed van het salafisme in Nederland groeit al een aantal jaar. Een deel van de salafistische beweging propageert en legitimeert actieve onverdraagzaamheid en anti-democratische activiteiten. Hiermee vormt dit gedeelte van de salafistische beweging op termijn mogelijk een dreiging tegen de nationale veiligheid. Binnen het salafisme bevinden zich ook personen die terroristisch geweld legitimeren. Dat doen zij doorgaans verhuld in religieuze termen.

Links- rechtsextremisme

Er is een toename van rechts-extremistisch geweld in West-Europa. Ook in Nederland is er een stijging. Dat stelt het Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding (NCTV) in een rapport dat maandag verscheen.

Er is sprake van groeiend zelfvertrouwen bij rechtsextremisten. De focus blijft gericht op acties tegen de vermeende islamisering van Nederland, de komst van asielzoekers en het vermeende verlies van de Nederlandse identiteit. Geweld door eenlingen of kleine groepen is denkbaar. In de afgelopen maanden hebben linkse actiegroepen nauwelijks extremistische acties uitgevoerd.

Deze moskee in Enschede werd al eens bekogeld met een molotovcocktail Ⓒ GinoPress

NCTV

Er is een toename van rechts-extremistisch geweld in West-Europa. Ook in Nederland is er een stijging. Dat stelt het Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding (NCTV) in een rapport dat maandag verscheen.

In Nederland zullen extreem-rechtse stromingen niet snel overgaan op grootschalig terroristisch geweld dat tot veel slachtoffers zal leiden. Maar gewelddadige incidenten kunnen wel leiden tot angst in de samenleving. Dat kan de democratie ondermijnen, concludeert de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) in het rapport De golfbewegingen van rechts-extremistisch geweld in West-Europa. Vier vragen en antwoorden over het onderzoek van de NCTV.

Wat zijn de belangrijkste conclusies van de NCTV?

Volgens de NCTV neemt het rechts-extremistische en rechts-terroristische geweld in West-Europa de laatste vijf jaar weliswaar toe, maar heeft dit geweld niet de omvang van het geweld in begin jaren negentig. ‘Grootschalige rechts-terroristische organisaties zoals in de jaren zestig tot tachtig bestaan in West-Europa niet meer. Hoewel het leeuwendeel van geweld lag en ligt (en vermoedelijk zal blijven liggen) bij slecht georganiseerde groepen en individuen die extremistisch (niet op mensenlevens gericht) geweld toepassen, zijn er de laatste jaren diverse voorbeelden van rechts-terroristisch geweld van voornamelijk lone actors en kleine eenheden geweest die wel degelijk professioneel opereerden.’

  NCTV

@NCTV_NL

Rechts-extremistisch geweld is toegenomen, maar heeft niet de omvang van begin jaren ’90. Ideologische vernieuwing en internet geven de beweging nieuwe impuls en vergroten de polarisatie met extremistische tegenstanders. #publicatie #extreemrechts https://www.nctv.nl/actueel/nieuws/2018/rapport-toename-van-rechts-extremistisch-geweld-in-west-europa.aspx …

De NCTV noemt als voorbeeld de aanslag die de Noor Anders Breivik pleegde in 2011 waarbij 77 mensen om het leven kwamen. Breivik liet een bom afgaan in de regeringswijk van de hoofdstad Oslo en schoot om zich heen op een zomerkamp van de jeugdafdeling van de sociaal-democratische Noorse Arbeiderspartij op het eiland Utøya.

Volgens de NCTV leiden de vluchtelingencrisis (2015) in combinatie met weerzin tegen islam en jihadisme tot meer rechts-extremistisch geweld. ‘Hoewel het aantal vluchtelingen naar West-Europa anno 2018 is teruggelopen, is het de vraag of daarmee ook de rechts-extremistische geweldsgolf structureel zal afvlakken. Vooralsnog lijkt het erop dat de vluchtelingencrisis eerder een startsein was voor verdere rechts-extremistische groepsvormingen en gewelddadige activiteiten, dan een incidentele opleving.’

Historisch beschouwd heeft er in Nederland minder rechts-extremistisch geweld plaats dan in landen om ons heen. De NCTV constateert dat in Nederland extreem-rechts tegenwoordig veel gebruikmaakt van sociale media. ‘Rechts-extremistisch geweld komt in Nederland vooral uit ongeorganiseerde hoek, van kleine groepjes of personen die niet noodzakelijkerwijs behoren tot een gekende rechtsextremistische organisatie.’

Hoe gevaarlijk zijn rechts-extremisten?

Rechts-extremistische en rechts-terroristische dreiging kan leiden tot sociale en politieke instabiliteit, concludeert de NCTV. Ook kan het de fysieke veiligheid van Nederlanders in gevaar brengen, al schat de NCTV de kans daarop laag in: ‘Er zijn geen concrete aanwijzingen voor groepen of individuen die de intentie of de potentie hebben om grootschalig terroristisch geweld toe te passen.’

Bron: NCTV-rapport Toename van rechts-extremistisch geweld in West-Europa.

Hoewel er in Nederland geen extreem-rechtse of rechts-extremistische groepen zijn die oproepen tot geweld, zijn er wel leden van de Nederlandse Volksunie (NVU) en Identitair Verzet die daarvoor zijn veroordeeld. Laatstgenoemde groep is volgens de NCTV een van de groepen die ‘ambigu’ staan tegenover geweld. Daarbij haalt de antiterrorismecoördinator vernielingen en blokkades bij islamitische gebouwen aan. Vorig jaar klommen leden van Identitair Verzet twee keer in korte tijd het dak op; bij een islamitische school in Amsterdam-West hingen gemaskerde mannen het spandoek ‘Wie islam zaait, zal sharia oogsten’ op, bij een nieuwe moskee op een bouwplaats in Venlo ontrolden zij teksten als ‘geen moskee in onze wijk’ en ‘Nederland is van ons’.

Nikki Sterkenburg sprak vorig jaar met leden van het Identitair Verzet: hoe extreem zijn ze?

Naar schatting tellen de extreem-rechtse en rechts-extremistische groeperingen in Nederland zo’n 250 leden. Zij lieten zich onder meer gelden op inspraakavonden bij asielzoekerscentra, en sommigen bundelden zich in zogenoemde ‘extreem-rechtse patrouillegroepen‘ als Soldiers of Odin. Die patrouilles ‘bleken in de praktijk nauwelijks actief’. De meest serieuze rechts-extremistische geweldpleging had plaats in Enschede, waar vijf mannen molotovcocktails gooiden naar een volle moskee. Hoewel niemand in gevaar kwam, beschouwde de rechter het als een terroristische daad, en legde die de mannen vier jaar cel op (waarvan één voorwaardelijk).

Hoewel er betrekkelijk weinig serieuze geweldsdreiging uitgaat van rechts-extremisten, kunnen hun acties volgens de NCTV wel leiden tot angst, waardoor de Nederlandse samenleving onder druk kan staan. Daarom meent de NCTV dat het van belang blijft om deze groepen scherp in de gaten te houden.

Wat zijn de ideologische drijfveren van rechts-extremisten?

Er is sprake van een grote diversiteit binnen rechts-extremistische groepen, aldus de NCTV. Wel is een terugkerend element een ‘wij versus zij’-houding. Vreemdelingenhaat, haat jegens vreemde (culturele) elementen en ‘ultranationalisme’ zijn hierbij gemeengoed, schrijft de NCTV. Antisemitisme speelde een tijdlang een minder grote rol, maar lijkt bezig aan een opmars. Opmerkelijk is daarbij dat Israël een twistpunt vormt aan de uiterste rechterkant van het politieke spectrum: de Joodse staat ‘wordt door velen beschouwd als een bastion in de strijd tegen de islam’, wat in schril contrast staat met de ‘klassieke neonazistische beweging‘, die juist sterk antisemitisch is.

Het biologische racisme van de nazi’s dat extreem-rechts in West-Europa lange tijd kenmerkte, heeft volgens de NCTV aan invloed ingeboet: ‘Het ideologische vertoog van het rechts-extremisme verschoof in belangrijke mate van het concept “ras” naar “cultuur”.’ Als voorbeelden worden kritiek op de multiculturele samenleving en islamisering genoemd, terwijl de ‘clash of civilizations‘ (botsing der beschavingen), samenzweringstheorieën en ‘cultuurmarxisme‘ een prominentere plaats hebben gekregen in extreem-rechts gedachtegoed.

Ook de Alt-Right-beweging is met dank aan de komst van Steve Bannon – die een korte periode adviseur was van de Amerikaanse president Donald Trump – niet langer een ‘marginaal verschijnsel’, aldus de NCTV. De invloed van Alt Right is vooral zichtbaar in antisemitische, homofobe, antisemitische en racistische memes op internet, al wordt in het rapport ook de geëscaleerde extreem-rechtse demonstratie in Charlottesville (1 dode) genoemd.

Lees het prijswinnende artikel van Nikki Sterkenburg over alt-right in Nederland Dromend van een etnostaat

Extreem-rechts propageert in tegenstelling tot bijvoorbeeld jihadistische groeperingen zelden expliciet geweld als onderdeel van de ideologie, concludeert de NCTV. ‘Een mogelijke verklaring hiervoor kan zijn dat sommige rechts-extremisten zich naar buiten toe willen presenteren als voorstanders van law and order. Meer voor de hand liggend is echter dat het strategisch zeer onverstandig wordt geacht om het toepassen van geweld openlijk uit te dragen. Opsporing en vervolging liggen dan immers op de loer.’

Toch kunnen uit extreem-rechtse ideeën, die vaak niet direct aanzetten tot geweld, wel degelijk gewelddadige acties volgen, schrijft de antiterrorismecoördinator. ‘Gelet op het feit dat haat en walging, in de zin van ontmenselijking van de tegenstander, de essentie is van de rechts-extremistische ideologie, en de drempelverlagende werking die haat kan hebben op het toepassen van geweld’.

Wat zegt eerder recent onderzoek?

Het is niet het eerste rapport dit jaar waarin de uiterste flanken van het politieke spectrum onder de loep worden genomen. In maart verscheen een rapport van de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD), waarvan een van de conclusies luidde dat extreem-links vaker gewelddadig is dan extreem-rechts. Vooral demonstraties van (extreem-)rechts tegen immigratie kunnen vaak op fel (extreem-)links verzet rekenen. Volgens de AIVD is een ‘beperkte groep in de rechts-extremistische scene weliswaar bereid geweld te gebruiken, maar dit komt niet of nauwelijks tot uiting’.

Twee maanden later verscheen een onderzoek van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum (WODC), dat zich juist richtte op extreem-links. Onder het mom van activisme en het opkomen voor ‘mensenrechten’ kunnen groepen, die zichzelf meestal ‘antifascistisch’ noemen, vaak onbestraft de wet overtreden, schreef het wetenschapsbureau van het ministerie van Justitie en Veiligheid in mei.

Lees ook dit commentaar van Nikki Sterkenburg: Extreem-rechts internetgescheld kan zo omslaan in daden

Vorige maand kwam de AIVD bovendien met een nieuw rapport over extreem-rechts: Rechts-extremisme in Nederland, een fenomeen in beweging, waarin vooral de grimmige sfeer op internet opviel. Vooral op sociale media tiert agressief en opruiend taalgebruik welig. Dat versterkt de politieke polarisatie, en zou bovendien de democratische rechtsorde in gevaar kunnen brengen.

Agenten houden Jawed S. onder schot op Amsterdam Centraal 

Dreiging per 01.09.2018 

Sinds vorig jaar oktober is het aantal aanslagen in Europa sterk verminderd. Toch blijft de kans op een aanslag in Nederland reëel. De aanval van Jawed S. met een mes van een 19-jarige Afghaan op twee willekeurige reizigers op het  Amsterdam CS illustreert de dreiging in ons land.

Daarom blijft het dreigingsniveau op 4 (op een schaal van 5) staan, schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het nieuwste Dreigingsbeeld Terrorisme.

De NCTV ziet twee redenen om de dreiging op ‘substantieel’ te houden. Ook in Nederland opereren jihadistische netwerken die aanslagen kunnen plegen. In juni werden twee terrorismeverdachten aangehouden in Rotterdam die plannen hadden om in Frankrijk en Nederland aanslagen te plegen. Andere arrestaties in de afgelopen maanden onderstrepen dat er in Nederland mensen zijn die mogelijk terroristische aanslagen voorbereiden.

Daarnaast ziet de NCTV geweldsdreiging uitgaan van de jihadistische beweging in Nederland. De beweging is “vele malen groter dan in de periode van vóór de strijd in Syrië”, is onderling goed verbonden en heeft contacten met jihadisten in andere landen.

Uitreizigers, de cijfers per 1-9-2018

– 140 Nederlanders met jihadistische intenties in het strijdgebied.

– 175 minderjarigen in Syrië en Irak, de meerderheid is vier jaar oud of jonger.

– 35 uitreizigers verblijven buiten het strijdgebied, vooral in detentie- of vluchtelingenkampen.

– 80 jihadisten zijn overleden

– 55 jihadisten zijn teruggekeerd naar Nederland.

Een nieuwe vorm van dreiging gaat uit van de veroordeelde jihadisten die hun straf hebben uitgezeten. De komende jaren komen in Nederland en de landen om ons heen vele tientallen personen op vrije voeten. In Frankrijk gaat het tot en met 2020 om 115 mensen, in het Verenigd Koninkrijk om 80 personen.

AD 06.11.2018

De NCTV acht het waarschijnlijk dat een aantal van hen nog steeds jihadistische overtuigingen heeft en tijdens hun gevangenschap contact heeft gekregen met nieuwe jihadistische of criminele netwerken.

Problemen voor de Nederlandse Staat

Strafrechtdeskundige Geert-Jan Knoops verwacht problemen voor de Staat bij het vervolgen van Syriëgangers. Hij reageerde in de studio van Nieuwsuur op het nieuws van dat programma en Trouw over Nederlandse steun aan een gewapende groep in Syrië, die door het Openbaar Ministerie als terroristisch wordt bestempeld.

Veel veroordeel­de jihadisten die in Europa zijn vastgezet wegens terroristische activiteiten lopen naar verwachting over vijf jaar weer vrij rond en kunnen opnieuw een gevaar vormen. Dat constateert de Europese denktank Globsec, dat onderzoek deed naar 197 veroordeelde jihadisten in elf Europese landen. Waaronder Nederland.

Veroordeelde jihadisten kregen gemiddeld een celstraf van acht jaar en zeven maanden opgelegd, meldt de Volkskrant. In ons land werden in 2015 vijftien jihadisten bestraft wegens het voorbereiden of uitvoeren van terroristische misdaden en ook daarna werden een aantal Nederlandse aanhangers van Islamitische Staat gearresteerd.

Knoops vraagt zich af of Nederlandse burgers nog wel vervolgd kunnen worden als de Nederlandse Staat zich schuldig heeft gemaakt aan datgene waar de burger voor vervolgd wordt. “Een rechtbank zou kunnen zeggen: we kunnen een burger niet berechten voor iets dat door de Staat zelf is gefaciliteerd”, zegt Knoops.

Rechtszaak

Over drie weken begint een rechtszaak tegen een Nederlandse Syriëganger die een bijdrage heeft geleverd aan de strijd van Jabhat al-Shamiya. Het Openbaar Ministerie noemt die organisatie salafistisch en jihadistisch. Dezelfde groepering kreeg van de Nederlandse regering ‘niet dodelijke goederen’ geleverd, waaronder tenten, voedselpakketten en pick-uptrucks.

Syrië-deskundige Thomas van Lingen bestrijdt dat Jabhat al-Shamiya een jihadistische organisatie is, zoals IS of al-Qaida. Wat deze rebellen wel willen is moeilijk te zeggen. In verklaringen die ze hebben ondertekend, staat dat ze van Syrië een pluralistische samenleving willen maken, waarin ruimte is voor Koerden, christenen en Arabieren.

Schengen

Afshin Ellian verbaast zich over de laksheid waarmee Europese landen, en vooral Duitsland, omgaan met jihadisten waardoor ze de kans krijgen om aanslagen te plegen.

Helaas is een jihadistische aanslag Nederland niet bespaard gebleven. De aanslag in Amsterdam op het Centraal Station is zonder meer een jihadistische aanslag, erkent ook verdachte Jawed S. Een eerdere aanslag in Den Haag, op Koningsdag, is volgens het Openbaar Ministerie ook een terroristische aanslag.

Jawed kwam naar alle waarschijnlijkheid met de migratiestroom in 2015 aan in Duitsland. Omdat hij minderjarig was, werd hij in een jeugdinrichting voor minderjarige asielzoekers geplaatst. Vanuit zijn school in Duitsland kon hij naar de prachtige wijngaarden staren. Jawed werd overstelpt met de Duitse aardigheid van Wir schaffen das.

Duitse aardigheid beantwoord met haat, net als Mohammed Atta deed

Die Duitse aardigheid beantwoordde hij met haat. Ook Mohammed Atta, de leider van de terreurgroep die in 2001 de 9/11-aanslagen in Amerika organiseerde en pleegde, werd destijds met respect en liefde behandeld door Duitsers. Zijn Duitse hospita kon niet geloven dat hij drieduizend mensen om het leven had gebracht.

Jihadisten zijn niet verward: dat zijn we zelf, schreef Afshin Ellian na de steekaanslag in Den Haag

Jawed radicaliseerde eveneens in Duitsland. Hij werd niet volwassen in de wijngaarden, maar in de koranverzen. Dat geldt ook voor alle andere salafisten. Ondanks het feit dat hij thuis een testament heeft achtergelaten, wil geen enkele jihadistische organisatie de aanslag opeisen. Jawed wordt niet opgeëist. Uit Duitse berichtgeving blijkt dat hij voornamelijk sympathiseerde met de Taliban.

Eigenlijk kan Jawed door alle jihadistische organisaties worden opgeëist. Hij heeft immers aan de Nederlandse autoriteiten verklaard dat voor hem vier dingen belangrijk zijn: ‘Allah, de islam, de Koran en de profeet Mohammed.’ Hij leeft voor deze vier dingen.

Kamerdebat

Hoe houden we polderjihadisten onschadelijk als ze vrijkomen uit de gevangenis?

Die vraag is inzet van een Kamerdebat over vrijlating polderjihadi’s in de Tweede Kamer dat donderdag is aangevraagd door het CDA. Het verzoek kreeg brede steun in de Kamer.

Aanleiding is een publicatie in De Telegraaf over de aanstaande vrijlating van veroordeelde jihadisten uit de gevangenis. Volgens deskundigen zijn ze mogelijk in de gevangenis verder geradicaliseerd. „Ze hebben in de gevangenis nieuwe netwerken opgebouwd”, zegt voormalig terrorist   jason walters, destijds lid van de beruchte Hofstadgroep. Ook de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding laat die waarschuwing klinken.

„De vraag is of ze vrij moeten komen”, zegt CDA-Kamerlid Van Toorenburg. Er zijn genoeg manieren om vrijkomende jihadisten in de smiezen of opgesloten te houden als ze een gevaar vormen voor de samenleving. Minister Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) en staatssecretaris Dekker (Rechtsbescherming) moeten voorafgaand aan het debat aangeven hoe ze denken om te gaan met de vrijkomende polderjihadi’s.

Terroristengang

Van Toorenburg wil ook dat er scherper wordt gekeken naar de verspreiding van veroordeelde jihadi’s over gevangenissen. „Het is terecht dat we een speciale terroristengang hebben”, zegt de voormalige gevangenisdirecteur. „Je moet ze niet verspreiden. Maar soms is het goed om een meeloper op een zware afdeling te plaatsen, tussen zeer weerbare gewone gevangenen, die tegen zo iemand kunnen zeggen: doe normaal.”

AD 06.11.2018

Rechtsextremisme en windmolenverzet

De NCTV stelt vast dat extreemrechtse groeperingen zich vooral bezig houden met intimiderende en radicale acties, maar heeft geen aanwijzingen dat zij gewelddadig willen worden. Voorbeelden zijn de barbecue-acties van Pegida in de buurt van moskeeën tijdens de ramadan en het ophangen van een onthoofde pop bij een moskee in Amsterdam door Rechts in Verzet (RiV), een afsplitsing van Pegida.

Ook het buitenwettelijke verzet tegen windmolens wordt door de NCTV een vorm van extremisme genoemd. Tegenstanders ageren met democratische middelen tegen de komst van windmolens, maar soms worden pro-windmolen bestuurders, boeren en bedrijven die verantwoordelijk zijn voor de installatie van de windmolens bedreigd of worden er spullen vernield. Dat zou vooral in Drenthe en Groningen gebeuren.

Bron: Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland 48

Extra geld vanwege dreiging

De 1,5 miljard euro die het kabinet de komende vier jaar structureel in de krijgsmacht investeert, zal de ­inzetbaarheid van het Nederlandse leger niet vergroten.

De slagkracht blijft beperkt tot twee middelgrote stabilisatie- of trainingsmissies in het buitenland (zoals nu in Mali en Irak) en de inzet van maximaal vier jachtvliegtuigen (zoals nu in Irak en de Baltische Staten). De marine komt nog niet verder dan het langdurig inzetten van twee oppervlakteschepen.

Dit blijkt uit de conceptversie van de Defensienota. Vandaag presenteert het kabinet het definitieve vierjarenplan van minister Ank Bijleveld (CDA) en staatssecretaris Barbara Visser (VVD). Het plan is vrijdag goedgekeurd in de ministerraad.

AD 26.03.2018

Dreiging

Militairen mogen weer in uniform de straat op. Op verzoek van de krijgsmacht trekt minister Ank Bijleveld trekt verbod weer in dat sinds 2014 geldt. ‘Het leger heeft de taak om ons koninkrijk en zijn bondgenoten te beschermen’, zegt de minister in het Algemeen Dagblad. ‘Dan is het ook belangrijk dat je herkenbaar en aanspreekbaar bent.’

Migratie, terrorisme, cyberaanvallen en desinformatie zijn een paar van de dreigingen die het kabinet steeds meer ziet toenemen. ‘De kwetsbaarheid van de Nederlandse samenleving voor maatschappelijke ontwrichting neemt toe’, schrijven Bijleveld en Visser. Ook Rusland vormt een gevaar: de annexatie van de Krim en de inmenging in westerse verkiezingen zijn daar ‘illustraties’ van, concludeert het kabinet.

Maar zelfs na een injectie van 1,5 miljard euro bezit de krijgsmacht niet de extra de slagkracht die nodig is om weerstand te bieden aan deze dreigingen, blijkt uit de nota. Het overgrote deel van het extra budget, ruim 1,2 miljard, blijkt nodig voor achterstallig onderhoud: het oplappen van verouderd materieel, het aanvullen van het (lage) salaris van militairen en het aantrekken van ondersteunende eenheden, zoals onderhoudspersoneel.

2 procent

Een extra buitenlandse missie zit er niet in, terwijl dat wel nodig is, denkt het kabinet. ‘Met het oog op de dreiging langs de oostflank en noordflank moet defensie er rekening mee houden dat de Navo-aanwezigheid in Noord- en Oost-Europa verder moet worden uitgebreid’, schrijven Bijleveld en Visser. ‘Ook de situatie aan de zuidflank vergt aanvullende Navo-inspanningen.’

In 2014 beloofden alle Navo-lidstaten om binnen tien jaar minimaal 2 procent van hun bruto binnenlands product aan Defensie te besteden. Met name de VS eisen dat Europa gaat meebetalen aan de eigen veiligheid.

Veiligheidsbeleving  volgens S.C.P.

Kijkend naar zichzelf zijn Nederlanders behoorlijk tevreden over hun leven, blijkt uit de dinsdag verschenen studie ‘De sociale staat van Nederland’ van het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP). Het onderzoek wordt elke twee jaar gedaan en de 7,8 die Nederlanders zichzelf toekennen, is gelijk gebleven aan het voorgaande cijfer.

Nederlanders zijn over het algemeen tevreden over hun levens. Ze voelen zich steeds veiliger en zijn steeds minder vaak slachtoffer van criminaliteit, meldt het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP) dinsdag.

In 2012 zei 37 procent van de Nederlanders zich weleens onveilig te voelen. Vorig jaar was dat nog 32 procent.

Het aantal slachtoffers van criminaliteit als vermogenscriminaliteit, vandalisme en geweld daalt ook. Jongeren zeggen zich minder veilig te voelen dan ouderen. Vorig jaar werden jongeren tussen de 15 en 24 jaar vijf keer zo vaak het slachtoffer van geweldsincidenten als ouderen.

Daarnaast werden jongeren drie keer zo vaak als 65-plussers slachtoffer van cybercriminaliteit en twee keer vaker dan vermogensdelicten.

Hogeropgeleiden zijn vaker slachtoffer van criminaliteit dan lageropgeleiden. Ze voelen zich ook vaker onveilig dan mensen met een lagere opleiding. Dat gevoel van onveiligheid hebben ze niet in hun eigen woonomgeving.

zie ook:

dossier “Aanslag verijdeld”

lees: De sociale staat van Nederland 2018 – Hoofdlijnen_Web

lees: Rapport Toename van rechts-extremistisch geweld in West-Europa 05.11.2018

lees: Publicatie De erfenis van Syrie, mondiaal jihadisme blijft dreiging voor Europa 05.11.2018

lees: tk aanbieding dreigingsbeeld terrorisme nederland 48 10.09.2018

lees: tk bijlage dreigingsbeeld terrorisme nederland 48 10.09.2018

lees: aanbiedingsbrief bzk 2007 8 oktober 2007

lees: nadere concretisering kabinetsreactie 17 oktober 2007

lees: radicale dawa in verandering Oktober 2007

lees: Defensienota gericht op robuuste, wendbare krijgsmacht

lees: Militair uniform terug in straatbeeld

lees: NCTV: Dreiging verandert, niveau blijft nog wel op 4

lees: aanbiedingsbrief-bij-defensienota-2018

lees: defensienota-2018-investeren-in-onze-mensen-slagkracht-en-zichtbaarheid

lees: TK+Aanbieding+Dreigingsbeeld+Terrorisme+Nederland47

lees: TK+Bijlage+Openbare+samenvatting+DTN47

lees: veilig notitie GBVS

lees: kamerbrief GBCS

lees: Praatplaat GBVS

zie ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 13

zie ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 12

zie verder ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 11

en zie ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 10

zie dan ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 9

zie ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 8

zie ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 7

en zie ook nog: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 6

zie verder dan ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 5

zie dan ook verder nog: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 4

en zie dan ook nog: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 3

verder zie dan ook: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 2

zie ook nog verder dan: Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 1

Nederlanders weer bezorgder over terrorisme

Telegraaf 14.11.2018 Twee op de drie Nederlanders (67 procent) zeggen zich van alle mogelijke rampen het meest zorgen te maken om terrorisme. Dat gaven ze aan in een onderzoek in opdracht van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV). De enquête waarvan de resultaten woensdag werden bekendgemaakt werd begin oktober gehouden, kort na de aanhouding van zeven terrorismeverdachten.

De angst voor een aanslag was dit voorjaar wat gezakt: toen maakte 55 procent zich hier druk om. Spanningen tussen bevolkingsgroepen en extremisme blijven ook een grote bron van ongerustheid, veel meer dan bijvoorbeeld extreem weer, waar slechts 9 procent zich veel zorgen over zegt te maken.

Van de 809 mensen die door onderzoeksbureau Motivaction werden ondervraagd, acht een ruime meerderheid (63 procent) het waarschijnlijk dat Nederland door terrorisme zal worden getroffen. Het risico om te worden getroffen door extreem weer of bijvoorbeeld natuurbranden wordt lager ingeschat.

De NCTV laat de zogeheten Risico- en Crisisbarometer ieder halfjaar opstellen. Over de aanhouding van de mannen die volgens het Openbaar Ministerie een terroristisch netwerk vormden, is op het laatst nog een vraag toegevoegd.

Van de ondervraagden zei 31 procent zich door de arrestaties veiliger te voelen, 11 procent voelt zich hierdoor juist onveiliger, de overige 58 procent vindt het niet van invloed op hun veiligheidsgevoel.

Ongeveer een op de tien respondenten zegt daadwerkelijk minder vaak op plekken te komen waar ze zich niet helemaal veilig voelen. Ze mijden bijvoorbeeld evenementen, treinstations en vliegvelden.

Bekijk meer van; terrorisme

Meer Nederlanders maken zich zorgen om een terroristische aanslag

AD 14.11.2018 De angst voor een terroristische aanslag in ons land neemt toe. 67 procent van de Nederlanders is hier bang voor, tegen 55 procent tijdens een vorige meting. Ook zijn steeds meer mensen ongerust over hun veiligheid en die van hun gezin.

Tijdens de laatste meting van het NCTV (Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid) maakte nog drie op de tien Nederlanders zich zorgen over hun eigen veiligheid. Nu zijn dat er vier op de tien. De onrust over extremisme is gelijk gebleven.

De aanhouding van de zeven mannen die ervan worden verdacht dat zij vergevorderd waren in het voorbereiden van een grote terroristische aanslag in Nederland, op 27 september, heeft voor zes op de tien Nederlanders geen gevolgen gehad voor hun gevoel van veiligheid. Drie op de tien Nederlanders voelen zich veiliger door de aanhouding. Een op de tien Nederlanders voelt zich daardoor onveiliger.

Cybercriminaliteit

Nederlanders zitten minder in hun maag met de huidige cyberdreiging. Deze cijfers zijn gedaald van 31 naar 25 procent. Mensen schatten de kans op criminaliteit vanuit die hoek wel groter in dan de kans op een terroristische aanslag.

De veiligheid van mensen baart ze vooral zorgen als ze bij openbare evenementen zijn, op vliegvelden of op treinstations. Volgens het NCTV is het niet zo dat steeds meer mensen deze locaties vermijden. Eén op de tien Nederlanders is minder aanwezig bij openbare evenementen vanwege een gevoel van onveiligheid.

In vergelijking met een halfjaar geleden vinden meer Nederlanders dat de overheid genoeg doet om een terroristische aanslag te voorkomen. In het voorjaar vond 29 procent dat de overheid niet of nauwelijks genoeg doet om terrorisme te voorkomen, nu is dat gedaald naar 24 procent.

Video afspelen

Grapperhaus gaat kijken naar extreem-rechtse vrouwenhaat

Grapperhaus: aandacht voor rechts-extremisme, ook om vrouwendiscriminatie

De minister van Justitie en Veiligheid vreest dat rechts-extremistische denkbeelden brandstof voor gewelddadigheden kunnen zijn.

NOS 08.11.2018 Het ministerie van Justitie en Veiligheid houdt het groeiende rechts-extremisme in Nederland naar eigen zeggen goed in de gaten. “We hebben daar echt aandacht voor”, zei minister Grapperhaus in de Tweede Kamer. Er zijn op dit moment geen aanwijzingen dat rechts-extremistische bewegingen terroristische aanslagen zullen plegen, maar de minister vreest dat rechts-extremistische denkbeelden wel “brandstof voor gewelddadigheden” kunnen zijn.

De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid meldde deze week dat rechts-extremisme de Nederlandse maatschappij onder druk zet. De minister van Justitie en Veiligheid onderschrijft die conclusie: “De strategie van een groep als het Nederlandse alt-rechtse Erkenbrand is het normaliseren van racisme door het in een intellectueel format te gieten, om zo het maatschappelijke debat te beïnvloeden. Daar moeten we zeer waakzaam voor zijn.”

GroenLinks-Kamerlid Buitenweg voegde daaraan toe dat rechts-extremistische groepen zich vaak ook schuldig maken aan genderdiscriminatie. Grapperhaus vindt dat ook. Hij noemde het de taak van zijn ministerie om “hard in te zetten” op het soms “uiterst vrouwvijandige beeld” bij extreemrechtse groeperingen. “Dat is tot nu toe in de rapportages onderbelicht gebleven. We komen daar zeker op terug.”

Bekijk ook;

NCTV: rechts-extremisme gevaar voor Nederlandse maatschappij

Rechts-extremisten online agressief, maar nauwelijks gewelddadig

Het NCTV-rapport over extreem-rechts in 4 vragen

Elsevier 06.11.2018 Extreem-rechtse stromingen zullen in Nederland niet snel overgaan op grootschalig terroristisch geweld dat tot veel slachtoffers zal leiden. Maar gewelddadige incidenten kunnen wel leiden tot angst in de samenleving. Dat kan de democratie ondermijnen, concludeert de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) in het rapport De golfbewegingen van rechts-extremistisch geweld in West-Europa. Vier vragen en antwoorden over het onderzoek van de NCTV.

Wat zijn de belangrijkste conclusies van de NCTV?

Volgens de NCTV neemt het rechts-extremistische en rechts-terroristische geweld in West-Europa de laatste vijf jaar weliswaar toe, maar heeft dit geweld niet de omvang van het geweld in begin jaren negentig. ‘Grootschalige rechts-terroristische organisaties zoals in de jaren zestig tot tachtig bestaan in West-Europa niet meer. Hoewel het leeuwendeel van geweld lag en ligt (en vermoedelijk zal blijven liggen) bij slecht georganiseerde groepen en individuen die extremistisch (niet op mensenlevens gericht) geweld toepassen, zijn er de laatste jaren diverse voorbeelden van rechts-terroristisch geweld van voornamelijk lone actors en kleine eenheden geweest die wel degelijk professioneel opereerden.’

  NCTV

@NCTV_NL

Rechts-extremistisch geweld is toegenomen, maar heeft niet de omvang van begin jaren ’90. Ideologische vernieuwing en internet geven de beweging nieuwe impuls en vergroten de polarisatie met extremistische tegenstanders. #publicatie #extreemrechts https://www.nctv.nl/actueel/nieuws/2018/rapport-toename-van-rechts-extremistisch-geweld-in-west-europa.aspx …

De NCTV noemt als voorbeeld de aanslag die de Noor Anders Breivik pleegde in 2011 waarbij 77 mensen om het leven kwamen. Breivik liet een bom afgaan in de regeringswijk van de hoofdstad Oslo en schoot om zich heen op een zomerkamp van de jeugdafdeling van de sociaal-democratische Noorse Arbeiderspartij op het eiland Utøya.

Volgens de NCTV leiden de vluchtelingencrisis (2015) in combinatie met weerzin tegen islam en jihadisme tot meer rechts-extremistisch geweld. ‘Hoewel het aantal vluchtelingen naar West-Europa anno 2018 is teruggelopen, is het de vraag of daarmee ook de rechts-extremistische geweldsgolf structureel zal afvlakken. Vooralsnog lijkt het erop dat de vluchtelingencrisis eerder een startsein was voor verdere rechts-extremistische groepsvormingen en gewelddadige activiteiten, dan een incidentele opleving.’

Historisch beschouwd heeft er in Nederland minder rechts-extremistisch geweld plaats dan in landen om ons heen. De NCTV constateert dat in Nederland extreem-rechts tegenwoordig veel gebruikmaakt van sociale media. ‘Rechts-extremistisch geweld komt in Nederland vooral uit ongeorganiseerde hoek, van kleine groepjes of personen die niet noodzakelijkerwijs behoren tot een gekende rechtsextremistische organisatie.’

Hoe gevaarlijk zijn rechts-extremisten?

Rechts-extremistische en rechts-terroristische dreiging kan leiden tot sociale en politieke instabiliteit, concludeert de NCTV. Ook kan het de fysieke veiligheid van Nederlanders in gevaar brengen, al schat de NCTV de kans daarop laag in: ‘Er zijn geen concrete aanwijzingen voor groepen of individuen die de intentie of de potentie hebben om grootschalig terroristisch geweld toe te passen.’

Bron: NCTV-rapport Toename van rechts-extremistisch geweld in West-Europa.

Hoewel er in Nederland geen extreem-rechtse of rechts-extremistische groepen zijn die oproepen tot geweld, zijn er wel leden van de Nederlandse Volksunie (NVU) en Identitair Verzet die daarvoor zijn veroordeeld. Laatstgenoemde groep is volgens de NCTV een van de groepen die ‘ambigu’ staan tegenover geweld. Daarbij haalt de antiterrorismecoördinator vernielingen en blokkades bij islamitische gebouwen aan. Vorig jaar klommen leden van Identitair Verzet twee keer in korte tijd het dak op; bij een islamitische school in Amsterdam-West hingen gemaskerde mannen het spandoek ‘Wie islam zaait, zal sharia oogsten’ op, bij een nieuwe moskee op een bouwplaats in Venlo ontrolden zij teksten als ‘geen moskee in onze wijk’ en ‘Nederland is van ons’.

Nikki Sterkenburg sprak vorig jaar met leden van het Identitair Verzet: hoe extreem zijn ze?

Naar schatting tellen de extreem-rechtse en rechts-extremistische groeperingen in Nederland zo’n 250 leden. Zij lieten zich onder meer gelden op inspraakavonden bij asielzoekerscentra, en sommigen bundelden zich in zogenoemde ‘extreem-rechtse patrouillegroepen‘ als Soldiers of Odin. Die patrouilles ‘bleken in de praktijk nauwelijks actief’. De meest serieuze rechts-extremistische geweldpleging had plaats in Enschede, waar vijf mannen molotovcocktails gooiden naar een volle moskee. Hoewel niemand in gevaar kwam, beschouwde de rechter het als een terroristische daad, en legde die de mannen vier jaar cel op (waarvan één voorwaardelijk).

Hoewel er betrekkelijk weinig serieuze geweldsdreiging uitgaat van rechts-extremisten, kunnen hun acties volgens de NCTV wel leiden tot angst, waardoor de Nederlandse samenleving onder druk kan staan. Daarom meent de NCTV dat het van belang blijft om deze groepen scherp in de gaten te houden.

Wat zijn de ideologische drijfveren van rechts-extremisten?

Er is sprake van een grote diversiteit binnen rechts-extremistische groepen, aldus de NCTV. Wel is een terugkerend element een ‘wij versus zij’-houding. Vreemdelingenhaat, haat jegens vreemde (culturele) elementen en ‘ultranationalisme’ zijn hierbij gemeengoed, schrijft de NCTV. Antisemitisme speelde een tijdlang een minder grote rol, maar lijkt bezig aan een opmars. Opmerkelijk is daarbij dat Israël een twistpunt vormt aan de uiterste rechterkant van het politieke spectrum: de Joodse staat ‘wordt door velen beschouwd als een bastion in de strijd tegen de islam’, wat in schril contrast staat met de ‘klassieke neonazistische beweging‘, die juist sterk antisemitisch is.

Het biologische racisme van de nazi’s dat extreem-rechts in West-Europa lange tijd kenmerkte, heeft volgens de NCTV aan invloed ingeboet: ‘Het ideologische vertoog van het rechts-extremisme verschoof in belangrijke mate van het concept “ras” naar “cultuur”.’ Als voorbeelden worden kritiek op de multiculturele samenleving en islamisering genoemd, terwijl de ‘clash of civilizations‘ (botsing der beschavingen), samenzweringstheorieën en ‘cultuurmarxisme‘ een prominentere plaats hebben gekregen in extreem-rechts gedachtegoed.

Ook de Alt-Right-beweging is met dank aan de komst van Steve Bannon – die een korte periode adviseur was van de Amerikaanse president Donald Trump – niet langer een ‘marginaal verschijnsel’, aldus de NCTV. De invloed van Alt Right is vooral zichtbaar in antisemitische, homofobe, antisemitische en racistische memes op internet, al wordt in het rapport ook de geëscaleerde extreem-rechtse demonstratie in Charlottesville (1 dode) genoemd.

Lees het prijswinnende artikel van Nikki Sterkenburg over alt-right in Nederland Dromend van een etnostaat

Extreem-rechts propageert in tegenstelling tot bijvoorbeeld jihadistische groeperingen zelden expliciet geweld als onderdeel van de ideologie, concludeert de NCTV. ‘Een mogelijke verklaring hiervoor kan zijn dat sommige rechts-extremisten zich naar buiten toe willen presenteren als voorstanders van law and order. Meer voor de hand liggend is echter dat het strategisch zeer onverstandig wordt geacht om het toepassen van geweld openlijk uit te dragen. Opsporing en vervolging liggen dan immers op de loer.’

Toch kunnen uit extreem-rechtse ideeën, die vaak niet direct aanzetten tot geweld, wel degelijk gewelddadige acties volgen, schrijft de antiterrorismecoördinator. ‘Gelet op het feit dat haat en walging, in de zin van ontmenselijking van de tegenstander, de essentie is van de rechts-extremistische ideologie, en de drempelverlagende werking die haat kan hebben op het toepassen van geweld’.

Wat zegt eerder recent onderzoek?

Het is niet het eerste rapport dit jaar waarin de uiterste flanken van het politieke spectrum onder de loep worden genomen. In maart verscheen een rapport van de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD), waarvan een van de conclusies luidde dat extreem-links vaker gewelddadig is dan extreem-rechts. Vooral demonstraties van (extreem-)rechts tegen immigratie kunnen vaak op fel (extreem-)links verzet rekenen. Volgens de AIVD is een ‘beperkte groep in de rechts-extremistische scene weliswaar bereid geweld te gebruiken, maar dit komt niet of nauwelijks tot uiting’.

Twee maanden later verscheen een onderzoek van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Documentatiecentrum (WODC), dat zich juist richtte op extreem-links. Onder het mom van activisme en het opkomen voor ‘mensenrechten’ kunnen groepen, die zichzelf meestal ‘antifascistisch’ noemen, vaak onbestraft de wet overtreden, schreef het wetenschapsbureau van het ministerie van Justitie en Veiligheid in mei.

Lees ook dit commentaar van Nikki Sterkenburg: Extreem-rechts internetgescheld kan zo omslaan in daden

Vorige maand kwam de AIVD bovendien met een nieuw rapport over extreem-rechts: Rechts-extremisme in Nederland, een fenomeen in beweging, waarin vooral de grimmige sfeer op internet opviel. Vooral op sociale media tiert agressief en opruiend taalgebruik welig. Dat versterkt de politieke polarisatie, en zou bovendien de democratische rechtsorde in gevaar kunnen brengen.

De Webredactie De webredactie bestaat uit Fleur Verbeek, Matthijs van Schie en Vincent Andriessen.

Gerelateerde artikelen;

‘Veroordeelde jihadist niet snel weer in fout’

OmroepWest 06.11.2018 Mensen die zijn veroordeeld voor terroristische activiteiten gaan, zolang zij onder toezicht van de reclassering staan, niet snel weer in de fout. Onderzoekers van de Universiteit van Leiden onderzochten 159 zaken die de reclassering in de periode 2012-2017 onder toezicht had. Slechts 4,4 procent van het totaal aantal veroordeelden in die zaken raakte weer van het rechte pad af.

Vier veroordeelde jihadisten reisden alsnog uit naar het strijdgebied in Syrië, drie vervielen in crimineel gedrag, constateren de onderzoekers. Het onderzoek werd uitgevoerd in opdracht van de Nationaal Coördinator Terrorisme en Veiligheid (NCTV) en Reclassering Nederland.

De reclassering beschikt over een gespecialiseerd team voor het werken met verdachten en veroordeelden van terrorisme. Dit zogeheten TER-team (Terrorisme, Extremisme en Radicalisering) adviseert de rechter over bijzondere voorwaarden, houdt toezicht en werkt aan resocialisatie.

Meer over dit onderwerp: TERRORISME UNIVERSITEIT LEIDEN

Deze moskee in Enschede werd al eens bekogeld met een molotovcocktail Ⓒ GinoPress

Toename van rechts-extreem geweld

Telegraaf 06.11.2018 Er is een toename van rechts-extremistisch geweld in West-Europa. Ook in Nederland is er een stijging. Dat stelt het Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding (NCTV) in een rapport dat maandag verscheen.

Ideologische vernieuwing en gebruik van internet geven de rechts-extremistische scene in West-Europa, inclusief Nederland, een nieuwe impuls en vergroten de polarisatie tussen rechts-extremisten en hun links- en islamitisch-extremistische tegenstanders.

Het rechts-extremisme past zich aan aan de moderne tijd. Door internet worden internationale thema’s snel door rechts-extremisten overgenomen. Zo lijkt de vluchtelingencrisis vanaf 2015, in combinatie met de al langer levende grieven over de islam en jihadisme, in West-Europa een katalysator van rechts-extremistisch geweld te zijn geweest.

In Nederland komt rechts-extremistisch geweld vooral uit ongeorganiseerde hoek, van kleine groepjes of personen die niet noodzakelijkerwijs behoren tot een organisatie die als radicaal bekendstaat. De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) en de NCTV waarschuwen voor de niet-gewelddadige dreiging die uitgaat van rechts-extremistische handelingen zoals het demoniseren van ideologische tegenstanders.

Volgens de NCTV zijn acties zoals de de mislukte aanslag in 2016 op een moskee in Enschede in het huidige klimaat van maatschappelijk en politieke polarisatie nog steeds voorstelbaar.

Bekijk meer van; extremisme geweld nationaal coordinator terrorismebestrijding en veiligheid (nctv)

Het rechts-extremisme leeft op, ook in Nederland

AD 06.11.2018 Er is een toename van rechts-extremistisch geweld in West-Europa. Ook in Nederland is er een stijging. Dat stelt het Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding (NCTV) in een rapport dat maandag verscheen.

Een Hitler-lookalike tijdens de herdenking van de sterfdag van oorlogsmisdadiger Rudolf Hess in Berlijn © AFP

Het gebruik van internet en ideologische vernieuwing hebben het rechts-extremisme in West-Europa, inclusief Nederland, een nieuwe impuls gegeven. De polarisatie tussen rechts-extremisten en hun links- en islamitisch-extremistische tegenstanders is vergroot.

Het rechts-extremisme is veranderd door de moderne tijd. Door internet worden internationale thema’s snel door rechts-extremisten overgenomen. Zo lijkt de vluchtelingencrisis vanaf 2015, in combinatie met de al langer levende onvrede over de islam en het jihadisme, een katalysator van rechts-extremistisch geweld te zijn geweest.

Ongeorganiseerd

In Nederland komt rechts-extremistisch geweld vooral uit ongeorganiseerde hoek, van kleine groepjes of personen die niet noodzakelijkerwijs tot een organisatie behoren die als radicaal bekendstaat. De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) en de NCTV waarschuwen voor de niet-gewelddadige dreiging die uitgaat van rechts-extremistische handelingen zoals het demoniseren van ideologische tegenstanders.

Volgens de NCTV zijn acties zoals de de mislukte aanslag in 2016 op een moskee in Enschede in het huidige klimaat van maatschappelijk en politieke polarisatie nog steeds voorstelbaar.

NCTV: Nederland onder druk door opleving rechts-extremisme

NU 05.11.2018 De Nederlandse maatschappij is in de afgelopen jaren onder druk komen te staan door een opleving van rechts-extremisme, concludeert de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) in een maandag verschenen rapport.

Voor het rapport De golfbewegingen van rechts-extremistisch geweld in West-Europa deed de coördinator terrorismebestrijding onderzoek naar de historische en internationale context van rechts-extremistische dreiging in Nederland.

De dienst signaleert in West-Europa een toename van rechts-extremistisch gemotiveerd geweld sinds de vluchtelingencrisis in 2015. Ook verschillende jihadistische aanslagen leidden tot gewelddadige reacties van rechts-extremisten.

Volgens de NCTV is ook in Nederland sprake van een toename, maar haalt het rechts-extremistische geweldsniveau het niet bij dat van begin jaren negentig, toen onder meer etnische minderheden, joden en homoseksuelen doelwit van geweld op straat werden.

Extreemrechts heeft zichzelf vernieuwd

Wel is duidelijk zichtbaar dat extreemrechts zichzelf heeft vernieuwd, aldus de NCTV. De beweging ‘alt-right’ heeft het klassieke beeld van de kale neonazi naar de achtergrond verdrongen en maakt veel gebruik van internet en sociale media.

Rechts-extremistisch geweld in ons land is vooralsnog voornamelijk ongeorganiseerd, gepleegd door individuen of kleine groepjes zonder aansluiting bij grotere en bekendere bewegingen. De NCTV waarschuwt wel dat de toegenomen ruimte voor bijvoorbeeld xenofobische uitlatingen online bijdraagt aan een klimaat waarin die personen of groepen snel kunnen radicaliseren en kunnen worden aangezet tot gewelddadige handelingen.

De Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) kwam in oktober ook met een rapport waarin wordt gewaarschuwd voor een toegenomen geweldsdreiging uit extreemrechtse hoek.

Lees meer over: AIVD NCTV

Rapport: toename van rechts-extremistisch geweld in West-Europa

RO 05.11.2018 Vandaag is het NCTV-rapport ‘De golfbewegingen van rechts-extremistisch geweld in West-Europa – Aard, ernst en omvang van de rechts-extremistische dreiging in West-Europa, inclusief Nederland’ verschenen. Het onderzoek schetst de historische en internationale context van de rechts-extremistische dreiging in Nederland.

Uit het onderzoek van de NCTV blijkt dat er sprake is van een toename van rechts-extremistisch geweld in West-Europa. In Nederland zien we ook een toename , maar niet van dezelfde omvang als begin jaren ’90. Toen vonden op straat in toenemende mate gewelddadigheden plaats tegen onder andere etnische minderheden, joodse doelwitten, homoseksuelen en extreemlinkse actievoerders.

Ideologische vernieuwing en gebruik van internet geven de rechts-extremistische scene in West-Europa inclusief Nederland een nieuwe impuls en vergroten de polarisatie tussen rechts-extremisten en hun links- en islamitisch-extremistische tegenstanders.

Dat het rechts-extremisme zich aanpast aan de moderne tijd is geen verrassing. Nieuw is dat internationale ontwikkelingen en thema’s vanwege het internet en sociale media snel door rechts-extremisten worden overgenomen. Daarnaast heeft de opkomst van de alt-right beweging en haar denkbeelden in rechts-extremistische online kringen in de laatste jaren laten zien dat via het internet en de sociale media een ideologische wending binnen het rechts-extremisme snel kan plaatsvinden.

Katalysator

De vluchtelingencrisis vanaf 2015, in combinatie met de al langer levende grieven over de islam en jihadisme, lijken in West-Europa een katalysator van rechts-extremistisch geweld te zijn geweest. In veel West-Europese landen volgde een gewelddadige reactie vanuit rechts-extremistische hoek na een reeks van jihadistische aanslagen.

Opvallend punt is dat dit geweld niet uit rechts-extremistische groeperingen hoeft voort te komen, maar dat ook burgers buiten de georganiseerde rechts-extremistische kaders dergelijk geweld met extreemrechtse motieven kunnen toepassen.

In Nederland komt rechts-extremistisch geweld vooral uit ongeorganiseerde hoek, van kleine groepjes of personen die niet noodzakelijkerwijs behoren tot een gekende rechts-extremistische organisatie: een beeld dat overeenkomt met het dreigingsbeeld van het rechts-extremisme in de meeste Europese landen.

Hoewel er op rechts-populistische webpagina’s nauwelijks openlijke sympathie voor rechts-extremisten is waar te nemen en er niet wordt opgeroepen tot fysiek geweld, hebben xenofobe uitingen en het klimaat dat wordt geschapen op deze fora in sommige gevallen vreemdelingenhaat aangejaagd en zichtbaar gemaakt.

De verharding van het rechtse internetdiscours kan een activerende rol hebben op kleine groepen of eenlingen. De recente ontwikkelingen in de VS hebben laten zien waartoe een gepolariseerd debat kan leiden.

In Nederland is het nog niet zo ver, maar de AIVD en de NCTV waarschuwen voor de niet-gewelddadige dreiging die uitgaat van rechts-extremistische handelingen zoals het demoniseren van ideologische tegenstanders. Een giftig (online) debat kan leiden tot extremistisch geweld.

De (mislukte) rechts-terroristische aanslag in 2016 op een moskee in Enschede paste zowel qua doelwit als daderprofiel (een kleine, snel geradicaliseerde groep) in het Europese sjabloon. Dergelijke aanslagen zijn in de huidige politieke en maatschappelijke gepolariseerde context van Nederland nog steeds voorstelbaar.

Pdf document | 655 kB

webpagina | 5-11-2018

AIVD: IS reorganiseert zich in Turkije

AD 05.11.2018 Terreurorganisatie IS gebruikt Turkije om ‘te herstellen, te reorganiseren en nieuwe plannen te smeden’. ,,Het is problematisch dat bij terrorismebestrijding de Turkse belangen niet altijd overeenkomen met de Europese prioriteiten.”

Jihadisti­sche ter­reurdrei­ging is het nieuwe normaal, aldus AIVD

Dat stelt de Nederlandse inlichtingendienst AIVD in een opmerkelijk constatering over NAVO-partner Turkije in de vanmiddag verschenen publicatie ‘De erfenis van Syrië’. ,,De Turkse autoriteiten treden weliswaar op tegen zowel IS als Al Qaeda, maar geven prioriteit aan het bestrijden van bijvoorbeeld de PKK.

IS kan de relatieve rust in Turkije gebruiken om plannen te smeden om zijn nog altijd aanwezige internationale ambities opnieuw vorm te geven.” De PKK is een Koerdische organisatie die geregeld aanslagen pleegt op Turks grondgebied.

De grens tussen Turkije en Syrië werd de afgelopen jaren door jihadisten juist vooral gebruikt om náár Syrië te komen. Nu het kalifaat verloren is, komen sommigen weer terug. Enkele van hen worden opgepakt en vastgezet, waaronder zeker vier Nederlanders. Anderen verblijven er in de luwte of komen terug naar Europa.

De ‘ademruimte en bewegingsvrijheid’  die IS krijgt in Turkije is een van de redenen dat Nederland en Europa nog jaren zullen moeten leven met de dreiging van een terroristische aanslag door jihadisten. ,,Die dreiging lijkt een structureel onderdeel van de Europese samenleving te zijn geworden, het is het nieuwe normaal.”

Want dat het kalifaat van IS in Syrië in elkaar is geklapt, heeft er niet voor gezorgd dat de terreurorganisatie geen bedreiging meer vormt voor het Westen. ,,IS weet zich aan te passen aan de nieuwe, maar voor de organisatie zeer vertrouwde werkelijkheid: die van een ondergrondse opstand.”

‘Do it yourself-jihad’

De inlichtingendienst concludeert dat er sinds oktober 2017 wel minder aanslagen door IS zijn gepleegd in het Westen, maar dat de dreiging blijft. Sinds maart van dit jaar claimde de terreurgroep zeker vier aanslagen in België en Frankrijk. Steeds belangrijker wordt daarbij de ‘do it yourself-jihad’, stelt de dienst: aanslagen waarbij de terrorist niet door IS is aangestuurd, maar wel door haar gedachtegoed is gemobiliseerd.

Daar komt nog de dreiging bij die uitgaat van terugkerende Europese ‘jihadveteranen’ of gefrustreerde jihadisten die wel naar Syrië wilden, maar onderweg werden tegengehouden. Dat laatste geldt bijvoorbeeld voor drie van de zeven Nederlanders die enkele weken geleden werden aangehouden op verdenking van het voorbereiden van een aanslag op een groot, Nederlandse evenement.

Terreurgolven duren zeker 40 jaar

Historici en terrorisme-deskundigen hebben beschreven dat een ‘terreurgolf’ gemiddeld 40 tot 45 jaar duurt. Dat gold voor de golf van anarchistische terreur eind 19e eeuw, voor de anti-koloniale terreur (1920-1960) en voor de ‘Rode’ terreur (zoals die van de  Duitse RAF) eind vorige eeuw. De religieuze terreurgolf, zoals onderzoekers hem noemen, ging van start in 1979.

Terreuronderzoekers gingen er bij het vaststellen van die golven vanuit dat ‘dat wat een vader inspireert niet per se ook zijn zoon drijft’. Maar in het geval van Al Qaeda lijkt dat niet op te gaan. Die organisatie schoof onlangs Hamza bin Laden als boegbeeld naar voren, hij is een van de zonen van de 2011 geliquideerde Osama bin Laden, het brein achter de aanslagen in Amerika op 9/11.

Al Qaeda, dat door IS van de troon is gestoten als meest prominente jihadistische terreurgroep, probeert die positie nu weer terug te veroveren. De groep wil profiteren van de nederlagen die IS de afgelopen jaren heeft geleden en is nog steeds nadrukkelijk aanwezig in Noordwest-Syrië.

310 Nederlandse jihadisten
Sinds het uitbreken van het conflict in Syrië en Irak zijn zo’n 310 Nederlandse jihadisten die kant op gegaan, stelt de AIVD. Van hen zijn er 85 om het leven gekomen, zijn er 55 weer terug en verblijven er 35 niet meer in het strijdgebied, maar nog wel ergens in de regio: in een vluchtelingenkamp of in gevangenschap.

135 Nederlanders bevinden zich dus nog wel in het strijdgebied. Driekwart van hen heeft zich aangesloten bij IS, de rest bij groepen die op een of andere manier aan Al Qaeda zijn verbonden.

Terreur in Nederland: ‘Al-Qaeda groter dan tijdens 9/11’

Telegraaf 05.11.2018 Terrorisme is voorlopig niet weg uit ons land en de rest van Europa, blijkt uit een AIVD-rapport. Silvan Schoonhoven licht toe.

AIVD: Terreur is een blijvertje

Telegraaf 05.11.2018 Terrorisme is voorlopig nog niet weg uit Nederland en Europa. Daarvoor waarschuwt de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst vandaag. De dienst wijst op de herrijzenis van Al-Qaeda en het opstaan van een nieuwe generatie jonge jihadisten.

AIVD: terroristische dreiging tegen het Westen verdwijnt komende jaren niet

NOS 05.11.2018 De jihadistisch-terroristische dreiging tegen het Westen en dus ook Nederland blijft de komende jaren onverminderd aanwezig. Zowel IS als al-Qaida heeft nog altijd de intentie om aanslagen in het Westen te plegen. Inlichtingendienst AIVD waarschuwt in een nieuwe publicatie, De erfenis van Syrië, dat beide organisaties gedreven blijven om sympathisanten te mobiliseren en aan te zetten tot het plegen van aanslagen.

IS is in Syrië en Irak weliswaar militair verslagen – het kalifaat bestaat niet meer – maar IS is niet verdwenen. De organisatie heeft zich omgevormd tot een ondergrondse beweging die zich voorbereidt op een wederopstanding. IS lijkt op dit moment niet meer in staat om in het Westen gecoördineerde aanslagen zoals in Parijs en Brussel uit te voeren. De organisatie is nu afhankelijk van individuen die, geïnspireerd door IS, kleinschalige aanslagen plegen op publieke en moeilijk te beveiligen plaatsen zoals een kerstmarkt (Berlijn 2016), een winkelgebied (Barcelona 2017) of een brug (Londen 2017).

Al-Qaida

De AIVD waarschuwt ook nadrukkelijk tegen al-Qaida, dat zou azen op een hernieuwde vooraanstaande rol. Al-Qaida stond jarenlang in de schaduw van IS, maar heeft inmiddels in tal van landen afdelingen opgericht en zodoende een groot internationaal netwerk opgebouwd.

Al-Qaida-leider Al-Zawahiri heeft Hamza bin Laden, zoon van Osama bin Laden, naar voren geschoven als boegbeeld van de organisatie om nieuwe mensen aan te spreken. “De jonge Bin Laden kan mogelijk fungeren als bruggenbouwer en gedesillusioneerde IS-leden en -strijders bewegen zich (opnieuw) bij al-Qaida aan te sluiten”, schrijft de AIVD.

Nederland

In Nederland bestaat de jihadistische beweging uit ruim vijfhonderd aanhangers en enkele duizenden sympathisanten. “Een potentiële dreiging”, stelt de AIVD. De aanhouding eind september in Arnhem en Weert van zeven mannen die een aanslag wilden plegen in Nederland, is daarvan een illustratie.

De cijfers;

  • 310 personen zijn in de loop der jaren vanuit Nederland uitgereisd naar het strijdgebied.
  • 85 personen zijn om het leven gekomen.
  • 55 personen zijn teruggekeerd.
  • Circa 35 personen zitten niet meer in het strijdgebied maar nog wel in de regio, bijvoorbeeld in vluchtelingenkampen of gevangenissen.
  • 135 personen zijn nog actief als strijder in het gebied; driekwart bij IS, de rest bij aan al-Qaida-gelieerde netwerken.

Nederland telt volgens AIVD vijfhonderd jihadisten

NU 05.11.2018 Nederland telt ongeveer vijfhonderd jihadisten en enkele duizenden sympathisanten van jihadistisch gedachtegoed, staat in een maandag gepubliceerd rapport van de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD).

“Zij vormen een potentiële dreiging. De drempel om hier een aanslag te plegen uit naam van Islamitische Staat (IS) of Al Qaeda lijkt lager geworden”, aldus de AIVD in het rapport.

Het gaat om een stijging, laat een AIVD-woordvoerder aan NU.nl weten, maar ze kan niet zeggen hoe groot die stijging is. “In 2017 spraken we van ‘enkele honderden’ jihadisten, maar dat getal hebben we destijds niet gespecificieerd.”

Illustratief voor die dreiging, noemt de AIVD de zeven mannen die afgelopen september zijn aangehouden. Zij hadden plannen om een aanslag te plegen op een evenement. Om welk evenement het ging, is niet bekendgemaakt.

De mannen waren al langere tijd bij de AIVD in beeld. Ze worden verdacht van het voorbereiden van een terroristische aanslag in Nederland en deelname aan een terreurorganisatie. Ze zitten nog vast.

“De aantrekkingskracht van het jihadistisch gedachtegoed blijft bestaan en is daarmee een dreiging voor de langere termijn”, aldus de AIVD. De dreiging tegen het Westen en dus ook Nederland lijkt volgens de AIVD een structureel onderdeel van de Europese samenleving te zijn geworden.

‘Kalifaat nu ondergrondse beweging’ 

De dreiging van aanslagen is nog altijd onverminderd aanwezig, ondanks het verloren kalifaat. “De organisatie heeft zich omgevormd tot een ondergrondse beweging die zich voorbereidt op een wederopstanding om de droom van het kalifaat opnieuw te verwezenlijken.”

In totaal zijn zo’n 310 mensen vanuit Nederland naar het strijdgebied in Syrië en Irak gereisd. Ongeveer 135 personen zijn daar nog altijd. 85 personen zijn de afgelopen jaren overleden en ongeveer 55 zijn teruggekeerd. Zo’n 35 zijn nog altijd in de regio, bijvoorbeeld in een vluchtelingenkamp of als gevangene.

Enkele tientallen Nederlandse jihadisten hebben wel geprobeerd het strijdgebied te bereiken, maar kwamen daar niet aan. “Een deel van hen heeft het gedachtegoed sindsdien niet losgelaten en is nog steeds onderdeel van de jihadistische beweging in Nederland.”

Het kalifaat van IS werd medio 2014 uitgeroepen door IS-leider Abu Bakr Al Baghdadi.

Lees meer over: Jihadgangers Islamitische Staat

Marcouch: Arnhem heeft groep van 25 geradicali­seer­de moslims in beeld

AD 01.10.2018 In Arnhem wordt een groep van ongeveer 25 geradicaliseerde moslims al een tijdlang intensief in de gaten gehouden. De zeven mannen die afgelopen week zijn gearresteerd voor het beramen van een grote aanslag, behoren tot die groep.

De Arnhemse burgemeester Ahmed Marcouch roemt het programma waarin gemeente, politie, jongerenwerkers en andere instanties sinds 2012 samen geradicaliseerde jongeren volgen.

Lees ook;

Terreurnetwerk uit 2014 blijkt springlevend: dit zijn de verdachten

Lees meer

Broer terreurhoofdverdachte Hardi N.: ‘Het is allemaal lariekoek

Lees meer

 

Zeven mannen aangehouden voor plannen ‘grote terroristische aanslag’ in Nederland

 

Lees meer

Zo werd begin dit jaar duidelijk dat de zeven mannen die vorige week werden opgepakt zich aan het isoleren waren en steeds radicaler werden. Ze keerden zich af van de twee Marokkaanse moskeeën in Arnhem. Als voorbeeld noemt Marcouch een gebeurtenis bij een babyshower van Morad M, een kickbokser die van Arnhem naar Vlaardingen verhuisde. ,,Als je naar binnen wilde, moest je eerst zweren dat je niets meer met de moskee in Arnhem-Zuid te maken wilde hebben. Zo creëerden ze een soort broederschap.”

