Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

Op weg naar de begroting 2018 van kabinet Rutte 3 – deel 2

Begrotingsbehandelingen uitgesteld: eerst een nieuw kabinet

De Tweede Kamer zal pas over de begrotingen voor 2018 debatteren als het nieuwe kabinet er is. Dan pas is duidelijk wat het nieuwe kabinet wil veranderen aan de begrotingen die op Prinsjesdag zijn ingediend. Eerder besloot de Tweede Kamer ook al de Algemene Politieke Beschouwingen en de Algemene Financiële Beschouwingen uit te stellen. Kamerlid Mark Harbers (VVD) deed het verzoek tot uitstel van de begrotingsbehandelingen woensdagmiddag 4 oktober tijdens de regeling van werkzaamheden. Hij kreeg steun van een meerderheid in de Kamer.

Door het uitstel vinden de verschillende debatten in de gebruikelijke volgorde plaats:

  1. Debat over de regeringsverklaring: zodra het nieuwe kabinet er is en zijn plannen bekend heeft gemaakt, zal de Tweede Kamer eerst een debat over de regeringsverklaring organiseren. Zo’n debat is vergelijkbaar met de Algemene Politieke Beschouwingen. Het is een belangrijk debat, omdat daarin duidelijk wordt welke ruimte het kabinet heeft om zijn plannen daadwerkelijk uit te voeren en hoe groot de steun daarvoor is. Het debat duurt meestal twee dagen. De media besteden er gewoonlijk veel aandacht aan.
  2. Kort daarna zullen de Algemene Financiële Beschouwingen gepland worden. In dit debat bespreken de financieel specialisten van de Kamerfracties de rijksbegroting, samen met de minister en de staatssecretaris van Financiën.
  3. Daarna zal de Tweede Kamer de begrotingen van elke ministerie afzonderlijk behandelen. In de Tweede Kamer worden sommige voorstellen gewijzigd en aangepast, sommige worden geschrapt en andere voorstellen worden ongewijzigd overgenomen. Alleen de Tweede Kamer heeft amendementsrecht en mag wetsvoorstellen wijzigen. De Eerste Kamer mag dat niet.

VOORZITTER KHADIJA ARIB: ZORGVULDIGE BEHANDELING VAN DE BEGROTING IS BELANGRIJK

Voorzitter Khadija Arib gaat samen met het Presidium bekijken hoe de begrotingsdebatten ingepland worden. Ze vindt het belangrijk dat de Kamer de tijd en ruimte krijgt om de begrotingen zorgvuldig te behandelen. Tijdens de regeling van werkzaamheden zei ze: “Ik vind het niet goed als de nieuwe Tweede Kamer eerst een halfjaar moet wachten, en dan op het laatste moment alles moet afraffelen.”

Lekkende Begroting 2018

Wie nog dacht dat de bijna-kabinetscrisis van eind augustus om de inhoud ging, weet sinds vanmiddag beter: het ging alleen om politiek prestige.

In een notendop:

PvdA-leider en vicepremier Asscher eiste op hoge toon 270 miljoen euro om de onderwijzers in het basisonderwijs komend jaar een salarisverhoging van 3 procent te geven.

Coalitiepartner VVD weigerde toe te stemmen omdat tegelijkertijd aan de formatietafel financiële afspraken moesten worden gemaakt.

Eerst moest het aanstaande regeerakkoord door het Centraal Planbureau worden doorgerekend, daarna viel er pas meer te zeggen over het budget voor de onderwijzers.

Binnenskamers viel toen al te horen: met die 270 miljoen komt het wel goed, maar Asscher moest niet proberen de eer naar zichzelf toe te trekken.

Van de totale overheidsbegroting 2018 van 270 miljard euro zijn al een paar dingen uitgelekt…!!

Prinsjesdag komt dichterbij en zoals altijd de afgelopen jaren lekken er dan cijfers uit. “Verschrikkelijk”, reageert premier Rutte. “Maar ja, het is onderdeel van Den Haag.”

19.09.2017

19.09.2017

En ziedaar, wat een korte adempauze niet kan doen. In de vanmiddag 15.09.2017 uitgelekte begrotingscijfers voor 2018  staat het dan toch gewoon: 270 miljoen voor de leraren. Tegelijkertijd lieten de formerende partijen weten dat hun akkoord nog niet naar het CPB kan. Toch nemen ze deze investering alvast voor lief, ongetwijfeld in de hoop dat het nu niet meer alleen op Asscher zal afstralen.

Leraren demonstreren afgelopen juni op het Malieveld voor meer salaris en minder werkdruk in het primair onderwijs

De basisschoolleraren eisen overigens 10 procent loonsverhoging, dus dit zal niet genoeg zijn om de al aangekondigde staking van 5 oktober 2017  af te wenden. 

Uit de Miljoenennota, die de Volkskrant heeft ingezien, blijkt ook dat het demissionaire kabinet 425 miljoen euro extra uittrekt om de Koopkracht te verbeteren van uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden.

AD 16.09.2017

AD 16.09.2017

Nota vol goed nieuws
Dit zijn de belangrijkste punten uit de begroting van komend jaar:

Met de economische cijfers feliciteert het kabinet zichzelf. De groei voor 2017 wordt geschat op 3,3 procent. Voor volgend jaar is de groei van de economie naar schatting 2,5 procent. De werkloosheid daalt naar 390.000 mensen.

Dit jaar staat Prinsjesdag vooral in het teken van de formatie. Want wat blijft er van de begroting voor 2018 overeind, als de formerende partijen het eens worden over een nieuw regeerakkoord?

Volgens premier Rutte veel. “Het gaat om een begroting van 270 miljard euro, dat gaan wij echt niet ineens allemaal anders doen.”

Prinsjesdag

Van de totale overheidsbegroting 2018 van 270 miljard euro zijn al een paar dingen uitgelekt:
* De leraren krijgen er 270 miljoen euro bij voor salarisverhoging
* De verpleegzorg krijgt er de komende vier jaar 130 miljoen euro bij, op de 435 miljoen extra
* De Belastingdienst krijgt 75 miljoen om problemen op te lossen
* Nederlanders gaan er volgend jaar gemiddeld 0,6 procent op vooruit
* De werkloosheid daalt naar 390.000
* Het begrotingsoverschot komt op 0,8 procent en de economische groei op 2,5 procent

Rutte is de verbindende schakel tussen het oude en het nieuwe kabinet. Buma en Segers van CDA en ChristenUnie gaan (waarschijnlijk) voor het eerst in jaren regeren, dus die leggen het accent anders dan Rutte.

Buma: “De Miljoenennota is van het demissionaire kabinet en het nieuwe kabinet zal een heleboel wijzigingen hebben.” Segers noemt de Prinsjesdagstukken wel echte plannen, maar die wijzigingen zullen er zeker komen, zegt hij.

Uiteindelijk gaat de Nederlander er qua Koopkracht gemiddeld maar 0,6 procent op vooruit. Werkenden profiteren het meest (0,8 procent). Om te voorkomen dat uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden erop achteruitgaan wordt 425 miljoen euro uitgetrokken.

AD 16.09.2017

AD 16.09.2017

Koopkrachtstijging, per groep

In de bijstand: 0,3 procent
Gepensioneerd: 0,6 procent
Werkend: 0,8 procent

– Minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem (PvdA) schrijft in het voorwoord dat zowel de overheidsbestedingen als bedrijfsinvesteringen toenemen. De groei wordt enigszins geremd door de lagere gasproductie.

– Intussen daalt de staatsschuld naar 53,7 procent van het BNP en kan het kabinet wijzen naar een overschot op de begroting van 0,8 procent.

– Er wordt wordt flink geïnvesteerd in de zorg, een half miljard in 2018. Het eigen risico stijgt naar 400 euro. De zorgtoeslag voor lage inkomens gaat ook omhoog.

Formatie en Regeerakkoord

Over de formatie en het concept-regeerakkoord wordt overigens ook gelekt. Gisteren werd bekend dat de vier onderhandelende partijen het eens zijn over vluchtelingendeals en een nieuwe bed-bad-broodregeling.

Maandag 18.09.2017  gaan de onderhandelingen verder. Dinsdag 19.09.2017  is het Prinsjesdag.

Goedemorgen.

Het is vandaag de derde dinsdag van september: Prinsjesdag. Maar achter de feestelijkheden gaapt een leegte. 

Want met een demissionair kabinet zijn er geen grote plannen, geen vergezichten, geen met vers beleid gestutte visie op de toekomst.

Geen climax van het politieke seizoen, maar een verplicht nummer !!!

Qua rituelen zal de liefhebber niets tekortkomen, en toch is deze Prinsjesdag anders. Achter de feestelijkheden gaapt een leegte. Want wie schetst waar het heen moet met het land?

Zo op het eerste gezicht zal het een Prinsjesdag als alle andere zijn. Een Ridderzaal vol Kamerleden en hoogwaardigheidsbekleders. Luisterend naar de Koning die op plechtige toon de Troonrede voorleest. Een parade van dames met hoedjes waarover is nagedacht en heren in kraakverse pakken.

Goed, de Gouden Koets is in groot onderhoud, dus verplaatsen koning en koningin zich, voor het tweede jaar, per Glazen Koets. De route is wel weer klassiek. Vanwege de aanleg van een ondergrondse parkeergarage moest vorig jaar worden uitgeweken naar de Korte Houtstraat. Dit jaar gaat de koninklijke rijtoer als vanouds via de Korte Vijverberg naar het Binnenhof.

Een cavalerist oefent met rookbommen bij het Kurhaus in Scheveningen. © Freek van den Bergh / de Volkskrant

De Algemene Politieke Beschouwingen zijn verdaagd, tot na het regeerakkoord van een nieuw kabinet

Saluutschoten, ere-escorte van cavalerie, grenadiers, marechaussee en politie te paard – qua ritueel zal de liefhebber niets tekortkomen. Het zal niet genoeg zijn om te verhullen dat daarachter een grote leegte gaapt. Geen grote plannen, geen vergezichten, geen met vers beleid gestutte visie op de toekomst. Er is geen regering die de koning de woorden in de mond kan leggen om te schetsen waar het heen moet met ons land – de Troonrede als hoofdpijndossier. De begroting wordt een verlengstuk van die van vorig jaar.

Dit wordt de Prinsjesdag die niemand wilde, de dag die gehouden wordt omdat het nu eenmaal zo in de grondwet (artikel 65) staat. Wat normaal gesproken de climax van het politieke seizoen is, zal nu een verplicht nummer zijn. Ook de Algemene Politieke Beschouwingen – het debat van twee dagen waarin de oppositie de regering het vuur aan de schenen kan leggen – zijn verdaagd, tot na het regeerakkoord van een nieuw kabinet.

In plaats daarvan gaat het dezer dagen in de plenaire zaal over onderwerpen als misstanden in de bokkenhouderij en het gebruik van drones door Limburgse landbouwers. Nu de regering amper nog besluiten neemt, droogt de Kameragenda steeds verder op. Dat geldt in verhevigde mate voor de Eerste Kamer.

Vanwege de veiligheid worden wegblokkades aangebracht in de Haagse binnenstad.© Freek van den Bergh / de Volkskrant

Primaat

Je komt niet naar de Kamer voor die poespas, en toch doet het me wat, aldus Nieuw Kamerlid Gijs van Dijk.

De Glazen Koets. © ANP

Als het aan de SP had gelegen, was dat anders gelopen. Dan waren de Beschouwingen gewoon doorgegaan. ‘Waarom zou je het primaat bij een demissionaire regering laten’, zegt Peter Kwint (32), Kamerlid sinds maart. ‘We hadden deze periode kunnen gebruiken om als Kamer accenten aan te geven.’ De pogingen die de SP daartoe ondernam, door te proberen de verhoging van de salarissen in het lager onderwijs en de verlaging van het eigen risico in de zorg te forceren, hadden niet het gewenste resultaat. Kwint, door Kamervoorzitter Arib gekapitteld toen hij zonder jasje de Kamer toesprak, komt vandaag in pak. ‘Ik heb nog wel wat in de kast hangen.’ Zijn moeder vergezelt hem.

Waar Kwint vol ongeduld wacht totdat zijn Kamerlidmaatschap echt losbrandt, heeft Gijs van Dijk (36), nieuw Kamerlid voor de PvdA, het razend druk. Zijn toch al gedecimeerde fractie bestaat voor de helft uit demissionaire bewindspersonen. Omdat die hun handen nog vol hebben aan hun ministerie, bemoeit Van Dijk zich met zowat alles. ‘Wonen, politie, sociale zaken, koninkrijksrelaties, basisregistratie personen – het is een stoomcursus. Ik ga van commissie naar commissie.’ Van Dijk, ook geen pakkendrager, bezocht de Suit Supply. ‘Je komt niet naar de Kamer voor die poespas, en toch doet het me wat.’

Troonrede 2016. © ANP

Suzanne Kröger (41), nieuw bij GroenLinks, heeft deze week wel iets anders aan haar hoofd dan Prinsjesdag. Ze heeft debatten over de uitbreiding van de luchthaven Lelystad, over de vervuiling bij Chemours en over een noodpakket luchtkwaliteit. Een soort apotheose van haar eerste half jaar als Kamerlid. ‘Dit is de week waarvoor je het doet’, zegt ze. ‘Voor mij komt alles samen.’ Haar hoop voor de Troonrede? Dat er hoge prioriteit aan klimaatverandering wordt gegeven. Over haar Prinsjesdagkleding heeft ze nog niet nagedacht. ‘Volgend jaar ben ik ook op dat punt ingewerkt.’

René Peters (42), die als kandidaat-Kamerlid drie stond op de CDA-lijst, heeft in zijn fractie de portefeuille schulden en armoede en is daar druk mee. ‘Veel is controversieel verklaard en kan dus niet worden behandeld. Maar ik ga heel veel op werkbezoek, geef lezingen, eet alle letters die over dit onderwerp worden geschreven, wil m’n contacten perfect op orde hebben. Dit is helemaal mijn terrein.’ Hij wordt dinsdag vanaf het ontbijt gevolgd door Omroep Brabant. ‘Alles nieuw en tiptop, tot en met sokken en schoenen. Het pak is gemaakt door een kleermaker in Oss.’ Zijn ouders zullen langs de route staan.

Een Prinsjesdag om te laten zien dat alles gewoon doormarcheert. Ook als de formatie eindeloos lijkt te duren.

Samenvatting Platform 31

Nederland is sterker uit de crisis gekomen. Zo luidde de centrale boodschap van de Miljoenennota 2018 die werd gepresenteerd op Prinsjesdag.

De jaarlijkse rijksbegroting repte onder meer over een groeiende economie en dalende werkloosheid. Welke belangrijkste maatregelen en beleidswijzigingen voor stad en regio sprongen er verder uit?

De rijksbegroting van dit jaar gaat, vanwege een demissionair kabinet, de geschiedenis in als een beleidsarm document. Nederland wacht vol spanning op het aanstaande regeerakkoord. U ontvangt daarom dit jaar – anders dan u van Platform31 gewend bent – maar liefst twee analyses: een samenvatting van de rijksbegroting_2018 én een gedetailleerdere analyse van het regeerakkoord_2018. In deze eerste samenvatting bundelen we de meest opvallende maatregelen en beleidswijzigingen voor u, geordend naar de ministeries die het meest relevant zijn voor stad en regio. Zodra er een nieuw regeerakkoord is, maakt Platform31 een uitgebreide analyse en duiding en brengen we de consequenties voor steden en regio’s in beeld.

lees: Financieel Jaarverslag van het Rijk 2017

lees: bijlagen-bij-fjr

Volg en lees meer over:  PRINSJESDAG

Lees meer over: Prinsjesdag 2017

Zie ook: Samenvatting_rijksbegroting_2018

Zie ook: Analyse_regeerakkoord_kabinet-Rutte_III

Zie ook: kamerbrief met toelichting op koopkrachteffecten regeerakkoord

Zie ook: Waarom gaat Prinsjesdag dit jaar eigenlijk door?

zie ook: Op weg naar de begroting 2018 van kabinet Rutte 3 – deel 1

zie ook: Met de begroting 2017 op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 2

zie ook: Met de begroting 2017 op weg naar kabinet Rutte-3 – deel 1  

‘Nederland­se economie doet het extreem goed’

AD 02.07.2018 De Nederlandse economie groeit snel en is sterk. Dat komt onder andere door de overheidssubsidies die we hier kennen, door groeiende werkgelegenheid en door het zelfverzekerde karakter van de economie. Dat meldt de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO).

Iedere twee jaar neemt de OESO de Nederlandse economie onder de loep om te kijken wat goed gaat en wat beter kan. Ook dit jaar is het rapport positief gestemd. De Nederlandse economie zal dit jaar met 3,3 procent groeien en volgend jaar naar verwachting met 2,9 procent. Dat is fors boven het Europese gemiddelde. Ook de werkeloosheid is flink afgenomen.

De OECD toont in zijn nieuwe rapport dat de werkeloosheid in Nederland afneemt. © OECD

Angel Gurria, secretaris-generaal van de OESO, reageert op het rapport: ,,De Nederlandse economie doet het extreem goed. Het toont prijzenswaardige weerstand sinds de wereldwijde financiële crisis. Er zijn echter wel belangrijke uitdagingen die aangepakt moeten worden om een duurzame en inclusieve groei te realiseren in de toekomst.”

Toekomstige stabiliteit

Die toekomstige economische stabiliteit  is nodig om een meer inclusieve arbeidsmarkt te realiseren. Zo zou Nederland goed aan doen om toch een beperkte vorm van sociale verzekeringen voor zelfstandigen in te voeren en de excessieve fiscale voordelen voor zzp’ers geleidelijk af te bouwen. De verschillen tussen de soorten arbeidsverbanden worden daardoor teruggebracht, waardoor meer Nederlanders kunnen profiteren van de sterke economische groei. Ook pleit de denktank voor een langer vaderschapsverlof.

Van alle parttime werknemers is bijna 75 procent vrouw, blijkt uit gegevens van de OESO/OECD. © OECD

Het is de OESO opgevallen dat Nederlandse vrouwen relatief een stuk minder pensioen opbouwen dan mannen, doordat ze vaker parttime werken. Volgens de onderzoekers is de pensioenkloof tussen mannen en vrouwen met gemiddeld dik 42 procent bijna nergens zo groot als hier. Als vaders vanaf het begin al langer bij de zorg van hun kind betrokken kunnen worden zou dit de seksverschillen op het gebied van parttimewerk wat kunnen beperken, adviseert het rapport.

Staatsschuld

Met een staatsschuld van bijna zestig procent van het bruto nationaal product (bnp) blijft Nederland onder de Europese norm. Griekenland heeft de grootste staatsschuld met 180 procent van het bnp, al is daar wel een lichte groei in de economie te zien.

De OESO brengt de staatsschuld van Nederland, in vergelijking met andere landen, in beeld. © OECD

Staatssecretaris Mona Keijzer van Economische Zaken benadrukt in een reactie dat een eerlijkere arbeidsmarkt ,,een van de prioriteiten” is van het kabinet. ,,Ook ondersteunt de OESO de Nederlandse aanpak als het gaat om belastingontwijking en belastingontduiking”, aldus de bewindsvrouw die verder niet inhoudelijk op de aanbevelingen uit het rapport ingaat.

Er gaan al langer stemmen op om te snijden in de zelfstandigenaftrek en bijvoorbeeld een arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zzp’ers verplicht te stellen. De politiek is evenwel verdeeld over het onderwerp. Zelfstandigenorganisaties hebben erop gewezen dat veel ondernemers zelf helemaal niet zitten te wachten op allerlei vergaande verplichtingen over het aangaan van verzekeringen.

CPB: piek economische groei voorbij

AD 19.06.2018 De economie van Nederland blijft zich gunstig ontwikkelen, maar de groeipiek ligt vermoedelijk achter ons. Dat schrijft het Centraal Planbureau (CPB) in een nieuw rapport over de groeiramingen. Volgens het planbureau blijft Nederland profiteren van gunstige omstandigheden in eigen land en van ,,prima groei” van de wereldhandel.

Het CPB-rapport volgt op nieuwe ramingen die De Nederlandsche Bank (DNB) gisteren naar buiten bracht. De toezichthouder stelde de verwachtingen voor de groei neerwaarts bij naar 2,5 procent dit jaar. Eerder ging DNB voor 2018 uit van 3,1 procent groei. De mindere vooruitzichten dit jaar hebben vooral te maken met een tegenvallend eerste kwartaal. Volgens het CPB is de lichte terugval vermoedelijk van tijdelijke aard.

Lees ook

Nederlandse economie nadert het kookpunt

Lees meer

Oplopende inflatie

Voor dit jaar gaat het CPB uit van een economische groei van 2,9 procent, tegen 3,2 procent vorig jaar. In 2019 zal de economie met 2,7 procent groeien. Verder zal de inflatie verder oplopen. Dit jaar 1,5 procent en een jaar later wordt het leven gemiddeld 2,3 procent duurder. De werkloosheid daalt volgend jaar naar 3,4 procent van de beroepsbevolking.

Door de krapte op de arbeidsmarkt zullen ook de lonen stijgen. Verder dragen oplopende olieprijzen en een verhoging van de indirecte belastingen bij aan de oplopende inflatie. De overheid houdt een overschot op de begroting.

Italië en Brexit

Wel wijst het CPB op ontwikkelingen in het buitenland die een risico kunnen vormen. Daarbij wordt onder meer gewezen op de politieke ontwikkelingen in Italië en de brexit. Ook het aanhoudende conflict met de Verenigde Staten over internationale handel kan de Nederlandse economie negatief beïnvloeden.

Het effect van de al ingevoerde importheffingen op de wereldwijde groei noemt het CPB ,,verwaarloosbaar”. Een escalatie van het handelsconflict kan wel ,,verstrekkende gevolgen” op de economische groei, met name op de langere termijn. Ook DNB wees al op de risico’s van een volwaardige handelsoorlog.

Overheidsfinanciën staan er onverminderd goed voor in 2018

RO 28.05.2018 De overheidsfinanciën vertonen onverminderd een positief beeld. Financiële meevallers helpen in 2018 bij het opvangen van de kosten van het verlagen van de gaswinning. De lagere gasbaten als gevolg van dit besluit lopen naar verwachting op tot 900 miljoen euro in 2022. Financiële meevallers zijn voornamelijk te vinden bij de zorg en sociale zekerheid.

Dit zijn de belangrijkste conclusies uit de Voorjaarsnota 2018 die minister Hoekstra van Financiën op 28 mei aan de Tweede Kamer heeft gestuurd. In de Voorjaarsnota staan de wijzigingen voor het begrotingsjaar 2018 ten opzichte van de Startnota, de vertaling van de financiële afspraken uit het Regeerakkoord.

Economisch en budgettair beeld

Cijfers van het Centraal Planbureau (CPB) laten zien dat de economische groei hoger was dan bij de Startnota geraamd. Deze extra groei wordt vooral verklaard door een hogere uitvoer, die het gevolg is van een hoger dan geraamde wereldhandel. Ook de woningmarkt draagt bij aan de groei. De werkloosheid blijft met 3,9 procent ongewijzigd ten opzicht van de Startnota.

Ook de raming van het overheidssaldo is onveranderd en komt uit op 0,5 procent van het bruto binnenlands product (bbp). De overheidsschuld is verder gedaald tot 53,3 procent bbp. De belangrijkste reden hiervoor is dat de schuld in 2017 lager uitkwam dan verwacht en doorwerkt in de voorjaarsnotacijfers.

Niettemin is het kabinet zich ervan bewust dat met name internationale risico’s, zoals de uitwerking van de Brexit en het (handels)beleid van de Verenigde Staten, kunnen de economische groei drukken.