In april werden de inlichtingendiensten ingeschakeld omdat de zorgen ‘groter en ernstiger’ werden. Marcouch: ,,Het is een opluchting dat een aanslag is voorkomen. Ik zie dat als een succesverhaal. Mensen denken dat de vermeende leider Hardi N. bij ons uit beeld was, was maar dat is niet zo. We volgden hem continu en we zagen dat hij radicaliseerde. Hij was in de dertig, had een kind van zes en een zwangere echtgenote. Je zou denken: een basis voor een stabieler leven. En toch was het hoogste ideaal om martelaar te worden.”

Syrië

Marcouch zegt dat de groep van 25 grotendeels bestaat uit mannen die al geruime tijd in beeld zijn. ,,Een van deze mannen wilde op zijn vijftiende al naar Syrië uitreizen en is daarbij tegengehouden.”

De Arnhemse burgemeester zegt niet te geloven in deradicaliseringsprogramma’s. ,,Het is niet zo dat je die jongens door een wasstraat kunt sturen en dat ze dan weer schoon zijn. Ik geloof in onze brede manier van werken: het verbinden van een lokale aanpak met landelijke veiligheidsdiensten.”

Lees ook: Alle lijntjes wijzen weer naar Arnhem, even dé jihadstad van Nederland.

NCTV: concrete dreiging van dit terreurnetwerk is weg

NOS 28.09.2018 De Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) zegt dat de concrete dreiging van het gisteren gearresteerde terroristische netwerk is weggenomen. Het onderzoek naar de groep is in volle gang, zegt Patricia Zorko, plaatsvervangend hoofd van de NCTV. Inhoudelijk wil ze er verder niets over zeggen.

 

Video afspelen

Patricia Zorko (NCTV): concrete dreiging van dit netwerk is weggenomen

Vanmorgen zijn voor het begin van de ministerraad de premier en de betrokken ministers bijgepraat door de Nationale Politie en de AIVD, de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst. Minister Grapperhaus benadrukt dat de politie en de andere betrokken organisaties volledig zicht hadden op wat de terroristische cel aan het plannen was. “Hier is heel weloverwogen gehandeld”, aldus de minister van Justitie en Veiligheid. In het belang van het onderzoek wil ook hij weinig details kwijt over de zaak.

De korpschef van de Nationale Politie Akerboom benadrukte ook dat de veiligheidsorganisaties, de politie en het Openbaar Ministerie “erbovenop” hebben gezeten. Het hoofd van de AIVD Bertholee wilde niet meer zeggen dan dat de diensten nauw samenwerken en bezig zijn met de veiligheid van Nederland.

Alert

0De verijdelde aanslag is geen reden om het dreigingsniveau te verhogen; de kans op een aanslag is nog steeds reëel. In Nederland en Europa zijn jihadisten bezig met het beramen van aanslagen, zegt Zorko van de NCTV. De activiteiten van de gisteren opgepakte groep passen in dit beeld. “De kans op aanslagen is reëel, dus we zijn alert.”

Bekijk ook

OM: terroristische aanslag Nederland voorkomen, zeven mannen aangehouden

Grote aanslag in Nederland verijdeld: dit is wat we weten

Huiszoekingen na arrestatie zeven terreurverdachten afgerond 

Meer mogelijkheden om terrorisme te bestrijden

RO 25.09.2018 Het wetsvoorstel van minister Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) dat de mogelijkheden verruimt om terrorisme te bestrijden, is vandaag door de Eerste Kamer aangenomen. De maatregelen zijn nodig om effectief te kunnen blijven optreden tegen terrorisme.

Zo kunnen personen die worden verdacht van een ernstig terroristisch misdrijf op basis van alleen een verdenking langer in voorlopige hechtenis worden gehouden. Dit om méér tijd te hebben om bewijs te verzamelen. Bijvoorbeeld voor zaken waarin ingewikkeld (forensisch) onderzoek nodig is. Het Openbaar Ministerie moet in zo’n geval een terrorismeverdachte nog maximaal dertig dagen langer kunnen vasthouden.

Daarnaast wordt het makkelijker bij verdachten van terroristische misdrijven celmateriaal af te nemen, met het oog op DNA-onderzoek. Nu moet nog sprake zijn van ernstige bezwaren tegen de verdachte. Dit kan een belemmering zijn voor adequaat onderzoek naar terroristische misdrijven.

Bijvoorbeeld als meerdere verdachten in beeld zijn en hun onderlinge relatie en werkverdeling in kaart moet worden gebracht, terwijl de verdenking nog niet tegen elke verdachte afzonderlijk sterk genoeg is om celmateriaal te kunnen afnemen. Op zo’n moment is dan juist behoefte aan nader onderzoek.

Verder wordt de aangifteplicht uitgebreid tot alle terroristische misdrijven, inclusief de voorbereiding van die misdrijven. Informatie over een mogelijke aanslag of over deelneming aan een terroristische organisatie is cruciaal voor de bestrijding van terrorisme. Zo bieden alertheid en actie van de omgeving kansen om de voorbereiding van een aanslag door een (solistische) aanslagpleger tijdig te ontdekken.

Tot slot krijgt rechter de mogelijkheid om iemand die is veroordeeld voor een terroristisch misdrijf uit het kiesrecht te ontzetten. Dat kan nu nog maar in een beperkt aantal gevallen. De maatregel is alleen aan de orde als de verdachte is veroordeeld tot een onvoorwaardelijke gevangenisstraf van ten minste 1 jaar voor het plegen van een terroristisch misdrijf.

Zie ook

Kamerdebat over vrijlating polderjihadi’s

Telegraaf 13.09.2018 Hoe houden we polderjihadisten onschadelijk als ze vrijkomen uit de gevangenis? Die vraag is inzet van een debat in de Tweede Kamer dat donderdag is aangevraagd door het CDA. Het verzoek kreeg brede steun in de Kamer.

Aanleiding is een publicatie in De Telegraaf over de aanstaande vrijlating van veroordeelde jihadisten uit de gevangenis. Volgens deskundigen zijn ze mogelijk in de gevangenis verder geradicaliseerd. „Ze hebben in de gevangenis nieuwe netwerken opgebouwd”, zegt voormalig terrorist   jason walters, destijds lid van de beruchte Hofstadgroep. Ook de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding laat die waarschuwing klinken.

„De vraag is of ze vrij moeten komen”, zegt CDA-Kamerlid Van Toorenburg. Er zijn genoeg manieren om vrijkomende jihadisten in de smiezen of opgesloten te houden als ze een gevaar vormen voor de samenleving. Minister Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) en staatssecretaris Dekker (Rechtsbescherming) moeten voorafgaand aan het debat aangeven hoe ze denken om te gaan met de vrijkomende polderjihadi’s.

Terroristengang

Van Toorenburg wil ook dat er scherper wordt gekeken naar de verspreiding van veroordeelde jihadi’s over gevangenissen. „Het is terecht dat we een speciale terroristengang hebben”, zegt de voormalige gevangenisdirecteur. „Je moet ze niet verspreiden. Maar soms is het goed om een meeloper op een zware afdeling te plaatsen, tussen zeer weerbare gewone gevangenen, die tegen zo iemand kunnen zeggen: doe normaal.”

Extreme inhoud op internet moet binnen uur verwijderd zijn

Telegraaf 12.09.2018 De Europese Commissie komt met nieuwe wetten die Google, Facebook, Twitter en anderen internetbedrijven verplichten om extremistische inhoud binnen een uur te verwijderen. Anders kunnen de bedrijven een boete tegemoet zien.

De commissie had de bedrijven in maart laten weten dat ze drie maanden hadden om te laten zien dat ze extremistische berichten sneller konden verwijderen. Anders kwam er nieuwe wetgeving.

In het wetsvoorstel dat nog gesteund moet worden door de EU-landen en door het Europese Parlement worden internetplatforms verplicht pro-actief maatregelen te treffen, zoals het ontwikkelen van zoekmachines om misbruik vroeg te signaleren. Ook moeten providers jaarlijks openheid geven over hun inspanningen hoe ze misbruik hebben bestreden.

LEES MEER OVER twitter google europese commissie facebook

Brussel wil boetes als techplatforms te weinig doen tegen terreurcontent

NOS 12.09.2018 Als het aan de Europese Commissie ligt, kunnen techplatforms straks een boete opgelegd krijgen als ze consequent te langzaam actie ondernemen tegen terroristische content. Dat heeft commissievoorzitter Juncker bekendgemaakt tijdens zijn laatste ‘State of the Union’.

Van de bedrijven wordt verwacht dat ze, zodra er een melding binnenkomt, binnen een uur de content offline halen. Gebeurt dat “structureel” niet, dan kunnen de lidstaten een boete opleggen. Die zijn maximaal vier procent van de wereldwijde omzet van het jaar ervoor.

Wat is terroristische content?

Volgens de commissie valt daar het volgende onder:

– het aanmoedigen of verdedigen van terroristische daden;

– het promoten van terreurgroepen;

– het delen van instructies voor het plegen van aanslagen.

Het voorstel kan flinke gevolgen hebben voor techbedrijven. In Duitsland is er sinds begin dit jaar een nieuwe wet van kracht, die voorschrijft dat content die de wet overtreedt binnen 24 uur moet worden verwijderd. Anders kan er een milljoenenboete volgen. Het leidde daar tot veel kritiek en angst voor wat men ‘meningenpolitie’ noemt.

Meer druk op techplatforms

Als zo’n soort wet Europabreed wordt ingezet zal de druk op techbedrijven om sneller actie te ondernemen alleen maar toenemen. Als techbedrijven in de ogen van lidstaten structureel fouten maken, kan dat ze een miljoenen- of zelfs miljardenboete opleveren.

Nu moet worden gezegd dat terroristische content zich waarschijnlijk duidelijker laat herkennen dan bijvoorbeeld haatzaaien, maar het is wel de vraag hoe de bedrijven hiermee zullen omgaan. Platforms als Facebook, YouTube en Twitter worstelen daarnaast al jaren met het maken van de juiste verwijderkeuzes. Ook chat-app Telegram, waar bijvoorbeeld terroristen van IS veel gebruik van maken, zal de druk voelen toenemen.

In reactie op het voorstel van commissievoorzitter van Juncker laten zowel Facebook als Google weten dat ze het met de commissie eens zijn dat dit soort content zo snel mogelijk moet worden verwijderd. Daarbij benadrukken de bedrijven ook dat ze al allerlei maatregelen hebben genomen, zoals het gebruiken van computersystemen die content vinden voordat die door een gebruiker of de politie wordt gemeld.

Dat neemt niet weg dat de techbedrijven wel tegen deze maatregelen lobbyen in Brussel. Zij willen dat dit liever gebeurt op basis van vrijwilligheid.

“De plannen zijn een eerste aanzet”, zegt Europa-correspondent Thomas Spekschoor. “Juncker houdt ze expres vaag. In feite zegt de commissie: we willen hier meer op focussen, laten we erover praten. Vervolgens zal er met de lidstaten en het Europees Parlement hier verder over moeten worden onderhandeld.” Het kan dus zijn dat de uiteindelijke plannen er anders uitzien.

Dataschandaal Cambridge Analytica

Daarnaast heeft Juncker ook voorstellen gedaan om de verkiezingen beter te beschermen. Zo wil hij sancties kunnen opleggen bij het illegale gebruik van persoonlijke data van mensen. De vrees hierbij is dat dergelijke data kan worden gebruikt om hun stemgedrag te manipuleren en daarmee de uitslag te beïnvloeden.

In maart van dit jaar kwam naar buiten dat Cambridge Analytica van miljoenen Facebookgebruikers persoonlijke data had verzameld, zonder hiervoor toestemming te vragen. Volgens onderzoek van The London Observer en The New York Times werden deze data vervolgens gebruikt bij de Amerikaanse presidentsverkiezingen in 2016, in een poging het stemgedrag van kiezers te sturen. Het bedrijf heeft dat altijd ontkend.

Veroordeel­de jihadisten vormen over vijf jaar opnieuw een gevaar

AD 11.09.2018 Veel jihadisten die in Europa zijn vastgezet wegens terroristische activiteiten lopen naar verwachting over vijf jaar weer vrij rond en kunnen opnieuw een gevaar vormen. Dat constateert de Europese denktank Globsec, dat onderzoek deed naar 197 veroordeelde jihadisten in elf Europese landen. Waaronder Nederland.

Veroordeelde jihadisten kregen gemiddeld een celstraf van acht jaar en zeven maanden opgelegd, meldt de Volkskrant. In ons land werden in 2015 vijftien jihadisten bestraft wegens het voorbereiden of uitvoeren van terroristische misdaden en ook daarna werden een aantal Nederlandse aanhangers van Islamitische Staat gearresteerd.

De straffen voor hen die naar Syrië en Irak vertrokken om zich aan te sluiten bij IS en terugkeerden, vielen relatief licht uit. Dit kwam doordat in de meeste gevallen niet te achterhalen was wat ze daar exact uitvoerden. Van de ruim 300 IS-gangers kwamen zo’n 55 mensen terug. Hun veroordelingen varieerden van zes tot zeven jaar.

Geradicaliseerd

Na hun vrijlating is waakzaamheid geboden. ,,De jihad in Europa gedijt goed in gevangenissen’’, zegt Stanislav Matějka, terrorismeonderzoeker bij Globsec. Hij stelt dat veel veroordeelde terroristen juist in de gevangenis zijn geradicaliseerd. Hernieuwde opsluiting zou hen de gelegenheid geven andere gevangenen te radicaliseren. Of hen helpen banden met jihadisten te versterken. ,,Dat maakt ze bij vrijlating tot een verhoogd risico.’’

Wat Globsec ook zorgen baart, is de groeiende overlap tussen het jihadisme en zware, veelal gewelddadige, criminaliteit. 56 van de 197 veroordeelde jihadisten in Europa maakten zich voor hun radicalisering schuldig aan misdaden als roofovervallen en moord. Vuurwapens werden daarbij niet geschuwd. IS ziet in hen rekruten die de hand niet omdraaien voor een aanslag.

Het dreigingsbeeld dat Globsec schetst, houdt ook verband met de huidige toestand van Islamitische Staat. Ondanks het feit dat IS dit jaar terrein verloor en minder aanslagen in Europa opeiste, is de terreurorganisatie allesbehalve afgeschreven. Volgens een VN-rapport is de beweging zich ondergronds aan het hergroeperen. De stuwende krachten achter het terrorisme zijn er nog altijd, denken Europese veiligheidsdiensten. En de dreiging is wellicht acuter dan ooit.

Knoops verwacht problemen voor de Staat bij het vervolgen van Syriëgangers

NOS 10.09.2018 Strafrechtdeskundige Geert-Jan Knoops verwacht problemen voor de Nederlandse Staat bij het vervolgen van Syriëgangers. Hij reageerde in de studio van Nieuwsuur op het nieuws van dat programma en Trouw over Nederlandse steun aan een gewapende groep in Syrië, die door het Openbaar Ministerie als terroristisch wordt bestempeld.

Knoops vraagt zich af of Nederlandse burgers nog wel vervolgd kunnen worden als de Nederlandse Staat zich schuldig heeft gemaakt aan datgene waar de burger voor vervolgd wordt. “Een rechtbank zou kunnen zeggen: we kunnen een burger niet berechten voor iets dat door de Staat zelf is gefaciliteerd”, zegt Knoops.

Rechtszaak

Over drie weken begint een rechtszaak tegen een Nederlandse Syriëganger die een bijdrage heeft geleverd aan de strijd van Jabhat al-Shamiya. Het Openbaar Ministerie noemt die organisatie salafistisch en jihadistisch. Dezelfde groepering kreeg van de Nederlandse regering ‘niet dodelijke goederen’ geleverd, waaronder tenten, voedselpakketten en pick-uptrucks.

Syrië-deskundige Thomas van Lingen bestrijdt dat Jabhat al-Shamiya een jihadistische organisatie is, zoals IS of al-Qaida. Wat deze rebellen wel willen is moeilijk te zeggen. In verklaringen die ze hebben ondertekend, staat dat ze van Syrië een pluralistische samenleving willen maken, waarin ruimte is voor Koerden, christenen en Arabieren.

“Maar hun echte belang is eerder de oorlog door te laten gaan, zodat hun zakken kunnen vullen met wapensmokkel, afpersing en andere praktijken waarmee ze in rebellengebied hun geld verdienen”, zei Van Lingen in het NOS Radio 1 Journaal.

Op losse schroeven

Michiel Pestman is de advocaat van de Syriëganger die over drie weken terechtstaat. Hij noemt het schokkend dat de Nederlandse overheid de organisatie waar zijn cliënt bij zat, militaire steun heeft gegeven. “De beschuldiging dat mijn cliënt deel heeft genomen aan een terroristische organisatie is hiermee op losse schroeven komen te staan”, zegt hij.

Video afspelen

Knoops ‘Dit kan ernstige gevolgen hebben’

Nederland stuurde het logistiek materieel aan Jabhat al-Shamiya in het kader van het staatsgeheime ‘NLA’-programma, dat staat voor ‘non lethal assistance’.

Via dit programma leverde Nederland van 2015 tot begin dit jaar ‘niet-dodelijke goederen’ aan 22 strijdgroepen in Syrië.

BEKIJK OOK

Nederland steunde ‘terreurbeweging’ in Syrië

Kamer schrikt van Nederlandse steun aan jihadisten

Veroordeel­de jihadisten vormen over vijf jaar opnieuw een gevaar

AD 11.09.2018 Veel jihadisten die in Europa zijn vastgezet wegens terroristische activiteiten lopen naar verwachting over vijf jaar weer vrij rond en kunnen opnieuw een gevaar vormen. Dat constateert de Europese denktank Globsec, dat onderzoek deed naar 197 veroordeelde jihadisten in elf Europese landen. Waaronder Nederland.

Veroordeelde jihadisten kregen gemiddeld een celstraf van acht jaar en zeven maanden opgelegd, meldt de Volkskrant. In ons land werden in 2015 vijftien jihadisten bestraft wegens het voorbereiden of uitvoeren van terroristische misdaden en ook daarna werden een aantal Nederlandse aanhangers van Islamitische Staat gearresteerd.

De straffen voor hen die naar Syrië en Irak vertrokken om zich aan te sluiten bij IS en terugkeerden, vielen relatief licht uit. Dit kwam doordat in de meeste gevallen niet te achterhalen was wat ze daar exact uitvoerden. Van de ruim 300 IS-gangers kwamen zo’n 55 mensen terug. Hun veroordelingen varieerden van zes tot zeven jaar.

Geradicaliseerd

Na hun vrijlating is waakzaamheid geboden. ,,De jihad in Europa gedijt goed in gevangenissen’’, zegt Stanislav Matějka, terrorismeonderzoeker bij Globsec. Hij stelt dat veel veroordeelde terroristen juist in de gevangenis zijn geradicaliseerd. Hernieuwde opsluiting zou hen de gelegenheid geven andere gevangenen te radicaliseren. Of hen helpen banden met jihadisten te versterken. ,,Dat maakt ze bij vrijlating tot een verhoogd risico.’’

Wat Globsec ook zorgen baart, is de groeiende overlap tussen het jihadisme en zware, veelal gewelddadige, criminaliteit. 56 van de 197 veroordeelde jihadisten in Europa maakten zich voor hun radicalisering schuldig aan misdaden als roofovervallen en moord. Vuurwapens werden daarbij niet geschuwd. IS ziet in hen rekruten die de hand niet omdraaien voor een aanslag.

Het dreigingsbeeld dat Globsec schetst, houdt ook verband met de huidige toestand van Islamitische Staat. Ondanks het feit dat IS dit jaar terrein verloor en minder aanslagen in Europa opeiste, is de terreurorganisatie allesbehalve afgeschreven. Volgens een VN-rapport is de beweging zich ondergronds aan het hergroeperen. De stuwende krachten achter het terrorisme zijn er nog altijd, denken Europese veiligheidsdiensten. En de dreiging is wellicht acuter dan ooit.

Nederlanders voelen zich veiliger en zijn tevreden over eigen leven

NU 11.09.2018 Nederlanders zijn over het algemeen tevreden over hun levens. Ze voelen zich steeds veiliger en zijn steeds minder vaak slachtoffer van criminaliteit, meldt het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP) dinsdag.

In 2012 zei 37 procent van de Nederlanders zich weleens onveilig te voelen. Vorig jaar was dat nog 32 procent.

Het aantal slachtoffers van criminaliteit als vermogenscriminaliteit, vandalisme en geweld daalt ook. Jongeren zeggen zich minder veilig te voelen dan ouderen. Vorig jaar werden jongeren tussen de 15 en 24 jaar vijf keer zo vaak het slachtoffer van geweldsincidenten als ouderen.

Daarnaast werden jongeren drie keer zo vaak als 65-plussers slachtoffer van cybercriminaliteit en twee keer vaker dan vermogensdelicten.

Hogeropgeleiden zijn vaker slachtoffer van criminaliteit dan lageropgeleiden. Ze voelen zich ook vaker onveilig dan mensen met een lagere opleiding. Dat gevoel van onveiligheid hebben ze niet in hun eigen woonomgeving.

Nederlanders zijn tevreden over hun huis

De meeste Nederlanders zijn zeer tevreden over hun woning. Dat geldt voor negen van de tien mensen. Mensen met een hoger inkomen en ouderen zijn gemiddeld tevredener over hun huis dan jongeren en mensen met een lager inkomen.

Niet-westerse immigranten zijn minder tevreden over hun woning dan westerse immigranten, maar “in een langere reeks van jaren” verbeterde de tevredenheid van niet-westerse immigranten wel relatief sterk.

In stedelijke gebieden zijn mensen over het algemeen minder tevreden over hun woning dan buiten de stad, maar dat verschil is voorzichtig aan het afnemen.

80 procent van Nederlanders voelt zicht gezond

Niet-westerse migranten (9 procent) zijn vaker werkloos dan gemiddeld (4,4 procent). Ook lageropgeleiden en jongeren (allebei 8 procent) zijn vaker werkloos dan gemiddeld. Dit zorgt voor een verschil in koopkracht tussen verschillende bevolkingsgroepen.

80 procent van de Nederlanders voelt zich gezond en sport minstens één keer in de week. Net als de afgelopen tien jaar geven Nederlanders hun levens gemiddeld het cijfer 7,8. Dat cijfer is hoger voor mensen die meer regie over hun levens ervaren dan mensen die dat minder ervaren.

 

NCTV: Kans op aanslag in Nederland blijft

RO 10.09.2018 De jihadistische dreiging is de afgelopen periode veranderd, maar de dreiging tegen Nederland blijft substantieel. En dus blijft het Dreigingsniveau op 4 van de 5 staan. Dat blijkt uit het 48ste Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland (DTN) van de NCTV. De steekpartij op Amsterdam Centraal Station illustreert de dreiging in Nederland.

De in het vorige DTN geconstateerde verandering van de dreiging heeft zich doorgezet. Het aantal aanslagen in Europa is sinds oktober vorig jaar sterk verminderd. Ook is het vermogen van ISIS tot plannen en uitvoeren van aanslagen in Europa aangetast.

Dat het dreigingsniveau toch niet wijzigt heeft twee belangrijke redenen. Ten eerste opereren er ook in Nederland internationale jihadistische netwerken, al dan niet aan ISIS of Al Qa’ida verbonden. Deze netwerken hebben de intentie hebben om aanslagen in Europa te plannen. De tweede reden is de geweldsdreiging die blijft uitgaan van de Nederlandse jihadistische beweging. Er zijn aanhangers van deze beweging die zich bezighouden met het plannen van aanslagen, maar dit heeft tot op heden niet tot concrete dreiging geleid.

 Jihadistisch beweging in Nederland

Ondanks een stagnerende groei, geeft de omvang van de Nederlandse jihadistische beweging reden tot zorg. Deze groep, die in de jaren 2013-2016 flink is gegroeid, is mogelijk bevattelijke voor een ‘wraaknarratief’ waarbij de schuld van de val van het ‘kalifaat’ gelegd wordt bij het Westen. Dit kan als rechtvaardiging worden gebruikt voor aanslagen.

De beweging bevindt zich in de fase van heroriëntatie na de ineenstorting van het kalifaat. Het gebrek aan uitreismogelijkheden, door de ineenstorting van het kalifaat, leidt tot meer nadruk op da’wa, het verspreiden van de jihadistische boodschap. Dit kan leiden tot een verdere groei van het aantal jihadisten in Nederland. Naast aanhangers van het jihadisme zijn er in Nederland nog enkele duizenden sympathisanten van het jihadisme, vooral van ISIS.

Internationaal

Ondanks de zware verliezen bestaat ISIS nog steeds. De afgelopen maanden is zichtbaar geworden dat ISIS in zowel Irak als Syrië de jihadstrijd voortzet, maar dan in de vorm van een insurgency: guerrilla tactieken, zoals korte hit-and-run aanvallen en ontvoeringen. De factoren die hebben geleid tot de opkomst van ISIS zijn geenszins weggenomen. Hierdoor blijft er een voedingsbodem voor onvrede bestaan, die door een organisatie als ISIS gekanaliseerd en uitgebuit kan worden.

Voor de dreiging in en tegen het Westen is het van belang dat in een aantal buurlanden tientallen jihadisten, die zijn veroordeeld voor een terroristisch misdrijf, binnenkort vrijkomen. Ook in Nederland zullen enkele veroordeelde jihadisten vrij komen.

Salafisme 

De invloed van het salafisme in Nederland groeit al een aantal jaar. Een deel van de salafistische beweging propageert en legitimeert actieve onverdraagzaamheid en anti-democratische activiteiten. Hiermee vormt dit gedeelte van de salafistische beweging op termijn mogelijk een dreiging tegen de nationale veiligheid. Binnen het salafisme bevinden zich ook personen die terroristisch geweld legitimeren. Dat doen zij doorgaans verhuld in religieuze termen.

Links- rechtsextremisme

Er is sprake van groeiend zelfvertrouwen bij rechtsextremisten. De focus blijft gericht op acties tegen de vermeende islamisering van Nederland, de komst van asielzoekers en het vermeende verlies van de Nederlandse identiteit. Geweld door eenlingen of kleine groepen is denkbaar. In de afgelopen maanden hebben linkse actiegroepen nauwelijks extremistische acties uitgevoerd.

Documenten

Kamerbrief bij Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland 48

Kamerstuk: Kamerbrief | 10-09-2018

TK Bijlage Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland 48

Rapport | 10-09-2018

Zie ook

NCTV: Dreigingsniveau ongewijzigd, ondanks aanslag Amsterdam CS

NU 10.09.2018 Hoewel de jihadistische dreiging de afgelopen tijd veranderd is, blijft de dreiging tegen Nederland substantieel, meldt de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) maandag.

Hoewel het aantal aanslagen in Europa het afgelopen jaar sterk is afgenomen, illustreert de recente aanslag op Amsterdam Centraal Station nog altijd de dreiging.

Het dreigingsniveau blijft daarom staan op 4, op een schaal van 5. Dat wil zeggen dat de kans op een aanslag in Nederland reëel is, maar dat er geen concrete aanwijzingen zijn voor een aanslag.

Eind augustus stak de negentienjarige Afghaan Jawed S. twee Amerikaanse mannen neer op het station. Hij handelde met een terroristisch motief, bleek uit zijn verklaringen.

Het aantal aanslagen in Europa is sinds vorig jaar oktober sterk verminderd, bleek ook al uit het vorige Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland (DTN) van de NCTV. Dat het dreigingsniveau toch niet lager wordt, komt volgens de NCTV omdat er ook in Nederland internationale jihadistische netwerken opereren met de intentie om aanslagen te plannen.

Invloed van salafisme blijft groeiend probleem

Ook blijft er dreiging uitgaan van de Nederlandse jihadistische beweging. Deze groep, die in de jaren tussen 2013 en 2016 flink is gegroeid, is mogelijk bevattelijk voor ‘wraak’. De groep kan volgens de NCTV de schuld van de val van het kalifaat bij het Westen leggen en als rechtvaardiging gebruiken voor aanslagen.

Een ander groeiend probleem is volgens de NCTV de invloed van het salafisme in Nederland. Deze invloed groeit al jaren en zorgt voor onverdraagzaamheid en antidemocratische activiteiten. Onder de salafisten bevinden zich ook personen die terroristisch geweld goedpraten, meestal verhuld in religieuze termen.

Lees meer over: 

Misdaad in NederlandAanslag Amsterdam Centraal

Agenten houden Jawed S. onder schot op Amsterdam Centraal 

Minder aanslagen in Europa, maar NCTV verlaagt dreigingsniveau niet

NOS 10.09.2018 Sinds vorig jaar oktober is het aantal aanslagen in Europa sterk verminderd. Toch blijft de kans op een aanslag in Nederland reëel. De aanval van Jawed S. met een mes van een 19-jarige Afghaan op twee willekeurige reizigers op het  Amsterdam CS illustreert de dreiging in ons land.

Daarom blijft het dreigingsniveau op 4 (op een schaal van 5) staan, schrijft de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid in het nieuwste Dreigingsbeeld Terrorisme.

De NCTV ziet twee redenen om de dreiging op ‘substantieel’ te houden. Ook in Nederland opereren jihadistische netwerken die aanslagen kunnen plegen. In juni werden twee terrorismeverdachten aangehouden in Rotterdam die plannen hadden om in Frankrijk en Nederland aanslagen te plegen. Andere arrestaties in de afgelopen maanden onderstrepen dat er in Nederland mensen zijn die mogelijk terroristische aanslagen voorbereiden.

Daarnaast ziet de NCTV geweldsdreiging uitgaan van de jihadistische beweging in Nederland. De beweging is “vele malen groter dan in de periode van vóór de strijd in Syrië”, is onderling goed verbonden en heeft contacten met jihadisten in andere landen.

Uitreizigers, de cijfers per 1-9-2018

– 140 Nederlanders met jihadistische intenties in het strijdgebied.

– 175 minderjarigen in Syrië en Irak, de meerderheid is vier jaar oud of jonger.

– 35 uitreizigers verblijven buiten het strijdgebied, vooral in detentie- of vluchtelingenkampen.

– 80 jihadisten zijn overleden

– 55 jihadisten zijn teruggekeerd naar Nederland.

Bron: Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland 48

Een nieuwe vorm van dreiging gaat uit van de veroordeelde jihadisten die hun straf hebben uitgezeten. De komende jaren komen in Nederland en de landen om ons heen vele tientallen personen op vrije voeten. In Frankrijk gaat het tot en met 2020 om 115 mensen, in het Verenigd Koninkrijk om 80 personen.

De NCTV acht het waarschijnlijk dat een aantal van hen nog steeds jihadistische overtuigingen heeft en tijdens hun gevangenschap contact heeft gekregen met nieuwe jihadistische of criminele netwerken.

Rechtsextremisme en windmolenverzet

De NCTV stelt vast dat extreemrechtse groeperingen zich vooral bezig houden met intimiderende en radicale acties, maar heeft geen aanwijzingen dat zij gewelddadig willen worden. Voorbeelden zijn de barbecue-acties van Pegida in de buurt van moskeeën tijdens de ramadan en het ophangen van een onthoofde pop bij een moskee in Amsterdam door Rechts in Verzet (RiV), een afsplitsing van Pegida.

Ook het buitenwettelijke verzet tegen windmolens wordt door de NCTV een vorm van extremisme genoemd. Tegenstanders ageren met democratische middelen tegen de komst van windmolens, maar soms worden pro-windmolen bestuurders, boeren en bedrijven die verantwoordelijk zijn voor de installatie van de windmolens bedreigd of worden er spullen vernield. Dat zou vooral in Drenthe en Groningen gebeuren.

september 11, 2018 Posted by | aanslag, bedreiging, is, islam, kruistochten, moslim, terreur, terreurdreiging, terrorisme, veiligheid | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties staat uit voor Verhoogde dreiging aanslagen door extremisme – deel 14

Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 12

AD 25.05.2018

Persconferentie JIT 

De Buk-raket waarmee vlucht MH17 werd neergehaald boven Oekraïne was afkomstig van de 53e brigade van het Russische leger uit Koersk. Dat maakte het Joint Investigation Team (JIT) vanochtend bekend op een persconferentie.

Lees hieronder een overzicht van de gebeurtenissen rond de presentatie van het onderzoeksteam.

AD 25.05.2018

Volgens het JIT is er nu wettig en overtuigend bewijs voor de betrokkenheid van Rusland bij de ramp met het Nederlandse passagiersvliegtuig. Het team beschikt over vele beelden waarop een konvooi te zien is van bijna vijftig voertuigen dat zes raketinstallaties vervoerde van Koersk naar de Oekraïense grens.

Bekijk hieronder een samenvatting van de dag:

Video afspelen

Presentatie onderzoek MH17: dit gebeurde er

Ook beschikt het JIT over namen van militairen die betrokken zouden zijn, maar die worden pas bekendgemaakt als het onderzoek is afgerond. Het voortijdig bekendmaken van namen zou het proces kunnen schaden omdat verdachten zich dan in het openbaar gaan verdedigen.

AD 07.06.2018

Boos

“Er moeten, zeker in de militaire lijn, mensen op de hoogte zijn”, zei Fred Westerbeke, hoofdofficier van justitie van JIT. “Tenminste al uit de 53e brigade zelf, maar ook in de ‘line of command’ daar. En het feit dat ons dat nooit is gemeld is wel iets waar ik mij aan irriteer. Ik ben eigenlijk gewoon boos.”

Het JIT deed vandaag ook opnieuw een oproep aan getuigen om informatie te geven. Met name klokkenluiders worden uitgenodigd informatie te delen. Het onderzoeksteam benadrukte meerdere malen dat getuigen beschermd zullen worden.

NRC 06.06.2018

 

Deze kwestie blijft nog jaren de verhouding tussen Nederland en Rusland beïnvloeden op een hele negatieve manier, aldus Correspondent David Jan Godfroid.

“De Russen ontkennen als vanouds elke betrokkenheid bij de ramp met de MH17”, zei correspondent David Jan Godfroid. “Ze zeggen dat er geen enkele raketinstallatie de grens tussen Rusland en Oekraïne is overgestoken en zeker niet in die periode. Verder zeggen ze dat het bewijs van het JIT alleen is gebaseerd op gemanipuleerde beelden van sociale media en die zouden dan beschikbaar zijn gesteld door de Oekraïense inlichtingendiensten met als doel om Rusland zwart te maken.”

AD 25.04.2018

‘Het zijn de Oekraïners’

Ook ontkent Rusland de beschuldiging van het JIT dat het niet meewerkt aan het onderzoek, zei Godfroid. “Wij werken juist wel mee”, zeggen ze. “We hebben overweldigend bewijs geleverd dat die raket is afgeschoten vanuit Oekraïens grondgebied waar de Oekraïense strijdkrachten het voor het zeggen hadden. Met andere woorden: het zijn de Oekraïners die de MH17 hebben neergeschoten.”

AD 02.06.2018

“Deze kwestie blijft nog jaren de verhouding tussen Nederland en Rusland beïnvloeden op een hele negatieve manier”, voorspelde Godfroid. Later op de dag was president Poetin minder expliciet. Hij zei dat Rusland de resultaten van het onderzoek gaat bestuderen. Hij verwierp de kritiek dat Rusland onvoldoende meewerkt met de onderzoekers. Volgens Poetin wordt Rusland niet betrokken bij het onderzoek en Oekraïne wel. Hij beschuldigde dat land ervan internationale wetten te hebben overtreden door destijds het luchtruim niet te sluiten.

Telegraaf 25.05.2018

Het kan nu niet meer bij een juridische verkenning blijven, aldus Piet Ploeg, Stichting Vliegramp MH17.

Nabestaanden van de ramp met de MH17 verwachten na de bewijzen van vandaag stappen van het kabinet. “Ik verwacht eigenlijk wel dat de politiek zich nu gaat bemoeien met de verantwoordelijkheid van de Russische staat”, zei bestuurslid Piet Ploeg van de Stichting Vliegramp MH17. “Het kan nu niet meer bij een volstrekt juridische verkenning blijven. We weten nu meer.”

Volgens Ploeg kan het kabinet nu overwegen om de Russische staat aan te klagen voor mede-aansprakelijkheid voor het neerhalen van de MH17. Dat ligt volgens politiek verslaggever Ron Fresen inderdaad voor de hand. “Er is hier erg veel verontwaardiging over het feit dat de Russen informatie hebben achtergehouden en niet meewerken aan het onderzoek.”

Telegraaf 25.05.2018

‘Op het matje’

Het kabinet heeft volgens Fresen een scala aan mogelijkheden om Rusland aan te pakken. “Die komen eigenlijk allemaal neer op het vergroten van de diplomatieke druk op Rusland en om de MH17 weer hoger op de internationale agenda te krijgen.”

NRC 05.06.2018

Daarbij kan je volgens Fresen denken aan het terugroepen van onze ambassadeur voor overleg of het op het matje roepen van de Russische ambassadeur. Een andere optie is om via de VN-Veiligheidsraad de druk op Rusland te verhogen door bijvoorbeeld extra sancties.

AD 25.05.2018

Morgen spreekt de ministerraad over de bevindingen die het internationale onderzoeksteam JIT vandaag presenteerde. Premier Rutte komt daarvoor eerder terug van een handelsmissie in India. “Een belangrijke ontwikkeling en ik heb daarom besloten terug te keren naar Nederland omdat ik morgen zelf de ministerraad wil voorzitten waarin dit besproken zal worden.” Hij noemde het voor de nabestaanden opnieuw een moeilijke dag.

Video afspelen

‘Ik betreur de Russische ontkenning natuurlijk zeer’

Volgens Fresen geeft Rutte door het afbreken van die reis een duidelijk signaal af. “Namelijk, Nederland neemt dit heel hoog op. Tot nu toe is Rutte steeds heel terughoudend geweest met het wijzen naar Rusland, maar ik denk dat dat na vandaag wel zal veranderen.”

AD 06.06.2018

AD 06.06.2018

Ook minister Blok van Buitenlandse Zaken keert eerder terug uit Luxemburg, waar hij met de koning en koningin is voor een staatsbezoek. Koning Willem-Alexander zei daar dat het rapport een open zenuw raakt bij iedereen die door de MH17-ramp is getroffen:

Video afspelen

‘MH17 is een open wond in de samenleving’

Overigens werd de 53e brigade in Koersk eerder al genoemd door onderzoekscollectief Bellingcat. Eind vorig jaar identificeerde Bellingcat een Russische generaal als betrokkene bij de aanslag. Morgen geeft Bellingcat een persconferentie die de NOS live uitzendt.

Wat willen jullie nou ? ? ? ?

Nederlandse opties veroordeling Rusland

Moet Nederland vast blijven houden aan de vervolging en veroordeling van Rusland voor de MH17-ramp via een internationaal strafhof of kan het beter een compromis sluiten in ruil voor geld voor de nabestaanden?

Kom toch eens met wat concrete feiten kereltje !!

Het is een zeldzame actie van Nederland en Australië: de twee landen eisen dat het Kremlin verantwoordelijkheid neemt voor het neerhalen van vlucht MH17. De reactie van Moskou: waar is het sluitend bewijs? En niets wijst er volgens onze Rusland-correspondent David Jan Godfroid op dat die houding zal veranderen.

AD 16.07.2018

AD 16.07.2018

AD 16.07.2018

Bijna vier jaar na de vliegramp boven Oekraïne lijkt de patstelling over de schuldvraag nog lang niet doorbroken. Rusland heeft vanaf het begin alle betrokkenheid ontkend.

AD 27.06.2018

‘Rusland kan de uitspraken zo opzij zetten.’

Dat zegt Mischa Wladimiroff, specialist op het gebied van internationaal recht, zondag in het programma Buitenhof. Hij pleit ervoor dat Nederland zich ernstig afvraagt of het strafvervolging wel door moet zetten en niet beter kan onderhandelen voor een financiële compensatie. Wladimiroff vergelijkt het met kiezen tussen ‘niks of niks’.

Lees ook deze column van Carla Joosten: MH17: Rutte toont terecht spierballen

Vrijdag stelde premier Mark Rutte Rusland officieel aansprakelijk voor de vliegtuigramp. Minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok (VVD) verzocht de Russen een ‘passende compensatie’ te bieden aan de nabestaanden.

Maar dat ligt nog allemaal niet zo makkelijk, legt Wladimiroff uit. De juridische opties op een rij:

Civiele rechtsgang

  1. Luchtvaartverdragen  Er zijn een aantal luchtvaartverdragen die partijen verplichten partijen aan tafel te gaan. Kom je er in die onderhandelingen niet uit, dan kan een derde partij een oplossing bieden als arbiter. Lukt dat ook niet, dan kan er een gerecht speciaal voor de kwestie worden ingesteld, maar dat kan alleen als beide landen daarmee akkoord gaan. De kans dat Rusland daarmee instemt is klein, omdat het niet op een veroordeling zit te wachten.
  2. Internationaal Hof van Justitie in Den Haag  Een andere optie is dat een van de partijen rechtstreeks naar het Internationaal Hof van Justitie in den Haag stapt. Maar het is maar de vraag of dat Hof bevoegd is, want ook daar moeten Nederland en Rusland het over eens zijn. Bereik je die overeenstemming niet, dat wordt het lastig voor zo’n Hof om zich de rechtsmacht toe te kennen om over dit geschil een oordeel uit te spreken.
    Veel staten hebben hun lidmaatschap bij het Hof altijd afhankelijk gemaakt van een aantal voorwaarden. De ene staat – zoals bijvoorbeeld Nederland – heeft van tevoren aangegeven dat het de rechtsmacht erkent, in wat voor geval dan ook. Rusland deed dat niet en kan in dit geval zeggen: jullie kunnen in dit geschil geen oordeel geven.
  3. Het Europese Hof voor de Rechten van de Mens – Een groot aantal nabestaanden heeft de zaak aangekaart bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Daarvoor moet je officieel eerst alle nationale rechtsmiddelen hebben uitgeput, maar kan ook als je verwacht dat deze wegen niets op zullen leveren. Maar zelfs al zou het Europese Hof oordelen dat de klagers daarin gelijk hebben, dan nog is een uitspraak niet bindend. Volgens het Russisch constitutioneel recht is het land namelijk niet verplicht is om zo’n uitspraak na te leven. Rusland heeft daarover in het kort gezegd: we blijven wel lid van dat Hof, maar zijn uitspraken kunnen we opzij zetten. Er komt dus geen uitspraak die uitvoerbaar en afdwingbaar is.

Wladimiroff pleit er daarom voor goed af te wegen of procederen iets oplevert. ‘De juridische arm van Nederland reikt niet verder dan de grens. Je kunt allemaal verlangens en politieke doeleinden hebben, maar die zullen nooit verder gaan dan wat je kunt bereiken. Je bent volledig afhankelijk van de ander of er een oplossing uitkomt.’

Lees ook deze scherpe column van Eric Vrijsen: Wilders had in Moskou terughoudender moeten zijn

Het procedeertraject is volgens hem daarom helemaal niet aantrekkelijk, omdat Rusland niet gedwongen worden zich aan zo’n uitspraak te houden. Overleg daarentegen kan tot gevolg hebben dat Rusland geen aansprakelijkheid erkent voor wat het heeft gedaan, maar wel bereid is een vergoeding te geven aan de nabestaanden, uit coulance. Dat gebeurde eerder in 1983 toen de toenmalige Sovjet-Unie een Koreaans vliegtuig neerschoot boven het eigen grondgebied. Het land erkende niet dat het daaraan schuld had, maar betaalde wel een vergoeding aan Korea.

Lees ook:Moskou hekelt ‘anti-Russische’ Nederlandse media

Een ander voorbeeld hiervan is een Iraans vliegtuig dat door de Amerikanen werd neerschoten in 1988. Iran diende een klacht in, maar trok die meteen daarna weer in omdat onmiddellijk een regeling werd ingesteld waarbij Amerika vrijwillig – maar zonder erkenning van aansprakelijkheid – betaalde. Hoe pijnlijk het ook is voor de nabestaanden in deze voorbeelden: erkenning voor aansprakelijkheid van wat Rusland heeft gedaan komt er dan waarschijnlijk niet.

Strafrechtelijke vervolging

  1. Onderzoek door JIT – Parallel aan de civiele procedures loopt een strafrechtelijk onderzoek door het JIT, het Joint Investigation Team. Dat is ervoor bedoeld daders individueel te vervolgen. In onderhandelingen zou het kunnen dat Rusland zegt dat het alleen een regeling over geld wil bereiken als Nederland ophoudt met de strafzaken. Het is dus aan Nederland om dat af te wegen. Lastig hierbij is, is dat Nederland tot dusver altijd heeft gezegd dat politiek geen invloed mag hebben op de strafzaak.

Maar de realiteit is volgens de advocaat internationaal strafrecht dat Rusland geen onderdanen uitlevert. Als de keus van het Openbaar Ministerie valt op Russische militairen die aansprakelijk worden gehouden en strafrechtelijk worden vervolgd, zullen die militairen dus nooit in Nederland verschijnen. Er kan alleen berechting plaatshebben bij verstek: bij afwezigheid van de verdachte. Wladimiroff: ‘Je kan je afvragen, wie wordt daar beter van?’ Ze zullen hun straf immers altijd ontlopen.

Lees ook: ‘Rechtszaak MH17 mogelijk zonder verdachten’

Zaak is een prestigekwestie

Lees ook:Nabestaanden boos om ‘Rusland-speld’ Wilders

De hele zaak is volgens Wladimiroff wel een prestigekwestie. ‘Het is voor een staat nooit prettig om bekend te staan als degene die zijn verplichtingen jegens andere staten niet nakomt.’ Aan de andere kant ziet hij wel dat grootmachten als Rusland, de Verenigde Staten en China zich meer kunnen permitteren en er makkelijker mee wegkomen als dat prestige wordt gedeukt of niet.

Wladimiroff erkent dat er geen ideale oplossing is waarbij de nabestaanden volledige gerechtigheid krijgen. Hij ziet overleg ‘als de beste oplossing onder de slechtste omstandigheden.’ Volgens hem is de kans nu eenmaal groot dat Rusland bij een uitspraak zegt: ‘Dat is allemaal mooi, maar we doen niks.’

In beeld: ‘Indrukwekkende’ ceremonie MH17-monument in Vijfhuizen

Weinig vertrouwen in Rusland

Nederlanders zien Rusland als een weinig betrouwbare partner voor politieke samenwerking. Slechts 13 procent heeft weinig vertrouwen in Rusland, blijkt uit een onderzoek van peiler Maurice de Hond.

Van de ondervraagden vindt 39 procent de Verenigde Staten een betrouwbare partner. De VS scoren hiermee maar ietsje hoger dan China, dat van 33 procent van de Nederlanders het vertrouwen geniet. Duitsland scoort met 87 procent het hoogste, gevolgd door het Verenigd Koninkrijk met 75 procent.

Het onderzoek dat De Hond uitvoerde, is eerder in Duitsland door de tv-zender ZDF gehouden. Bij de oosterburen zijn de meningen duidelijk anders. Daar vindt 36 procent van de bevolking Rusland een betrouwbare partner. Rusland scoort hiermee hoger dan de VS, die nog maar het vertrouwen genieten van 14 procent van de oosterburen.

Volgens het onderzoek van De Hond denkt 71 procent van de Nederlanders dat Rusland direct of indirect verantwoordelijk is voor het neerhalen van de MH17. Bijna een derde verwacht dat nooit onomstotelijk wordt vastgesteld wie verantwoordelijk is voor het neerhalen van de MH17.

Steun EU

Nederland verwacht unanieme steun te krijgen van alle EU-lidstaten voor het aansprakelijk stellen van Rusland voor het neerhalen van vlucht MH17.

AD 28.05.2018

Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken licht die beslissing toe bij de vergadering van de buitenlandministers in Brussel. Het kabinet zoekt deze week bewust breed draagvlak, melden bronnen. Het effect daarvan moet groot zijn op Rusland, dat dan steeds meer alleen komt te staan.

AD 29.05.2018

‘Recht in de ogen kijken’
Buitenlandminister Stef Blok gaat de Russische vertegenwoordiger ‘recht in de ogen’ kijken als hij morgen in de VN-Veiligheidsraad aandringt op erkenning van de Russische betrokkenheid bij het neerschieten van de MH17 en op genoegdoening voor de nabestaanden. ,,En ik ben natuurlijk heel benieuwd naar zijn reactie.”

Blok zei dat vanmiddag na overleg met zijn Europese collega’s in Brussel, van wie hij ‘alle steun’ heeft. De bijeenkomst morgen in New York is belangrijker omdat, in de woorden van Blok, daar ‘de hele wereld’ aan tafel zit. En in elk geval ook Rusland als één van de permanente leden.

Blok wil uiteenzetten over welk bewijsmateriaal Nederland inmiddels beschikt, waarom Australië en Nederland de stap hebben gezet om Rusland aansprakelijk te stellen (en daarmee te preluderen op een rechtszaak) en waarom het goed zou zijn als Rusland nu zijn verantwoordelijkheid zou nemen.

,,Mijn diepe hoop is dat Rusland doet wat het moet doen: betrokkenheid erkennen en voor genoegdoening zorgen. Maar ik vrees dat we realistisch moeten zijn en dit proces stap voor stap verder door moeten.” En dat, aldus de bewindsman, kan nog jaren duren.

Beeld: ©Dirk Verwoerd

Behandeling strafproces

De locatie voor behandeling van het MH17-strafproces tegen verdachten van het neerhalen van vlucht MH17 zal het Justitieel Complex Schiphol (JCS) zijn. In september 2017 is al bekendgemaakt dat een eventueel MH17-proces zal plaatsvinden voor de rechtbank Den Haag. Vervolgens is er onderzocht wat een geschikte zittingslocatie is binnen bestaande structuren. De keuze voor het JCS past hier in. Dat schrijft minister Grapperhaus van Justitie en Veiligheid, mede namens minister Blok van Buitenlandse Zaken, vandaag in een brief aan de Tweede Kamer.

In het kort de Vliegramp ´MH17´

Wat gebeurde er op 17 juli 2014?

Op 17 juli 2014 is een Boeing 777-200ER van Malaysia Airlines met vluchtnummer MH17 neergestort in Oost-Oekraïne. Het vliegtuig werd geraakt door een luchtdoelraket. In Oekraïne was op dat moment een pro-Russische opstand gaande. Aan boord waren 298 mensen. 193 inzittenden hadden de Nederlandse nationaliteit. Onder hen waren 50 Brabanders. Niemand overleefde de crash.

Het vliegtuig vertrok om 12.14 uur vanaf Schiphol. Rond 14.00 uur steeg het vliegtuig tot zo’n 1060 meter, om ruim boven het gesloten luchtruim boven Oekraïne te vliegen (tot 9750 meter was het luchtruim dicht). Het vliegtuig verdween rond 15.18 uur van de radar.

De brokstukken van het toestel lagen verspreid over een oppervlakte van 35 vierkante kilometer. De staart lag op 10 kilometer afstand van andere brokstukken. De oorzaak van de crash is onderzocht door de Onderzoeksraad voor Veiligheid, die concludeerde dat het vliegtuig op 10 kilometer hoogte is neergehaald.

Bevinding J.I.T.

  • Toestel volgens JIT neergeschoten met Buk-raket
  • Raket en lanceerinstallatie afkomstig van Russisch leger
  • Rusland ontkent
  • JIT heeft meer bewijslast verzameld
  • Team vraagt mensen die meer weten zich te melden
  • Berechting daders zal in Nederland zijn

Het Joint Investigations Team (JIT), dat onderzoek doet naar het neerstorten van de MH17 in juli 2014, presenteerde donderdag 24.05.2018 tussentijdse onderzoeksresultaten.

Kraanvogels bij de tentoonstelling Room of Hope

Een kunstwerk van 298.000 origami-Kraanvogels ter nagedachtenis aan de Slachtoffers van MH17 is onthuld in het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid. De kraanvogels staan voor de 298 Slachtof­fers  die omkwamen. Het kunstwerk maakt deel uit van de tentoonstelling Room of Hope.

Nabestaande Tjitske Dijkstra is de initiatiefnemer van het kunstwerk.

Lees meer over: mh17

Room Of Hope in Emmen #MH17 (subtitles in English)

Room of hope 298000 origani kraanvogels ter nagedachtenis aan de …

Emmen MH17 expositie | Emmen(Drenthe) MH17 gevouwen …

Expositie in oude dierenpark voor MH17-slachtoffers volgende week …

Ster&Cultuur on Twitter: “Van 17 juli t/m 19 augustus vindt in het Nederlands Instituut voor @BeeldenGeluid in Hilversum de expositie ‘Room of Hope’ plaats. Een reizende tentoonstelling van 298.000 origami kraanvogels ter nagedachtenis aan de 298 slachtoffers van de MH17.

In Emmen staan 298.000 kraanvogels | NOS op 3

TRIBUTE TO FLIGHT MH17 VICTIMS #RIPMH17

WERS Standing Room Only with Voices Of Hope WORKING 4-14-18

Baby Violet brings ‘love, light and hope’ for family of children killed in …

Expositie Room of Hope | Beeld en Geluid

298.000 kraanvogels voor MH17-slachtoffers te zien in Hilversum

Geest MH17 waart rond in Emmen (+video) – Drenthe – DVHN.nl

Kraanvogels voor slachtoffers van MH17 (video)

Expositie Hilversum met 298.000 kraanvogels voor MH17-slachtoffers

EMMEN – Expositie Room of Hope geopend in oude zoo …

MH-17 kraanvogels verwelkomen tienduizendste bezoeker – Emmen.nu

1000 kraanvogels voor Hieke – Startpagina | Facebook

Expositie “Room of Hope”, Hilversum – Martin Korthuis & Eddo Pol

Vorige 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Volgende

Volg hier live de presentatie. Liveblog – Onderzoeksteam presenteert tussentijdse bevindingen over MH17

Verslaggever Paul Eldering was vrijdag bij de persconferentie van Bellingcat en twitterde hierover. Zijn tweets vind je hier, Tweets by ‎@PaulEldering

Lees hier het liveblog terug.

Volg hier ons liveblog  NOS

liveblog  NU

MH17  Trouw

Bekijk ook; dossier “MH17” AD

lees:  TK+ZittingslocatieMH17-proces

lees: kamerbrief over staatsaansprakelijkheid rusland inzake mh17

lees: nota staatsaansprakelijkheid rusland-inzake mh17

zie verder ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 11

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 10

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 9

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 8

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 7

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 6

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 5

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 4

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 3

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 2

zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 1

‘Verdriet om MH17 voelt als een knellend harnas’

AD 17.07.2018 Duizend nabestaanden herdachten vandaag de ramp met vlucht MH17. Ze zochten troost en bemoediging bij elkaar. Want ook vier jaar later is de pijn onveranderd groot.

Lees ook

Waarom de Russen niet meer over MH17 praten

Lees meer

Slachtoffers MH17-vliegramp herdacht

Lees meer

Vier jaar geleden werd MH17 neergehaald: ‘Mijn dochter blijft 17’

Lees meer

Slachtoffers MH17 herdacht, in Nederland en in Oekraïne

NOS 17.07.2018 Het is vandaag vier jaar geleden dat vlucht MH17 werd neergehaald. Op verschillende plaatsen zijn de slachtoffers herdacht. Veel nabestaanden kwamen vanmiddag samen bij het Nationaal Monument in Vijfhuizen.

Op de besloten bijeenkomst werden de namen van de 298 slachtoffers voorgelezen. Onder hen waren 196 Nederlanders.

Video afspelen

‘Dit voelt alsof het gisteren is gebeurd. Hier komt alles weer boven’

Burgemeester Onno Hoes van de gemeente Haarlemmermeer, waar Vijfhuizen en Schiphol onder vallen was een van de sprekers, net als de voorzitter van de Stichting Vliegramp MH17, Piet Ploeg.

In zijn toespraak zei Ploeg dat een herdenking ook vier jaar na dato nog belangrijk is voor de nabestaanden. Hij beschreef hoe moeilijk het nog is om om te gaan met het verlies, en dat het goed is om dat samen met andere nabestaanden te kunnen doen.

Gedoe en gesol

Hij wees op het ‘gedoe en gesol’ met stoffelijke resten, die ook nu nog worden gevonden in Oekraïne. “Telkens moeten we de moeilijke afweging maken om wel of niet te identificeren.”

Op het exacte tijdstip van de ramp, 15.18 uur, was er een minuut stilte. Premier Rutte opende daarna het defilé met het leggen van bloemen bij het monument, dat bestaat uit 298 speciaal geplante bomen, voor elk slachtoffer een.

Nederlandse ambassade

Niet alleen in Vijfhuizen is de ramp met het Maleisische vliegtuig herdacht. Zo was er vanochtend in Hilversum ook een bijeenkomst. Vijftien slachtoffers woonden in de mediastad.

Op de de rampplek in Oekraïne kwamen mensen samen bij een monument en ook bij de Nederlandse ambassade in Kiev werden bloemen gelegd. Bekijk hieronder beelden van de herdenkingen in Oekraïne:

Video afspelen

Ook Oekraïne herdenkt de vliegramp

Vier jaar na dato is het nog onduidelijk of de daders vervolgd gaan worden. Internationaal onderzoek heeft aangetoond dat de Buk-raket die het Maleisische toestel vernietigde afkomstig was uit Rusland, maar Moskou ontkent bij hoog en bij laag dat er ooit een Russische Buk-installatie de grens met Oekraïne is overgegaan.

BEKIJK OOK

Vier jaar na de MH17-ramp, hoe staat het met het onderzoek?

G7 roept Rusland op om opheldering te geven over MH17

Nabestaanden MH17 plaatsen 298 lege stoelen voor Russische ambassade

Slachtoffers MH17-vliegramp herdacht bij Nationaal Monument in Vijfhuizen

NU 17.07.2018 Nabestaanden uit binnen- en buitenland hebben dinsdag in Vijfhuizen de 298 slachtoffers van de MH17-vliegramp herdacht. Ze deden dat bij het Nationaal Monument MH17.

Rond het tijdstip dat de Boeing 777 van Malaysia Airlines vier jaar geleden neerstortte, waren de ongeveer duizend aanwezigen een minuut stil.

Voorafgaand aan dat moment lazen familie en vrienden de namen en leeftijden van alle slachtoffers op. Minister-president Mark Rutte opende het defilé door bloemen bij het monument, dat uit 298 bomen bestaat, te leggen.

Het toestel van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 boven Oost-Oekraïne uit de lucht geschoten. Alle 298 inzittenden kwamen om. Onder hen waren 196 Nederlanders.

Het Nationaal Monument MH17 is een jaar geleden geopend door koning Willem-Alexander en koningin Máxima. Het bos heeft de vorm van een lusvormig lint. De bomen staan voor hoop, geloof en verbondenheid. Ook staan er zonnebloemen, die symbool staan voor de ramp.

Nabestaanden herdenken MH17-ramp

Blijven herdenken

De Stichting Vliegramp MH17 wil volgend jaar een bijzondere herdenking organiseren, vijf jaar na de ramp. Volgens voorzitter van de stichting Piet Ploeg is het belangrijk te blijven herdenken, zo zei hij dinsdag tijdens de herdenking bij het Nationaal Monument MH17.

“De herdenking is belangrijk en moet blijven bestaan. Misschien niet meer elk jaar, maar ons monument is een plek waar we gezamenlijk, maar ook alleen kunnen blijven herdenken, ook in de verre toekomst”, aldus Ploeg.

Hoe de herdenking van volgend jaar eruit moet komen te zien, kan Ploeg nog niet zeggen. “Daar gaan we de komende tijd over nadenken. Het is ook afhankelijk van de actualiteit, misschien is er volgend jaar al een rechtszaak.”

Beluister een podcast met nabestaanden van slachtoffers van MH17

Lees meer over: mh17

Slachtof­fers MH17-vlieg­ramp herdacht

AD 17.07.2018 Nabestaanden uit binnen- en buitenland hebben in Vijfhuizen de 298 slachtoffers van de MH17-vliegramp herdacht. Ze deden dat bij het Nationaal Monument MH17. Rond het moment dat de Boeing 777 van Malaysia Airlines vier jaar geleden neerstortte, waren de ongeveer duizend aanwezigen een minuut stil.

Vier jaar na het gewelddadi­ge verlies van onze dierbaren. Vier jaar nadat onze levens volledig op zijn kop zijn gezet, aldus Piet Ploeg.

Voorafgaand aan dat moment lazen familie en vrienden de namen en leeftijden op van alle slachtoffers. De Luchtmachtkapel verzorgde de muziek en aan het eind opende minister-president Mark Rutte het defilé met het leggen van bloemen bij het monument, dat bestaat uit 298 bomen.

,,Het is nu vier jaar na de afschuwelijke aanslag op vlucht MH17”, zei Piet Ploeg, voorzitter van Stichting Vliegramp MH17. ,,Vier jaar na het gewelddadige verlies van onze dierbaren. Vier jaar nadat onze levens volledig op zijn kop zijn gezet. Vier jaren ook waarin wij voortdurend worden geconfronteerd met berichten en discussies over waarheid, rechtvaardigheid, schuld, verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid.”

Bijzondere herdenking

Bij het Nationaal Monument MH17 in Park Vijfhuizen komen nabestaanden van de slachtoffers van de vliegramp met de MH17 bijeen. © ANP

En het is volgens hem nog niet voorbij, aangezien nabestaanden nog steeds te maken hebben met repatriëring en identificatie van stoffelijke resten van slachtoffers. Ook als er een strafproces komt tegen de verdachten, komt er nog veel op de nabestaanden af. ,,Ook dan is het goed om samen te zijn.”

De Stichting Vliegramp MH17 wil volgend jaar een bijzondere herdenking organiseren. ,,De herdenking is belangrijk en moet blijven bestaan, misschien niet meer elk jaar, maar ons monument is een plek waar we gezamenlijk, maar ook alleen kunnen blijven herdenken, ook in de verre toekomst”, aldus Ploeg.

Hoe de herdenking van volgend jaar eruit moet komen te zien, kan hij nog niet zeggen. ,,Daar gaan we de komende tijd over nadenken. Het is ook afhankelijk van de actualiteit, misschien is er volgend jaar al een rechtszaak.”

Zonnebloemen

Het toestel van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 boven Oost-Oekraïne uit de lucht geschoten. Alle 298 inzittenden kwamen om. Onder hen waren 196 Nederlanders.

Het Nationaal Monument MH17 is een jaar geleden geopend door koning Willem-Alexander en koningin Máxima. Het bos heeft de vorm van een lusvormig lint. De bomen staan voor hoop, geloof en verbondenheid. Ook staan er zonnebloemen, die symbool staan voor de ramp.

Buitenlandchef Mogherini rouwt om MH17-slachtoffers

De crash van de MH17 vier jaar geleden passeert ook in Brussel niet onopgemerkt. Buitenlandchef Federica Mogherini gaf vanmiddag een verklaring uit waarin ze de slachtoffers herdenkt en (opnieuw) Rusland ter verantwoording roept.

Mogherini’s letterlijke verklaring: ,,Vandaag herdenken we de vierde verjaardag van de tragische crash van Malaysian Airlines Flight MH17, die het verlies van zoveel onschuldige levens veroorzaakte. Voor degenen die hun dierbaren verloren hebben, is deze dag een voortdurende bron van verdriet. We betuigen onze sympathie en diepe respect aan hen allen.

De EU steunt volledig resolutie 2166 van de VN-Veiligheidsraad, waarin wordt geëist dat degenen die verantwoordelijk zijn voor de neergang van vlucht MH17 op 17 juli 2014 ter verantwoording worden geroepen en alle staten ten volle meewerken aan het streven naar verantwoordingsplicht.

Het werk van het gemeenschappelijk onderzoeksteam en de stappen die de betrokken landen nemen om tot een doeltreffende vervolging te komen, zijn in dit verband van essentieel belang. Het Joint Investigation Team presenteerde op 24 mei verdere bevindingen van zijn onafhankelijk, professioneel en onpartijdig onderzoek, en concludeerde dat de BUK-installatie die werd gebruikt om vlucht MH17 neer te schieten zonder twijfel eigendom was van de strijdkrachten van de Russische Federatie. Tegen deze achtergrond zullen we de Russische Federatie blijven vragen haar verantwoordelijkheid te nemen en volledig mee te werken aan alle inspanningen om verantwoording af te leggen.”