Aanpassingen

Het kabinet heeft in de Voorjaarsnota 2018 extra geld vrijgemaakt voor onder andere het opvangen van de lagere gasbaten en meer mankracht bij de Brexit-voorbereidingen voor Douane en keuringsdiensten (34 miljoen).   Financiële meevallers zijn er onder andere door lagere uitgaven aan genees- en hulpmiddelen (350 miljoen) en een lager dan verwacht aantal AOW-gerechtigden (95 miljoen). Ook bij de huurtoeslag is er een meevaller van 100 miljoen.

Hogere uitgaven zijn er dit jaar onder andere door een hoger dan geraamd aantal leerlingen en studenten (200 miljoen) en doordat de gunstige economische omstandigheden meer mensen doen besluiten gebruik te maken van kinderopvang (80 miljoen).

De inkomsten komen lager uit door de uitspraak van het Hof van Justitie van de Europese Unie over de fiscale eenheid en doordat zorgverzekeraars de nominale zorgpremie uiteindelijk lager hebben vastgesteld dan eerder geraamd. De economische groei zorgt – in mindere mate – juist voor hogere inkomsten.

Gasbesluit

In de Voorjaarsnota zijn de budgettaire effecten verwerkt van het kabinetsbesluit over de gaswinning in Groningen. Het gaat hier om gederfde ontvangsten voor begrotingsjaar 2018 en de meerjarige doorwerking hiervan tot en met 2022. De gedetailleerde financiële dekking van het besluit wordt zichtbaar op Prinsjesdag, waarbij traditioneel de integrale begrotingsbesluitvorming voor het jaar 2019 en verder wordt gepresenteerd.

Volgens de huidige inzichten leidt het verlagen van de gaswinning in 2018 tot 150 miljoen euro lagere baten, en loopt dit bedrag op tot 900 miljoen in 2022. Daarnaast is er structureel 200 miljoen euro gereserveerd voor diverse kosten van het Rijk voor onder andere de kosten voor de aardbevingen en het bieden van een perspectief voor de regio.

Beide maatregelen worden in 2018 gedekt uit meevallers en geld op de verschillende departementale begrotingen wat niet tot besteding zal komen, in het bijzonder die van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en Volksgezondheid, Welzijn en Sport. De meerjarige dekking wordt gepresenteerd op Prinsjesdag.

Zie ook

Meevallers op rijksbegro­ting moeten tekort door lagere gaswinning opvullen

AD 28.05.2018 Meevallers op de rijksbegroting zijn dit jaar groot genoeg om het gat te dichten dat geslagen wordt door het verder terugschroeven van de gaswinning in Groningen. Daarnaast is er ruimte om enkele tegenvallers op te vangen zonder elders te hoeven bezuinigen, blijkt uit de vandaag gepresenteerde Voorjaarsnota.

Het kabinet gaf al eerder aan niet extra te zullen bezuinigen om de kosten van het dichtdraaien van de Groningse gaskraan op te vangen. Het besluit om de gaskraan in 2030 helemaal dicht te draaien werd enkele weken geleden al genomen, maar onduidelijk was tot dusver welk prijskaartje daaraan hangt en hoe die rekening moet worden betaald. Hoe het kabinet dat vanaf 2019 denkt te gaan oplossen, wordt op Prinsjesdag bekendgemaakt.

Het besluit om de gaskraan verder dicht te draaien kost dit jaar 150 miljoen euro aan misgelopen gasbaten. Doordat de gaswinning de komende jaren helemaal wordt afgebouwd, loopt dat bedrag fors verder op naar 900 miljoen euro in 2022. Daarnaast wordt structureel 200 miljoen euro opzijgezet om het aardbevingsgebied in Groningen te helpen.

Onverminderd positief

Meevallers zijn er dit jaar met name bij de gezondheidszorg en de sociale zekerheid. Zo hoeft minder geld te worden uitgegeven aan genees- en hulpmiddelen, aan de AOW en aan huurtoeslagen. Daar staan hogere uitgaven tegenover aan onderwijs en kinderopvang. Ook gaat extra geld naar de douane en keuringsdiensten ter voorbereiding op het vertrek van Groot-Brittannië uit de EU.

De overheidsfinanciën vertonen volgens minister Wopke Hoekstra (Financiën) onverminderd een positief beeld. Het kabinet gaat nog altijd uit van een begrotingsoverschot van 0,5 procent van het bruto binnenlands product. De economie draait nog altijd op volle toeren, en groeit zelfs harder dan waar vanuit werd gegaan bij het opstellen van de begroting voor dit jaar.

Het kabinet waakt desondanks voor al te veel optimisme, omdat er ook risico’s op de loer liggen. De gevolgen van bijvoorbeeld de brexit en het handelsbeleid van de Verenigde Staten kunnen de economische groei drukken.

Verantwoordingsdag: niet populair, maar wel belangrijk

NU 23.05.2018 Zodra er plannen voor de toekomst worden gesmeed, staan politici maar wat graag vooraan. Maar zodra er teruggeblikt moet worden, is dat een ander verhaal. Ook na de achttiende Verantwoordingsdag op de derde woensdag in mei, vorige week, is dat beeld nog niet veranderd. Deze woensdag debatteert de Kamer met de premier over de jaarverslagen van de ministeries.

De tegenhanger van Verantwoordingsdag, Prinsjesdag op de derde dinsdag in september, is een stuk bekender bij het grote publiek.

Toch onderschrijft iedereen in Den Haag het belang van volledige en transparante verantwoording over wat er met belastinggeld is gebeurd.

Een week na Verantwoordingsdag, waarop de jaarverslagen van de ministeries en de toelichting daarop zijn gepubliceerd, debatteert de Kamer woensdag de hele dag met premier Mark Rutte en minister Wopke Hoekstra over de verantwoordingsstukken.

Aandacht

“Politici die plannen maken, krijgen veel aandacht. Terugkijken of die plannen ook hun doel hebben behaald, komt veel minder in het nieuws”, zegt D66-Kamerlid Joost Sneller.

Sneller voelt zich een ambassadeur van Verantwoordingsdag. Hij begeleidde als parlementariër een project waarin honderd burgers naar aanleiding van de verantwoordingsstukken zelf vragen aan het kabinet kunnen stellen.

“Het viel bijvoorbeeld iemand op dat er goed geschoold personeel in de zorg nodig is, maar dat slechts een vijfde van het budget door het ministerie daarvoor is gebruikt.” Een terechte vraag, vindt Sneller. Het kabinet moet nog antwoorden.

Sneller vindt eveneens dat de nadruk vooral ligt op wat er wordt uitgegeven aan nieuw beleid en te weinig wordt gekeken naar wat het dan oplevert. Maar kijkend naar het verleden ziet hij ook verbeteringen.

“Pas in 1993 werd het jaarverslag van de rijksoverheid voor het eerst goedgekeurd door de accountant. Nu scoren we traditioneel erg hoog op het gebied van rechtmatige rijksuitgaven.”

Verplicht

Veel onduidelijkheid kan vooraf worden weggenomen als ministers bij nieuwe wetgeving duidelijke doelen formuleren. Zo kan achteraf door de Kamer gemakkelijk worden beoordeeld of die doelen ook zijn gehaald.

Er is sinds dit jaar een wet van kracht die ministers verplicht meer inzicht te geven in de doelmatigheid en doeltreffendheid van hun beleid, maar gezien de conclusies van de Rekenkamer is er nog werk aan de winkel. Meer informatie heeft niet geleid tot meer inzicht in wat er met het belastinggeld is gebeurd, schrijft de organisatie.

Het valt Sneller ook op dat er nog winst valt te behalen op dit punt, maar het geheel moet volgens hem ook meer worden gezien als een lopend proces dat tijd nodig heeft.

Zie ook: Wat heeft het kabinet bereikt? Hier gaat Verantwoordingsdag over

Puzzel

GroenLinks-Kamerlid Bart Snels heeft het over “puzzelstukjes” die uiteindelijk tot een helder en transparant totaalbeeld moeten leiden.

“Wanneer je vooraf kijkt welke doelen je wilt behalen, kun je daar achteraf veel makkelijker verantwoording over afleggen. Zo til je het politieke debat naar een hoger niveau en zien burgers wat er met hun belastinggeld gebeurt”, zegt Snels.

Eén zo’n puzzelstukje is het onderzoek naar onze welvaart, die dit jaar voor het eerst door het Bureau voor de Statistiek (CBS) op verzoek van de Kamer is gepubliceerd.

In het onderzoek, dat onder de naam Monitor Brede Welvaart is uitgebracht, wordt naar de zogenaamde zachte waarden gekeken; gezondheid, vrije tijd, klimaat en kennis in plaats van harde economische groeicijfers uitgedrukt in het bbp waarover politici doorgaans debatteren.

Welvaart

Het algemene beeld dat dit jaar naar voren komt, is dat de welvaart in Nederland stijgt of gelijk blijft, al zijn er natuurlijk verschillen per bevolkingsgroep. Zaken als leeftijd, geslacht, etniciteit en opleidingsniveau hebben veel invloed op brede welvaart.

Snels ziet het liefst dat er bij het maken van beleid ook wordt verteld wat er bijvoorbeeld gebeurt met het klimaat, de inkomensverschillen en de natuur. Die zaken moeten dan met concrete doelstellingen in de begroting per ministerie worden opgenomen.

De Monitor is wat GroenLinks betreft een goede stap in de goede richting, maar Snels weet ook dat het een traag proces is. “We hebben het er al twintig jaar over dat de politiek duidelijke doelen moet stellen die we achteraf kunnen beoordelen. Oud-minister Gerrit Zalm begon met die discussie.”

Dividendbelasting

Voor de oppositie is het debat van woensdag een aanleiding om het wederom over de afschaffing van de dividendbelasting te hebben, de omstreden maatregel die het kabinet vanaf 2019 jaarlijks 1,6 miljard euro kost.

“Ik heb al meerdere keren vragen aan het kabinet gesteld over deze maatregel, maar ik krijg maar geen antwoord”, aldus Snels. “De discussie rondom het afschaffen van de dividendbelasting staat wat mij betreft symbool voor het grotere probleem; het gebrek aan openheid bij beleidsvorming.”

Ook PvdA-Kamerlid Henk Nijboer heeft zijn laatste vraag over dit onderwerp nog niet gesteld. “Natuurlijk ga ik het over de afschaffing van de dividendbelasting hebben. Het is echt onbegrijpelijk dat die maatregel nog op tafel ligt.”

Nijboer ziet ook positieve punten. Zo heeft het vorige kabinet de overheidsfinanciën in 2017 gezond achtergelaten. Dat de PvdA’er hierover begint is natuurlijk geen toeval, zijn partij was daar destijds medeverantwoordelijk voor.

Op hoe het geld door het nieuwe kabinet vervolgens wordt besteed, valt wel wat af te dingen, vindt Nijboer.

Over het belang van het begrip ‘brede welvaart’ lijken oppositie- en coalitiepartijen het wel eens. “Er is meer dan economische groei alleen”, zegt Nijboer.

D66-Kamerlid Sneller hoopt dat de verantwoordingsstukken en de Monitor Brede Welvaart langzaam maar zeker samensmelten.

ICT

Alleen bij de VVD willen ze het woensdag vooral over de door de Rekenkamer geconstateerde ICT-problemen bij de overheid hebben. Die zijn zelfs zo ernstig dat er gevreesd werd voor een datalek bij een onderdeel van het ministerie van Binnenlandse Zaken.

“Ik ben echt verbaasd dat de ICT-problemen nog steeds niet zijn opgelost”, zegt VVD-Kamerlid Roald van der Linde. Hij wijst op een zeer kritisch overheidsonderzoek dat in 2014 al voor deze risico’s waarschuwde. Er moeten grote stappen worden gezet, vindt hij. “Er zijn te veel ideetjes en te weinig ideeën.”

Over brede welvaart zullen de liberalen het minder hebben, al heeft Van der Linde wel iets opgepikt uit het CBS-onderzoek: “Laten we wel wezen, Nederlanders zijn hartstikke tevreden.”

Lees meer over: Verantwoordingsdag

Kamer buigt zich over gang van zaken 2017

Telegraaf 23.05.2018  Het financiële reilen en zeilen van het Rijk en het kabinetsbeleid van 2017 staan centraal bij het grote verantwoordingsdebat in de Tweede Kamer, woensdag vanaf 10.30 uur. Dat is precies een week na de zogenoemde gehaktdag of Verantwoordingsdag, waarop de cijfers zijn gepresenteerd.

Het gaat om het eerste verantwoordingsdebat met het kabinet-Rutte III. Het kabinet moet verantwoording afleggen over het jaar 2017, dat nog door Rutte II is gedomineerd.

De overheidsfinanciën blijken vorig jaar verder verbeterd. Het overschot steeg tot 8 miljard euro. Toen het vorige kabinet de begroting voor 2017 opstelde, rekende het nog op een tekort.

Beveiliging slecht

De Algemene Rekenkamer, die toetst of het Rijk belastinggeld goed besteedt, plaatste vorige week wel een reeks kanttekeningen. Volgens de waakhond is vaak onduidelijk of de burger wel waar krijgt voor zijn geld.

Ook was er kritiek op de ministeries, waar bijna overal de beveiliging van computersystemen niet op orde is. Ook rammelt bij het minsterie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport de verlening van subsidies.

LEES MEER OVER; tweede kamer

Eerste ’gehaktdag’ van Rutte III

Telegraaf 16.05.2018 Het is de eerste ’gehaktdag’ van het kabinet-Rutte III. Op deze derde woensdag van mei, die officieel Verantwoordingsdag heet, moet duidelijk worden wat er het afgelopen jaar van de plannen van het kabinet is terechtgekomen en wordt er financiële verantwoording afgelegd.

Minister Wopke Hoekstra (Financiën) komt net als op Prinsjesdag met een speciaal koffertje naar de Tweede Kamer om het financieel jaarverslag aan te bieden. Verder komt elk ministerie met een eigen jaarverslag, met een oordeel van de Algemene Rekenkamer.

Wat de gevolgen van het beleid zijn, is trouwens niet altijd vast te stellen. Vorig jaar meldde de Rekenkamer bijvoorbeeld dat het onduidelijk is hoeveel de overheid heeft bijgedragen aan de verbetering van de luchtkwaliteit de afgelopen jaren. Daar is tussen 2005 en 2015 wel 1,6 miljard euro voor vrijgemaakt.

’Een overbodig fremdkörper’

Verantwoordingsdag moest de tegenhanger worden van Prinsjesdag, maar heeft die status nooit bereikt. Kort na de invoering in 2000 brak dan ook al een discussie los of het moest worden aangepast of zelfs verdwijnen. Toenmalig SP-leider Jan Marijnissen noemde Verantwoordingsdag in 2008 „een overbodig fremdkörper.”

LEES MEER OVER;

Financieel Jaarverslag 2017: voor het tweede jaar op rij een begrotingsoverschot

RO 16.05.2018 De economie groeit fors en de overheidsfinanciën staan er in 2017 goed voor. In de Miljoenennota 2017 werd nog uitgegaan van een begrotingstekort van 0,5%, maar dat werd een overschot van 1,1% (bbp). Daarmee was 2017 het tweede opeenvolgende jaar met een begrotingsoverschot. De economische groei bedroeg vorig jaar 3,2%; de hoogste groei sinds 2008.

De overheidschuld lag met € 416,1 miljard in 2017 € 24,4 miljard lager dan het kabinet verwachtte bij het opstellen van de begroting voor 2017. De schuld is gelijk aan 56,7% van het bbp; een daling van 5,4 procentpunt. Daarmee komt de schuld voor het eerst sinds het uitbreken van de economische crisis uit onder de EU-norm van 60% van het bbp.

Dat blijkt uit het Financieel Jaarverslag Rijk (FJR) 2017, waarin het kabinet verantwoording aflegt over de ontvangsten en uitgaven van het Rijk. Minister Hoekstra van Financiën heeft het FJR en alle andere verantwoordingsstukken vandaag officieel aangeboden aan de Tweede en Eerste Kamer. Het Verantwoordingsdebat met de Tweede Kamer volgt op 23 mei 2018.

‘Het FJR 2017 biedt veel cijfers om tevreden over te zijn, maar zoals bekend bieden resultaten uit het verleden geen garanties voor de toekomst. De financiële gevolgen van de Brexit zijn nog moeilijk te voorspellen, internationale ontwikkelingen, zoals de dreiging van een handelsoorlog en militaire spanningen, zorgen voor onrust. Dat dwingt ons steeds de juiste balans te houden tussen geld uitgeven en buffers opbouwen voor economisch slechtere tijden’, aldus minister Hoekstra.

Begrotingstekort / Overheidssaldo
2012 2013 2014 2015 2016 2017
als % bbp -3,9 -2,4 -2,3 -2,1 0,4 1,1
in miljard € -25,1 -15,5 -15,0 -14,0 2,6 8
Overheidsschuld
2012 2013 2014 2015 2016 2017
als % bbp 66,3 67,8 68 64,6 61,8 56,7
in miljard € 428 443 451 441 434 416

Arbeidsmarkt

Het aantal werkenden nam in 2017 toe met bijna 200.000: de sterkste stijging sinds 2008. De werkloosheid daalde tot onder de 5%. Eind 2017 lag de werkloosheid zelfs op het laagste niveau in meer dan 8 jaar. De lonen stegen in 2017 gematigd; met 1,5% ten opzichte van 2016. De lonen stegen in de marktsector sneller dan bij de overheid en groeiden ongeveer even snel als de prijzen.

Woningmarkt

De huizenprijzen bleven in 2017 stijgen. Een huis in Nederland was eind 2017 gemiddeld 8,2% duurder dan een jaar eerder. Daarmee stegen de prijzen in het hoogste tempo in 15 jaar. Met name in de 4 grote steden was er grote krapte op de huizenmarkt.

Financiële sector

Het afgelopen jaar heeft het kabinet flinke voortgang geboekt om de interventies af te bouwen, die het Rijk tijdens de crisis in de financiële sector heeft gedaan. De minister van Financiën heeft in 2017 zowel aandelen van ABN AMRO als de laatste aandelen van verzekeringsmaatschappij a.s.r. die de overheid nog in bezit had, verkocht.

Europa

Ook in de Europese Unie (EU) en de rest van de wereld trok de economische groei in 2017 aan. De EU en eurozone kenden een hogere groei dan voorgaande jaren, en lieten een verbetering van de overheidsfinanciën zien. Ook de overheidsschuld daalde licht, hoewel een aantal landen een schuld hebben die duidelijk boven de EU-norm van 60% bbp ligt.

Documenten; 

Financieel Jaarverslag van het Rijk 2017

Zie ook;

Overschot op rijksbegroting verdrievoudigd

Telegraaf 16.05.2018 De overheidsfinanciën zijn vorig jaar flink verder verbeterd. Het overschot op de rijksbegroting is ten opzichte van 2016 verdrievoudigd tot 8 miljard euro, 1,1 procent van de totale omvang van de Nederlandse economie. Toen het vorige kabinet de begroting voor 2017 opstelde, rekende het nog op een tekort van 0,5 procent.

Dat staat in het Financieel Jaarverslag Rijk dat minister Wopke Hoekstra (Financiën) heeft aangeboden aan de Tweede Kamer. Het is het tweede jaar op rij waarin de overheid minder uitgaf dan dat er binnenkwam. Dat is mede te danken aan de sterker dan verwachte economische groei. Die kwam in 2017 uit op 3,2 procent, het hoogste niveau sinds 2008. De sterke groei zorgt ervoor dat minder mensen werkloos thuiszitten. „Dat leidt automatisch tot meer belastinginkomsten en minder overheidsuitgaven”, aldus Hoekstra.

De staatsschuld daalde naar 416 miljard euro. Dat is ruim 24 miljard euro minder dan waar het vorige kabinet in de Miljoenennota voor 2017 van uitging. De schuld was gelijk aan 56,7 procent van het bruto binnenlands product (bbp), een daling van 5,4 procentpunt ten opzichte van 2016.

BEKIJK OOK:

Eerste ’gehaktdag’ van Rutte III

’Mijlpaal’

Hoekstra noemt het „een mijlpaal” dat de staatsschuld daarmee voor het eerst in jaren onder de Europese norm van 60 procent lag. „Dat is erg goed nieuws”, aldus de minister. „Het betekent namelijk dat de last van de overheidsschuld steeds kleiner wordt.” Zo daalden de rentelasten op de overheidsschuld afgelopen jaar met 3,2 miljard euro.

„Dat is veel geld”, benadrukt Hoekstra. „Als we de schuld verder verlagen, dan krijgen we ruimte voor andere uitgaven en investeringen in onderwerpen die we met elkaar zo belangrijk vinden: in veiligheid, in onderwijs, in zorg, in duurzaamheid en het klimaat.” Bovendien is het volgens de bewindsman zaak een buffer aan te leggen voor als het economisch tij weer tegen gaat zitten.

LEES MEER OVER; rijksoverheid begrotingen wopke hoekstra

Minister Wopke Hoekstra. © ANP

Overschot op begroting verdrievou­digd

AD 16.05.2018 De rijksoverheid heeft 2017 afgesloten met een begrotingsoverschot van 8 miljard euro. Dat blijkt uit het financiële jaarverslag dat minister van Financiën Wopke Hoekstra aan de Tweede Kamer heeft aangeboden.

Gaat het goed in de wereld, dan gaat het goed met Nederland, aldus Minister Hoekstra.

Ook met de staatsschuld gaat het goed. De overheidsschuld zakte voor het eerst sinds de crisis weer onder de kritische grens van 60 procent die in de Europese Unie als maximum wordt gehanteerd. ,,Een mijlpaal”, aldus Hoekstra. Maar we zijn er nog niet, meent hij. Voor de crisis zat Nederland op een schuld van 43 procent. ,,Het moet verder naar beneden.” Het overschot wordt ingezet om de staatsschuld verder af te lossen.

Volgens Hoekstra profiteert Nederland sterk van de groeiende wereldeconomie. ,,Gaat het goed in de wereld, dan gaat het goed met Nederland.” Belastinginkomsten namen toe doordat meer mensen een baan vonden, terwijl de uitgaven aan bijvoorbeeld uitkeringen juist daalden.

Staatsschuld

De staatsschuld daalde naar 416 miljard euro. Dat is ruim 24 miljard euro minder dan waar het vorige kabinet in de Miljoenennota voor 2017 van uitging. De schuld was gelijk aan 56,7 procent van het bruto binnenlands product (bbp), een daling van 5,4 procentpunt ten opzichte van 2016.

Hoekstra waarschuwt wel voor een onterechte juichstemming: ,,Sommige experts voorzien al het einde van de hoogconjunctuur.;; Ook de brexit brengt risico’s voor de Nederlandse economie met zich mee.

Vandaag 16.05.2018 , de derde woensdag in mei, is het verantwoordingsdag. Dit is de tegenhanger van Prinsjesdag, die op de derde dinsdag van september plaatsvindt.

Overheidsfinanciën staan er in 2017 beter voor 

NU 16.05.2018 De overheidsfinanciën zijn in 2017 flink verder verbeterd. Het overschot op de rijksbegroting is ten opzichte van 2016 verdrievoudigd tot 8 miljard euro, 1,1 procent van de totale omvang van de Nederlandse economie. Toen het vorige kabinet de begroting voor 2017 opstelde, rekende het nog op een tekort van 0,5 procent.

Dat staat in het Financieel Jaarverslag Rijk dat minister Wopke Hoekstra (Financiën) aan de Tweede Kamer heeft aangeboden.

Het is het tweede jaar op rij waarin de overheid minder uitgaf dan dat er binnenkwam. Dat is mede te danken aan de sterker dan verwachte economische groei. Die kwam in 2017 uit op 3,2 procent, het hoogste niveau sinds 2008.

De staatsschuld daalde naar 416 miljard euro. Dat is ruim 24 miljard euro minder dan waar het vorige kabinet in de Miljoenennota voor 2017 van uitging. De schuld was gelijk aan 56,7 procent van het bruto binnenlands product (bbp), een daling van 5,4 procentpunt ten opzichte van 2016.