Bij het Nationaal Monument MH17 in Park Vijfhuizen komen nabestaanden van de slachtoffers van de vliegramp met de MH17 bijeen. © ANP

© EPA

Onno Hoes Bij het Nationaal Monument MH17 in Park Vijfhuizen komen nabestaanden van de slachtoffers van de vliegramp met de MH17 bijeen. © robin utrecht

Premier Mark Rutte (R) en Piet Ploeg, voorzitter van Stichting Vliegramp MH17 bij het Nationaal Monument MH17 in Park Vijfhuizen waar nabestaanden van de slachtoffers van de vliegramp met de MH17 bijeenkomen. © ANP

Vier jaar geleden werd MH17 neerge­haald: ‘Mijn dochter blijft 17’

AD 17.07.2018 Vandaag vier jaar geleden werd vlucht MH17 neergehaald door een Russische Buk-raket boven Oost-Oekraïne. De herdenkingsdienst in Vijfhuizen vanmiddag krijgt een extra lading nu onlangs formeel Rusland als schuldige is aangewezen. ,,De wereld gaat door, maar voor ons nabestaanden niet.”

Bij het Nationaal Monument MH17 in Vijfhuizen bij Haarlem komen straks familie en vrienden samen om overleden dierbaren te herdenken. Bij de crash in  Oekraïne kwamen 298 mensen om het leven, onder wie 196 Nederlanders. Tijdens de dienst vanmiddag worden hun namen voorgelezen. Minister-president Mark Rutte legt bloemen bij het monument, een ‘herdenkingsbos’ van 298 bomen, een voor elk slachtoffer.

‘Bij ons staat de tijd stil’

Hans de Borst uit Monster verloor zijn dochter Elsemiek (17) bij de ramp. Zij was met haar moeder, stiefvader en broertje op weg naar Maleisië. ,,Het is vier jaar geleden alweer, mensen vergeten het wel eens. Dat snap ik ook wel: de wereld gaat door, maar niet voor ons.”

Op de verjaardag van Elsemiek nodigde Hans de vriendinnen van zijn dochter uit. ,,Ik twijfelde daar dit jaar nog even aan. Maar ik heb ze toch gevraagd, en ze kwamen. We zijn naar het monument in Vijfhuizen gegaan, we hebben iets gedronken, een taartje gegeten. Het is curieus: zij zijn inmiddels 21, 22, gaan door met hun leven, ze zijn druk met de studie en vriendjes en zo. Maar mijn dochter blijft 17, de tijd staat stil. Dat blijft pijnlijk.”

Wrakstukken van het MH17-toestel in het veld in Oost-Oekraïne. Bij de crash op 17 juli 2014 kwamen alle 298 passagiers om het leven. © EPA

Aansprakelijk

Vanmiddag is de eerste herdenking sinds het kabinet Rusland formeel aansprakelijk heeft gesteld voor de aanslag. Dat gebeurde in mei, de dag nadat het internationale onderzoeksteam JIT geconcludeerd had dat het vliegtuig is neergehaald door een Buk-raket van het Russische leger. ,,Er moet gerechtigheid komen voor de slachtoffers en hun nabestaanden”, zei minister Stef Blok (VVD) van Buitenlandse Zaken in mei. Moskou blijft ontkennen, en stelt dat er nooit een Russische raketinstallatie in Oekraïne is geweest.

Hans de Borst uit Monster verloor zijn dochter Elsemiek bij de vliegramp. © Frank Jansen

Voor De Borst is duidelijk dat ‘het net zich sluit’: ,,Vandaag zitten we voor het eerst met deze wetenschap bij elkaar. Dat geeft een gevoel van opluchting: nu is bevestigd wat we al dachten. Dan zeggen mensen wel eens: ‘de Russen reageren niet, ze strooien zand in de machine’. Dat staat voor mij los van de zaak: we laten met de rest van de wereld zien dat je niet kunt wegkomen met massamoord.”

196 Nederlanders verloren donderdag 17 juli 2014 het leven. Via deze link zijn de verhalen van de in ons land wonende slachtoffers te vinden.

Vier jaar na de MH17-ramp, hoe staat het met het onderzoek?

NOS 17.07.2018 Vandaag wordt herdacht dat vier jaar geleden 298 mensen hun leven verloren toen vlucht MH17, waarmee zij op weg waren naar Kuala Lumpur, boven Oost-Oekraïne uit de lucht werd geschoten. Onder hen waren 196 Nederlanders. Nabestaanden komen vanmiddag bijeen in het speciaal aangelegde herdenkingsbos bij Vijfhuizen, vlakbij Schiphol, om stil te staan bij hun verlies.

Ondertussen loopt het onderzoek naar de ramp nog volop. Er is al veel bekend over de toedracht van de ramp, maar veel ook nog niet. Hoe staat het ervoor?

Wat weten we nu zeker over de ramp?

De Boeing 777 van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 neergehaald door een Buk-raket die is gelanceerd vanaf een landbouwveldje bij het dorpje Pervomasjk, dat ligt in gebied in handen van Russisch-gezinde separatisten. De Buk-installatie is afkomstig van de 53e brigade van het Russische leger in Koersk. De raket is vanuit Rusland het oorlogsgebied in Oost-Oekraïne binnengebracht, heeft op een dieplader een route afgelegd van Donetsk naar het dorp Snizjne en is daarna op eigen kracht naar de lanceerplek gereden.

De raket bereikte in luttele seconden het vliegtuig en ontplofte ter hoogte van de cockpit. Een regen van metaaldeeltjes doorboorde het toestel dat in een aantal stukken uiteen viel en neerstortte. De Buk-installatie is de volgende dag teruggebracht naar Rusland.

Het Joint Investigation Team dat de ramp onderzoekt, kwam in mei met een rapport over de herkomst van de Buk-raket. Deze animatie vat de conclusies samen:

Video afspelen

Animatie (kort): onderzoek naar Buk-raket die MH17 neerhaalde

Hoe staat het met de rol van Rusland?

Dat is een probleem. De Russen ontkennen vanaf het begin elke betrokkenheid bij de ramp. Ze vinden dat het bewijs van het Joint Investigation Team (JIT) is gebaseerd op gemanipuleerde beelden van sociale media. In het JIT werken tientallen rechercheurs en officieren van justitie uit vijf betrokken landen samen: Nederland, België, Oekraïne, Australië en Maleisië.

Volgens Moskou is destijds geen enkele raketinstallatie naar Oekraïne gebracht. Aan de andere kant klagen ze juist dat ze niet worden betrokken bij het onderzoek. De afgelopen jaren hebben ze de ene theorie na de andere geopperd, die gemeenschappelijk hebben dat Rusland er niets mee te maken heeft.

Hoe denken andere landen erover?

Nederland en de andere landen van het JIT krijgen steun van veel andere landen. Zondag nog heeft de G7 – de groep van zeven grote industrielanden – Rusland opgeroepen om opheldering te geven over de MH17. President Trump verzekerde premier Rutte bij diens bezoek aan het Witte Huis ook dat de VS achter Nederland staat in het MH17-dossier. Eerder sprak ook de EU haar steun uit. Premier Rutte en minister Blok van Buitenlandse Zaken kaarten de kwestie overal onvermoeibaar aan. Alleen in Rusland krijgen ze geen voet aan de grond.

En is er al zicht op een proces?

Het korte antwoord is nee. Want er zijn nog geen verdachten aangemerkt en de kans op een succesvol strafproces wordt op dit moment klein geacht.

Toch worden er volop voorbereidingen getroffen. De JIT-landen hebben afgesproken dat het MH17-proces gehouden wordt in Nederland bij de rechtbank Den Haag. Die zal dan overigens uitwijken naar het Justitieel Complex Schiphol, omdat dat geschikter is voor een groot internationaal proces.

Verder is met Oekraïne afgesproken dat verdachten verhoord kunnen worden via een videoverbinding. Eventuele veroordeelden kunnen in Oekraïne hun straf uitzitten.

Maar het grote probleem is dus Rusland. Dat zal nooit ingezetenen uitleveren. Het JIT kent de namen van militairen die betrokken zouden zijn, maar die worden pas bekend gemaakt als het onderzoek is afgerond.

En wat vinden de nabestaanden?

Die laten regelmatig van zich horen via de Stichting Vliegramp MH17 en door middel van incidentele acties. Zo werden in juni nog 298 stoeltjes geplaatst bij de Russische ambassade in Den Haag, uit protest tegen het Russische zwijgen.

Video afspelen

‘Rusland, wat heb je eigenlijk te vieren?’

De Stichting overlegt regelmatig met premier Rutte en de meest betrokken ministers over de voortgang van het onderzoek. De meeste nabestaanden hopen dat de schuldigen ooit voor de rechter worden gebracht, maar ze begrijpen dat daar op dit moment nog geen zicht op is.

Vanmiddag herdenken ze de ramp. De namen van alle 298 worden voorgelezen door familie en vrienden te midden van de bomen die voor alle slachtoffers zijn geplant. Sprekers zijn onder andere burgemeester Onno Hoes van Haarlemmermeer, pastoor Jules Dresme uit Hilversum en Piet Ploeg, voorzitter van de Stichting Vliegramp MH17.

Na afloop van het programma legt Rutte als eerste bloemen bij het gedenkteken. Nabestaanden volgen daarna in het defilé en leggen hun bloemen bij het gedenkteken. Rond het tijdstip van de ramp wordt een minuut stilte gehouden.

BEKIJK OOK

G7 roept Rusland op om opheldering te geven over MH17

Nabestaanden MH17 plaatsen 298 lege stoelen voor Russische ambassade

MH17-onderzoek: wettig bewijs, ontkenning, nabestaanden willen stappen

Blok over top Poetin-Trump: ook moeilijke kwesties zoals MH17 bespreken

NOS 16.07.2018 Minister Blok vindt het belangrijk dat in de contacten met Rusland ook de dingen worden benoemd die niet goed gaan, zoals het gebrek aan medewerking bij de vervolging van de daders van vlucht MH17. Morgen is het precies vier jaar geleden dat de vlucht boven Oekraïne werd neergehaald door een Russische Buk-raket. Of Trump de MH17-kwestie tijdens de top in Helsinkiheeft aangekaart bij Poetin, is niet bekend.

Op de persconferentie van de twee presidenten na afloop van de top werd de zaak niet genoemd, maar dat wil niet zeggen dat het niet besproken is, volgens Blok. “Ik was niet bij het gesprek aanwezig “, zegt hij. Als het toch aan de orde is geweest dan wordt Nederland door de Amerikanen geïnformeerd, zegt de minister van Buitenlandse Zaken.

Nederland en Australië hebben onlangs Rusland aansprakelijk gesteld voor zijn aandeel bij het neerhalen van de vlucht van Schiphol naar Kuala Lumpur in 2014. Gisteren vroegen de ministers van de G7 nog aan Rusland om snel duidelijkheid te verschaffen. Bij het neerhalen van MH17 werden alle 298 inzittenden gedood.

Kernwapenarsenalen

Blok, die in Brussel was voor overleg met de EU-ministers van Buitenlandse Zaken, noemde het verder goed dat de VS en Rusland met elkaar praten. “Het zijn natuurlijk de landen met de grote kernwapenarsenalen en het is belangrijk dat die open communicatie houden.”

Hij benadrukt dat het ook voor Nederland van belang is dat er goede afspraken worden gemaakt. “In het verleden zijn er belangrijke afspraken geweest tussen Amerika en Rusland over het afbouwen van kernwapens, dus het zou goed zijn als dat wordt voortgezet. Als dat uit deze top komt dan zou dat winst zijn.”

BEKIJK OOK

G7 roept Rusland op om opheldering te geven over MH17

Poetin over vlucht MH17: ‘Enorme tragedie, maar onderzoek partijdig’

Kabinet spreekt nog niet over vervolging Russische MH17-verdachten

 

Waarom de Russen niet meer over MH17 praten

AD 16.07.2018 Vier jaar na MH17 wordt in Rusland nauwelijks nog over de ramp gesproken. Hoe is dat mogelijk? ‘Europa treurt ook niet om onze doden.’

Lees ook

‘Nederlandse MH17-missie bespioneerd door Oekraïne’

Lees meer

G7: Rusland moet opheldering geven over MH17

Lees meer

Moskou: Westen zette aanval met gifgas in scène

Lees meer

G7 roept Rusland op om opheldering te geven over MH17

NOS 15.07.2018 De ministers van Buitenlandse Zaken van de G7-landen roepen Rusland op om snel opheldering te geven over het neerstorten van vlucht MH17. Dinsdag is het precies vier jaar geleden dat het vliegtuig boven Oekraïne werd neergehaald met een luchtdoelraket. Alle 298 inzittenden kwamen om het leven.

Volgens de G7 is het bewijsmateriaal van internationale onderzoekers dat het toestel werd neergehaald met een Buk-raket van het Russische leger “overtuigend, significant en verontrustend”. Rusland heeft altijd ontkend dat het iets met het ongeluk te maken heeft.

De G7 steunt de oproep van Nederland en Australië aan Rusland om met het onderzoek mee te werken om de waarheid te achterhalen en om de slachtoffers en hun nabestaanden recht te doen. Nederland leidt het onderzoek naar het ongeval omdat de meeste slachtoffers uit Nederland kwamen, gevolgd door Maleisië en Australië.

BEKIJK OOK

Kabinet: proces MH17 in Justitieel Complex Schiphol

Nabestaanden MH17 plaatsen 298 lege stoelen voor Russische ambassade

Raad voor de rechtspraak: eventueel MH17-strafproces wordt heel heftig

G7: Rusland moet ophelde­ring geven over MH17

AD 15.07.2018 De ministers van Buitenlandse Zaken van de G7-landen hebben Rusland opgeroepen om opheldering te verschaffen over het neerstorten van het passagiersvliegtuig MH17. De Boeing werd op weg van Schiphol naar Maleisië in juli 2014 door een luchtdoelraket in Oost-Oekraïne neergehaald. Alle 298 inzittenden kwamen om. Onder hen waren 196 Nederlanders.

Het bewijsmateriaal van internationale onderzoekers dat het vliegtuig van Malaysian Airlines met een buk-raket van het Russische leger werd neergehaald is ,,overtuigend, significant en diep verontrustend”. Moskou noemt het onderzoek ongeloofwaardig en geeft Oekraïne de schuld.

Rusland moet volgens de G7 onmiddellijk in overleg gaan met Nederland en Australië en opheldering te geven over mogelijke schendingen van het internationaal recht, aldus de ministers in een gezamenlijke verklaring. Nederland leidt het onderzoek naar het ongeval omdat het overgrote deel van de slachtoffers van de ramp Nederlanders waren. 38 slachtoffers waren Australiërs.

Eind mei riep NAVO-secretaris-generaal Jens Stoltenberg Rusland op om de verantwoordelijkheid voor het neerstorten op zich te nemen. Dinsdag is het vier jaar geleden dat het toestel werd neergehaald.

Ministers G7-landen vragen om opheldering Rusland over MH17

NU 15.07.2018 De ministers van Buitenlandse Zaken van de G7-landen hebben Rusland opgeroepen om opheldering te verschaffen over het neerhalen van het passagiersvliegtuig MH17.

Rusland moet volgens de G7 onmiddellijk in overleg gaan met Nederland en Australië en opheldering geven over mogelijke schendingen van het internationaal recht, aldus de ministers in een gezamenlijke verklaring.

MH17 werd op weg van Schiphol naar Maleisië in juli 2014 door een luchtdoelraket in Oost-Oekraïne neergehaald. Alle 298 inzittenden kwamen om. Onder hen waren 196 Nederlanders.

Het bewijsmateriaal van internationale onderzoekers dat het vliegtuig van Malaysian Airlines met een buk-raket van het Russische leger werd neergehaald is “overtuigend, significant en diep verontrustend”. Moskou noemt het onderzoek ongeloofwaardig en geeft Oekraïne de schuld.

Nederland leidt het onderzoek naar het ongeval, omdat het overgrote deel van de slachtoffers van de ramp Nederlanders waren. 38 slachtoffers waren Australiërs.

Eind mei riep NAVO-secretaris-generaal Jens Stoltenberg Rusland op om de verantwoordelijkheid voor het neerstorten op zich te nemen. Dinsdag is het vier jaar geleden dat het toestel werd neergehaald.

Zie ook: Kraanvogels ter nagedachtenis aan slachtoffers MH17

Lees meer over: G7 mh17

Akkoord op uitvoering MH17-verdrag in Oekraïne en Nederland

RO 13.07.2018 De parlementen van Oekraïne en van Nederland hebben deze week de uitvoeringswetten aangenomen voor het verdrag dat internationale juridische samenwerking mogelijk maakt met betrekking tot vlucht MH17. Met het verdrag wordt geregeld dat de vervolging van de verdachten van het neerhalen van vlucht MH17 ten behoeve van alle 298 slachtoffers van de ramp kan plaatsvinden in Nederland. Daarmee krijgen alle nabestaanden dezelfde rechten in een Nederlands proces.

Dinsdag heeft de Eerste Kamer in Nederland de wetsvoorstellen aangenomen die dienen ter uitvoering van het besluit om de vervolging en berechting van het neerhalen van vlucht MH17 te laten plaatsvinden in Nederland.  Beide wetsvoorstellen werden na een debat met minister Grapperhaus van Justitie en Veiligheid unaniem aanvaard. Donderdag heeft ook het parlement van Oekraïne ingestemd met de uitvoeringswetgeving voor het verdrag.

Het bilateraal verdrag werd 7 juli 2017 door toenmalig minister Blok van Veiligheid en Justitie met zijn Oekraïense ambtsgenoot minister Petrenko ondertekend. Met het MH17-verdrag met Oekraïne wordt buiten twijfel gesteld dat vervolging van de daders ten behoeve van alle slachtoffers kan plaatsvinden en niet alleen de Nederlandse slachtoffers. De slachtoffers van de ramp met de MH17 kwamen uit 17 landen.

Verder is in het bilaterale verdrag met Oekraïne de mogelijkheid gecreëerd bij de berechting gebruik te maken van videoconferentie. Ook is de overdracht van mogelijk opgelegde gevangenisstraffen geregeld.

Zie ook

Beeld: ©Dirk Verwoerd

Locatie van een MH17-strafproces wordt Justitieel Complex Schiphol

RO 22.06.2018 De locatie voor behandeling van een strafproces tegen verdachten van het neerhalen van vlucht MH17 zal het Justitieel Complex Schiphol (JCS) zijn. In september 2017 is al bekendgemaakt dat een eventueel MH17-proces zal plaatsvinden voor de rechtbank Den Haag. Vervolgens is er onderzocht wat een geschikte zittingslocatie is binnen bestaande structuren. De keuze voor het JCS past hier in. Dat schrijft minister Grapperhaus van Justitie en Veiligheid, mede namens minister Blok van Buitenlandse Zaken, vandaag in een brief aan de Tweede Kamer.

De landen wiens opsporingsautoriteiten samenwerken in het Joint Investigation Team (JIT) – Australië, België, Maleisië, Oekraïne en Nederland – hebben juli 2017 gezamenlijk besloten dat verdachten van het neerhalen van vlucht MH17 in Nederland en volgens Nederlands strafprocesrecht kunnen worden vervolgd.

In Nederland is direct begonnen met de noodzakelijke voorbereidingen, zoals de ratificatie van het MH17-verdrag, aanpassing van wetgeving en het zoeken van een geschikte en tijdig beschikbare zittingslocatie. Het is aan het Openbaar Ministerie (OM) om te bepalen of en wanneer verdachten voor de rechter worden gebracht. Het kabinet zorgt ervoor dat alles tijdig gereed is zodat een proces ook kan plaatsvinden.

Zorgvuldige analyse

Er heeft een zorgvuldige analyse plaatsgevonden, voordat gekozen is voor het JCS als zittingslocatie. Het internationale karakter van het MH17-proces maakt dat er veel eisen worden gesteld aan de zittingslocatie. Het OM en de rechtspraak hebben een programma van eisen opgesteld waaraan een zittingslocatie zou moeten voldoen.

Zo dienen alle nabestaanden van de slachtoffers, die afkomstig waren uit 17 verschillende landen, een plek te krijgen binnen het strafproces. Daarnaast is bijvoorbeeld van belang dat de locatie direct beschikbaar is als het OM besluit verdachten voor de rechter te brengen, er voldoende ruimte is voor de media en veiligheidsrisico’s kunnen worden ondervangen.

Documenten

Kamerbrief over zittingslocatie MH17-proces

Kamerstuk: Kamerbrief | 22-06-2018

Zie ook

MH17-protest: 298 lege stoelen bij Russische ambassade

OmroepWest 08.06.2018 Een aantal nabestaanden van slachtoffers van de MH17-ramp heeft vrijdagmiddag geprotesteerd bij de Russische ambassade. Voor het stille protest zijn 298 lege stoelen neergezet in het parkje tegenover de ambassade in Den Haag. De stoelen staan symbool voor de 298 mensen die in 2014 omkwamen bij de ramp.

De organisatie heeft expres gekozen voor deze dag. Rusland organiseert dit weekend festiviteiten rondom de Rusland-dag op 12 juni. De Russen vieren de Russische onafhankelijkheid, een dag van trots. Met deze actie willen nabestaanden een oproep doen aan de Russen om hun nationale trots te rechtvaardigen.

Onlangs maakte het onderzoeksteam bekend dat de raket die de MH17 neerhaalde van het Russische leger kwam. Rusland blijft de betrokkenheid bij de ramp ontkennen. Voor de slachtoffers is de Rusland-dag geen feestdag, schrijft de organisatie. ‘298 mensen, 80 van hen voor altijd kinderen, hebben vandaag niets te vieren. Hun stoelen blijven leeg. Zij die hun lot bezegelden zwijgen en kijken weg.’

‘Zenuwachtig heen en weer drentelen’

Hans de Borst uit Monster was één van de aanwezigen bij het protest. Hij verloor zijn 17-jarige dochter Elsemiek bij de ramp. ‘Je zag op het balkon van de ambassade wat mensen zenuwachtig heen en weer drentelen. Ik denk dat ze het niet zo fijn vonden wat ze voor hun deur zagen’, zei De Borst in Studio Haagsche Bluf op Radio West.

De nabestaanden vinden dat Rusland zijn verantwoordelijkheid moet nemen. ‘Er is geen plaats voor trots en feestelijkheden, indien een natie geen openheid en verantwoordelijkheid betoont. Met de dag groeit de schaamte die Rusland zal moeten dragen met betrekking tot MH17’, schrijft de organisatie Werkgroep Waarheidsvinding MH17.

LEES OOK: 

Meer over dit onderwerp: MH17 RUSSISCHE AMBASSADE RUSLAND DEN HAAG

Nabestaanden MH17-ramp zetten 298 lege stoelen voor ambassade Rusland

NU 08.06.2018 Nabestaanden van slachtoffers van de crash met vlucht MH17 hebben 298 lege stoelen neergezet voor de ambassade van Rusland in Den Haag.

De groep wil met dit stille protest een boodschap meegeven aan de Russische president, de regering en de bevolking.

Rusland viert dit weekend de onafhankelijkheid. “298 mensen, 80 van hen voor altijd kinderen, hebben vandaag niets te vieren. Hun stoelen blijven leeg. Zij die hun lot bezegelden zwijgen en kijken weg”, aldus de nabestaanden.

Onlangs kwam het Joint Investigation Team (JIT) met zijn conclusie dat Rusland achter het neerhalen van het vliegtuig boven Oost-Oekraïne op 17 juli 2014 zit. De buk-raket die daarvoor werd gebruikt, was van een brigade van het Russische leger in Koersk, stelt het JIT.

Moskou blijft ontkennen en stelt dat er nooit een Russische raketinstallatie de grens met Oekraïne is overgestoken. Bij de crash kwamen alle 298 inzittenden om, onder wie 196 Nederlanders.

De witte stoelen staan opgesteld zoals de rijen in een Boeing. Op enkele stoelen liggen rozen of foto’s, die nabestaanden hebben neergelegd.

Koning noemt MH17-ramp ‘open wond in samenleving’

Emotionele boodschap

De groep die deze actie vrijdag voert, bestaat uit ongeveer tien nabestaanden. Volgens actieleider Sander van Luik is de MH17-stichting hier niet bij betrokken, maar wel op de hoogte. “Zoveel nabestaanden, zoveel meningen. Een klein verband is juist goed en wij hadden als groepje het gevoel dat we dit moesten doen.”

Het gaat bij het protest volgens Van Luik, die zijn broer Klaas-Willem verloor, “om het beeld en de emotionele boodschap”. Aanleiding is de onafhankelijkheidsdag komende week in Rusland. “We willen de Russen voorhouden wat ze nu eigenlijk te vieren hebben met deze leugens.” Van Luik stopt ook een brief met eenzelfde strekking in de brievenbus van de ambassade. De stoelen worden aan het begin van de avond weer weggehaald.

Minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) heeft “alle begrip” voor de actie. “Alle druk leidt uiteindelijk tot waar we heen willen: verantwoording en gerechtigheid voor de nabestaanden.”

Stil protest nabestaanden MH17

Lees meer over: Den Haag mh17

 

Weer protest nabestaanden MH17

Telegraaf 08.06.2018 Opnieuw protesteren nabestaanden van MH17 pal voor de Russische ambassade in Den Haag. Zij zetten vrijdagmiddag 298 lege stoelen neer in een parkje tegenover het gebouw. Symbolisch voor het aantal slachtoffers dat op 17 juli 2014 bij de massamoord in Oost-Oekraïne de dood vond.

298 lege stoelen, gericht op de Russische ambassade, als stil protest voor de slachtoffers van de ramp met vlucht MH17ANP

Nabestaanden MH17 plaatsen 298 lege stoelen voor Russische ambassade

NOS 08.06.2018 Bij een stil protest voor de Russische ambassade in Den Haag hebben nabestaanden van slachtoffers van de ramp met vlucht MH17 298 lege stoelen neergezet voor het ambassadegebouw. Zij vinden dat Rusland het onderzoek naar de vliegramp traineert met valse verklaringen en het weghouden van getuigen.

Bekijk hier alle stoeltjes voor de ambassade en een reactie van een nabestaande:

Video afspelen

‘Rusland, wat heb je eigenlijk te vieren?’

Dit weekend viert Rusland zijn onafhankelijkheid. “298 mensen, onder wie 80 kinderen, hebben vandaag niets te vieren”, schrijft de Werkgroep Waarheidsvinding MH17 in een open brief aan de ambassade. “Hun stoelen blijven leeg. Zij die hun lot bezegelden zwijgen en kijken weg.”

Twee weken geleden maakte het internationale onderzoeksteam JIT bekend dat de raket waarmee vlucht MH17 uit de lucht werd geschoten afkomstig is van het Russische leger. Rusland ontkent betrokkenheid bij de ramp en zegt dat bewijs gemanipuleerd is. Ook de aantijging dat Rusland niet meewerkt met het onderzoek, wijst het land van de hand: het zegt juist dat het daar niet bij wordt betrokken.

Stil protest slachtoffer van vlucht MH17 bij de Russische ambassade ANP

BEKIJK OOK

Kabinet spreekt nog niet over vervolging Russische MH17-verdachten

Poetin over vlucht MH17: ‘Enorme tragedie, maar onderzoek partijdig’

MH17-onderzoek: wettig bewijs, ontkenning, nabestaanden willen stappen

298 lege stoelen voor Russische ambassade in MH17-pro­test

AD 08.06.2018 Nabestaanden van slachtoffers van de crash met vlucht MH17 hebben 298 lege stoelen neergezet voor de ambassade van Rusland in Den Haag.

De groep wil met het stille protest een boodschap meegeven aan de Russische president, de regering en de bevolking: ,,298 mensen, 80 van hen voor altijd kinderen, hebben vandaag niets te vieren. Hun stoelen blijven leeg. Zij die hun lot bezegelden zwijgen en kijken weg.” De witte stoelen staan opgesteld zoals de rijen in het gecrashte vliegtuig. Op enkele stoelen liggen rozen of foto’s, die nabestaanden hebben neergelegd.

De groep die vandaag actie voert, bestaat uit ongeveer tien nabestaanden. Volgens actieleider Sander van Luik is de MH17-stichting hier niet bij betrokken, maar wel op de hoogte. ,,Zoveel nabestaanden, zoveel meningen. Een klein verband is juist goed en wij hadden als groepje het gevoel dat we dit moesten doen.”

Leugens

Het gaat bij het protest volgens Van Luik, die zijn broer Klaas-Willem verloor, ,,om het beeld en de emotionele boodschap.” Aanleiding is de onafhankelijkheidsdag komende week in Rusland. ,, We willen de Russen voorhouden wat ze nu eigenlijk te vieren hebben met deze leugens.” Van Luik stopt ook een brief in de brievenbus van de ambassade met eenzelfde strekking. De stoelen worden aan het begin van de avond weer weggehaald.

Minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) heeft begrip” voor de actie. ,,Alle druk leidt uiteindelijk tot waar we heen willen: verantwoording en gerechtigheid voor de nabestaanden.”

Onlangs kwam het Joint Investigation Team (JIT) met zijn conclusie dat Rusland achter het neerhalen van het vliegtuig zit, boven Oost-Oekraïne op 17 juli 2014. De Buk-raket die daarvoor werd gebruikt, was van een brigade van het Russische leger in Koersk, stelt het JIT. Moskou blijft ontkennen en stelt dat er nooit een Russische raketinstallatie de grens met Oekraïne is overgegaan.

Bij de crash kwamen alle 298 inzittenden om, onder wie 196 Nederlanders. De stoelen staan tijdelijk in het parkje tegenover de ambassade.

Nabestaanden van slachtoffers van de crash met vlucht MH17 houden een stil protest voor de ambassade van Rusland. De groep zet 298 lege stoelen neer voor de ambassade. Bij de crash kwamen alle 298 inzittenden om, onder wie 196 Nederlanders. © ANP

Locatie MH17-pro­ces op korte termijn bekend

AD 06.06.2018 De regering maakt op korte termijn bekend waar een eventuele strafzaak over de ramp met vlucht MH17 wordt gehouden. Dat zei minister Ferd Grapperhaus woensdag. Hoe lang de zoektocht naar een locatie precies nog gaat duren, liet hij in het midden.

De Kamer sprak over het verdrag dat Nederland en Oekraïne overeen zijn gekomen, waarmee wordt geregeld dat eventuele rechtszaken in Nederland worden gevoerd. Dat dit bij de rechtbank Den Haag zal gebeuren was al bekend, maar de locatie moet nog worden vastgesteld.

Bij het kiezen van een locatie moet met een aantal aspecten rekening worden gehouden. Zo moet er genoeg ruimte zijn voor nabestaanden, tolken en internationale media, en moet de beveiliging op orde zijn. Grapperhaus sloot niet uit dat het proces buiten de Haagse stadsgrenzen wordt gehouden.

Lees ook

Rechtbank Den Haag doet proces verdachten MH17

Lees meer

Een proces om veiligheidsredenen ergens anders houden komt vaker voor. Zo viel het ‘minder-Marokkanenproces’ van PVV-leider Geert Wilders ook onder de Haagse rechtbank en later het Haagse hof, maar waren de zittingen in de extra beveiligde rechtbank op Schiphol.

Videoverbinding

Omdat de Oekraïense grondwet verbiedt staatsburgers uit te leveren aan een ander land, is geregeld dat eventuele Oekraïense verdachten via een videoverbinding terecht kunnen staan. Daar moet zo’n verdachte dan wel mee instemmen en dit zorgde bij diverse Kamerleden voor gefronste wenkbrauwen.

Volgens Grapperhaus is dwang echter geen optie, omdat dit zogenoemde instemmingsvereiste in diverse verdragen is vastgelegd. ,,We zouden moeten afwachten of een Nederlandse rechter daarmee akkoord zou gaan”, waarschuwde Grapperhaus. ,,We willen niet dat het proces kwetsbaar wordt voor kritiek dat het geen eerlijk proces is.”

Kabinet spreekt nog niet over vervolging Russische MH17-verdachten

NOS 06.06.2018 Het kabinet ziet op dit moment geen aanleiding om afspraken met Rusland te maken over de vervolging en uitlevering van verdachten van het neerhalen van vlucht MH17. Dat zei minister Grapperhaus in een debat in de Tweede Kamer over zulke afspraken met Oekraïne. De Tweede Kamer is verbaasd over het standpunt van het kabinet. CDA-Kamerlid Van Dam sprak van “een knoop in mijn maag”.

De Kamer gaf eensgezind steun aan het verdrag met Oekraïne. Daarin is afgesproken hoe verdachten die in dat land zijn aangehouden, door Nederlandse rechters berecht kunnen worden. De Oekraïense grondwet verbiedt de uitlevering van eigen onderdanen. Maar bij een strafzaak over de ramp met vlucht MH17 kan bijvoorbeeld gebruik gemaakt worden van video conferencing, hebben Nederland en Oekraïne nu vastgelegd.

Goede stappen

De hele Tweede Kamer vindt dat het kabinet goede stappen maakt in het proces om de waarheid boven tafel te krijgen over de ramp in 2014. Nadat het Joint Investigation Team (JIT) anderhalve week geleden constateerde dat de Buk-raket waarmee het vliegtuig werd neergehaald afkomstig was van een brigade van het Russische leger, besloot het kabinet Rusland aansprakelijk te stellen. En nu ligt er dus een verdrag met Oekraïne over de berechting van verdachten.

Sinds de laatste presentatie van het JIT kan ik het gerust benoemen: dat we bij het ratificeren van het verdrag met Oekraïne toch door de oogharen kijken naar wat dit betekent voor de eventuele vervolging van Russische verdachten, aldus CDA-Kamerlid Van Dam.

Maar het zit een groot deel van de Kamer niet lekker dat er zelfs nog geen voorbereidingen zijn getroffen om soortgelijke afspraken te maken met Rusland. Terwijl het na het rapport van het JIT “niet ondenkbeeldig is dat er verdachten met een Russische nationaliteit in beeld komen”, zei SP-Kamerlid Van Nispen.

Minister Grapperhaus wees erop dat er aanleiding was om afspraken te maken Oekraïne, omdat de ramp met vlucht MH17 in dat land heeft plaatsgevonden. Hij zei dat het kabinet zeer bereid is om met Rusland in gesprek te gaan, als er aanwijzingen zijn dat dit nodig is. “Maar het vervolgen van individuen in een strafproces is heel wat anders dan het aansprakelijk stellen van een land”, stelde hij.

Locatie MH17-proces binnenkort bekend

Het kabinet maakt binnenkort bekend waar een eventuele strafzaak over het neerhalen van vlucht MH17 wordt gehouden.

De strafzaak wordt gedaan door de rechtbank Den Haag, is al besloten. “Die heeft veel ervaring met internationale rechtszaken met ingewikkelde aspecten”, verklaarde de minister van Justitie en Veiligheid. Maar er wordt nog gezocht naar een geschikte locatie, waar ruimte is voor nabestaanden, tolken en internationale media en waar de beveiliging in orde is. “Dat kan ook buiten Den Haag zijn.”

CDA-Kamerlid Van Dam stelde voor om aan Schiphol te denken. Vlucht MH17 vertrok vanaf die luchthaven en ‘het leven is een cirkel”, zei hij. Hij denkt dat de nabestaanden er troost aan kunnen ontlenen als het proces over de ramp daar plaatsvindt.

BEKIJK OOK

Kabinet stelt Oekraïne niet aansprakelijk voor MH17

Kamer unaniem achter aansprakelijkstelling Rusland voor MH17

Raad voor de rechtspraak: eventueel MH17-strafproces wordt heel heftig

NOS 06.06.2018 De Raad voor de rechtspraak verwacht dat een eventueel strafproces van de ramp met vlucht MH17 zwaar gaat worden. “Dat wordt een heel heftige zaak waar wij straks mee worden belast”, zei voorzitter Frits Bakker van de Raad voor de rechtspraak in talkshow Jinek.

“Er zal ongelofelijk veel worden gevergd van de rechters die de zaak moeten behandelen. Die zullen onder enorme druk komen te staan.” De Raad vertegenwoordigt de rechterlijke macht. Op dit moment is een strafrechtelijk onderzoek gaande en zijn nog geen verdachten gedagvaard.

Het aansprakelijk stellen van Rusland staat op basis van het internationaal recht los van het strafrechtelijk onderzoek en de mogelijke vervolging en berechting van de daders.

Bakker reageerde in Jinek op gebeurtenissen in de Kamer. Daar werd gestemd over de aansprakelijkstelling van Rusland door het kabinet. Een motie waarin staat dat “onomstotelijk” vaststaat dat de Buk-installatie die is gebruikt bij het neerhalen van de MH17 uit Rusland kwam, werd aangenomen door de hele Kamer, met uitzondering van PVV en Forum voor Democratie.

Niet ‘onomstotelijk’

Die twee partijen vinden het onjuist dat het kabinet spreekt van “onomstotelijk”, aangezien het onderzoek nog niet is afgerond. Baudet diende een motie in, zonder het woord “onomstotelijk”. In plaats daarvan staat daarin dat er “serieuze en gegronde aanleiding” is om aan te nemen dat de Buk uit Rusland komt. Die motie werd verworpen, met alleen steun van de PVV.

Die handelwijze leidde tot kritiek van de andere partijen. VVD-Kamerlid Ten Broeke zegt dat diegenen die zich niet in de nationale eenheid willen schalen, zelf wat uit te leggen hebben. CDA-leider Buma vindt het ongekend dat de twee partijen “een totaal andere lijn hebben dan de werkelijkheid die door het internationale opsporingsteam al is vastgesteld”.

BEKIJK OOK

Kabinet stelt Oekraïne niet aansprakelijk voor MH17

Kamer unaniem achter aansprakelijkstelling Rusland voor MH17

‘Al duurt het jaren, veroordeling van Rusland is zeker niet onmogelijk’

PVV en FVD sparen Rusland in zaak-MH17

Telegraaf 05.06.2018  De Tweede Kamer vormt geen gesloten front tegenover Rusland. Iedereen is het erover eens dat het land aansprakelijk gesteld moet worden voor de ramp met MH17, maar de zwaarte van het bewijs tegen Moskou blijft onderwerp van discussie. De PVV en Forum voor Democratie kiezen een andere koers dan de rest van de Kamer.

Een motie van de VVD waarin steun wordt uitgesproken voor het aansprakelijk stellen van Rusland kreeg bij de stemmingen dinsdag geen steun van PVV en Forum voor Democratie. In de motie wordt ook vastgesteld dat Moskou tot nog toe onvoldoende meewerkt aan onderzoeken naar het neerhalen van vlucht MH17.

BEKIJK OOK:

Blok: geen onderzoek naar aansprakelijkheid Oekraïne bij MH17

Onomstotelijk vastgesteld

Forum-leider Baudet zei eerder al dat hij de motie niet zou steunen. Hij valt over de formulering ervan. Zo staat er in dat onderzoeksteam JIT onomstotelijk de Russische betrokkenheid heeft vastgesteld. Zoiets vaststellen is aan een rechter, meent Baudet, en niet de taak van ’een tussentijds rapport’.

PVV-voorman Wilders sluit zich vandaag bij die redenering aan. Volgens hem is Russische betrokkenheid ’aannemelijk’. ’Onomstotelijk vaststellen’ is wat hem betreft ook iets wat een rechter doet. Wilders zegt bijvoorbeeld dat nog niet is vastgesteld of de Russen de raket afgeschoten hebben en of ze dat willens en wetens hebben gedaan.

’Oekraïne aansprakelijk’

De PVV en Forum vinden allebei dus wel dat Rusland aansprakelijk gesteld moet worden. Hetzelfde had volgens hen echter ook met Oekraïne moeten gebeuren. Dat land hield het luchtruim open terwijl dat veel te gevaarlijk was. „Dat had nooit mogen gebeuren”, zegt Wilders.

BEKIJK OOK:

Koorddansen om nationale eenheid

Baudet diende nog wel een motie in, gesteund door de PVV, met minder scherpe bewoordingen over de status van het bewijs. Waarom steunde de VVD die dan niet? „Hij noemde de bevindingen van het JIT een opvatting”, zegt VVD’er Han ten Broeke, die de bewoordingen van Forum niet scherp genoeg vindt.

Die zouden afbreuk doen aan wat het JIT naar boven heeft gehaald. Over Baudets woordkeus: „Daarmee zijn we weer terug in 2016, toen Baudet die brief stuurde naar Trump waarin hij de bevindingen van het JIT zei te betwijfelen en waarvan hij inmiddels spijt heeft dat hij hem heeft verstuurd.” De liberaal had liever een gesloten front gehad: „Het was natuurlijk mooier geweest als de eenheid volledig was geweest. Het signaal is het krachtigst als je alle 150 Kamerleden aan één kant hebt.”

BEKIJK OOK:

’Hij flirt voortdurend met Moskou’

LEES MEER OVER mh17 rusland forum voor democratie (fvd) partij voor de vrijheid (pvv)

Kabinet ziet geen reden Oekraïne aansprakelijk te stellen voor MH17 

NU 05.06.2018 Het kabinet ziet geen gronden om Oekraïne verantwoordelijk te stellen voor het niet volledig sluiten van het Oekraïense luchtruim voordat vlucht MH17 werd neergeschoten.

Dat schrijft minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) dinsdag in een brief aan de Tweede Kamer.

Onder meer PVV, SP, Forum voor Democratie en CDA vinden dat naar de verantwoordelijkheid van Oekraïne moet worden gekeken, omdat het land zijn luchtruim op de dag van de ramp niet had gesloten. Destijds waren boven het oosten van Oekraïne al verscheidene vliegtuigen neergehaald door pro-Russische rebellen.

“Op basis van het rapport van de Onderzoeksraad voor Veiligheid, de uitkomsten van het strafrechtelijk onderzoek van het JIT, informatie uit openbare bronnen en eigen, voortdurend, onderzoek, waaronder juridisch onderzoek, is er naar het oordeel van het kabinet op dit moment geen juridisch overtuigend bewijs voor succesvolle aansprakelijkstelling van Oekraïne”, schrijft Blok in de brief.

Niet nodig

Het kabinet acht het niet nodig aanvullend onderzoek naar de mogelijke aansprakelijkheid van Oekraïne in te stellen. Blok sluit echter niet uit dat er uit het strafrechtelijk onderzoek van het Joint Investigations Team (JIT) informatie komt waardoor die overweging verandert. Daarvoor is wel “juridisch overtuigend bewijs” noodzakelijk.

Blok benadrukt dat de samenwerking met Oekraïne, dat ook is aangesloten bij het JIT, goed verloopt en essentieel is voor de effectiviteit van het strafrechtelijk onderzoek. Maleisïe, België en Australië maken ook deel uit van het onderzoeksteam.

Raketinstallatie die MH17 neerhaalde heeft unieke ‘vingerafdruk’

Samenwerking

Nederland stelde eind vorige maand Rusland aansprakelijk voor het neerhalen van MH17. Ook Australië nam die stap. Dat gebeurde naar aanleiding van onderzoeksresultaten van het JIT, die medio mei zijn gepubliceerd. Het team vond overtuigende bewijzen dat de buk-raketinstallatie waarmee het burgervliegtuig is neergeschoten afkomstig was van een Russische legereenheid. Rusland ontkent elke betrokkenheid.

Vlucht MH17 van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 boven Oost-Oekraïne getroffen door een buk-raket. Alle 298 inzittenden, onder wie 196 Nederlanders, kwamen om het leven.

Zie ook: Blok sluit aansprakelijk stellen Oekraïne voor neerhalen MH17 niet uit

Lees meer over: Oekraïne mh17

Aanbevolen artikelen VS-ambassadeur: ‘Nederland moet harder zijn tegen Rusland om MH17’

Minister Blok spreekt de VN-Veiligheidsraad toe ANP

Kabinet stelt Oekraïne niet aansprakelijk voor MH17

NOS 05.06.2018 Het kabinet ziet geen aanleiding om Oekraïne aansprakelijk te stellen voor de ramp met vlucht MH17. Het zegt dat er “geen juridisch overtuigend bewijs” is dat het land te weinig heeft gedaan om het neerhalen van het vliegtuig boven zijn grondgebied te voorkomen.

In een debat vorige week over de aansprakelijkstelling van Rusland vroeg een aantal partijen, waaronder coalitiepartij CDA, of er ook niet gekeken moest worden naar de rol van Oekraïne. Dat land wist al een dag vantevoren dat er een Russische Buk-raketinstallatie onderweg was, zeggen ze, en had misschien zijn luchtruim moeten sluiten of op z’n minst het ‘plafond’ voor het luchtverkeer moeten verhogen.

Minister Blok antwoordt nu in een brief op basis van onderzoeken van onder andere de Onderzoeksraad voor Veiligheid en het internationale Joint Investigation Team (JIT) dat het bewijs ontbreekt voor “succesvolle aansprakelijkstelling van Oekraïne”. Hij voegt daaraan toe dat aanvullend onderzoek op dit moment niet nodig wordt geacht.

‘Zwaarwegende stap’

Blok sluit niet uit dat Oekraïne later misschien alsnog aansprakelijk kan worden gesteld. Hij schrijft dat het JIT geen onderzoek doet naar de vraag of het luchtruim van Oekraïne volledig afgesloten had moeten worden en sluit niet uit dat “bepaalde informatie uit het strafrechtelijk onderzoek relevant kan blijken”.

Het aansprakelijk stellen van een andere staat is volgens de minister van Buitenlandse Zaken “een zwaarwegende stap in het internationale verkeer”, die “niet lichtzinnig” wordt gezet.

Rusland aansprakelijk

Het internationale Joint Investigation Team (JIT), dat onderzoek doet naar de ramp met de MH17, concludeerde anderhalve week geleden dat de Buk-raket waarmee het vliegtuig werd neergehaald afkomstig was van de 53ste brigade van het Russische leger uit Koersk.

Nederland en Australië besloten op grond van die conclusie om Rusland aansprakelijk te stellen voor de vliegramp op 17 juli 2014, die aan 298 mensen het leven kostte. Verreweg de meeste slachtoffers waren Nederlanders. Er waren ook veel Australiërs aan boord.

In een toespraak voor de VN-Veiligheidsraad in New York vroeg minister Blok vorige weekrechtstreeks aan Rusland om verantwoordelijkheid te nemen, constructief mee te werken aan het vinden van de daders en genoegdoening te bieden aan de nabestaanden.

In een debat kreeg het kabinet steun van de volledige Tweede Kamer. Wel vroegen CDA , PVV, SP en Forum voor Democratie zich af of ook Oekraïne aansprakelijk moet worden gesteld.

BEKIJK OOK

Poetin over vlucht MH17: ‘Enorme tragedie, maar onderzoek partijdig’

Kamer unaniem achter aansprakelijkstelling Rusland voor MH17

Blok over MH17 bij VN: ‘Geen enkele staat heeft het recht om te zwijgen’

Kabinet: Rusland aansprakelijk voor MH17, geen enkele twijfel aan JIT

VS-ambassadeur: ‘Nederland moet harder zijn tegen Rusland om MH17’

NU 05.06.2018 Nederland moet zich volgens de Amerikaanse ambassadeur Pete Hoekstra harder en agressiever opstellen tegen Rusland om gerechtigheid te krijgen voor de slachtoffers van de ramp met vlucht MH17.

De Amerikaanse ambassadeur in Nederland deed zijn uitspraken dinsdag in een interview met radiozender BNR.

Volgens Hoekstra moet Nederland de nationale veiligheid verbinden aan het economische beleid en de steun voor de aanleg van Nordstream 2 intrekken. Deze gaspijpleiding moet Russisch gas naar West-Europa brengen.

Er kan volgens de ambassadeur geen sprake zijn van “business as usual”. “Dit vraagt werkelijk om harde economische sancties en om het aansprakelijk stellen van Rusland”, aldus Hoekstra. “Er moeten consequenties zijn.”

Minister-president Mark Rutte maakte eind mei bekend dat Nederland en Australië Rusland officieel aansprakelijk stellen voor het neerhalen van vlucht MH17 op 17 juli 2014.

Rutte en de minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok eisten van Rusland volledige medewerking aan het onderzoek naar het neerhalen van de MH17.

Rutte eist ‘verantwoordelijkheid en medewerking’ Rusland

Lees meer over: Vliegramp Oekraïne Pete Hoekstra mh17

Aanbevolen artikelen

Kabinet ziet geen reden Oekraïne aansprakelijk te stellen voor MH17

Poetin over vlucht MH17: ‘Enorme tragedie, maar onderzoek partijdig’

NOS 05.06.2018 De Russische president Poetin heeft in een interview met de Oostenrijkse publieke omroep ÖRF nogmaals Russische verantwoordelijkheid voor het neerhalen van vlucht MH17 boven Oekraïne ontkend.

Poetin kreeg de vraag of hij niet moest toegeven dat Rusland verantwoordelijk is voor het neerhalen van het passagierstoestel. Uit het onderzoek door het internationale Joint Investigation Team (JIT) blijkt dat de Buk-raket waarmee vlucht MH17 uit de lucht werd geschoten, afkomstig was van de 53e brigade van het Russische leger uit Koersk. Nederland stelt daarom Rusland aansprakelijk voor de ramp.

De president zei dat alle partijen in het Oekraïne-conflict wapens hebben die uit Rusland of de voormalige Sovjet-Unie komen. Dus dat vlucht MH17 met een Russisch wapen is neergehaald, betekent volgens hem nog niet dat de Russen er achter zitten.

Op 23 juni 2014, bijna vier weken voor de ramp, vertrok een konvooi van bijna vijftig voertuigen met zes Buk-raketinstallaties uit Koersk naar Oekraïne. Van de reis van het konvooi naar de Oekraïense grens heeft het JIT vele beelden, die zijn gemaakt op 23, 24 en 25 juni.

De beelden werden getoond in een animatiefilmpje, waarvan je hieronder een samenvatting kunt zien:

Video afspelen

Animatie (kort): onderzoek naar Buk-raket die MH17 neerhaalde

Poetin noemde het onderzoek partijdig, onder meer omdat er geen Russische experts in het JIT zitten. “Alle argumenten moeten worden worden behandeld, ook de Russische. Er kan pas sprake zijn van gerechtigheid als ook Russische onderzoekers worden toegelaten.” Hij zei dat het onderzoeksteam niet naar de Russen wil luisteren, en blijkbaar wel naar de Oekraïners.

“Het is een enorme tragedie, het is verschrikkelijk wat families is overkomen, maar het onderzoek moet wel objectief zijn.”

Samenwerking

In het vraaggesprek met de Oostenrijkse zender kwam ook de relatie met de Europese Unie aan bod. Poetin zei dat hij niet probeert om verdeeldheid in de EU te zaaien. Volgens hem is een “verenigde en welvarende” EU goed voor Rusland en hij noemde de unie Ruslands belangrijkste handels- en economische partner.

Hoe meer problemen de Europese Unie heeft, hoe meer risico’s en problemen dat voor Rusland betekent, zei hij. “We moeten de samenwerking met de EU versterken. We hebben niet als doel om iets of iemand in de EU te verdelen.”

Staatsbezoek

Het interview werd gehouden in het Kremlin, voorafgaand aan een bezoek van Poetin aan Oostenrijk. In Wenen ontmoet Poetin vandaag de Oostenrijkse president Alexander van der Bellen en bondskanselier Sebastian Kurz. Zij bespreken onder meer de Oekraïne-crisis en de wederzijdse economische sancties. Het is de eerste keer in bijna een jaar tijd dat Poetin een West-Europees land bezoekt.

BEKIJK OOK

‘Rusland zal er altijd op wijzen dat het MH17-bewijs flinterdun is’

MH17-onderzoek: wettig bewijs, ontkenning, nabestaanden willen stappen

‘Rusland heeft geen belang bij Derde Wereldoorlog’

Pete Hoekstra: ‘Nederland moet veel agressiever zijn tegen Rusland’

Elsevier 05.06.2018 Nederland moet veel harder optreden tegen Rusland in de kwestie MH17. Daarvoor pleit de Amerikaanse ambassadeur in Nederland Pete Hoekstra.

Hoekstra deed zijn uitspraken tegen BNR Nieuwsradio. Stelt Nederland zich niet harder op, dan komt er nooit gerechtigheid voor de slachtoffers, meent de ambassadeur.

‘Dit vraagt om zware economische sancties en het verantwoordelijk houden van de Russen voor hun acties.’ Hij waarschuwt dat Nederland en Europa niet te afhankelijk mogen worden van Rusland.

Lees ook over dit onderwerp: Wilders zoekt toenadering tot Rusland in onthullend interview

Gas maakt Nederland alleen maar afhankelijker

‘Je kunt geen zaken blijven doen met Rusland zoals je dat voorheen deed. Niet nu ze zo’n grote negatieve invloed zijn op al deze andere gebieden.’ Hoekstra doelt hiermee op de annexatie van de Krim en de Russische bemoeienis met het conflict in Syrië.

Nederland moet daarom volgens de ambassadeur niet langer meedoen aan de aanleg van de gaspijplijn Nord Stream 2. Die loopt van Rusland naar Duitsland en uiteindelijk ook naar Nederland.

‘Dat maakt Nederland alleen maar meer afhankelijk van Russisch gas. En de Russen hebben al eerder een keer het gas afgesloten. Als je de economische samenwerking met Rusland voortzet, kan ik je garanderen dat je nooit antwoorden zult krijgen.’ Waarmee hij doelt op de vragen over de MH17-ramp.

Russisch gedrag blijft zonder consequenties

Volgens Hoekstra is de reactie van Rusland op de bijna twee weken geleden gepubliceerde onderzoeksbevindingen over de MH17-ramp een belangrijk signaal. ‘Dat noemden ze ook “desinformatie”. Op geen enkel moment zeiden ze: dat is solide bewijs en vanaf nu gaan we meehelpen.’

Als Nederland en Australië blijven roepen dat ze Rusland verantwoordelijk willen houden, maar daar geen consequenties aan verbinden, verandert er niets aan het gedrag van de Russen, voorspelt Hoekstra.

Lees ook deze column van Syp Wynia: Nederlanders die zich uit afkeer van Brussel bekeren tot Moskou, zijn net zo dom als de CPN’ers van toen

   Fleur Verbeek (1991) werkt sinds oktober 2017 op de webredactie. Ze studeerde Journalistiek aan de Hogeschool van Utrecht.

GERELATEERDE ARTIKELEN

MH17: terecht toont Rutte zijn spierballen

Blok eist bij VN medewerking Rusland aan onderzoek

Dwingt Macron Vladimir Poetin op de knieën?

Minister Blok verrast door uitspraak over MH17

Telegraaf 01.06.2018 Minister Blok (Buitenlandse Zaken) noemt het „verrassend” dat de Maleisische transportminister Loke stelt ’dat er geen doorslaggevend bewijs is dat Rusland verantwoordelijk is’ voor het neerhalen van vlucht MH17.

De uitspraak is opmerkelijk, want Maleisië maakt samen met onder andere Australië en Nederland onderdeel uit van het zogeheten Joint Investigation Team dat onderzoek doet naar de aanslag.

Blok merkt op dat de transportminister net nieuw is. „Als je net minister bent komt er veel informatie op je af”, zegt de bewindsman. „We werken nauw samen met Maleisië. Omdat het land alle gegevens kent, vind ik de uitspraak ook verrassend.”

Blok wil contact opnemen met Maleisië zodra er ook een nieuwe minister van Buitenlandse Zaken is.

LEES MEER OVER mh17  stef blok

Maleisië: ‘Geen bewijs dat Rusland schuldig is aan neerhalen MH17’

AD 01.06.2018 Maleisië lijkt zich niet aan te sluiten bij de poging van Nederland en Australië om Rusland verantwoordelijk te houden voor het neerhalen van vlucht MH17. De Maleisische transportminister Loke stelt ‘dat er geen doorslaggevend bewijs is dat Rusland verantwoordelijk is’.

,,Het is te voorbarig om al naar Rusland te wijzen”, zei de minister gisteravond in een interview voor een Maleisische zender dat werd opgepikt door Australische media. De Australische minister van Buitenlandse Zaken, Julie Bishop, reageerde door te stellen ‘dat de enige logische conclusie is dat Rusland een directe rol heeft gespeeld bij het neerhalen’.

Nederland, Australië, Maleisië, België en Oekraïne werken samen in het Joint Investigation Team (JIT) dat het neerhalen van de vlucht in 2014 onderzoekt. Vorige week maakte het JIT op een persconferentie bekend dat ze voldoende bewijs hebben om te stellen dat de BUK-raket waarmee MH17 werd neergehaald afkomstig was van de 53e Luchtafweerbrigade van het Russische leger.

De Nederlandse en Australische regeringen besloten daarop Rusland aansprakelijk te willen stellen. De andere drie landen sloten zich daar niet direct bij aan. Volgens minister Blok van Buitenlandse Zaken kwam dat ‘omdat die landen wat meer tijd nodig hebben’. Het is nog onduidelijk wat de opmerking van de Maleisische minister betekent voor de samenwerking tussen de JIT-landen.

Blok sluit aansprakelijk stellen Oekraïne voor neerhalen MH17 niet uit

NU 31.05.2018 Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken sluit niet uit dat Nederland in de toekomst naast Rusland ook Oekraïne aansprakelijk te stellen voor het neerhalen van vlucht MH17.

“Er is geen harde juridische grond voor, maar het kabinet sluit niets uit”, zei Blok donderdag tijdens het debat over het kabinetsbesluit om Rusland aansprakelijk te stellen voor het neerhalen van vlucht MH17.

Oekraïne had zoals achteraf bleek zijn luchtruim moeten sluiten. In de dagen vóór de ramp met de MH17 in juli 2014 vonden meerdere luchtgevechten plaats boven het oosten van Oekraïne. Zo werd een Oekraïens militair vrachtvliegtuig neergehaald op grote hoogte.

PVV, SP en CDA wilden hierover meer duidelijkheid van Blok.

Maar de bewindsman wilde vooral voorzichtig te werk gaan. Het voortouw ligt bij het Openbaar Ministerie en het Joint Investigations Team (JIT), een samenwerkingsverband tussen Australië, België, Maleisië, Nederland en Oekraïne, zei Blok.

Nederland en Australië stellen Rusland aansprakelijk voor het neerhalen van de vlucht MH17 waarbij alle 298 inzittenden, waarvan 196 Nederlanders, om het leven kwamen.

Het kabinet kwam tot dat besluit nadat het Joint Investigations Team (JIT), een samenwerkingsverband tussen Australië, België, Maleisië, Nederland en Oekraïne, vorige week tussentijdse conclusies publiceerde uit hun onderzoek naar de toedracht van de rampvlucht.

Daaruit blijkt dat de buk-raketinstallatie die in juli 2014 de MH17 neerhaalde boven Oost-Oekraïne van het Russische leger was.

Raketinstallatie die MH17 neerhaalde heeft unieke ‘vingerafdruk’

Brede steun

Die stap kon op goedkeuring van alle partijen rekenen. “We steunen het kabinet volledig”, zei GroenLinks-Kamerlid Bram van Ojik. PVV’er Raymond de Roon had het over “een stap verder naar waarheid en gerechtigheid”. “De dader en het motief zijn niet bekend, maar de vinger wijst naar Rusland”, stelde D66-Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma.

De Kamer bleef nog wel met een aantal vragen zitten. Zo lijkt het bijvoorbeeld logisch dat de andere JIT-landen (België, Maleisië en Oekraïne) zich ook aansluiten bij Nederland en Australië, maar dat is tot op heden niet gebeurd.

Blok kon alleen herhalen wat hij er vorige week al over zei: “Dat is een afweging van de betreffende landen zelf.” En: “Ze hebben de mogelijkheid om mee te doen.”

Ook was er een vraag van de ChristenUnie wat de vervolgstappen van het kabinet zijn als Rusland niet mee blijft werken aan het onderzoek. Volgen er dan bijvoorbeeld extra sancties? SGP’er Roelof Bisschop wees op een mogelijk juridisch struikelblok: Staat het gebruik van een Russische buk-installatie gelijk aan Russische betrokkenheid?

Op de vlakte

Maar Blok hield zich verder op de vlakte in het belang van de zorgvuldigheid. “Er zijn allerlei juridische routes denkbaar. Maar om het doel te bereiken, moeten wij zorgvuldig opereren en houden wij de kaarten tegen de borst waar het gaat om concrete processtappen.”

Ook over de timing van de te nemen stappen, hield Blok zich op de vlakte. “Het kabinet voelt de urgentie”, wilde de bewindsman alleen kwijt. Het draait allemaal om het einddoel en dat is dat Rusland de aansprakelijkheid erkent, aldus Blok.

Het kabinet eist samen met de Australische regering dat Rusland volledig meewerkt aan waarheidsvinding en gerechtigheid voor de slachtoffers van vlucht MH17 en hun nabestaanden.

Rusland heeft altijd enige vorm van betrokkenheid bij de MH17-rampt ontkend en trekt het JIT-onderzoek in twijfel. Die standpunten veranderden niet naar aanleiding van de tussentijdse conclusies.

Lees meer over: Stef Blok mh17

Blok sluit stappen tegen Oekraïne niet uit

Telegraaf 31.05.2018 Het kabinet sluit niet uit dat Oekraïne ook aansprakelijk wordt gesteld voor de ramp met vlucht MH17. Meerdere Kamerleden riepen in debat op tot die stap tegen Oekraïne. Dat land hield het luchtruim immers open terwijl dat buitengewoon gevaarlijk was.

Het kabinet stelde vorige week Rusland aansprakelijk voor de ramp met de MH17. In debat daarover steunde de hele Kamer deze stap van het kabinet.

Het kabinet kwam tot de maatregel nadat het onderzoeksteam JIT vond dat er overtuigend juridisch bewijs was dat de Buk-raket waarmee MH17 is neergeschoten, van een Russische legerbrigade uit Koersk kwam. Er werd ook bewijs gepresenteerd dat een trailer van deze brigade, met daarop raketten, de grens naar Oekraïne overstak. Iets wat Rusland altijd glashard ontkende.

’Rusland moet meewerken’

Kamerleden eisen daarom unaniem dat Rusland mee gaat werken aan het onderzoek. Een deel van de Kamer – waaronder SP en PVV, maar bijvoorbeeld ook regeringspartij CDA – vroeg zich echter wel af waarom alleen Rusland aansprakelijk wordt gesteld en waarom dergelijke stappen niet richting Oekraïne worden gedaan. Dat land hield het gevaarlijke luchtruim immers open en zou wellicht ook deels aansprakelijk gesteld kunnen worden.

Minister Blok (Buitenlandse Zaken) zegt dat hij dat niet uitsluit. Maar voor de betrokkenheid ziet hij nu juridisch bewijs en voor het aansprakelijk stellen van Oekraïne heeft hij naar eigen zeggen nu ’geen harde juridische grond’. Dat kan volgens hem nog wel veranderen als het JIT, dat onafhankelijk is, onderzoek gaat doen en bewijzen presenteert over Oekraïne. Het CDA wil wel dat er in de toekomst stappen worden gezet om te bekijken of het land aansprakelijk gesteld kan worden, alleen afwachten of het JIT dat ook gaat onderzoeken, wil de fractie niet.

’Bewijs plausibel’

Thierry Baudet, de leider van Forum voor Democratie, vond in het debat ook dat het bewijs van het JIT ’plausibel’ was. Waar hij eerder twijfelde aan onderzoeken, zegt hij nu dat de Russen ’waarschijnlijk bij vergissing’ MH17 hebben neergehaald. Hij ging echter niet mee met de rest van de Kamer die zegt dat het JIT nu de betrokkenheid van Rusland heeft ’vastgesteld’, vaststellen doet de rechter, meent Baudet.

Ook de PVV, die normaal wat meer begrip toont voor Rusland dan andere partijen, ging mee met de stap van het kabinet. Al steunde die partij, net als Baudet, niet direct een brede motie waarin het woord ’vastgesteld’ stond. Daarover moest hij eerst met zijn fractie overleggen.

’Slap verhaal’

De partij vindt wel dat het kabinet een ’slap verhaal’ houdt over Oekraïne al dan niet aansprakelijk stellen. Kamerlid De Roon wil daar snellere stappen. De opstelling van het kabinet ’geeft Rusland munitie in de handen om te zeggen: we worden eenzijdig aangepakt’, aldus de PVV’er.

LEES MEER OVER mh17 stef blok rusland oekraïne

Kamer unaniem achter aansprakelijkstelling Rusland voor MH17

NOS 31.05.2018 De voltallige Tweede Kamer steunt het besluit van Nederland en Australië om Rusland aansprakelijk te stellen voor de ramp met de MH17. In een debat met de ministers Blok (Buitenlandse Zaken) en Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) spraken Kamerleden van een juist, logisch en dapper besluit.

Forum voor Democratie-leider Baudet sloot zich hierbij aan. Hij heeft altijd twijfels gehad over de onafhankelijkheid van het zogenoemde Joint Investigation Team, dat onderzoek doet naar de ramp. In 2016 ondertekende hij nog een brief waarin de Amerikaanse president Trump om nieuw onderzoek werd gevraagd.

In het debat zei hij dat hij nog steeds voor “maximale waarheidsvinding” is en geen spijt heeft van de brief, maar dat de onderzoeksresultaten die het JIT vorige week presenteerde hem grondig en plausibel lijken. Daarom steunt hij nu toch het kabinetsbesluit om Rusland aansprakelijk te stellen.

GroenLinks-Kamerlid Van Ojik benadrukte dat het niet vaak voorkomt dat de hele Tweede Kamer zich achter een besluit van het kabinet schaart. Denk deed niet mee aan het debat.

Ondanks de grote eensgezindheid in de Kamer, bleek het toch niet mogelijk de nationale eenheid over de Russische aansprakelijkheid in een motie vast te leggen. Forum voor Democratie en de PVV deden uiteindelijk niet mee.

Video afspelen

Kamerbrede steun voor kabinet voor Russische aansprakelijkheid

België en Maleisië

Alle fracties in de Tweede Kamer wilden weten waarom landen als België en Maleisië, die ook passagiers aan boord van de MH17 hadden, zich niet hebben aangesloten bij het besluit van Nederland en Australië om Rusland aansprakelijk te stellen.

Minister Blok zei dat hij respecteert dat deze landen hun eigen afweging maken en dat zij daar even tijd voor nodig hebben.

Rusland aansprakelijk

Het internationale Joint Investigation Team (JIT), dat onderzoek doet naar de ramp met de MH17, concludeerde vorige week dat de BUK-raket waarmee het vliegtuig werd neergehaald afkomstig was van de 53ste brigade van het Russische leger uit Koersk.

Nederland en Australië besloten op grond van die conclusie om Rusland aansprakelijk te stellen voor de vliegramp op 17 juli 2014, die aan 298 mensen het leven kostte. Verreweg de meeste slachtoffers waren Nederlanders. Er waren ook veel Australiërs aan boord.

In een toespraak voor de VN Veiligheidsraad in New York vroeg minister Blok deze week rechtstreeks aan Rusland om verantwoordelijkheid te nemen, constructief mee te werken aan het vinden van de daders en genoegdoening te bieden aan de nabestaanden.

Oekraïne

PVV, CDA ,SP en Forum voor Democratie vragen zich af of ook Oekraïnes aansprakelijk moet worden gesteld. PVV-Kamerlid De Roon wijst erop dat er een tapgesprek is van een dag voordat MH17 werd neergeschoten. Dat is opgenomen door Oekraïense veiligheidsdiensten. De rebellen bespreken daarin dat er een BUK-raket aankomt. De Roon: “De bedoeling van een BUK binnenbrengen, is ermee te kunnen schieten, niet om hem op een plein tentoon te stellen.”

De vier partijen vinden dat Oekraïne had moeten optreden, bijvoorbeeld door het ‘plafond’ waarboven veilig gevlogen kan worden te verhogen. Nu dat niet is gebeurd, vinden ze dat er sprake is van verwijtbaar handelen.

Minister Blok vindt een tapgesprek niet voldoende bewijs en wil wachten op bewijs van het JIT, dat onderzoek doet naar individuele verantwoordelijkheid. Hij sluit echter niet uit dat Oekraïne alsnog een keer aansprakelijk wordt gesteld. PVV, CDA en SP vinden dat antwoord te vrijblijvend. Ze willen dat er specifiek onderzoek naar mogelijke staatsverantwoordelijkheid van Oekraïne wordt gedaan.

Blok beseft dat Nederland door het besluit om Rusland aansprakelijk te stellen “doelwit wordt van de Russische misinformatie, van Russische dreigingen”, maar hij voelt zich gesterkt door alle internationale steun. “Dat leidt tot de conclusie dat we door moeten gaan en druk op Rusland moeten houden om uiteindelijk te doen wat we van haar vragen.”

BEKIJK OOK

Kabinet: Rusland aansprakelijk voor MH17, geen enkele twijfel aan JIT

Blok over MH17 bij VN: ‘Geen enkele staat heeft het recht om te zwijgen’

MH17-onderzoek: wettig bewijs, ontkenning, nabestaanden willen stappen

Kamer: Onderzoek rol Kiev in MH17

Trouw 31.05.2018 Een deel van de Tweede Kamer wil een onderzoek naar de rol van Oekraïne bij de vliegramp met vlucht MH17. Raymond de Roon (PVV) pleit ervoor om Kiev aansprakelijk te stellen voor de keuze om het luchtruim niet te sluiten.

In het strafdossier van het Openbaar Ministerie zit een geluidsopname van de Oekraïnse geheime dienst van een dag voor de vliegramp. Daarin is te horen hoe het Russische leger een luchtafweerraket naar Oekraïne vervoert. Ook Thierry Baudet (FvD) pleit ervoor dat Nederland een zaak tegen Oekraïne aanspant.

Volgens minister van buitenlandse zaken Stef Blok is dat nu niet aan de orde. De klacht tegen Rusland is namelijk gebaseerd op de conclusie van het OM dat de raket van het Russische leger kwam, en dat Rusland niet meewerkt aan het onderzoek. Over Oekraïne heeft het OM nog geen klachten. Volgens de Roon is dat ‘de slager die zijn eigen vlees keurt’, omdat Oekraïne ook deel uitmaakt van het door het OM geleide internationale onderzoeksteam.

Minister Blok wil niet uitsluiten dat er in de toekomst alsnog juridische stappen tegen Oekraïne volgen. “Als we concluderen dat er nog lacunes zijn, kunnen we zelf een vervolgonderzoek instellen. Maar zonder aanvullend bewijs kan ik niet overgaan tot aansprakelijkheidsstelling.”

Sadet Karabulut (SP) wil dat er sowieso een onderzoek naar Oekraïne komt. Daarbij krijgt ze steun van coalitiepartner Chris van Dam (CDA). “Een vorm van feitenonderzoek lijkt me gepast.” Hij is bang dat er ‘een beeld ontstaat dat de wens om Oekraïne niet aansprakelijk te stellen leidend is’ in de keuze van het internationale onderzoeksteam om niet te kijken waarom Kiev zijn luchtruim niet sloot. Van Dam wil volgende week op de zaak terugkomen. De Kamer spreekt dan over een verdrag met Oekraïne over berechting van eventuele verdachten.

De Kamer schaart zich wel eensgezind achter de keuze van het kabinet om Rusland aansprakelijk te stellen. De meeste partijen deden dat vorige week al, maar gisteren sloten ook de PVV en het FVD zich hierbij aan. Baudet sprak van een ‘terechte en logische stap’ door minister Blok.

Twee jaar geleden was Baudet nog medeondertekenaar van een brief aan Trump die vroeg om een nieuw onderzoek naar de toedracht van de vliegramp. Volgens de briefschrijvers waren de bevindingen van de Onderzoeksraad voor Veiligheid en het OM ‘noch onafhankelijk noch overtuigend.’ Toen VVD-Kamerlid Han ten Broeke deze brief gisteren ter sprake bracht, zei Baudet dat de bevindingen nu ‘grondig en plausibel overkomen’. Hij voegde eraan toe dat hij een dergelijke brief op dit moment dan ook niet weer zou sturen.

Lees ook: Blok voert de druk op Rusland op

Bij de VN-Veiligheidsraad in New York riep Nederland Rusland deze week opnieuw op mee te werken aan onderzoek naar MH17.

Kamerbrede steun voor aansprake­lijk stellen van Rusland voor MH17

AD 31.05.2018 In een Kamerdebat steunden alle partijen de beslissing van de regering om Rusland aansprakelijk te stellen. Alle partijen vinden het bewijs over de Russische herkomst van de Buk-raket van internationaal onderzoeksteam JIT ‘onomstotelijk’ of op z’n minst ‘plausibel’.

De eensgezindheid is belangrijk, stelde VVD-Kamerlid Han ten Broeke, vooral nu minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok deze week ‘de halve wereld is afgereisd om steun te vergaren’. ,,Dan moeten hier ook helder over zijn. Dat moet geen wig drijven, ook niet hier in de Tweede Kamer. We moeten de strijdbijl begraven zodat we de onderste steen kunnen opgraven.”

Zijn pleidooi werd omarmd. Oók door de PVV en Forum voor Democratie (FvD). PVV-leider Geert Wilders keerde zich eerder tegen de ‘hysterische Russofobie’ en bezocht in februari Moskou. Vooral de ‘draai’ van FvD werd met blije verrastheid begroet door de Kamer. Voorman Thierry Baudet suggereerde eerder op Twitter dat de CIA achter het neerhalen van MH17 zat, stelde Ten Broeke. Ook was hij anderhalf jaar geleden één van de ondertekenaars van een brief waarin hij de Amerikaanse president Trump vroeg om een nieuw onderzoek naar MH17.

Baudet

Nu stelde Baudet dat de staatsaansprakelijkheid ‘een terechte en logische stap’ is. VVD’er Ten Broeke vroeg daarop of Baudet daarmee afstand nam van zijn eerdere brief. ,,In die brief wees ik op afspraken tussen Nederland en Oekraïne waarvoor geheimhouding is bedongen. Dat blijft een probleem.”

Het land hield het luchtruim domweg open. Dat is op z’n minst onzorgvul­dig, aldus Raymond de Roon.

De eensgezindheid klonk ook door in de vragen die de Kamerleden hadden. Waarom trekt Nederland alleen op met Australië en niet de andere landen die verenigd zijn in het JIT? Minister Blok zei herhaalde dat de landen zijn geïnformeerd en beloofde België en Maleisië nogmaals te vragen zich aan te sluiten. Kan Rusland aansprakelijkheid ontlopen? Blok: ,,Ik zou het einddoel niet helpen als ik in het openbaar verschillende scenario’s met u zou uitwerken.” En valt Oekraïne – die het luchtruim ondanks de gewelddadigheden niet sloot – iets te verwijten.

Op dat punt liep de eensgezindheid spaak. FvD, PVV en SP zouden graag zien dat ook aansprakelijkheid van Oekraïne wordt ingesteld of onderzocht. PVV-Kamerlid Raymond de Roon: ,,Het land hield het luchtruim domweg open. Dat is op z’n minst onzorgvuldig.” Blok stelde het kabinet niks uitsluit – ook aansprakelijkheid van Oekraïne niet. ,,We hebben nu voor Rusland hard bewijs van het Openbaar Ministerie. Er is geen juridische grond voor aansprakelijkheidsstelling van Oekraïne.”

Lees hier het liveblog terug.

LIVE: Minister Blok en Baudet botsen over bewijsmate­ri­aal MH17

AD 31.05.2018 Een eensgezinde Tweede Kamer is een zeldzaamheid, maar voor het aansprakelijkheid stellen van Rusland voor het neerhalen van vlucht MH17 krijgt het kabinet de volledige steun van de Kamer. Lees alles hieronder terug in ons blog.

In een Kamerdebat steunden alle partijen de beslissing van de regering om Rusland aansprakelijk te stellen. Alle partijen vinden het bewijs over de Russische herkomst van de Buk-raket van internationaal onderzoeksteam JIT ‘onomstotelijk’ of op z’n minst ‘plausibel’.

De eensgezindheid is belangrijk, stelde VVD-Kamerlid Han ten Broeke, vooral nu minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok deze week ‘de halve wereld is afgereisd om steun te vergaren’. ,,Dan moeten hier ook helder over zijn. Dat moet geen wig drijven, ook niet hier in de Tweede Kamer. We moeten de strijdbijl begraven zodat we de onderste steen kunnen opgraven.”

Zijn pleidooi werd omarmd. Oók door de PVV en Forum voor Democratie (FvD). PVV-leider Geert Wilders keerde zich eerder tegen de ‘hysterische Russofobie’ en bezocht in februari Moskou. Vooral de ‘draai’ van FvD werd met blije verrastheid begroet door de Kamer. Voorman Thierry Baudet suggereerde eerder op Twitter dat de CIA achter het neerhalen van MH17 zat, stelde Ten Broeke. Ook was hij anderhalf jaar geleden één van de ondertekenaars van een brief waarin hij de Amerikaanse president Trump vroeg om een nieuw onderzoek naar MH17.

Baudet

Nu stelde Baudet dat de staatsaansprakelijkheid ‘een terechte en logische stap’ is. VVD’er Ten Broeke vroeg daarop of Baudet daarmee afstand nam van zijn eerdere brief. ,,In die brief wees ik op afspraken tussen Nederland en Oekraïne waarvoor geheimhouding is bedongen. Dat blijft een probleem.”

Het land hield het luchtruim domweg open. Dat is op z’n minst onzorgvul­dig, aldus Raymond de Roon.

De eensgezindheid klonk ook door in de vragen die de Kamerleden hadden. Waarom trekt Nederland alleen op met Australië en niet de andere landen die verenigd zijn in het JIT? Minister Blok zei herhaalde dat de landen zijn geïnformeerd en beloofde België en Maleisië nogmaals te vragen zich aan te sluiten. Kan Rusland aansprakelijkheid ontlopen? Blok: ,,Ik zou het einddoel niet helpen als ik in het openbaar verschillende scenario’s met u zou uitwerken.” En valt Oekraïne – die het luchtruim ondanks de gewelddadigheden niet sloot – iets te verwijten.

Op dat punt liep de eensgezindheid spaak. FvD, PVV en SP zouden graag zien dat ook aansprakelijkheid van Oekraïne wordt ingesteld of onderzocht. PVV-Kamerlid Raymond de Roon: ,,Het land hield het luchtruim domweg open. Dat is op z’n minst onzorgvuldig.” Blok stelde het kabinet niks uitsluit – ook aansprakelijkheid van Oekraïne niet. ,,We hebben nu voor Rusland hard bewijs van het Openbaar Ministerie. Er is geen juridische grond voor aansprakelijkheidsstelling van Oekraïne.”

Lees hier het liveblog terug.

Lavrov hekelt timing MH17-beschuldigingen

Telegraaf 30.05.2018  De Russische minister Sergej Lavrov (Buitenlandse Zaken) heeft zich beklaagd over de behandeling van zijn land in het onderzoek naar de MH17-ramp. „Ik denk dat ze hebben besloten publiekelijk met beschuldigingen te komen vanwege belangrijke internationale gebeurtenissen die binnenkort plaatsvinden”, zei hij volgens persbureau TASS.

Rusland is deze zomer de gastheer van het wereldkampioenschap voetbal. „Ze willen de sfeer verpesten, maar zetten nutteloze middelen is”, concludeerde Lavrov. Hij herhaalde het standpunt dat beschuldigingen over de Russische betrokkenheid bij de ramp niet kloppen en klaagde dat hulp van zijn land wordt geweigerd.

De minister haalde ook uit naar Nederland en Australië. Hij zei dat die landen al willen praten over compensatie voor de nabestaanden van slachtoffers. Hij vindt dat te vroeg, omdat het onderzoek nog gaande is. „Hoe kunnen ze verwachten dat we op een normale manier met ze omgaan als ze voor zo’n aanpak kiezen?, zei Lavrov. „Ze zouden goede manieren moeten leren.”

Rusland furieus over MH17-toe­spraak Blok in Veilig­heids­raad

AD 30.05.2018 Rusland heeft het verzoek van de Nederlandse minister Stef Blok van buitenlandse zaken om de schuld op zich te nemen van de aanslag op vlucht MH17 furieus van de hand gewezen. ,,We staan niet toe dat iemand met Rusland praat in de taal van ultimatums.”

,,Rusland accepteert niet de ongefundeerde uitkomsten van de gezamenlijke onderzoeksgroep (JIT, red.)”, zei Vasili Nebenzja, de permanente vertegenwoordiger van Rusland bij de VN.

Blok deed zijn oproep aan Moskou gisteravond in de VN-Veiligheidsraad. Nederland wil daarmee, samen met Australië Rusland dwingen tot medewerking aan het onderzoek naar het neerschieten van de Maleisische Boeing op 17 juli 2014 boven het oorlogsgebied in Oost-Oekraïne. Bij de aanslag kwamen alle 298 passagiers en bemanningsleden om het leven. Onder hen waren 196 Nederlanders.

,,Als we zien met welke stompzinnige methoden de afzonderlijke staten werken, dan kunnen we alleen nog maar dat onderzoek vertrouwen wat wordt gedaan met medewerking van Rusland”, foeterde Nebenzja.

Weekblad Argoementy i Fakty vraagt zich te langen leste maar weer eens af wat nu de nieuwe uitkomsten zijn in het onderzoek van het Joint Investigation Team (JIT), onder leiding van Nederland. ,,Blok heeft op geen enkele manier bewijs aangevoerd voor de betrokkenheid van Rusland bij datgene wat er is gebeurd.”

De Russische minister Sergej Lavrov van Buitenlandse Zaken uitte donderdag een tegenbeschuldiging: de toespraak van Blok kwam met opzet vlak voor het Wereldkampioenschap voetbal, dat op 14 juni in Rusland begint. ,,Ze willen ons slechts laten toegeven dat het inderdaad onze militaire eenheid en ons BUK-raketsysteem was, dat is alles”, zei Lavrov. ,,Het onderzoek is nog niet voorbij, maar ons aanbod tot assistentie worden verworpen.”

Op de woorden van Nebenzja en Lavrov na, wordt de speech van Blok doodgezwegen. De moord op de Russische oppositiejournalist Arkadi Babtsjenko, woensdagavond in Kiev, leidt alle aandacht af, en dat komt Moskou wel goed uit ook.  Toch lijkt het gesloten front vanuit Rusland aan lichte erosie onderhevig. Buitenlandcommentator Maksim Joesin van de liberale zakenkrant Kommersant gelooft niet dat de speech van Blok de houding van het Kremlin zal veranderen of ook maar in het minst zenuwachtig maken.

,,Moskou vindt dat het met alle sancties al genoeg is gestraft, het zal nooit toegeven. Mogelijk wordt er op de langere termijn wel een compromis mogelijk: een erkenning dat de rebellen het gedaan hebben en dat Rusland compensatie betaalt”, zegt Joesin, die er aan toevoegt: ,,Maar een ding staat wel vast, die BUK was van ‘ons’.”

MIVD waarschuwt opnieuw voor toenemende dreiging Rusland

AD 30.05.2018 Een militair conflict tussen de Navo-landen, waar Nederland ook toe hoort, en Rusland is ‘zeer onwaarschijnlijk, maar wel voorstelbaar’. Die boodschap herhaalde generaal Onno Eichelsheim, directeur van de Militaire Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (MIVD) vandaag in de Tweede Kamer.

Nederlandse militairen zijn vanwege de dreiging gestationeerd in Litouwen, een buurland van Rusland. Ook in andere Baltische staten en in Polen zijn Navo-militairen gelegerd. Die missie moet een afschrikkend effect hebben. ,,De Russische Federatie buit dat uit door te zeggen: de Navo is agressief richting mij, Rusland, want militairen staan aan de grens bij de Baltische staten. Maar dat is lachertje vergeleken wat er aan de andere kant van de grens staat”, aldus Eichelsheim. ,,Dat is een fors militair vermogen.”

Volgens de generaal ziet Rusland een versterking van de Europese Unie of de Navo als per definitie slecht voor Rusland. ,,De Russische Federatie vindt dat het invloed moet kunnen uitoefenen op de periferie van haar grondgebied”, zei Eichelsheim. Het gaat om de landen die aan Rusland grenzen.

Modernisering wapensystemen

De MIVD ziet dat Rusland de wapensystemen moderniseert en nieuwe technologie inzet. ,,Het conventionele en nucleaire vermogen van de Russische Federatie stijgt”, vertelde Eichelsheim tijdens een openbaar gesprek over het jaarverslag van de MIVD aan Kamerleden. Normaal gesproken wordt er vooral achter gesloten deuren over de militaire inlichtingendienst gesproken.

In het jaarverslag over 2017 waarschuwde de MIVD ook al voor de toenemende dreiging uit Rusland. Rusland worstelt met de verandering van een bipolaire wereld, waarin de twee grootmachten Amerika en Rusland elkaar in balans hielden, naar een multipolaire wereld, waarin meerdere landen of regio’s de dienst uitmaken, stelt de inlichtingendienst.

De relatie tussen Nederland en Rusland is al op het dieptepunt door MH17. Eichelsheim stelde ervoor te willen waken om Rusland ‘te bashen’. ,,Maar ik zie het wel als een dreiging waartegen we ons moeten wapenen om te voorkomen dat het ooit uit de hand loopt.”

Minister Blok voert druk uit op Rusland in VN-Veiligheidsraad

Telegraaf 30.05.2018 Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken heeft in de VN-Veiligheidsraad de confrontatie gezocht met de Russen die hij verwijt ‘desinformatie te verspreiden’ en ‘de realiteit te vertekenen’ over het neerschieten van de MH17. Onze correspondent Herman Stam sprak de bewindsman in New York.

Blok eist bij VN medewerking van Rusland bij onderzoek naar MH17

NU 30.05.2018 Rusland moet eindelijk zijn volledige medewerking verlenen aan het onderzoek naar het neerhalen van de MH17. Die harde eis heeft minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok dinsdag uitgesproken in de VN-Veiligheidsraad.

In zijn toespraak benadrukte Blok de conclusie die het onderzoeksteam vorige week trok: dat de BUK-raketinstallatie die de MH17 uit de lucht schoot deel uitmaakte van de 53e Luchtafweerbrigade van de Russische krijgsmacht.

Hij riep Rusland op volledig mee te werken aan het onderzoek, iets dat volgens de onderzoekers tot dusver niet is gebeurd. Maar volgens Blok is dat geen nieuw verzoek.

“Het is een duidelijke eis in resolutie 2166, die bijna vier jaar geleden unaniem door deze Raad werd aangenomen”, zei Blok – ook door Rusland. “Maar helaas moet deze eis, vier jaar later, toch worden herhaald. Ik herhaal hem vandaag nog maar eens, ondersteund door een berg onweerlegbaar bewijs.”

Rusland is een permanent lid van de Veiligheidsraad en dus ook aanwezig bij de vergadering. Tot op heden hebben de Russen nog niet meegewerkt aan het onderzoek.

De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergei Lavrov blijft volhouden dat Rusland niet betrokken is bij het neerhalen van MH17. Lavrov zei dinsdag het gestelde ultimatum van Nederland en Australië over de compensatie van de nabestaanden niet gepast te vinden.

Nederland zegt reeds de steun te hebben ontvangen van de Europese Unie (EU), de NAVO en de Verenigde Staten. De NAVO en de EU hebben eerder opgeroepen om “verantwoordelijkheid” te dragen voor MH17.

JIT

Vorige week concludeerde het Joint Investigation Team (JIT) dat de raket die de passagiersvlucht neerhaalde van het Russische leger afkomstig was. Het JIT staat onder leiding van Nederland. Ook nemen Maleisië, Australië, Oekraïne en België deel aan het onderzoeksteam.

Tegenover het Russische persbureau TASS vertelt Lavrov dinsdag dat het bewijs dat door Rusland is gepresenteerd door het JIT genegeerd wordt. Het JIT liet eerder juist weten het “vervelend” te vinden dat Rusland niet alle informatie aanlevert waar het team om heeft gevraagd.

Rusland trekt de onafhankelijkheid van het onderzoek al van meet af aan in twijfel, en de VN-ambassadeur deed dat dinsdag opnieuw. Ook weersprak de ambassadeur dat Rusland niet meewerkt aan het onderzoek. ”We hebben de Nederlanders maximale medewerking geboden.”

Hij insinueerde dat het Joint Investigation Team (JIT) vorige week haastig een persconferentie belegde, zodat het onderwerp vandaag kon worden aangesneden in de Veiligheidsraad. Ook zou het JIT data hebben gemanipuleerd. ”We kunnen de ongefundeerde conclusies van het JIT niet accepteren. Alleen een onderzoek waarin Rusland een volwaardig deelnemer is, kunnen wij vertrouwen.”

Tweede Kamer

Blok toonde zich teleurgesteld na de Russische reactie. ”Tot dusver heeft Rusland geen enkele blijk gegeven verantwoording na te streven.” Hij riep Rusland op met Nederland en Australië om tafel te gaan.

De Tweede Kamer wil deze week een debat met ministers Blok en Ferd Grapperhaus van Justitie en Veiligheid over MH17. Een voorstel voor het debat van VVD-Kamerlid Han ten Broeke kon rekenen op steun van vrijwel alle partijen.

Zie ook: Berechting daders MH17: ‘Essentiele vragen zijn nog niet beantwoord’

Lees meer over: Vliegramp Oekraïne

Blok eist bij VN medewerking Rusland aan onderzoek

Elsevier 29.05.2018 Rusland moet eindelijk zijn volledige medewerking verlenen aan het onderzoek naar het neerhalen van de MH17. Die harde eis heeft minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok dinsdag uitgesproken in de VN-Veiligheidsraad.

In zijn toespraak benadrukte Blok de conclusie die het onderzoeksteam vorige week trok: dat de BUK-raketinstallatie die de MH17 uit de lucht schoot deel uitmaakte van de 53e Luchtafweerbrigade van de Russische krijgsmacht.

Hij riep Rusland op volledig mee te werken aan het onderzoek, iets dat volgens de onderzoekers tot dusver niet is gebeurd. Maar, zo stipte Blok aan, dat is geen nieuw verzoek.

Lees ook de column van Carla Joosten:MH17: Rutte toont terecht spierballen

Rusland moet zich aan afspraken houden die het gemaakt heeft

‘Het is een duidelijke eis in resolutie 2166, die bijna vier jaar geleden unaniem door deze Raad werd aangenomen,’ zei Blok – ook door Rusland. ‘Maar helaas moet deze eis, vier jaar later, toch worden herhaald. Ik herhaal hem vandaag nog maar eens, ondersteund door een berg onweerlegbaar bewijs.’

Een land kan zich niet op zijn zwijgrecht beroepen, betoogde Blok. Integendeel, ‘het heeft een plicht om constructief medewerking te verlenen. Om de waarheid aan het licht te brengen, en deze niet voortdurend met mist te verdoezelen.’

Blok riep Rusland bovendien op in overleg te treden met Nederland en Australië over de erkenning van aansprakelijkheid voor de vliegramp.

Lees ook: Moskou hekelt ‘anti-Russische’ Nederlandse media

‘JIT heeft data gemanipuleerd’

Rusland trekt de onafhankelijkheid van het onderzoek al van meet af aan in twijfel, en de VN-ambassadeur deed dat dinsdag opnieuw. Ook weersprak de ambassadeur dat Rusland niet meewerkt aan het onderzoek. ‘We hebben de Nederlanders maximale medewerking geboden.’

Lees ook over dit onderwerp:Nabestaanden boos om ‘Rusland-speld’ Wilders

Hij insinueerde dat het Joint Investigation Team (JIT) vorige week haastig een persconferentie belegde, zodat het onderwerp vandaag kon worden aangesneden in de Veiligheidsraad. Ook zou het JIT data hebben gemanipuleerd. ‘We kunnen de ongefundeerde conclusies van het JIT niet accepteren. Alleen een onderzoek waarin Rusland een volwaardig deelnemer is, kunnen wij vertrouwen.’

Blok toonde zich teleurgesteld na de Russische reactie. ‘Tot dusver heeft Rusland geen enkele blijk gegeven verantwoording na te streven.’ Hij riep Rusland op met Nederland en Australië om tafel te gaan.

De Tweede Kamer debatteert donderdagmiddag over het kabinetsbesluit om Rusland aansprakelijk te stellen voor de MH17-ramp. Een voorstel van VVD-Kamerlid Han ten Broeke om daarvoor de ministers Blok en Ferdinand Grapperhaus van Justitie en Veiligheid naar de Kamer te roepen kreeg steun van vrijwel alle partijen.

Lees ook deze column van Eric Vrijsen:MH17: Aansprakelijk is nog geen doorbraak

   Fleur Verbeek (1991) werkt sinds oktober 2017 op de webredactie. Ze studeerde Journalistiek aan de Hogeschool van Utrecht.

GERELATEERDE ARTIKELEN

MH17: terecht toont Rutte zijn spierballen

Kabinet stelt Rusland aansprakelijk voor aandeel in vliegramp

Dwingt Macron Vladimir Poetin op de knieën?

Blok zoekt confrontatie met Russen

Telegraaf 29.05.2018 Rusland moet eindelijk zijn volledige medewerking verlenen aan het onderzoek naar het neerhalen van de MH17. Die harde eis heeft minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok dinsdag uitgesproken in de VN-Veiligheidsraad.

In zijn toespraak benadrukte Blok de conclusie die het onderzoeksteam vorige week trok: dat de BUK-raketinstallatie die de MH17 uit de lucht schoot deel uitmaakte van de 53e Luchtafweerbrigade van de Russische krijgsmacht.

Hij riep Rusland op volledig mee te werken aan het onderzoek, iets dat volgens de onderzoekers tot dusver niet is gebeurd. Maar, zo stipte Blok aan, dat is geen nieuw verzoek.

,,Het is een duidelijke eis in resolutie 2166, die bijna vier jaar geleden unaniem door deze Raad werd aangenomen’’, zei Blok – ook door Rusland. ,,Maar helaas moet deze eis, vier jaar later, toch worden herhaald. Ik herhaal hem vandaag nog maar eens, ondersteund door een berg onweerlegbaar bewijs.’’

Een land kan zich niet op zijn zwijgrecht beroepen, betoogde Blok. Integendeel, ,,het heeft een plicht om constructief medewerking te verlenen. Om de waarheid aan het licht te brengen, en deze niet voortdurend met mist te verdoezelen.”

Blok riep Rusland bovendien op in overleg te treden met Nederland en Australië over de erkenning van aansprakelijkheid voor de vliegramp.

Rusland trekt de onafhankelijkheid van het onderzoek al van meet af aan in twijfel, en de VN-ambassadeur deed dat dinsdag opnieuw. Ook weersprak de ambassadeur dat Rusland niet meewerkt aan het onderzoek. ,,We hebben de Nederlanders maximale medewerking geboden.”

Hij insinueerde dat het Joint Investigation Team (JIT) vorige week haastig een persconferentie belegde, zodat het onderwerp vandaag kon worden aangesneden in de Veiligheidsraad. Ook zou het JIT data hebben gemanipuleerd. ,,We kunnen de ongefundeerde conclusies van het JIT niet accepteren. Alleen een onderzoek waarin Rusland een volwaardig deelnemer is, kunnen wij vertrouwen.”

Blok toonde zich teleurgesteld na de Russische reactie. ,,Tot dusver heeft Rusland geen enkele blijk gegeven verantwoording na te streven.” Hij riep Rusland op met Nederland en Australië om tafel te gaan.

BEKIJK OOK:

Kamer debatteert donderdag over MH17

BEKIJK OOK:

’Buk-raket MH17 was van Russisch leger’

LEES MEER OVER buk-raket russen verenigde naties (vn) mh17 stef blok

LIVE: Blok voert druk op Russen op in VN Veiligheidsraad over MH17

AD 29.05.2018 Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken spreekt vanavond rond 21.30 uur de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties toe over het neerhalen van vlucht MH17. Hij zal de druk op Rusland om mee te gaan werken aan het onderzoek, opvoeren.

Vorige week maakte het Joint Investigation Team (JIT) dat de toedracht van de ramp onderzoekt bekend dat de raket die de passagiersvlucht neerhaalde van het Russische leger afkomstig was. Nederland heeft Rusland daarop aansprakelijk gesteld voor de vliegramp, die 298 mensen het leven kostte. Uit de bevindingen van het internationale team dat de toedracht onderzoekt, blijkt volgens het kabinet dat de Russen cruciale informatie hebben achtergehouden.

Moskou zegde in 2014 medewerking toe aan het MH17-onderzoek. Nederland zal wijzen op die belofte, die is vastgelegd in VN-resolutie 2166. ,,We moeten zorgen dat het onderwerp voortdurend op de agenda blijft en de aandacht niet verslapt. Gerechtigheid moet zegevieren”, zei de minister gisteren. Nederland is nu (tijdelijk) voorzitter van de  Veiligheidsraad.

Vlak na het neerhalen van MH17 hield de toenmalige minister van Buitenlandse Zaken Frank Timmermans een emotionele speech over de aanslag.

Kamer debatteert donderdag over MH17

Telegraaf 29.05.2018 De Tweede Kamer debatteert donderdagmiddag over het kabinetsbesluit om Rusland aansprakelijk te stellen voor de MH17-ramp. Een voorstel van VVD-Kamerlid Han ten Broeke om daarvoor de ministers Stef Blok (Buitenlandse Zaken) en Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) naar de Kamer te roepen kreeg steun van vrijwel alle partijen.

Nederland en Australië besloten vorige week Rusland aansprakelijk te stellen voor het neerhalen van vlucht MH17 boven Oost-Oekraïne op 17 juli 2014. Na internationaal onderzoek staat volgens de regering onomstotelijk vast dat daarbij een Russische raketinstallatie is gebruikt. Minister Blok spreekt dinsdag de VN-Veiligheidsraad toe in een poging steun te verwerven voor dat standpunt.

Door Rusland formeel aansprakelijk te stellen hoopt Blok de druk op te voeren zodat het land gaat meewerken aan het onderzoek naar de ramp, die 298 levens eiste. In de Tweede Kamer kan die aanpak op brede steun rekenen. Toch noemt Ten Broeke het van groot belang dat de volksvertegenwoordigers snel met elkaar van gedachten wisselen over deze belangrijke kwestie. Dat is nagenoeg de gehele Kamer met hem eens.

BEKIJK OOK:

Volledige EU-steun Nederland voor MH17

LEES MEER OVER  mh17 ferdinand grapperhaus han ten broeke stef blok tweede kamer

Kamer wil nog deze week debat over MH17

AD 29.05.2018 De Tweede Kamer wil nog deze week een debat met ministers Stef Blok (Buitenlandse Zaken) en Ferdinand Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) over het kabinetsbesluit om Rusland aansprakelijk te stellen voor het neerhalen van vlucht MH17.

Een voorstel tot het debat van VVD-Kamerlid Han ten Broeke  kon rekenen op steun van vrijwel alle partijen.

Nederland en Australië besloten vorige week Rusland aansprakelijk te stellen voor het neerhalen van vlucht MH17 boven Oost-Oekraïne op 17 juli 2014. Uit onderzoek van het Joint Investigation Team (JIT) bleek dat de Buk-raket waarmee vlucht MH17 uit de lucht werd geschoten, is afgevuurd uit een installatie van het Russische leger. Bovendien zou zijn aangetoond dat de installatie van de 53e luchtafweerraketbrigade uit Koersk afkomstig was. Rusland heeft tot nu toe onvoldoende meegewerkt aan het onderzoek.

Minister Blok spreekt vandaag de VN-Veiligheidsraad in New York toe voor extra toelichting op dat besluit. Blok zal de Russen opnieuw oproepen om mee te werken aan het onderzoek en hun ambassadeur ‘recht in de ogen kijken. Ik ben natuurlijk heel benieuwd naar zijn reactie.’ De eerdere reacties uit Moskou stemmen Blok echter niet hoopvol. ,,Ik vrees dat we reëel moeten zijn en dat het nog jaren kan duren.”

Niet betrokken

De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov ontkende vanmiddag opnieuw dat zijn land iets te maken heeft met de crash. Het past Nederland en Australië niet om ultimatums te stellen, vindt hij. Rusland laat niet met zich sollen, benadrukte de bewindsman.

Vlucht MH17 werd in 2014 boven het oosten van Oekraïne neergehaald. Alle 298 inzittenden kwamen om het leven, onder wie 196 mensen met de Nederlandse en 38 met de Australische nationaliteit.

Het gereconstrueerde wrak van de MH17 ANP

‘Russische hulp bij MH17-onderzoek kan nog jaren op zich laten wachten’

NOS 28.05.2018 Het kan nog jaren gaan duren voordat de Russen meewerken aan het MH17-onderzoek, aldus minister Blok van Buitenlandse Zaken vandaag in Brussel. Hij was daar om steun te vragen aan de EU-landen voor dat onderzoek en om de Russen onder druk te zetten.

Die steun kreeg Blok: De EU-landen hebben een gezamenlijke verklaring aangenomen om Nederland en Australië te steunen. De Franse president Macron heeft Poetin vorige week al op MH17 aangesproken en dat zullen de andere landen ook doen.

Opsporen en berechten

Minister Blok vliegt vanavond naar New York om de VN-Veiligheidsraad toe te spreken over MH17. Ook daar zal hij steun zoeken voor het opsporen en berechten van de daders. “Die verwacht ik van veel landen te krijgen, maar niet van Rusland”, zegt Blok. “We moeten realistisch zijn: als ik zie hoe ze afgelopen dagen gereageerd hebben, dan kan medewerking van de Russen nog jaren op zich laten wachten.”

Het is goed dat ik de Russische ambassadeur recht in de ogen kan kijken als ik spreek, aldus Stef Blok, minister van Buitenlandse Zaken.

Vorige week bleek uit een rapport van het onderzoeksteam naar de ramp met de MH17, dat het vliegtuig is neergehaald door een Buk die afkomstig was van een eenheid van het Russische leger.

Druk opvoeren

“Ik weet nog niet precies hoe ik het ga zeggen, maar het is goed dat ik de Russische ambassadeur recht in de ogen kan kijken als ik het zeg”, aldus Blok.”We moeten samen met de andere landen de druk stap voor stap opvoeren.”

Nederland wil de daders berechten en uiteindelijk ook schadevergoedingen afdwingen voor de nabestaanden. Om Rusland zover te krijgen, heeft Nederland de steun van zoveel mogelijk bondgenoten nodig.

“Met het aansprakelijk stellen van Rusland is nu weer een belangrijke stap gezet”, schrijft premier Rutte op Facebook. Juist op deze dag heeft hij nabestaanden van de ramp gesproken in het Torentje. “Ik ben mij ervan bewust dat dit voor de nabestaanden een moeilijk proces is, waarbij veel geduld wordt gevraagd. Nederland zal zich op alle manieren blijven inzetten om te komen tot waarheidsvinding en gerechtigheid, voor alle 298 slachtoffers en hun nabestaanden”, aldus Rutte.

BEKIJK OOK

Blok naar New York: ‘aandacht voor MH17 mag niet verslappen’

‘Rusland zal er altijd op wijzen dat het MH17-bewijs flinterdun is’

Internationale reacties op MH17: Rusland moet verantwoordelijkheid nemen

Blok spreekt VN-Veiligheidsraad toe over MH17

Telegraaf 28.05.2018 Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken spreekt dinsdag zelf de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties toe over de zaak rond vlucht MH17. Hij gaat uitleggen waarom Nederland samen met Australië de stap heeft genomen om de Russische Federatie aansprakelijk te stellen. Ook zal hij Moskou opnieuw oproepen om mee te werken aan het vinden van de daders en genoegdoening voor de nabestaanden.

Vorige week bleek dat de raket die de passagiersvlucht neerhaalde van het Russische leger afkomstig was. Nederland heeft Rusland aansprakelijk gesteld voor de vliegramp, die 298 mensen het leven kostte. Uit de bevindingen van het internationale team dat de toedracht onderzoekt, blijkt volgens het kabinet dat de Russen cruciale informatie hebben achtergehouden.

Moskou zegde in 2014 medewerking toe aan het MH17-onderzoek. Nederland zal wijzen op die belofte, die is vastgelegd in resolutie 2166. „We moeten zorgen dat het onderwerp voortdurend op de agenda blijft en de aandacht niet verslapt. Gerechtigheid moet zegevieren”, zei de minister voor aanvang van overleg met zijn Europese ambtgenoten.

„Het is belangrijk dat de EU-landen achter Nederland blijven staan zodat we druk kunnen uitoefenen op Rusland”, vervolgde Blok. „Het vinden van de daders is van groot belang, en we moeten zorgen voor genoegdoening voor de nabestaanden. Nederland is het land met verreweg de meeste slachtoffers, dus het is aan ons het op de agenda te houden.”

Blok zei dat Nederland andere getroffen landen heeft uitgenodigd Rusland aansprakelijk te stellen. „Het zou fijn zijn als nog meer landen zich aansluiten.”

De Europese Unie staat pal achter de resultaten van het onderzoeksteam en de inspanningen om de daders ter verantwoording te roepen, liet EU-buitenlandchef Federica Mogherini weten. „We roepen Rusland op zijn verantwoordelijkheid te nemen.”

LEES MEER OVER mh17 vn-veiligheidsraad stef blok

Blok naar New York: ‘aandacht voor MH17 mag niet verslappen’

NOS 28.05.2018 Nederland moet het onderwerp MH17 op de agenda houden. Dat zegt minister Blok, die vandaag in Brussel is om met zijn EU-collega’s te overleggen. “Nederland is het land met de meeste slachtoffers en daarom hebben wij de plicht om het constant onder de aandacht van de wereld te brengen.”

Morgen gaat Blok naar New York, waar de VN dan vergadert. Blok zal een toespraak houden in de Veiligheidsraad, waar Nederland nu tijdelijk lid van is.

Blok krijgt steun van EU-buitenlandchef Mogherini. Zij wil dat Rusland actie onderneemt. “We steunen Nederland volledig en het is nu aan Rusland om z’n verantwoordelijkheid te nemen”, zegt ze.

Gerechtigheid

Volgens minister Blok is het van groot belang dat de hele EU vandaag steun uitspreekt voor Nederland. “We zijn erg blij met de reacties van vorige week, maar de aandacht mag niet verslappen. Er moet gerechtigheid geschieden.”

BEKIJK OOK

Nederland: ‘Rusland betrokken bij vliegramp MH17’

Bellingcat: tweede hoofdverdachte MH17 was op Oekraïens grondgebied

‘Rusland zal er altijd op wijzen dat het MH17-bewijs flinterdun is’

Internationale reacties op MH17: Rusland moet verantwoordelijkheid nemen

Blok kijkt Poe­tin-ge­zant morgen ‘recht in de ogen’

AD 28.05.2018 Buitenlandminister Stef Blok gaat de Russische vertegenwoordiger ‘recht in de ogen kijken’ als hij morgen in de VN-Veiligheidsraad aandringt op erkenning van de Russische betrokkenheid bij het neerschieten van de MH17 en op genoegdoening voor de nabestaanden. ,,En ik ben natuurlijk heel benieuwd naar zijn reactie.”

Blok zei dat vanmiddag na overleg met zijn Europese collega’s in Brussel, van wie hij ‘alle steun’ heeft. De bijeenkomst morgen in New York is belangrijker omdat, in de woorden van Blok, daar ‘de hele wereld’ aan tafel zit. En in elk geval ook Rusland als één van de permanente leden.

Blok wil uiteenzetten over welk bewijsmateriaal Nederland inmiddels beschikt, waarom Australië en Nederland de stap hebben gezet om Rusland aansprakelijk te stellen (en daarmee te preluderen op een rechtszaak) en waarom het goed zou zijn als Rusland nu zijn verantwoordelijkheid zou nemen.

,,Mijn diepe hoop is dat Rusland doet wat het moet doen: betrokkenheid erkennen en voor genoegdoening zorgen. Maar ik vrees dat we realistisch moeten zijn en dit proces stap voor stap verder door moeten.” En dat, aldus de bewindsman, kan nog jaren duren.

‘Het is onze taak’

Blok zei eerder op de dag, bij aankomst in Brussel, dat Nederland er alles aan doet om de MH17 op de internationale politieke agenda te houden – zijn optredens in Brussel en New York zijn in dat proces de eerste stappen. ,,Verreweg de meeste slachtoffers komen uit Nederland. Het is onze taak de politieke aandacht voor deze kwestie levend te houden”, aldus Blok, die van EU-buitenlandchef Mogherini de gelegenheid kreeg om in de Raad al zijn collega’s bij te praten.

Mogherini reageerde met een korte verklaring, waarin ze zei dat Nederland kan rekenen op blijvende ‘steun en eenheid’ bij de andere 27. Volgens Blok is die unanieme steun, vrijdag ook al verwoord in verklaringen van Mogherini (namens alle lidstaten) en Navo-topman Stoltenberg, belangrijk om maximale druk op Rusland te houden.

© EPA

Ook de Belgische buitenlandminister Didier Reynders zei voor ‘meer druk’ op Rusland te zijn. ,,Daarom steunen we Nederland ook.” Toch is België, anders dan Nederland en Australië, tot nu toe niet zo ver gegaan om Rusland ‘aansprakelijk’ te stellen. Reynders ontkent dat er licht zit tussen de posities van Nederland en België.

Volgens Blok is dat wel het geval. ,,We hebben alle landen uitgenodigd (om Rusland mee aansprakelijk te stellen – red.), maar daaraan wel of geen gevolg geven is de afweging van elk getroffen land afzonderlijk.”

Niet verrassend

Voor de Litouwse buitenlandminister Linas Linkevicius, altijd scherp over Rusland, waren de uitkomsten van het onderzoek eind vorige week niet verrassend. ,,Er komt wel steeds meer bewijs, het net sluit zich. Ik geloof dat de schuldigen ooit voor het gerecht zullen komen.” Dat Poetin elke betrokkenheid ontkent, zegt hem niets. ,,Dat verrast toch niet? Die ontkent altijd alles: Salisbury, Oekraïne, De Krim.”

Alle EU-landen scharen zich achter Nederlandse aanpak MH17-zaak

NU 28.05.2018 Alle EU-lidstaten hebben maandag hun ”zeer nadrukkelijke steun’’ uitgesproken voor de Nederlandse aanpak van de MH17-zaak. ”Echt bemoedigend en heel erg belangrijk dat die steun er is’’, zei minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok na een vergadering met zijn ambtgenoten in Brussel.

Blok spreekt dinsdag de VN-Veiligheidsraad toe, onder meer om uit te leggen dat Nederland en Australië Rusland aansprakelijk stellen voor het neerhalen van vlucht MH17. Ook licht hij het bewijsmateriaal toe. ”De steun betekent dat we gezamenlijk druk kunnen uitoefenen op Rusland. Dus dat helpt enorm.”

Tijdens zijn toespraak zal de bewindsman ”de Russische ambassadeur recht in de ogen kijken. Ik ben natuurlijk heel benieuwd naar zijn reactie. Mijn diepe hoop is dat de Russen uiteindelijk zullen doen wat ze moeten doen: hun betrokkenheid toegeven en zorgen voor genoegdoening.”

”Ik vrees echter dat we realistisch moeten zijn en de druk stap voor stap moeten opvoeren”, aldus Blok. ”De reacties van Rusland waren de afgelopen dagen helaas zeer afhoudend. Dat betekent niet dat we opgeven, maar eerder dat we er een tandje bij doen. Ik vrees dat we reëel moeten zijn en dat het nog jaren kan duren.”

Zie ook: Berechting daders MH17: ‘Essentiele vragen zijn nog niet beantwoord’

Lees meer over: MH17

 

Volledige EU-steun Nederland voor MH17

Telegraaf 28.05.2018 Nederland heeft de volledige steun van 27 andere EU-landen voor de beslissing om Rusland aansprakelijk te stellen voor het neerhalen van vlucht MH17.

„Bemoedigend, dit helpt enorm. Dit is nodig om Rusland onder druk te kunnen zetten”, zei minister Blok (Buitenlandse Zaken) in Brussel waar hij een vergadering had met zijn Europese collega’s.

De VVD-bewindsman vliegt door naar New York waar hij dinsdag het Nederlandse standpunt toe zal lichten in de VN-Veiligheidsraad. Rusland zal daar ook bij vertegenwoordigd zijn. „Het is van groot belang dat Nederland daar uitlegt waarom het de Russische Federatie aansprakelijk stelt”, aldus Blok.

Veel illusies dat Rusland meteen volledige medewerking zal toezeggen koestert hij niet. „Als ik morgen (vandaag, red.) al beweging zie zal ik tevreden zijn.” Nederland heeft volgens hem de plicht – als land met veruit de meeste slachtoffers – ervoor te zorgen dat het onderwerp op de internationale agenda blijft, anders zal de aandacht verslappen.

Meer dan bemoedigend schouderklopje

De Europese steun betekent meer dan alleen een bemoedigend schouderklopje. President Macron heeft bij zijn recente bezoek aan president Poetin de zaak onder de aandacht gebracht. Ook andere collega’s zullen in navolging van de Franse president in hun contacten met de Russen blijven hameren op de Russische verantwoordelijkheid om helderheid te verschaffen, stelt Blok.

Het kabinet besloot vrijdag Rusland verantwoordelijk voor het neerhalen van vlucht MH17. Het JIT, het gezamenlijke onderzoeksteam van de getroffen landen, heeft vastgesteld dat het een Russische BUK-raket was die het vliegtuig van Malaysia Airlines heeft neergehaald.

LEES MEER OVER rusland mh17 eu stef blok

Minister Blok: MH17 op internatio­na­le agenda houden

AD 28.05.2018 Nederland gaat er vandaag in Europa, morgen in de VN-Veiligheidsraad en de komende weken in deze en andere internationale gremia alles aan doen de MH17 op de politieke agenda te houden.

,,Verreweg de meeste slachtoffers komen uit Nederland. Het is onze taak de politieke aandacht voor deze kwestie levend te houden”, aldus buitenlandminister Stef Blok vanmorgen in Brussel. ,,Die mag niet verslappen.”

Morgen reist hij naar New York om er de VN-Veiligheidsraad over toe te spreken, hij laat daarvoor een bilateraal bezoek aan België schieten.

Onder het hoofdje ‘actualiteiten’, kwam Blok vanmorgen tussenbeide om zijn 27 EU-collega’s bij te praten over het onderzoek naar de MH17-crash en hen te danken voor hun steun vrijdag. Bij monde van buitenlandchef Mogherini drongen zij toen unaniem aan op volledige medewerking van Rusland aan het verdere onderzoek. Mogherini reageerde in de vergadering kort met de verzekering dat Nederland mag blijven rekenen op de ‘eenheid en steun’ van de rest van de Unie.

Meer druk

Ook de Belgische buitenlandminister Didier Reynders zei voor ‘meer druk’ op Rusland te zijn. ,,Daarom steunen we Nederland ook.” Toch is België, anders dan Nederland en Australië, niet zo ver gegaan om Rusland ‘aansprakelijk’ te stellen voor het neerhalen van de vlucht.

Maar Reynders ontkent dat er licht zit tussen de posities van Nederland en België: ,,Medewerking van Rusland aan het onderzoek is nu het belangrijkste, daarin steunen wij Nederland.” Volgens Blok zijn de posities niet gelijk. ,,We hebben alle landen uitgenodigd (om Rusland mee aansprakelijk te stellen, red.), maar elk land moet daarover zelf beslissen.”

Voor de Litouwse buitenlandminister Linas Linkevicius, altijd scherp over Rusland, waren de uitkomsten van het onderzoek eind vorige week niet verrassend. ,,Er komt wel steeds meer bewijs, het net sluit zich. Ik geloof dat de schuldigen ooit voor het gerecht zullen komen.” Dat Poetin elke betrokkenheid ontkent, zegt hem niets. ,,Dat verrast toch niet? Die ontkent altijd alles: Salisbury, Oekraïne, De Krim.”

Wat willen jullie nou ? ? ? ?

Dit zijn de opties van Nederland voor vervolging Rusland

Elsevier 27.05.2018 Moet Nederland vast blijven houden aan een veroordeling van Rusland voor de MH17-ramp via een internationaal strafhof of kan het beter een compromis sluiten in ruil voor geld voor de nabestaanden? ‘Rusland kan de uitspraken zo opzij zetten.’

AD 28.05.2018

Dat zegt Mischa Wladimiroff, specialist op het gebied van internationaal recht, zondag in het programma Buitenhof. Hij pleit ervoor dat Nederland zich ernstig afvraagt of het strafvervolging wel door moet zetten en niet beter kan onderhandelen voor een financiële compensatie. Wladimiroff vergelijkt het met kiezen tussen ‘niks of niks’.

Lees ook deze column van Carla Joosten: MH17: Rutte toont terecht spierballen

Vrijdag stelde premier Mark Rutte Rusland officieel aansprakelijk voor de vliegtuigramp. Minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok (VVD) verzocht de Russen een ‘passende compensatie’ te bieden aan de nabestaanden.

Maar dat ligt nog allemaal niet zo makkelijk, legt Wladimiroff uit. De juridische opties op een rij:

Civiele rechtsgang

  1. Luchtvaartverdragen  Er zijn een aantal luchtvaartverdragen die partijen verplichten partijen aan tafel te gaan. Kom je er in die onderhandelingen niet uit, dan kan een derde partij een oplossing bieden als arbiter. Lukt dat ook niet, dan kan er een gerecht speciaal voor de kwestie worden ingesteld, maar dat kan alleen als beide landen daarmee akkoord gaan. De kans dat Rusland daarmee instemt is klein, omdat het niet op een veroordeling zit te wachten.
  2. Internationaal Hof van Justitie in Den Haag  Een andere optie is dat een van de partijen rechtstreeks naar het Internationaal Hof van Justitie in den Haag stapt. Maar het is maar de vraag of dat Hof bevoegd is, want ook daar moeten Nederland en Rusland het over eens zijn. Bereik je die overeenstemming niet, dat wordt het lastig voor zo’n Hof om zich de rechtsmacht toe te kennen om over dit geschil een oordeel uit te spreken.
    Veel staten hebben hun lidmaatschap bij het Hof altijd afhankelijk gemaakt van een aantal voorwaarden. De ene staat – zoals bijvoorbeeld Nederland – heeft van tevoren aangegeven dat het de rechtsmacht erkent, in wat voor geval dan ook. Rusland deed dat niet en kan in dit geval zeggen: jullie kunnen in dit geschil geen oordeel geven.
  3. Het Europese Hof voor de Rechten van de Mens – Een groot aantal nabestaanden heeft de zaak aangekaart bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Daarvoor moet je officieel eerst alle nationale rechtsmiddelen hebben uitgeput, maar kan ook als je verwacht dat deze wegen niets op zullen leveren. Maar zelfs al zou het Europese Hof oordelen dat de klagers daarin gelijk hebben, dan nog is een uitspraak niet bindend. Volgens het Russisch constitutioneel recht is het land namelijk niet verplicht is om zo’n uitspraak na te leven. Rusland heeft daarover in het kort gezegd: we blijven wel lid van dat Hof, maar zijn uitspraken kunnen we opzij zetten. Er komt dus geen uitspraak die uitvoerbaar en afdwingbaar is.

Wladimiroff pleit er daarom voor goed af te wegen of procederen iets oplevert. ‘De juridische arm van Nederland reikt niet verder dan de grens. Je kunt allemaal verlangens en politieke doeleinden hebben, maar die zullen nooit verder gaan dan wat je kunt bereiken. Je bent volledig afhankelijk van de ander of er een oplossing uitkomt.’

Lees ook deze scherpe column van Eric Vrijsen: Wilders had in Moskou terughoudender moeten zijn

Het procedeertraject is volgens hem daarom helemaal niet aantrekkelijk, omdat Rusland niet gedwongen worden zich aan zo’n uitspraak te houden. Overleg daarentegen kan tot gevolg hebben dat Rusland geen aansprakelijkheid erkent voor wat het heeft gedaan, maar wel bereid is een vergoeding te geven aan de nabestaanden, uit coulance. Dat gebeurde eerder in 1983 toen de toenmalige Sovjet-Unie een Koreaans vliegtuig neerschoot boven het eigen grondgebied. Het land erkende niet dat het daaraan schuld had, maar betaalde wel een vergoeding aan Korea.

Lees ook:Moskou hekelt ‘anti-Russische’ Nederlandse media

Een ander voorbeeld hiervan is een Iraans vliegtuig dat door de Amerikanen werd neerschoten in 1988. Iran diende een klacht in, maar trok die meteen daarna weer in omdat onmiddellijk een regeling werd ingesteld waarbij Amerika vrijwillig – maar zonder erkenning van aansprakelijkheid – betaalde. Hoe pijnlijk het ook is voor de nabestaanden in deze voorbeelden: erkenning voor aansprakelijkheid van wat Rusland heeft gedaan komt er dan waarschijnlijk niet.

Strafrechtelijke vervolging

  1. Onderzoek door JIT – Parallel aan de civiele procedures loopt een strafrechtelijk onderzoek door het JIT, het Joint Investigation Team. Dat is ervoor bedoeld daders individueel te vervolgen. In onderhandelingen zou het kunnen dat Rusland zegt dat het alleen een regeling over geld wil bereiken als Nederland ophoudt met de strafzaken. Het is dus aan Nederland om dat af te wegen. Lastig hierbij is, is dat Nederland tot dusver altijd heeft gezegd dat politiek geen invloed mag hebben op de strafzaak.

Maar de realiteit is volgens de advocaat internationaal strafrecht dat Rusland geen onderdanen uitlevert. Als de keus van het Openbaar Ministerie valt op Russische militairen die aansprakelijk worden gehouden en strafrechtelijk worden vervolgd, zullen die militairen dus nooit in Nederland verschijnen. Er kan alleen berechting plaatshebben bij verstek: bij afwezigheid van de verdachte. Wladimiroff: ‘Je kan je afvragen, wie wordt daar beter van?’ Ze zullen hun straf immers altijd ontlopen.

Lees ook: ‘Rechtszaak MH17 mogelijk zonder verdachten’

Zaak is een prestigekwestie

Lees ook:Nabestaanden boos om ‘Rusland-speld’ Wilders

De hele zaak is volgens Wladimiroff wel een prestigekwestie. ‘Het is voor een staat nooit prettig om bekend te staan als degene die zijn verplichtingen jegens andere staten niet nakomt.’ Aan de andere kant ziet hij wel dat grootmachten als Rusland, de Verenigde Staten en China zich meer kunnen permitteren en er makkelijker mee wegkomen als dat prestige wordt gedeukt of niet.

Wladimiroff erkent dat er geen ideale oplossing is waarbij de nabestaanden volledige gerechtigheid krijgen. Hij ziet overleg ‘als de beste oplossing onder de slechtste omstandigheden.’ Volgens hem is de kans nu eenmaal groot dat Rusland bij een uitspraak zegt: ‘Dat is allemaal mooi, maar we doen niks.’

In beeld: ‘Indrukwekkende’ ceremonie MH17-monument in Vijfhuizen

   Fleur Verbeek (1991) werkt sinds oktober 2017 op de webredactie. Ze studeerde Journalistiek aan de Hogeschool van Utrecht.

GERELATEERDE ARTIKELEN

Dwingt Macron Vladimir Poetin op de knieën?

MH17: Aansprakelijk is nog geen doorbraak

Nieuwe fase MH17: wachten op Poetin

Weinig vertrouwen in Rusland als partner

Telegraaf 27.05.2018 Nederlanders zien Rusland als een weinig betrouwbare partner voor politieke samenwerking. Slechts 13 procent heeft vertrouwen in Rusland, blijkt uit een onderzoek van peiler Maurice de Hond.

Van de ondervraagden vindt 39 procent de Verenigde Staten een betrouwbare partner. De VS scoren hiermee maar ietsje hoger dan China, dat van 33 procent van de Nederlanders het vertrouwen geniet. Duitsland scoort met 87 procent het hoogste, gevolgd door het Verenigd Koninkrijk met 75 procent.

Het onderzoek dat De Hond uitvoerde, is eerder in Duitsland door de tv-zender ZDF gehouden. Bij de oosterburen zijn de meningen duidelijk anders. Daar vindt 36 procent van de bevolking Rusland een betrouwbare partner. Rusland scoort hiermee hoger dan de VS, die nog maar het vertrouwen genieten van 14 procent van de oosterburen.

Volgens het onderzoek van De Hond denkt 71 procent van de Nederlanders dat Rusland direct of indirect verantwoordelijk is voor het neerhalen van de MH17. Bijna een derde verwacht dat nooit onomstotelijk wordt vastgesteld wie verantwoordelijk is voor het neerhalen van de MH17.

Nederland rekent op unanieme steun EU in zaak-MH17

AD 27.05.2018 Nederland verwacht unanieme steun te krijgen van alle EU-lidstaten voor het aansprakelijk stellen van Rusland voor het neerhalen van vlucht MH17.

Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken licht die beslissing morgen toe bij de vergadering van de buitenlandministers in Brussel. Het kabinet zoekt deze week bewust breed draagvlak, melden bronnen. Het effect daarvan moet groot zijn op Rusland, dat dan steeds meer alleen komt te staan.

Nederland vraagt daarom ook steun van de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties, waar ons land dit jaar lid van is. Ook daar zal het besluit worden uitgelegd tijdens een vergadering over Oekraïne. De verwachting is dat ook daar landen zich zullen uitspreken over het Nederlands-Australische besluit. Ook Rusland is lid van de Veiligheidsraad.

Hoewel na de aansprakelijkstelling afwijzende geluiden uit Rusland kwamen, heeft Moskou nog niet formeel gereageerd. Het is gebruikelijk dat dit wel een keer gebeurt, maar dat kan dagen, weken, maanden of zelfs jaren duren. Het is ook mogelijk dat Nederland en Australië in het diepste geheim met Rusland in overleg treden en dat er pas een formele reactie komt als dat proces ten einde is.

© EPA

Verantwoordelijkheid 

Kort na de aansprakelijkstelling kwamen landen al met steun voor het besluit van de Nederlandse en Australische regeringen. EU-buitenlandcoördinator Federica Mogherini kwam met een verklaring waarin ze stelde dat Rusland zijn verantwoordelijkheid moet nemen.

Groot-Brittannië en Duitsland spraken hun steun uit. Een woordvoerder van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken stelde dat de VS de beslissing van Nederland en Australië ‘zeer steunt’. ,,Het is tijd dat Rusland zijn rol in het neerschieten van MH17 erkent en stopt met zijn gevoelloze campagne van desinformatie.”

Het kabinet hoopt dat die woorden meer impact hebben als ze uit de mond van de Amerikaanse VN-ambassadeur Nikki Haley komen. ,,Als landen en organisaties zoals EU, Navo en VN allemaal met één mond spreken, voert dat de druk op Rusland op”, zegt een ingewijde.

Secretaris-generaal van de VN, Antonio Guterres stelt ‘met bezorgdheid kennis te hebben genomen’ van de conclusie van het Joint Investigation Team (JIT). De onderzoekers concludeerden donderdag dat de Buk-raket die MH17 raakte, behoorde tot de Russische 53ste Luchtafweerbrigade.

Nederland besloot samen met Australië – als de twee landen met het grootste aantal slachtoffers – Rusland aansprakelijk te stellen. Guterres benadrukt dat alle landen – ook Rusland – zich moeten houden aan een eerdere VN-resolutie, die eist dat alle landen volledig meewerken aan pogingen de verantwoordelijken te achterhalen.

Het Joint Investigation Team (JIT) dat onderzoek doet naar de crash van vlucht MH17 gaf gisteren een update over de resultaten . © ANP

© AFP

MH17: Rutte wacht op president Poetin

Elsevier 25.05.2018 Na het aansprakelijk stellen van Rusland voor het neerhalen van de MH17 wacht Nederland op een reactie van Rusland. ‘We gaan kijken wat er gebeurt,’ zei premier Mark Rutte (VVD) na afloop van de ministerraad.