Teruggekeken

Op de derde woensdag in mei, Verantwoordingsdag, wordt traditioneel teruggekeken op het gevoerde beleid in het afgelopen jaar. Het draait dan om drie belangrijke vragen: wat waren de plannen voor het afgelopen jaar, wat is er bereikt en wat heeft dat gekost? Kortom: is het door burgers betaalde belastinggeld wel op de juiste manier uitgegeven?

De Algemene Rekenkamer, het instituut dat de uitgaven van de rijksoverheid controleert, heeft het Financieel Jaarverslag Rijk nagekeken en beoordeeld. De rijksuitgaven zijn voor ruim 99,5 procent goed besteed, maar er valt over het algemeen nog wel wat aan te merken op het beleid. Er zijn in totaal 35 onvolkomenheden geconstateerd door de Rekenkamer, ongeveer net zoveel als vorig jaar.

Overgangsjaar

Hoekstra zei bij het overhandigen van de verantwoordingsstukken aan de Kamer dat hij in 2017 “maar” 67 dagen verantwoordelijk was voor de overheidsfinanciën en dat het kabinet-Rutte III 225 dagen demissionair was.

2017 was een overgangsjaar, concludeert Hoekstra. “En dus kan ik mijn invloed op de staat van de overheidsfinanciën van vorig jaar eigenlijk alleen maar overschatten. Maar niettemin ben ik erg blij met het goede rapport dat ik u kan overhandigen.”

Lees meer over: Verantwoordingsdag

Rekenkamer kraakt controle op zorgsubsi­dies

AD 16.05.2018 De controle op zorg – en sportsubsidies die het ministerie van Volksgezondheid verstrekt, laat zwaar te wensen over. De tekortkomingen waren in 2017 zelfs zo pittig dat de Rekenkamer spreekt over ‘ernstige onvolkomenheden’.

Zo merkte het ministerie bij een subsidie aan een sportbond niet op dat deze bond voor de inzet van ‘stagiairs’ een dagvergoeding betaalde van 350 euro bruto. Terwijl de officiële stagevergoeding van het rijk maximaal 586 euro bruto per maand bedroeg.

Geen incident

Dit is geen incident, ziet de Rekenkamer. ,,Wij constateren dat de minister van VWS nog geen sluitend beleid ter voorkoming van misbruik en oneigenlijk gebruik van subsidies heeft. Vorig jaar wezen wij de minister ook op deze tekortkomingen. Naar ons oordeel zijn deze in 2017 ernstiger dan wij vorig jaar aangaven.”

Als gevolg daarvan bestaat onzekerheid over de rechtmatigheid van diverse subsidies, aldus de rekenmeesters. De Rekenkamer telde fouten en onzekerheden (de vraag of de subsidie rechtmatig was) op tot een totaal van 960,9 miljoen euro.

De Rekenkamer telde fouten en onzekerhe­den (de vraag of de subsidie rechtmatig was) op tot een totaal van 960,9 miljoen euro.

Dat bedrag heeft voor ruim 95 procent betrekking op subsidies, aldus de rekenmeesters. Het ministerie heeft in 2017 voor ongeveer 1,36 miljard euro aan zulke financiële injecties verleend.

Vorig jaar wezen wij de minister ook op deze tekortko­min­gen. Naar ons oordeel zijn deze in 2017 ernstiger dan wij vorig jaar aangaven, aldus Algemene Rekenkamer.

De Rekenkamer meldt verder dat er is nog te weinig vooruitgang is geboekt bij het toetsen van subsidies op staatssteun (daarvan moet melding zijn gemaakt in Brussel en ze moeten zijn toegestaan door de Europese Commissie). Bijna de helft van de regelingen moet nu nog worden getoetst. En als er al een controle heeft plaatsgevonden, dan is die niet altijd goed uitgevoerd.

Niet nieuw

Het probleem met controles op subsidies is niet nieuw, maar wel verergerd. Zowel in 2016 als over de periode 1999-2012 merkte de Rekenkamer het subsidiebeheer aan als een ‘onvolkomenheid’. Ook in andere jaren is aandacht gevraagd voor verbetering.

In een reactie onderschrijft minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid het belang van een toets op staatssteun. ,,Het is mijn inzet om alle subsidies te toetsen op staatssteun.” Al noemt De Jonge dit een ‘forse reparatie’.

Wat betreft het misbruik en oneigenlijk gebruik van subsidies gaat de minister dit jaar een aantal controles verder verbeteren, belooft hij. Het gaat om risicoanalyses en het delen van bevindingen. Verder wordt de kwaliteit van het beheer intern in de gaten gehouden. Ook de controles zelf worden nagelopen en zo nodig aangescherpt, aldus de bewindsman.

Minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid, Welzijn en Sport. © ANP

Rekenkamer: Onduide­lijk of belasting­geld zinnig wordt besteed

AD 16.05.2018 Het kabinet geeft lang niet altijd goed inzicht in het geld dat ministers besteden. Burgers weten daarom niet of ze waar krijgen voor hun geld.

Uit ons onderzoek blijkt steeds weer dat de informatie die nodig is om vooruit te kijken er niet is. En dat terwijl we in een informatie en communica­tie­tijd­perk leven, aldus Arno Visser

Die kritiek uitte de president van de Algemene Rekenkamer, Arno Visser, vanochtend bij het aanbieden van de verantwoordingsstukken over 2017. Hij noemt de beperkte informatieverstrekking ‘niet van deze tijd’. ,,Uit ons onderzoek blijkt steeds weer dat de informatie die nodig is om vooruit te kijken er niet is. En dat terwijl we in een informatie- en communicatietijdperk leven”, aldus Visser.

Visser noemt als voorbeeld het Rijksvastgoedbedrijf. Daar werden resultaten mooier voorgespiegeld dan ze in werkelijkheid waren. Het kabinet meldt aan de Kamer dat de verkoop van 83 Rijksgebouwen 102 miljoen euro heeft opgebracht. Het verzuimt echter te melden dat de boekwaarde van deze panden eerst met 100 miljoen euro naar beneden werd gebracht. De werkelijke opbrengst was per saldo dus maar 2 miljoen, concludeert de Rekenkamer.

Reïntegratietrajecten

Een ander voorbeeld van onduidelijke informatieverstrekking komt van het ministerie van Sociale Zaken, en dan specifiek over de resultaten die het UWV heeft behaald om mensen vanuit een uitkering aan het werk te krijgen. In het jaarverslag van het ministerie staat slechts vermeld dat het UWV een kwart van het budget van 206 miljoen euro niet heeft opgemaakt. Onvermeld blijft dat dat komt omdat het UWV minder reïntegratietrajecten inkocht dan het eerder verwachtte. Die informatie is echter alleen in het jaarverslag van het UWV zelf te lezen.

Rekenkamer kritisch: ‘Ernstige onvolkomenheid’ bij aanpak misbruik subsidies

AD 16.05.2018  Het kabinet geeft lang niet altijd goed inzicht in het geld dat ministers besteden. Burgers weten daarom niet of ze waar krijgen voor hun geld.

Uit ons onderzoek blijkt steeds weer dat de informatie die nodig is om vooruit te kijken er niet is. En dat terwijl we in een informatie en communica­tie­tijd­perk leven, aldus Arno Visser.

Die kritiek uitte de president van de Algemene Rekenkamer, Arno Visser, vanochtend bij het aanbieden van de verantwoordingsstukken over 2017. Hij noemt de beperkte informatieverstrekking ‘niet van deze tijd’. ,,Uit ons onderzoek blijkt steeds weer dat de informatie die nodig is om vooruit te kijken er niet is. En dat terwijl we in een informatie- en communicatietijdperk leven”, aldus Visser.

Visser noemt als voorbeeld het Rijksvastgoedbedrijf. Daar werden resultaten mooier voorgespiegeld dan ze in werkelijkheid waren. Het kabinet meldt aan de Kamer dat de verkoop van 83 Rijksgebouwen 102 miljoen euro heeft opgebracht. Het verzuimt echter te melden dat de boekwaarde van deze panden eerst met 100 miljoen euro naar beneden werd gebracht. De werkelijke opbrengst was per saldo dus maar 2 miljoen, concludeert de Rekenkamer.

Reïntegratietrajecten

Een ander voorbeeld van onduidelijke informatieverstrekking komt van het ministerie van Sociale Zaken, en dan specifiek over de resultaten die het UWV heeft behaald om mensen vanuit een uitkering aan het werk te krijgen. In het jaarverslag van het ministerie staat slechts vermeld dat het UWV een kwart van het budget van 206 miljoen euro niet heeft opgemaakt. Onvermeld blijft dat dat komt omdat het UWV minder reïntegratietrajecten inkocht dan het eerder verwachtte. Die informatie is echter alleen in het jaarverslag van het UWV zelf te lezen.

Rekenkamer: OCW controleert slecht op cultuursubsidies

Telegraaf 16.05.2018 Het ministerie van Cultuur verstrekt te makkelijk subsidies aan musea en theaters, vindt de Algemene Rekenkamer. Eerder hadden de rekenmeesters al aangegeven dat het Rijk subsidiegeld moet terugvorderen als cultuurinstellingen niet goed presteren. Het ministerie heeft weliswaar stappen gezet, maar de Rekenkamer is nog verre van tevreden.

Voor de subsidieperiode 2013-2016 heeft toenmalig minister Jet Bussemaker (Cultuur) vier prestatie-eisen aan cultuurinstellingen opgelegd. Om in aanmerking te kunnen komen voor het met 1,9 miljard euro gevulde subsidiepotje voor cultuur moesten ze een bepaald bezoekersaantal halen, ruime openingstijden hanteren, en voldoende leerlingen trekken uit een basis- en voortgezet onderwijs.

De Algemene Rekenkamer ziet echter dat het ministerie besloten heeft om alleen maar tot terugvordering van subsidies over te gaan als bezoekersaantallen niet worden gehaald, de overige eisen heeft de PvdA-bewindsvrouw laten varen. De Rekenkamer vindt dat slap en stelt ook vast dat de Tweede Kamer er door Bussemaker niet over is geïnformeerd. Dat had ‘wel voor de hand’ gelegen.

Onvoldoende bezoekers

Van de 86 gesubsidieerde cultuurinstellingen hebben er in 2013-2016 zeven onvoldoende bezoekers weten te trekken, constateert de Rekenkamer. Het ministerie heeft ze voor zo’n 56.000 euro aan sancties opgelegd. Dat bedrag had waarschijnlijk dus veel hoger kunnen en moeten zijn.

LEES MEER OVER;  cultuursubsidies cultuur overheden jet bussemaker algemene rekenkamer

Het gaat onverminderd goed met Nederland

AD 16.05.2018 Het gaat goed met Nederland. De zogenaamde brede welvaart in ons land laat op de meeste gebieden een stijgende lijn zien. Zo gaat de veiligheid omhoog, evenals de gezonde levensverwachting en het vertrouwen in de medemens en in organisaties. Dat volgt uit de resultaten van de Monitor Brede Welvaart 2018 van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Om de brede welvaart te bepalen is niet alleen gekeken naar inkomen en vermogen, maar ook naar zaken als de ervaren gezondheid, woonlasten, het persoonlijk welzijn en vertrouwen in anderen. Nederland scoort in vergelijking met veel andere landen in Europa op de meeste onderdelen hoog tot zeer hoog. Ook de materiële welvaart en het welzijn stijgen.

Ongelijk

De welvaart is nog steeds wel ongelijk verdeeld. Hoogopgeleiden en inwoners met een Nederlandse achtergrond hebben een hogere brede welvaart dan laagopgeleiden en mensen met een niet-westerse achtergrond.

Niet alles gaat goed. De filedruk, de invloed van burgers op het openbaar bestuur, de kwaliteit van wonen en de tevredenheid over de vrije tijd staan licht in de min. Ook wat het milieu betreft zijn er zorgen, met name over de waterkwaliteit en de biodiversiteit.

Het CBS heeft ook gekeken naar de invloed van onze welvaart op het buitenland, en dan met name op de armste landen. Daar scoren we beduidend minder. De trend geeft aan dat wij in toenemende mate fossiele brandstoffen en biomassa uit de rest van de wereld betrekken. Het CBS neemt deze cijfers mee omdat hiermee natuurlijk kapitaal aan deze landen wordt onttrokken.

De broeikasgas-voetafdruk, de mate waarin Nederland verantwoordelijk is voor het schadelijke broeikasgas, nam in 2017 eveneens toe.

De welvaart in een grafiek. Groen is goed. © CBS

Welvaartskloof: hoger opgeleide is beter af

Telegraaf 16.05.2018  Het gaat redelijk tot goed met de welvaart in Nederland, maar niet iedereen vaart daar wel bij. Hoogopgeleide autochtone mannen hebben een hogere levensstandaard dan de rest van de bevolking.

Er is een kloof tussen die groep en vrouwen, lager opgeleiden en allochtonen, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek vanochtend in een eerste onderzoek naar de ’brede welvaart’. Het CBS kijkt daarin niet alleen naar het inkomen, maar ook naar zaken als gezondheid, woonlasten en sociale samenhang.

Criminaliteit

Op bijna al die punten scoren hoogopgeleiden, dus mensen met een hbo- of universitair diploma, (ver) boven het landelijk gemiddelde. Hun enige pijnpunt: ze zijn vaker slachtoffer van criminaliteit. Nederlanders met een mbo-achtergrond of lager zijn op veel punten juist slechter af dan het gemiddelde.

Ook uitgesplitst naar achtergrond zijn er duidelijke verschillen, zegt het CBS: autochtone Nederlanders scoren op geen enkel punt onder het gemiddelde, allochtonen – uit westerse landen of niet, maakt weinig uit – zitten op (bijna) alle aspecten van welvaart onder het gemiddelde.

Overgewicht

Dat gemiddelde ligt overigens best hoog, vindt het CBS. „De brede welvaart gaat over het algemeen omhoog. Alleen bij het aantal mensen met overgewicht, de tevredenheid met vrije tijd en het oppervlak aan beschermde natuur is de trend de afgelopen acht jaar negatief geweest.” Ook vergeleken met andere EU-landen doen ’we’ het qua welvaart best goed.

Op een aantal vlakken moeten we wel opletten, waarschuwen de statistici. Zo horen onze schoolklassen tot de grootste van Europa, en zijn ze de laatste jaren ook steeds groter geworden. Tegelijkertijd dalen onze uitgaven aan onderwijs, en zijn er relatief weinig docenten ten opzichte van de totale bevoling.

Ook geven Nederlanders opvallend veel geld uit om te wonen: de ’woonquote’, het gedeelte van het inkomen dat opgaat aan huur of hypotheek, is in bijna geen ander EU-land hoger dan hier.

Natuur

De ontwikkelingen van de brede welvaart op termijn, is minder positief dan die van nu. Vooral op het gebied van klimaat en energie is sprake van een slechter beeld. Ook zijn er zorgen over de krimp van het areaal beschermde natuurgebieden. Met het percentage bos en natuur van het totale landoppervlakte scoort Nederland met 16 procent het laagste van alle EU-landen.

Het gaat goed, maar met de ene groep wel beter dan met de andere

NOS 16.05.2018 We zijn gelukkig, met onze economie gaat het goed en socialer dan nu zijn we nog nooit geweest, blijkt uit de Monitor Brede Welvaart, een onderzoek naar de welvaart van Nederland van het CBS. Maar, vraag je je misschien af, waarom merk ik hier persoonlijk niets van? Bovenstaande conclusies zijn gebaseerd op gemiddelden, voor elke bevolkingsgroep zijn er natuurlijk uitschieters naar boven en beneden.

Zo is er een groot verschil in het rapport dat meteen opvalt: hoogopgeleiden hebben het op de meeste terreinen beter dan laagopgeleiden. Dat geldt voor het inkomen, vermogen, werkloosheid, ervaren woonlasten, vrijwilligerswerk, vertrouwen in andere mensen en persoonlijk welzijn (financiële situatie, gezondheid, sociaal leven, etc.) Mensen met een hogere opleiding zijn eigenlijk op alle vlakken positiever dan laagopgeleiden, met uitzondering van de tevredenheid met het sociale leven.

Het verschil tussen het welvaartsniveau tussen hoog- en laagopgeleiden komt het duidelijkst naar voren bij het persoonlijk welzijn. Ruim drie kwart van de hoogopgeleiden beoordeelt dit positief, tegenover de helft van de laagopgeleiden.

Ook zijn er verschillen tussen geslacht. Mannen ervaren een hogere welvaart dan vrouwen, maar vrouwen zijn wel gelukkiger met hun reistijd naar het werk. Daarnaast is te zien dat mensen met een migratieachtergrond op veel onderdelen een lagere brede welvaart hebben dan mensen met een Nederlandse achtergrond. Dat is deels te verklaren doordat zij jonger en lager opgeleid zijn dan gemiddeld.

Wat weten we nog meer?

In 2017 was 85,4 procent van de volwassenen tevreden met hun leven. 3,5 procent was dat niet. Daarbij valt op dat mensen in de leeftijd van 65 tot 75 jaar iets meer dan gemiddeld tevreden zijn (88,9 procent): dan zijn ze namelijk aan hun pensioen begonnen. Ook zijn hoogopgeleiden (89,6 procent) tevredener dan laagopgeleiden (81,3 procent).

Mensen met een Nederlandse of een westerse achtergrond zijn gelukkiger dan personen met een niet-westerse migratieachtergrond, blijkt uit de cijfers. Iets meer dan 75 procent van de mensen met een niet-westerse migratieachtergrond is tevreden.

CBS/BEWERKING NOS

Op gebied van persoonlijk welzijn scoren mannen (64,6 procent) hoger dan vrouwen (59,4 procent). Dat komt omdat vrouwen zich vaker onveilig voelen. Jongeren hebben een hoger persoonlijk welzijn dan ouderen: zij geven over het algemeen aan tevredener te zijn met hun gezondheid, meer vertrouwen te hebben in de instituties en zich veiliger te voelen dan ouderen.

Opleiding

Bijna een derde van de Nederlanders is hoogopgeleid (30,1 procent). Meer dan 30 procent van de mannen is hoogopgeleid en 29,9 procent van de vrouwen. Hoger opgeleiden hebben vaker een langere levensduur, betere gezondheid en participeren meer in de maatschappij. Het aantal hoogopgeleiden stijgt al jaren: zowel bij mannen als vrouwen, al stijgt het iets meer bij vrouwen. Daarom is het percentage voor het eerst vrijwel gelijk. Van de mensen met een niet-westerse achtergrond is ongeveer een vijfde (20,8 procent) hoogopgeleid.

En goed nieuws, want bijna 80 procent van de Nederlanders vindt hun gezondheid (zeer) goed. Meer dan 81 procent van de mannen en 77 procent van de vrouwen is tevreden. Vrouwen zijn iets minder positief omdat ze vaker last hebben van langdurige aandoeningen, lichamelijke beperkingen en belemmeringen door pijn. Natuurlijk neemt de (ervaren) gezondheid af met leeftijd: zo voelt 95,2 procent van de 15-jarigen zich nog gezond, maar van de 75-plussers maar 59,2 procent. Jonge mensen met een niet-westerse migratieachtergrond zijn vaak positiever over hun gezondheid dan jongeren met een westerse achtergrond.

CBS/BEWERKING NOS

De huizenmarkt, daar hebben we de laatste tijd genoeg negatieve verhalen over gehoord. De huizen worden steeds duurder en dan moet je het geluk hebben om überhaupt een huis te kunnen kopen. Bijna 5 procent van de huiseigenaren geeft aan onder een zware financiële last gebukt te gaan. Huishoudens met een kostwinner van 35 tot 65 jaar ervaren de woonlasten zwaarder dan jongere huishoudens.

Voor huurders is de financiële last nog hoger: meer dan 20 procent vindt het lastig om maandelijks de huur te betalen. Vooral huurders tot 35 jaar zijn een relatief groot deel van hun inkomen kwijt aan woonlasten, toch vinden de 35- tot 65-jarigen de financiële lasten zwaarder.

Wantrouwen?

Maar geven al die financiële lasten dan geen wantrouwen in de maatschappij? Blijkbaar niet, want 62,2 procent van de mensen heeft vertrouwen in de medemens. Mannen vertrouwen iets sneller (64,8 procent) dan vrouwen (59,6 procent). Het vertrouwen in anderen is bij de leeftijdsgroep 65 tot 75 jaar het laagst (54,4 procent). Ook mensen met een niet-westerse migratieachtergrond (43,9 procent) en laagopgeleiden (48,4 procent) vertrouwen minder dan gemiddeld mensen.

CBS/BEWERKING NOS

De cijfers verschillen dus per groep, maar toch is de grote lijn hetzelfde: we zijn gewoon echt gelukkiger, hebben meer vertrouwen en voelen ons gezond. Ook al lijkt dat misschien soms niet zo.

BEKIJK OOK;

Het gaat heel goed met ons, maar er is een belangrijke kanttekening

CBS presenteert voor het eerst cijfers over kwaliteit van leven

Het gaat heel goed met ons, maar er is een belangrijke kanttekening

NOS 16.05.2018 Over het algemeen lijkt het alsof het niet zo goed gaat met Nederland. We klagen veel: over de politiek, de economie, het weer en soms zelfs over het Eurovisie Songfestival. Toch klopt dit negatieve beeld niet, want het gaat gemiddeld heel goed met ons land. Op economisch, sociaal en cultureel gebied, hoe gelukkig we zijn en hoeveel vertrouwen we hebben. Alles verbetert, maar er is een kanttekening: onze invloed op het milieu. Onze welvaart laat onder meer een grote ‘broeikasgasvoetafdruk’ achter.

Dat blijkt uit de Monitor Brede Welvaart, een onderzoek naar de welvaart van Nederland van het CBS. Die zogeheten brede welvaart is een maatstaf voor meer dan alleen inkomen: het gaat ook over de samenleving, veiligheid, wonen, gezondheid en meer.

Het is voor het eerst dat het CBS de Monitor Brede Welvaart presenteert. Wat houdt die precies in? Lees hier een uitgebreide uitleg en waarom het rapport uniek is.

En wil je de uitgebreide uitleg van alle cijfers? Klik dan hier.

De brede welvaart in Nederland gaat omhoog. Vergeleken met andere landen in de Europese Unie is onze welvaart hoog en op een aantal vlakken zelfs heel hoog. Zo zijn veel mensen tevreden: maar liefst 85 procent van de Nederlanders gaf het leven een 7 of hoger in 2017. Daarmee staan we op plek 1 van Europa, we zijn dus het gelukkigst. In 2016 stonden we nog op de 13de plek.

Ook het opleidingsniveau is gestegen. In 2010 had 72 procent in de leeftijd van 25 tot en met 64 jaar minimaal een startkwalificatie op de arbeidsmarkt (havo-, vwo- of mbo-diploma), in 2017 was dit percentage gestegen tot 78. Daarmee behoort Nederland tot de middenmoot van Europa.

CBS/BEWERKING NOS

Ook werkte vorig jaar 67 procent van de bevolking tussen de 15 en 74 jaar oud. Niet veel? Jawel hoor, we staan daarmee op de vijfde plek van de ranglijst van Europa. En in 2016 stond Nederland nog op plek 28. In Nederland kennen we ook een grote groep vrijwilligers: met 40 procent aan Nederlanders die vrijwilligerswerk doen, staan we op de eerste plek van Europa.

Ook ons sociale leven bloeit. In 2010 gaf 92 procent van de Nederlanders aan meerdere keren per maand contact te hebben met vrienden, familie en collega’s. In 2016 is dit toegenomen tot 94 procent. Het vertrouwen in de mensen om ons heen is tevens gegroeid: 58 procent van de Nederlanders gaf in 2010 aan mensen om zich heen te vertrouwen, nu is dat 63 procent. Met deze cijfers staan we ook boven aan de ranglijst van Europa.