Rutte wilde vrijdag per se zelf de ministerraad voorzitten die zou beslissen over de volgende stap van de regering in de kwestie MH17. ‘De zwarte bladzijde in onze geschiedenis,’ aldus Rutte. Daarom was hij eerder terugkomen van handelsmissie in India. Een plan dat hij al had gehad, maar waar hij geen ruchtbaarheid had gegeven om ‘niet te veel druk te zetten’ op de presentatie van het MH17-onderzoeksrapport donderdag.

Rutte was in de nacht van donderdag op vrijdag teruggevlogen naar Nederland. Zo had hij in India nog een programma van vijftien uur af kunnen werken inclusief gesprekken met de Indiase regering.

Derde prioriteit is het strafrechtelijk spoor

Van de drie prioriteiten die Nederland na de MH17-ramp formuleerde waren er volgens Rutte eerder twee afgerond. Repatriëring ‘van onze mensen’ en identificatie en het achterhalen van de oorzaak van het neerstorten van het toestel. ‘De derde prioriteit is het strafrechtelijk spoor. Waarheidsvinding, genoegdoening voor alle 298 slachtoffers en de nabestaanden staat daarbij voorop.’

Dat laatste is voor het kabinet Rutte III ‘topprioriteit’. Vandaar dat het kabinet had besloten Rusland aansprakelijk te stellen.

 Overtuigend bewezen

Het kabinet had daar volgens Rutte niet lichtvaardig toe besloten. ‘We hebben een zorgvuldige afweging gemaakt ons baserend op het diepgravend en onafhankelijk onderzoek van het internationaal onderzoeksteam onder leiding van het Nederlandse Openbaar Ministerie.’

Lees het commentaar van Elsevier Weekblad over het kabinetsbesluit

Uit dat onderzoek was volgens hem overtuigend bewezen dat het toestel uit de lucht was geschoten door een raket afkomstig van een Russische installatie. ‘Daarnaast heeft het Openbaar Ministerie gemeld dat Rusland onvoldoende meewerkt aan het onderzoek. Ondanks herhaalde verzoeken, is cruciale informatie niet geleverd,’ zei Rutte.

Dinsdag bespreekt de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties de situatie in Oekraïne. Dan zal Nederland volgens Rutte opnieuw medewerking eisen van Rusland.

Vergelijking met atoomonderzeeër Koersk

Rutte twijfelt niet aan de schuld van Rusland. Hij had nooit ‘een vingerwijziging’ willen geven voor wie er achter het drama zat, ‘maar inmiddels weten we dat Rusland verantwoordelijkheid draagt.’ De premier hoopt nog steeds in gesprek te komen met de Russische president Vladimir Poetin. Tijdens een top in 2014 in Milaan heeft Rutte Poetin gewezen op de zaak rond de Russische atoomonderzeeër Koersk.

Een erekwestie voor Rusland

‘Een erekwestie voor Rusland. Nederlandse bedrijven hebben toen geholpen om de slachtoffers boven water te krijgen en zoveel mogelijk gerechtigheid te doen aan de nabestaanden en eer te betonen aan de omgekomenen. De MH17 is van minstens zo grote omvang,’ had Rutte tegen Poetin gezegd.

De premier heeft nog hoop dat Rusland alsnog meewerkt. Over eventuele volgende stappen beraadt het kabinet zich wel, maar daarover wilde Rutte niets zeggen.

Onderste steen

Vier jaar geleden zei Rutte dat de ‘onderste steen’ boven moest komen, maar zover is het volgens hem nog niet. Hoeveel tijd dit nog gaat kosten, is volgens hem een zaak van het onderzoeksteam en het ‘fantastische Openbaar Ministerie’.

Australië en Nederland zijn van meet af aan nauw opgetrokken gezien het grote aantal slachtoffers uit beide landen. Van de drie andere in het onderzoeksteam vertegenwoordigde landen – België, Maleisië en Oekraïne –  hebben nog gesprekken plaats met België en Maleisië. Oekraïne spande al eerder een zaak aan tegen Rusland bij het Internationaal Gerechtshof.

De beschuldiging aan het adres van Rusland is naar zijn zeggen niet het moment waarop Rutte gewacht heeft. ‘Dat moment is pas daar er daders voor het gerecht verschijnen.’

Stap voor stap oplossen

Vooruitblikken op een volgende stap, wilde Rutte niet. ‘Dit soort ingrijpende vraagstukken zijn alleen stap voor stap op te lossen.’ Of bij het stellen van de Russische aansprakelijkheid ook gedacht werd aan vergoedingen voor de nabestaanden wilde de premier niet zeggen.

Voorlopig is het aan de diplomatie. Minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok (VVD) had de eerste stap gezet door zijn Russische collega Sergej Lavrov vrijdag te bellen.

   Carla Joosten (1960) werkt sinds 2000 voor redactie Nederland bij Elsevier Weekblad. Ze is politiek redacteur in Den Haag en covert het koningshuis. Voor de Leven & Dood-pagina’s van Elsevier Weekblad verzorgt zij de nieuwtjes over mensen.

GERELATEERDE ARTIKELEN

MH17: terecht toont Rutte zijn spierballen

Dwingt Macron Vladimir Poetin op de knieën?

Na de ministerraad: Rutte pakt zijn nachtrust

Kom toch eens met wat concrete feiten kereltje !!

‘Rusland zal er altijd op wijzen dat het MH17-bewijs flinterdun is’

NOS 25.05.2018 Het is een zeldzame actie van Nederland en Australië: de twee landen eisen dat het Kremlin verantwoordelijkheid neemt voor het neerhalen van vlucht MH17. De reactie van Moskou: waar is het sluitende bewijs? En niets wijst er volgens onze Rusland-correspondent David Jan Godfroid op dat die houding zal veranderen.

Bijna vier jaar na de vliegramp boven Oekraïne lijkt de patstelling over de schuldvraag nog lang niet doorbroken. Rusland heeft vanaf het begin alle betrokkenheid ontkend.

De verschillende theorieën van Rusland

Het land kwam met verschillende theorieën over wie er dan wel verantwoordelijk was. Een tijdlang suggereerden de Russische autoriteiten bijvoorbeeld dat een Oekraïense SU25-straaljager de Boeing 777 had neergehaald.

“Poetin zei vandaag dat dit nog altijd mogelijk is”, zegt Godfroid. De laatste tijd leek het er volgens de correspondent juist op dat de Russen deze theorie min of meer hadden opgegeven. “Daarna was het volgens het Kremlin mogelijk wel een Buk-raket, maar dan beslist niet een van Rusland.”

Video afspelen

Poetin: het kan ook een vliegtuig zijn geweest

Onmogelijk, zegt het JIT, het internationale onderzoeksteam van Nederland, Australië, Maleisië, België en Oekraïne. Het geleverde bewijs toont volgens het JIT aan dat de raket afkomstig was van de 53ste brigade van het Russische leger.

Poetin houdt volgens Godfroid nog wel een kleine slag om de arm. “Hij zegt: we gaan dit analyseren en onderzoeken of we het inhoudelijk kunnen beoordelen. Maar je kunt er donder op zeggen dat hij zal volhouden dat het niet waar is.”

Zo denkt het Kremlin over het onderzoek

Het onderzoek blijft volgens Rusland onbetrouwbaar. Het land is geen onderdeel van het JIT en dus kan het onderzoek zomaar gemanipuleerd zijn. En zolang er nog geen onafhankelijke rechtbank een uitspraak heeft gedaan, valt niets met zekerheid te zeggen, benadrukt Moskou.

Nieuwsuur sprak met een jurist en die acht het niet onmogelijk dat Rusland veroordeeld wordt voor betrokkenheid bij de MH17-ramp.

Zelfs als de JIT-bewijzen ooit leiden tot een veroordeling, dan nog zal Poetin volgens Godfroid schuld blijven ontkennen. Daar had Rusland al vanaf het begin belangrijke redenen voor, vertelt de correspondent. “Zeker in 2014 was er een hevige, internationale discussie over of de Russen nou wel of niet actief waren in Oekraïne. Als ze meteen hadden toegegeven dat ze deze Buk hadden geleverd, dan hadden de Russen ook bekend dat ze militair actief waren in Oekraïne.”

“Ten tweede is er sprake van een ernstige oorlogsmisdaad. Want je mag wel oorlog voeren, maar geen passagiersvliegtuig neerhalen.” 298 mensen kwamen om het leven toen MH17 werd neergeschoten, onder wie 196 Nederlanders.

Enige verantwoordelijkheid bij zo’n oorlogsmisdaad kan voor een land ernstige gevolgen hebben. Denk aan sancties of andere maatregelen vanuit de internationale gemeenschap. En Rusland zit op dat vlak al in zwaar weer; tegen het land gelden verschillende sancties.

Het verhaal verandert steeds, aldus David Jan Godfroid.

Godfroid ziet parallellen met bijvoorbeeld de zaak-Skripal en de vermoedelijke gifgasaanval door het Assad-regime in april. De Syrische leider is een bondgenoot van Poetin.

“Over deze kwesties worden vanuit Rusland steeds verschillende verhalen de wereld in geholpen. Het ene moment was er geen sprake van een chemische aanval in Douma en het volgende moment juist wel, maar dan georganiseerd door anderen. En bij de vergiftiging van oud-spion Skripal in Groot-Brittannië zei Rusland eerst dat er geen sprake was van novitsjok-gas. Daarna opeens wel maar dan kon het niet uit Rusland komen, en zou het afkomstig uit Tsjechië zijn. Het verhaal verandert steeds.”

In al deze zaken loopt nog een internationaal onderzoek naar de dader. Net als bij MH17 zal Poetin daarom volgens Godfroid twijfel blijven zaaien.

“Natuurlijk probeert Rusland ook de eigen bevolking ervan te overtuigen dat het niets met MH17 te maken heeft. Wat dat betreft is dat in Rusland een stuk makkelijker, daar staan verreweg de meeste media indirect of direct onder controle van het Kremlin.”

BEKIJK OOK

‘Al duurt het jaren, veroordeling van Rusland is zeker niet onmogelijk’

Rusland blijft betrokkenheid MH17-ramp ontkennen

Kabinet: Rusland aansprakelijk voor MH17, geen enkele twijfel aan JIT

MH17: Nederland en Australië stellen Rusland aansprakelijk

RO 25.05.2018 Nederland en Australië stellen Rusland aansprakelijk voor zijn aandeel in het neerhalen van vlucht MH17. De ministerraad heeft daartoe besloten op voorstel van minister Blok van Buitenlandse Zaken. Rusland is hiervan door beide landen op de hoogte gesteld.

Minister Blok van Buitenlandse Zaken: “Het neerhalen van vlucht MH17 heeft onherstelbaar leed teweeggebracht. Het kabinet heeft altijd gezegd: de waarheid rond vlucht MH17 moet boven tafel en er moet gerechtigheid komen voor de slachtoffers en hun nabestaanden. Nederland heeft hiervoor de steun van de internationale gemeenschap.

Op basis van de conclusies van het JIT staat nu voor Nederland en Australië vast dat Rusland verantwoordelijk is voor de inzet van de BUK-installatie waarmee vlucht MH17 is neergehaald. Het kabinet handelt hier nu naar door Rusland formeel aansprakelijk te stellen.’’

Staatsaansprakelijkheid is relevant wanneer staten regels van het internationaal recht niet nakomen. Het is dan mogelijk om een staat voor het schenden van één of meerdere internationale regels aansprakelijk te stellen. Het is deze juridische weg die Nederland en Australië nu samen gaan bewandelen. Beide landen houden Rusland verantwoordelijk voor zijn aandeel in het neerhalen van vlucht MH17.

Het aansprakelijk stellen van een staat is een complex juridisch proces en kent verschillende routes. Nederland en Australië hebben Rusland vandaag verzocht om in overleg te treden met als doel tot een oplossing te komen die recht doet aan het enorme leed en de toegebrachte schade, veroorzaakt door het neerhalen van vlucht MH17. Het voorleggen aan een internationale rechter of organisatie om een oordeel te vellen kan een volgende stap zijn.

Het aansprakelijk stellen van Rusland voor zijn aandeel in het neerhalen van vlucht MH17 – op basis van het internationaal recht – staat los van het strafrechtelijk onderzoek en de mogelijke vervolging en berechting van de daders. Het onderzoek van het JIT gaat door en het is aan het Openbaar Ministerie om te besluiten of en wanneer individuen als verdachten worden aangemerkt en gedagvaard.

“Wij eisen dat Rusland zijn verantwoordelijkheid neemt en volledig meewerkt aan waarheidsvinding en gerechtigheid voor de slachtoffers van vlucht MH17 en hun nabestaanden’’, aldus minister Blok.

Documenten 

Kamerbrief over staatsaansprakelijkheid Rusland inzake MH17

Kamerstuk: Kamerbrief | 25-05-2018

Zie ook Neerhalen vlucht MH17 Regering

Russische media en politici sarcas­tisch en boos: ‘Dit is oneerlijk’

AD 25.05.2018 Traditiegetrouw reageren Russische media en politici met misprijzen en sarcasme op het Nederlandse en Australische besluit Rusland aansprakelijk te stellen voor de aanslag op vlucht MH17 in juli 2014 boven Oost-Oekraïne.

We kunnen er alleen objectieve resultaten van verwachten als de benadering van het onderzoek wordt aangepast, aldus Igor Sjatrov.

,,Deze keer hebben de Nederlandse onderzoekers zonder het traditionele ‘zeer waarschijnlijk’, maar voor de zoveelste keer ook zonder bewijzen de beschuldiging geuit aan het adres van Rusland”, schampert Zvezda TV, een zender die rechtstreeks met het Russische ministerie van Defensie is verbonden.

De zender vervolgt met de vraag: ,,Waar zijn de decoderingen van de zwartedoosgegevens?” Zvezda (Russisch voor ‘ster’) vervalt vervolgens in een lange beschuldiging aan het adres van het ‘zogeheten’ onderzoekscomité, dat ‘om een of andere reden wordt geleid door Nederland’. De commissie zou nooit enig moment openheid van zaken hebben gegeven, zo klaagt de zender.

Oneerlijk

Persbureau RIA-Novosti laat politicoloog Igor Sjatrov aan het woord, die stelt dat Rusland moet gaan deelnemen in het onderzoekscomité. Zo niet, dan kan de Russische staat de resultaten niet erkennen, vindt hij. ,,Ik denk dat juist dit onderzoek de geschiedenis ingaat als een voorbeeld van oneerlijk werk. We kunnen er alleen objectieve resultaten van verwachten als de benadering van het onderzoek wordt aangepast.”

Joeri Sjvytkin, vicevoorzitter van de defensiecommissie in de Doema, het Russische lagerhuis, geeft blijk van een slechte kennis van het Engels. Hij neemt de woorden van het onderzoekscomité, dat de Buk-installatie een ‘unieke vingerafdruk’ zou hebben gevormd, namelijk letterlijk. ,,Hoe kunnen vingerafdrukken behoren tot een brigade? Ze kunnen alleen maar behoren tot een specifieke militair. Hoe kunnen ze vingerafdrukken nagaan van een militair?”

Rutte eist medewerking Rusland bij onderzoek MH17

NOS 25.05.2018 Het kabinet maakte vanochtend bekend dat Nederland en Australië samen Rusland aansprakelijk stellen voor zijn aandeel in het neerhalen van vlucht MH17. De maatregel volgt op de bevindingen van het Joint Investigation Team (JIT), dat gisteren concludeerde dat de Buk-raket waarmee het vliegtuig is neergehaald afkomstig was van een Russische legereenheid.

Niet veel later bracht onderzoekscollectief Bellingcat naar buiten dat het een tweede Russische verdachte heeft geïdentificeerd die betrokken zou zijn bij het neerhalen van vlucht MH17. Het gaat om de hooggeplaatste militair Oleg Ivannikov (51).

Het Kremlin ontkent nog steeds alle betrokkenheid bij de vliegramp en trok vandaag opnieuw de conclusies van het JIT in twijfel. Rusland noemt het MH17-onderzoek bevooroordeeld. Premier Rutte riep Moskou daarom op de resultaten van het JIT serieus te bekijken en eist de Russische medewerking aan het onderzoek.

Rutte dreigt Rusland met stappen

Telegraaf 25.05.2018  Als Nederland er nu niet uitkomt met de Russen, komen vervolgstappen in het vizier. Dat zei premier Rutte vrijdag over het besluit Rusland aansprakelijk te stellen voor diens aandeel in het neerhalen van MH17.

Wat die vervolgstappen zullen zijn, daar wil het kabinet nog niet op vooruit lopen. „Ik kan daar nu niets over zeggen omdat ik eerst deze stap helemaal wil uitlopen”, aldus de premier.

Rutte noemt het een ’ernstig feit’ dat Rusland verantwoordelijk is voor de inzet van de BUK-installatie en hij noemt het ’kwalijk’ dat Rusland niet goed heeft meegewerkt met het onderzoek. „Ondanks herhaalde verzoeken is cruciale informatie niet geleverd”, is zijn oordeel.

’Gerechtigheid’

Het duo-optreden met Australië verklaart de premier uit het feit dat beide landen vanaf het begin nauw opgetrokken zijn. Ook wijst hij erop dat enkele van de andere getroffen landen om verschillende redenen mogelijk andere juridische accenten willen zetten, zoals Oekraïne.

BEKIJK OOK:

Kabinet stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17

Over de schadeclaim die nabestaanden van MH17 nu aanhangig maken bij het Europees hof, zegt Rutte dat hij hun besluit ’respecteert’, maar dat dit los staat van de verantwoordelijkheid die de Nederlandse overheid neemt. „Wij moeten zorgen voor gerechtigheid.”

BEKIJK OOK:

Nabestaanden MH17 naar Europees Hof met schadeclaim

Lees hier meer:

Eliot Higgins (m) van opensource onderzoeksorganisatie Bellingcat tijdens een persconferentie over bevindingen in het onderzoek naar MH17.

BEKIJK OOK:

’Houding Rusland schofferend voor nabestaanden’

BEKIJK OOK:

’Aansprakelijkstelling neerhalen vlucht MH17 is politieke daad’

BEKIJK OOK:

Kremlin: JIT toonde afgedankte Buk-raketten

BEKIJK OOK:

Bellingcat: hoge Russische militair hoofdverdachte van neerhalen MH17

Rutte eist volledige medewerking Rusland in MH17-onderzoek

NU 25.05.2018 Premier Mark Rutte verwacht dat Rusland nu, na de bevindingen van het Joint Investigation Team (JIT), volledig meewerkt aan het onderzoek dat moet leiden tot de berechting van de daders van het neerschieten van de MH17.

“Wij eisen van Rusland dat het zijn verantwoordelijkheid neemt en volledig meewerkt aan waarheidsvinding en gerechtigheid voor de slachtoffers van MH17 en hun nabestaanden”, zei Rutte vrijdag na afloop van zijn wekelijkse persconferentie

Volgens de premier werken de Russen op dit moment onvoldoende mee: “Ondanks herhaalde verzoeken van het JIT is cruciale informatie niet geleverd.”

Het JIT concludeerde donderdag dat de buk-raketinstallatie, waarmee de MH17 in juli 2014 werd neergeschoten, afkomstig was van de Russische krijgsmacht. Op basis van die informatie heeft het kabinet vrijdag samen met Australië besloten om Rusland aansprakelijk te stellen voor de ramp waarbij 298 mensen, waaronder 196 Nederlanders, om het leven kwamen.

Dat besluit is volgens Rutte “niet lichtvaardig genomen”. “We hebben een zorgvuldige afweging gemaakt die is gebaseerd op het diepgravend en onafhankelijk onderzoek van het internationaal onderzoeksteam onder leiding van het Nederlandse OM”, aldus de premier.

Rutte: ‘We eisen verantwoordelijkheid en medewerking van Rusland’

Zie ook: Nederland stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17

‘Feiten op tafel’

Rutte legde uit dat hij de afgelopen jaren niet wilde speculeren over de betrokkenheid van de Russen bij de ramp, tot nu. “Nu is het anders, nu liggen er feiten op tafel”, zei Rutte. “Uit de presentatie van het JIT is maar één conclusie te trekken: Rusland is verantwoordelijk.”

Rutte zei nog geen contact te hebben gehad met de Russische president Vladimir Poetin. Minister van Buitenlandse Zaken, Stef Blok, heeft eerder op de dag gesproken met zijn Russische ambtsgenoot Lavrov. Die reageerde volgens Blok “niet heel verrassend afhoudend” op deze stap en ontkende enige betrokkenheid van Rusland bij de MH17-ramp.

Nederland houdt Rusland verantwoordelijk voor neerhalen MH17

Vervolgstappen

Of de Russen van plan zijn nu wel mee te werken, zal moeten blijken. Rutte wilde niet vooruitlopen op eventuele vervolgstappen als de medewerking uitblijft. Volgens de premier is het noodzakelijk om de zaken “stap voor stap” aan te pakken.

De eerstvolgende stap die Nederland zal nemen is dinsdag tijdens de vergadering van de VN-Veiligheidsraad. Daar zal Nederland Rusland manen zich te houden aan VN-resolutie 2166, die Rusland heeft gesteund en die alle landen dwingt mee te werken aan het MH17-onderzoek.

Op een eventuele tegenreactie van de Russen wilde Rutte niet vooruitlopen. Zo kan Poetin besluiten de gasleveranties uit Rusland stop te zetten.

53e raketafweerbrigade

Donderdag publiceerde het JIT, een samenwerkingsverband tussen Australië, België, Maleisië, Nederland en Oekraïne, de tussentijdse conclusies uit hun onderzoek. Volgens het team kwam de buk-raketinstallatie die het toestel boven Oost-Oekraïne neerschoot, van het Russische leger.

Na uitvoerige vergelijkingen met andere buk-TELAR-installaties werd volgens het JIT duidelijk dat de installatie in kwestie afkomstig was van de 53e raketafweerbrigade uit Koersk in Rusland. Die maakt deel uit van de Russische krijgsmacht.

Rusland liet na de publicatie weten niet bij de ramp betrokken te zijn. Het JIT roept voor enkele vragen de hulp van “het publiek” in, omdat Rusland niet meewerkt.

Zie ook: JIT: Buk-raket die MH17 neerhaalde van Russisch leger, Rusland ontkent

Raketinstallatie die MH17 neerhaalde heeft unieke ‘vingerafdruk’

Hoofdverdachte

Vrijdagochtend maakte het onderzoekscollectief Bellingcat bekend een van de hoofdverdachte te hebben geïdentificeerd. Het zou gaan om Oleg Ivannikov, een militair met een hoge functie in de Russische krijgsmacht.

Eerder identificeerde Bellingcat de Russische generaal Nikolaj Fjodorovitsj Tkatsjev als een van de andere hoofdverdachten. Bellingcat is een door de Brit Eliot Higgins opgericht journalistiek netwerk van burgers. Het collectief kwam een jaar geleden al met dezelfde conclusies als het JIT donderdag presenteerde.

Bellingcat zegt de bevindingen uit het onderzoek naar de hoofdverdachte Ivannikov voor de persconferentie met het JIT te hebben gedeeld.

Zie ook: Bellingcat noemt Russische militair als een van hoofdverdachten MH17

Lees meer over: MH17

Aanbevolen artikelen

Russische president Poetin zegt bevindingen onderzoek MH17 te bestuderen

Nederland stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17

Rutte breekt handelsmissie India af voor ministerraad over MH17

Rutte geeft update over laatste ontwikkelingen MH17 (gesloten)

Rutte: Rusland móét meewerken aan MH17-onderzoek

AD 25.05.2018 Het aansprakelijk stellen van Rusland voor het neerhalen van vlucht MH17 is vergaand, maar noodzakelijk. Dat zei premier Mark Rutte vanmiddag tijdens zijn wekelijkse persconferentie. Hij gaat ervan uit dat het Kremlin gehoor geeft aan de Nederlandse eis om medewerking te verlenen aan het onderzoek.

We weten inmiddels dat Rusland wel degelijk een aandeel heeft

Voor de Nederlandse regering blijft het absolute topprioriteit het onderzoek naar vlucht MH17 tot een goede einde te brengen, benadrukt de premier. Nederland en Australië stellen Rusland aansprakelijk voor het neerhalen van vlucht MH17 op 17 juli 2014, maakte het kabinet vanmorgen bekend. Met die formele stap hoopt het kabinet af te dwingen dat Rusland meewerkt aan het onderzoek.

,,Rusland is een trots land, dat – als er in eigen land grote rampen gebeuren  – recht doet aan de nabestaanden. Ik ga ervan uit dat ze dat nu ook doen”, aldus Rutte, die de ramp met MH17 een ‘inktzwarte bladzijde’ uit de Nederlandse geschiedenis noemt.

Medewerking

Het Joint Investigation Team (JIT) dat onderzoek doet naar de crash van vlucht MH17 gaf gisteren een update over de resultaten © EPA

Rutte, die zijn handelsmissie naar India afbrak om de ministerraad vanmorgen te kunnen voorzitten, benadrukt dat het besluit niet lichtzinnig is genomen. Hij prijst het onderzoek van het Joint Investigation Team (JIT). Dat onderzoeksteam acht het bewezen dat de Buk-raket waarmee vlucht MH17 uit de lucht werd geschoten, is afgevuurd uit een installatie van het Russische leger. Die zou afkomstig zijn van de 53ste luchtafweerraketbrigade uit Koersk.

Voor Nederland en Australië staat nu vast dat Rusland verantwoordelijk is voor de inzet van de Buk-installatie, stelt de premier. ,,Daarnaast heeft het OM gemeld dat Rusland onvoldoende meewerkt aan het onderzoek. Ondanks herhaaldelijke verzoeken hebben de Russische autoriteiten cruciale informatie niet gegeven.” Rutte wijst erop dat Rusland de VN-resolutie heeft ondertekend waarmee medewerking is toegezegd. ,,We weten inmiddels dat Rusland wel degelijk een aandeel heeft.”

Ontkenning

We gaan er alles aan doen om tot medewer­king te komen. Lukt dat niet, dan moeten we nadenken over ver­volgstap­pen

Rusland heeft vandaag opnieuw ontkend iets met de zaak te maken te hebben. ,,Ik betreur dat”, zegt Rutte. ,,Ik roep Rusland op de resultaten serieus te bekijken. We gaan met de autoriteiten in gesprek om er alles aan te doen om tot medewerking te komen. Lukt dat niet, dan moeten we nadenken over vervolgstappen. We gaan zien wat er gebeurt.” Wat die vervolgstappen zouden kunnen zijn, wil Rutte niet zeggen.

Een groep van 270 nabestaanden van Nederlandse slachtoffers van vlucht MH17 heeft vandaag bekendgemaakt naar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens te stappen voor een schadeclaim tegen Rusland. ,,Dat nabestaanden een dergelijke actie ondernemen staat hun uiteraard volledig vrij. De overheid heeft zijn verantwoordelijkheid. Wij willen twee dingen: medewerking en gerechtigheid voor de slachtoffers en hun nabestaanden. Ik hoop dat gerechtigheid vandaag een stap dichterbij is gekomen.”

Minister-president Mark Rutte © ANP

Steun van Verenigde Staten

De Verenigde Staten steunen het besluit van Nederland en Australië om Rusland aansprakelijk te stellen voor de MH17-ramp. Dat meldt het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken, dat het Kremlin eerder al opriep te ‘stoppen met liegen’ en opheldering te geven over de rol die het speelde bij het neerhalen van het passagierstoestel. De VS zeggen alle vertrouwen te hebben in de bevindingen van het JIT.

Nederland stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17

NU 25.05.2018 Nederland en Australië stellen Rusland aansprakelijk voor het neerhalen van vlucht MH17 op 17 juli 2014. Met die formele stap hoopt het kabinet medewerking van Rusland af te dwingen, desnoods via tussenkomst van een rechter of internationale organisatie.

In het kort:

  • Nederland en Australië stellen Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17
  • Hiermee willen beide landen afdwingen dat Rusland meewerkt aan onderzoek
  • Rusland is op de hoogte gebracht van besluit
  • Buk-raket waarmee toestel in 2014 uit lucht werd geschoten volgens onderzoeksteam afkomstig van Russisch leger

Volg alle ontwikkelingen in ons liveblog.

”Wij eisen dat Rusland zijn verantwoordelijkheid neemt en volledig meewerkt aan waarheidsvinding en gerechtigheid voor de slachtoffers van vlucht MH17 en hun nabestaanden”, aldus minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken.

De bewindsman heeft vrijdagochtend contact gehad met zijn Russische ambtsgenoot Sergei Lavrov. Die reageerde volgens Blok “niet heel verrassend afhoudend” op deze stap en ontkende enige betrokkenheid van Rusland bij de MH17-ramp.

Volgende week dinsdag komt de VN-Veiligheidsraad bijeen waar Nederland de aansprakelijkheid aan de orde zal stellen. Beide landen zijn op dit moment lid van de VN-Veiligheidsraad.

“We zullen de Russen dan zeker recht in de ogen kijken”, zei Blok. Maandag spreekt Blok met zijn EU-collegaministers bij wie hij het onderwerp ter sprake zal brengen.

Rusland moet van Nederland schuld erkennen en de slachtoffers compenseren. Het is volgens Blok te vroeg om het al over bedragen te hebben.

Stef Blok wil niet vooruitlopen op eventuele vervolgstappen tegen Rusland

Onderzoek

Donderdag publiceerde het Joint Investigations Team (JIT), een samenwerkingsverband tussen Australië, België, Maleisië, Nederland en Oekraïne, de tussentijdse conclusies uit hun onderzoek. Volgens het team kwam de buk-raketinstallatie die het toestel boven Oost-Oekraïne neerschoot van het Russische leger.

Na uitvoerige vergelijkingen met andere buk-TELAR-installaties werd volgens het JIT duidelijk dat de installatie in kwestie afkomstig was van de 53e raketafweerbrigade uit Koersk in Rusland. Die maakt deel uit van de Russische krijgsmacht. Rusland liet na de publicatie weten niet bij de ramp betrokken te zijn. Het JIT roept voor enkele vragen de hulp van “het publiek” in, omdat Rusland niet meewerkt.

Nederland en Australië, de landen met de meeste slachtoffers, hebben de andere deelnemers aan het JIT-onderzoek (België, Maleisië en Oekraïne) geïnformeerd en gevraagd zich aan te sluiten. Blok: “We kunnen ons voorstellen dat deze landen hun positie willen bepalen, maar ze zijn uitgenodigd.”

Nederland zegt wel steun te hebben vanuit de NAVO, de Europese Unie en de Verenigde Staten. De NAVO en de EU hebben Rusland vrijdag opgeroepen om “verantwoordelijkheid” te dragen.

Raketinstallatie die MH17 neerhaalde heeft unieke ‘vingerafdruk’

Leed

Blok benadrukt dat de aanslag op het passagiersvliegtuig met 298 mensen aan boord ”onherstelbaar leed” heeft teweeggebracht. Het besluit staat los van het strafrechtelijk onderzoek en de mogelijke vervolging en berechting van de daders. ”Maar deze trajecten kunnen elkaar wel wederzijds versterken”, aldus de minister.

Rusland is door zowel Nederland als Australië op de hoogte gebracht van dit besluit. Het aansprakelijk stellen van een staat is een juridisch complex proces. Nederland en Australië hebben Rusland vrijdag verzocht in overleg te treden om samen tot een oplossing te komen.

Zie ook: JIT: Buk-raket die MH17 neerhaalde van Russisch leger, Rusland ontkent

Steun

Piet Ploeg, voorzitter van de stichting Vliegramp MH17, noemt de uitspraak van het kabinet “een belangrijke steun in de rug voor de nabestaanden en voor eventuele juridische procedures”.

Ploeg sprak donderdag na de presentatie van het JIT nog zijn hoop op een reactie van het kabinet uit. “Ik had het gehoopt, maar ik had dit niet durven te verwachten. Het is een hele stevige reactie van het kabinet, en dat is terecht.”

Schadeclaim

Een groep van 270 Nederlandse nabestaanden stapt naar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens voor een schadeclaim tegen Rusland, maakt hun Amerikaanse advocaat Jerry Skinner vrijdag bij EenVandaag bekend. Die procedure gaat buiten de stichting Vliegramp MH17 om.

Skinner stapte twee jaar geleden al namens een aantal Maleisische, Australische en Nieuw-Zeelandse nabestaanden naar het hof. De claim wordt uiterlijk 13 juni ingediend bij het hof.

Lees meer over: MH17 Stef Blok

Aanbevolen artikelen

Rutte geeft update over laatste ontwikkelingen MH17 (gesloten)

Russische president Poetin zegt bevindingen onderzoek MH17 te bestuderen

Rutte breekt handelsmissie India af voor ministerraad over MH17

Kabinet stelt Rusland aansprakelijk voor aandeel in vliegramp

Elsevier 25.05.2018 Nederland en Australië stellen Rusland aansprakelijk voor zijn aandeel in het neerhalen van vlucht MH17. Volgens minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok (VVD) is nu ‘onomstotelijk bewezen dat er een directe link is tussen de BUK-raket en het Russische leger’. Hij verzoekt de Russen een ‘passende compensatie’ te bieden aan de nabestaanden.

Blok benadrukte vrijdagochtend tijdens een persconferentie dat de aansprakelijkstelling losstaat van het strafrechtelijk onderzoek en de eventuele vervolging en berechting van de daders. Het onderzoek gaat onverminderd door, en daar moet Rusland volgens de minister aan meewerken. Nu doet het dat volgens hem onvoldoende. Blok eist dat Rusland ‘zijn verantwoordelijkheid neemt en volledig meewerkt aan waarheidsbevinding en gerechtigheid voor de slachtoffers’. Dat heeft hij vrijdagochtend telefonisch laten weten aan zijn Russische ambtsgenoot Sergej Lavrov.

Onderzoeksteam: BUK-raket was afkomstig van Russische legerbasis

Het Joint Investigation Team (JIT), dat onderzoek doet naar de ramp waarbij op 17 juli 2014 alle 298 passagiers (196 Nederlanders) van vlucht MH17 omkwamen, kwam donderdag met nieuwe bevindingen: de BUK-raket die het vliegtuig boven Oekraïne uit de lucht schoot, was afkomstig van een legerbasis bij het Russische Koersk. De Tweede Kamer was donderdag al eensgezind: de Russische regering in Moskou moet zich verantwoorden.

Coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie riepen Blok donderdag op er bij de Verenigde Naties (VN) op aan te dringen dat alle VN-lidstaten medewerking moeten verlenen aan het onderzoek. Dat schreven Kamerleden Sjoerd Sjoerdsma (D66), Han ten Broeke (VVD), Chris van Dam (CDA) en Joël Voordewind (ChristenUnie) in Kamervragen. Ze vragen Blok onder meer nogmaals de aandacht te vestigen op de unaniem aangenomen resolutie 2166 van de VN-Veiligheidsraad, die alle VN-lidstaten oproept volledig mee te werken bij het ter verantwoording roepen van de daders.

Afbeelding weergeven op Twitter

   Sjoerd Wiemer Sjoerdsma

✔@swsjoerdsma

Oproep namens D66, VVD, CDA en CU aan minister Blok om in VN Veiligheidsraad opnieuw alle VN-lidstaten op te roepen tot volledige medewerking aan MH17 onderzoek:  12:56 – 24 mei 2018

Rutte en Blok eerder terug uit buitenland voor overleg en ministerraad

Blok, die met het koninklijk paar mee was op staatsbezoek in Luxemburg, komt eerder terug om vrijdagmiddag de ministerraad bij te wonen. Hij noemde de nieuwe bevindingen van het JIT al ‘wettig en overtuigend bewijs dat aan de rechter kan worden voorgelegd’. In Luxemburg sprak koning Willem-Alexander, geflankeerd door koningin Máxima, van een ‘open wond in de samenleving’.

Net als Blok keert ook premier Mark Rutte (VVD) eerder terug uit het buitenland; hij was met een grote kabinetsdelegatie in India voor een handelsmissie. Vandaag leidt Rutte het kabinetsberaad over MH17, waarna hij zijn gebruikelijke persconferentie na de ministerraad houdt.

Asscher: ‘Russische regering aanspreken op verantwoordelijkheid’

Vrijwel alle oppositiepartijen zien de bevindingen van het JIT als sluitend en overtuigend bewijs dat de BUK-raket van het Russische leger afkomstig is. PvdA-leider Lodewijk Asscher eist van het kabinet dat het de regering in het Kremlin ‘gaat aanspreken op hun verantwoordelijkheid’ en vindt dat het nieuws over de BUK-raket ‘niet zonder gevolgen kan blijven’. Kamerleden van SP en GroenLinks spreken vergelijkbare woorden.

   Lodewijk Asscher

✔@LodewijkA

De BUK-Raket was van het Russische leger. Dat kan niet zonder gevolgen blijven. De PvdA wil van het kabinet weten hoe zij de Russische regering gaat aanspreken op hun verantwoordelijkheid. Juist ook mbt de opsporing en vervolging van de daders https://www.om.nl/@103182/update/  13:43 – 24 mei 2018

Update in strafrechtelijk onderzoek MH17-ramp

Het Joint Investigation Team (JIT), dat onderzoek doet naar de crash van de MH17 op 17 juli 2014, heeft vanmorgen een update van de stand van zaken in het strafrechtelijk onderzoek gegeven. Tijdens…

om.nl

Wilders wil openheid van alle partijen, ‘ook Rusland’

Lees ook: Wilders zoekt toenadering tot Rusland in onthullend interview

Iets minder felle woorden spreekt PVV-leider Geert Wilders, die zich eind februari nog de woede op de hals haalde van de Stichting Vliegramp MH17 met een bezoek aan het Russische parlement en het dragen van een ‘vriendschapsspeldje’ met de Russische vlag.

Hij roept alle partijen op om mee te werken aan het onderzoek. ‘Ook Rusland. In elk mogelijk verband, zowel multilateraal als bilateraal, dient Rusland erop te worden aangesproken volledige medewerking te verlenen en geen zaken achter te houden.’

Die mening was Wilders in februari ook al toegedaan. Naar eigen zeggen sprak hij de Russische politici daar destijds op aan. ‘Bij ieder gesprek stel ik ook aan de orde dat Rusland moet meewerken met betrekking tot MH17. Dat kan beter in goed overleg dan in vijandschap.’

Baudet niet overtuigd: ‘merkwaardig’ dat Oekraïne lid onderzoeksteam is

De enige partij die openlijk zijn twijfels uit over de meest recente uitkomsten van het JIT-onderzoek, is Forum voor Democratie (FvD). Lijsttrekker Thierry Baudetvindt dat de nieuwe informatie niet onomstotelijk aantoont dat de BUK-installatie inderdaad deel uitmaakte van de Russische 53e Luchtafweerraketbrigade. ‘Er is veel dat ik niet kan beoordelen. Dat vind ik echt aan een rechter. Ik wil geen voorschot nemen op de uitkomst,’ zegt de FvD-leider.

Syp Wynia: Nederlanders die zich uit afkeer van Brussel bekeren tot Moskou, zijn net zo dom als de CPN’ers van toen

Baudet blijft het naar eigen zeggen ‘merkwaardig’ vinden dat een mogelijke dader – waarmee hij doelt op Oekraïne  – deel uitmaakt van het onderzoeksteam. Dat wordt verder gevormd door Nederland, België, Australië en Maleisië.

Het Kremlin in Moskou ontkent nog altijd dat een wapensysteem van Russische makelij naar Oekraïne is vervoerd. Wel heeft de Russische president Vladimir Poetindonderdagavond op aandringen van de Franse president Emmanuel Macronbeloofd de JIT-bevindingen te gaan analyseren.

  Matthijs van Schie (1992) is sinds 1 februari 2018 webredacteur bij Elsevier Weekblad. Hij studeerde geschiedenis en internationale betrekkingen aan de Erasmus Universiteit Rotterdam.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Dwingt Macron Vladimir Poetin op de knieën?

Internationale reacties op MH17: Rusland moet verantwoordelijkheid nemen

NOS 25.05.2018 Verschillende landen willen dat Rusland verantwoording aflegt over zijn betrokkenheid bij de ramp met vlucht MH17. Duitsland, Groot-Brittannië, de Verenigde Staten en de Europese Unie roepen de Russen op om mee te werken aan het onderzoek van het Joint Investigation Team (JIT).

“Het Kremlin denkt dat het straffeloos kan handelen”, zegt de Britse minister van Buitenlandse Zaken Boris Johnson. “Het neerhalen van vlucht MH17 is een flagrant voorbeeld van de minachting van het Kremlin voor onschuldige levens.”

EU-buitenlandchef Federica Mogherini roept de Russen op om volledig mee te werken aan het onderzoek en zijn verantwoordelijkheid te aanvaarden. Een woordvoerder van de Duitse regering zegt dat Rusland “zijn verantwoordelijkheid moet nemen, zodat deze tragedie volledig kan worden opgehelderd en de daders verantwoordelijk gehouden kunnen worden”.

‘Stop met liegen’

Het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken zegt in een verklaring het volledige vertrouwen te hebben in de resultaten van het Joint Investigation Team van gisteren. Volgens het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken heeft het JIT aangetoond dat de Buk-raket vanuit Rusland naar Oekraïne is gebracht, vervolgens vanuit een door Rusland gecontroleerd gebied is afgevuurd en daarna weer is teruggebracht naar Russisch territorium.

“Het is tijd dat Rusland stopt met liegen en zijn verantwoordelijkheid neemt voor de rol in het neerhalen van de vlucht”, schrijft het ministerie in een verklaring. De VS beschuldigt Rusland van een “hardvochtige desinformatiecampagne” en roept het land op die te staken.

NAVO-baas Jens Stoltenberg zegt ook dat Rusland zijn verantwoordelijkheid moet nemen. “Het neerhalen van vlucht MH17 was een wereldwijde tragedie. Degenen die daarvoor verantwoordelijk zijn moeten verantwoordelijk worden gehouden. Ik roep Rusland op om die verantwoordelijkheid te nemen.”

Rusland ontkent

Eerder vandaag stelden Australië en Nederland de Russen aansprakelijk voor het neerhalen van vlucht MH17 op 17 juli 2014, na de bevindingen van het internationale onderzoeksteam van gisteren. Dat concludeerde dat de Buk-raket waarmee de vlucht is neergehaald afkomstig was van een Russische brigade.

Het Kremlin spreekt de beschuldigingen tegen en ontkent opnieuw elke betrokkenheid. Rusland zegt dat het geen onderdeel is geweest van de onderzoeken naar de vliegramp en dat het de bevindingen daarom niet kan vertrouwen. Ook het Russische ministerie van Defensie ontkent.

BEKIJK OOK

Kabinet: Rusland aansprakelijk voor MH17, geen enkele twijfel aan JIT

Nabestaanden MH17 naar Europees Hof voor schadeclaim tegen Rusland

MH17-onderzoek: wettig bewijs, ontkenning, nabestaanden willen stappen

‘Het recht gaat niet zegevieren’, vreest nabestaande MH17-ramp

OmroepWest 25.05.2018  ‘Het recht moet zegevieren, maar dat gaat niet gebeuren.’ Dat verzucht Joris Hentenaar bij het nieuws dat Nederland en Australië Rusland aansprakelijk stellen voor het neerhalen van vlucht MH17 op 17 juli 2014. De Haagse cameraman verloor zijn goede vriend Rein Specken bij die ramp.

‘Ik hoop dat de druk op Rusland zo groot wordt dat het land buigt en de schuld op zich neemt. Maar daar geloof ik niet in’, zegt Hentenaar.

De cameraman reisde voor Nieuwsuur naar Oekraïne, waar het vliegtuig was neergehaald door een BUK-raket. In dat vliegtuig zaten 298 mensen, onder wie 193 Nederlanders. Hiervan kwamen er 24 uit onze regio, zo ook zijn Haagse vriend Rein Specken.

Zonnebloemen als symbool ramp

Hentelaar was voor Nieuwsuur bij de ramp. Tijdens het draaien in Oekraïne zag hij allemaal zonnebloemen liggen op de rampplek. Hij kwam daarom op het idee om een kunstwerk te maken van 5000 zonnebloemen, die het veld symboliseren waar het vliegtuig is neergestort.

LEES OOK: Nabestaande uit Leidschendam van vliegramp MH17 wist pas na 6,5 maand van overleden vader

Een tentoonstelling met dit kunstwerk werd geopend in Amstelveen. De tentoonstelling was mede voor de moeder van Rein Specken. Hiermee hoopte hij haar én de andere nabestaanden te kunnen troosten.

Verantwoordelijkheid

Ondertussen is nog steeds niet honderd procent duidelijk wie het vliegtuig heeft neergehaald. Rusland ontkent tot dusverre in alle toonaarden dat het land hiervoor verantwoordelijk is. Nederland en Australië hebben Rusland nu aansprakelijk gesteld in de hoop dat Rusland meewerkt aan het onderzoek naar de toedracht.

Volgens minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken staat het vast dat Rusland verantwoordelijk is voor de inzet van de BUK-raket. Het land benadrukte deze vrijdag nogmaals met klem niet verantwoordelijk te zijn voor het neerhalen van het MH17-vliegtuig.

LEES OOK: MH17 één jaar later: Mika’s beste vriendje Quoc Huy (13) overleed bij vliegramp

Meer over dit onderwerp: MH17 DEN HAAG

Honderd Nederlanders naar Europees Hof om MH17

Telegraaf 25.05.2018  Ook Nederlandse nabestaanden van slachtoffers van de crash van vlucht MH17 hebben zich aangemeld bij een Amerikaanse advocaat die namens hen een schadeclaim indient tegen Rusland bij het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Advocaat Jerry Skinner zei dat vrijdagavond in actualiteitenrubriek EenVandaag. Hij wil de klacht uiterlijk 13 juni indienen bij het hof.

Skinner legde in 2016 als bij het Europes hof een claim neer van in totaal 330 miljoen dollar namens 33 familieleden van de doden uit Maleisië, Nieuw-Zeeland en Australië. Die zaak loopt nog, aldus EenVandaag. Volgens de rubriek sluiten nu familieleden van zeker 130 slachtoffers, van wie honderd uit Nederland, zich aan.

Per nabestaande wil Skinner een schadebedrag claimen dat in de miljoenen loopt. Skinner is een bekende luchtvaartadvocaat; hij werd bekend als advocaat van nabestaanden van de fatale aanslag op het toestel van Pan Am dat in 1988 neerstortte bij het Schotse Lockerbie.

BEKIJK OOK:

Rutte dreigt Rusland met stappen

BEKIJK OOK:

Kremlin: JIT toonde afgedankte Buk-raketten

BEKIJK OOK:

’Houding Rusland schofferend voor nabestaanden’

BEKIJK OOK:

’Aansprakelijkstelling neerhalen vlucht MH17 is politieke daad’

LEES MEER OVER  mh17 europees hof voor de rechten van de mens (ehrm)

Nabestaanden MH17 naar Europees Hof voor schadeclaim tegen Rusland

NOS 25.05.2018 Een groep van 270 nabestaanden van Nederlandse slachtoffers van de ramp met de MH17 stapt naar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens in Straatsburg. Advocaat Jerry Skinner dient namens hen een schadeclaim in tegen Rusland, zo zegt hij in EenVandaag.

De nabestaanden sluiten zich aan bij een zaak die Skinner voert namens 33 Australische, Maleisische en Nieuw-Zeelandse nabestaanden. Het gaat volgens de actualiteitenrubriek om familieleden van 130 slachtoffers. Honderd daarvan komen uit Nederland.

Skinner claimt per nabestaande een bedrag dat in de miljoenen loopt. Hij hoopt niet alleen financiële genoegdoening te krijgen, maar ook de druk op Rusland op te voeren om mee te werken aan het strafrechtelijk onderzoek naar de vliegramp en de uitlevering van verdachten. Hij zegt dat het Europees Hof de enige plek is om als particulier claims in te dienen tegen Rusland.

Onderzoek

De stap van de nabestaanden staat volgens EenVandaag los van de persconferentie van het Joint Investigation Team (JIT) van gisteren. In die persconferentie meldde het JIT, het internationale team dat onderzoek doet naar de MH17-ramp, dat de Buk-raket waarmee vlucht MH17 werd neergehaald afkomstig was van de 53ste brigade van het Russische leger uit Koersk.

Nederland en Australië stelden Rusland vanochtend aansprakelijk voor het neerhalen van de vlucht, waarbij 298 doden vielen. Later vanochtend presenteerde het internationale onderzoekscollectief Bellingcat de naam van een nieuwe hoge Russische militair die betrokken was bij het neerhalen: Oleg Ivannikov.

Grote steun

Nabestaanden van de slachtoffers zijn blij dat het kabinet Rusland aansprakelijk gaat stellen. Voorzitter Piet Ploeg van de Stichting Vliegramp MH17 noemt het een grote steun in de rug. “Het belangrijkste is dat hier wordt aangetoond dat de Russische staat verantwoordelijkheid draagt.”

Ploeg is optimistisch over de juridische stappen, maar weet ook dat het nog jaren kan duren voordat er duidelijkheid is. “We vinden het vervelend dat het zo lang duurt, maar een zorgvuldig onderbouwde aanklacht vinden we veel belangrijker.”

De ontdekking van Bellingcat dat een hoge Russische militair betrokken was bij het neerhalen van MH17 moet volgens Ploeg goed onderzocht worden. Maar hij twijfelt er niet aan dat het JIT voldoende materiaal heeft om de militair aan te klagen.

BEKIJK OOK

Bellingcat: tweede hoofdverdachte MH17 was op Oekraïens grondgebied

Kabinet: Rusland aansprakelijk voor MH17, geen enkele twijfel aan JIT

MH17-onderzoek: wettig bewijs, ontkenning, nabestaanden willen stappen

Nabestaanden MH17 naar Europees Hof met schadeclaim

Telegraaf 25.05.2018 Een groep van 270 nabestaanden van Nederlandse slachtoffers van de ramp met vlucht MH17 stapt naar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens voor een schadeclaim tegen Rusland. De Amerikaanse advocaat Jerry Skinner zegt in EenVandaag dat de klacht uiterlijk 13 juni wordt ingediend bij het hof.

Skinner stapte twee jaar geleden al namens 33 Maleisische, Australische en Nieuw-Zeelandse nabestaanden naar het Europees Hof. Die zaak loopt nog. Nu sluit een nieuwe, grote groep nabestaanden zich bij de klacht aan. Het gaat om familieleden van in ieder geval 130 slachtoffers, van wie honderd uit Nederland.

Per nabestaande wil Skinner een schadebedrag claimen dat in de miljoenen loopt. Het Europees Hof is volgens hem het enige hof dat particulieren toestaat claims in te dienen tegen Rusland.

BEKIJK OOK:

Kabinet stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17

LEES MEER OVER rusland mh17 jerry skinner europees hof voor de rechten van de mens (ehrm)

Vrouw MH17-verdachte: ‘Hij is voorlopig niet thuis!’

Telegraaf 25.05.2018 Onderzoekscollectief Bellingcat heeft de Russische militair Oleg Ivannikov aangewezen als hoofdverdachte in de MH17-zaak. Ze kregen hem niet te pakken voor een reactie.

Wie is Oleg Ivannikov?

Telegraaf 25.05.2018 De Rus Oleg Ivannikov, die volgens het onderzoekscollectief Bellingcat hoofdverdachte is voor het neerhalen van vlucht MH17, was de hoogste militair in de zelfbenoemde republiek Loehansk in Oost-Oekraïne. Hij staat bekend onder de codenaam Orion.

De nu 51-jarige had leiding over het militaire commando, een huurlingenleger en het privéleger Wagner. Bellingcat zegt een bulk aan indirect bewijs te hebben. „Deze kolonel was de hoogste leidinggevende, hij was in de regio en hij was verantwoordelijk voor het transport van de Buk-raket, waarmee het toestel uit de lucht was geschoten.”

Volgens Bellingcat is het aannemelijk dat hij de rang van generaal had toen hij Oekraïne eind 2014 verliet. Op basis van digitale bronnen heeft het onderzoekscollectief een cv van Ivannikov kunnen vaststellen: hij genoot eerst verschillende militaire opleidingen en kwam daarna bij het Russische leger.

Zuid-Ossetië

Onder een andere naam (Andrey Ivanovich Laptev) werd hij gepositioneerd in Zuid-Ossetië tijdens de onafhankelijkheidsstrijd tegen Georgië circa tien jaar geleden. Daar werd hij minister van Defensie, nog steeds onder zijn alias. ’Laptev’ was verantwoordelijk voor militaire operaties en support vanuit Rusland voor de lokale milities.

BEKIJK OOK:

Bellingcat: hoge Russische militair hoofdverdachte van neerhalen MH17

Ivannikov verliet na enige tijd die post om te gaan promoveren in Rusland, op het onderwerp ’The Complex Nature of the Information War in the Caucasus’. Hij werd militair expert en directeur van een staatsgesponsord onderzoekscentrum over de Caucasus. In 2014 zou hij in Oost-Oekraïne zijn opgedoken onder de naam ’Andrey Ivanovich’, als leider van de zelfbenoemde republiek Loehansk.

LEES MEER OVER oekraïne mh17 bellingcat rusland oleg ivannikov

Bellingcat: hoge Russische militair hoofdverdachte van neerhalen MH17

Telegraaf 25.05.2018  Onderzoekscollectief Bellingcat claimt een van de hoofdverdachten van het neerhalen van vlucht MH17 te hebben gevonden. Het gaat om iemand met een hoge functie in het Russische leger. Deze man, Oleg Ivannikov, stond bekend onder de codenaam Orion.

Dat meldde het journalistieke netwerk tijdens een persconferentie. Het gaat om een bulk aan indirect bewijs, meldde Bellingcat. „Deze kolonel was de hoogste leidinggevende, hij was in de regio en hij was verantwoordelijk voor het transport van de Buk-raket, waarmee het toestel uit de lucht was geschoten.”

Ivannikov, bekend onder vele aliassen, is door Bellingcat recent nog getraceerd. Afgelopen september bestelde hij een sportattribuut via een webwinkel.

BEKIJK OOK:

Wie is Oleg Ivannikov?

’Onderbouwde hypothese’

Het onderzoekscollectief heeft de informatie enkele maanden geleden overgedragen aan het JIT, het internationale politie- en justitieteam dat onderzoek doet naar de rampvlucht. „Wij hebben een onderbouwde hypothese, het is aan het JIT om met keihard bewijs te komen dat standhoudt in de rechtbank.”

Onderzoeksjournalist Eliot Higgins, oprichter van onderzoekscollectief Bellingcat. Ⓒ ANP

Bellingcat zocht naar twee hoofdverdachten, Orion en Delfin. Het netwerk identificeerde de laatste eerder al als Nikolaj Fiodorovitsj. Van beide mannen bestaan geluidsfragmenten.

BEKIJK OOK:

Rusland ontkent verantwoordelijkheid voor crash MH17

’Onomstotelijk’

De persconferentie was een dag na de update van het JIT. Het internationale onderzoeksteam van politie en justitie meldde donderdag dat „onomstotelijk” vaststaat dat de Buk-raket waarmee vlucht MH17 uit de lucht is geschoten, is afgevuurd uit een installatie van het Russische leger. Bellingcat was eerder al tot dezelfde conclusie gekomen.

BEKIJK OOK:

Kabinet stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17

Bellingcat is een netwerk van journalisten, activisten en burgers dat werd opgericht door de Brit Eliot Higgins. Het zoekt in openbare digitale bronnen en naar officiële stukken die per ongeluk online komen naar informatie over internationale conflicten.

BEKIJK OOK:

’Aansprakelijkstelling neerhalen vlucht MH17 is politieke daad’

JIT gaat onthullingen Bellingcat bestuderen

Het Joint Investigation Team (JIT) gaat de onthullingen van Bellingcat over de identiteit van een van de hoofdverdachten van het neerhalen van vlucht MH17 „met interesse bestuderen.” Dat laat een woordvoerder van het Openbaar Ministerie namens het JIT weten. Inhoudelijk commentaar kan ze niet geven. „We hebben veel waardering voor het werk van Bellingcat”, kan het OM wel melden.

BEKIJK OOK:

Hard bewijs voor Moskou-link

Het Joint Investigation Team (JIT) heeft de informatie over de identiteit van de hoofdverdachte van het neerhalen van MH17 „al enkele maanden.” Dat zei Bellingcat-oprichter Eliot Higgins. „We hebben het JIT deze informatie gegeven, enkele maanden geleden”, zei Higgins. „Ze zeiden ’dank je wel’ en verder niet zo veel. Zoals iedere keer eigenlijk.” Bellingcat kwam al eerder met informatie over het neerhalen van MH17 die later door het onderzoeksteam werd bevestigd.

BEKIJK OOK:

Nabestaanden MH17 naar Europees Hof met schadeclaim

MH17

Het vliegtuig van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 boven Oost-Oekraïne uit de lucht geschoten door een Buk-raket, een wapen van Russische makelij. Alle 298 inzittenden kwamen om. Onder hen waren 196 Nederlanders.

BEKIJK OOK:

’Houding Rusland schofferend voor nabestaanden’

Verslaggever Paul Eldering was vrijdag bij de persconferentie van Bellingcat en twitterde hierover. Zijn tweets vind je hieronder.

Tweets by ‎@PaulEldering

LEES MEER OVER mh17 bellingcat onderzoeken joint investigation team (jit) oleg ivannikov

Bellingcat: tweede hoofdverdachte MH17 was op Oekraïens grondgebied

NOS 25.05.2018 Het internationale onderzoekscollectief Bellingcat en het Russische onderzoeksplatform The Insider hebben de naam achterhaald van een tweede hoge Russische militair die betrokken was bij het neerhalen van vlucht MH17. Het is volgens hen de inlichtingenofficier Oleg Ivannikov, die in elk geval een half jaar geleden nog bij de buitenlandse militaire inlichtingendienst (GRU) van Rusland werkte. Hij is een van de twee hooggeplaatste personen die in beeld zijn bij het internationale onderzoeksteam JIT.

Op basis van onder meer telefoontaps concluderen de onderzoekers dat hij direct betrokken was bij het transport van de Buk-installatie naar en van Oekraine.

Het Joint Investigation Team (JIT) gaat de onthullingen van Bellingcat “met interesse bestuderen”, liet een woordvoerder van het Openbaar Ministerie namens het JIT weten. Inhoudelijk commentaar werd niet gegeven.

Loegansk

De 51-jarige Ivannikov, die door het JIT werd aangeduid als Orion werkte tijdens de ramp volgens Bellingcat in de rebellenrepubliek Loegansk in Oost-Oekraïne. Hij was daar militaire adviseur en gaf in feite de leiding aan de republiek. Hij coördineerde en leidde de activiteiten van de Russische militanten, de pro-Russische Oekraïense rebellen en een ‘privé-leger’ dat bekendstaat als de Wagner-groep, aldus Bellingcat.

Video afspelen

Dit weet Bellingcat over hoge Russische militair

Hiermee is volgens Bellingcat voor het eerst vastgeld dat een hoge Russische officier die betrokken was bij de ramp met de MH17 ten tijde van de ramp op Oekraïens grondgebied was. Wat precies zijn rol is geweest bij het neerhalen van het toestel is niet duidelijk.

Syrië

Eerder zou Ivannikov onder een schuilnaam minister van Defensie zijn geweest in Zuid-Ossetië, een pro-Russisch republiekje dat zich met Russische steun heeft afgescheiden van Georgië. Later was hij ook actief in de Syrische burgeroorlog. Dat hebben de onderzoekers onder meer afgeleid uit een telefoongesprek met de echtgenote van Ivannikov.

Bellingcat heeft de bewijzen gedeeld met het JIT. Dat gebeurde al ruim voor de openbaarmaking van vandaag, om te voorkomen dat alle openbare bewijs zou worden gewist voor het JIT ernaar kon kijken. Van Ivannikov waren geen foto’s op internet te vinden, zodat hij onopgemerkt onder verschillende namen kon opereren.

Correspondent David Jan Godfroid zegt dat de bevindingen van Bellingcat belangrijk zijn. “Als Ivannikov er inderdaad bij betrokken was, kan het niet anders dan dat de militaire en politieke top van het ministerie van Defensie in Rusland erbij betrokken was. En in dat geval is het haast ondenkbaar dat het Kremlin, en dus ook president Poetin, er niet vanaf wist.” Hij wijst erop dat het Russische leger strikt hiërarchisch is georganiseerd en dat lager geplaatsten niets ondernemen zonder toestemming van bovenaf. “Dat geldt zeker voor de inzet van Buk-raketten in Oekraïne.”

Eind vorig jaar identificeerde Bellingcat in samenwerking met The Insider een andere door het JIT gezochte hoge militair als kolonel-generaal Tkatsjov.

Eerder had Bellingcat al ontdekt dat de 53ste brigade van het Russische leger de Buk-installatie naar Oekraïne had gebracht. Dit werd gisteren bevestigd door het JIT, waarmee volgens het internationale onderzoeksteam de betrokkenheid van Rusland bij de ramp wettig en overtuigend bewezen is.

Vanochtend besloot het kabinet om die reden Rusland aansprakelijk te stellen voor het neerhalen van vlucht MH17.

BEKIJK OOK

Ze lopen voorop in onthullingen rondom MH17. Wat is Bellingcat voor club?

Rusland blijft betrokkenheid MH17-ramp ontkennen

Buk-raket die MH17 neerhaalde was van 53ste brigade van Russische strijdkrachten

Brede steun Kamer voor stappen tegen Moskou

Telegraaf 25.05.2018 In de Tweede Kamer is positief geregeerd op het kabinetsbesluit om Rusland aansprakelijk te stellen voor de MH17-ramp. De grootste regeringspartij, de VVD, zegt de „kraakheldere en stevige stap” van Nederland en Australië te steunen.

„De Russen staan nu voor een belangrijke keuze: eindelijk voluit gaan meewerken of mist blijven opwerpen. Het onderzoek zal sowieso doorgaan, met of zonder Rusland”, aldus VVD-Kamerlid Han ten Broeke.

’Een stevige stap’

Sjoerd Sjoerdsma van coalitiepartner D66 noemt het terecht dat het kabinet „een zeer stevige stap” zet. De kleinste regeringspartij, de ChristenUnie, verwacht dat Moskou uit zichzelf geen openheid van zaken geeft. „Deze stap kan ervoor zorgen dat Rusland wel zal moeten meewerken aan waarheidsvinding.”

BEKIJK OOK:

Kabinet stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17

Volgens ChristenUnie-Kamerlid Joël Voordewind zou het goed zijn „wanneer Nederland zoveel mogelijk andere landen die aangesloten zijn bij het JIT (Joint Investigation Team, het internationale team dat de aanval onderzoekt) mobiliseert om de druk op Rusland op te voeren.”

’Kan niet zonder gevolgen blijven’

Tweede Kamerlid Bram van Ojik van oppositiepartij GroenLinks vindt het „goed dat Nederland en Australië genoegdoening vragen voor de slachtoffers.” Hij hoopt dat andere betrokken landen zich hier snel bij aansluiten.

En Kamerlid Lilianne Ploumen van oppositiepartij PvdA zegt: „Het JIT heeft onomstotelijk aangetoond dat de BUK-raket waarmee de MH17 is neergehaald afkomstig is van het Russische leger. Dat kan niet zonder gevolgen blijven. De PvdA steunt daarom de stap van het kabinet.”

LEES MEER OVER rusland mh17 australië joël voordewind christenunie sjoerd sjoerdsma vvd han ten broeke tweede kamer

Kabinet: Rusland aansprakelijk voor MH17, geen enkele twijfel aan JIT

NOS 25.05.2018 Nederland en Australië stellen Rusland samen aansprakelijk voor zijn aandeel in het neerhalen van vlucht MH17. Het kabinet heeft daar vanochtend een besluit over genomen.

De aansprakelijkstelling door het kabinet volgt op de bevindingen van het Joint Investigation Team (JIT), gisteren. Dat concludeerde dat de Buk-raket waarmee MH17 is neergehaald afkomstig was van een installatie van een brigade van het Russische leger.