De toekomst ziet er ook rooskleurig uit. De economie blijft waarschijnlijk aantrekken, het vertrouwen van burgers is stabiel en ook de gezondheid en het opleidingsniveau is positief.

CBS/BEWERKING NOS

Maar er is niet alleen maar optimisme: Nederland legt druk op het milieu en de niet-hernieuwbare grondstoffen in andere landen. De blootstelling aan fijnstof is wel verbeterd (van 17,3 microgram per m3 lucht tot 11,8 microgram), en het vermogen om hernieuwbare elektriciteit op te wekken, is ook gestegen. Maar nog steeds staan we met deze indicatoren als Nederland onder in de Europese ranglijst. De fijnstofconcentratie overschrijdt zelfs op meerdere plekken de Europese norm.

Ook is in de periode 2010 tot en met 2017 het percentage beschermd natuurgebied gedaald naar 13. Hiermee staat Nederland op de 19de plaats van Europa. Ook het stikstofoverschot, door de uitstoot van boerenbedrijven, is hoog (plek 27 op ranglijst).

Broeikasgasvoetafdruk

Maar het grootste probleem is nog onze broeikasgasvoetafdruk. Dat is de schade op het milieu van onder meer de (productie van) spullen die we kopen, het voedsel dat we eten en de reizen die we maken. Onze broeikasgasvoetafdruk is vorig jaar met meer dan 8 procent gestegen: van 14 ton CO2-equivalenten per inwoner in 2016 naar 15 ton in 2017. En hoe groter die afdruk, des te meer effect op klimaatverandering.

Video afspelen

Nederlandse broeikasgasvoetafdruk met 8% gestegen

De jaarlijkse broeikasgasuitstoot op Nederlands grondgebied neemt dan wel af, toch staat Nederland nog steeds onder aan de ranglijst binnen de EU. In 2015 werd besloten dat de uitstoot in 2020 25 procent lager moet zijn, we zitten nu op 13 procent lager.

Het gaat goed met de brede welvaart in Nederland, nu het milieu nog.

BEKIJK OOK;

CBS presenteert voor het eerst cijfers over kwaliteit van leven

Rekenkamer: ’Geldstromen Syrië schimmig’

Telegraaf 16.05.2018  Het is onduidelijk of het geld dat Nederland uitgeeft voor vluchtelingenopvang rond Syrië goed is besteed. Dat concludeert de Algemene Rekenkamer in het onderzoek waarin ze de uitgaven van alle ministeries onder de loep neemt.

Voor opvang van Syrische vluchtelingen in buurlanden Turkije, Libanon, Irak en Jordanië geeft het kabinet meer geld uit dan het jaarverslag van minister Kaag (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) meldt. Over 2016 en 2017 werd in totaal 424 miljoen euro besteed, inclusief 95 miljoen voor Syrië zelf, terwijl er voor die periode eigenlijk maar 260 miljoen euro beschikbaar was, zo schrijft de Rekenkamer.

„Voor het parlement is het lastig uit het jaarverslag van BHOS op te maken waaraan de budgetten besteed worden”, schrijft de Rekenkamer. „Ook de begroting biedt dat inzicht niet vooraf. Of dit geld doeltreffend is besteed, kan wellicht pas over enkele jaren vastgesteld worden.”

LEES MEER OVER; vluchtelingenopvang sigrid kaag syrië algemene rekenkamer

Wat heeft het kabinet bereikt? Hier gaat Verantwoordingsdag over 

NU 15.05.2018 In Den Haag staat de derde woensdag in mei traditiegetrouw in het teken van Verantwoordingsdag. Het kabinet legt dan verantwoording af aan het parlement over het voorgaande kalenderjaar.

We kennen allemaal Prinsjesdag, de derde dinsdag in september, waarop het kabinet de begroting voor het komende jaar presenteert.

Het gebeurt niet vaak in Den Haag dat er zo uitgebreid wordt teruggekeken op gevoerd beleid.

Het draait op Verantwoordingsdag om drie belangrijke vragen: Wat waren de plannen voor het afgelopen jaar, wat is er bereikt en wat heeft dat gekost? Kortom: is het door burgers betaalde belastinggeld wel op de juiste manier uitgegeven?

Het kabinet publiceert de verantwoordingstukken in de vorm van jaarverslagen van alle ministeries (het Rijksjaarverslag) en de toelichting daarop (het Financieel Jaarverslag van het Rijk). De Tweede Kamer wordt zo geholpen met haar belangrijkste taak: het controleren van de regering.

Eigenlijk wordt op Verantwoordingsdag gekeken naar wat er terecht is gekomen van de beloften op Prinsjesdag. Op beide dagen overhandigt de minister van Financiën de stukken aan de Kamer in een speciaal koffertje.

Verschillen Verantwoordingsdag en Prinsjesdag

Verantwoordingsdag

  • Kabinet blikt terug
  • Minister van Financiën biedt Financieel Jaarverslag van het Rijk en Rijksjaarverslag aan
  • Antwoord op de vragen:
    Hebben we bereikt wat we wilden bereiken?
    Hebben we gedaan wat we daarvoor zouden doen?
    Heeft het gekost wat we dachten dat het zou kosten?

Prinsjesdag

  • Kabinet blikt vooruit
  • Minister van Financiën biedt Miljoenennota en Rijksbegroting aan
  • Antwoord op de vragen:
    Wat willen we bereiken?
    Wat gaan we daarvoor doen?
    Wat gaat dat kosten?

Rekenen

Er is die dag ook een grote rol weggelegd voor de Algemene Rekenkamer, het instituut dat de uitgaven van de rijksoverheid controleert. Want tegelijkertijd met de publicatie van de jaarverslagen, geeft de Algemene Rekenkamer per ministerie een oordeel over de stukken.

Hebben de ministers het geld in 2017 volgens de regels geïnd en uitgegeven? Zijn de zaken goed georganiseerd op de ministeries? Hebben de ministers voldoende zicht of het beleid de juiste resultaten heeft? Die vragen staan voor de Rekenkamer centraal.

Zo’n oordeel kan soms hard aan komen. Dat weten ze in ieder geval nog bij de Belastingdienst (als onderdeel van Financiën). Het ministerie kreeg de afgelopen twee jaar nogal wat te verstouwen op Verantwoordingsdag. De Algemene Rekenkamer heeft het dan in jargon over ‘onvolkomenheden’ of zelfs ‘ernstige onvolkomenheden’ als men het echt te bont heeft gemaakt.

Dat klinkt allemaal erg formeel, maar zo’n stempel kan nogal wat gevolgen hebben. De bewindspersoon in kwestie moet in het debat dat volgt op de verantwoordingsstukken laten weten hoe de problemen worden aangepakt en opgelost.

Soms krijgt het hele kabinet een tik op de vingers van de Rekenkamer, zoals vorig jaar gebeurde. De effecten van de overheidsuitgaven waren in het jaar 2016 onduidelijk, luidde de conclusie.

Daarmee werd direct de kernvraag beantwoord of burgers waar voor hun belastinggeld hebben gekregen.

Afronden

Het debat over de stukken volgt meestal een week na de publicatie. De minister van Financiën en de minister-president zijn daar in ieder geval bij aanwezig.

De jaarverslagen worden vervolgens door de Tweede en eerste Kamer behandeld als wetsvoorstellen. Als beide Kamers die wetten aannemen, is het begrotingsjaar afgesloten.

Lees meer over: Verantwoordingsdag

We geven steeds meer geld uit aan luxeartike­len

AD 15.05.2018 Nederlanders laten het geld dankzij de sterk draaiende economie weer volop rollen. Met name aan auto’s, elektrische apparaten, woninginrichting, kleding en horeca geven we meer geld uit, blijkt uit nieuwe cijfers van het CBS.

De consumptie groeide het eerste kwartaal van 2018 met 3 procent, aldus Centraal Bureau voor Statistiek.

Het was jarenlang dé grote makke van de economie. Nederlanders waren tot lang na de crisis zo pessimistisch dat ze de hand op de knip hielden en geen grote uitgaven durfden te doen. Dat sentiment is nu totaal gekeerd.

In de eerste drie maanden van dit jaar gaven huishoudens 3 procent meer uit dan in het eerste kwartaal van 2017, aldus het Centraal Bureau voor Statistiek. Dat is de grootste groei in zeventien jaar. In totaal geven we al zestien kwartalen meer uit dan een jaar eerder.

Het geld gaat vooral naar auto’s, elektrische apparaten, kleding en de inrichting van woningen. Meer geld gaven we eveneens uit aan restaurants, cafébezoek en diensten. Uitgaven aan diensten maken ruim de helft van de totale binnenlandse consumptieve bestedingen uit.

Shoppers in het centrum van Leiden © foto Peter Hilz

Meer banen

Het CBS verklaart de forse groei doordat steeds meer Nederlanders aan het werk zijn en de woningmarkt nog altijd in de lift zit.

Eerder maakte het Centraal Bureau voor Statistiek al bekend dat het aantal banen in het eerste kwartaal met 76.000 gestegen is en dat voor het eerst weer meer vaste contracten zijn uitgedeeld aan werknemers dan dat er een flexibele arbeidsrelatie werd aangegaan.

Al met al groeide de Nederlandse economie het eerste kwartaal met een half procent. Ten opzichte van een jaar eerder is de economie 2,8 procent gegroeid. Of te wel: samen verdienen we dus bijna 3 procent meer dan de eerste maanden van 2017.

Export

Behalve dat consumenten meer hun portemonnee trekken, investeren bedrijven ook meer in machines, huisvesting en vervoermiddelen.  Van de export moest Nederland het dit keer minder hebben. Opmerkelijk is wel dat de import voor het eerst in ruim twee jaar harder aantrok dan de export.

De uitvoer van goederen en diensten dikte op jaarbasis met bijna 4 procent aan. Een kwartaal eerder groeide de export nog bijna twee keer zo sterk. De import ging met bijna 5 procent vooruit.

Het filiaal van Hudson’s Bay in Amersfoort. © bram petraeus

SP haalt uit naar kabinet wegens lekken ‘goed nieuws’

NU 15.05.2018 SP-Kamerlid Ronald van Raak heeft dinsdag hard uitgehaald naar het kabinet en in het bijzonder naar premier Mark Rutte. Van Raak heeft er geen goed woord voor over dat het kabinet plannen lekt naar de media zonder eerst de Tweede Kamer daarover te informeren.

“Dit kabinet trekt zich opnieuw niets aan van de Tweede Kamer”, zei hij. Van Raak verwijst naar het recente lek met betrekking tot de Voorjaarsnota. Zo zou er extra geld naar onderwijs en veiligheid gaan.

“Maar het lekken is structureel”, merkt hij op. “Ministeries lekken structureel goed nieuws naar bevriende journalisten met als doel om de eigen minister positief in beeld te brengen. Vervolgens krijgen Kamerleden telefoontjes van journalisten om op de gelekte plannen te regeren.” En dat is waar het volgens Van Raak schuurt.

Kamerleden kunnen niet reageren op plannen waar zij niet over geïnformeerd zijn, zegt hij. “Dit is te gênant voor woorden. Dit is onfatsoenlijk. Zo dreigt dit een nepparlement te worden.”

Niet gewoon

Van Raak maakt zich al een langere tijd zorgen om het lekken vanuit het kabinet. Zo is het bijna een parlementaire traditie geworden dat de plannen uit de Miljoenennota al op straat liggen voordat het Prinsjesdag is. “Maar we mogen dit niet gewoon gaan vinden. Dit is niet gewoon”, zegt Van Raak.

“Dit gaat ook over het manipuleren van media. Dit is geen incident, dit is beleid. Dit gaat over de reusachtige afdelingen voorlichting die bezig zijn met manipuleren van media en publieke opinie.”

Hij pleit ervoor dat de premier de kwestie serieus neemt en strafrechtelijk onderzoek laat instellen naar de lekken. Het zal er waarschijnlijk niet van komen, “omdat de lekken vanuit de ministers komen”.

‘Onaanvaardbaar’

Van Raak staat overigens niet alleen in zijn kritiek op Rutte, die als premier eindverantwoordelijk is voor de lekken naar media. Onlangs tikte Kamervoorzitter Khadija Arib de premier in een brief op de vingers vanwege de vele lekken vanuit de ministeries. “Het behoeft geen betoog dat dit verschijnsel vanuit staatsrechtelijk oogpunt zeer ongewenst, zo niet onaanvaardbaar is”, schreef zij.

Een debat over de nieuwe lekken kreeg geen steun van de coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en CU. Zij vinden het voldoende als het kabinet nog een keer op de brief van Arib gewezen wordt.

Van Raak: “Dat kan twee dingen betekenen: of deze partijen leggen zich erbij neer dat zij de strijd over hun eigen informatiepositie verloren hebben, of deze partijen worden eerder dan de rest van de Kamer over kabinetsplannen geïnformeerd. In beide gevallen is dat een kwalijke zaak.”

Lees meer over: SP Mark Rutte

Het koffertje met daarin de rijksbegroting en miljoenennota in de Tweede Kamer op Prinsjesdag © ANP

Kabinet eens over tussenbegroting

AD 09.05.2018 Het kabinet heeft overeenstemming bereikt over de zogeheten voorjaarsnota, waarmee de begroting voor dit jaar wordt aangepast. Hoe het kabinet het wegvallen van de inkomsten van de gaswinning wil opvangen, wil minister Wopke Hoekstra (Financiën) nog niet zeggen.

De regering maakt ieder voorjaar een tussenbegroting om de begroting van Prinsjesdag bij de tijd te brengen. Naar deze voorjaarsnota werd dit jaar extra uitgekeken, omdat het kabinet moet beslissen over de kostbare gevolgen van het terugschroeven van de gaswinning.

Het zou kunnen beslissen de staatsschuld te laten oplopen, het gat met eventuele meevallers te dichten of toch weer te gaan bezuinigen, maar tegen al die opties zijn ook weer bezwaren. Het kabinet bestaat uit partijen die zich laten voorstaan op een zuinig begrotingsbeleid, maar heeft ook beloofd dat burgers de economische groei in hun portemonnee moeten merken.

Hoekstra zwijgt nog over de manier waarop het kabinet het vraagstuk wil oplossen, omdat hij ‘dat eerst met de Tweede Kamer wil delen’.

Kabinet hoeft niet te bezuinigen om gas, ook geld naar onderwijs en veiligheid

NOS 09.05.2018 Het kabinet trekt extra geld uit voor onderwijs en de aanpak voor de knelpunten bij de politie en het Openbaar Ministerie. Onderwijs krijgt er dit jaar zo’n 65 miljoen bij vanwege een tegenvaller, die is ontstaan omdat er meer leerlingen en studenten naar school en de universiteit gaan. Het ministerie van Justitie en Veiligheid kan rekenen op een eenmalig bedrag van ook zo’n 65 miljoen euro.

Niets kwijt

Dit staat in de Voorjaarsnota van minister Hoekstra van Financiën, zo bevestigen bronnen rondom het kabinet. De Voorjaarsnota moet voor 1 juni naar de Tweede Kamer. Minister Hoekstra wilde nog niets kwijt over dit belangrijke overzicht over de mee- en tegenvallers van de afgelopen periode. “Ik ga eerst de Tweede Kamer informeren.”

Gas

Verder is de coalitie het na veel discussie eens geworden over de betaling van de kosten van het dichtdraaien van de gaskraan. De tegenvallende gasinkomsten moeten binnen de begroting worden opgevangen, dat heet officieel binnen het “uitgavenkader”. Het is nog onbekend om hoeveel geld het gaat.

Belangrijk besluit

Het herstel en de versteviging van de beschadigde huizen daarentegen hoeven niet te worden betaald uit de bestaande begroting, vinden VVD, CDA, D66 en de ChristenUnie. Dit geld komt uit de staatskas, waardoor het afbouwen van de staatsschuld minder snel gaat. Een belangrijk besluit, zegt NOS-verslaggever Ron Fresen.

“Door deze grote kostenpost op deze manier te betalen, wordt gezorgd dat er altijd geld is. Ook wordt voorkomen dat het schadeherstel in Groningen iedere jaar weer een speelbal wordt in de discussie over geld. Het kabinet hoeft dan niet te zeggen dat er bijvoorbeeld geen geld is voor de zorg, omdat de huizen daar verstevigd moeten worden.”

Compromis

De belofte van extra geld naar onderwijs en veiligheid is een compromis tussen de partijen, aldus Fresen. “De VVD en het CDA wilden geld voor veiligheid, de ChristenUnie en D66 hebben zich hard gemaakt voor onderwijs.”

Wat is de Voorjaarsnota?

Het is een tussentijds overzicht van de lopende begroting van het Rijk. Daaruit blijkt of sommige ministeries teveel geld hebben uitgegeven (‘tegenvallers) of dat er extra geld is (‘de meevallers’).
Als een minister meer geld blijkt nodig te hebben, wordt de begroting die op Prinsjesdag is gepresenteerd nog veranderd.

Werkdruk

Het extra geld voor onderwijs voorkomt dat het ministerie de komende tijd op andere uitgaven moet bezuinigen.

De coalitie wil voorkomen dat de sector, die onder druk staat in verband met de werkdruk en lagere salarissen, de dupe wordt van die verkeerde inschatting van de leerling- en studentenaantallen. Het gaat om geld dat wel op Prinsjesdag officieel wordt geregeld, voor de afgelopen tijd is al zo’n oplossing gevonden.

Naar verluidt zijn er grote meevallers omdat het ministerie van Sociale Zaken en het ministerie van Volksgezondheid geld overhouden. Bij Sociale Zaken komt dat door lagere AOW-uitgaven, bij Volksgezondheid omdat de lonen en prijzen minder zijn gestegen dan werd aangenomen.

BEKIJK OOK;

Rijk vecht met Shell en Exxon over miljarden euro’s aan onbenut gas

Loonstijging? Even geduld aub

Trouw 07.03.2018 De economie draait fantastisch, maar wie meer wil verdienen moet hopen op promotie of een nieuwe, beter betaalde baan. Wie blijft zitten waar ‘ie zit, gaat er nauwelijks op vooruit.

Voor loonstijgingen moeten werknemers nog even geduld hebben, meldt het Centraal Planbureau. Dit jaar merken werkenden – en dan vooral tweeverdieners – wel al een iets in hun portemonnee, dankzij belastingmaatregelen die voor hen gunstig uitvallen, maar de meeste Nederlanders moeten wachten tot 2019.

Dit jaar stijgen de lonen iets meer dan vorig jaar, verwacht het planbureau. In 2017 gingen ze 1,6 procent omhoog, dat zal in 2018 gemiddeld 2,2 procent zijn. Pas in 2019 maken óf de vakbonden een vuist, óf is er geen personeel meer te vinden, want dan zullen werkgevers instemmen met een loonstijging van gemiddeld 3,2 procent, voorspelt het CPB.

Vakcentrale voor professionals (VCP) is nog niet gerust op de effecten voor de koopkracht. “Een goed draaiende economie betekent niet per definitie een hoger besteedbaar inkomen. Tot op de dag van vandaag voelen de midden- en hogere inkomens de maatregelen die tijdens de crisis in gang zijn gezet. De lasten moeten nu echt omlaag, zodat werken weer lonend wordt”, zegt VCP-voorzitter Nic van Holstein.

Uiterst laag

Het kabinet heeft lastenverlichtingen aangekondigd voor volgend jaar, maar de grootste winst in koopkracht is een daling van de werkloosheid. Een werkloze die een uitkering weet in te wisselen voor betaalde baan heeft pas echt meer te besteden.

En daar heeft het CPB goed nieuws: de werkloosheid daalt van 4,9 procent in 2017 naar 3,9 procent dit jaar. Voor 2019 voorziet het een verdere afname naar een uiterst lage 3,5 procent. Maar dat cijfer gaat alleen om de groep die actief naar een baan zoekt en per direct beschikbaar is: op dit moment iets minder dan 400.000 mensen.

Dan is er nog een groep, van bijna 3,9 miljoen mensen, die geen werk heeft. Het gros daarvan wil niet werken, is gepensioneerd of is te ziek. Maar zeker een half miljoen van hen wil wel aan de slag, maar staat niet als werkloos in de boeken. Daarnaast zijn er de parttimers die meer uren willen draaien. Dus wellicht is de ruimte op de arbeidsmarkt minder krap dan die lijkt.

Het CPB verwacht toch dat door ‘de toenemende schaarste aan arbeidskrachten’ bedrijven vaker een vast contract aanbieden. Een op de vijf bedrijven heeft al een personeelstekort, meldt het CPB. Toch blijft ook het aantal flexbanen toenemen en blijft Nederland, in de woorden van de vakbonden, kampioen flexwerk.

Lees ook: 
Wordt dit het jaar van de stakingen? Of overwegen werkgevers serieus het personeel meer te betalen?

De economische groei biedt de kans om het systeem echt te vergroenen, zeggen economen.

Pechtold wil vooral staatsschuld verkleinen

Telegraaf 06.03.2018 De economie groeit volgens het Centraal Planbureau als kool. D66-leider Pechtold wil, als er geld overblijft, dat het kabinet dat stopt in het verkleinen van de staatsschuld. „In tijden dat het toeneemt, moet je het niet allemaal zomaar weer uitgeven.”

Pechtold deed zijn uitspraken in praatprogramma Pauw. De democraat vindt het ’fijn’ dat Nederland weer goede cijfers noteert. Wel benadrukte hij dat het slechts om ’prognoses’ gaat.

Naast het terugschroeven van de staatsschuld hoopt de D66-voorman dat het kabinet de kans ziet om de belastingen voor werkenden in te perken. Als derde wens op zijn verlanglijst staan investeringen. „Het CDA zal dan veiligheid roepen, D66 mikt op onderwijs.”

Nederlandse economie is zoete cocktail van ‘meer werk, hoger inkomen, hogere consumptie en meer investeringen’

VK 06.03.2018 Het gaat uitstekend met de Nederlandse economie, zo blijkt uit nieuwe prognoses van het Centraal Planbureau. ‘De Nederlandse economie is op stoom.’ Dit en volgend jaar groeit de economie met respectievelijk 3,2 en 2,7 procent. Nederland hoort daarmee bij de beter presterende eurolanden.

Als het CEP, het Centraal Economisch Plan, niet elk jaar rond dezelfde datum zou verschijnen, zou je haast vermoeden dat het CPB de coalitiepartijen een zetje wil geven twee weken voor de raadsverkiezingen. Deze jubelende ramingen schreeuwen de kiezer toe: de crisis ligt achter ons, we leven in hoogtijdagen. De Nederlandse economie is momenteel een zoete cocktail van ‘aantrekkende werkgelegenheid, hoger beschikbaar inkomen, hogere consumptie en meer investeringen’.

Wellicht het mooiste nieuws voor het kabinet: de werkloosheid daalt volgend jaar naar 3,5 procent. Sinds 2001 was dat cijfer niet zo laag. De vraag naar werk stijgt tegelijkertijd, maar dat kan de economie simpel aan: ‘De krachtige werkgelegenheidsgroei absorbeert met gemak het stijgende arbeidsaanbod.’

Nederland surft op een mondiale hoogconjunctuur, een wereldwijde economische golf, en doet het extra goed vanwege twee binnenlandse factoren: een bloeiende woningmarkt en ‘expansief begrotingsbeleid’. Oftewel, de regering geeft flink geld uit – aan onder meer zorg, onderwijs en defensie – en dat is goed voor de economie. Die spendeerdrift heeft wel gevolgen voor de begrotingsbalans. Het overschot, het geld dat aan het eind van het jaar onder de streep overblijft, groeit minder hard dan de andere economische cijfers: 1,1 procent van het bruto binnenlands product dit jaar en 0,7 volgend jaar.