Rusland is verantwoordelijk

Premier Rutte onderstreepte dat het kabinet geen enkele twijfel heeft over de bevindingen van het JIT en dat daarom deze “grote stap” wordt gezet. Hij benadrukte dat het Openbaar Ministerie en het JIT op geen enkele manier politiek zijn beïnvloed. Ook minister Blok sprak van onomstotelijk bewijs.

“Rusland is verantwoordelijk voor de inzet van deze Buk-installatie en daarmee kan worden vastgesteld dat Rusland niet heeft meegewerkt aan alle verzoeken om duidelijkheid te geven over het aandeel van het land in deze hele kwestie”, zei Rutte. Volgens hem is dat feit zo ernstig, dat het de aansprakelijkstelling rechtvaardigt.

Rutte is niet bang dat het kabinet met deze maatregel het justitieel onderzoek voor de voeten loopt. Volgens het kabinet staat de aansprakelijkstelling los van het strafrechtelijk onderzoek en de mogelijke vervolging en berechting van daders. Het onderzoek van het JIT gaat door.

Video afspelen

Rutte: ik ga ervan uit dat Rusland snapt hoe ernstig dit is

Compensatie

Het kabinet erkent dat het aansprakelijk stellen van een land een ingewikkeld juridisch proces is. Blok sprak van een zeer ingrijpende stap, die niet lichtvaardig is genomen. “We zijn zeker van onze zaak”, voegde hij eraan toe.

Het besluit betekent dat Nederland en Australië Rusland “genoegdoening in verschillende vormen” vragen. Volgens Blok moet Rusland de nabestaanden een “passende compensatie” bieden. Het kabinet wil niet speculeren over bedragen.

Video afspelen

Nederland stelt Rusland ‘aansprakelijk’, wat betekent dat?

Nederland en Australië hebben Rusland gevraagd te overleggen over een oplossing “die recht doet aan het enorme leed en de toegebrachte schade, veroorzaakt door het neerhalen van MH17”. Het voorleggen aan een internationale rechter of organisatie kan een volgende stap zijn.

Video afspelen

Blok: wij eisen nu dat Rusland verantwoordelijkheid neemt

Andere landen

Voorlopig hebben alleen Nederland en Australië Rusland aansprakelijk gesteld. Maar het kabinet hoopt dat ook andere landen met slachtoffers, zoals Maleisië en België, zich bij die stap aansluiten. Die denken daar nog over na.

Blok zal de andere Europese landen maandag om steun vragen voor de maatregel van het kabinet en Nederland zal de stap volgende week ook aan de orde stellen in de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties.

BEKIJK OOK

MH17-onderzoek: wettig bewijs, ontkenning, nabestaanden willen stappen

Buk-raket die MH17 neerhaalde was van 53ste brigade van Russische strijdkrachten

Kabinet stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17

Telegraaf 25.05.2018 Nederland en Australië stellen Rusland aansprakelijk voor zijn aandeel in het neerhalen van vlucht MH17. De ministerraad heeft daartoe besloten op voorstel van minister Blok van Buitenlandse Zaken. Rusland is hiervan door beide landen op de hoogte gesteld.

Minister Blok (Buitenlandse Zaken): „Het neerhalen van vlucht MH17 heeft onherstelbaar leed teweeggebracht. Het kabinet heeft altijd gezegd: de waarheid rond vlucht MH17 moet boven tafel en er moet gerechtigheid komen voor de slachtoffers en hun nabestaanden.

Nederland heeft hiervoor de steun van de internationale gemeenschap. Op basis van de conclusies van het JIT staat nu voor Nederland en Australië vast dat Rusland verantwoordelijk is voor de inzet van de BUK-installatie waarmee vlucht MH17 is neergehaald. Het kabinet handelt hier nu naar door Rusland formeel aansprakelijk te stellen.’’

Volgens de bewindsman was de beschikbaarheid van de BUK-installatie in strijd met internationaal recht en is dat de grond voor de aansprakelijkheidstelling.

BEKIJK OOK:

Bellingcat: hoge Russische militair hoofdverdachte van neerhalen MH17

’Rusland verantwoordelijk’

Staatsaansprakelijkheid is relevant wanneer staten regels van het internationaal recht niet nakomen. Het is dan mogelijk om een staat voor het schenden van één of meerdere internationale regels aansprakelijk te stellen en genoegdoening te vragen.

Het is deze juridische weg die Nederland en Australië nu samen gaan bewandelen. Beide landen houden Rusland verantwoordelijk voor zijn aandeel in het neerhalen van vlucht MH17. De andere betrokken landen zijn verzocht zich bij Nederland en Australië aan te sluiten.

Tijdens de ingelaste persconferentie zei Blok dat hij zijn Russische collega Lavrov op de hoogte heeft gesteld van het besluit. Nederland en Australië vragen Rusland nu mee te werken aan het onderzoek en verantwoordelijkheid te nemen. „Het initiatief ligt nu daar”, aldus Blok.

Reactie

Volgens hem reageerde Lavrov afhoudend, nadat Rusland ook donderdag opnieuw betrokkenheid had ontkend. „Ik betreur dat zeer”, zei Blok daarover. De Russische minister van Buitenlandse Zaken had echter gezegd de stukken nog niet gelezen te hebben en dus nog geen officiële reactie te hebben.

Wat er gebeurt als Rusland betrokkenheid blijft ontkennen, ook op diplomatiek niveau, daarop wilde Blok niet ingaan. „Daarvoor moeten we eerst een officiële reactie hebben.”

Ook over de hoogte van een eventuele schadevergoeding wilde hij nog niet speculeren. „De precieze strafrechtelijke consequenties zijn aan het OM.” Blok benadrukte dat deze aansprakelijkheidstelling van land tot land, het lopende strafrechtelijk onderzoek niet voor de voeten loopt en dat het elkaar zelfs kan versterken.

Scenario

In kabinetskringen valt te horen dat Nederland en Australië al weken bezig zijn met de voorbereidingen van deze stap. De scenario’s lagen al klaar. Er is voortdurend overleg geweest tussen de landen, zowel vanuit het Openbaar Ministerie als op kabinetsniveau face-to-face: het onderwerp lag zo gevoelig dat men hierover niet over open lijnen contact durfde te hebben.

Het Openbaar Ministerie had de hoofdconclusies al met het kabinet gedeeld voor de persconferentie van donderdag, maar de details over de presentatie nog niet. Wel wisten de premier en Blok hierdoor deze week al voor hun vertrek naar het buitenland, dat ze eerder zouden moeten terugkeren. Die informatie hielden ze echter voor zich om geen slapende honden wakker te maken.

’Duurt nog jaren’

Er wordt verwacht dat het hele proces nog jaren gaat duren. De eerste stap is nu om in overleg te treden met de Russen over wat ze met het Nederlands-Australische besluit gaan doen.

LEES MEER OVER rusland mh17 australië stef blok

Londen: Kremlin moet verantwoording afleggen

Telegraaf 25.05.2018 De Britse regering vindt dat Rusland „verantwoording moet afleggen” voor de rol die het speelde rond de MH17-ramp. „Het Kremlin denkt dat het straffeloos kan handelen”, zei minister Boris Johnson (Buitenlandse Zaken).

Door het neerhalen van het passagiersvliegtuig verloren tien Britse burgers het leven. Johnson verweet het Kremlin weinig waarde te hechten aan de levens van onschuldige mensen. „De Russische regering moet nu verantwoording afleggen voor zijn handelingen in relatie tot het neerhalen van MH17”, stelde de minister in een verklaring.

BEKIJK OOK:

Bellingcat: hoge Russische militair hoofdverdachte van neerhalen MH17

De relatie tussen Londen en Moskou staat verder onder druk door de zaak Skripal. Die voormalige Russische spion en zijn dochter werden begin maart bewusteloos aangetroffen op een bankje in Salisbury. De Britse autoriteiten denken dat Rusland verantwoordelijk is voor de vergiftiging van het duo met zenuwgas. Het Kremlin ontkent dat en zegt evenmin betrokken te zijn bij het neerhalen van MH17.

LEES MEER OVER mh17 salisbury rusland kremlin boris johnson

VS zeggen Nederland en Australië steun toe

Telegraaf 25.05.2018 De Verenigde Staten steunen het besluit van Nederland en Australië om Rusland aansprakelijk te stellen voor de MH17-ramp. Dat meldt het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken, dat het Kremlin eerder al opriep te „stoppen met liegen” en opheldering te geven over de rol die het speelde bij het neerhalen van het passagierstoestel.

De VS zeggen alle vertrouwen te hebben in de bevindingen van het JIT (Joint Investigation Team). Dat acht bewezen dat de raket die het vliegtuig trof afkomstig was van een Russische legerbasis. Het ministerie riep Moskou op de „desinformatiecampagne” te staken en openheid te geven over zijn betrokkenheid bij de ramp.

BEKIJK OOK:

Bellingcat: hoge Russische militair hoofdverdachte van neerhalen MH17

Rusland ontkent betrokken te zijn bij het neerhalen van vlucht MH17. Minister Sergej Lavrov (Buitenlandse Zaken) trok vrijdag een vergelijking met de zaak-Skripal, waarin zijn land verantwoordelijk werd gehouden voor het vergiftigen van een voormalige spion en zijn dochter. „Toen zeiden ze dat het ’zeer waarschijnlijk’ was dat de Russen erachter zaten, maar kondigde Scotland Yard direct aan dat het onderzoek nog gaande was. En dat is het nog steeds”, zei Lavrov.

LEES MEER OVER kremlin australië sergej lavrov joint investigation team (jit) verenigde staten (vs) nederland

Kremlin: JIT toonde afgedankte Buk-raketten

Telegraaf 25.05.2018 De onderzoekers van het Joint Investigation Team (JIT) hebben donderdag Buk-raketten getoond van een type dat in Rusland sinds 2011 niet meer in gebruik is. Dit stelt het Russische ministerie van Defensie volgens Russische media.

De luchtafweerraketten zijn in de Sovjet-Unie in 1986 gemaakt. Ze zijn zoals gebruikelijk na een periode van 25 jaar om veiligheidsredenen uit de roulatie genomen om vervangen te worden door modernere raketten of een meer geavanceerde luchtafweer.

Oekraïne heeft twintig buk-luchtafweersystemen, maar heeft sinds 1991 daar nooit meer nieuwe raketten voor verworven. Kiev verving ze dus niet, aldus het Russische ministerie. Rusland vraagt zich daarbij af waarom de onderzoekers van het JIT zo geheimzinnig doen over de vraag waar die raket is gevonden en van wie ze hem gekregen hebben. Het ministerie vermoedt dat de herkomst van ’het bewijsstuk’ opzettelijk geheim wordt gehouden omdat het projectiel mogelijk bij de Oekraïense strijdkrachten vandaan komt.

BEKIJK OOK:

Rusland ontkent verantwoordelijkheid voor crash MH17

LEES MEER OVER rusland oekraïne kremlin mh17 buk-raketten joint investigation team (jit)

Ze lopen voorop in onthullingen rondom MH17. Wat is Bellingcat voor club?

NOS 25.05.2018 Wat het officiële onderzoeksteam naar de aanslag op vlucht MH17 gisteren als conclusie presenteerde, zei digitaal collectief Bellingcat vorig jaar al: de Buk-raket waarmee vlucht MH17 werd neergehaald was afkomstig van de 53ste brigade van het Russische leger uit Koersk.

De onthulling van het burgercollectief was vorig jaar al indrukwekkend. Met terugwerkende kracht is het nu dus ook gelegitimeerd door forensisch bewijs. Vandaag komt Bellingcat met een nieuw rapport over MH17 en geeft het zijn eerste persconferentie ooit. Wat is dit voor club?

Bellingcat komt uit de koker van de Engelse internetfanaat Eliot Higgins. De toen werkloze financieel analist werd in 2012 bekend met zijn blog Brown Moses, waarop hij onder meer de wapenhandel rondom de Syrische oorlog blootlegde. Informatie daarover vond hij via openbare digitale bronnen, gewoon vanachter de computer in Leicester.

Zijn droom

Higgins’ tamelijk nieuwe manier van nieuwsgaring smaakte naar meer. In de zomer van 2014 haalde hij via een crowdfundingsactie in korte tijd bijna 50.000 pond (ongeveer 57.000 euro) op voor Bellingcat. Zijn droom: journalisten, activisten en onderzoekers een platform en de hulpmiddelen geven om samen tot ‘open-source’ onderzoeksjournalistiek te komen.

Deze mond vol betekent niet meer dan dat Higgins en zijn ploeg van voornamelijk vrijwilligers op basis van digitale bronnen onderzoeksjournalistiek bedrijven. Ze zoeken op Facebook en de Russische evenknie VKontakte, op Twitter, Instagram, andere sociale media en Google Earth en snorren officiële documenten op die per ongeluk online komen en gebruiken wat er verder digitaal maar voorhanden is. Zo probeert een internationaal netwerk van huiskamerspeurneuzen de puzzel compleet te krijgen van conflicten die de internationale gemeenschap splijten.

Obsessie

In Nederland kreeg Bellingcat de meeste bekendheid door het onderzoek naar de ramp met de MH17. Ze kwamen met het nieuws over de 53ste brigade en identificeerden een hoge Russische generaal als medeplichtige aan de hand van zijn stem. NOS interviewde in 2016 een Nederlandse medewerker, die digitaal jacht maakte op informatie over de aanslag. Zijn zoektocht noemde hij “bijna een obsessie”.

In het Syrië-conflict gingen zij na waar de bommen vielen. Bellingcat achterhaalde dat het Syrische leger clusterbommen gebruikte. Ook wist Higgins met zijn team uit te pluizen waar de Amerikaan James Foley precies was vermoord door IS, onder meer aan de hand van herkenningspunten van de executievideo.

Het is geen magie, het is heel veel zoeken, aldus Nederlands Bellingcat-lid Christiaan Triebert,

De Nederlandse student Christiaan Triebert ontcijferde de WhatsAppgroep van Turkse coupplegers, die in 2016 de regering van Erdogan omver wilden werpen. “Met enige training kan iedereen dit doen. Het is geen magie, het is heel veel zoeken. Ik heb alleen openbare informatie gebruikt”, zei hij daar destijds over tegen de NOS. “We zoeken niet naar één naald in één hooiberg, maar naar duizenden naalden in duizenden hooibergen. Dat is een fantastische uitdaging.”

Triebert won met zijn onderzoek een Europese prijs voor innovatieve journalistiek. Tegen Het Parool zei hij “geen tegenstelling” te zien met traditionele journalistiek. “Het enige dat wij doen is berichten verifiëren. Het verschil is dat we dat doen met het nieuwste gereedschap. Er is gewoon veel mogelijk.”

Bekijk hieronder een samenvatting van de onthullingen van gisteren:

Video afspelen

Presentatie onderzoek MH17: dit gebeurde er

BEKIJK OOK

Nederlandse medewerker Bellingcat: MH17-ramp greep mij enorm aan

Bellingcat: Russische legertop betrokken bij neerhalen MH17

Buk-raket die MH17 neerhaalde was van 53ste brigade van Russische strijdkrachten

‘Er moet nu druk uitgeoefend worden op Rusland’

Telegraaf 25.05.2018 De Russen reageren afhoudend op de eis van Nederland om hun betrokkenheid bij de MH17-ramp te erkennen.

’Houding Rusland schofferend voor nabestaanden’

Telegraaf 25.05.2018 De constante ontkenning van Rusland over betrokkenheid bij het neerhalen van vlucht MH17 is „schofferend” voor de nabestaanden. Dat zei Silene Frederiksz na afloop van de persconferentie van Bellingcat. Het onderzoekscollectief onthulde vrijdag dat de Rus Oleg Ivannikov waarschijnlijk een van de hoofdverdachten is. Hij was de hoogste militair in de zelfbenoemde republiek Loehansk in Oost-Oekraïne.

Frederiksz noemde deze onthulling „een heel belangrijke ontwikkeling.” „We moeten zoveel mogelijk bewijs hebben zodat ze er niet omheen kunnen. De Russen gaan het namelijk nooit toegeven.” Frederiksz verloor haar zoon en zijn vriendin bij de ramp. Het vliegtuig van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 boven Oost-Oekraïne uit de lucht geschoten door een Buk-raket, een wapen van Russische makelij. Alle 298 inzittenden kwamen om. Onder hen waren 196 Nederlanders.

„Wij wachten en hopen al vier jaar op antwoorden”, zei ze. Op de vraag of ze nog geduld op kan brengen, zegt ze dat ze wel zal moeten. „Ik heb het gevoel dat we de goede richting op gaan. Het gaat langzaam maar het net sluit zich.”

BEKIJK OOK:

Bellingcat: hoge Russische militair hoofdverdachte van neerhalen MH17

’Binnen vijf jaar’

Het Joint Investigation Team (JIT) dat de vliegramp onderzoekt, liet donderdag weten dat de personen achter het neerhalen van vlucht MH17 „binnen vijf jaar” voor de rechter zullen staan. Frederiksz vraagt zich af of dat zal lukken. „De juiste persoon zullen ze wel weten te achterhalen, maar of hij ooit in een Nederlandse rechtbank zal komen. Berechting wordt lastig vrees ik.”

Het journalistieke netwerk gaf de persconferentie een dag na de update van het JIT. Het internationale onderzoeksteam van politie en justitie meldde donderdag dat „onomstotelijk” vaststaat dat de Buk-raket waarmee vlucht MH17 uit de lucht werd geschoten, is afgevuurd uit een installatie van het Russische leger. Bellingcat was eerder al tot dezelfde conclusie gekomen.

LEES MEER OVER rusland oekraïne mh17 bellingcat silene frederiksz oleg ivannikov

’Aansprakelijkstelling neerhalen vlucht MH17 is politieke daad’

Telegraaf 25.05.2018 De aansprakelijkstelling van Rusland voor het neerhalen van vlucht MH17 zal geen eenvoudige zaak zijn en is vooral een politieke daad, meent internationaal strafrechtadvocaat Geert-Jan Knoops. Moskou zal een proces voor het Internationaal Strafhof niet aanvaarden. Een klacht bij het Europese Hof voor de Rechten van de Mens zou meer een symbolische waarde hebben, waarbij Rusland bovendien de uitspraak naast zich kan neerleggen.

Knoops ziet ook problemen omdat het bewijs voor Russische betrokkenheid nog niet onomstotelijk door een rechter is vastgesteld. „Bovendien heeft het Joint Investigation Team enkele cruciale vragen nog onbeantwoord gelaten. Zolang die essentiële vragen niet zijn beantwoord en er hiervoor nog geen bewijs is, zal een aansprakelijkheidstelling meer een politieke daad zijn.”

BEKIJK OOK:

Kabinet stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17

Toch is het onverstandig om Rusland in deze fase van het onderzoek verantwoordelijk te houden, waarschuwt Knoops. Er is door het JIT alleen vastgesteld dat de 53e brigade de raket heeft vervoerd. Maar daarmee staat juridisch nog niet vast dat Rusland aansprakelijk is, legt de hoogleraar uit. Bewijs over wie de bemanning was en welke instructies zij hadden ontbreekt nog.

’We werken nu helemaal niet meer mee’

Het aansprakelijk stellen van Rusland staat overigens los van het strafrechtelijk onderzoek en de mogelijke vervolging van de daders, laat het ministerie weten. Knoops:. „Je hebt het risico dat Rusland nu zegt: ’bekijk het maar, we werken nu helemaal niet meer mee, aan welke vorm van berechting dan ook’.

„Ik denk dat het vooral een symbolische daad is geweest en dat de druk van de publiek opinie en de begrijpelijke wens van de nabestaanden om actie te ondernemen heeft meegespeeld. Maar als je die sentimenten zou wegdenken: dan is het maar zeer de vraag of het kabinet er goed aan heeft gedaan, deze stap te nemen.”

’Juridische obstakels’

De hoogleraar ziet bij een eventuele rechtszaak ’juridische obstakels’. Mocht Nederland naar het Internationaal Gerechtshof in Den Haag stappen, dan heeft Rusland de mogelijkheid om de bevoegdheid van die instantie te betwisten. Een uitspraak van het Europees Hof kunnen de Russen gewoon negeren. Dat heeft het land al eerder gedaan, stelt de hoogleraar vast.

Onderzoekscollectief Bellingcat maakte vrijdagmorgen overigens bekend dat de hoofdverdachte van het neerhalen van vlucht MH17 een hoge functionaris in het Russisch leger is, Oleg Ivannikov. „Deze kolonel was de hoogste leidinggevende, hij was in de regio en hij was verantwoordelijk voor het transport van de Buk-raket, waarmee het toestel uit de lucht was geschoten”, claimen de onderzoekers.

BEKIJK OOK:

Wie is Oleg Ivannikov?

LEES MEER OVER rusland mh17 europese hof voor de rechten van de mens geert-jan knoops

Rusland ontkent verantwoordelijkheid voor crash MH17

Telegraaf 25.05.2018 Rusland heeft opnieuw en met klem benadrukt niet verantwoordelijk te zijn voor het neerhalen van vlucht MH17. Het land stelt niet bij het onderzoek naar de oorzaak van de ramp te zijn betrokken en heeft mede daardoor geen vertrouwen in de onderzoeksresultaten van de internationale onderzoekscommissie JIT.

Het Kremlin wijst de jongste beschuldigingen van Nederland dat wordt gesteund door Australië, volstrekt af. De twee landen hebben vrijdag naar voren gebracht dat ze Rusland aansprakelijk stellen voor het neerhalen van de vlucht op 17 juli 2014. ,,Wij eisen dat Rusland zijn verantwoordelijkheid neemt en volledig meewerkt aan waarheidsvinding en gerechtigheid voor de slachtoffers van vlucht MH17 en hun nabestaanden’’, zei minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken.

BEKIJK OOK:

Kabinet stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17

Persbureau Interfax berichtte vrijdag dat op het Russische ministerie van Defensie is beklemtoond dat het nummer van de raket die volgens Nederlandse onderzoekers de vlucht neerhaalde, van een Oekraïense raket was. Dat projectiel was in 1986 in de Sovjet-Unie gemaakt en kwam later in handen van Oekraïense strijdkrachten.

BEKIJK OOK:

Bellingcat: hoge Russische militair hoofdverdachte van neerhalen MH17

BEKIJK OOK:

Kremlin: JIT toonde afgedankte Buk-raketten

Blok wil dat Bellingcat bewijs tegen Rus deelt

Telegraaf 25.05.2018 Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken roept onderzoekscollectief Bellingcat op bewijs voor het aandeel van hoge Russische officieren in het neerhalen van vlucht MH17 te delen met het Openbaar Ministerie. „Zo kan het meegenomen worden in de strafrechtelijke procedure zodat de schuldigen voor de rechter kunnen komen”, zei Blok.

Bellingcat claimt een van de hoofdverdachten van het neerhalen van vlucht MH17 te hebben gevonden. Het gaat om Oleg Ivannikov, alias Orion, die een hoge rang in het Russische leger zou bekleden. Eerder verklaarde het onderzoekscollectief al hoofdverdachte ’Delfin’ te hebben ontmaskerd als de hoge officier Nikolaj Fiodorovitsj.

BEKIJK OOK:

Bellingcat: hoge Russische militair hoofdverdachte van neerhalen MH17

Het door Bellingcat verzamelde bewijs was niet nodig om Rusland aansprakelijk te kunnen stellen voor de vliegramp, zegt Blok. Maar het kan mogelijk een rol spelen in het identificeren van de personen die schuldig zijn aan de aanslag.

BEKIJK OOK:

Kabinet stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17

Volledige medewerking

Nederland en Australië eisen van Rusland dat het volledig meewerkt aan het MH17-onderzoek en „recht doet aan het enorme leed en de schade” die het neerhalen van het toestel te weeg heeft gebracht. Maar minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken verwacht dat het lang zal duren voor het zover is. Hij vroeg de nabestaanden vrijdag om geduld te hebben. De Nederlandse regering zal volgens hem niet rusten „voor de feiten boven tafel zijn.”

Het kabinet heeft vrijdag besloten Rusland aansprakelijk te stellen voor de MH17-ramp. Dat heeft het de Russische regering via diplomatieke kanalen laten weten, zei Blok in een toelichting. Ook heeft hij gebeld met zijn Russische ambtgenoot Sergej Lavrov. Die reageerde afhoudend en blijft iedere betrokkenheid van Rusland bij het neerhalen van het passagierstoestel ontkennen.

Grondig onderzoek

Nederland en Australië hebben de andere landen die bij de ramp onderdanen hebben verloren „recent” uitgenodigd zich bij hen aan te sluiten, zei Blok. Hij verwacht hun steun. Nederland zal dinsdag ook in de Veiligheidsraad van de Verenigde Naties aan de orde stellen dat het Rusland aansprakelijk heeft gesteld. „Nederland zal Rusland zeker recht in de ogen kijken als dit onderwerp in de Veiligheidsraad besproken wordt”, kondigde de minister aan.

Blok wil niet vooruitlopen op eventuele vervolgstappen. De bal ligt volgens hem nu bij Rusland, dat de kans moet krijgen om te reageren. Ook de diplomatieke betrekkingen blijven vooralsnog in stand. Het is volgens Blok belangrijk om de lijnen open te houden. De minister benadrukt dat het besluit Rusland aansprakelijk te stellen „niet lichtvaardig is genomen.” Er is grondig onderzoek aan vooraf gegaan.

Geduld

Nabestaanden van omgekomen inzittenden van MH17 vragen zich af of het niet tijd wordt voor sancties tegen Rusland, zoals veel landen onlangs instelden na de moordaanslag op de Russische dubbelspion Sergej Skripal. Maar dat zou volgens Blok de goede afloop van het MH17-onderzoek juist in de weg zitten.

Uiterste voorzichtigheid is geboden om bijvoorbeeld de geloofwaardigheid van het onderzoek niet op het spel te zetten. De Skripal-zaak is ook heel anders dan de kwestie-MH17, stelt Blok.

Steun voor kabinetsbesluit MH17

In de Tweede Kamer is positief geregeerd op het kabinetsbesluit om Rusland aansprakelijk te stellen voor de MH17-ramp. Sjoerd Sjoerdsma van regeringspartij D66 noemt het terecht dat het kabinet „een zeer stevige stap” zet. Coalitiepartner ChristenUnie verwacht dat Moskou uit zichzelf geen openheid van zaken geeft. „Deze stap kan ervoor zorgen dat Rusland wel zal moeten meewerken aan waarheidsvinding.” Volgens ChristenUnie-Kamerlid Joël Voordewind zou het goed zijn „wanneer Nederland zoveel mogelijk andere landen die aangesloten zijn bij het JIT (Joint Investigation Team) mobiliseert om de druk op Rusland op te voeren.”

Kamerlid Lilianne Ploumen van oppositiepartij PvdA zegt: „Het JIT heeft onomstotelijk aangetoond dat de BUK-raket waarmee de MH17 is neergehaald afkomstig is van het Russische leger. Dat kan niet zonder gevolgen blijven. De PvdA steunt daarom de stap van het kabinet.”

LEES MEER OVER rusland mh17 bellingcat openbaar ministerie (om) stef blok

Bellingcat noemt Russische militair als een van hoofdverdachten MH17

NU 25.05.2018 Een van de hoofdverdachten van het neerschieten van vlucht MH17 is Oleg Ivannikov, stelt het onderzoekscollectief Bellingcat vrijdag tijdens een persconferentie in Den Haag. De Rus is een militair met een hoge functie in de Russische krijgsmacht.

Volg hier de laatste ontwikkelingen rondom de MH17-onderzoeken.

Bellingcat komt tot deze conclusie na het onderzoeken van telefoongegevens. Volgens de journalisten was Ivannikov, die ook bekendstaat onder de codenaam Orion en als Andrey Ivanovich, direct betrokken bij het transport van de buk-raketinstallatie vanuit Rusland naar Oost-Oekraïne.

Ivannikov zou volgens Bellingcat aan het hoofd staan van een privéleger dat ook actief is in de strijd in Syrië. Het onderzoekscollectief wees eerder al de Russische generaal Nikolaj Fjodorovitsj Tkatsjev aan als een van de andere hoofdverdachten.

Bellingcat is een door de Brit Eliot Higgins opgericht journalistiek netwerk van burgers.

Persconferentie Bellingcat over MH17

JIT

Het Joint Investigations Team (JIT) maakte donderdag bij een presentatie over de tussentijdse conclusies van hun onderzoek bekend dat de buk-raketinstallatie die MH17 neerschoot van het Russische leger was.

Na uitvoerige vergelijkingen met andere buk-TELAR-installaties werd duidelijk dat de installatie in kwestie afkomstig was van de 53e raketafweerbrigade uit Koersk in Rusland. Deze brigade maakt deel uit van de Russische krijgsmacht. Vrijdagochtend maakte het kabinet bekend dat Nederland en Australië Rusland aansprakelijk zullen stellen voor de vliegramp.

Bellingcat kwam vorig jaar al met dezelfde conclusie. Dat het JIT een jaar later met dezelfde boodschap komt, heeft ermee te maken dat het langer duurt om bewijs te vergaren dat ook standhoudt in een strafzaak.

Bellingcat zegt de bevindingen uit het onderzoek naar de hoofdverdachte Ivannikov voor de persconferentie met het JIT te hebben gedeeld.

Raketinstallatie die MH17 neerhaalde heeft unieke ‘vingerafdruk’

Lees meer over: MH17 Bellingcat

Aanbevolen artikelen

Russische president Poetin zegt bevindingen onderzoek MH17 te bestuderenRutte geeft update over laatste ontwikkelingen MH17 (gesloten)

Rutte breekt handelsmissie India af voor ministerraad over MH17

Nederland stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17


Nabestaan­den MH17: constante ontkenning Rusland ‘schoffe­rend’

AD 25.05.2018 De constante ontkenning van Rusland over betrokkenheid bij het neerhalen van vlucht MH17 is ‘schofferend’ voor de nabestaanden. Dat zei Silene Frederiksz na afloop van de persconferentie van Bellingcat. Het onderzoekscollectief onthulde vrijdag dat de Rus Oleg Ivannikov waarschijnlijk een van de hoofdverdachten is. Hij was de hoogste militair in de zelfbenoemde republiek Loehansk in Oost-Oekraïne.

Frederiksz noemde deze onthulling ‘een heel belangrijke ontwikkeling’. ,,We moeten zoveel mogelijk bewijs hebben zodat ze er niet omheen kunnen. De Russen gaan het namelijk nooit toegeven.” Frederiksz verhoor haar zoon en zijn vriendin bij de ramp. Het vliegtuig van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 boven Oost-Oekraïne uit de lucht geschoten door een Buk-raket, een wapen van Russische makelij. Alle 298 inzittenden kwamen om. Onder hen waren 196 Nederlanders.

Lees ook;

Rusland herhaalt: We zijn niet verantwoordelijk voor MH17

Lees meer

,,Wij wachten en hopen al vier jaar op antwoorden”, zei ze. Op de vraag of ze nog geduld op kan brengen, zegt ze dat ze wel zal moeten. ,,Ik heb het gevoel dat we de goede richting op gaan. Het gaat langzaam maar het net sluit zich.”

Voor de rechter

Het Joint Investigation Team (JIT) dat de vliegramp onderzoekt, liet donderdag weten dat de personen achter het neerhalen van vlucht MH17 ‘binnen vijf jaar’ voor de rechter zullen staan. Frederiksz vraagt zich af of dat zal lukken. ,,De juiste persoon zullen ze wel weten te achterhalen, maar of hij ooit in een Nederlandse rechtbank zal komen. Berechting wordt lastig vrees ik.”

Eenvandaag meldt vandaag overigens dat een groep van 270 nabestaanden van Nederlandse slachtoffers van vlucht MH17 stapt naar het Europees Hof voor de Rechten van de Mens voor een schadeclaim tegen Rusland.

MH17: Mogherini steunt Nederland

AD 25.05.2018 Rusland moet zijn verantwoordelijkheid nemen en volledig meewerken aan alle inspanningen om verantwoording af te leggen over zijn rol in het neerhalen van de MH17. Dat staat in een korte verklaring waarmee EU-buitenlandchef Federica Mogherini Nederland ondersteunt.

Mogherini verwijst in haar verklaringen naar de eerder deze week gepubliceerde bevindingen van het Joint Investigation Team. Mogherini: ,,Dat concludeerde dat de Buk-installatie die werd gebruikt om de MH17 neer te halen, zonder enige twijfel aan de strijdkrachten van de Russische Federatie toebehoorde.”

Kabinet stelt Rusland aansprake­lijk voor MH17

AD 25.05.2018 Nederland en Australië stellen Rusland aansprakelijk voor het neerhalen van vlucht MH17 op 17 juli 2014. Dat heeft minister Blok (Buitenlandse Zaken) vanmorgen bekendgemaakt. Met die formele stap hoopt het kabinet af te dwingen dat Rusland meewerkt aan het onderzoek.

Wij eisen dat Rusland zijn verantwoor­de­lijk­heid neemt en volledig meewerkt aan waarheids­vin­ding en gerechtig­heid, aldus Minister Blok.

Rusland is inmiddels op de hoogte gesteld van het besluit, aldus minister Blok (Buitenlandse Zaken) in een verklaring. ,,Het kabinet heeft altijd gezegd: de waarheid rond vlucht MH17 moet boven tafel en er moet gerechtigheid komen voor de slachtoffers en hun nabestaanden. Nederland heeft hiervoor de steun van de internationale gemeenschap.”

Het Joint Investigation Team (JIT) zei gisteren dat het nu bewezen is dat de Buk-raket waarmee vlucht MH17 uit de lucht werd geschoten, is afgevuurd uit een installatie die van het Russische leger. Bovendien zou zijn aangetoond dat de installatie van de 53e luchtafweerraketbrigade uit Koersk afkomstig was.

Lees ook;

JIT: Raket die MH17 neerhaalde was van 53e Russische brigade

Lees meer

Verantwoordelijkheid

Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken geeft een toelichting op het besluit van het kabinet © ANP

Voor Nederland en Australië staat nu vast dat Rusland verantwoordelijk is voor de inzet van de BUK-installatie. ,,Wij eisen dat Rusland zijn verantwoordelijkheid neemt en volledig meewerkt aan waarheidsvinding en gerechtigheid voor de slachtoffers van vlucht MH17 en hun nabestaanden”, aldus Blok. Hij wijst erop dat de aanslag op het passagiersvliegtuig met 298 mensen aan boord ‘onherstelbaar leed’ teweeg heeft gebracht.

  Hanneke Keultjes@hannekekeultjes

Lavrov reageerde na telefoontje Blok afwijzend. Ontkent nog steeds betrokkenheid. Officiële reactie volgt nog.  10:57 AM – May 25, 2018  See Hanneke Keultjes’s other Tweets

Het besluit staat los van het strafrechtelijk onderzoek en de mogelijke vervolging en berechting van de daders. ,,Maar deze trajecten kunnen elkaar wel wederzijds versterken”, zegt Blok.

Het Joint Investigation Team (JIT) dat onderzoek doet naar de crash van vlucht MH17 gaf gisteren een update over de resultaten © EPA

‘We gaan ons niet neerleggen bij de houding van Rusland’

AD 25.05.2018 De druk op Rusland wordt opgevoerd. Voor Nederland en Australië staat ‘definitief vast’ dat een Russische raket vlucht MH17 neerhaalde. De aansprakelijkheidsstelling is ‘een heel ingrijpende maatregel’, zegt minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken. ,,We gaan ons niet neerleggen bij de houding van Rusland.”

Hoe groter de groep landen is, hoe ingewikkel­der de besluitvor­ming wordt. We hebben de andere landen wel nadrukke­lijk uitgeno­digd zich bij ons aan te sluiten, aldus minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken.

Er zou aanvullend bewijs komen. Meer wist Stef Blok tot gisteren niet over de persconferentie van het Joint Investigation Team (JIT), dat onderzoek doet naar het neerhalen van vlucht MH17. In Luxemburg, waar hij als minister van Buitenlandse Zaken het koninklijk paar bij hun staatsbezoek begeleidde, keek hij de persconferentie.

,,Ik vond dat zeer ingrijpend. Ik wist dat er nieuwe informatie zou komen, maar de animatie maakte dat het ook echt binnenkwam – bij mij, maar ik denk vooral bij de nabestaanden. Dat het heel nabij komt dat er inderdaad Russen hebben meegewerkt aan de uiteindelijke dood van heel veel onschuldige burgers.”

Het kabinet heeft altijd gezegd het hele onderzoek af te willen wachten voor met een vinger te gaan wijzen, ook om te voorkomen dat er ‘politieke vingerafdrukken’ op zouden komen te staan. Wat is er nu veranderd?

,,Er is een aantal ontwikkelingen bij elkaar gekomen. We hebben de Tweede Kamer al eerder laten weten geen enkele maatregel uit te sluiten, dus ook niet staatsaansprakelijkheid niet. We hebben ons huiswerk op dit gebied gedaan en zijn daarbij opgetrokken met Australië. Alles lag klaar.

Daar is bijgekomen dat de informatie nu zó direct naar Rusland wijst. Die combinatie van feiten leidt ertoe dat we vandaag Rusland aansprakelijk stellen. Dat staat overigens los van het strafrechtelijke proces, maar kan elkaar wel versterken.”

Waarom doen de andere landen die betrokkenheid hebben met MH17 – België en Maleisië bijvoorbeeld – niet mee?
,,Zij zijn deze week geïnformeerd over onze beslissing. Ik begrijp dat zij nog even hun positie moeten bepalen. Ze kunnen zich daarna bij ons aansluiten.”

Was het niet een veel sterker signaal naar Rusland geweest als een grote groep landen dit besluit had genomen?
,,Je zit altijd met de afweging, wat werkt bij het uiteindelijke doel: de schuldigen voor de rechter. En hoe zorgen we dat de besluitvorming vaart houdt en op het juiste moment genomen wordt. Hoe groter de groep landen is, hoe ingewikkelder de besluitvorming wordt.

Vandaar dat we ervoor hebben gekozen om met de twee landen die de meeste slachtoffers te betreuren hadden deze stap te zetten, maar de anderen wel nadrukkelijk uitnodigen zich bij ons aan te sluiten.”

Of je nou een groot land bent of een klein land, dat maakt niet uit. We hebben het recht aan onze kant

U wilde voorkomen dat deze beslissing pas volgende week of nog later genomen zou worden?
,,Hoe groter de groep landen, hoe groter de kans dat het zou gaan rondzingen.”

Rusland blijft ontkennen. Ook in uw telefoongesprek met uw Russische collega Sergei Lavrov bleef hij vanochtend iedere betrokkenheid ontkennen. Wat verwacht u van deze stap?,,Ik wil Rusland nog een serieuze kans geven op deze ingrijpende daad te reageren.

En dan ook op de goede manier, door met ons in overleg te gaan over deze aansprakelijkheidsstelling. Ik wil niet ontkennen dat de reactie aan de telefoon van Lavrov afhoudend was, maar tegelijkertijd zei hij wel de stukken – die onze ambassadeur bij zijn ministerie heeft bezorgd – te zullen bestuderen.”

Denkt u dat hij daardoor tot een nieuw inzicht komt?
,,Op grond van de reacties van de afgelopen maanden maak ik mij geen grote illusies. Maar het gaat over een heel ingrijpende gebeurtenis, waarbij honderden onschuldige mensen om het leven zijn gekomen. Het gaat om goed onderbouwde feiten. We hebben ook de steun van heel veel landen. Uiteindelijk moet de Russische regering vroeg of laat tot de conclusie komen dat ze hun verantwoordelijkheid moeten nemen.

Ik vind het de taak van de Nederlandse regering om zich niet neer te leggen bij de houding van Rusland, maar door te gaan tot ons doel bereikt is. Of je nou een groot land bent of een klein land, dat maakt niet uit. We hebben het recht aan onze kant.”

Kabinet moet Rusland aan belofte houden over MH17

AD 25.05.2018 Het kabinet moet zo snel mogelijk de druk opvoeren op Rusland, stelt chef parlement Hans van Soest. Rusland heeft toegezegd het onderzoek naar MH17 te ondersteunen, maar lijkt de boel alsnog moedwillig te frustreren.

Dit eist minister nu van Rusland

Telegraaf 25.05.2018 Minister Blok van Buitenlandse Zaken licht het besluit om Rusland aansprakelijk te stellen voor het neerhalen van MH17 toe.

Ministerraad in teken van MH17-onderzoek

Telegraaf 25.05.2018 Het kabinet praat vrijdagochtend over de jongste ontwikkelingen in het onderzoek naar de aanslag op vlucht MH17. Premier Mark Rutte onderbrak een handelsmissie in India om de wekelijkse ministerraad zelf te kunnen voorzitten.

Vlucht MH17 van Malaysia Airlines, met 298 mensen aan boord op weg van Amsterdam naar Kuala Lumpur, werd op 17 juli 2014 uit de lucht geschoten boven Oost-Oekraïne. Er waren geen overlevenden. Volgens het internationale team dat de ramp onderzoekt, is na uitvoerig onderzoek vast komen te staan dat de raketinstallatie waarmee het toestel is neergehaald afkomstig was van een Russische legerbasis.

BEKIJK OOK:

Hard bewijs voor Moskou-link

Premier Rutte heeft zijn taken in India overgedragen aan minister Sigrid Kaag (Buitenlandse Handel). Hij verwacht vrijdag na de ministerraad al nadere mededelingen te kunnen doen over mogelijke vervolgstappen. Als het aan de coalitiepartijen in de Tweede Kamer ligt gaat de regering er via de Verenigde Naties nogmaals op aandringen dat alle landen meewerken aan het lopende onderzoek.

Ook minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok onderbreekt een buitenlands bezoek, in dit geval aan Luxemburg, om bij de ministerraad te kunnen zijn. Hij noemde in een eerste reactie de laatste resultaten van het internationale onderzoeksteam een „ernstige constatering.” Ook toonde hij zich „zeer onder de indruk van het vergaarde bewijs.”

LEES MEER OVER  oekraïne  mh17 kabinet mark rutte

Poetin analyseert bevindingen over MH17

Telegraaf 24.05.2018 De Russische president Vladimir Poetin heeft donderdagavond op aandringen van zijn Franse collega Emmanuel Macron toegezegd dat Moskou de Nederlandse bevindingen over het neerhalen van vlucht MH17 gaat analyseren. Door het drama kwamen alle 298 inzittenden van het vliegtuig van Malaysia Airlines in 2014 in Oost-Oekraïne om het leven.

Het Nederlands onderzoeksteam identificeerde eerder op de dag een Russische militaire eenheid die verantwoordelijk kan worden gesteld voor het neerschieten van het toestel met een raket. Het Kremlin ontkent dat er een wapensysteem de grens met Oekraïne is overgestoken.

BEKIJK OOK:

’Buk-raket MH17 was van Russisch leger’

BEKIJK OOK:

Koning: open zenuw geraakt bij getroffenen MH17

Noord-Korea

Poetin en Macron voerden in Sint-Petersburg overleg met elkaar. Behalve MH17 passeerden nog andere belangrijke onderwerpen de revue. Beide leiders betreuren het dat de topontmoeting tussen Donald Trump en Kim Jong-un niet doorgaat. Toch is het voorzichtige optimisme dat er een oplossing komt voor de situatie op het Koreaans schiereiland niet verdwenen.

Poetin hoopt dat de VS en Noord-Korea in de nabije toekomst alsnog aanschuiven aan de onderhandelingstafel om te praten over beëindiging van de nucleaire dreiging door Pyongyang. Macron voegde eraan toe dat Trump en Kim vooral moeten doorgaan met hun pogingen de regio kernwapenvrij te maken. „Misschien was Trumps stap slechts een hapering in een proces dat moet worden voortgezet”, aldus Macron.

Iran

President Poetin maakt zich zorgen over het opzeggen van de nucleair akkoord met Iran door de VS. Hij waardeert de moeite die Europa doet de afspraken overeind te houden ondanks het afhaken van de Amerikanen. De Russische leider waarschuwde voor de „betreurenswaardige consequenties’ als dat niet lukt.

BEKIJK OOK:

’Relatie met Rusland nog niet normaliseren’

LEES MEER OVER oekraïne mh17 kremlin rusland vladimir poetin emmanuel macron

Dwingt Macron Vladimir Poetin op de knieën?

Elsevier 24.05.2018 De Russische president Vladimir Poetin heeft donderdagavond op aandringen van zijn Franse collega Emmanuel Macron toegezegd dat Moskou de Nederlandse bevindingen over het neerhalen van vlucht MH17 gaat analyseren.

Poetin en Macron voerden in Sint-Petersburg overleg met elkaar. Door het drama kwamen alle 298 inzittenden van het vliegtuig van Malaysia Airlines in 2014 in Oost-Oekraïne om het leven.

Meer over dit onderwerp: MH17-column Hanina Ajarai deed verfrissend eerlijk aan, schreef Gerry van der List

Het Joint Investigation Team (JIT) maakte donderdag bekend dat de Buk-raket die het vliegtuig uit de lucht schoot afkomstig was van een legerbasis bij het Russische Koersk. Het Kremlin ontkent dat er een wapensysteem de grens met Oekraïne is overgestoken.

De coalitiepartijen riepen de regering op bij de Verenigde Naties alle landen opnieuw te vragen mee te werken aan het onderzoek naar het neerhalen van vlucht MH17. De coalitiepartijen willen van minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok onder meer weten of hij de conclusies van het JIT onderschrijft. Onderzoeksleider Fred Westerbeke noemde het onder meer ‘niet juist’ dat Rusland niet zelf heeft gemeld dat de Buk-installatie deel uitmaakte van de 53e Luchtafweerraketbrigade.

Ook oppositie reageert fel op bevindingen

VVD, CDA, D66 en ChristenUnie willen nu dus dat Blok in de Veiligheidsraad nogmaals de aandacht vestigt op Resolutie 2166. In die resolutie, die in 2014 unaniem werd aangenomen, worden alle VN-lidstaten opgeroepen volledig mee te werken met het onderzoek naar de ramp en dat de daders ter verantwoording worden geroepen.

Ook de oppositie reageert fel. Volgens Lilianne Ploumen (PvdA) is nu bevestigd wat velen al vermoedden. ‘De BUK-raket waarmee de aanslag op de MH17 is gepleegd, kan niet anders dan afkomstig zijn uit Rusland.’ Ook voor Bram van Ojik van GroenLinks bestaat er geen twijfel meer over dat ‘de BUK-raket afkomstig was van het Russische leger’. Michiel van Nispen (SP) hoopt dat de nieuwe bevindingen ‘bijdragen aan de opsporing en vervolging van de daders’.

Wilders wil openheid van Rusland

Lees ook: Wilders zoekt toenadering tot Rusland in onthullend interview

PVV-leider Geert Wilders vindt dat iedereen moet meewerken aan het onderzoek. ‘Ook Rusland. In elk mogelijk verband, zowel multilateraal als bilateraal dient Rusland erop te worden aangesproken volledige medewerking te verlenen en geen zaken achter te houden.’

Voor Thierry Baudet van het Forum voor Democratie staat nog niet onomstotelijk vast dat de BUK-installatie deel uitmaakte van de 53e Luchtafweerraketbrigade. ‘Er is veel dat ik niet kan beoordelen. Dat vind ik echt aan een rechter. Ik wil geen voorschot nemen op de uitkomst,’ zegt de FvD-leider. Hij blijft het ‘merkwaardig’ vinden dat een mogelijke dader – waarmee hij Oekraïne bedoelt – deel uitmaakt van het onderzoeksteam.

Lees ook: Wat doen Russische hackers met MH17-informatie?

   Fleur Verbeek (1991) werkt sinds oktober 2017 op de webredactie. Ze studeerde Journalistiek aan de Hogeschool van Utrecht.

Persconferentie JIT ANP

MH17-onderzoek: wettig bewijs, ontkenning, nabestaanden willen stappen

NOS 24.05.2018 De Buk-raket waarmee vlucht MH17 werd neergehaald boven Oekraïne was afkomstig van de 53e brigade van het Russische leger uit Koersk. Dat maakte het Joint Investigation Team (JIT) vanochtend bekend op een persconferentie. Lees hieronder een overzicht van de gebeurtenissen rond de presentatie van het onderzoeksteam.

Volgens het JIT is er nu wettig en overtuigend bewijs voor de betrokkenheid van Rusland bij de ramp met het Nederlandse passagiersvliegtuig. Het team beschikt over vele beelden waarop een konvooi te zien is van bijna vijftig voertuigen dat zes raketinstallaties vervoerde van Koersk naar de Oekraïense grens.

Bekijk hieronder een samenvatting van de dag:

Video afspelen

Presentatie onderzoek MH17: dit gebeurde er

Ook beschikt het JIT over namen van militairen die betrokken zouden zijn, maar die worden pas bekendgemaakt als het onderzoek is afgerond. Het voortijdig bekendmaken van namen zou het proces kunnen schaden omdat verdachten zich dan in het openbaar gaan verdedigen.

Boos

“Er moeten, zeker in de militaire lijn, mensen op de hoogte zijn”, zei Fred Westerbeke, hoofdofficier van justitie van JIT. “Tenminste al uit de 53e brigade zelf, maar ook in de ‘line of command’ daar. En het feit dat ons dat nooit is gemeld is wel iets waar ik mij aan irriteer. Ik ben eigenlijk gewoon boos.”

Het JIT deed vandaag ook opnieuw een oproep aan getuigen om informatie te geven. Met name klokkenluiders worden uitgenodigd informatie te delen. Het onderzoeksteam benadrukte meerdere malen dat getuigen beschermd zullen worden.

Deze kwestie blijft nog jaren de verhouding tussen Nederland en Rusland beïnvloeden op een hele negatieve manier, aldus Correspondent David Jan Godfroid.

“De Russen ontkennen als vanouds elke betrokkenheid bij de ramp met de MH17”, zei correspondent David Jan Godfroid. “Ze zeggen dat er geen enkele raketinstallatie de grens tussen Rusland en Oekraïne is overgestoken en zeker niet in die periode. Verder zeggen ze dat het bewijs van het JIT alleen is gebaseerd op gemanipuleerde beelden van sociale media en die zouden dan beschikbaar zijn gesteld door de Oekraïense inlichtingendiensten met als doel om Rusland zwart te maken.”

‘Het zijn de Oekraïners’

Ook ontkent Rusland de beschuldiging van het JIT dat het niet meewerkt aan het onderzoek, zei Godfroid. “Wij werken juist wel mee”, zeggen ze. “We hebben overweldigend bewijs geleverd dat die raket is afgeschoten vanuit Oekraïens grondgebied waar de Oekraïense strijdkrachten het voor het zeggen hadden. Met andere woorden: het zijn de Oekraïners die de MH17 hebben neergeschoten.”

“Deze kwestie blijft nog jaren de verhouding tussen Nederland en Rusland beïnvloeden op een hele negatieve manier”, voorspelde Godfroid. Later op de dag was president Poetin minder expliciet. Hij zei dat Rusland de resultaten van het onderzoek gaat bestuderen. Hij verwierp de kritiek dat Rusland onvoldoende meewerkt met de onderzoekers. Volgens Poetin wordt Rusland niet betrokken bij het onderzoek en Oekraïne wel. Hij beschuldigde dat land ervan internationale wetten te hebben overtreden door destijds het luchtruim niet te sluiten.

Het kan nu niet meer bij een juridische verkenning blijven, aldus Piet Ploeg, Stichting Vliegramp MH17.

Nabestaanden van de ramp met de MH17 verwachten na de bewijzen van vandaag stappen van het kabinet. “Ik verwacht eigenlijk wel dat de politiek zich nu gaat bemoeien met de verantwoordelijkheid van de Russische staat”, zei bestuurslid Piet Ploeg van de Stichting Vliegramp MH17. “Het kan nu niet meer bij een volstrekt juridische verkenning blijven. We weten nu meer.”

Volgens Ploeg kan het kabinet nu overwegen om de Russische staat aan te klagen voor mede-aansprakelijkheid voor het neerhalen van de MH17. Dat ligt volgens politiek verslaggever Ron Fresen inderdaad voor de hand. “Er is hier erg veel verontwaardiging over het feit dat de Russen informatie hebben achtergehouden en niet meewerken aan het onderzoek.”

‘Op het matje’

Het kabinet heeft volgens Fresen een scala aan mogelijkheden om Rusland aan te pakken. “Die komen eigenlijk allemaal neer op het vergroten van de diplomatieke druk op Rusland en om de MH17 weer hoger op de internationale agenda te krijgen.”

Daarbij kan je volgens Fresen denken aan het terugroepen van onze ambassadeur voor overleg of het op het matje roepen van de Russische ambassadeur. Een andere optie is om via de VN-Veiligheidsraad de druk op Rusland te verhogen door bijvoorbeeld extra sancties.

Morgen spreekt de ministerraad over de bevindingen die het internationale onderzoeksteam JIT vandaag presenteerde. Premier Rutte komt daarvoor eerder terug van een handelsmissie in India. “Een belangrijke ontwikkeling en ik heb daarom besloten terug te keren naar Nederland omdat ik morgen zelf de ministerraad wil voorzitten waarin dit besproken zal worden.” Hij noemde het voor de nabestaanden opnieuw een moeilijke dag.

Video afspelen

‘Ik betreur de Russische ontkenning natuurlijk zeer’

Volgens Fresen geeft Rutte door het afbreken van die reis een duidelijk signaal af. “Namelijk, Nederland neemt dit heel hoog op. Tot nu toe is Rutte steeds heel terughoudend geweest met het wijzen naar Rusland, maar ik denk dat dat na vandaag wel zal veranderen.”

Ook minister Blok van Buitenlandse Zaken keert eerder terug uit Luxemburg, waar hij met de koning en koningin is voor een staatsbezoek. Koning Willem-Alexander zei daar dat het rapport een open zenuw raakt bij iedereen die door de MH17-ramp is getroffen:

Video afspelen

‘MH17 is een open wond in de samenleving’

Overigens werd de 53e brigade in Koersk eerder al genoemd door onderzoekscollectief Bellingcat. Eind vorig jaar identificeerde Bellingcat een Russische generaal als betrokkene bij de aanslag. Morgen geeft Bellingcat een persconferentie die de NOS live uitzendt.

BEKIJK OOK;

Rusland blijft betrokkenheid MH17-ramp ontkennen

Rutte eerder terug uit India, koning leeft mee met nabestaanden MH17

Nabestaanden MH17 verwachten nu stappen van het kabinet

Daders neerhalen MH17 “binnen vijf jaar” voor de rechtbank in Den Haag

Den HaagFM 24.05.2018 D De personen die verantwoordelijk zijn voor het neerhalen van vlucht MH17 boven Oost-Oekraïne staan “binnen vijf jaar” voor de rechter. Dat zei Fred Westerbeke, hoofdofficier bij het Landelijk Parket en onderzoeksleider naar de rampvlucht, donderdag op een persconferentie. Eerder werd al duidelijk dat de rechtbank in Den Haag de zaak zal behandelen.

Volgens het Joint Investigations Team, het internationale samenwerkingsverband dat de aanval op de lijnvlucht onderzoekt, staat nu vast dat de Buk-raketinstallatie, die in 2014 vlucht MH17 neerschoot, van het Russische leger was. Dat zou blijken uit “unieke uiterlijke kenmerken” die zijn aangetroffen op de resten van de Buk-raket en die ook zijn gezien op de raketinstallatie toen die van Rusland naar Oost-Oekraïne werd vervoerd.

Het onderzoek naar het neerstorten van de MH17 loopt al bijna vier jaar. Het onderzoeksteam hoopt de komende tijd getuigen te vinden die meer willen vertellen over de Buk-lanceerinstallatie en de bemanning van het konvooi. Om de getuigen te beschermen zijn in vijf landen programma’s voor getuigenbescherming opgezet.

Haagse slachtoffers
De vlucht van Malaysia Airlines crashte op 17 juli 2014 in het oosten van Oekraïne, met 298 inzittenden, onder wie 196 Nederlanders. Aan boord bevonden zich onder meer dertien Hagenaars en een jonge vrouw uit Indonesië, van wie de ouders in Den Haag wonen. …lees meer

Gerelateerd;

Rechtbank Den Haag doet proces verdachten MH17 21 maart 2018

Oekraïne klaagt Rusland aan bij Internationaal Gerechtshof voor neerschieten MH17 17 januari 2017

“Proces tegen daders neerhalen MH17 in Haagse rechtbank” 6 september 2017

’Relatie met Rusland nog niet normaliseren’

Telegraaf 24.05.2018 De voormalige secretaris-generaal van de NAVO Anders Fogh Rasmussen heeft donderdag gezegd dat het normaliseren van de relatie met Rusland nog niet aan de orde moet zijn. De Deen reageerde daarmee op de conclusies van het Joint Investigation Team (JIT).

„Het JIT is duidelijk: 298 onschuldige mensen aan boord van MH17 zijn gedood door een Russische raket”, schreef de Deense oud-premier op Twitter. „Om nog maar niet te beginnen over de meer dan 10.000 mensen die zijn omgekomen tijdens de Donbass-oorlog die is aangejaagd door Rusland.”

„Het Westen moet niet overwegen de relatie te normaliseren tot Rusland zijn gedrag aanpast”, concludeerde Rasmussen, nadat het JIT donderdag had bekendgemaakt dat de Buk-raket die het vliegtuig uit de lucht schoot afkomstig was van een legerbasis bij het Russische Koersk.

LEES MEER OVER; rusland  mh17  navo

Coalitie na MH17-conclusie: roep Rusland tot de orde

Telegraaf 24.05.2018 Nederland moet de VN-Veiligheidsraad in een aparte zitting bijeenroepen om Rusland aan te spreken op zijn beperkte medewerking aan het strafrechtelijk onderzoek naar de aanslag op vlucht MH17. Die oproep doen coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en CU aan minister Blok (Buitenlandse Zaken).

Daarmee reageren de partijen op de conclusies van het Joint Investigation Team (gemeenschappelijk opsporingsteam, JIT), die donderdag de tussenstand van het strafrechtelijk onderzoek toelichtte. Inmiddels heeft premier Rutte laten weten dat hij de handelsmissie aan India afbreekt om de bevindingen over MH17 te kunnen bespreken in de vrijdagse ministerraad. Ook Blok, die momenteel het Koninklijk Paar begeleidt op staatsbezoek in Luxemburg, keert eerder terug naar Den Haag.

De belangrijkste conclusie van het JIT is dat de Buk-raket waarmee MH17 is neergehaald afkomstig was van de 53e Luchtafweerraketbrigade van het Russische leger en is afgevuurd vanaf een plek in Oost-Oekraïne die toen in handen was van de pro-Russische rebellen.

„De uitspraken van MH17-onderzoeksleider Westerbeke roepen vragen op over de wil van Rusland om mee te werken aan dit onderzoek”, zegt VVD-Kamerlid Ten Broeke. „Vooral nu lijkt te zijn achtergehouden dat de Buk die afgeschoten op vlucht MH17 eigendom was van de Russische 53ste brigade in Koersk.”

BEKIJK OOK:

Blok: ’ernstige constatering’ over MH17

Aparte zitting

„Het is tijd om in een aparte zitting van de Veiligheidsraad opnieuw resolutie 2166 onder de aandacht te brengen”, zegt Kamerlid Sjoerdsma van D66. Ook Rusland schaarde zich destijds achter de resolutie, die landen oproept tot volledige medewerking bij de vervolging van de plegers van de aanslag op MH17. Daar moet Nederland steun zoeken van alle landen die ons toen hebben geholpen met deze verklaring en vragen we alle landen om medewerking te verlenen aan het MH17-onderzoek.

BEKIJK OOK:

’Buk-raket MH17 was van Russisch leger’

Krachtig signaal

„De Veiligheidsraad is toch de Champions League van de diplomatie. Als we ergens een krachtig signaal kunnen afgeven aan Rusland, dan is het daar”, zegt Sjoerdsma. Nederland is dit jaar lid van de Veiligheidsraad en bepaalt zo mede de agenda.

Ten Broeke wijst erop dat Blok in zijn ontmoeting met zijn Russische ambtgenoot Lavrov heeft gewezen op zijn verantwoordelijkheid tot het verlenen van medewerking, ondanks de bezwaren die Rusland steeds opwerpt.

PVV-leider Wilders, onlangs nog op bezoek in Rusland om ’tegenwicht’ te bieden aan de ’hysterische russofobie die her en der heerst, zegt dat de ’verantwoordelijke daders moeten worden opgespoord en berecht, ongeacht wie het zijn’. „Iedereen dient aan het onderzoek mee te werken. Ook Rusland. In elk mogelijk verband, zowel multilateraal als bilateraal, dient Rusland erop te worden aangesproken volledige medewerking te verlenen en geen zaken achter te houden.”

’Kan niet zonder gevolgen blijven’

Ook de PvdA wil van het kabinet weten op welke wijze het Rusland gaat aanspreken op zijn verantwoordelijkheid. Dat de raket die MH17 neerhaalde van het Russische leger was, „kan niet zonder gevolgen blijven”, vindt PvdA-leider Asscher.

Ook GroenLinks schaart zich achter de oproep van de coalitie om de Veiligheidsraad bijeen te roepen. „Het is essentieel dat Rusland volledige medewerking gaat verlenen aan het onderzoek”, zegt Kamerlid Van Ojik. „Omdat Rusland tot nu toe weigert, vraag ik met klem om actie in de VN-Veiligheidsraad en uitvoering van de eerder aangenomen resoluties. De waarheid moet aan het licht gebracht en de schuldigen moeten ter verantwoording geroepen.”

Voor Thierry Baudet van het Forum voor Democratie staat nog niet onomstotelijk vast dat de BUK-installatie deel uitmaakte van de 53e Luchtafweerraketbrigade. ,,Er is veel dat ik niet kan beoordelen. Dat vind ik echt aan een rechter. Ik wil geen voorschot nemen op de uitkomst”, zegt de FvD-leider. Hij blijft het ,,merkwaardig” vinden dat een mogelijke dader – waarmee hij Oekraïne bedoelt – deel uitmaakt van het onderzoeksteam.

Puzzel

In de eerste reactie van minister Blok kwam het woord Rusland overigens niet voor. „Het is van groot belang dat er nu opnieuw meer duidelijkheid is over het neerhalen van vlucht MH17, vooral voor de nabestaanden”, reageerde de VVD-bewindsman. „Een belangrijk stuk van de puzzel is gelegd. Ik ben zeer onder de indruk van het vergaarde bewijs en heb veel respect voor het werk van het Openbaar Ministerie, de politie en de partners van het Joint Investigation Team (JIT). Dit is een ernstige constatering.” Het kabinet bespreekt de bevindingen van het JIT vrijdag in de ministerraad.

BEKIJK OOK:

Dringende oproep: wie weet meer over Russische 53e brigade?

LEES MEER OVER; mh17 vn-veiligheidsraad

NAVO-topman over MH17: recht moet zegevieren

Telegraaf 24.05.2018 De mensen die verantwoordelijk zijn voor het neerhalen van vlucht MH17 moeten ter verantwoording worden geroepen, vindt NAVO-topman Jens Stoltenberg. „Het is belangrijk dat bijna vier jaar na deze mondiale tragedie het recht zijn loop krijgt”, zegt hij in een gemailde verklaring.

Stoltenberg reageert hiermee op het rapport van het Joint Investigation Team (JIT) waarin wordt vastgesteld dat de Buk-raket waarmee het vliegtuig in 2014 boven Oost-Oekraïne uit de lucht werd geschoten, is afgevuurd vanaf een installatie van het Russische leger.

De Noorse oud-premier prijst het „professionele, onafhankelijke werk” van het team. In navolging van de EU verwijst hij naar de VN-Veiligheidsraadresolutie die oproept de daders ter verantwoording te roepen. Stoltenberg memoreert dat bij de ramp 298 mensen omkwamen „uit vele landen over de hele wereld”. Onder hen 196 Nederlanders.