Jarenlang moest premier Rutte bij nieuwe CPB-cijfers constateren dat de economie weliswaar aantrok, maar dat de burger er nog weinig van merkte. Nu kan hij met het nieuwste CEP in de hand sparren met stijgende koopkrachtcijfers. Mensen vinden weer werk, hebben meer te besteden en laten het dan ook letterlijk rollen. Toch kan CPB-baas Laura van Geest het niet laten een beetje roet in het eten te gooien. Koopkrachtplaatjes zijn niet zaligmakend, schrijft ze vandaag in de Volkskrant: de individuele situatie is simpelweg niet af te lezen uit een verraderlijk absoluut koopkrachtcijfer.

Een CEP zonder kanttekeningen bestaat niet, dat geldt ook voor deze prognose. Het Planbureau waarschuwt voor onzekerheden in het buitenland. Het Verenigd Koninkrijk gaat door zwaar Brexit-weer en blijft economisch achter bij de eurozone. ‘Onzekerheid over de Brexit ontmoedigt investeringen.’ Ook binnen de eurozone liggen risico’s op de loer, zoals ‘een aantal zwakke banken’ en ‘beperkte beleidsruimte’ van de Europese Centrale Bank om economische schokken op te vangen. Nog niet opgenomen in dit CEP: de Italiaanse verkiezingsuitslag, die daar tot een politieke impasse dreigt te leiden.

Volg en lees meer over:  KABINET-RUTTE III   NEDERLAND   POLITIEK   ECONOMIE

Overheid houdt hand op de knip na sterke economische verwachtingen 

NU 06.03.2018 De goede cijfers over de Nederlandse economie betekenen niet dat er automatisch meer geld beschikbaar is om uit te geven. Daarvoor waarschuwt minister Wopke Hoekstra (Financiën) na publicatie van de jongste prognoses.

Hoekstra hamert op de noodzaak om in goede tijden een buffer op te bouwen en te zorgen voor ”vlees op de botten”. Dan hoeft er niet meteen te worden bezuinigd als het tijdelijk economisch slechter gaat.

De bewindsman benadrukt ook dat de mooie cijfers geen garanties voor de toekomst geven. ”We moeten rekening houden met onzekerheden. Nederland is een open economie en daardoor zeer gevoelig voor de ontwikkelingen in de wereldeconomie.”

Het kabinet gaat nu kijken wat de cijfers voor de begroting betekenen: ”Welke mee- en tegenvallers er zijn en hoe we tegenvallers kunnen oplossen.”

Zie ook: CPB verwacht laagste werkloosheid sinds 2001

Lees meer over: Nederlandse economie

Nederlandse economie trekt verder aan

Telegraaf 06.03.2018 De Nederlandse economie trekt verder aan. Het Centraal Planbureau becijfert voor dit jaar een groei van 3,2 procent en een groei van 2,7 procent in 2019.

Daarmee zit Nederland boven het Europese gemiddelde, waar het Verenigd Koninkrijk momenteel juist achterblijft. Onder andere door het vooruitzicht van de Brexit zijn bedrijven daar huiverig te investeren.

Op de Nederlandse arbeidsmarkt is een steeds groter tekort aan mensen op de werkvloer. Volgens de rekenmeesters daalt de werkloosheid in 2019 naar het laagste niveau sinds 2001, naar 3,5 procent. Door die krapte bieden bedrijven vaker een vast arbeidscontract of zijn ze bereid hogere lonen te betalen.

Wel stijgt de inflatie door de hogere arbeidskosten en ook door de verhoging van het lage btw-tarief volgend jaar.

Overschot

Het begrotingsoverschot is ondanks de groeiende economie dit jaar kleiner dan vorig jaar. Voor 2018 schat het CPB dat er een overschot is van 0,7 procent, voor volgend jaar zou dat 0,9 procent zijn.

De besluiten die nog moeten worden genomen rondom de gaswinning in Groningen hebben ongunstige gevolgen voor de overheidsfinanciën en de economische groei. Omdat dit nog allemaal niet uitgekristalliseerd is, zijn deze gevolgen nog niet in de cijfers verwerkt.

Gunstig

In een reactie zegt minister Wiebes (Economische Zaken) dat de ramingen bevestigen ’wat we eigenlijk al weten’: „De Nederlandse economie staat er goed voor.” Hij verwacht dat burgers en bedrijven ook steeds meer daarvan zullen merken. „Dat is ook een goede uitgangspositie voor de grote maatschappelijke uitdagingen waar we voor staan, zoals het energie- en klimaatvraagstuk en het betaalbaar houden van onze zorgkosten.”

Wel wijst hij nog op de risico’s voor de economie. „Denk aan onze intensieve handelsrelatie met het Verenigd Koninkrijk en de Brexit, of de dreiging van importheffingen in de Verenigde Staten”, aldus Wiebes. „Het kabinet zal zich blijven inzetten voor vrijhandel en een gelijk speelveld.”

De economie blijft groeien, met dank aan de overheid die geld uit blijft geven

Trouw 06.03.2018 De Nederlandse economie blijft, in Europees perspectief, bovengemiddeld presteren.  Eén van de belangrijkste redenen, volgens het Centraal Planbureau: de stijgende overheidsuitgaven. Maar is het wel verstandig om veel geld uit te geven als het toch al goed gaat?

De conclusie van het Centraal Planbureau (CPB) komt juist op het moment dat het debat over al dan niet hogere overheidsuitgaven oplaait. De overheidsuitgaven stijgen onder dit centrum-rechtse kabinet snel.

Vorig jaar, het jaar dat het derde kabinet-Rutte aantrad, was nog sprake van een bescheiden groei, maar dit en volgend jaar groeit de begroting met respectievelijk ruim drie en ruim twee procent. Vrijwel gelijk opgaand met de economische groei, die in diezelfde jaren op 3,2 en 2,7 procent geraamd wordt. Vooral de extra uitgaven in het onderwijs en in defensie zijn daar debet aan. Eerder berekende De Nederlandsche Bank (DNB) al dat zonder die extra uitgaven de economie een klein procentpunt minder hard zou groeien.

Klassieke discussie

De discussie of overheidsuitgaven moeten meebewegen met de stand van de economische conjunctuur is klassiek. In tijden van voorspoed kun je groei nog eens extra stimuleren met de dan ook bij de overheid ruimer aanwezige middelen. Je kunt echter ook redeneren dat in tijden van voorspoed buffers moeten worden aangelegd voor slechter tijden. Voor de overheidsfinanciën zou dat betekenen dat in het laatste geval de overheidsschuld wordt afgelost, zodat er in slechtere tijden weer geleend kan worden.

Er komt, zeker in de huidige economische omstandigheden, een overweging bij. De overheid kan de economie stimuleren, maar als die al zo groeit ontstaat het gevaar van oververhitting: de productiemiddelen zijn al bijna optimaal bezet en er ontstaat een tekort aan arbeidskrachten, waardoor prijzen en lonen snel gaan stijgen.

Voor De Nederlandsche Bank en economen van de Rabobank was het al duidelijk voor deze nieuwste CPB-cijfers. De overheid dient op de rem te trappen. Volgens een rapport van de Rabobank doet de overheid het nog immer verkeerd: te veel bezuinigen in slechte tijden en te veel uitgeven als de zon weer schijnt. DNB-directeur Job Swank zei onlangs dat hij het politiek gezien wel begrijpt, maar ‘economisch is al dat stimuleren niet nodig’.

Loonstijging

Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) stelde vorige week in een rapport over de Nederlandse economie dat overheidsuitgaven in onderwijs en onderzoek omhoog moeten. Door elders daarvoor ruimte vrij te maken, dan wel door hogere uitgaven. Bovendien, aldus het IMF, dienen de Nederlandse lonen te stijgen. Het fonds is kennelijk niet bang voor oververhitting, want ook meer koopkracht betekent een extra impuls voor economische groei.

De nieuwe minister van financiën Wopke Hoekstra heeft zich de waarschuwing van De Nederlandsche Bank kennelijk aangetrokken. Hij voert nu een begroting uit met fors meer uitgaven, maar daar moet het bij blijven. In een reactie op de CPB-cijfers stelde Hoekstra dat er niet meer geld voor uitgaven beschikbaar komt. Hij benadrukte dat in goede tijden een buffer voor slechtere tijden moet worden opgebouwd.

Bovendien zijn deze mooie cijfers geen garantie voor de toekomst. “We moeten rekening houden met onzekerheden. Nederland is een open economie en daardoor zeer gevoelig voor ontwikkelingen in de wereldeconomie”, aldus Hoekstra.

Lees ook: Lonen kunnen veel sterker stijgen

De Nederlandsche Bank weet het, het IMF ook, net als het Centraal Planbureau en veel economen. Werknemers in Nederland verdienen te weinig.

CPB-directeur: ‘Politiek staart zich blind op koopkrachtplaatjes, laat fixatie los’

VK 06.03.2018 Het kabinet en de Tweede Kamer moeten hun fixatie op koopkrachtplaatjes loslaten. Die oproep doet Laura van Geest, directeur van het Centraal Planbureau, dinsdag in de Volkskrant. Koopkrachtplaatjes spelen een grote rol in debatten over inkomens, maar zijn onnauwkeurig.

Toch probeert de politiek koopkrachtcijfers met één cijfer achter de komma te sturen. Dat ‘wegpoetsen van minnen’, stelt Van Geest, kost miljarden euro’s, zorgt voor veel bureaucratie en voor een complex belastingstelsel.

Met haar CPB is Van Geest zelf de leverancier van koopkrachtplaatjes. Dinsdag komt de rekenmeester van het kabinet met de nieuwste. Met haar analyse hoopt Van Geest de politiek ervan te doordringen dat de waarde ervan beperkt is. ‘In de koopkrachtplaatjes vind je geen baan, maak je nooit promotie, krijg je geen kinderen, ga je niet scheiden, ga je nooit met pensioen’, aldus Van Geest. ‘Je kunt met de koopkrachtplaatjes in de hand niet bepalen hoe je eigen portemonnee er volgend jaar uit gaat zien.’

Het CPB levert sinds een halve eeuw de cijfers die de effecten van het regeringsbeleid vertalen naar wat mensen werkelijk te besteden hebben. Maar de invloed van politieke besluiten op het inkomen is zeer klein. Veranderingen in individuele levens zoals scheiding en werkloosheid hebben juist de grootste invloed op de koopkracht, maar kunnen onmogelijk in ‘het plaatje’. Daarbij is het ook steeds moeilijker geworden de zaken te voorspellen die er wel in zitten, zoals inflatie en algehele loonstijgingen.

Geen huishouden hetzelfde

Elke subgroep van een subgroep heeft inmiddels zijn eigen koopkrachtcijfer

Vroeger, toen werknemers hun hele leven in vaste dienst bij één werkgever bleven, was het makkelijk koopkrachtplaatjes maken. Het begon in 1968 met eentje van een fictieve werknemer met een doorsnee loon en twee kinderen. Twee jaar later maakte het CPB meer plaatjes, maar allemaal van werknemers – alleen hun inkomen verschilde.

Nu zijn er puntenwolken die de koopkrachtverandering van honderdduizenden echte huishoudens laten zien – ze tonen vooral dat geen huishouden hetzelfde is. Elke subgroep van een subgroep heeft inmiddels zijn eigen koopkrachtcijfer op tienden van procenten nauwkeurig. Dat er nu zoveel koopkrachtplaatjes zijn, is niet vreemd. Er zijn sinds 1968 allerlei typen werknemers bijgekomen, denk aan flexwerkers, zelfstandigen en jobhoppers. Bovendien is de politiek versnipperd geraakt. Veel partijen zijn in het bijzonder bezorgd om hun eigen doelgroep: hoe gaan we de koopkracht verbeteren van de eenverdiener, de gepensioneerde en zzp’er?

De politiek kan ze goed gebruiken om het verschil in koopkracht tussen alle groepen niet te veel te laten oplopen

Zo is het koopkrachtplaatje op het Binnenhof uitgegroeid tot een populair instrument, een voornaam thema in elk begrotingsdebat. Afschaffing ervan, daar pleit CPB-directeur Van Geest niet voor. Volgens haar zijn de plaatjes zeer geschikt om onderling te vergelijken. De politiek kan ze goed gebruiken om het verschil in koopkracht tussen alle groepen niet te veel te laten oplopen. Sturen op een evenwichtige inkomensontwikkeling, noemt het CPB dat.

Het tegenovergestelde is het met tienden van procenten sturen op het koopkrachtcijfer voor een specifieke groep. Zolang dat cijfer maar niet onder de nul komt, signaleert Van Geest. Maar dat ‘wegpoetsen van minnen’ kost miljarden en dan nog is de uitkomst door al zijn beperkingen onzeker. Bovendien heeft het bijsturen van de plaatjes een niet in geld uit te drukken prijs, vindt Van Geest: ‘Een ingewikkeld stelsel van belastingen, premies en toeslagen.’

Met koopkrachtplaatjes in de hand kun je niet bepalen hoe je eigen portemonnee er volgend jaar uit gaat zien

Koopkrachtcijfers spelen in de politiek een grote rol. Veel aandacht en actie. Maar wat koop je ervoor, vragen Laura van Geest en Patrick Koot zich af.

Volg en lees meer over:  POLITIEK  ECONOMIE   NEDERLAND

CPB: economie groeit door, laagste werkloosheid sinds 2001

AD 06.03.2018 De werkloosheid daalt in Nederland snel tot het laagste niveau sinds 2001. De economie blijft groeien. Dat blijkt uit de nieuwste ramingen van het Centraal Planbureau (CPB), dat nu uitgaat van een groei van 3,2 procent in 2018 en 2,7 procent in 2019.

De werkloosheid daalt snel, naar 3,9 procent dit jaar en 3,5 procent in 2019. De krachtige werkgelegenheidsgroei zorgt ervoor dat nieuwe toetreders op de arbeidsmarkt worden opgenomen. Bedrijven bieden vaker een vast arbeidscontract aan en betalen hogere lonen om mensen te kunnen aantrekken of te behouden.

Vorig jaar nam het bruto binnenlands product (bbp) met 3,1 procent toe. Dat was de sterkste groei in tien jaar. Tot dusver ging het CPB ook voor dit jaar uit van een groei van 3,1 procent. Nederland overtreft hiermee de groeicijfers van de eurozone.

De Nederlandse economische voorspoed is het gevolg van de groeiende internationale economie, lage rentes, begrotingsbeleid en een krachtige woningmarkt. Met die laatste twee factoren onderscheidt Nederland zich.

‘Geen fraai verhaal’

Werkenden merken van de economische voorspoed nog altijd te weinig in hun portemonnee. Dat zegt voorzitter Maurice Limmen van vakbond CNV in een reactie. ,,Het CPB voorspelt ook voor de komende jaren mooie economische cijfers, maar het verhaal achter die cijfers is minder fraai”, vindt hij.

Volgens CNV blijft Nederland kampioen flexwerk in Europa. ,,Die doorgeschoten flexibilisering drukt de lonen en zorgt ervoor dat steeds meer mensen in onzekerheid leven”, aldus Limmen. Daarnaast vindt de vakbondsbestuurder dat nog steeds een te grote groep mensen ongewild langs de zijlijn staat. ,,Daar moet wat aan gebeuren. En met deze economische rugwind is dat geen kwestie van kunnen maar van willen.”

Brexit

In de schatting van het CPB is rekening gehouden met een mild brexitscenario waarin een handelsovereenkomst wordt bereikt. Als de uittreding van de Britten uit de Europese Unie chaotisch verloopt of als de uitkomst tegenvalt kan dat schadelijk zijn voor de economie, meldt het onderzoeksinstituut.

IMF spoort Rutte III aan het geld nog meer te laten rollen, en De Nederlandsche Bank is daar niet blij mee

VK 28.02.2018 Ondanks hogere overheidsuitgaven houdt Nederland nog altijd te vaak de hand op de knip. Het nieuwe kabinet zou het geld veel meer moeten laten rollen, vindt het Internationaal Monetair Fonds (IMF).

Die boodschap botst met de waarschuwingen van De Nederlandsche Bank en het Centraal Planbureau. Zij zetten de afgelopen maanden juist vraagtekens bij de door het kabinet-Rutte III aangekondigde miljardenuitgaven aan onder meer onderwijs, zorg en defensie. Zonder die extra impuls zou de Nederlandse economie de komende jaren 0,8 procent minder groeien.

‘Politiek gezien begrijp ik het, na jarenlang bezuinigen’, vatte DNB-directeur Job Swank het standpunt samen. ‘Maar economisch is het niet nodig.’ De critici vrezen dat Nederland met haar begrotingsbeleid zowel de economische pieken als de dalen vergroot. ‘Juist in de jaren na de crisis, toen de economie wel wat stimulans kon gebruiken, bezuinigde de overheid hard om de begroting op orde te brengen’, schreven economen van Rabobank in reactie op het regeerakkoord. ‘Nu de economie is hersteld, gaat de overheid alleen maar verder stimuleren.’

‘Wij denken dat de economie het zó goed doet, dat er ruimte is om extra geld uit te geven’, zei Thomas Dorsey, hoofd van de IMF-delegatie die deze week Nederland bezocht. © ANP

Het IMF vindt dat niet bezwaarlijk. Integendeel, de regering dient het gaspedaal nog wat dieper in te drukken. ‘Wij denken dat de economie het zó goed doet, dat er ruimte is om extra geld uit te geven’, zei Thomas Dorsey, hoofd van de IMF-delegatie die deze week Nederland bezocht, woensdag op een persbijeenkomst in Amsterdam. Volgens zijn prognoses zal de overheidsschuld in 2023 gedaald zijn tot 42 procent van het BBP – ruim onder het Europese maximum van 60 procent. ‘Dat is een flinke veiligheidsmarge’, meent Dorsey. ‘Nederland kan met zulke vooruitzichten makkelijk meer uitgeven, en desondanks nog altijd een degelijk begrotingsbeleid voeren.’

De extra overheidsinvesteringen moeten wat het IMF betreft gestoken worden in onderwijs en onderzoek. Ook kunnen met behulp van dit geld de lasten op arbeid verder omlaag. Op die manier zouden nog meer Nederlanders gestimuleerd worden om een betaalde baan te zoeken, of meer uren te werken.

Mondiale bril

Het opvallende verschil in inzicht tussen Nederland en het IMF komt mede door de mondiale bril waardoor die laatste naar de economie kijkt. Door de populariteit van zijn goederen en diensten verdient Nederland veel meer aan het buitenland dan omgekeerd. Dat handelsoverschot is goed nieuws voor Nederlandse exportbedrijven. Voor andere landen die worstelen met een handelstekort, zoals in Zuid-Europa, is het daarentegen minder positief. Zij zien bestedingen en banen over de grens verdwijnen.

Het IMF ziet zulke ‘economische onevenwichtigheden’ graag kleiner worden. Behalve meer overheidsuitgaven helpt het daarbij ook als de lonen in Nederland harder gaan stijgen. Delegatieleider Dorsey herhaalde gisteren het eerdere IMF-pleidooi voor hogere inkomens. ‘In heel Noordwest-Europa groeien de lonen langzaam, maar in Nederland gaat het wel erg traag.’ Het IMF botst daarbij met de vakbonden. Die hechten naast loonstijgingen ook veel belang aan meer zekerheid voor werknemers. Het IMF is juist voorstander van verdergaande flexibilisering. ‘We zien liever dat de vakbonden focussen op hogere lonen, in plaats van meer vaste contracten’, aldus Dorsey.

Volg en lees meer over:  IMF   POLITIEK   NEDERLAND   KABINET-RUTTE III   ECONOMIE

Hoogste groei Nederlandse economie sinds 2007 – hoe lang kan dit nog doorgaan?

Maar hogere lonen en vaste contracten zijn nodig om de burger nu echt te laten spenderen

VK 14.02.2018 De Nederlandse economie heeft het beste jaar in een decennium achter de rug, al ziet de gemiddelde inwoner dat nauwelijks terug in zijn portemonnee. Maar de krapte op de arbeidsmarkt kan daar verandering in brengen.

Het werd al voorspeld, maar nu is het zeker: 2017 was in economisch opzicht het beste jaar in een decennium. Met de crisis achter de rug groeide de Nederlandse economie met 3,1 procent, maakte het CBS woensdag bekend. De laatste keer dat de zon zo hard scheen in de economie was in 2007. Aan de vooravond van de grootste recessie sinds de jaren dertig bedroeg de groei 3,7 procent.

Extra bemoedigend is dat ook op andere fronten het welzijn in Nederland lijkt toe te nemen. Steeds meer economen erkennen dat het bruto binnenlands product wat dat betreft een gammele graadmeter is. Als alle ouders vanaf morgen aan de ontbijttafel hun kinderen een euro laten betalen per gesmeerde boterham, stuwt dat het bbp op, zonder dat Nederland er daadwerkelijk welvarender op wordt.

Het is de dalende werkloosheid die de burger bovenal moed geeft

Positief in dit opzicht is dat de CO2-uitstoot in Nederland, ondanks een economie op stoom, volgens het CBS vorig jaar licht afnam. Dat komt onder meer doordat er minder steenkool gebruikt wordt bij de productie van elektriciteit. Ook stoelt de hoogconjunctuur, anders dan in het verleden, amper op Groningse grondstoffen. Zou de gaskraan niet deels zijn dichtgedraaid, dan was de economische groei in 2017 zelfs nog iets hoger uitgevallen.

Het is de dalende werkloosheid die de burger bovenal moed geeft. Het aantal banen nam in de laatste drie maanden van 2017 met 57 duizend toe. ‘Niet meer bang zijn om (door de crisis) je baan te verliezen, is voor veel mensen ook enorme winst’, twitterde hoofdeconoom Marieke Blom van ING Nederland woensdag. ‘Geen euro’s, maar wel een veel beter gevoel.’

Zorgwekkend blijft dat de gemiddelde Nederlander de economische bloei amper terugziet in de eigen portemonnee. De lonen strompelen achter de bbp-groei aan. Mede hierdoor valt de consumptie door huishoudens tegen vooral in het afgelopen kwartaal. Ook bij de bejubelde banenbonanza passen kanttekeningen. Hoewel het aantal vaste contracten flink toeneemt, blijkt het aantal flexbanen verhoudingsgewijs harder te groeien. De helft van alle extra werkgelegenheid komt bovendien voor rekening van de uitzendbranche. Dat zijn niet de best betaalde, meest zekere banen.

Groeitempo

Hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen (l) en Eric Wiebes, minister van Economische Zaken en Klimaat, tijdens de persconferentie van de Staat van de Economie over de gerealiseerde economische groei in 2017. © ANP

‘Economische groei maakt het mogelijk dat we grote maatschappelijke uitdagingen, zoals de energie- en klimaattransitie en de hoge kosten van de zorg, kunnen betalen’, reageerde een trotse minister Eric Wiebes van Economische Zaken woensdagochtend op de CBS-cijfers. ‘Maar uiteindelijk willen we natuurlijk vooral dat Nederlanders de groei nu ook zelf merken.’

De vraag is of de Nederlandse economie dit groeitempo lang genoeg kan volhouden om dat voor elkaar te krijgen. Is straks het feest voorbij, zonder dat de gewone burger van de taart heeft mogen snoepen? Feit is dat de groeimotoren van de afgelopen jaren niet eeuwig kunnen blijven ronken. Zo behoort, net als in 2007, de huizenmarkt tot de drijvende krachten achter het economische succes. De huizengekte vertaalt zich in een hoog consumentenvertrouwen en extra uitgaven aan bijvoorbeeld de inrichting van de woning. Ook had de bouw het afgelopen jaar opnieuw een stevig aandeel in de groei van de investeringen en het aantal banen.

Bijna een kwart miljoen bestaande koopwoningen wisselden in 2017 van eigenaar. Dat is een record dat niet snel zal worden verbroken. De koortsachtige bouw- en verbouwactiviteit zal afnemen.