BEKIJK OOK:

Nabestaanden MH17 geschokt na harde feiten

LEES MEER OVER; oekraïne  mh17 rusland joint investigation team (jit) navo jens stoltenberg

Vader van MH17-slachtoffer blij: ‘Net sluit zich rond Russen’

OmroepWest 24.05.2018  ‘Het net sluit zich rond de Russische brigade die in 2014 de Buk-raket afschoot op vlucht MH17.’ Dat zegt Hans de Borst uit Monster over het onderzoek naar de aanslag, dat donderdag is gepresenteerd. De Borst verloor zijn 17-jarige dochter Elsemiek bij de vliegtuigcrash in 2014.

Het internationale Joint Investigation Team (JIT) komt donderdag met harde bewijzen over de betrokkenheid van de Russen. Wilbert Paulissen, hoofd Nationale Recherche, vertelde op een persconferentie dat de Buk-raket waarmee vlucht MH17 werd neergehaald afkomstig was van de 53ste brigade van het Russische leger uit Koersk. Het onderzoeksteam gaat er in elk geval vanuit dat mensen binnen de 53ste brigade meer weten van de noodlottige raketlancering en van de mensen die erbij betrokken waren.

De Borst is blij met de uitkomst, omdat heel duidelijk wordt wie verantwoordelijk was voor de dood van zijn dochter. ‘Ze tonen nu aan dat het net zich echt aan het sluiten is. Dat de raket echt van de 53ste brigade komt, is het nieuws van vandaag. Het JIT zegt niet zomaar dingen, dat doen ze pas als ze het driedubbel in kunnen brengen in een rechtszaak.’

Brief

Rusland heeft inmiddels gereageerd en ontkent opnieuw iedere betrokkenheid bij de ramp met de MH17. Daarom hebben tien nabestaanden woensdag met het oog op het komende WK voetbal een brief geplaatst in een Russische krant. Hans de Borst was één van hen.

De stichting Vliegramp MH17 verwacht dat het kabinet met dit onderzoek stappen zal nemen tegen Rusland.

LEES OOK: MH17-nabestaande: ‘Vier jaar na de dood van mijn dochter lopen de daders nog gewoon vrij rond’

Meer over dit onderwerp: MONSTER HANS DE BORST ELSEMIEK DE BORST MH17VLIEGRAMP MALAYSIA AIRLINES WK VOETBAL RUSLAND BRIEFONDERZOEK

MH17-nabestaande: ‘Vier jaar na de dood van mijn dochter lopen de daders nog gewoon vrij rond’

OmroepWest 24.05.2018 Met een open brief in de onafhankelijke Russische krant Novaya Gazeta hoopt Hans de Borst uit Monster de aandacht te trekken van de gewone Rus. In de aanloop naar het WK Voetbal in Rusland wil de Westlander de rol van Rusland bij het MH17-onderzoek aan de kaak stellen.

‘In de brief staat uitvoerig dat we niet de gewone Russische mensen op straat haten’, zegt De Borst in Muijs in de Morgen op Radio West. ‘We vinden wel dat sinds de MH17-ramp de Russische staat en media een zeer dubieuze, frustrerende rol spelen bij alles wat er moet plaatsvinden rondom het onderzoek. Daar wordt door het Joint Investigation Team (JIT) nog steeds hard aan gewerkt. Rusland verspreidt desinformatie, nepinformatie, ze ontkennen dingen. En als je ziet dat Poetin straks bij het WK weer de leider van de wereld speelt, dan is dat voor ons wel een moment om bij onze kinderen en slachtoffers stil te staan.’

Als je ziet dat Poetin straks bij het WK weer de leider van de wereld speelt, dan is dat voor ons wel een moment om bij onze kinderen en slachtoffers stil te staan aldus Hans de Borst – Nabestaande MH17-ramp

Waarom in een Russische krant? ‘De Novaja Gazeta is een van de weinige, grote onafhankelijke media in het land. Dan krijgt het hopelijk de aandacht van zoveel mogelijk gewone Russen’, zegt De Borst.

Dochter Elsemiek (17)

In 2014 keek hij met zijn dochter Elsemiek op het WK Voetbal in Brazilië nog naar het prachtige doelpunt van Robin van Persie tegen Spanje. ‘Vier jaar later ligt mijn kind onder de groene zoden en de daders lopen gewoon vrij rond ergens op een markt in een Russische stad. Dat kan ik niet verkroppen.’

LEES OOK: Nabestaanden: MH17 overschaduwt WK voetbal

Meer over dit onderwerp: MH17 RUSLAND WK VOETBAL HANS DE BORST OPEN BRIEF

Nabestaanden MH17 verwachten nu stappen van het kabinet

NOS 24.05.2018 Bestuurslid Piet Ploeg van de Stichting Vliegramp MH17 verwacht van het kabinet stappen na de vandaag gepresenteerde bewijzen van Russische betrokkenheid.

Hij verwacht niet dat het kabinet al naar het Europese hof stapt, maar zegt wel dat het kabinet de Russische staat zou kunnen aanklagen voor medeaansprakelijkheid voor het neerhalen van MH17. “Het kan nu niet meer bij een juridische verkenning blijven.” De Stichting Vliegramp MH17 is een organisatie die nabestaanden vertegenwoordigt en hen helpt bij het verwerken van hun leed.

Bekijk hieronder waarom Ploeg stappen verwacht van het kabinet:

Video afspelen

‘Het kabinet moet overwegen de Russische staat aan te klagen’

Morgen spreekt de ministerraad over de bevindingen die het internationale onderzoeksteam JIT vandaag presenteerde. Premier Rutte komt daarvoor vervroegd terug van zijn bezoek aan India, terwijl minister Blok van Buitenlandse Zaken eerder terugkomt uit Luxemburg, waar hij met de koning en koningin is voor een staatsbezoek.

Nieuwe dingen

Ploeg hoorde in de persconferentie van het internationale onderzoeksteam JIT vandaag drie nieuwe dingen. Het belangrijkste is volgens hem dat het JIT heeft aangetoond dat de Russische 53ste brigade de Buk-raket heeft geleverd die MH17 neerhaalde. Daarmee is de betrokkenheid van de Russische staat aangetoond, zegt Ploeg.

Belangrijk vindt Ploeg ook dat het aantal mensen dat mogelijk betrokken was, is teruggebracht van honderd tot enkele tientallen. “Het net sluit zich”, is zijn conclusie.

Verder vond Ploeg het opvallend dat het JIT voor het eerst openlijk forse kritiek uitte op het Russische gebrek aan medewerking. “Tot nu toe is men altijd voorzichtig gebleven, maar nu wordt gewoon gezegd dat de Russen de informatie die vandaag is gepresenteerd, hebben achtergehouden.”

Niet te lang

Ploeg vindt niet dat het kabinet tot nu toe te afwachtend is geweest. Volgens hem is het reëel dat het kabinet wachtte op de bevindingen van het JIT. Maar nu het JIT zulke stevige uitspraken doet, moeten het kabinet en de Tweede Kamer daarmee aan de slag, vindt hij.

Inmiddels is de ramp al bijna vier jaar geleden, maar Ploeg vindt niet dat het allemaal al te lang duurt. Hij trekt de vergelijking met het Passageproces over de liquidaties in de Amsterdamse onderwereld, dat ook al jaren duurt. “Dit is een buitengewoon complex onderzoek. Ik denk dat het in belang is van de nabestaanden en de samenleving dat het in één keer grondig gebeurt, met bewijzen die standhouden voor de rechter.”

BEKIJK OOK;

Premier Rutte morgen terug uit India voor kabinetsberaad MH17

Buk-raket die MH17 neerhaalde was van 53ste brigade van Russische strijdkrachten

Dit zegt onze koning over MH17

Telegraaf 24.05.2018 Koning Willem-Alexander en koningin Máxima denken vandaag opnieuw aan de nabestaanden van MH17.

Koning: open zenuw geraakt bij getroffenen MH17

Telegraaf 24.05.2018 Koning Willem-Alexander en koningin Máxima denken vandaag opnieuw aan de nabestaanden van MH17.

Dat heeft de koning gezegd in reactie op de vandaag verschenen tussenrapportage van het JIT (Joint Investigation Team). Hij wilde niet op de inhoud van het rapport ingaan. Wel zei hij zich te realiseren dat het rapport tot verdriet kan leiden bij nabestaanden, omdat het drama rond MH17 een open zenuw openrijt in de Nederlandse samenleving. Heel Nederland leeft mee, aldus de koning.

In het rapport komen nieuwe bewijzen naar voren van Russische betrokkenheid bij het neerhalen van MH17.

Op de vraag of de koning zichzelf ooit nog een biertje ziet drinken met president Poetin, zoals in de winter van 2014 gebeurde, hield hij zich op de vlakte. Er is volgens Willem-Alexander na de aanslag een nieuwe realiteit ontstaan over de relatie met de Russen. Hij wil evenwel niet speculeren over de toekomst.

  Wouter de Winther

✔@wouterdewinther

Koning: door nieuw rapport wordt open zenuw geraakt bij iedereen die getroffen is door MH17

4:44 PM – May 24, 2018

See Wouter de Winther’s other Tweets

Koning Willem-Alexander en koningin Máxima toonden zich de afgelopen jaren zeer betrokken bij de nabestaanden van de aanslag op het Maleisische vliegtuig, waar 196 Nederlanders bij om het leven kwamen.

BEKIJK OOK:

Nabestaanden MH17 geschokt na harde feiten

De koning gaf zijn reactie in de marge van het staatsbezoek aan Luxemburg. Premier Rutte is in India op handelsmissie, maar komt eerder terug om morgen in de ministerraad over het JIT-rapport te spreken.

Buk-raket

De onderzoekers van het JIT achten bewezen dat de Buk-raket waarmee vlucht MH17 op 17 juli 2014 boven Oost-Oekraïne uit de lucht werd geschoten, is afgevuurd vanaf een installatie van het Russische leger. Uitvoerig onderzoek van het JIT heeft aangetoond dat de raketinstallatie afkomstig is van de 53e luchtafweerraketbrigade gelegerd bij het Russische Koersk .

Rutte sprak in India zijn waardering uit voor het werk van de JIT-onderzoekers. De premier kan nog niet vooruitlopen op eventuele actie naar aanleiding van de onderzoeksresultaten. „Daar worden vrijdag ongetwijfeld direct mededelingen over gedaan” , aldus Rutte. Minister Sigrid Kaag (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) vervangt de premier voor de rest van het bezoek.

Ook minister Blok (Buitenlandse Zaken), die de koning vergezelt bij het staatsbezoek in Luxemburg, komt vrijdagochtend hiervoor vervroegd terug.

LEES MEER OVER; oekraïne mh17 koning willem-alexander

Rutte eerder terug uit India, koning leeft mee met nabestaanden MH17

NOS 24.05.2018 Premier Rutte komt eerder terug van een handelsmissie in India voor kabinetsoverleg over de laatste onderzoeksresultaten over het neerhalen van de MH17. Hij vliegt komende nacht terug. Rutte noemt het voor de nabestaanden opnieuw een moeilijke dag.

Het JIT, het Joint Investigation Team van de betrokken landen, heeft bekendgemaakt dat de Buk-raket waarmee vlucht MH17 werd neergehaald afkomstig was van de 53e brigade van het Russische leger uit Koersk.

“Een belangrijke ontwikkeling en ik heb daarom besloten terug te keren naar Nederland omdat ik morgen zelf de ministerraad wil voorzitten waarin dit besproken zal worden”, laat Rutte op Facebook weten. De ministers Kaag, Schouten, Van Nieuwenhuizen en Bruins blijven in India.

Open zenuw

Ook minister Blok van Buitenlandse Zaken komt vervroegd terug uit Luxemburg, waar hij met de koning en koningin was voor een staatsbezoek. Koning Willem-Alexander zei daar dat het rapport een open zenuw raakt bij iedereen die door de MH17-ramp is getroffen:

Video afspelen

‘MH17 is een open wond in de samenleving’

Blok sprak van een ingrijpend moment voor de nabestaanden. Hij zegt dat hij bij zijn ontmoeting met Lavrov, in april, erop heeft aangedrongen dat Rusland respectvol omgaat met de vondsten van het JIT. “Ik betreur dat er meteen Russische ontkenning was.” Wat de ontkenning betekent voor de relatie met Rusland, wist hij nog niet. “Maar de reactie vandaag was niet hoopgevend.”

Bekijk hieronder een uitgebreidere reactie van minister Blok:

Video afspelen

‘Ik betreur de Russische ontkenning natuurlijk zeer’

Minister Grapperhaus van Justitie en Veiligheid zegt dat hij zeer onder de indruk is van de onderzoeksresultaten van het JIT. Hij beoordeelt het onderzoek als “grondig monnikenwerk” dat aantoont dat een Buk-raketinstallatie van de Russische krijgsmacht is gebruikt om vliegtuig MH17 neer te halen. “De waarheid komt met steeds grotere stukken aan het licht.”

Grapperhaus doet ook opnieuw de oproep aan Rusland om mee te werken aan het onderzoek, in de hoop dat de schuldigen voor de rechter komen. “Wij gaan nu op een resolute, maar rechtvaardige manier de schuldigen boven water halen en die worden dan vervolgd.”

‘Geen zaken achterhouden’

Ook PVV-leider Wilders zegt naar aanleiding van de resultaten van vandaag dat Rusland volledige medewerking moet verlenen en geen zaken mag achterhouden: “Iedereen dient aan het onderzoek mee te werken. Ook Rusland.”

BEKIJK OOK;

Buk-raket die MH17 neerhaalde was van 53ste brigade van Russische strijdkrachten

Rutte over MH17-twijfels Rusland: ik laat mij dit niet zeggen

Rutte terug voor overleg MH17, coalitie wil actie tegen Rusland

AD 24.05.2018 Premier Rutte heeft zijn handelsmissie in India abrupt afgebroken, omdat hij morgenochtend per se aanwezig wil zijn bij de wekelijkse ministerraad. Dan staat het onderzoek naar de MH17 op de agenda.

Het kabinet gaat mogelijk bij de Verenigde Naties kritiek uiten op Rusland omdat het land informatie heeft achtergehouden, zo denken ingewijden.

Lees ook;

JIT: Raket die MH17 neerhaalde was van 53e Russische brigade

Lees meer

Het Joint Investigation Team zei vandaag in een persbijeenkomst dat het nu bewezen is dat de Buk-raket waarmee vlucht MH17 uit de lucht werd geschoten, is afgevuurd uit een installatie die van het Russische leger. Bovendien zou zijn aangetoond dat de installatie van de 53e luchtafweerraketbrigade uit Koersk afkomstig was.

Rusland was door een VN-resolutie verplicht om zulke informatie met het onderzoeksteam te delen, maar heeft dat mogelijk dus achtergehouden.

Coalitiepartijen CDA, VVD, ChristenUnie en D66 willen daarom dat het kabinet in de VN oproept om de resolutie ‘te herbevestigen’ en uitspreekt dat Rusland ‘niet juist’ heeft gehandeld door informatie niet te delen met het JIT. ,,De conclusies van het JIT zijn duidelijk, dus moeten ook besproken worden op het hoogste diplomatieke niveau”, vindt Tweede Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma die met coalitiegenoten het kabinet tot actie manen.

Ernstig

Premier Rutte spreekt van ‘opnieuw een moeilijke dag’ voor de nabestaanden van de slachtoffers. Hij noemt de conclusie dat de BUK-raket onderdeel was van het Russische leger een ‘belangrijke ontwikkeling’.  ,,Ik heb daarom besloten terug te keren naar Nederland omdat ik morgen zelf de ministerraad wil voorzitten waarin dit besproken zal worden.”

Minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) sprak van een ‘ernstige constatering’ en zei onder de indruk te zijn van het ‘vergaarde bewijs’. Ook hij keert eerder terug naar Nederland voor het overleg. Blok is met het koninklijk paar mee op staatsbezoek in Luxemburg, maar zorgt dat hij morgenochtend vroeg terug is voor de ministerraad, zegt een woordvoerder van zijn ministerie.

Rutte onlangs tijdens de persconferentie na afloop van de wekelijkse ministerraad. © ANP

Rutte breekt handelsmissie India af voor ministerraad over MH17 

NU 24.05.2018 Premier Mark Rutte keert een dag eerder terug van de handelsmissie in India om aanwezig te kunnen zijn bij de wekelijkse ministerraad. Daar worden de recente onderzoeksresultaten van het Joint Investigation Team (JIT) over het neerhalen van vlucht MH17 besproken.

Donderdagochtend maakte het JIT bekend dat de buk-raketinstallatie waarmee vlucht MH17 is neergeschoten afkomstig is van de Russische krijgsmacht. Uitvoerig onderzoek heeft aangetoond dat de installatie van de 53e luchtafweerraketbrigade uit Koersk afkomstig was.

“Een belangrijke ontwikkeling en ik heb daarom besloten terug te keren naar Nederland, omdat ik morgen zelf de ministerraad wil voorzitten waarin dit besproken zal worden”, zegt Rutte donderdag in een reactie. Minister Sigrid Kaag (Buitenlandse Handel) neemt de taken van Rutte in India over.

Minister van Buitenlandse Zaken, Stef Blok, zei na afloop van de JIT-presentatie dat “een belangrijk stuk van de puzzel is gelegd”. “Het is van groot belang dat er nu opnieuw meer duidelijkheid over het neerhalen van vlucht MH17 is, vooral voor de nabestaanden”, zei Blok.

Ook koning Willem-Alexander reageerde op de presentatie en noemde de ramp een “open zenuw in onze samenleving die nu opnieuw wordt opengehaald”. De koning zei dat hij en koningin Máxima enorm meeleven met de mensen die het betreft.

Rutte licht toe waarom hij handelsmissie India afbreekt

VN-Veiligheidsraad

Wat de kabinetsreactie op de onderzoekresultaten zal zijn, wordt waarschijnlijk vrijdag na afloop van de ministerraad bekendgemaakt.

De vier coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie vinden dat Nederland de bevindingen in de VN-Veiligheidsraad moet bespreken. Daar zou Rusland erop moeten worden aangesproken dat het onvoldoende medewerking aan het onderzoek verleent.

D66-Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma verwijst naar VN-resolutie 2166 die alle landen oproept mee te werken aan het MH17-onderzoek, waar ook de Russen mee hebben ingestemd.

“Nu blijkt dat de Russen cruciale informatie niet hebben gegeven, moet Nederland samen met de bondgenoten de internationale gemeenschap herinneren aan deze resolutie”, aldus Sjoerdsma.

Raketinstallatie die MH17 neerhaalde heeft unieke ‘vingerafdruk’

Zie ook: JIT: Buk-raket die MH17 neerhaalde van Russisch leger, Rusland ontkent

Lees meer over: MH17

Rutte eerder terug uit India voor MH17

Telegraaf 24.05.2018  Premier Mark Rutte heeft besloten terug te keren uit India nadat donderdagochtend bekend werd dat vlucht MH17 is neergehaald door een Buk-raket van het Russische leger.

Ook Stef Blok (Buitenlandse Zaken) keert eerder terug uit Luxemburg. De twee willen vrijdag aanwezig zijn bij de wekelijkse ministerraad. Daar worden de meest recente onderzoeksresultaten van het Joint Investigation Team besproken over het neerhalen van vlucht MH17.

De onderzoekers achten bewezen dat de Buk-raket waarmee vlucht MH17 uit de lucht werd geschoten, is afgevuurd uit een installatie van het Russische leger. Uitvoerig onderzoek heeft aangetoond dat de installatie van de 53e luchtafweerraketbrigade uit Koersk was.

„Het Openbaar Ministerie heeft vandaag belangrijk nieuws over het neerhalen van MH17 naar buiten gebracht”, verklaart Rutte. „Daarmee is dit voor nabestaandenwederom een mopeilijke dag. Het Joint Investigation Team heeft vastgesteld dat de Buk-raket die MH17 heeft neergehaald onderdeel was van het Russische leger, afkomstig uit Koersk. Een belangrijke ontwikkeling en ik heb daarom besloten terug te keren naar Nederland omdat ik morgen zelf de ministerraad wil voorzitten waarin dit besproken zal worden.”

Handelsmissie

Rutte is met een grote kabinetsdelegatie op handelsmissie in India. Hij vertrok dinsdag en zou pas zaterdag terugkeren. Rutte sprak in India zijn waardering uit voor het werk van de JIT-onderzoekers. Minister Sigrid Kaag (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) vervangt de premier voor de rest van het bezoek. Rutte zou in India de ontvoering van peuter Insiya op hoog niveau aankaarten.

Blok

Minister Blok is met het koningspaar mee op staatsbezoek in Luxemburg. Dat duurt nog tot en met vrijdag, maar de bewindsman keert vrijdagmorgen vroeg terug voor de ministerraad, aldus een woordvoerder van het ministerie. Blok vindt de laatste resultaten van het JIT een „ernstige constatering.” Ook toonde hij zich onder de indruk „van het vergaarde bewijs.”

BEKIJK OOK:

Coalitie na MH17-conclusie: roep Rusland tot de orde

Nabestaanden MH17 geschokt na harde feiten

Telegraaf 24.05.2018 Rusland weigert nog steeds om mee te werken aan het strafrechtelijk onderzoek naar de massamoord op MH17 van het Joint Investigation Team onder leiding van het Nederlandse Openbaar Ministerie.

Dat zei hoofdofficier van justitie Fred Westerbeke donderdag bij een update van het onderzoek dat al jaren duurt. „Het is een slechte zaak dat de Russen ondanks onze verzoeken geen cruciale informatie willen overhandigen”, zei hij.

Nabestaanden reageren geschokt. „Wij vinden dit heel belangrijk nieuws. Voor het eerst is keihard door het JIT aangetoond dat de Russische staat actief betrokken was bij het neerhalen van MH17. Dat bewijs is nu een feit”, zegt voorzitter Piet Ploeg van de Stichting Vliegramp MH17.

BEKIJK OOK:

Coalitie na MH17-conclusie: roep Rusland tot de orde

Ook is volgens hem nieuw dat het OM Rusland direct beschuldigt van gebrek aan medewerking en het achterhouden van informatie. „Tegen alle internationale afspraken in. Dat moet wat ons betreft zware politieke consequenties hebben. De Nederlandse regering moet nu een signaal afgeven”, vindt Ploeg.

BEKIJK OOK:

’Buk-raket MH17 was van Russisch leger’

Het net sluit zich om de daders en verantwoordelijke leiders van de aanslag op vlucht MH17 op 17 juli 2014 in Oost-Oekraïne. Daarbij kwamen alle 298 inzittenden om het leven. De dodelijke Buk-installatie is met 100% zekerheid afkomstig van de Russische 53e brigade in Koersk.

BEKIJK OOK:

Rutte eerder terug uit India voor MH17

Samenwerking

De Europese Unie roept Rusland op tot „volledige samenwerking” met het JIT. „Alle staten die kunnen bijdragen aan de vervolging van de daders moeten dat doen”, zei een woordvoerster van de diplomatieke dienst van de EU. „Rusland was in dit opzicht tot nu toe niet bereid tot samenwerking.”

Het onderzoek naar de toedracht verdient steun van de hele internationale gemeenschap, aldus de zegsvrouw, verwijzend naar de resolutie van de VN-Veiligheidheidsraad daarover.

LEES MEER OVER; mh17 nabestaanden

Blok: ’ernstige constatering’ over MH17

Telegraaf 24.05.2018 De conclusie van het internationaal onderzoeksteam dat vlucht MH17 is neergehaald door een Buk-raket afkomstig van een Russische militaire eenheid is een „ernstige constatering”, laat minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) weten.

„Het is van groot belang dat er nu opnieuw meer duidelijkheid is over het neerhalen van vlucht MH17, vooral voor de nabestaanden. Een belangrijk stuk van de puzzel is gelegd. Ik ben zeer onder de indruk van het vergaarde bewijs en heb veel respect voor het werk van het Openbaar Ministerie, de politie en de partners van het Joint Investigation Team (JIT). Dit is een ernstige constatering. Het kabinet bespreekt de bevindingen van het JIT morgen in de ministerraad”, aldus Blok in een korte reactie.

Het onderzoeksteam van Nederland, Australië, Maleisië, België en Oekraïne maakte donderdag bekend dat de Buk-raket afkomstig is van de 53e Luchtafweerraketbrigade gelegerd nabij het Russische Koersk.

BEKIJK OOK:

’Buk-raket MH17 was van Russisch leger’

BEKIJK OOK:

Dringende oproep: wie weet meer over Russische 53e brigade?

LEES MEER OVER; mh17 stef blok

Dringende oproep: wie weet meer over Russische 53e brigade?

Telegraaf 24.05.2018 Het Joint Investigation Team (JIT) wil meer informatie over de 53e brigade van het Russische leger en vraagt mensen die meer weten, zich te melden. De raketinstallatie waarmee het toestel werd neergehaald, was van deze brigade, zo heeft onderzoek uitgewezen.

Het onderzoeksteam dat het neerhalen van vlucht MH17 onderzoekt, heeft vier vragen. Wie maakte deel uit van de bemanning? Met welke instructie ging die bemanning op pad op de dag van de crash? Wie was verantwoordelijk? En wie heeft meer informatie over procedures en verantwoordelijkheden binnen de brigade?

Het onderzoeksteam hoopt op reacties van mensen die op een of andere manier betrokken zijn geweest bij het gebruik van de Buk-lanceerinstallatie.

Armenië

De 53e luchtafweerraketbrigade ontstond in 1967 in Armenië uit een luchtafweerregiment. Kort na de oprichting werd de brigade overgeplaatst naar de DDR (het toenmalige Oost-Duitsland) en maakte daar gedurende de Koude Oorlog deel uit van de GSSD, de Groep van Sovjetstrijdkrachten in Duitsland. Nadat de sovjettroepen zich in 1992 uit Duitsland hadden teruggetrokken, verhuisde de brigade naar Koersk, op zo’n 100 kilometer van de Oekraïense grens.

BEKIJK OOK:

’Buk-raket MH17 was van Russisch leger’

LEES MEER OVER; mh17 joint investigation team (jit) rusland

Russische president Poetin zegt bevindingen onderzoek MH17 te bestuderen

NU 24.05.2018 De Russische president Vladimir Poetin zegt donderdag dat Moskou de bevindingen over MH17 van het Joint Investigations Team ​zal analyseren. Het onderzoeksteam meldde eerder dat de buk-raketinstallatie die in 2014 het vliegtuig neerschoot van het Russische leger was.

  • Toestel volgens JIT neergeschoten met Buk-raket afkomstig van Russisch leger
  • Rusland gaat conclusies bekijken na eerdere ontkenning
  • Team vraagt mensen die meer weten zich te melden

Eerder zei het Russische ministerie van Defensie niets met het neerschieten van vlucht MH17 te maken hebben gehad.

Het JIT kwam tot de conclusie dat de installatie uit Rusland kwam door beelden uitvoerig te vergelijken. De buk-raketinstallatie had volgens het team unieke uiterlijke kenmerken.

Getuigenverklaringen ondersteunden de bevindingen, bleek donderdag uit de presentatie van de onderzoeksresultaten.

Dezelfde conclusie werd vorig jaar al getrokken door het onderzoekscollectief Bellingcat. Het JIT verricht een eigen, onafhankelijk onderzoek.

Raketinstallatie die MH17 neerhaalde heeft unieke ‘vingerafdruk’

Getuigenbescherming

Het JIT zet het onderzoek voort en wil beantwoord hebben wie deel uitmaakte van de bemanning van het konvooi dat het vliegtuig neerhaalde, met welke instructies die bemanningsleden op pad gingen op de dag van de crash, wie verantwoordelijk is en wie meer informatie heeft over verantwoordelijkheden binnen de brigade.

Hierbij is het team nog op zoek naar getuigen. Wie zich zorgen maakt over veiligheid, kan in de vijf JIT-landen aanspraak maken op getuigenbescherming, meldde het onderzoeksteam donderdag.

JIT presenteert onderzoeksresultaten

MH17

Vlucht MH17 van Malaysia Airlines was op 17 juli 2014  onderweg van Amsterdam naar de Maleisische hoofdstad Kuala Lumpur. Boven Oost-Oekraïne werd het toestel uit de lucht geschoten door een buk-raket, een wapen van Russische makelij. Bij de crash kwamen alle 298 inzittenden om. Onder hen bevonden zich 196 Nederlanders.

Het JIT is een samenwerking van Australië, België, Maleisië, Nederland en Oekraïne. Het doel van het team is om erachter te komen waarom het vliegtuig is neergehaald. Ook wil het JIT de verdachten voor de rechter brengen.

Het is niet bekend wanneer het precies tot een rechtszaak komt, meldde Fred Westerbeke, hoofdofficier bij het Landelijk Parket en JIT-onderzoeksleider. Dit zal wel “binnen vijf jaar zijn”, is de voorspelling van Westerbeke.

Eerder was al duidelijk dat de rechtbank in Den Haag de zaak zal behandelen.

Zie ook: Hoe groot is kans dat daders MH17-ramp gestraft worden?

Lees meer over: MH17 Rusland JIT

Aanbevolen artikelen;

Rutte breekt handelsmissie India af voor ministerraad over MH17

Nederland stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17

Rusland ontkent: geen raketsysteem grens overgegaan

Telegraaf 24.05.2018 Rusland ontkent dat ooit een Russische raketinstallatie de grens met Oekraïne over is gegaan. Het Russische ministerie van Defensie zegt volgens Russische media dat bewijsmateriaal is gepresenteerd dat wijst op Oekraïense betrokkenheid bij het neerhalen van vlucht MH17.

De mededeling volgde op de persconferentie van het Joint Investigation Team (JIT) in Nederland. Dat maakte bekend dat de Buk-raket die vlucht MH17 neerhaalde afkomstig was van een legerbasis bij het Russische Koersk.

BEKIJK OOK:

Nabestaanden MH17 geschokt na harde feiten

BEKIJK OOK:

’Relatie met Rusland nog niet normaliseren’

Het Russische ministerie van Defensie neemt afstand van die conclusie. Het departement stelt dat de onderzoekers voorbij gingen aan verklaringen van ooggetuigen. Die zouden hebben aangegeven dat het projectiel werd afgevuurd vanuit een gebied dat in handen was van Oekraïense regeringstroepen.

BEKIJK OOK:

Rutte eerder terug uit India voor MH17

’Nooit de grens overgegaan’

„Tijdens de samenwerking met de Nederlandse politiediensten, heeft Rusland overweldigend bewijs gepresenteerd dat aantoont dat Oekraïense BUK-systemen zijn gebruikt”, citeert persbureau TASS uit een verklaring van het ministerie. „Geen van de luchtverdedigingssystemen van het Russische leger zijn ooit de grens tussen Rusland en Oekraïne overgegaan.”

LEES MEER OVER; rusland oekraïne mh17 joint investigation team (jit)

Rusland blijft betrokkenheid MH17-ramp ontkennen

NOS 24.05.2018 Rusland blijft ook na de vandaag gepresenteerde bewijzen zijn betrokkenheid bij de ramp met vlucht MH17 glashard ontkennen. “Geen enkele Russische raketinstallatie heeft ooit de grens tussen Rusland en Oekraïne gepasseerd”, zegt het ministerie van Defensie. Ook zegt het ministerie dat het Russische leger niets te maken heeft met de vliegtuigcrash.

Later op de dag was president Poetin minder expliciet. Hij zei dat Rusland de resultaten van het onderzoek gaat bestuderen. Hij verwierp de kritiek dat Rusland onvoldoende meewerkt met de onderzoekers. Volgens Poetin wordt Rusland niet betrokken bij het onderzoek en Oekraïne wel. Hij beschuldigde dat land ervan internationale wetten te hebben overtreden door destijds het luchtruim niet te sluiten.

Het internationale onderzoeksteam JIT zei vandaag wettige en overtuigende bewijzen te hebben dat de Buk-raket die vlucht MH17 neerhaalde, afkomstig was van de 53ste brigade van de Russische strijdkrachten. Ook werden beelden getoond om het bewijs te ondersteunen dat de installatie waarop de raket zat door de 53ste brigade vanuit Koersk naar de grens met Oekraïne werd gebracht.

Gemanipuleerd

Het Russische ministerie zegt dat het onderzoeksteam zijn conclusies alleen rechtvaardigt met mogelijk gemanipuleerde beelden van sociale media. Die beelden zijn volgens Moskou geleverd door de Oekraïense inlichtingendiensten en werden eerder getoond door “de beruchte Britse activistische onderzoeksgroep Bellingcat”.

Het ministerie weerspreekt volgens persbureau Tass ook dat Rusland niet meewerkt met het JIT. Volgens het ministerie heeft het JIT van Rusland “overweldigend bewijs” van Oekraïense betrokkenheid gekregen.

Ooggetuigen

Uit verklaringen van ooggetuigen blijkt volgens Moskou dat de raket werd afgevuurd vanuit een gebied dat in handen was van het Oekraïense leger. Ook is volgens het ministerie van Defensie “tijdens de samenwerking met de Nederlandse politiediensten” aangetoond dat er geen Russische, maar een Oekraïense Buk-raket is gebruikt.

De Russische ambassade in Nederland geeft geen commentaar op de bevindingen van het JIT.

BEKIJK OOK;

Buk-raket die MH17 neerhaalde was van 53ste brigade van Russische strijdkrachten

Rusland: wij brachten geen raketin­stal­la­ties naar Oekraïne

AD 24.05.2018 Rusland heeft ontkend dat Russische raketinstallaties vanuit het land de grens met Oekraïne zijn overgestoken. Het Russische ministerie van Defensie herhaalt volgens persbureau Sputnik dat geen Russische militairen betrokken waren bij het neerhalen van vlucht MH17.

Geen van de luchtverde­di­gings­sys­te­men van het Russische leger zijn ooit de grens tussen Rusland en Oekraïne overgegaan, aldus Russische ministerie van Defensie.

De mededeling volgde op de persconferentie van het Joint Investigation Team (JIT) in Nederland. Dat maakte bekend dat de Buk-raket die vlucht MH17 neerhaalde afkomstig was van een legerbasis bij het Russische Koersk.

Maar het Russische ministerie van Defensie neemt afstand van die conclusie. Het departement stelt dat de onderzoekers voorbij gingen aan verklaringen van ooggetuigen. Die zouden hebben aangegeven dat het projectiel werd afgevuurd vanuit een gebied dat in handen was van Oekraïense regeringstroepen.

,,Tijdens de samenwerking met de Nederlandse politiediensten, heeft Rusland overweldigend bewijs gepresenteerd dat aantoont dat Oekraïense BUK-systemen zijn gebruikt”, citeert persbureau TASS uit een verklaring van het ministerie. ,,Geen van de luchtverdedigingssystemen van het Russische leger zijn ooit de grens tussen Rusland en Oekraïne overgegaan.” Eerder concludeerden verschillende instanties, waaronder onderzoekscollectief Bellingcat, dat vlucht MH17 in 2014 alleen maar kon zijn neergehaald door een raket van de Russische 53ste luchtafweerbrigade.

Waarheid verhullen

Bij de vliegramp kwamen alle 298 inzittenden om het leven. Hun nabestaanden wachten nog steeds op het aanhouden van de daders. In een brief naar de Russische krant Novaya Gazeta schreven tien van hen afgelopen week dat ze worstelen met het aanstaande WK voetbal in Rusland.

,,De Russische regering is er consequent op uit geweest de waarheid te verhullen en de verantwoordelijkheid te ontduiken sinds die vreselijke dag in juli 2014. We zijn ons op pijnlijke wijze bewust van de duistere ironie dat de Russische leiders die zich zullen opstellen alsof ze de wereld met open armen ontvangen, degenen zijn die het meest schuldig zijn aan het verwoesten van onze wereld.”

Het JIT wil nog steeds alle verdachten uiteindelijk voor een rechtbank in Den Haag brengen. Onderzoeksleider Fred Westerbeke van het Landelijk Parket denkt dat dit over vijf jaar gaat gebeuren. ,,We hadden al een groep van 100 mensen in beeld en we hebben de rol van een flink deel van hen nu duidelijker in beeld. Maar als we nu zeggen wat we weten, kan dat het onderzoek schaden. Dat zal in de rechtszaal komen.”

Vliegramp MH17

Wat gebeurde er op 17 juli 2014?

Op 17 juli 2014 is een Boeing 777-200ER van Malaysia Airlines met vluchtnummer MH17 neergestort in Oost-Oekraïne. Het vliegtuig werd geraakt door een luchtdoelraket. In Oekraïne was op dat moment een pro-Russische opstand gaande. Aan boord waren 298 mensen. 193 inzittenden hadden de Nederlandse nationaliteit. Onder hen waren 50 Brabanders. Niemand overleefde de crash.

Het vliegtuig vertrok om 12.14 uur vanaf Schiphol. Rond 14.00 uur steeg het vliegtuig tot zo’n 1060 meter, om ruim boven het gesloten luchtruim boven Oekraïne te vliegen (tot 9750 meter was het luchtruim dicht). Het vliegtuig verdween rond 15.18 uur van de radar.

De brokstukken van het toestel lagen verspreid over een oppervlakte van 35 vierkante kilometer. De staart lag op 10 kilometer afstand van andere brokstukken. De oorzaak van de crash is onderzocht door de Onderzoeksraad voor Veiligheid, die concludeerde dat het vliegtuig op 10 kilometer hoogte is neergehaald.

Bevinding J.I.T.

  • Toestel volgens JIT neergeschoten met Buk-raket
  • Raket en lanceerinstallatie afkomstig van Russisch leger
  • Rusland ontkent
  • JIT heeft meer bewijslast verzameld
  • Team vraagt mensen die meer weten zich te melden
  • Berechting daders zal in Nederland zijn

JIT: Buk-raket die MH17 neerhaalde van Russisch leger, Rusland ontkent

NU 24.05.2018 De buk-raketinstallatie die in 2014 vlucht MH17 neerschoot boven Oost-Oekraïne was van het Russische leger. Dat is een van de tussentijdse conclusies van het Joint Investigations Team (JIT). Rusland ontkent echter. Er zou geen raketinstallatie van Rusland naar Oekraïne zijn gebracht.

  • Toestel volgens JIT neergeschoten met Buk-raket
  • Raket en lanceerinstallatie afkomstig van Russisch leger
  • Rusland ontkent
  • JIT heeft meer bewijslast verzameld
  • Team vraagt mensen die meer weten zich te melden
  • Berechting daders zal in Nederland zijn

Het JIT, het internationale samenwerkingsverband dat de aanval op de lijnvlucht onderzoekt, maakte haar bevindingen donderdag bekend. Kort daarop kwam Rusland met een reactie.

Volgens het land is nog nooit een Russische raketinstallatie over de grens van Rusland naar Oekraïne gegaan. Het Russische ministerie van Defensie laat weten niets met het neerschieten van vlucht MH17 te maken hebben gehad.

Uit beelden van de raketinstallatie bleek dat die unieke uiterlijke kenmerken bezat, meldt Wilbert Paulissen, hoofd van de Nationale Recherche en onderdeel van het Joint Investigation Team.

Na uitvoerige vergelijkingen met andere buk-TELAR-installaties werd duidelijk dat de installatie in kwestie afkomstig was van de 53e raketafweerbrigade uit Koersk in Rusland, die deel uitmaakt van de Russische krijgsmacht. Ook getuigenverklaringen bevestigen dat, aldus het team.

Daarmee heeft de JIT dezelfde bevindingen als het onderzoekscollectief Bellingcat, dat vorig jaar ook concludeerde dat de buk-installatie afkomstig was van de Russische militaire eenheid in kwestie. De onderzoekseenheid verrichtte het eigen onderzoek onafhankelijk van het Bellingcat-onderzoek.

Route

Aan de hand van onder meer video’s en foto’s op sociale media werd vrijwel de hele route van het konvooi van zeker zes buk-installaties, dat van de Russische basis naar Oekraïne reed, gereconstrueerd. Die reconstructie werd op de persconferentie vertoond.

De ‘vingerafdruk’ die werd gevormd door de uiterlijke markeringen op de lanceerinstallatie die MH17 neerhaalde, kwam alleen overeen met een specifieke buk-TELAR-installatie uit dat konvooi, waarvan de aanwezigheid in het Oost-Oekraïense Donetsk is vastgesteld.

Raketinstallatie die MH17 neerhaalde heeft unieke ‘vingerafdruk’

Getuigen

Het onderzoeksteam dat het neerhalen van vlucht MH17 onderzoekt, heeft vier vragen: wie maakte deel uit van de bemanning, met welke instructie ging die bemanning op pad op de dag van de crash, wie was verantwoordelijk en wie heeft meer informatie over procedures en verantwoordelijkheden binnen de brigade?

Het onderzoeksteam hoopt op reacties van mensen die op een of andere manier betrokken zijn geweest bij het gebruik van de buk-lanceerinstallatie.

Getuigen die naar voren willen stappen, maar zich zorgen maken over hun veiligheid, kunnen in de vijf JIT-landen aanspraak maken op verschillende programma’s voor getuigenbescherming, aldus het onderzoeksteam.

Het JIT-team zei eerder het “vervelend” te vinden dat Rusland niet alle informatie aanlevert waar het team om heeft gevraagd. De informatie over de afkomst van de buk-installatie is dan ook niet van tevoren gedeeld met de Russische autoriteiten. “Ze kunnen het volgen op de livestream.”

Presentatie tussentijdse bevindingen over MH17

Verdachten

Vlucht MH17 van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 boven Oost-Oekraïne uit de lucht geschoten door een buk-raket, een wapen van Russische makelij. Alle 298 inzittenden kwamen om. Onder hen waren 196 Nederlanders.

In het JIT werken Australië, België, Maleisië, Nederland en Oekraïne nauw samen. Het doel van het onderzoeksteam is te achterhalen waarom het toestel werd neergehaald en de verdachten voor de rechter te brengen. Bij het onderzoeksteam zijn enkele tientallen personen in beeld die mogelijk betrokken waren bij de 53e brigade of de inzet van de buk-installatie.

Wanneer het tot een rechtszaak zal komen, is nog onduidelijk. Het antwoord is complex, aldus Fred Westerbeke, hoofdofficier bij het Landelijk Parket en JIT-onderzoeksleider. “We weten gewoon nog niet wanneer we daar genoeg informatie voor hebben. Ik kan wel zeggen: we zitten in de laatste fase van het onderzoek. Maar er is nog veel werk te doen.”

Westerbeke voorspelt wel dat de personen achter het neerhalen van MH17 “binnen vijf jaar” voor de rechter zullen staan. Eerder werd al duidelijk dat de rechtbank in Den Haag de zaak zal behandelen.

Zie ook: Rutte breekt handelsmissie India af voor ministerraad over MH17

Lees meer over: MH17 Rusland JIT

Aanbevolen artikelen;

Russische president Poetin zegt onderzoek MH17 te bestuderen

Rutte breekt handelsmissie India af voor ministerraad over MH17

Nederland stelt Rusland aansprakelijk voor neerhalen MH17

’Buk-raket MH17 was van Russisch leger’

Telegraaf 24.05.2018 Het Joint Investigation Team (JIT), dat onderzoek doet naar de crash van vlucht MH17, heeft nog meer bewijs gevonden dat de Russische federatie achter het neerhalen van het vliegtuig zit. Het net sluit zich dus langzaam om de daders en verantwoordelijke leiders. Dat blijkt donderdag tijdens de presentatie van tussentijdse onderzoeksresultaten.

Van de Buk-raket die het toestel fataal werd, is een soort vingerafdruk gemaakt, meldt hoofd van de Nationale Recherche en onderdeel van het Joint Investigation Team Wilbert Paulissen. Daaruit is duidelijk geworden dat de raket bezit was van de 53e ’anti aircraft missile brigade’ van het Russische leger in Koersk.

De installatie waarmee de Buk-raket werd gelanceerd is gefilmd, beelden hiervan zijn getoond tijdens de persconferentie.

In het JIT werken Australië, België, Maleisië, Nederland en Oekraïne nauw samen. Het doel van het onderzoeksteam is te achterhalen waarom het toestel werd neergehaald en de verdachten voor de rechter te brengen.

Onderzoekscollectief Bellingcat kwam al eerder tot dezelfde conclusie.

Dringende oproep

Een dringende oproep aan getuigen en informanten wordt gedaan door onderzoeksleider en hoofdofficier van justitie Fred Westerbeke van het Landelijk Parket. Volgens hem hebben de Russische autoriteiten geen enkele bevestiging gegeven.

BEKIJK OOK:

Dringende oproep: wie weet meer over Russische 53e brigade?

„Daarom zoeken we de hulp van het publiek.” Zo is de grote vraag wie de bemanning was, Westerbeke is ervan overtuigd dat er mensen zijn die meer weten.

Afrondende fase

Het onderzoek naar de personen achter het neerhalen van vlucht MH17 is in de „afrondende fase.” Maar wanneer de rechtszaak kan beginnen is niet duidelijk, zei Westerbeke. Eerder werd al duidelijk dat de rechtszaak in Nederland zal plaatsvinden, waarschijnlijk in Den Haag. De personen achter het neerhalen van vlucht MH17 staan volgens Westerbeke „binnen vijf jaar” voor de rechter.

Vlucht MH17 van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 boven Oost-Oekraïne uit de lucht geschoten door een Buk-raket, een wapen van Russische makelij. Alle 298 inzittenden kwamen om. Onder hen waren 196 Nederlanders.

BEKIJK OOK:

Bijeenkomst onderzoeksteam MH17-crash

LEES MEER OVER; mh17

Buk-raket die MH17 neerhaalde was van 53ste brigade van Russische strijdkrachten

NOS 24.05.2018 De Buk-raket waarmee vlucht MH17 werd neergehaald was afkomstig van de 53ste brigade van het Russische leger uit Koersk. Dat heeft Wilbert Paulissen, het hoofd landelijke recherche, bekendgemaakt op een persconferentie van het JIT. Dat is het internationale team dat onderzoek doet naar de ramp met de MH17.

Het JIT wil nog weten in hoeverre de 53ste brigade zelf actief betrokken was bij het neerhalen van het passagiersvliegtuig. Het onderzoeksteam gaat er in elk geval van uit dat mensen binnen de 53ste brigade meer weten van de noodlottige raketlancering en van de mensen die erbij betrokken waren.

Eerder wees het onderzoekscollectief Bellingcat al naar de 53ste brigade, maar met het onderzoek van het JIT is er, volgens het JIT, nu ook wettig en overtuigend bewijs voor de betrokkenheid van de brigade uit Koersk, en dus van Rusland. Dat bewijs zal worden gebruikt in het strafproces.

Vingerafdruk

Op 23 juni 2014, bijna vier weken voor de ramp, vertrok een konvooi van bijna vijftig voertuigen met zes Buk-raketinstallaties uit Koersk naar Oekraïne. Van de reis van het konvooi naar de Oekraïense grens heeft het JIT vele beelden, die zijn gemaakt op 23, 24 en 25 juni.

De beelden werden getoond in een animatiefilmpje, waarvan je hieronder een samenvatting kunt zien:

Video afspelen

Animatie (kort): onderzoek naar Bukraket die MH17 neerhaalde

Alle voertuigen waren van de 53ste brigade. Op de beelden waren alleen voertuigen, wapens, wegen en landschappen te zien, en geen personen. De beelden zijn vooral afkomstig van sociale media. Tientallen foto’s en filmpjes van het konvooi zijn in die dagen op sociale media gezet door mensen die ze vanuit hun auto gemaakt hebben en andere voorbijgangers.

Een van de raketinstallaties in het konvooi heeft overtuigende overeenkomsten met beelden van 17 en 18 juli 2014 van de Buk die MH17 neerhaalde. Het JIT toonde in het filmpje zeven overeenkomende kenmerken, die samen “een vingerafdruk” opleverden.

Meer informatie

Onderzoeksleider Westerbeke zei dat het JIT nog veel meer informatie heeft, maar die nog niet prijsgeeft, omdat het zich niet in de kaart wil laten kijken. Opvallend is bijvoorbeeld dat er geen beelden werden getoond van de periode tussen 25 juni en 17 juli, de dag van de ramp.

Hij benadrukte dat er bij het onderzoek nog elke dag vooruitgang wordt geboekt. Het onderzoek zit volgens hem in de afrondende fase, maar hij kan nog niet zeggen wanneer het klaar is en wanneer de strafzaak tegen de verdachten kan beginnen.

Het internationale onderzoeksteam JIT had al laten weten dat het vandaag niet met namen van verdachten naar buiten zou komen. Dat gebeurt pas als het onderzoek is afgerond. Het voortijdig bekendmaken van namen kan het proces schaden, omdat verdachten zich dan in openbaar zouden kunnen gaan verdedigen.

Klokkenluiders

Het JIT deed vandaag wel voor de derde keer een oproep aan getuigen om informatie te geven. Ditmaal was de oproep niet gericht aan het publiek, maar specifiek aan insiders, met name klokkenluiders die informatie willen delen. Het JIT benadrukte meermalen dat getuigen beschermd zullen worden.

Het gaat het JIT om vier vragen: wie maakte deel uit van de bemanning, met welke instructie gingen zij op pad en van wie was die instructie afkomstig, wie was verantwoordelijk voor de inzet van de Buk-raket op 17 juli 2014 en welke procedures golden binnen de 53ste brigade.

Het onderzoeksteam wil mede hierdoor antwoord krijgen op de vraag waarom MH17 is neergehaald, en wie daarvoor verantwoordelijk waren.

Vorige rapportage

Bij de vorige tussentijdse rapportage in september 2016 maakte het JIT bekend een groep van honderd betrokkenen in beeld te hebben. Westerbeke zei dat dat is teruggebracht tot enkele tientallen. Het gaat om mensen van verschillende nationaliteiten, zei hij. Daar wilde hij verder niet op ingaan.

Het JIT heeft zijn informatie gedeeld met de Russische overheid, die volgens Westerbeke niet goed meewerkt. Al in 2014 vroeg het JIT de Russische autoriteiten om alle informatie te geven die van belang kan zijn voor de waarheidsvinding, maar bijvoorbeeld over de betrokkenheid van de 53ste brigade is niets gemeld.

Het JIT had in 2016 al vastgesteld dat vlucht MH17 was neergehaald door een Buk-raket, vanuit een landbouwveld in Oost-Oekraïne dat in handen was van pro-Russische rebellen. Vaststond ook dat de Buk-installatie van Russisch grondgebied was gekomen en later weer naar Rusland was teruggebracht. Bij de vliegramp op 14 juli 2014 kwamen alle 298 inzittenden om het leven, onder wie 196 Nederlanders.

Blok

Minister Blok zegt in een reactie op een presentatie van vandaag dat er een belangrijk stuk van de puzzel is gelegd. Hij is zeer onder de indruk van het vergaarde bewijs. Het kabinet bespreekt de bevindingen van het JIT morgen in de ministerraad.

Hieronder zie je de gehele JIT-animatie over het onderzoek naar de Russische Buk-installatie:

Video afspelen

Animatie onderzoek naar Bukraket die MH17 neerhaalde

BEKIJK OOK;

JIT: Buk-raket kwam uit Rusland, afgeschoten in rebellengebied

JIT: Raket die MH17 neerhaalde was van 53e Russische brigade

AD 24.05.2018 De BUK-raket die is gebruikt bij het neerhalen van vlucht MH17 kwam uit Rusland. Dat heeft Wilbert Paulissen, hoofd Nationale Recherche, vanochtend gemeld tijdens een persconferentie. Daarmee bevestigde hij eerdere beweringen van onderzoekscollectief Bellingcat.

,,We hebben alle beelden van de BUK Telar onderzocht, hij is afkomstig van de 53e Luchtafweergeschutbrigade. Die is onderdeel van Russische krijgsmacht. Onderzoekscollectie Bellingcat meldde dit al eerder. Wij melden het nu omdat we bewijs hebben gevalideerd en het stand kan houden in rechtszaal”, aldus Paulissen vanochtend tijdens een gezamenlijke persconferentie van de vijf landen die onderzoek doen naar het neerschieten van vlucht MH17 die zich hebben verenigd in het Joint Investigation Team (JIT). Paulissen is één van de onderzoekers.

Er werden nog geen namen van verdachten genoemd. Wel riep Paulissen mensen op om met meer informatie te komen. ,,Dat we deze brigade kunnen aanwijzen, is een belangrijke stap. We roepen nu mensen op met meer informatie te komen. We hebben nog vragen: wie was de bemanning, met welke opdracht gingen ze op pad, wie was er verantwoordelijk voor de brigade? We vragen mensen van 53e Brigade of familieleden om met meer info te komen.” Het JIT deed daarmee dus een oproep aan Russissche (ex)militairen om met info over hun eigen briagde te komen. ,,Zodat dit misdrijf kan worden opgelost.”

Het Joint Investigation Team (JIT) dat onderzoek doet naar de crash van vlucht MH17 gaf een update over de resultaten.© ANP

Hulp

TWITTER CYRILROSMAN
  cyrilrosman@cyrilrosman

Jennifer Hurst (Australische politie): ,,We hebben in Oost-Oekraine het omhulsel en de uitlaat van een BUK-raket gevonden (dat was al bekend). Daar staan specifieke nummers op. Die nr’s duiden op productiejaar en plek: Moskou ’86’ 11:27 AM – May 24, 2018

See cyrilrosman’s other Tweets

Onderzoeksleider en Hoofdofficier van Justitie Fred Westerbeke van het Landelijk Parket nuanceerde dat dit niet direct betekent dat de 53e Luchtafweerbrigade achter de aanval zat. Hij zei: ,,Was de 53e Brigade zelf betroffen bij het neerhalen van MH17? Dat onderzoeken we. De Russische Federatie heeft nog niet gemeld dat dat zo is. We hebben jaren geleden al om info gevraagd. Maar we willen ons niet alleen meer tot de Russische autoriteiten wenden. We vragen nu dus ook het Russische publiek om ons te helpen.”

Westerbeke: ,,We krijgen cruciale informatie niet van de Russen. Dat is niet juist. Daar moet snel een stap in worden gezet.” De onderzoekers hebben de Russische autoriteiten gevraagd om meer informatie over de 53e brigade en de specifieke raket. Van de 100 aanvankelijke verdachten zijn er nu nog ‘enkele tientallen’ van meerdere nationaliteiten over.

Berechting in Den Haag

Het JIT heeft nog steeds als doel de verdachten uiteindelijk voor een rechtbank in Den Haag te brengen, Westerbeke denkt over vijf jaar. Westerbeke vanochtend: ,,We hadden al een groep van 100 mensen in beeld en we hebben de rol van een flink deel van hen nu duidelijker in beeld. Maar als we nu zeggen wat we weten, kan dat het onderzoek schaden. Dat zal in de rechtszaal komen.”

Onderzoekscollectief Bellingcat wees de Russische 53e Luchtafweerbrigade eerder al aan als het schuldige legeronderdeel. Dat deden ze op basis van onderzoek van foto’s van de BUK en social media. Zij kwamen met namen van betrokken militairen en separatisten.

OM-officier Westerbeke aan het woord. © AD

Ernstige constatering

Minister Stef Blok. © EPA

De conclusie van het internationaal onderzoeksteam is een ,,ernstige constatering”, laat minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) weten. ,,Het is van groot belang dat er nu opnieuw meer duidelijkheid is over het neerhalen van vlucht MH17, vooral voor de nabestaanden. Een belangrijk stuk van de puzzel is gelegd. Ik ben zeer onder de indruk van het vergaarde bewijs en heb veel respect voor het werk van het Openbaar Ministerie, de politie en de partners van het Joint Investigation Team (JIT). Dit is een ernstige constatering. Het kabinet bespreekt de bevindingen van het JIT morgen in de ministerraad.”

Premier Mark Rutte keert een dag eerder terug van de handelsmissie in India omdat hij aanwezig wil zijn bij de wekelijkse ministerraad. Rutte sprak zijn waardering uit voor het werk van de JIT-onderzoekers.

De coalitiepartijen willen dat de regering bij de Verenigde Naties alle landen opnieuw oproept mee te werken aan het onderzoek naar het neerhalen van vlucht MH17. Ze willen van minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok onder meer weten of hij de conclusies van het JIT onderschrijft.

Gezamenlijk onderzoek

Vlucht MH17 van Malaysia Arilines werd op 17 juli 2014 neergeschoten boven Oekraïne. Daarbij kwamen alle 298 inzittenden van de vlucht van Amsterdam naar Kuala Lumpur om het leven, onder hen waren 196 Nederlanders. Omdat er ook Australiërs en Belgen aan boord zaten, doen die twee landen samen met Nederland, Maleisië en Oekraïne onderzoek naar de verantwoordelijken voor de crash.

Uit eerder onderzoek van de Onderzoeksraad voor de Veiligheid bleek al dat MH17 is neergehaald door een BUK-raket. Die raket was afgeschoten vanuit Oost-Oekraïne, een gebied dat onder controle stond van pro-Russische rebellen.

Vliegramp MH17

Wat gebeurde er op 17 juli 2014?

Op 17 juli 2014 is een Boeing 777-200ER van Malaysia Airlines met vluchtnummer MH17 neergestort in Oost-Oekraïne. Het vliegtuig werd geraakt door een luchtdoelraket. In Oekraïne was op dat moment een pro-Russische opstand gaande. Aan boord waren 298 mensen. 193 inzittenden hadden de Nederlandse nationaliteit. Onder hen waren 50 Brabanders. Niemand overleefde de crash.

Het vliegtuig vertrok om 12.14 uur vanaf Schiphol. Rond 14.00 uur steeg het vliegtuig tot zo’n 1060 meter, om ruim boven het gesloten luchtruim boven Oekraïne te vliegen (tot 9750 meter was het luchtruim dicht). Het vliegtuig verdween rond 15.18 uur van de radar.

De brokstukken van het toestel lagen verspreid over een oppervlakte van 35 vierkante kilometer. De staart lag op 10 kilometer afstand van andere brokstukken. De oorzaak van de crash is onderzocht door de Onderzoeksraad voor Veiligheid, die concludeerde dat het vliegtuig op 10 kilometer hoogte is neergehaald.

MH17-onderzoek: zijn er nu verdachten?

Het Joint Investigation Team komt vandaag met een update van het onderzoek naar de MH17. Hoe zit het ook alweer met die onderzoeken?

NOS 24.05.2018 Op 17 juli 2014 werd vlucht MH17 van Malaysia Airlines neergehaald boven Oost-Oekraïne. Het toestel was met 298 inzittenden op weg van Amsterdam naar Kuala Lumpur. Alle passagiers en bemanningsleden kwamen om het leven, onder hen 196 Nederlanders.

Premier Rutte beloofde dat de onderste steen boven zou komen en dat er alles aan gedaan zou worden om de schuldigen voor de rechter te brengen. Er werden parallel verschillende onderzoeken gestart naar de toedracht en de schuldvraag.

Onderzoeksraad

De Onderzoeksraad voor Veiligheid presenteerde in oktober 2015 de uitkomst van het onderzoek naar de toedracht: vlucht MH17 is neergehaald door een Buk-raket die ontplofte vlak naast de cockpit. Door de impact van een regen aan kleine metaaldeeltjes is het toestel in een aantal stukken uiteengevallen en neergestort. De raket is afgeschoten vanuit een gebied in Oost-Oekraïne.

Een jaar later, in september 2016, gaf het Joint Investigation Team (JIT) antwoord op de vraag hoe de raket in Oost-Oekraïne terecht was gekomen. De Buk-installatie kwam uit Rusland, heeft een route afgelegd naar een landbouwveldje bij Pervomajsk, heeft daar de raket gelanceerd en is de volgende dag weer naar Rusland teruggebracht. Het JIT gaf aan een groep van honderd betrokkenen in beeld te hebben.

Video afspelen

Animatie waarin het JIT vaststelt dat MH17 door een BUK-raket is neergeschoten

In het JIT werken tientallen rechercheurs en officieren van justitie uit vijf betrokken landen samen: Nederland, België, Oekraïne, Australië en Maleisië. Het onderzoek richt zich op de vraag wie schuldig is aan het neerhalen van vlucht MH17. De opdracht is om verdachten aan te wijzen en dat te onderbouwen met bewijsmateriaal dat standhoudt bij een rechtszaak. Het staat onder leiding van de Nederlandse hoofdofficier van justitie Fred Westerbeke.

Hij benadrukt voortdurend dat het onderzoek lang zal duren. In de loop van de ochtend maakt het JIT tussentijdse resultaten bekend van het lopende onderzoek. Die persconferentie wordt vanaf 10.55 uur rechtstreeks uitgezonden op NOS.nl en NPO 1.

Inmiddels is tussen de betrokken landen afgesproken dat een rechtszaak – als die er komt – in Nederland wordt gehouden. Hoewel er voorbereidingen getroffen worden, lijkt een rechtszaak nog ver weg, vooral omdat Rusland eventuele verdachten niet zal uitleveren.

Bellingcat

Daarnaast heeft onderzoekscollectief Bellingcat verschillende onderzoeken gepresenteerd. Een van de belangrijkste daarvan ging over de ‘verdachten’ van de 53ste brigade in Koersk, in Rusland. En eind vorig jaar identificeerde Bellingcat een Russische generaal als betrokkenen bij de aanslag op MH17.

Bellingcat heeft voor morgen een persconferentie aangekondigd.

BEKIJK OOK;

Nabestaanden MH17: willen Russen leven in een land zonder waarheid?

Blok bekritiseert Russische ‘mist en desinformatie’ over Skripal

OVV bekijkt vier jaar na MH17 vliegen boven conflictgebieden

‘Net rond MH17-daders sluit zich’

Telegraaf 24.05.2018 De Buk-raket die MH17 neerhaalde was van Russische strijdkrachten, concludeert het Joint Investigation Team. Maar sommige cruciale vragen zijn nog niet beantwoord, vertelt verslaggever Paul Eldering.

Bijeenkomst onderzoeksteam MH17-crash

Telegraaf 24.05.2018 Het Joint Investigation Team (JIT), dat onderzoek doet naar de crash van vlucht MH17, presenteert donderdag tussentijdse onderzoeksresultaten. Dat gebeurt tijdens een bijeenkomst in Bunnik. Ook wordt de hulp van het publiek ingeroepen bij de speurtocht naar de daders van de vliegramp.

Er worden geen mededelingen gedaan over mogelijke verdachten, noch wordt informatie gegeven over de resultaten van de eerdere getuigenoproepen, meldde het JIT vooraf al.

In het team werken Australië, België, Maleisië, Nederland en Oekraïne nauw samen. Het doel van het onderzoeksteam is te achterhalen hoe de ramp kon gebeuren en de verdachten voor de rechter te brengen.

Het vliegtuig van Malaysia Airlines werd op 17 juli 2014 boven Oost-Oekraïne uit de lucht geschoten door een Buk-raket, een wapen van Russische makelij. Alle 298 inzittenden kwamen om. Onder hen waren 196 Nederlanders.

LEES MEER OVER; oekraïne mh17 joint investigation team (jit)

mei 25, 2018 Posted by | aanslag, BUK, mh17, MH17-ramp, MH17-tribunaal, Poetin, politiek, Rusland | , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties staat uit voor Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 12

Gebiedsverbod in Den Haag Imam Fawaz Jneid – de nasleep

Fawaz Jneid weer in de fout

Vorig jaar zomer kreeg hij notabene nog een gebiedsverbod. De radicale imam Fawaz Jneid heeft zich deze keer via een Facebookvideo zeer dreigend uitgelaten over de Rotterdamse burgemeester Ahmed Aboutaleb. Hij zou bijval hebben gekregen van twee andere imams.

De Telegraaf meldt maandag dat Jneid in de video bijna een uur lang fulmineert over Aboutaleb. Zo zou de burgemeester iemand zijn die ‘de islam haat en bestrijdt’ en verzuimde hij de Mohammedcartoons uit Denemarken te veroordelen. Volgens Jneid is Aboutaleb ook tegen islamitische scholen en moskeeën. Gevreesd wordt dat radicale moslims de video kunnen opvatten als een vrijbrief om Aboutaleb iets aan te doen.

‘Verdeeldheid zaaien’

In een reactie zegt de Rotterdamse burgemeester dat hij bekend is met de uitspraken.

“Het zou de imam sieren als hij zich zou inzetten voor verbinding in plaats van verdeeldheid te zaaien.”

De burgemeester wil verder niets kwijt over zijn veiligheidssituatie. Hij wordt al een paar jaar persoonlijk beveiligd.