Maar om de huidige groei te laten voortduren, zal ook in eigen land de burger het geld moeten laten rollen

Personeelstekorten

Een ander veelgenoemd punt van zorg zijn de groeiende personeelstekorten. Het CBS spreekt inmiddels van ‘een relatief gespannen arbeidsmarkt’. Tegenover elke openstaande vacature staan slechts 1,8 werklozen. Dat is nog altijd meer dan de 1,3 van vóór de crisis, maar het aantal werklozen slinkt snel. Werkgevers in sectoren als de bouw, horeca, onderwijs en ICT klagen al langer dat ze nauwelijks geschikte mensen kunnen vinden. Deskundigen beschouwen krapte op de arbeidsmarkt dan ook van oudsher als de ultieme economische bad guy een bedreiging voor verdere groei.

Gek genoeg kan het dit keer omgekeerd uitpakken. De economie profiteerde volgens het CBS ook afgelopen jaar vooral van de sterke export (plus 5,5 procent) en investeringen (plus 6 procent). Nederlandse machines, apparaten en chemische producten blijken buitengewoon gewild over de grens. Maar om de huidige groei te laten voortduren, zal ook in eigen land de burger het geld moeten laten rollen. Dat vinden tegenwoordig niet alleen de vakbonden en linkse partijen, maar ook instituten als het Centraal Planbureau en De Nederlandsche Bank.

Zoiets gebeurt pas als diezelfde burger vertrouwen heeft in de toekomst én meer te besteden krijgt. Daarvoor zijn meer vaste contracten en hogere lonen nodig. Twee eisen die werknemers doorgaans pas echt luid en duidelijk durven te stellen wanneer ze niet langer bang zijn dat hun werkgever hen inruilt voor een ander. Met andere woorden: wanneer er werkelijk een schreeuwend tekort aan arbeidskrachten ontstaat.

Volg en lees meer over:  ECONOMIE   NEDERLAND

Economie draait geweldig, hoogste groei sinds 2007

AD 14.02.2018 De Nederlandse economie is vorig jaar met liefst 3,1 procent gegroeid. Dat is de allerhoogste toename sinds 2007 en een procent meer dan in 2016. Dat meldt het Centraal Bureau van Statistiek (CBS) vanochtend in zijn jaarlijkse ‘Stand van de Economie’.

Het is belangrijk dat Nederlanders de economische groei nu ook zélf merken, aldus Eric Wiebes, minister EZ.

Veel economen dachten dat groeicijfers van boven de 3 procent na de economische crisis niet langer mogelijk waren. Maar na jaren van forse bezuinigingen draait de BV Nederland op volle toeren.

De investeringen van bedrijven en burgers groeiden liefst 6 procent. Dat geld ging vooral naar woningen, terwijl bedrijven meer aan machines, installaties en investeringen uitgaven.

Gewone Nederlanders gaven eveneens meer uit, hoewel de bestedingen met 1,8 procent wel wat achterbleven. Huishoudens kochten meer kleding, elektrische apparaten en besteedden flinke bedragen aan woninginrichting. Ook spendeerden we meer aan horeca, recreatie en cultuur. Toch dikt die kleine twee procent aan: uitgaven aan diensten maken ruim de helft van de totale binnenlandse consumptie uit.

Peter Hein van Mulligen, hoofdeconoom van het CBS, spreekt van ‘hoogconjunctuur’. ,,Het is vandaag Valentijnsdag, maar we hoeven geen roze bril op te zetten om te zien hoe mooi de economie er voor staat.” Volgens Van Mulligen is de bouw voor een fors deel verantwoordelijk voor de groei. ,,Dat is ook niet vreemd omdat de bouw na de crisis totaal stilviel. Nu is er een inhaalslag.”

Trots

Minister Wiebes (Economische Zaken & Klimaat) reageert verheugd. ,,De Nederlandse economie staat er goed voor en daar mogen we best trots op zijn. Economische groei maakt het mogelijk dat we grote maatschappelijke uitdagingen zoals de energie- en klimaattransitie en de hoge koste van de zorg kunnen betalen.”

Maar de VVD-bewindsman zegt het vooral belangrijk te vinden dat Nederlanders de groei eindelijk zelf merken. Zelf stelt het CBS dat de economische groei “breed wordt gedragen”. Wat het gebruikelijke vakjargon is voor zeer positieve cijfers.

Achter de hoge economische groei gaan véél méér mooie rapportcijfers schuil. Afgelopen jaar wisselden ruim 250.000 koopwoningen van eigenaar, een record. Elke 2 minuten werd er een woning verkocht. 176.000 mensen vonden een baan.

Minister Wiebes (Economische Zaken & Klimaat) © ANP

Vaste banen 

In de laatste maanden van 2017 nam het aantal banen zelfs met 57.000 toe, het hoogste aantal sinds eind 2008. Gemiddeld waren er eind vorig jaar 10,3 miljoen banen in Nederland. In totaal werkten werknemers en zelfstandigen vorig jaar 13 miljard uren. Dat is een miljard uur meer dan rond de eeuwwisseling. Per baan werken we gemiddeld 24,5 uur per week.

Tegelijk stijgt vooral het aantal flexibele banen. De uitzendbranche is verantwoordelijk voor de helft van de totale banengroei. De sector is daarmee inmiddels goed voor 834.000 jobs, waarmee ongeveer één op de tien Nederlanders een uitzendbaan heeft.

Toch groeiden ook het aantal vaste banen. Die hoeveelheid lag eind vorig jaar 112.000 hoger dan eind 2016. En het aantal vacatures stijgt nog steeds. In december stonden liefst 227.000 vacatures open. Vooral in de bouw nam de vraag naar werk toe.

Het aantal werkloze Nederlanders zakte ondertussen onder de 400.000. Eind vorig jaar zaten 398.000 mensen zonder baan. Dat is 4,4 procent van de beroepsbevolking, het laagste percentage sinds medio 2009.

De aangetrokken bouwnijverheid is een van de belangrijkste oorzaken voor de record economische roei van 2017. © Robin van Utrecht

Nederlanders werkten 13 miljard uren in 2017, een miljard uur meer dan in 2000

CBS-cijfers

Gewend

We hebben door de crisis nog steeds een economische achterstand van 5-6 procent op Duitsland en het VK, aldus Peter Hein van Mulligen, CBS.

Voor komend jaar wordt opnieuw een groei van 3,1 procent verwacht. Toch waarschuwt Wiebes dat groeicijfers van boven de 3 procent niet iets zijn om aan gewend te raken.

Door het lage geboortecijfer en de vergrijzing groeit het arbeidsaanbod nauwelijks meer. ,,Dus moeten we het voor onze groei steeds meer hebben van de verhoging van de arbeidsproductiviteit,” schrijft EZ. ,,Dit vraagt om technologische ontwikkeling, innovaties en het slimmer organiseren van productieprocessen.

En zo vallen er meer kanttekeningen te maken: tijdens de crisis liep de Nederlandse economie harder terug dan onze Europese buurlanden. Nog steeds lopen we daardoor 5 tot 6 procent achter op Duitsland en het Verenigd Koninkrijk. ,,We zullen dus jaren harder moeten groeien om dat verschil goed te maken,” zegt CBS-econoom Van Mulligen.

Daarnaast is er kans op oververhitting, zeker op de woningmarkt. ,,In grote steden als Amsterdam en Utrecht, wordt dat zichtbaar,” aldus Van Mulligen.

Reactie CNV en economen

Deze mooie cijfers zijn slechts de helft van het verhaal, aldus Maurice Limmen, voorzitter CNV.

In een eerste reactie stelt vakbond FNV blij te zijn met de cijfers. Toch vormen de fraaie resultaten slechts de helft van het verhaal, stelt voorzitter Maurice Limmen. 

Hij wijst op het feit dat er met name uitzendbanen bijkomen. ,,De groei komt te weinig terecht bij de mensen die er keihard voor werken. De flexibilisering van de arbeidsmarkt is een van de redenen dat de lonen maar niet stijgen, oordeelde onlangs ook nog eens De Nederlandsche Bank en dat mensen steeds meer blijven hangen in onzeker werk.”

Volgens het CNV ontlopen werkgevers ontlopen hun verantwoordelijkheid voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Dat zijn er liefst 1,3 miljoen, aldus eerdere CBS cijfers. ,,Dat is het verhaal waar het nu over zou moeten gaan,” meent Limmen. ,,Van mooie bedrijfsresultaten krijgen we net zoals de resultaten bij de Olympische Spelen een fijn Oranjegevoel, maar dat helpt talloze mensen die nog steeds op de reservebank zitten niet aan vast werk.”

Euforie overdreven
Econoom Bas Jacobs laat per Twitter weten de euforie overdreven te vinden. ,,Totale euforie van 3,1 procent groei is sterk overtrokken. Het historisch gemiddelde tussen 1970 en 2007 was 2,6% per jaar. Nederland had wat in te halen na de netto nul groei in de periode 2008-2015.” I

ING-econoom Marieke Blom stelt op dat gewone burgers de groei nog niet of onvoldoende merken.

Economie maakt sterkste groei in tien jaar tijd door

NOS 14.02.2018 De Nederlandse economie is in tien jaar tijd niet eerder zo hard gegroeid als vorig jaar. De groei bedroeg in 2017 3,1 procent ten opzichte van 2016, becijferde het CBS. De groei in de laatste drie maanden nam iets af, maar is met 2,9 procent nog altijd stevig.

Vooral investeringen en de export droegen in het vierde kwartaal bij aan de groei. Huishoudens consumeerden iets minder hard, maar de industrie groeide juist sterker.

“De Nederlandse economie staat er goed voor”, zegt minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat. “Economische groei maakt het mogelijk dat we grote maatschappelijke uitdagingen zoals de energie- en klimaattransitie en de hoge kosten van de zorg kunnen betalen. Maar we willen ook dat Nederlanders de groei nu ook zelf merken.”

De economieën van de ons omringende landen zijn ook stevig gegroeid. De Duitse economie, onze belangrijkste handelspartner, groeide met 2,3 procent.

Economische groei 2001-2017

Investeringen

De investeringen zijn afgelopen jaar met 6 procent gegroeid. Het gaat dan vooral om investeringen in woningen. Ook hebben bedrijven veel meer geld uitgegeven aan machines en installaties. Ook de uitgaven aan personenauto’s en bedrijfsgebouwen zijn hoger dan een jaar eerder.

De uitvoer van goederen en diensten groeide in 2017 met 5,5 procent. Nederlandse bedrijven hebben beduidend meer (elektrische) machines en apparaten uitgevoerd dan een jaar eerder. Ook werden er meer chemische producten geëxporteerd.

De invoer lag 4,9 procent hoger dan in 2016.

BART KAMPHUIS | NOS

Consumenten

Consumenten gaven vorig jaar 1,8 procent meer uit dan in 2016. Dat gebeurde vooral aan kleding, woninginrichting en elektrische apparaten. Ook in de horeca, aan recreatie en cultuur werd meer geld besteed.

De zakelijke dienstverlening (zoals de uitzendbranche) en de bouw groeiden het sterkst. Ook de industrie produceerde in 2017 meer dan een jaar eerder.

Rutte geeft EU-korting niet zomaar op

Elsevier 19.01.2018 Nederland wil de miljard euro korting op de Europese meerjarenbegroting niet zomaar opgeven. Dat zei premier Mark Rutte (VVD) na de ministerraad.

Maar als vervolgens het plafond van de uitgaven in de Europese Unie enorm omhooggaat en Nederland houdt de miljard korting, dan zou Nederland alsnog netto meer gaan bijdragen en dat is niet de bedoeling, aldus Rutte.

Vanaf komende zomer beginnen in de Europese Unie de onderhandelingen over de nieuwe meerjarenbegroting (2021-2027). Afgelopen week begonnen in Den Haag de inleidende beschietingen. Zo spraken Rutte, minister van Financiën Wopke Hoekstra (CDA) en de Tweede Kamer met Europees begrotingscommissaris Günther Oettinger.

Lees ook: Hoeveel hebt ú over voor meer Europa?

Oettinger presenteert over enkele maanden een voorstel voor die begroting, maar liet in een interview met het FD al blijken dat Nederland de miljard euro korting die in 2005 werd binnengehaald, gaat verliezen.

Rutte legt zich daar niet bij neer. ‘Uiteindelijk is het van belang dat onze netto-positie niet verslechtert. We betalen geld aan Europa en dat leidt ook tot inkomsten,’ zei Rutte, die het standpunt van Oettinger ‘vanuit het oogpunt van eenvoud’ zegt te kunnen begrijpen.

‘Nettoost betaler’

De Nederlandse korting is een korting op de Britse korting en die valt weg wegens het vertrek van de Britten uit de EU. Maar Nederland is al een van de ‘nettoost’ betalers, aldus Rutte, en daarom wil hij het miljard niet zo maar opgeven.

Rutte liet zich niet verleiden tot de uitspraak ‘geen cent meer’ voor Europa. ‘Want behalve bezuinigen, vanwege het vertrek van de Britten, willen we ook moderniseren,’ zei Rutte.

Minder geld

Nederland wil dat er minder geld gaat naar cohesiefondsen en structuurfondsen en meer naar innovatiemiddelen, waar Nederland veel uit terugkrijgt.

En daarmee heeft Nederland precies dezelfde positie als zeven jaar geleden. Ook toen werd ingezet op meer geld voor innovatie en minder naar landbouw en structuur- en cohesiefondsen. Dat gebeurde mondjesmaat.

Onder de streep

Nu zegt Rutte: ‘Als die begroting niet moderniseert en er blijven honderden miljarden gaan naar structuur- en cohesiefondsen en het gemeenschappelijk landbouwbeleid, waarvan we overigens ook niet veel terugkrijgen, en er moderniseert verder niets, dan zullen wij kijken wat het betekent onder de streep.’

De onderhandelingen van de dan 27 EU-landen – de vertrekkende Britten onderhandelen niet mee over de begroting – gaan minstens tot medio 2019 duren, maar waarschijnlijk nog tot 2020.

Juncker wil hoger budget: ‘EU is meer waard dan kop koffie’

Elk land kan de begroting vetoën

Het worden lastige onderhandelingen, want elk land kan de EU-begroting vetoën. De omvang bedraagt 1 procent van het totale bruto nationale inkomen in de EU.

Voorzitter Jean-Claude Juncker van de Europese Commissie zei eerder deze maand al dat de EU-afdrachten na het vertrek van de Britten omhoog moeten, maar Nederland wil dat niet.

Carla Joosten  (1960) werkt sinds 2000 voor redactie Nederland bij Elsevier Weekblad. Ze is politiek redacteur in Den Haag en covert het koningshuis. Voor de Leven & Dood-pagina’s van Elsevier Weekblad verzorgt zij de nieuwtjes over mensen.

Nederland wil na brexit vasthouden aan Europese korting

NOS 18.01.2018 Nederland wil niet twee keer de dupe worden van de brexit. Die boodschap heeft het kabinet overgebracht aan Eurocommissaris Oettinger. “Wij zijn een van de landen die economisch het meest door de brexit worden geraakt. Het is onrechtvaardig als we ook nog eens meer budget moeten betalen”, vindt minister Hoekstra.

Oettinger was vandaag in Den Haag om te praten over de Europese meerjarenbegroting vanaf 2020. De onderhandelingen over die begroting beginnen in mei. Door de brexit wordt een gat in de Europese begroting geslagen van 12 tot 13 miljard euro en daar moet een oplossing voor komen. De eurocommissaris gaat nu alle lidstaten langs om daar over te praten.

Hij zou het liefst zien dat een korting, die na het vertrek van Groot-Brittannië alleen Nederland nog krijgt, wordt afgeschaft. Handelsland Nederland is een van de grote nettobetalers door de relatief kleine bevolking. Daar staat een jaarlijkse korting van ongeveer 1 miljard euro tegenover.

Kleine groep

Het kabinet heeft laten weten dat het niet akkoord zal gaan met afschaffing van de korting. “Er is een kleine groep landen die veel harder wordt geraakt door de brexit dan anderen”, zei Hoekstra. “En daar hoort Nederland bij.” Meer betalen aan Europa is volgens de minister van Financiën geen optie. Hij vindt dat het Europese budget na het vertrek van Groot-Brittannië verkleind moet worden. “Dat is onze uitgangspositie”, zei Hoekstra, “en daar willen we ook op uitkomen.”

Of die korting echt sneuvelt “hangt af van de onderhandelingen”, zei Oettinger. Die gaan een jaar duren. Hij wees erop dat de lidstaten unaniem moeten instemmen met de meerjarenbegroting. Hij zei dat duidelijk is hoe Nederland erin staat. “Het is nu mijn verantwoordelijkheid om tot een uitgebalanceerd voorstel te komen, waar ook Nederland mee uit de voeten kan.”

Oettinger: Na Brexit kan Nederland korting op EU-bijdrage vergeten

Elsevier 18.01.2018 Nederland hoeft er niet op te rekenen dat het opnieuw een korting van 1 miljard euro krijgt op zijn bijdrage aan de Europese Unie, zegt eurocommissaris Günther Oettinger voor Begrotingszaken. Volgens Oettinger zijn de kortingen die Nederland, het Verenigd Koninkrijk en andere lidstaten krijgen ‘enorm bureaucratisch en complex in de uitvoering’.

Nu de Britten volgend jaar de EU zullen verlaten – en dus hun korting ‘de moeder aller kortingen’ verdwijnt – is het een mooi moment om de kortingen van andere lidstaten ook te schrappen, zegt Oettinger in een interview met FD, dat vrijdag verschijnt.

Eurocommissaris Oettinger was donderdag in Den Haag om het toekomstig Meerjarig Financieel Kader (MFK) te bespreken, onder anderen met premier Mark Rutte.

Oettinger vraagt ‘flexibiliteit’ om te compenseren voor gat door Britten

Volgens Oettinger is een groot deel van die kortingen er om de directe en indirecte gevolgen door de Britse korting richting bijvoorbeeld de Nederlandse afdracht te verlagen.

De korting van de Britten, die in 1984 door de Conservatieve oud-premier Margaret Thatcher werd afgedwongen, had een permanent karakter, in tegenstelling tot die van andere lidstaten. De andere kortingen lopen af als het huidige meerjarige financiële kader stopt. Dat is in 2020.

Jelte Wiersma: De Britten zijn al 500 jaar tegen een verenigd Europa

Maar het feit dat de Britten de EU volgend jaar verlaten, heeft meer consequenties dan alleen het vervallen van hun korting. Ze laten een miljardengat achter op de algehele begroting van de EU, een gat dat volgens Oettinger voor de helft moet worden opgevuld door te snijden in de uitgaven van de EU.

De andere helft moet worden opgevangen door andere EU-lidstaten, die op een verhoogde bijdrage moeten rekenen. Oettinger vraagt flexibiliteit van de lidstaten voor het nieuwe MFK, dat in 2020 moet ingaan en ook weer een looptijd heeft van zeven jaar.

Maar het verhogen van de bijdragen gebeurt niet zomaar. In de Europese Raad moeten alle EU-lidstaten er unaniem mee akkoord gaan, waarna ook alle 27 nationale parlement ermee moeten instemmen.

Kabinet wil korting niet afstaan

Minister Wopke Hoekstra van Financiën liet eerder echter weten dat het kabinet wil vasthouden aan de korting. Ook wil Nederland niet extra bijdragen aan de EU, wanneer Groot-Brittannië is weggevallen. De Britten zijn de grootste nettobetaler aan de EU, en nemen naar schatting een bijdrage van ruim 13 miljard euro op jaarbasis voor hun rekening.

Hoekstra, evenals de Tweede Kamer, vindt dat de EU maar moet bezuinigen om het gat op te vullen. Hoekstra, die donderdag ook met Oettinger sprak in Den Haag, pleit bovendien voor een modernisering van de begroting, waarbij er minder geld zou gaan naar subsidies voor landbouw en armere EU-landen, en meer geld uitgetrokken wordt voor innovatie.

Elif Isitman (1987) is sinds oktober 2014 online redacteur bij Elsevier Weekblad.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Juncker wil hoger budget: ‘EU is meer waard dan een kop koffie’

Farage vreest ‘verlies van historische Brexit-winst’

Waarom is iedereen zo negatief over de EU?

Het gaat goed met de Nederlandse economie, moet het kabinet dan niet juist nu gaan bezuinigen?

VK 07.01.2018  2018 belooft al economische zonneschijn, maar het nieuwe kabinet doet er nog een schepje bovenop. Gevaarlijk, waarschuwen economen. En hoe denken de felste voorstanders van extra overheidsuitgaven in crisistijd hierover?

Als de Nederlandse economie een barbecue is, dan dreigt het kabinet dit jaar de rol te vervullen van de iets te enthousiaste buurman. Met een scheut spiritus stookt die het vuurtje nog eens extra op.

Steeds meer economen waarschuwen voor zo’n oververhitting. ‘De overheid jaagt de economische groei verder aan’, constateerde het Centraal Planbureau vorige maand niet zonder zorgen in zijn vooruitblik op 2018. De uitgaven – aan onder meer leger, verpleeghuizen, onderwijs – lopen met maar liefst 3,5 procent op. Zonder die extra stimulans zou de Nederlandse economie maar liefst 0,8 procent minder groeien. Dit verklaart volgens het CPB ‘voor een belangrijk deel de hogere BBP-groei dan die in onze buurlanden’.

‘Anticyclisch beleid’

Winkelend publiek in Rotterdam© ANP

Dat lijkt mooi, maar de aloude economenwijsheid schrijft voor dat overheden in de vette jaren juist een financiële buffer aanleggen. Anders is er, zoals Jozef in het Oude Testament de farao al voorhield, in de magere jaren geen graan meer om uit te delen. Zo’n ‘anticyclisch beleid’ blijkt desondanks politiek moeilijk te verkopen.

In plaats van de economie af te remmen, wordt het gaspedaal nog dieper ingedrukt – ook buiten Nederland. Zo zal de belastingverlaging van president Trump de toch al florerende Amerikaanse economie verder opzwepen. Ondertussen blijft de geldpers van de Europese Centrale Bank draaien. Tot dit najaar worden voor 270 miljard euro aan extra staats- en bedrijfsobligaties opgekocht. Dat komt boven op de reeds aangeschafte schuldenberg van meer dan 2300 miljard euro. ‘Een te langzame afbouw’ van dit historisch ongekende monetaire stimuleringsprogramma, schrijft het CPB, ‘kan leiden tot oververhitting van de economie.’

‘Economisch niet nodig’

Behalve het Planbureau zet ook De Nederlandsche Bank vraagtekens bij de miljardenuitgaven die Rutte III voor ogen heeft. ‘Politiek gezien begrijp ik het, na jarenlang bezuinigen’, zei DNB-directeur Job Swank onlangs bij een persconferentie. ‘Maar economisch is het niet nodig.’ Minder omfloerst formuleren de economen van de Rabobank het in een rapport: ‘Juist in de jaren na de crisis, toen de economie wel wat stimulans kon gebruiken, bezuinigde de overheid hard om de begroting op orde te brengen. Nu de economie is hersteld, gaat de overheid alleen maar verder stimuleren.’ Dat maakt de Nederlandse economie kwetsbaar. De pieken worden hoger, maar in tijden van crisis is het dal ook extra diep.

Met die kritiek keert het uit de crisis bekende bezuinigingsdebat voorzichtig terug – zij het in spiegelbeeld. Toen luidde de kritiek van sommige economen dat de regering de hand te veel op de knip hield. Nu wordt juist iets meer calvinisme bepleit.

Er is wel een groot verschil in de toon van de discussie. Die is heel wat minder fel. Logisch: ondanks fors hogere overheidsuitgaven, kan het kabinet ook de staatsschuld terugdringen. Dat is het voordeel van economische groei. Daar komt bij dat bezuinigingen veel meer weerstand oproepen dan extra uitgaven. Nederland kent nu eenmaal geen krachtige belangengroepen, zoals in Duitsland de Bond van Belastingbetalers, die de regering om de oren slaan met elke extra cent belasting die over de balk wordt gesmeten.

‘Wereldwijde economische situatie verre van normaal’

Bas Jacobs © Raymond Rutting / de Volkskrant

Bas Jacobs, hoogleraar economie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam:

Hoewel hij zelf niet tegen méér economische stimulering door de overheid is, vindt de Rotterdamse hoogleraar economie Bas Jacobs die gelatenheid onbegrijpelijk. ‘Volstrekt inconsequent’, gedraagt de Nederlandse politiek zich volgens hem. ‘De partijen die de afgelopen crisisjaren het hardst geroepen hebben dat er bezuinigd moet worden, hebben nu collectief hun budgettaire orthodoxie overboord gegooid. Echt, daar zit geen enkele diepere economische gedachte achter. Het ergste is dat vrijwel niemand hier een woord aan vuil lijkt te maken.’

Natuurlijk onderschrijft hij het bekende adagium van de econoom Keynes: wie in slechte tijden de economie wil stimuleren, moet sparen als het economisch voor de wind gaat. Toch is Bas Jacobs, in de voorbije crisis een van de felste critici van het bezuinigingsbeleid, niet per se tegen de extra uitgaven van Rutte III.

‘Het is erg lastig in te schatten op welk punt in de economische cyclus Nederland zit’, legt hij uit. ‘Er is een aanwijzing voor oververhitting: de extreem lage werkloosheid. Tegelijkertijd groeit de economie al een paar jaar veel harder dan verwacht, terwijl de lonen en prijzen heel gematigd stijgen. Dat wijst nog op overcapaciteit. Daarnaast blijft de wereldwijde economische situatie verre van normaal, met de rente van de Europese Centrale Bank die op nul staat.’

In die situatie acht Jacobs het economische risico van bezuinigingen – tegenvallende groei – groter dan het risico van wat oververhitting. ‘Als landen als Nederland en Duitsland met hogere lonen en extra investeringen zorgen voor meer inflatie in het Eurogebied, helpt dat de ECB om het monetaire beleid te normaliseren. Dat is belangrijk, wil de centrale bank bij een volgende recessie nog iets uit kunnen richten.’

‘Nederland spaart te veel’

Coen Teulings. © anp

Coen Teulings, hoogleraar economie in Cambridge 

Ook de voormalige CPB-directeur is geen voorstander van extra zuinigheid. De reden daarvoor heeft niet zozeer te maken met de economische conjunctuur, maar is fundamenteler: net als buurland Duitsland spaart Nederland te veel.

‘De staatsschuld daalt razendsnel, van ruim 60 procent in 2016 naar iets meer dan 50 procent van het BBP in 2019. Het pensioenvermogen is de afgelopen tien jaar toegenomen van 120 naar 160 procent van het BBP. Dat klinkt mooi, maar mondiaal gezien is het een onhoudbare situatie. Tegenover de besparingen van het ene land, moeten immers wel spaartekorten van een ander land staan. Je kunt niet met zijn allen tegelijkertijd sparen. Dat is een recept voor chaos. Vergeet niet: voorafgaande aan de crisis van 2008 was het het enorme spaaroverschot van China dat de zeepbel op de Amerikaanse huizenmarkt opblies, met alle gevolgen van dien.’

De oplossing ligt voor de hand: laat de lonen stijgen en het geld binnenlands rollen. Wat Teulings betreft, had dit het beste tijdens de crisis kunnen gebeuren, om de pijn te verzachten. Tegen de economische cyclus in dus. ‘Het kabinet heeft indertijd gekozen voor forse bezuinigingen. Het gevolg is dat we, nu het beter gaat, weinig anders kunnen doen dan opnieuw procyclisch handelen: niet besparen. Maar laten we het vooral van de positieve kant bekijken. We zijn veel rijker dan we denken.’

Dit schreven we eerder over de economische feeststemming

Is de huidige economische feeststemming een voorbode van een nieuwe zeepbel plus crisis?
Stapt Nederland in dezelfde valkuil als tien jaar geleden, toen het aan de vooravond van de grootste economische crisis sinds de jaren dertig bleek te staan?

De economische paradox van 2017
In 2017 zijn Nederlandse huizenbezitters gemiddeld enkele tienduizenden euro’s rijker geworden. Als hun huis in de Randstad staat, is die winst vaak nog groter. De gewonnen rijkdom is wel van papier. Leidt die duurdere woning in de praktijk tot een dikkere portemonnee?

Economische groei zet ook in 2018 door
Als de huizenprijzen niet zo hard waren gestegen, zou de economische groei de afgelopen jaren ruim een kwart lager zijn geweest. Had de woningmarkt zich in een ‘normaler’, gematigd tempo hersteld, dan waren de consumentenuitgaven zelfs 60 procent lager geweest.

Volg en lees meer over:  ECONOMIE   NEDERLAND

Nederlandse werknemer profiteerde in 2017 qua loon amper van aantrekkende economie

VK 04.01.2018 De cao-lonen zijn in het afgelopen jaar minder gestegen dan in het jaar ervoor, ondanks de krapte op de arbeidsmarkt. Vorig jaar namen de lonen 1,5 procent toe. In 2016 kregen werknemers er nog 1,8 procent bij. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Dat de loonstijging lager uitvalt dan in 2016 zou kunnen komen door het uitblijven van bepaalde cao-akkoorden, laat een woordvoerder van het CBS weten. Zo kregen de kappers- en uitvaartbranche nog geen nieuwe cao en heeft het CBS geen cijfers gepubliceerd over de sector onderwijs. In die sector zijn onvoldoende akkoorden getekend. In 2016 stond het onderwijs nog voor een loonstijging 3,9 procent in de boeken.

© vk

Ook speelt mee dat de ambtenarij in 2016 een goed jaar had. Overheidsdienaren kregen in dat jaar 3,2 procent extra. Vorig jaar kregen ambtenaren er nog slechts 1,1 procent bij. Bij de overheid werken relatief veel mensen, zodat het akkoord zwaar meetelt.

Wel goed doet de sector landbouw, bosbouw en visserij het. Werknemers in die branche kregen er het afgelopen jaar 2,3 procent bij.

Inflatie

De tegenvallende cijfers betekenen dat Nederlandse werknemers er qua loon in 2017 zeer weinig op vooruit zijn gegaan

De tegenvallende cijfers betekenen dat Nederlandse werknemers er qua loon in 2017 zeer weinig op vooruit zijn gegaan. De definitieve inflatiecijfers zijn nog niet bekend, maar de verwachting is dat de inflatie in het afgelopen jaar ook rond de 1,5 procent zal liggen. Bij dat percentage gaat de gehele stijging van de lonen op aan het duurder worden van goederen en diensten.

In 2016 was de inflatie nog historisch laag, waardoor de reële lonen (stijging van de lonen min stijging van de prijzen) sterk stegen. 

De loonstijging die het CBS meldt is een paar tienden lager dan de eerdere berekeningen vakbond FNV (1,76 procent erbij tot december en AWVN (1,78 procent erbij). Dat komt doordat die organisaties anders meten. FNV en AWVN turven de nieuw afgesloten CAO’s. Het CBS weegt werknemers zonder nieuwe cao ook mee.

Daarnaast beschikt het CBS over fijnmazige data. Het statistiekbureau weet beter hoeveel werknemers in een sector actief zijn en op welk salarisniveau zij zitten. Voor iemand met een hogere functie betekent een loonsverhoging van vijftig euro procentueel minder dan voor een werknemer met het minimumloon.

Wordt 2018 het jaar dat Nederland weer gaat staken?

In de nieuwe cao’s stijgen de lonen gemiddeld meer dan 2 procent per jaar; een symbolische grens. Is het de aanzet voor een langere periode met sterk stijgende lonen en groeiende welvaart voor de werknemer?

De economie groeit, de orderportefeuilles zijn vol en vacatures lastig in te vullen. Toch stijgen de lonen amper en gaat Nederland niet de straat op. Zijn we vergeten dat actievoeren loont? (+)

Volg en lees meer over:  ECONOMIE   NEDERLAND   VAKBONDEN

Loonstrook 2018 onder de loep: laagste inkomens leveren in

AD 04.01.2018 De meeste werknemers vinden deze maand nauwelijks extra geld op hun loonstrookje terug. Hoge inkomens gaan er het meest op vooruit, minima met een laag loontje leveren in. Dat blijkt uit berekeningen die loonstrookjesverwerker ADP vanmorgen heeft gepubliceerd.

Doordat het nieuwe kabinet net is gestart, zijn er weinig wijzigingen in de salarisstrook dit jaar, aldus Dik van Leeuwerden, ADP

Werknemers met een modaal salaris (2.894 euro) ontvangen straks netto 7 euro meer. Wie anderhalf keer modaal verdient, ziet nog 1 euro extra op de loonstrook. Mensen die meer verdienen (twee keer modaal) gaan er 16 euro op vooruit.

Bekaaid ervan af komen deeltijdwerknemers met een minimaal loontje van tussen de 1.000 en 1.500 euro per maand. Zij ontvangen tot vier euro minder. Werknemers met een minimaal salaris van 1.578 euro vinden 7 euro extra terug op hun salarisstrook.

Veel verdienende werknemers (5.750 euro of daarboven) profitereren doordat het top belastingtarief van 52 naar 51,95 procent daalt. Zij vinden eind januari tot 18 euro meer terug op hun salarisstrookje.

Veranderingen
De berekeningen van ADP zijn gebaseerd op alle veranderingen in onder meer fiscale regels, werknemerspremies en pensioenen. Ze staan los van loonsverhogingen die mensen krijgen doordat er een nieuwe CAO is afgesloten of doordat zij een treden in hun loonschaal stijgen. De CAO-lonen stegen vorig jaar gemiddeld met 1,5 procent, maakte het CBS vanmorgen bekend.

Het ADP, dat voor 1,4 miljoen werknemers de salarissen verwerkt, spreekt van een relatief saai jaar. ,,Doordat het vorige kabinet vanwege de lange formatie het grootste deel van 2017 demissionair was zie je dat veel veranderingen van Rutte III pas in 2019 ingaan,” zegt algemeen directeur Martijn Brand. ,,Daardoor zijn er weinig grote wijzigingen en veranderen de lonen relatief weinig.”

Een fictief loonstrookje zoals werknemers die het eind van deze maand op de deurmat vinden. © ANP

De reparatie van het derde WW-jaar drukt de lonen. Werknemers betalen daarvoor, aldus ADP.

De achteruitgang bij lage inkomens komt doordat de arbeidskorting niet geheel kan worden benut. Dat geldt voor alle inkomens tot 1750 euro per maand, zegt ADP-loonspecialist Dik van Leeuwerden.

,,Deze werknemers moeten er daarom goed op letten dat ze na 2018 het verschil via de aangifte inkomensbelasting terugvragen van de Belastingdienst.” Dat kan wel 250 euro opleveren.

De lonen voor de meeste werknemers stijgen iets ondanks dat de belastingtarieven in de tweede en derde schijf omhoog gaan naar 40,85 procent. ,,Maar omdat de inkomensgrenzen voor deze tarieven hoger zijn geworden en de heffingskortingen iets hoger zijn, blijft voor de meeste mensen uiteindelijk een kleine plus over,” aldus Van Leeuwerden.

Een factor die de loonstijging drukt is de reparatie van het derde WW-jaar. Het kabinet heeft bepaald dat werknemers die hun baan kwijtraken nog maximaal twee jaar recht op een WW-uitkering hebben. Met sociale partners is afgesproken dat het derde jaar toch mogelijk blijft maar dat werknemers de rekening betalen.

Ambtenaren

AMSTERDAM – Dik van Leeuwerden, loonspecialist ADP © Bart Maat

Het ADP keek naast algemene veranderingen ook naar branchegerelateerde werknemerspremies en grote pensioenregelingen bij onder andere ABP, Zorg & Welzijn en Metaal & Techniek.

Kijken we naar specifieke sectoren dan komen ambtenaren er bekaaid af. Omdat zij dit jaar meer pensioenpremie moeten betalen, gaat een modaal verdienende ambtenaar er slechts 5 euro per maand op vooruit. Overheidsdienaren die op twee keer modaal zitten zien hun loon zelfs een euro per maand op achteruit.

Bouwvakkers met doorsnee salaris gaan er 8 euro per maand op vooruit. In de zorg daalt de pensioenpremie licht en houdt personeel met een modaal salaris maandelijks 6 euro extra over. Voor 2,5 keer modaal is dat 15 euro.

Ook voor werknemers in de metaal en techniek zijn er iets lagere pensioenpremies. Een gemiddeld salaris stijgt 6 euro, voor twee keer modaal is dat 11 euro.

Pensionado’s

Pensioengerechtigen met een aanvullend pensioen of lijfrente zien hun uitkering iets dalen. Bij een aanvullend pensioen van 500 euro ontvangt iemand 1,25 euro minder per maand. Bij 750 euro is dat 1,88 euro. Het verschil loopt op tot bijna zeven euro bij een aanvullend pensioen van maandelijks 2.750 euro.

Reden van de daling is hun verhoogde bijdrage voor de Zorgverzekeringswet. Die steeg van 5,4 naar 5,65 procent. Wel profiteren pensioengerechtigden met een uitkering tussen de 1.700 en 2.650 euro lichtjes van de verlenging van de eerste belastingschijf.

Werkgevers

Voor werkgevers gaan de arbeidskosten omhoog. Een ambtenaar met modaal salaris kost de overheid 23 euro per maand meer. Voor werkgevers in de bouw blijven de lasten grotendeels gelijk. Dat veel organisaties en bedrijven duurder uit zijn komt doordat de verplichte bijdrage voor de Zorgverzekeringswet van 6,65 naar 6,90 procent stijgt.

Ook de grondslag waarop deze bijdrage wordt berekend ligt hoger. De verplichte Algemene Werkloosheidspremie (AWF) neemt toe van 2,64 naar 2,85 procent. De zogeheten AOF-premie stijgt van 6,66 naar 6,77 procent. Voor een gemiddelde werknemer met modaal salaris betekent dit 21 euro hogere werkgeverslasten.

Bekijk in de infographic hieronder  de loonwijzigingen voor 2018:

Infographic lonen 2018 © ADP

Kapper ging er in 2017 het minst op vooruit, landbouw het meest

AD 04.01.2018 De cao-lonen zijn in 2017 minder hard gestegen dan in 2016. Gemiddeld gingen de lonen er afgelopen jaar met 1,5 procent op vooruit, terwijl dat een jaar eerder nog 1,8 procent was. Het minst stegen de lonen in de bedrijfstak ‘overige dienstverlening’, zo blijkt uit cijfers van het CBS.

Tot deze bedrijfstak behoren onder meer kappers en uitvaartverzorgers. Hier klommen de lonen met slechts 1 procent omhoog. In 24 procent van de cao’s kwam er voor deze groep geen nieuw akkoord tot stand.

Landbouwwerkers zijn er volgens het CBS het meest op vooruit gegaan: gemiddeld kregen zij een loonsverhoging van 2,3 procent.

Dit jaar is in de cao’s een gemiddelde loonstijging van 2,14% afgesproken. Dat betekent dat we er in 2018 dus wél weer op vooruit gaan wat betreft de cao-lonen.

Staat leent dit jaar minder dan gedacht

AD 03.01.2018 De Nederlandse staat denkt dit jaar minder geld te moeten lenen dan gedacht. Dat blijkt uit een nieuwe raming van het Agentschap van de Generale Thesaurie van het ministerie van Financiën.

De staat schat in voor dit jaar genoeg te hebben aan 50,5 miljard euro, dat geleend zal worden op de kapitaal- en geldmarkt. De financieringsbehoefte ligt daarmee 3 miljard euro lager dan bij een eerdere raming medio december.

De verlaging hangt samen met een verbetering van de kaspositie aan het einde van 2017. Het agentschap verwacht tussen de 23 miljard en 29 miljard euro op te halen met de uitgifte van langlopend schuldpapier. In de rest van de financieringsbehoefte wordt voorzien met behulp van kortlopende leningen.

Sterke groei economie vlakt af

Telegraaf 02.01.2017 Voor beleggers remmen de winsten van 2017 komend jaar af. De eerste kwartalen houden stevige economische groei, vooral in Europa. Centrale banken, bedrijfsschulden en forsere correcties risico’s kunnen degelijke rendementen later in 2018 drukken, aldus strategen voor 2018.

De economie voorspellen blijft lastig. De consensus van doorzettende groei is opvallend onder strategen van alle zakenbanken en een tiental vermogensbeheerders. Het IMF rekent op een 3,7% beter bbp voor de wereld.

,,De markten staan op full steam ahead”, typeert hoofdeconoom Janwillem Acket van het Zwitserse Julius Bär. ,,Daar is economisch gezien voorlopig ook reden voor. Later in het jaar vind ik het verstandig wat kapitaal vrij te maken om snel van strategie te kunnen wisselen.”

Vooral de schuldenlast van bedrijven en huishoudens in China zijn, de grootste onder de kopzorgen van strategen (zie overzicht illustratie). Maar de dictatuur kan ook vrij snel ingrijpen, nuanceren de strategen meteen.

Meer voltatiliteit

De hele markt reageert nauwelijks op problemen zoals Noord-Koreaanse raketaanvallen. Maar de volatiliteit zal gaan toenemen, waarschuwt BlackRock, ’s werelds grootste vermogensbeheerder die tot 2020 wel groeiende aandelenmarkten voorziet. Want de nog steeds lage inflatie naast de aanhoudende monetaire steun van de ECB en de Federal Reserve bieden bedrijven en investeerders voldoende goedkoop kapitaal.

De verkiezingen dit jaar met anti-EU-partijenkrachten in Italië, en die in Mexico, Brazilië en Rusland, kunnen het stabiele sentiment verstoren. Terwijl de Brexit volgens de strategen al is ingeprijsd.

Het optimisme voor 2018 is historisch gezien zeer hoog. ,,We zitten in een bubbel, maar die barst nog niet”, typeert hoofdeconoom Keith Wade van vermogensbeheerder Schroders. Er is nog volop groei mogelijk voor beleggers, zegt ook hij. Voornamelijk in aandelen, claimt dit fonds. ,,Obligaties zullen met een half procent rentestijging in 2018 al een heel slecht rendement boeken”, bevestigt Corné van Zeijl (Actiam Vermogensbeheer).

Verschil rentetempo

De renteverschillen tussen de VS en de eurozone lopen in 2018 verder op. De Amerikaanse Fed onder leiding van nieuweling Jeremy Powell heeft drie renteverhogingen gepland, de ECB niet een. Met die afbouw zal de dollar stijgen tegen de euro, meent ETF Securities.

Volgens obligatiespecialist Mary Pieterse-Bloem van ABN Amro moeten beleggers rekening gaan houden dat een plots flink stijgende inflatie tot afwijkende, onverwachte ingrepen van centrale banken kan leiden.

,,Beleidsfouten door centrale bankiers behoren tot de grootste risico”, zegt hoofdstrateeg Jim McDonald van Northern Trust. Zonder uitzondering noemen strategen het grillige gedrag van Trump als rode vlag voor beleggers.

Oplopende waarderingen

De ECB zal de komende kwartalen sowieso de handen vol hebben aan het stoppen met het massaal opkopen van obligaties. Na de afbouw van het stimuleringsprogramma zal de ECB „in de lente of de zomer van 2019 voor het eerst de rente weer gaan verhogen”, stelt het Belgische Candriam. Maar vlakkere obligatiecurves tonen dat het herstel geleidelijker gaat dan hiervoor, waarschuwt ETF Securities.

Alle fondsen zijn daarnaast, met enige argwaan, enthousiast over Trumps belastingverlagingen. Amerikaanse bedrijven zullen profiteren. Het vrijgespeelde geld zal naar aandeelhouders gaan, wat tot oplopende waarderingen leidt. Maar die zijn al aan de stevige kant.

Europese aandelen blijven daarmee bij analisten favoriet voor 2018. „Wereldwijd zijn bedrijven uit de eurozone het meest aantrekkelijk geprijsd. Ook hun winsten zitten in de lift”, zegt hoofdeconoom Anton Brender van Candriam. Hij verwacht dat de Europese economie stabiel blijft groeien met 2,2%.

Gewilde sectoren

Opkomende markten zullen met hun opmars bijdragen aan een wereldwijde groei, van gemiddeld 3,6%, het hoogste niveau in tien jaar. „Het aantal kwetsbare landen, zoals Venezuela, is klein”, aldus Brender.

Naar sector bekeken trekken omzetten onder defensiebedrijven, financials, de entertainment-, sport- en reisbranche aan.

De autoproducenten blijven net als media-, retailconcerns, telecom-en kabelbedrijven en vastgoed gemiddeld vlak, tot zo’n 3% groei. De opmars van de elektrische auto krijgt nog weinig impact. Oliekartel OPEC zal bovendien zijn prijzen niet sterk kunnen verhogen, om schalieproducenten buiten de deur te houden.

Wat, afgezien van schokjes, in 2018 voor geringe prijsstijgingen van stook- en energieprijzen leidt.

Dit sorteercentrum van Wehkamp is het grootste geautomatiseerde sorteercentrum van Europa. De consument is koopzuchtig en het bedrijfsleven wil volop investeren. © Herman Engbers

Beter dan 2018 kan het economisch niet worden

Trouw 02.01.2018 Jubelen over de economie kan weer komend jaar. Voor het eerst sinds de crisis gaan alle remmen los.

Een economisch feestje wordt 2018 en het is bijna niet meer te verstoren. De consument is koopzuchtig, het bedrijfsleven wil volop investeren en geld lenen kost nog altijd bijna niets. Zie daar de ingrediënten die maken dat 2018 door een roze bril kan worden bezien. Economen hebben het over ‘hoogconjunctuur’ en een ‘groeispurt’. Kan het dan echt niet meer tegenvallen in 2018?

“Voor het eerst sinds het uitbreken van de crisis hebben we weer een echt goed jaar voor de boeg, waarin de werkloosheid laag is, de economie op volle toeren draait en de overheid ook nog eens grote uitgaven doet”, zegt Menno Middeldorp, hoofd onderzoek Nederlandse economie bij Rabobank. “Met de crisis in de achteruitkijkspiegel zijn we daar helemaal niet meer aan gewend.”

De Nederlandse economie groeit dit jaar met 3,1 procent, zo becijferde het Centraal Planbureau. De werkloosheid daalt naar het laagste niveau in tien jaar, namelijk naar 3,9 procent van de beroepsbevolking.

Hausse op de woningmarkt

Met de crisis in het achterhoofd zien veel consumenten de jubelstemming op de woningmarkt als een groot risico, zo blijkt uit een enquête van ING onder zijn klanten. Maar volgens Marieke Blom, hoofdeconoom van ING, is dit een verkeerde inschatting en is er niets ongezonds aan de hand. “Nederlanders blijven ook volgend jaar volop huizen kopen, omdat de hypotheekrente historisch laag blijft en de huizenprijzen gemiddeld lager liggen dan voor de crisis.”

Die goed draaiende woningmarkt is een belangrijke aanjager van de economie. Wie een huis koopt, geeft immers ook geld uit aan andere zaken. Denk aan een schilderbeurt, nieuwe gordijnen en meubilair. Het aantal woningen dat te koop staat, is in 2018 wel kleiner, zegt Blom. “Dat komt doordat er de afgelopen jaren te weinig woningen bij zijn gebouwd.” Blom verwacht dat het aantal huizen dat verkocht wordt daarom zal teruglopen. “Vooral in de Randstad zie je dat de markt droogkookt. Voor de toekomst moet er echt flink bijgebouwd worden.”