Een beeld uit het filmpje met de toespraak FACEBOOK

Ook de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV) Dick Schoof is bekend met de preek. Volgens Schoof zijn “deze en andere uitlatingen” de reden dat minister Grapperhaus vorige maand een gebiedsverbod tegen de imam heeft verlengd. Jneid mag niet meer in de wijken Transvaal en de Schilderswijk in Den Haag komen.

AD 18.06.2018

Intolerante boodschap

De NCTV zegt dat de omstreden imam een “een intolerante boodschap verkondigt”. “Daarmee draagt hij bij aan het radicaliseringsproces in de richting van jihadisme.”

Leefbaar Rotterdam is boos om de uitspraken van Jneid. “Waarom wordt deze haatprediker niet uitgezet? Hoe kun je radicalisering bestrijden met de kraan wijd open?”, zegt Tanya Hoogwerf van de lokale partij, die vorige week opnieuw de grootste werd bij de raadsverkiezingen in Rotterdam. “Het feit dat hij hier gewoon nog vrij rondloopt en zijn gif kan spuien geeft hem legitimiteit naar degenen die zijn preken lezen.”

Jneid is omstreden omdat hij tegen homo’s preekte en in het verleden de vermoorde cineast Theo van Gogh en politica Ayaan Hirsi Ali vervloekte. Hij kreeg in augustus vorig jaar een gebiedsverbod opgelegd omdat hij in een boekwinkel illegaal gebedsdiensten leidde.

Jneid is een omstreden salafist die al enige tijd een moskee probeert te beginnen in Den Haag. De gemeente heeft dit al een paar keer verhinderd. Vorig jaar zomer kreeg hij een gebiedsverbod, omdat hij illegale gebedsbijeenkomsten hield in de islamitische boekhandel van stichting Qanitoen. Jneid is zo radicaal dat hij in 2016 de salafistische as-Soennah-moskee uit werd gezet, omdat hij illegale shariahuwelijken sloot. Daarvoor kreeg hij een voorwaardelijke boete.

Meer over radicalisering:Nederlanders in Raqqa wisten waarvoor ze kozen

Aboutaleb noemde zich ‘beetje salafist’

De uitspraken van Jneid zijn opvallend, omdat juist Aboutaleb zichzelf eind december bestempelde als salafist, door te zeggen dat iedere moslim een beetje salafist is. ‘Ik heb ook weleens gezegd: ik ben een jihadist,’ zei Aboutaleb in een interview met het programma Dit is de Dag op NPO Radio 1. ‘Ik sta elke dag om zeven uur op om het goede te doen voor een stad in Nederland. Dat is de jihad in zijn puurste vorm.’

Bij zijn uitspraken krijgt Jneid bijval van een andere haatimam uit Den Haag, El Alami Amaouch en Abdelhamid Ainelhayat uit Helmond. De toespraak is bekend bij de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid (NCTV). Aboutaleb wordt beveiligd.

Lastig om dit soort types uit te zetten

VVD-Kamerlid Arno Rutte ‘voelde een enorme schrik en woede’ toen hij het bericht vanmorgen las. ‘Deze man kun je op zoveel fronten straffen. Als ik dit lees, dan komt het op mij over alsof hij zich absoluut schuldig heeft gemaakt aan haatzaaien en bedreiging. Het is natuurlijk dramatisch dat dit gebeurt en dat Aboutaleb überhaupt moet worden beveiligd.’

Het is lastig om dit soort types uit te zetten, zegt Rutte, omdat je een Nederlands paspoort niet zomaar kunt afpakken. Dat kan alleen als iemand zich bijvoorbeeld aansluit bij buitenlandse krijgsdiensten of een organisatie die een groot gevaar vormt voor de Nederlandse veiligheid. Eerder gebeurde dit wel met vijf Nederlanders die zich aansloten bij Islamitische Staat.

Rutte pleit voor een harde aanpak van Jneid op basis van zijn uitspraken in het filmpje. ‘Aanpakken en opsluiten. Mijns inziens heeft het Openbaar Ministerie genoeg gronden om deze man op te pakken. Op basis van een veroordeling moeten we dan kijken hoe we zijn paspoort kunnen afnemen.’ Hij pleit niet voor een aanpassing van de wet. ‘Volgens mij hebben we met een veroordeling voldoende grond om deze man uit te zetten.’ Fawaz heeft naast de Nederlandse ook de Syrische nationaliteit.

CDA-Kamerlid Pieter Heerma: ‘Deze uitspraken zijn zeer bedreigend en onacceptabel. Met dit soort uitspraken proberen ze onze jongeren te vergiftigen met hun antidemocratische leuzen. Het CDA heeft al eerder aangegeven dat dit soort haatpredikers geen podium mogen krijgen en daar wordt door het kabinet werk van gemaakt.’

Reactie minister van Justitie en Veiligheid 

Minister van Justitie en Veiligheid Ferdinand Grapperhaus (CDA) zegt dat hij ‘walgt’ van de extremistische uitspraken van de omstreden Haagse imam Fawaz Jneid, maar dat het Openbaar Ministerie geen kans ziet om hem te vervolgen. De minister zegt dat in antwoord op Kamervragen van de PvdA.

Volgens Grapperhaus monitort het OM zorgvuldig de uitspraken van de imam. ‘Wij houden alles wat hij zegt tegen het wetboek van strafrecht’, verzekert de minister. ‘Maar ook op Facebook doet deze meneer alles nét binnen de grens.’

De imam heeft eerder al een gebiedsverbod gekregen van de wijken Transvaal en de Schilderswijk. Fawaz ging hiertegen in hoger beroep. Dat dient op 13 april 2018.

Stevigere aanpak mogelijk maken

Dat de man steeds met succes de grenzen van het toelaatbare opzoekt, frustreert ook Grapperhaus zelf. De minister wil graag samen met de Tweede Kamer kijken wat nodig is om een stevigere aanpak wel mogelijk te maken.

Dat betekent dan waarschijnlijk wel ‘dat we een stukje van de vrijheid van meningsuiting moeten inleveren’, zegt Grapperhaus. Hoewel dat recht een ‘fundament van onze rechtsstaat’ is, wil hij af van uitlatingen zoals die van Fawaz, waardoor andere mensen ‘worden bedreigd in hun bestaan’.

Speciale band

De imam ging weer vol op het orgel. We hebben al lang een speciale band met imam Fawaz Jneid, die door zijn aanhang sjeik Fawaz werd genoemd. In 2002 maakte het publiek kennis met hem.

In 2002 moest ik voor het tv-programma NOVA de in het geheim gemaakte opnames van een aantal preken bekijken en analyseren. Zij hadden de uitzending daarvan vanwege de verkiezingen uitgesteld. NOVA wilde niet worden beschuldigd van steun aan de LPF. Dus werden de opnames pas na de verkiezingen uitgezonden.

Eerder deze week kruiste Gerry van der List de degens met Paul Cliteur over Fawaz Jneid. Lees de stukken terug:

Vrijheid van meningsuiting geldt ook voor salafisten. 

Het ongelijk van Gerry van der List

Vreemd, want bij het beschadigen van VVD of andere partijen tijdens een verkiezingscampagne wordt niet zo’n politieke risicoanalyse gemaakt. Maar goed, uiteindelijk zond NOVA in twee afleveringen de preken van de imams uit, met  commentaren van ondergetekende, Ahmed Aboutaleb en Ayaan Hirsi Ali.

Geen centimeter vooruitgang in strijd tegen radicale imams

Zestien jaar later mogen we constateren dat we geen centimeter vooruitgang hebben geboekt in de strijd tegen de radicale imams van het salafistische geloof. Eén ding is wel veranderd: we noemen ze nu haat-imams of haatpredikers.

Daarnaast is het aantal salafisten gegroeid. Ze hebben zelfs hier en daar bij de gemeenteraadverkiezingen een aantal zetels veroverd. Het gaat nu om een aanzienlijke groep. Dat geldt overigens ook voor andere West-Europese landen. Dit stemt niet vrolijk.

   Prof. mr. dr. Afshin Ellian  (Teheran, 1966) is momenteel hoogleraar Encyclopedie van de rechtswetenschap en wetenschappelijk directeur van Instituut voor Metajuridica aan de rechtenfaculteit van de Universiteit Leiden.

LEES OOK: Fawaz: ‘De minister wil ons laten buigen, we buigen alleen voor onze god die ons heeft geschapen’

zie ook: Gebiedsverbod in Den Haag Imam Fawaz Jneid definitief

zie dan ook: Imam Fawaz Jneid in opstand tegen de Haagse ‘heksenjacht’

en zie ook: Naughty boy Fawaz Jneid weer in de fout ???

zie ook nog: Haagse imam “Naughty boy” Fawaz Jneid weer in de fout ???

zie verder ook: Haagse imam Fawaz Jneid weer in de belangstelling – deel 2

zie dan ook: Ook onze Haagse imam Fawaz Jneid heeft een vrije mening

en zie ook nog: Haagse imam Fawaz Jneid weer in de belangstelling – deel 1

zie ook: Fitna-Schadeclaim Haagse imam Fawaz Jneid afgewezen – deel 2

zie ook: Fitna-Schadeclaim Haagse imam Fawaz Jneid afgewezen – deel 1

Zie ook: Imam Fawaz Jneid uit bestuur gezet As-Soennah-moskee Den Haag

en verder ook: Imam Fawaz Jneid uit bestuur gezet As-Soennah-moskee Den Haag

zie  ook nog verder: Imam Mohammed Al-Maghraoui wel/niet in As-Soennah moskee Fruitweg ??

en verder ook nog: Gemeenteraadsverkiezingen 2010 – Haagse imam sjeik Fawaz Jneid roept op Tegen Wilders te stemmen

Tweets van sanderknura bekijken

Duurzaam Islamitisch Activisme

BewustMoslim – Home | Facebook

BewustMoslim (@Bewustmoslims) | Twitter

Abou Hafs van Bewust Moslim: #MoslimKamp_Vught – YouTube

Bewust Moslim – YouTube

Helden van Islam: Sayfuddine Qutuz Deel 2 – Abou Hafs – YouTube

‘Bewust Moslim’ wil moslims succesvol laten integreren | ThePostOnline

Abou Hafs van Bewust Moslim voert campagne tegen … – hollandistan

Abou Hafs van Bewust Moslim: #MoslimKamp_Vught – Oozo.nl

Zelfbenoemde speurders met extremistische achtergronden …

Vorige 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Volgende

Gebiedsver­bod imam Fawaz verlengd

AD 16.08.2018 Imam Fawaz Jneid mag zich opnieuw zes maanden lang niet vertonen in de Haagse wijken Schilderswijk en Transvaal. Hij zou met zijn preken een radicaliserende invloed op kwetsbare jongeren hebben.

Het gebiedsverbod dat hem eerder was opgelegd, is met een half jaar verlengd. Een woordvoerder van het ministerie van Justitie en Veiligheid laat weten: ,,We maken elk half jaar de afweging of het nog proportioneel is.”

Tegen het vorige gebiedsverbod ging de imam in beroep. Door de Raad van State werd hij in mei van dit jaar echter in het ongelijk gesteld.

Omstreden imam Fawaz in ongelijk gesteld om verlenging gebiedsverbod

OmroepWest 12.07.2018 Het gebiedsverbod voor de omstreden imam Fawaz Jneid is terecht verlengd. Dat oordeelde de rechtbank in Den Haag nadat Jneid bezwaar had gemaakt.

De imam vocht het gebiedsverbod aan dat hij kreeg voor de Schilderswijk en Transvaal. De minister van Veiligheid en Justitie legde in augustus 2017 het verbod op voor een half jaar.

Jneid had al eerder bezwaren aangetekend tegen het opgelegde gebiedsverbod en ook die werden afgewezen. Het verbod werd afgelopen januari met een half jaar verlengd. Ook hiertegen heeft Jneid beroep aangetekend. Dit is nu door de Haagse rechtbank afgewezen.

LEES OOK: Tweede Kamer wil alsnog vervolging omstreden iman Fawaz

Meer over dit onderwerp: IMAM FAWAZ JNEID GEBIEDSVERBOD HOGER BEROEPSCHILDERSWIJK TRANSVAAL

Haatprediker Fawaz in ongelijk gesteld om verlenging gebiedsverbod

AD 12.07.2018 Haatprediker Fawaz Jneid heeft vandaag in de rechtbank opnieuw bakzeil moeten halen. Hij vocht het gebiedsverbod aan dat hij heeft voor de Schilderswijk en Transvaal in Den Haag, maar werd in het ongelijk gesteld.

De minister van Justitie en Veiligheid legde het gebiedsverbod op, omdat de salafistische imam intolerantie en radicalisering opwekt onder jongeren in kwetsbare wijken.

Het gebiedsverbod wordt elk half jaar herzien.

Zo wil EU haatimams onder controle krijgen

Elsevier 04.07.2018 Imams die haatboodschappen prediken, moeten op een Europese zwarte lijst komen, vindt een commissie van het Europees Parlement. Lidstaten van de Europese Unie zouden geestelijken systematisch moeten screenen en informatie over hen uitwisselen, zodat ze op de radar blijven als ze de grens overgaan.

De commissie die sinds vorig jaar het antiterrorismebeleid van de EU en de lidstaten doorlicht, doet die aanbeveling in een rapport dat donderdag wordt gepresenteerd in Straatsburg. De lidstaten worden daarin aangemoedigd alleen varianten van de islam te tolereren die ‘in volledige overeenstemming zijn met de waarden van de EU’.

Aanslagplegers vaak geïndoctrineerd

Meerdere daders van aanslagen in Europa zijn geïndoctrineerd door radicale moslimgeestelijken. Veel EU-landen houden deze zogenoemde haatimams al in de gaten, maar als ze de grens overgaan, verdwijnen ze soms uit het oog. Het delen van informatie via de Europese Commissie moet dat voorkomen, aldus het rapport.

Mogen salafisten als Fawaz Jneid zich vrij uiten? Ja, vindt Gerry van der List.

‘We moeten de mazen in de wet dichten voor radicale predikers, zeker ook over grenzen heen in de EU,’ zegt CDA-Europarlementariër Jeroen Lenaers, vicevoorzitter van de commissie. ‘Daarvoor is onder meer een Europese zwarte lijst voor radicale imams nodig. We moeten stoppen naïef te zijn over extremisten die de rechtsstaat ondermijnen en onze samenleving verwerpen.

Lidstaten zijn nu nog te vaak afhankelijk van incidentele informatie-uitwisseling over dit soort predikers. Dat is onvoldoende om de  verspreiding van radicale interpretaties van de islam in Europa tegen te gaan.’

Opleidingen voor ‘Europese’ versie van islam

Om een versie van de islam te verspreiden die ‘in overeenstemming’ is met Europese waarden, moeten er volgens de commissie meer theologische opleidingsmogelijkheden in Europa komen. Ook moet een ‘netwerk’ worden opgetuigd voor de verspreiding van islamitische denkbeelden die stroken met Europese waarden. Een van de suggesties is het opzetten van een Europees Islamitisch Instituut, dat adviezen kan geven.

Of dat zin heeft, is nog maar de vraag. Vorige week meldde dagblad Trouw dat de Turkse soennitische moskeekoepel Milli Görüs een nieuwe imamopleiding opricht aan de Amsterdamse International University of Applied Sciences (een hbo-instelling). De opleiding ontvangt geen subsidie van de overheid, maar wordt in haar geheel bekostigd door Milli Görüs.

Die organisatie, die in Nederland zo’n vijftig moskeeën telt, is omstreden. Hoewel de nieuwe imamopleiding open moet staan voor studenten van allerlei achtergronden, wordt Milli Görüs beschouwd als een zeer nationalistische beweging. Zo geldt het als een belangrijke steunpilaar voor de Turkse president Recep Tayyip Erdogan: zijn AK-partij vloeit eruit voort.

In de jaren tachtig van de vorige eeuw kwamen veel aanhangers van Milli Görüs naar Nederland. De afgelopen jaren is de stroming weer flink gegroeid. Van de circa vijftig moskeeën in Nederland zitten er momenteel zo’n vijftien zonder imam. Met de nieuwe opleiding hoopt Milli Görüs dat gat te vullen.

De overheid ondernam eerder pogingen om imamopleidingen te beginnen, maar die mislukten – vooral vanwege een gebrek aan interesse vanuit de islamitische gemeenschap. Moslims zouden staatsopleidingen wantrouwen en vrezen dat de overheid de inhoud bepaalt, en dat de opleidingen een politiek doel zouden dienen. In zekere zin is dat ook zo, omdat de imamopleidingen werden ingesteld als remedie tegen de slechte integratie van moslims.

  Elif Isitman en Fleur Verbeek

GERELATEERDE ARTIKELEN

Moslims in Nederland steeds religieuzer

Wetenschapper Bernard Lewis: gehaat om zijn kritiek op de islam

Niet hoop maar angst is de basis van de islam

Tweede Kamer wil alsnog vervolging omstreden imam Fawaz Jneid

Den HaagFM 28.06.2018 De Tweede Kamer wil alsnog dat het Openbaar Ministerie (OM) de omstreden salafistische imam Fawaz Jneid gaat vervolgen. De meeste partijen vinden dat er iets moet gebeuren, alleen zijn ze het niet eens over wat precies.

PVV en Forum voor Democratie willen dat minister Ferdinand Grapperhaus van Justitie en Veiligheid zijn bevoegdheid gebruikt om het OM opdracht te geven alsnog tot vervolging over te gaan, meldt de NOS. Dat vinden VVD en SGP principieel net iets te ver gaan. Zij roepen de minister op in ieder geval met het OM te gaan bespreken of er toch niet een mogelijkheid is om tot vervolging over te gaan.

Gebiedsverbod
SGP-Kamerlid Van der Staaij vraagt zich af waarom de rechter Fawaz wel een gebiedsverbodkan opleggen, maar het OM tot de conclusie komt dat de uitspraken niet erg genoeg zijn voor een vervolging voor haatzaaien.

De PvdA en GroenLinks vinden dat Grapperhaus zelf te snel tot de conclusie is gekomen dat vervolging van Fawaz niet kan. De partijen vinden dat hij het OM daarmee in de weg heeft gezeten. Grapperhaus blijft erbij dat hij zich er als minister niet mee wil bemoeien. Hij gaat af op het oordeel van het OM. Wel wil hij de wet veranderen, voor vergelijkbare gevallen in de toekomst.

Nieuwe wet
Maar het idee van de minister om bepaalde uitspraken eerder strafbaar te maken en ook de straf te verhogen leidt nog niet tot veel enthousiasme in de Kamer. Alleen het CDA is uitgesproken voor. Verschillende partijen vragen zich af waarom zo’n nieuwe wet dan ineens wel tot vervolging door het OM zal leiden, als de heftige uitspraken van Fawaz uit het verleden niet strafbaar zijn. Andere partijen zijn bang dat een strengere wet leidt tot een ongewenste inperking van de vrijheid van meningsuiting.

Fawaz Jneid heeft er onder meer voor gezorgd dat de Rotterdamse burgemeester Aboutaleb extra beveiliging nodig heeft, door hem een afvallige moslim te noemen. Ook verheerlijkt hij de gewapende strijd en zegt hij dat ontrouwe vrouwen gestenigd zouden moeten worden. Fawaz Jneid predikt ook via internet, om zijn gebiedsverbod te omzeilen. . …lees meer

Gerelateerd

Omstreden imam Fawaz Jneid komend half jaar niet welkom in Schilderswijk en Transvaal25 januari 2018 In “Nieuws”

Minister Grapperhaus wil met Kamer strafrecht veranderen om “walgelijke” woorden Haagse imam28 maart 2018 In “Nieuws”

Imam Fawaz Jneid stapt naar rechter om gebiedsverbod ongedaan te maken16 augustus 2017 In “Nieuws”

Kamer legt zich niet neer bij niet vervolgen omstreden imam Fawaz Jneid

NOS 27.06.2018 De Tweede Kamer legt zich er niet bij neer dat het Openbaar Ministerie de omstreden salafistische imam Fawaz Jneid niet wil vervolgen. De meeste partijen vinden dat er iets moet gebeuren, maar over wat precies worden zij het niet eens.

De PVV en het FvD willen dat minister Grapperhaus van Justitie en Veiligheid zijn bevoegdheid gebruikt om het OM opdracht te geven alsnog tot vervolging over te gaan. Dat vinden VVD en SGP principieel net iets te ver gaan. Zij roepen de minister op in ieder geval met het OM te gaan bespreken of er toch niet een mogelijkheid is om tot vervolging over te gaan.

“Religie zou vervolging in de weg staan, maar dat weten we juist niet”, zegt VVD-Kamerlid Rutte. “Want door hem steeds niet te vervolgen wordt religie een soort vrijplaats voor het doen van dit soort uitspraken.” Rutte wil dat een rechtszaak uitwijst waar de grenzen liggen.

Gebiedsverbod

SGP-Kamerlid Van der Staaij vraagt zich af waarom de rechter Fawaz wel een gebiedsverbod kan opleggen, maar het OM tot de conclusie komt dat de uitspraken niet erg genoeg zijn voor een vervolging voor haatzaaien.

De PvdA en GroenLinks vinden dat minister Grapperhaus zelf te snel tot de conclusie is gekomen dat vervolging van Fawaz niet kan. De partijen vinden dat hij het OM daarmee in de weg heeft gezeten.

Grapperhaus blijft erbij dat hij zich er als minister niet mee wil bemoeien. Hij gaat af op het oordeel van het OM. Wel wil hij de wet veranderen, voor vergelijkbare gevallen in de toekomst.

Nieuwe wet

Maar het idee van de minister om bepaalde uitspraken eerder strafbaar te maken en ook de straf te verhogen leidt nog niet tot veel enthousiasme in de Kamer. Alleen het CDA is uitgesproken voor. Verschillende partijen vragen zich af waarom zo’n nieuwe wet dan ineens wel tot vervolging door het OM zal leiden, als de heftige uitspraken van Fawaz uit het verleden niet strafbaar zijn. Andere partijen zijn bang dat een strengere wet leidt tot een ongewenste inperking van de vrijheid van meningsuiting.

Fawaz Jneid heeft er onder meer voor gezorgd dat de Rotterdamse burgemeester Aboutaleb extra beveiliging nodig heeft, door hem een afvallige moslim te noemen. Ook verheerlijkt hij de gewapende strijd en zegt hij dat ontrouwe vrouwen gestenigd zouden moeten worden. Fawaz Jneid predikt ook via internet, om zijn gebiedsverbod te omzeilen.

BEKIJK OOK

Minister mocht omstreden imam gebiedsverbod opleggen

‘Haat-imam’ gaat prediken in Hilversum

‘Stadsverbod Fawaz waarschijnlijk onhaalbaar’

OmroepWest 18.05.2018 Het is juridisch waarschijnlijk onhaalbaar om de omstreden imam Fawaz Jneid de toegang tot Den Haag te verbieden. Dat zegt Beatrijs Jue-Volker van de Universiteit Leiden. Ze doet onderzoek naar gebiedsverboden in Nederland.

Hart voor Den Haag/Groep De Mos pleitte eind vorige week voor een stadsverbod, omdat Fawaz had gesproken in een zalencentrum op de Binckhorst. De imam heeft een gebiedsverbod voor de Schilderswijk en Transvaal, maar hij mag wel op de Binckhorst komen. Dat stoort de politieke partij: ‘Deze man is niet welkom in Den Haag’, zegt raadslid Davituliani.

Onderzoeker Jue-Volker denkt dat op basis van de letter van de wet het misschien nog wel mogelijk zou zijn om iemand toegang tot een stad te ontzeggen. Maar in de praktijk is het maar de vraag of de maatregel stand houdt als die wordt getoetst door een rechter. Fawaz stapte ook naar de Raad van State. Als Beatrijs Jue-Volker die uitspraak erbij pakt, dan ziet ze dat het stadsverbod waarschijnlijk niet haalbaar is.

Het waterbedeffect

‘Een rechter kijkt naar twee dingen: 1, wat zijn de terroristische gedragingen en 2, is het wel proportioneel’, dat wil zeggen: is het verbod niet te zwaar. De Raad van State oordeelde over het gebiedsverbod voor de Schilderswijk en Transvaal dat dat proportioneel is. Naar het oordeel van de rechters wonen daar veel jongeren die vatbaar zijn voor de denkbeelden van Fawaz. Voor andere wijken ga je dat niet redden’, denkt de onderzoeker.

‘Daar komt bij dat als je het gaat opleggen voor een andere wijk, hij weer een wijk verderop gaat zitten. Dat is dus het waterbedeffect.’ Dus al zou het Hart  voor Den Haag/Groep De Mos lukken om Fawaz te verbannen uit Den Haag, dan is er geen enkele wet die hem verbiedt naar Rijswijk te gaan. Of naar Leiden, of naar Alphen aan den Rijn.

Groep de Mos wil stadsverbod voor omstreden imam Fawaz

OmroepWest 16.06.2018 Hart voor Den Haag / Groep de Mos wil een stadsbreed gebiedsverbod voor de omstreden imam Fawaz Jneid. Hij heeft al een gebiedsverbod voor de Schilderswijk en Transvaal. ‘Wat ons betreft geldt dit voor héél de stad. Deze man is niet welkom in Den Haag.’

Volgens raadslid Davituliani volstaat het huidige gebiedsverbod niet. Fawaz gaf vrijdag een preek in een zalencentrum op de Binckhorst, niet ver van de Schilderswijk waar hij niet mag komen. Het raadslid zegt dat Fawaz de grenzen in andere gebieden van de stad opzoekt.

In schriftelijke vragen zal Hart voor Den Haag / Groep de Mos daarom pleiten voor een stadsbreed gebiedsverbod. Davituliani wil ook dat er afspraken worden gemaakt met bedrijven die de ‘omstreden haatprediker’ een podium willen bieden.

‘Uitbreiding juridisch ingewikkeld’

De Haagse burgemeester Pauline Krikke zei vrijdag in Studio Haagsche Bluf op Radio West dat het ‘ongemakkelijk voelt’ om de imam in een ander deel van de stad te zien preken. Op de vraag of het gebiedsverbod voor de Schilderswijk en Transvaal kan worden uitgebreid tot een stadsbreed verbod, zei ze: ‘Daar zitten haken en ogen aan. Je kunt het niet zomaar uitbreiden. Dat is juridisch tamelijk ingewikkeld.’

LEES OOK:

Meer over dit onderwerp: FAWAZ IMAM GROEP DE MOS SCHILDERSWIJK TRANSVAALGEBIEDSVERBOD

De Mos wil stadsverbod voor haatimam

Elsevier 16.06.2018 Als het aan Groep De Mos ligt, de grootste partij in Den Haag, is de omstreden Fawaz Jneid nergens in de stad meer welkom. Fawaz, ook wel bekend als de haatimam, is al niet welkom in Transvaalkwartier en de Schilderswijk. Toch preekte hij vrijdag vlak bij laatstgenoemde wijk, tot woede van de rechtse partijen.

Bij zalencentrum Kristal op De Binckhorst, niet ver van de Schilderswijk, preekte de imam vrijdagochtend in het bijzijn van een paar honderd mannen, vrouwen en (jonge) kinderen, meldt AD Haagse Courant. Daar sprak hij vanwege het einde van de islamitische vastenmaand ramadan.

CDA spreekt van ‘provocatie’, VVD: ‘Hij daagt duidelijk uit’

‘Ik zie het echt als een provocatie,’ reageert CDA-raadslid Danielle Koster. VVD’er Frans de Graaf benadrukt dat Fawaz feitelijk niets strafbaars heeft gedaan: ‘Fawaz houdt zich juridisch gezien aan het gebiedsverbod, maar hij daagt duidelijk uit.’ Toch wil hij kijken of het gebiedsverbod kan worden uitgebreid.

   Frans de Graaf@Frans33

Radicale imam preekt weer in Den Haag, net buiten het gebied waar hij niet mag komen! De Haagse VVD wil dat bekeken wordt of gebiedsverbod uitbreiding behoeft.

Salafistische prediker Fawaz duikt op in Den Haag https://www.ad.nl/den-haag/salafistische-prediker-fawaz-duikt-op-in-den-haag~ababef81/?utm_source=twitter&utm_medium=social&utm_campaign=socialsharing_web … @ingriddegroott

12:59 – 15 jun. 2018

Salafistische prediker Fawaz duikt op in Den Haag

De omstreden salafistische prediker Fawaz Jneid, die gebiedsverboden heeft voor het Transvaalkwartier en de Schilderswijk, is vanochtend om 8.00 uur opgedoken in Zalencentrum Kristal in Den Haag,…

ad.nl

Andere Tweets van Frans de Graaf bekijken

Hart voor Den Haag/Groep De Mos vindt dat de ‘provocatie’ aantoont dat het gebiedsverbod voor de haatimam zou moeten worden uitgebreid: ‘Deze haatprediker is niet welkom in Den Haag,’ aldus raadslid Nino Davituliani. Zij pleitte in raadsvragen aan burgemeester Pauline Krikke (VVD) voor een stadsbreed verbod, iets wat de partij eind mei ook al voorstelde.

Volgens het CDA is dat juridisch niet mogelijk, en probeert Hart voor Den Haag/Groep De Mos ‘goedkoop te scoren’ met het voorstel. Het tot de islam bekeerde raadslid Arnoud van Doorn (ex-PVV) van de Partij voor de Eenheid ziet geen kwaad in de komst van Fawaz, en spreekt van ‘nare stemmingmakerij’: ‘Sinds wanneer is een Eid-gebed (een gebed vanwege het Suikerfeest, red.) een provocatie?’

Afbeelding weergeven op Twitter

   Arnoud van Doorn

✔@ArnoudvDoorn

Sinds wanneer is het Eid-gebed leiden een “provocatie”? Nare stemmingmakerij #raad070

12:32 – 16 jun. 2018

Andere Tweets van Arnoud van Doorn bekijken

Gemeente was op de hoogte van komst haatimam: mag zich vrij bewegen buiten Schilderswijk en Transvaal

De gemeente was op de hoogte van de komst van Fawaz, en legt uit dat de imam zich netjes aan de regels heeft gehouden door te prediken in het zalencentrum. ‘Fawaz heeft een gebiedsverbod voor de Schilderswijk en Transvaal omdat daar jongeren leven die vatbaar zijn voor zijn ontwrichtende boodschap,’ aldus een woordvoerder. ‘Buiten deze twee wijken mag hij zich vrij bewegen.’

Gerry van der List en Paul Cliteur voerden een felle discussie over vrijheid van meningsuiting, lees hier beide stukken
Gerry van der List: Vrijheid van meningsuiting geldt ook voor salafisten

Paul Cliteur: Het ongelijk van Gerry van der List

Vorig jaar kreeg Fawaz Jneid het gebiedsverbod opgelegd van Stef Blok (VVD), die toen nog minister van Veiligheid en Justitie was. De reden: zijn preken zouden intolerantie en radicalisering in de hand werken, in het bijzonder in de twee bovengenoemde wijken. Fawaz vocht zijn gebiedsverbod aan bij de Raad van State, omdat hij vond dat overheid hem ‘de mond wilde snoeren’. De hoogste bestuursrechter besliste ruim twee weken geleden dat het verbod terecht was, omdat ‘zijn optreden in verband kan worden gebracht met terroristische activiteiten’.

Fawaz dook onlangs op in moskee Amsterdam-West

De week daarvoor dook de imam opeens op in Amsterdam-West, waar hij sprak in de El Tawheed-moskee. In een preek van 40 minuten klaagde Fawaz Jneid dat moslims ‘overal worden aangevallen’. De Nationaal Coördinator Terrorisme en Veiligheid (NCTV) verklaarde na dat nieuws ‘in nauw contact’ te staan met de gemeente Amsterdam, en indien nodig maatregelen te zullen nemen. Dat is echter niet gebeurd.

Fawaz kwam voor het eerst in opspraak in 2004 toen hij in een preek filmmaker Theo van Gogh en politicus Ayaan Hirsi Ali de dood toewenste. Ook kwam hij in botsing hij met de toenmalige voorzitter van het Amsterdamse stadsdeel Slotervaart Ahmed Marcouch. Fawaz noemde hem ‘afvallig en een schijnpoliticus’. In 2007 noemde Fawaz rechtsgeleerde en Elsevier Weekblad-columnist Afshin Ellian een ‘kwaadaardig gezwel’.

Grapperhaus kan pas ingrijpen als wet verandert: ‘Duivels dilemma’

Lees ook deze column van Afshin Ellian:Mijn speciale band met haatimam Fawaz Jneid

Onlangs kwam Fawaz weer in het nieuws toen een video uit januari van dit jaar opdook waarin hij vergelijkbare dreigende taal sprak tegen de Rotterdamse burgemeester Ahmed Aboutaleb. Hij werd ‘een afvallige’ werd genoemd

De huidige minister van Justitie en Veiligheid, Ferdinand Grapperhaus (CDA), zei na de uitlating aan het adres van Aboutaleb te ‘walgen’ van de uitspraken van Fawaz. Maar hoewel diverse partijen in de Twee Kamer opriepen de haatimam aan te pakken, zei Grapperhaus dat hij niets kan doen zolang de wet niet wordt aangepast: ‘Een duivels dilemma‘.

    Matthijs van Schie (1992) is sinds 1 februari 2018 webredacteur bij Elsevier Weekblad. Hij studeerde geschiedenis en internationale betrekkingen aan de Erasmus Universiteit Rotterdam.

GERELATEERDE ARTIKELEN

Burgemeester heeft handen vol aan ‘racistische’ aanvallen

Eeuwige vrienden? Interviews met Amerikaanse ambassadeurs in Den Haag

Haatimam Jneid duikt op in Amsterdam

Salafistische prediker Fawaz duikt op in Den Haag

AD 15.06.2018 De omstreden salafistische prediker Fawaz Jneid, die gebiedsverboden heeft voor het Transvaalkwartier en de Schilderswijk, is vanochtend om 8.00 uur opgedoken in Zalencentrum Kristal in Den Haag, niet ver van de Schilderswijk waar hij van justitie niet mag komen. Hij hield er een preek vanwege de afsluiting van de Ramadan.

We hebben in Nederland vrijheid van religie en vereniging. Fawaz is vrij om te gaan staan en gaan waar hij wil, aldus PvdE-raadslid Arnoud van Doorn.

Volgens het tot de islam bekeerde raadslid Arnoud van Doorn (Partij Van de Eenheid) was de opkomst goed met zeker duizend aanhangers. ,,Vooral jongeren van zestien tot 25 jaar.” Van Doorn zegt dat er geen sprake was van provocatie, door net buiten de ‘verboden gebiedszone’ te preken. ,,Dit was geen provocatie.

Dit was gewoon de afsluiting van de Ramadan. Fawaz heeft nog steeds een grote achterban in Den Haag. Er is vraag vanuit zijn aanhang dit te doen en hij heeft hier gehoor aan gegeven. We hebben in Nederland vrijheid van religie en vereniging. Fawaz is vrij om te gaan staan en gaan waar hij wil. Hij heeft zich binnen de kaders van de wet bewogen. Zolang hij de wet niet overtreedt in zijn preken, mag hij dit doen.”

De toenmalige minister Blok van Veiligheid en Justitie besloot vorig jaar dat Fawaz niet in de Haagse wijken Transvaal en Schildersbuurt mag komen vanwege zijn jihadistische boodschap. Hij zou een radicaliserende invloed kunnen hebben op jongeren.

Fawaz vocht de gebiedsverboden onlangs aan bij de Raad van State, maar werd in het ongelijk gesteld. De Raad van State vond de zorgen van de minister terecht.

Uitbreiding van gebiedsverbod

Fawaz houdt zich misschien juridisch gezien aan het gebiedsver­bod, maar hij daagt duidelijk uit, aldus Frank de Graaf.

De VVD in Den Haag ziet in de preek van Fawaz, zo dicht bij de verboden gebiedszone, een duidelijke provocatie. ,,Fawaz houdt zich misschien juridisch gezien aan het gebiedsverbod, maar hij daagt duidelijk uit. Het laat zien dat hij geen respect heeft voor de wet,” aldus fractievoorzitter Frans de Graaf.

De partij wil weten of de gemeente op de hoogte was van de komst van de omstreden imam naar Den Haag. Zij vraagt om uitbreiding van het gebiedsverbod. ,,Zodat hij de jongeren waar hij een slechte invloed op heeft, niet meer kan bereiken. Zo’n verbod moet aangewezen worden door de minister. We gaan erop aandringen bij de burgemeester, dat zij dit bij de minister onder de aandacht brengt.”

Groep De Mos is laaiend. De fractie gaat opnieuw pleiten voor een stadsbreed gebiedsverbod, kondigt fractievoorzitter Arjen Dubbelaar aan. ,,Wat Groep De Mos betreft is deze man niet welkom in Den Haag.”

Vrij land

Raadslid Arnoud van Doorn van de Partij van de Eenheid zei zojuist dat vanochtend zeker duizend aanhangers van Fawaz bij de preek waren. Maar volgens het zalencentrum Kristal is dat onmogelijk en konden er slechts driehonderd mensen in de zaal. En deze zat vanochtend niet vol.

De gemeente bevestigde zojuist dat zij wist dat de radicale prediker naar Den Haag zou komen. Een woordvoerder laat weten: ,,We wisten dat deze bijeenkomst er was. Dat heeft ook onze aandacht.”

Juridisch heeft de gemeente geen middelen Fawaz van Haags grondgebied te weren, stelt de woordvoerder. ,,Er is geen enkele grond om hem tegen te houden. Het is een vrij land. Fawaz mag alleen niet in de aangewezen wijken komen.”

‘Zalencentrum wist van niets’

Het CDA is razend. ,,Het is precies zoals we Fawaz kennen. Altijd balancerend op wat wel en niet kan. Je ziet dat hij zo dicht mogelijk aanschurkt tegen dit gebiedsverbod. Ik zie het echt als provocatie van Fawaz,” aldus  fractievoorzitter Daniëlle Koster.

Ze noemt het ‘raar’ dat de gemeente kennelijk wel wist dat Fawaz vandaag op Haags grondgebied zou preken, maar het zalencentrum Kristal niet geïnformeerd heeft. ,,Het zalencentrum wist van niks. Zij zitten er echt mee in hun maag. Ze zeggen: ‘op de boeking was het niet aangegeven. Als we dit hadden geweten, hadden we de zaal niet verhuurd’. ”

Het is precies zoals we Fawaz kennen. Altijd balance­rend op wat wel en niet kan, aldus Daniëlle Koster.

Het CDA ziet net als de VVD en Groep De Mos liefst uitbreiding van het gebiedsverbod. ,,Maar juridisch is dat niet haalbaar, heb ik altijd begrepen. Ik vind het goedkoop dat Groep De Mos nu roept om een stadsbreed gebiedsverbod, terwijl ook zij weten dat het niet kan.”

’Imam-uitspraak helpt aanpak radicalisering’

Telegraaf 30.05.2018 De Haagse burgemeester Pauline Krikke noemt de uitspraak van de Raad van State dat het gebiedsverbod voor de omstreden imam Fawaz Jneid terecht is afgegeven „een belangrijk signaal”. Jneid kreeg in augustus een verbod voor de Haagse Schilderswijk en Transvaal.

De streng islamitische prediker was niet welkom omdat in deze wijken veel kwetsbare jongeren wonen die vatbaar zijn voor radicalisering. „Het gebiedsverbod is een effectief middel gebleken, omdat deze prediker hiermee in zijn toegang tot vatbare jongeren uit deze wijken is beperkt”, aldus de burgemeester.

Dat het ministerie een gebiedsverbod kan opleggen om overlast te voorkomen, is geregeld in een redelijk nieuwe wet, ook wel bekend als de ’tijdelijke wet bestuurlijke maatregelen terrorismebestrijding’. „Ik heb altijd gezegd dat ik optreed binnen de kaders van de rechtsstaat. Daar sta ik pal voor.

Deze wet is nieuw en ik prijs de minister van Justitie en Veiligheid dat hij het heeft aangedurfd deze wet mede op mijn verzoek toe te passen. Ik ben blij dat nu meermaals door rechters geoordeeld is dat het gebiedsverbod terecht is opgelegd. Dat ondersteunt onze aanpak zeer”, laat Krikke in een reactie weten.

LEES MEER OVER gebiedsverboden pauline krikke fawaz jneid den haag

Fawaz legt zich niet neer bij gebiedsverbod: ‘het is een politiek besluit’

OmroepWest 30.05.2018 Imam Fawaz Jneid wil het gebiedsverbod dat hem is opgelegd voor de Haagse wijken Transvaal en Schilderswijk aanvechten bij het Europees Hof. ‘Het is elke keer een politiek besluit’, laat zijn zoon aan Omroep West weten. Hij voert namens zijn vader het woord. Woensdag besliste de Raad van State dat het verbod terecht was opgelegd.

Fawaz kreeg het verbod van zes maanden, opgelegd in augustus 2017, omdat hij met zijn preken ‘in verband kan worden gebracht met het ondersteunen van terroristische activiteiten’, schrijft de Raad van State. ‘Om reden van nationale veiligheid kon de rechter hem een verbod opleggen.’

Volgens de orthodoxe imam is het verbod een inperking van zijn grondrechten. Hij geeft de strijd om het van tafel te krijgen dan ook nog niet op en stapt naar het Eropees Hof. Volgens hem heeft geen zin meer om naar een Nederlandse rechter te stappen.

LEES OOK: Raad van State oordeelt over gebiedsverbod Fawaz: vijf vragen en de antwoorden

Meer over dit onderwerp: FAWAZ JNEID IMAM SCHILDERSWIJK TRANSVAAL

Gemeente blij, gebiedsverbod voor imam Fawaz Jneid was terecht

Den HaagFM 30.05.2018 Het gebiedsverbod dat werd opgelegd aan de omstreden imam Fawaz Jneid, voor de wijken Transvaal en Schilderswijk blijft in stand. Dat heeft de Raad van State woensdag beslist. De minister van Veiligheid en Justitie legde in augustus vorig jaar het verbod op voor een half jaar. Afgelopen januari werd het verlengd.

Volgens de minister verspreidt de imam met zijn preken jihadistisch gedachtegoed. Ook waren er concrete aanwijzingen dat de imam in verband kan worden gebracht met terroristische activiteiten. Fawaz heeft dat altijd tegengesproken. In november stapte hij daarom naar de rechter. Hij vindt dat het verbod zijn vrijheid van meningsuiting en vrijheid van godsdienst beperkt. Maar de rechter oordeelde eerder dat het verbod terecht was.

De Raad van State bekrachtigde woensdag die uitspraak. “Hoewel het gebiedsverbod de vrijheid van meningsuiting en godsdienst van Jneid beperkt, is dat in dit geval gerechtvaardigd. Er bestaat een dringende maatschappelijke behoefte om verspreiding van jihadistisch gedachtegoed in de Schilderswijk en Transvaal tegen te gaan.

Bovendien gaat het gebiedsverbod niet verder dan nodig is, omdat het verbod is beperkt tot die twee wijken. Jneid kan zijn grondrechten op andere manieren uitoefenen dan door fysiek aanwezig te zijn en te prediken in deze twee wijken die kwetsbaar zijn voor radicalisering.”

Gewapende strijd
Volgens de Raad van State kunnen toehoorders uit de preken van Jneid de conclusie trekken dat zij een gewapende strijd moeten aangaan uit naam van de islam of die strijd moeten ondersteunen. De Raad van State is het met de minister eens ‘dat de aanwezigheid en activiteiten van Jneid in de Schilderswijk en Transvaal een zodanige dreiging voor de nationale veiligheid vormen, dat het opleggen van een gebiedsverbod voor deze wijken noodzakelijk is’.

De gemeente Den Haag is blij met het gebiedsverbod. Eerder had de rechter ook al verboden dat Fawaz nog langer zou preken in een boekhandel in de Cilliersstraat in Transvaal. …lees meer

Gerelateerd

Gebiedsverbod omstreden imam Fawaz terecht opgelegd 23 november 2017

Imam Fawaz Jneid stapt naar rechter om gebiedsverbod ongedaan te maken 16 augustus 2017

Omstreden imam Fawaz Jneid komend half jaar niet welkom in Schilderswijk en Transvaal 25 januari 2018

Grapperhaus tevreden met vonnis over haatimam

Telegraaf 30.05.2018  Minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) is tevreden dat het gebiedsverbod voor de omstreden imam Fawaz Jneid in twee Haagse stadswijken in stand blijft. De Raad van State oordeelde woensdag dat de maatregel terecht is opgelegd.

„De Raad van State oordeelt dat de aanwezigheid van Jneid in de Schilderswijk en Transvaal een zodanige dreiging vormen voor de nationale veiligheid, dat het gebiedsverbod terecht is opgelegd”, aldus Grapperhaus. Daarvoor is de wet op grond waarvan hij de maatregel kon opleggen ook bedoeld, voegde hij eraan toe.

BEKIJK OOK:

Raad van State: Haags gebiedsverbod imam Fawaz Jneid terecht opgelegd

De minister laat verder weten het vonnis nog nader te moeten bestuderen. Ook wijst hij erop dat nog een hoger beroep loopt tegen de verlenging van het gebiedsverbod met zes maanden waartoe in januari werd besloten.

Volgens de Haagse burgemeester Pauline Krikke (VVD) toont de uitspraak aan dat het gebiedsverbod een effectief middel is gebleken, ’omdat deze prediker hiermee in zijn toegang tot vatbare jongeren uit deze wijken is beperkt’. „Tegelijkertijd mogen én zullen we nu niet achterover leunen. Naast het gebiedsverbod zullen we onze aanpak radicalisering met kracht voortzetten. Door jongeren weerbaar te maken.

Door netwerken van moeders, families, docenten, wijkagenten, jongerenwerkers en alle andere betrokkenen vroeg te laten signaleren. Door de juiste kennis op de juiste plekken te laten landen. Zo dragen we bij aan het voorkomen van radicalisering en werken we met vereende Haagse kracht, aan wijken en buurten waar je fijn en rustig kunt wonen.”

LEES MEER OVER imams  raad van state transvaal fawaz jneid ferdinand grapperhaus

Minister mocht omstreden Haagse imam gebiedsverbod opleggen 

NU 30.05.2018 De overheid legde de omstreden imam Fawaz Jneid terecht een gebiedsverbod op. Dat oordeel heeft de Raad van State woensdag geveld.

De orthodox-islamitische prediker mag niet in de Schilderswijk en Transvaal in Den Haag komen. Hij vindt dat hij hierdoor in zijn grondrechten wordt geschaad. Minister Ferdinand Grapperhaus van Justitie en Veiligheid wil niet dat de imam in de twee wijken komt, omdat hier veel kwetsbare jongeren wonen die vatbaar zijn voor radicalisering.

Jneid kreeg in augustus een gebiedsverbod voor zes maanden opgelegd van het ministerie van Justitie en Veiligheid. Hij stapte naar de rechter, die in november besliste dat de maatregel terecht was.

Volgens Jneid belemmert het gebiedsverbod hem in zijn vrijheid van godsdienst en vrijheid van meningsuiting.

Dit is waarom de minister het gebiedsverbod mocht opleggen

Jihadistische boodschap

Het ministerie vindt echter dat Jneid een jihadistische boodschap predikt, oproept tot geweld en daarom – zeker in de wijken waar radicalisering op de loer ligt zoals de Schilderswijk en Transvaal – daar niet mag komen. Ook de Raad van State vindt deze argumenten zwaarder wegen en oordeelt dus dat het besluit terecht is genomen.

Grapperhaus laat woensdag weten tevreden te zijn met het oordeel van de bestuursrechter. Ook de Haagse burgemeester Pauline Krikke noemt de uitspraak “een belangrijk signaal”.

Theo van Gogh

Jneid zou zijn preken houden in een illegaal gebedshuis in de Cilliersstraat in Den Haag. Het is officieel een boekwinkel, maar zou in werkelijkheid een moskee zijn.

De gemeente verbood Jneid om de zaak te gebruiken als gebedsruimte of ontmoetingsplaats. Hij vocht dat verbod ook aan, maar verloor begin deze maand. De Cilliersstraat ligt in het gebied waar de geestelijke niet mag komen.

De Syriër Jneid (53) kreeg landelijke bekendheid door uitspraken over Theo van Gogh en Ayaan Hirsi Ali. Zo wenste hij Van Gogh een ongeneeslijke ziekte toe. Hij was toen imam in de as-Soennah-moskee in Den Haag. Daar werd hij in 2014 weggestuurd.

Lees meer over: Fawaz Jneid Den Haag

GEBIEDSVERBOD OMSTREDEN IMAM BLIJFT IN STAND

BB 30.05.2018 De omstreden imam Fawaz Jneid is terecht de toegang ontzegd tot twee Haagse wijken. Dat heeft de Raad van State woensdag gemeld. De streng islamitische prediker mag van de overheid niet in de Schilderswijk en de wijk Transvaal in Den Haag komen.

Grondrechten
Jneid ging in beroep tegen die beslissing omdat hij zich in zijn grondrechten geschaad voelt. De Raad van State erkent dat de imam inderdaad daarin beperkt wordt, maar noemt die beperking ‘in dit geval gerechtvaardigd’. Het huidige verbod blijft dus in stand.

Radicalisering
De minister van Justitie en Veiligheid wil niet dat de imam in de twee Haagse wijken komt omdat hier veel kwetsbare jongeren wonen die vatbaar zijn voor radicalisering. ‘De imam kan vanwege zijn optreden in de Haagse wijken in verband worden gebracht met het ondersteunen van terroristische activiteiten’, aldus de rvs in de uitspraak. ‘Om redenen van nationale veiligheid kon de minister hem een verbod opleggen om in die wijken te komen.’

Gebiedsverbod verlengd
Het gebiedsverbod werd vorig jaar augustus voor een half jaar opgelegd. De omstreden imam ging daartegen in beroep en daarna in hoger beroep, en hij kreeg twee keer nul op het rekest. Het verbod werd afgelopen januari met een half jaar verlegd. Ook hiertegen heeft Jneid beroep aangetekend. Deze zaak loopt nog bij de Haagse rechtbank. De uitspraak van de rvs woensdag gaat niet over deze verlenging.

Belangrijk signaal
De Haagse burgemeester Pauline Krikke noemt de uitspraak van de Raad van State dat het gebiedsverbod voor de omstreden imam Fawaz Jneid terecht is afgegeven ‘een belangrijk signaal’. ‘Het gebiedsverbod is een effectief middel gebleken, omdat deze prediker hiermee in zijn toegang tot vatbare jongeren uit deze wijken is beperkt’, aldus de burgemeester.

Voetbalwet

Dat het ministerie een gebiedsverbod kan opleggen om overlast te voorkomen, is geregeld in een redelijk nieuwe wet, ook wel bekend als de Voetbalwet. ‘Ik heb altijd gezegd dat ik optreed binnen de kaders van de rechtsstaat. Daar sta ik pal voor.

Deze wet is nieuw en ik prijs de minister van Justitie en Veiligheid dat hij het heeft aangedurfd deze wet mede op mijn verzoek toe te passen. Ik ben blij dat nu meermaals door rechters geoordeeld is dat het gebiedsverbod terecht is opgelegd. Dat ondersteunt onze aanpak zeer’, laat Krikke in een reactie weten. (ANP)

GERELATEERDE ARTIKELEN

Minister mocht omstreden imam gebiedsverbod opleggen

NOS 30.05.2018 Minister Blok heeft de omstreden salafistische imam Fawaz Jneid vorig jaar terecht een tijdelijk gebiedsverbod opgelegd voor twee wijken in Den Haag. Dat oordeelt de Raad van State. Volgens de hoogste bestuursrechter was de imam een bedreiging voor de nationale veiligheid.

“Jneids optreden oefent aantrekkingskracht uit op jongeren die vatbaar zijn voor radicaal gedachtengoed. Uit zijn optreden kunnen toehoorders conclusies trekken in de zin dat zij een gewapende strijd moeten aangaan uit naam van de islam of dat zij die strijd moeten ondersteunen”, stelt de Raad van State. De raad brengt hem zelf ook in verband met het ondersteunen van terroristische activiteiten.

Vorig jaar zomer legde toenmalig minister Blok van Veiligheid en Justitie aan Fawaz Jneid een gebiedsverbod op voor de wijken Transvaal en Schilderswijk. De Syrisch-Libanese Nederlander bleek te prediken in een islamitische boekenwinkel in Transvaal die illegaal als gebedsruimte werd gebruikt.

Inperking grondrechten gerechtvaardigd

De imam vindt dat zijn grondrechten worden geschonden door het gebiedsverbod en stapte daarom naar de Raad van State. Die erkent nu dat de vrijheid van meningsuiting en godsdienst van Jneid is beperkt, maar die beperking is volgens de raad gerechtvaardigd.

Eerder was Fawaz Jneid prediker in de salafistische as-Soennah moskee. Hij kwam in opspraak door uitspraken over de later vermoorde filmmaker Theo van Gogh en VVD-Kamerlid Ayaan Hirsi Ali en door het afsluiten van illegale islamitische huwelijken. In 2012 werd hij door het moskeebestuur aan de kant gezet.

De minister besloot het gebiedsverbod op te leggen omdat Fawaz Jneid een intolerante boodschap zou uitdragen. Vooral in kwetsbare wijken als Transvaal en de daarnaast gelegen Schilderswijk zou hij bijdragen aan het radicaliseringsproces. Het verbod werd in januari verlengd door minister Grapperhaus. Ook tegen die verlenging is Jneid in beroep gegaan. Daarover moet nog een uitspraak komen.

Kritiek op verbod

Het gebiedsverbod is gebaseerd op de Tijdelijke wet bestuurlijke maatregelen terrorismebestrijding, die vorig jaar maart is ingegaan. Die wet geeft de minister de mogelijkheid om vrijheidsbeperkende maatregelen op te leggen aan mensen die een gevaar zijn voor de nationale veiligheid. Fawaz vocht de maatregel aan bij de rechter, maar die stelde hem in het ongelijk.

Burgemeester Krikke voelt zich gesterkt door de uitspraak van de Raad van State. “Ik heb altijd gezegd dat ik optreed binnen de kaders van de rechtsstaat. Daar sta ik pal voor. Ik ben blij dat nu meermaals door rechters is geoordeeld dat het gebiedsverbod terecht is opgelegd.” Volgens Krikke is het gebiedsverbod een effectief middel gebleken, omdat Jneids toegang tot kwetsbare jongeren is beperkt.

Tal van juristen waren kritisch over de houdbaarheid van het gebiedsverbod. Een van de kritiekpunten is dat er pas juridisch kan worden ingegrepen wanneer er een strafbaar feit is gepleegd. In dat verband zei minister Grapperhaus onlangs dat hij het strafrecht wil aanpassen om verwerpelijke uitspraken, zoals die van Jneid, makkelijker aan te pakken.

BEKIJK OOK

Asscher wil andere aanpak voor imam: ‘Dit is geen vertoning’

‘Imam zei ‘afvallige’ misschien niet letterlijk, maar het is wel zo te duiden’

Grapperhaus wil met Kamer strafrecht veranderen om ‘walgelijke’ woorden imam

Gebiedsver­bod voor imam Fawaz blijft staan

AD 30.05.2018 Het gebiedsverbod voor twee Haagse wijken voor de salafistische prediker Fawaz Jneid blijft in stand. De minister heeft terecht verboden dat de fundamentalistische imam preekt in die twee ‘kwetsbare wijken’.

Dat heeft de Raad van State vanochtend bepaald in de beroepszaak die de imam tegen het gebiedsverbod had aangespannen. De toenmalige minister Blok van Veiligheid en Justitie besloot vorig jaar dat Fawaz Jneid niet in de Haagse wijken Transvaal en Schildersbuurt mag komen. Hij zou daar een radicaliserende invloed kunnen hebben op jongeren. De imam hield onder meer preken in een boekwinkel annex moskee die een aan hem gelieerde stichting had gekocht. De imam zelf woont in Leidschendam.

De Raad van State vindt de zorgen van de minister terecht. ,,Fawaz Jneid kan op grond van zijn gedragingen in verband worden gebracht met de ondersteuning van terroristische activiteiten. Uit zijn optreden kunnen toehoorders conclusies trekken in de zin dat zij een gewapende strijd moeten aangaan uit naam van de islam, of dat zij die strijd moeten ondersteunen”, aldus de Raad.

Dat maakt dat de aanwezigheid van Jneid in Transvaal en de Schilderswijk ‘een bedreiging voor de nationale veiligheid kan vormen’. ,,Hoewel het gebiedsverbod de vrijheid van meningsuiting en godsdienst van Jneid beperkt, is die beperking in dit geval gerechtvaardigd.”

‘Jihadistische boodschap’

De minister en de gemeente Den Haag vinden dat ‘het verspreiden van de jihadistische boodschap van de imam het plegen van terrorisme kan bevorderen’ en wil hem daarom niet zien in de twee ‘kwetsbare wijken’. De afgelopen vijf jaar vertrokken er vanuit Den Haag en omgeving tientallen jongeren als jihadist naar Syrië en Irak.

,,We willen niet de mening van Jneid verbieden, maar wel voorkomen dat hij mensen ‘bewerkt’ in deze wijken”, stelde de landsadvocaat tijdens de zitting vorige maand. De overheid overwoog zelf even een enkelband voor de prediker, maar zag daar vanaf vanwege de mogelijke maatschappelijke onrust die het zou opleveren.

De Haagse burgemeester Pauline Krikke vindt het ‘signaal’ dat de Raad van State afgeeft door het gebiedsverbod in stand te houden belangrijk. ,,Het gebiedsverbod is een effectief middel gebleken, omdat deze prediker hiermee in zijn toegang tot vatbare jongeren uit deze wijken is beperkt.”

Volgens de prediker is er echter sprake van ‘censuur’ en wordt er met twee maten gemeten door de Nederlandse overheid. Jneid stelt ‘een vreedzame boodschap’ te verkondigen. Hij was niet bij de uitspraak aanwezig. De minister vindt dat er geen sprake is van censuur omdat Jneid zijn preken gewoon op internet kan zetten. Dat doet de prediker ook; Facebook is een van zijn voornaamste platforms. Hij wordt er gevolgd door enkele duizenden mensen.

Jneid kan tegen de uitspraak van de Raad van State niet meer in beroep. Inmiddels is het eerste gebiedsverbod, dat werd ingesteld in de zomer van 2017, verlopen. De verlenging daarvan, die van kracht werd in januari van dit jaar, geldt voor een half jaar. Tegen die verlenging is Jneid wederom in beroep gegaan bij de rechtbank in Den Haag.

Plotseling ook in Amsterdam

De meeste van zijn preken neemt hij op in zijn eigen woning, maar vorige week plaatste hij op zijn Facebookpagina plotseling een preek die hij in de salafistische moskee El Tawheed in Amsterdam hield. Meerdere partijen in de Amsterdamse gemeenteraad willen nu van het gemeentebestuur weten waarom Jneid niet in twee Haagse wijken mag komen, maar wel mag preken in Amsterdam. Het bestuur van El Tawheed was een van de organisaties die het onlangs in een open brief opnamen voor de imam.

Jneid zorgt al jarenlang voor ophef. In 2004 kwam hij in opspraak omdat hij in een preek filmmaker Theo van Gogh had verketterd. De latere moordenaar van Van Gogh, Mohammed B., was een van de toehoorders van die preek. Later, in 2012, moest Jneid onder grote politieke druk de Haagse moskee As Soennah verlaten.

Recent was er ophef om een preek waarin hij de Rotterdamse burgemeester Aboutaleb omschreef als een afvallige van het geloof. De inhoud van zijn preek was niet strafbaar, maar de Nationaal Coördinator Terrorisme Bestrijding en Veiligheid (NCTV) waarschuwde wederom voor de invloed van de imam.

Raad van State: Haags gebiedsverbod imam Fawaz Jneid terecht opgelegd

Telegraaf 30.05.2018 De omstreden imam Fawaz Jneid is terecht de toegang ontzegd tot twee Haagse wijken. Dat heeft de Raad van State woensdag gemeld. De streng islamitische prediker mag van de overheid niet in de Schilderswijk en de wijk Transvaal in Den Haag komen.

Jneid ging in beroep tegen die beslissing omdat hij zich in zijn grondrechten geschaad voelt. De Raad van State erkent dat de imam inderdaad daarin beperkt wordt, maar noemt die beperking „in dit geval gerechtvaardigd.” Het huidige verbod blijft dus in stand.

Terroristische activiteiten

De minister van Justitie en Veiligheid wil niet dat de imam in de twee Haagse wijken komt omdat hier veel kwetsbare jongeren wonen die vatbaar zijn voor radicalisering. „De imam kan vanwege zijn optreden in de Haagse wijken in verband worden gebracht met het ondersteunen van terroristische activiteiten”, aldus de RvS in de uitspraak. „Om redenen van nationale veiligheid kon de minister hem een verbod opleggen om in die wijken te komen.”

Het gebiedsverbod werd vorig jaar augustus voor een half jaar opgelegd. De omstreden imam ging daartegen in beroep en daarna in hoger beroep, en hij kreeg twee keer nul op het rekest. Het verbod werd afgelopen januari met een half jaar verlegd. Ook hiertegen heeft Jneid beroep aangetekend. Deze zaak loopt nog bij de Haagse rechtbank. De uitspraak van de RvS woensdag gaat niet over deze verlenging.

Aboutaleb

De Rotterdamse burgemeester Aboutaleb is door de radicale prediker bestempeld als afvallige moslim. In salafistische kringen komt dat neer op een doodvonnis, zeggen experts.

Het CDA in Den Haag noemt de uitspraak ’goed nieuws’ voor de stad. „Dankzij het inzetten van de nieuwe wet kunnen we nu eindelijk lieden als Fawaz beter aanpakken. Er zal ook een signaalwerking vanuit gaan richting andere lieden met zelfde soort boodschap”, zegt fractievoorzitter Daniëlle Koster.

BEKIJK OOK:

’Aboutaleb vijand van de islam’

LEES MEER OVER  gebiedsverboden  fawaz jneid

Raad van State: Omstreden imam Fawaz kreeg terecht gebiedsverbod

OmroepWest 30.05.2018 Het gebiedsverbod dat werd opgelegd aan de omstreden imam Fawaz Jneid, voor de wijken Transvaal en Schilderswijk blijft in stand. Dat heeft de Raad van State woensdag beslist. De minister van Veiligheid en Justitie legde in augustus 2017 het verbod op voor een half jaar. Afgelopen januari werd het verlengd.

Volgens de minister verspreidt de imam met zijn preken jihadistisch gedachtengoed. Ook waren er concrete aanwijzingen dat de imam in verband kan worden gebracht met terroristische activiteiten.

Fawaz heeft dat altijd tegengesproken. In november stapte hij daarom naar de rechter. Hij vindt dat het verbod zijn vrijheid van meningsuiting en vrijheid van godsdienst beperkt. Maar de rechter oordeelde eerder dat het verbod terecht was.

‘Verspreiding jihadistisch gedachtengoed tegengaan’

De Raad van State bekrachtigde woensdag die uitspraak. ‘Hoewel het gebiedsverbod de vrijheid van meningsuiting en godsdienst van Jneid beperkt, is dat in dit geval gerechtvaardigd. Er bestaat een dringende maatschappelijke behoefte om verspreiding van jihadistisch gedachtengoed in de Schilderswijk en Transvaal tegen te gaan.

Bovendien gaat het gebiedsverbod niet verder dan nodig is, omdat het verbod is beperkt tot die twee wijken. Jneid kan zijn grondrechten op andere manieren uitoefenen dan door fysiek aanwezig te zijn en te prediken in deze twee wijken die kwetsbaar zijn voor radicalisering.’

Volgens de Raad van State kunnen toehoorders uit de preken van Jneid de conclusie trekken dat zij een gewapende strijd moeten aangaan uit naam van de islam of die strijd moeten ondersteunen. De Raad van State is het met de minister eens ‘dat de aanwezigheid en activiteiten van Jneid in de Schilderswijk en Transvaal een zodanige dreiging voor de nationale veiligheid vormen, dat het opleggen van een gebiedsverbod voor deze wijken noodzakelijk is’.

Afbeelding weergeven op Twitter

    <