Halen huizenkopers zich niet veel te hoge hypotheekschulden op de hals? Dat valt gelukkig mee, vindt Middeldorp. “De regels voor het verkrijgen van een hypotheek zijn een stuk strenger geworden. Het gaat in de grote steden hard op de huizenmarkt, maar anders dan bij het uitbreken van de financiële crisis worden de aankopen niet gefinancierd met te hoge schulden. We hebben wel iets geleerd van alles wat er mis ging.”

Alleen in Amsterdam, waar de prijzen tot grote hoogten zijn gestegen, is het volgens Blom wel oppassen geblazen. “Wie voor een korte periode een huis wil kopen en daarvoor veel moet lenen, kan zich beter bedenken.” Volgens Middeldorp is Amsterdam een verhaal apart. “Wat daar gebeurt op de woningmarkt is zo anders dan in de rest van het land. Amsterdam krijgt steeds meer het karakter van een wereldstad als Londen of Parijs. Als je het met zo’n stad vergelijkt, zijn de ontwikkelingen beter te verklaren.”

De overheid trekt de portemonnee

Het kopen en verkopen op de woningmarkt gaat in 2018 dus vrolijk door. Valt er dan wellicht onheil te verwachten van het aflopen van het economisch steunprogramma van de Europese Centrale Bank (ECB)? Ook die kans is klein. Sowieso blijft het stimuleringsbeleid nog doorlopen tot en met september, waardoor de rente laag blijft. En of het eind september 2018 echt voorbij is, hangt af van de economische omstandigheden van dat moment. Bankpresident Mario Draghi lijkt economische schokken in de eurozone koste wat het kost te willen voorkomen. “De ECB zal heel rustig en geleidelijk te werk gaan”, zegt Middeldorp.

Nederland gaat het in 2018 zelfs beter doen dan buurlanden, omdat de overheid de uitgaven fors opschroeft, zo schrijft het CPB. Er gaat meer geld naar onderwijs, defensie en zorg. Was de groei van de overheidsbestedingen in 2017 nog 0,4 procent, in 2018 wordt dat 3,5 procent.

Economen zijn niet per se blij met dit beleid. Een bekende economische aanname is namelijk dat de overheid juist bij economisch hoogtij moet sparen voor slechtere tijden. En in zwaar economisch weer moet de overheid geld uitgeven om de neerwaartse trend tegen te gaan. De politiek heeft echter de neiging om precies mee te bewegen met de economische golfbeweging, zegt Luc Aben, hoofdeconoom van vermogensbeheerder Van Lanschot. “Typisch procyclisch beleid.”

Ook de Nederlandse overheid haalde tijdens de crisis de broekriem aan en strooit nu het goed gaat met geld. Niet dat de schatkist daar nu echt last van krijgt: de inkomsten liggen volgend jaar hoger dan de uitgaven en dus is er nog steeds een begrotingsoverschot van 0,5 procent.

Geen bubbel, maar normalisering

Nu iedereen weer volop aan het besteden is en de economie weer op volle toeren draait, dringt de vraag zich op of er geen risico is op oververhitting. Maar volgens Blom is er geen sprake van een nieuwe zeepbel. “De economie is nog altijd bezig te normaliseren na het diepe dal. Wat we nu zien is een normale, positieve conjunctuurbeweging.” Wie denkt dat de economie oververhit raakt, kijkt volgens Blom te weinig naar de historie. “De crisis was uitzonderlijk. Als je kijkt naar hoe de economie daarvoor draaide, zie je dat er nu nog ruimte is voor verder herstel.”

In 2018 komt wel het moment dat de Nederlandse economie op de toppen van haar kunnen draait, zegt Aben. “De vrije capaciteit die er nog was om extra te produceren, is benut. Om verder te groeien moeten bedrijven investeren.”

Wat tot dusver tegenvalt is dat de economische voorspoed nog niet heeft geleid tot een grote loonstijging. Het CPB verwacht echter wel dat dit volgend jaar beter gaat en raamt een stijging van 2,2 procent. Volgens Blom is de loonstijging tot dusver tegengevallen, omdat lonen nu eenmaal traag meebewegen met economische veranderingen. “Tijdens de crisis duurde het ook even voordat je de lonen zag reageren.”

De ruime schil van flexibele arbeidskrachten is ook een mogelijke verklaring dat de loonstijging van het vaste personeel tot dusver tegenvalt. Zzp’ers krijgen meer opdrachten als het weer economisch goed gaat. “De verdiensten van zzp’ers knallen omhoog en omlaag met de toppen en dalen van de economie”, zegt Blom. Kees Vendrik, hoofdeconoom bij Triodos Bank, vreest echter dat de beperkte loonstijging blijvend is, te verklaren door de uitholling van de positie van de vakbonden. “Zij kunnen het onderhandelingsspel aan de cao-tafel minder hard spelen, waardoor het minder goed lukt om bedrijfswinsten in te zetten voor het verhogen van de lonen. Bedrijven besteden liever geld aan het belonen van de aandeelhouders of aan investeringen.”

Politiek loopt het wel los

Anders dan vorig jaar lijken economen zich over politieke risico’s in 2018 niet al te druk te maken. De economische gevolgen van de verkiezingen in Frankrijk, Duitsland en Nederland zijn meegevallen. “2017 was een jaar van blije verrassingen”, zegt Aben. “Het ging allemaal veel beter dan verwacht.”

En dus is nu de inschatting dat het met de Italiaanse verkiezingen ook wel los zal lopen. Een overwinning van de populistische Vijfsterrenbeweging kan natuurlijk leiden tot politieke turbulentie, maar dan nog zal dit de Europese economische motor niet schaden, zegt Aben. “Nu het zo goed gaat, is de kans op economische tegenwind klein.”

Is er dan niets dat het feestje kan verpesten? Daar lijkt het niet op. De ellende van de eurocrisis, die Nederland in 2011 nog in een recessie stortte, is grotendeels voorbij. Dat alle signalen voor de Nederlandse economie op groen staan, is zelfs te danken aan het opbloeien van de eurozone, aldus Aben. “De Europese consument profiteert van de afbrokkelende werkloosheid. Zelfs in het zuiden zie je dat steeds meer mensen weer aan het werk komen. Het resultaat is een groot vertrouwen bij consumenten en producenten. De eurozone staat eindelijk weer stevig op de eigen benen en is daardoor minder afhankelijk van gebeurtenissen in de rest van de wereld.”

Zelfs al mocht de Brexit, het uittreden van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie, wat moeizamer verlopen dan verwacht, dan nog kan dat de pret niet drukken, zegt Corné van Zeijl, vermogensbeheerder bij Actiam. “Nederland exporteert veel naar het Verenigd Koninkrijk. Dat kan teruglopen bij een moeizame Brexit. Maar het gaat nu zo goed met de Nederlandse economie dat we van zo’n tegenslag weinig zullen merken.”

Oververhitting in de Verenigde Staten

Als Van Zeijl toch een risico moet noemen, dan is dat de Amerikaanse economie, die al wel erg lang in een opwaartse beweging zit. “Met de belastingmaatregel stimuleert Trump nu extra, terwijl dat helemaal niet nodig is. De kans op oververhitting van de economie neemt daardoor toe.” Bij oververhitting is de vraag veel groter dan het aanbod, waardoor de inflatie stijgt. De Fed, de Amerikaanse Centrale Bank, zal dan de rente laten stijgen om de vraag te temperen. Het wordt dan namelijk weer aantrekkelijker om te sparen en minder aantrekkelijk om geld te lenen. “Vroeg of laat komt er een terugslag. En zo’n correctie in de Verenigde Staten, voel je ook in de Europa.”

Ook hangen de oplopende schulden in China nog altijd als een donkere wolk boven de internationale markt. Om de hoge economische groei vol te kunnen houden, blijven de schulden verder stijgen. De gigantische schuldenberg wordt al jaren gezien als een risico voor de financiële stabiliteit in de wereld. “Het is de vraag of de Chinese overheid voldoende controle heeft om ervoor te zorgen dat dit geen probleem wordt”, aldus Van Zeijl.

En wie verder kijkt dan de economie van vandaag de dag, ziet dat we juist deze tijden van economische voorspoed moeten gebruiken om structurele problemen aan te pakken, zegt Vendrik. “Ja, de Nederlandse economie groeit met 3,1 procent. Maar daarbij hoort de krachtige kanttekening dat deze groei voornamelijk mogelijk wordt gemaakt door fossiele brandstof. De welvaart van nu zouden we moeten gebruik om de transitie naar duurzame energie te versnellen. Het klimaatakkoord dat minister Wiebes gaat sluiten in 2018 is daarbij cruciaal.”

Hoekstra: misschien extra lastenverlichting

Telegraaf 30.12.2017 Het kabinet sluit extra lastenverlichting niet uit. Minister Hoekstra van Financiën zet de deur op een kier om een deel van eventuele begrotingsoverschotten terug te geven aan de belastingbetaler.

In een interview met deze krant wijst de CDA’er erop dat het kabinet traditiegetrouw in het voorjaar bekijkt of er onder de streep extra geld overblijft. Doordat de economie harder groeit dan eerder werd voorspeld, is het niet ondenkbaar dat er meer belastinggeld wordt opgehaald dan gedacht. Zo kende de begroting ook dit jaar een miljardenoverschot.

Regeringspartij VVD drong er bij monde van VVD-Kamerlid Hennis vlak voor de kerst al op aan dat bij meevallers de belastingbetaler meedeelt in de pot. Minister Hoekstra (Financiën) benadrukt echter zuinig te zijn en gevraagd naar een scenario van overschotten wil hij eerst kijken of er nog geld moet worden uitgetrokken voor specifieke onderwerpen. Maar lastenverlichting noemt hij vervolgens ook een ’optie’.

De bewindsman waarschuwt echter dat de Brexit nog voor een flinke tegenslag voor de economie kan zorgen. „Dat is evident een van de grootste risico’s die de komende jaren op ons afkomt.” Bovendien erkent Hoekstra dat de klimaatrekening fors kan oplopen.

BEKIJK OOK:

’Streng op staatskas passen’

Hoekstra kijkt naar mogelijkheden voor extra lastenverlichting

NU 20.12.2017 Minister Wopke Hoekstra (Financiën) is bereid te kijken of er op termijn een formule gemaakt kan worden voor wat er moet gebeuren met eventuele financiële meevallers bij de overheid.

Nu is het zo dat meevallers terugvloeien naar de staatsschuld. Dat noemen ze op het ministerie “trendmatig begrotingsbeleid”.

VVD-Kamerlid Jeanine Hennis vroeg aan Hoekstra naar de mogelijkheden voor zo’n “meevallersformule”.

Ze wil, zonder het overschot “te verbrassen”, extra lastenverlichting zodat mensen de economische groei ook in hun portemonnee voelen. Het trendmatig begrotingsbeleid “fijnslijpen”, noemt de VVD-politica dat.

“Ik ga daarover nadenken”, zei Hoekstra woensdag tegen Hennis in de Tweede Kamer.

Als er extra geld is te verdelen, zijn er volgens de bewindsman drie smaken: andere overheidsuitgaven, teruggeven aan burgers in lastenverlichting of terug laten lopen naar de staatsschuld.

Maar zo ver is het nog niet. In het voorjaar wordt pas de balans opgemaakt en beoordeelt Hoekstra het wensenlijstje van zijn collega-ministers. “Dan hak ik die gordiaanse knoop door.”

Het vorige kabinet kende zo’n formule wel, maar toenmalig minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem deed hier uiteindelijk niets mee toen er wel een overschot was, benadrukte PVV’er Tony van Dijck. In het huidige regeerakkoord is hier niets over afgesproken.

Meevallers

De vraag is zeer actueel omdat de economie weer fors aantrekt. Woensdagochtend schroefde het Centraal Planbureau (CPB) de economische groeiverwachting voor 2018 nog op naar ruim 3 procent.

Hoekstra noemt het trendmatig begrotingsbeleid “het belangrijkste anker dat we hebben”. Hij brengt in herinnering dat Nederland ongeveer zes miljard euro per jaar aan rente betaalt. Het is daarom niet zo gek dat het “zuurverdiende geld” van werkend Nederland naar de staatsschuld vloeit.

Hoekstra vraagt zich daarom in de Kamer hardop af of de VVD-wens niet haaks staat op deze methode. Je weet namelijk niet waar de Nederlandse economie zich in de conjunctuur precies bevindt. Zit je net voor het punt van oververhitting, dan is het onverstandig om extra geld uit te geven, vindt de bewindsman.

Dus wat doe je in het geval als er extra geld is te verdelen: De staatsschuld verder terugschroeven of de lasten voor burgers verlichten? “Vraag aan drie economen wat je moet doen, en je krijgt vier verstandige antwoorden. Daarom ben ik voorzichtig”, aldus Hoekstra.

Olie op het vuur

Ook PvdA-Kamerlid Henk Nijboer waakt voor de mogelijkheid van extra investeringen terwijl de economie misschien tegen oververhitting aan zit. “Wij gooien geen olie op het vuur”, zei hij.

Maar Nijboer verwacht dat de politieke druk om het overschot toch uit te geven toe zal nemen. In dat geval wil de PvdA dat er extra wordt geïnvesteerd in onderwijs, huren, politie en zorg.

Hoekstra zal begin februari in een brief aan de Kamer verder uiteenzetten of hij iets ziet in een meevallersformule en zo ja, hoe die formule er dan precies uitziet.

Lees meer over: Wopke Hoekstra Nederlandse economie


VVD wil extra lastenverlichting, minister terughoudend

Telegraaf 20.12.2017 Regeringspartij VVD zou graag zien dat een deel van toekomstige overschotten op de begroting worden gebruikt voor lastenverlichting. Minister Hoekstra (Financiën) reageert echter zeer terughoudend.

Dit jaar is er op de begroting een overschot van zo’n 3 miljard euro. In principe is afgesproken dat overschotten gebruikt worden om de staatsschuld te verlagen. Maar woensdag tijdens een debat over de begroting van 2017 pleitte VVD-Kamerlid Jeanine Hennis ervoor dat in de toekomst ook een deel wordt gebruikt voor lastenverlichting, volgens een nog te bepalen ‘meevallersformule’.

In het vorige regeerakkoord tussen VVD en PvdA was zelfs afgesproken dat een kwart van de overschotten voor lastenverlichting zou worden. Maar door de crisis waren er pas plussen toen het kabinet al demissionair werd. Toenmalig minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) vond het daarom niet gepast om alsnog dat geld uit te gaan geven.

Zo’n afspraak is nu niet gemaakt in het regeerakkoord van VVD, CDA, D66 en CU, terwijl er wel van wordt uitgegaan dat er jaarlijks een overschot van zo’n 0,5 procent overblijft. Hennis vindt dat over de besteding daarvan nadere afspraken moeten worden gemaakt.

Aarzelend

Huidig minister Wopke Hoekstra van Financiën reageerde echter aarzelend op de suggestie van de VVD. Hij wees er tijdens het debat op dat de coalitiepartijen dit keer niet zo’n afspraak hebben gemaakt en dat er voorzichtig moet worden omgesprongen met de financiën.

Wel zei de bewindsman toe de komende maanden in een brief aan de Tweede Kamer hierop terug te komen nadat hij zijn licht nog eens heeft laten schijnen over het begrotingsbeleid.

Koopkracht

Tijdens het debat werd ook ingegaan op de nieuwe voorspellingen van het Centraal Planbureau. PVV-Kamerlid Teun van Dijck noemt de verwachte koopkrachtstijging van 0,6 procent voor 2018 ‘kruimels’. „Nederland mag zich een slag in de rondte werken voor een schijntje.”

Hij wijst erop dat koopkrachtstijging mede afhankelijk is van stijgende lonen en dat dit nog moeizaam gaat. Tegelijkertijd stijgen wel de uitgaven van de overheid, wat wordt bekostigd door de extra inkomsten aan belastingen en premies. „Alles voor Wopke, niks voor Henk en Ingrid”, schamperde Van Dijck daarover aan het adres van de minister van Financiën.

Sociale partners

Hoekstra erkende daarop dat de koopkracht achter blijft en dat dit niet alleen afhankelijk is van het kabinetsbeleid, maar ook van de lonen. „Onze waarneming is dan ook dat er ruimte is voor loonstijging en we roepen de sociale partners op om rond de tafel te gaan om tot goede nieuwe afspraken te komen.”

De lastenverlichting die het kabinet voor Nederland in petto heeft door te draaien aan de belastingtarieven gaat pas per 2019 in.

Meeste huishoudens volgend jaar vooruit in koopkracht

NOS 20.12.2017 De meeste huishoudens gaan er volgend jaar in koopkracht licht op vooruit. Minister Koolmees van Sociale Zaken heeft in een brief aan de Tweede Kamer de effecten van alle maatregelen nog eens op een rij gezet, en daarbij ook rekening gehouden met de vandaag gepubliceerde ramingen van het Centraal Planbureau.

Koolmees erkent in zijn brief dat de stijging niet voor alle groepen geldt. Zo gaan alleenverdieners met een modaal inkomen die kinderen hebben er gemiddeld 0,2 procent op achteruit en leveren AOW’ers met een pensioen tot 10.000 euro en alleenstaanden met een uitkering, zonder kinderen, 0,1 procent in.

Gepensioneerden met alleen AOW

Voor gepensioneerden met alleen AOW blijft de koopkracht gelijk of ze gaan er licht op vooruit. Dat geldt ook voor sociale minima met kinderen.

Volgens de tabellen van Sociale Zaken is de grootste stijging in de ‘voorbeeldhuishoudens’ 0,5 procent: die geldt voor tweeverdieners met kinderen van wie de ene partner twee maal modaal verdient en de andere een half maal modaal, plus voor alleenstaanden met twee keer modaal en alleenstaande ouders met het minimumloon. Het CPB schat het modale inkomen volgend jaar op 37.500 euro per jaar.

Loonstrookje

Bij de berekeningen van het ministerie is gekeken naar de ontwikkeling van de lonen in 2018, de inflatie, de zorgpremie en de toeslagen. De lastenverlichting die in het regeerakkoord is afgesproken, zal pas vanaf 2019 effect hebben.

Ook de loonstrookjes laten voor de meeste mensen een lichte plus zien. Koolmees benadrukt dat de ontwikkeling van de koopkracht een vollediger beeld geeft van het besteedbaar inkomen dan het loonstrookje.

BEKIJK OOK;

Economische groei houdt volgend jaar nog aan

‘Alle werkenden gaan er door nieuw kabinet op vooruit’


Bruisende economie niet op loonstrookje terug te zien

AD 20.12.2017 De economie mag dan op volle toeren draaien, Nederlanders zien daar voorlopig amper iets van terug in hun portemonnee. Het eerste loonstrookje in januari zal voor de meeste mensen slechts een heel klein plusje laten zien. Ouderen zien hun AOW-uitkering weliswaar iets toenemen, maar die verhoging wordt bijna helemaal ongedaan gemaakt door een lager aanvullend pensioen.

Dat blijkt uit de jaarlijkse loonstrookjesbrief die het ministerie van Sociale Zaken vandaag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. Pas in 2019 zal de koopkracht van mensen meer toenemen, omdat de lastenverlichting die het nieuwe kabinet wil doorvoeren zich dan laat voelen.

Het Centraal Planbureau (CPB) becijferde vanochtend dat de economische groei in 2018 op 3,1 procent uitkomt. Daarmee is er sprake van hoogconjunctuur, die deels wordt aangejaagd doordat de overheid het geld flink laat rollen. Lastenverlichting blijft echter uit: Nederlanders blijven in 2018 een even groot deel van hun inkomen afdragen aan belastingen en premies, gemiddeld bijna 39 procent.

Magere toename

Hoewel de gemiddelde loonstijging volgens het CPB komend jaar toeneemt van 1,6 naar 2,2 procent per jaar, gooien stijgende prijzen – de inflatie stijgt van 1,4 naar 1,6 procent – roet in het eten.

Onder de streep blijft volgens Sociale Zaken daardoor een magere toename van het besteedbaar inkomen over van hooguit 0,5 procent. Dit geldt vooral voor gezinnen met kinderen en alleenstaanden die twee keer modaal (ongeveer 70.000 euro) verdienen. Pas in 2019 zal de gemiddelde koopkrachtstijging boven 1 procent uitkomen.

Slechter af zijn modale eenverdieners met kinderen, en ouderen met een aanvullend pensioen. Zij leveren onder de streep respectievelijk 0,2 en 0,1 procent in.

Economische groei houdt volgend jaar nog aan

NOS 20.12.2017 De economie piekt. Na de positieve berichten van De Nederlandsche Bank maandag ziet ook het Centraal Planbureau de economische toekomst zonnig in.

Volgens het CPB komt dat onder meer doordat de overheid meer geld uitgeeft. Zo gaat er komend jaar meer geld naar defensie en onderwijs. Daarnaast zullen ook de uitgaven aan zorg toenemen.

Net als dit jaar zal de economie volgend jaar met meer dan 3 procent groeien, stelt het CPB. Verder daalt de werkloosheid naar het laagste niveau sinds 2008 en zal de inflatie – het prijspeil en de kosten van levensonderhoud – met 1,5 procent vrij laag zijn.

Meer loon

Omdat de werkloosheid daalt en er minder mensen beschikbaar zijn om de beschikbare banen te vullen, zullen werkgevers meer loon gaan betalen om personeel te krijgen en houden.

De lonen zullen dan ook stijgen, verwacht het CPB. Wel gaan ze dit en komend jaar iets minder hard omhoog dan eerder verwacht, omdat sommige nieuwe loonafspraken langer op zich laten wachten dan gedacht.

Verder blijft er volgend jaar netto gemiddeld wat meer geld over van het loon om te besteden. De loonstijging is dan namelijk nog iets hoger dan de stijging van de inflatie.

Maar in 2019 lijkt dat verschil kleiner te worden. Maandag signaleerde DNB al dat de inflatie dat jaar hoger zal zijn, en dat mensen dus ondanks een hoger loon minder geld zullen overhouden.

Economie groeit volgend jaar veel harder dan gedacht

Elsevier 20.12.2017 De Nederlandse economie groeit in 2018 harder dan eerder werd gedacht. Het Centraal Planbureau (CPB) rekent op 3,1 procent groei.

Het CPB ging bij de raming in augustus nog uit van 2,5 procent groei. Eerder deze week verhoogde ook De Nederlandsche Bank (DNB) zijn groeiverwachtingen voor 2018 tot boven de 3 procent. ABN AMRO, ING en Rabobank gaan nog uit van iets minder dan 3 procent groei.

Voor 2017 komt de economische groei in Nederland volgens het CPB uit op 3,2 procent. Daarmee zijn de rekenmeesters van het kabinet iets minder optimistisch dan die van DNB, die uitgaan van 3,3 procent groei. Groei met meer dan 3 procent kwam voor het laatst voor in 2007, voorafgaand aan de crisis.

Wat kan de positieve ontwikkeling bedreigen?

Groei komt vooral door overheidsbestedingen

Het zijn volgens het CPB vooral de overheidsbestedingen die de positieve ontwikkeling aanjagen. Door de in het Regeerakkoord aangekondigde maatregelen nemen de bestedingen komend jaar met 3,5 procent toe. In 2017 werd nog 0,4 procent meer uitgegeven door de overheid.

De extra uitgaven aan onder meer onderwijs en defensie en de stijgende zorgkosten zorgen niet voor problemen met de begroting. Er blijft sprake van een begrotingsoverschot van 0,5 procent.

Stijging van de koopkracht door loonsverhoging

De werkloosheid daalt verder naar 3,9 procent van de beroepsbevolking, het laagste niveau in tien jaar. Dat komt door een groei van de werkgelegenheid met 2 procent, terwijl het arbeidsaanbod minder snel toeneemt.

De verwachting is dat bedrijven door de krapte op de arbeidsmarkt de lonen verhogen om personeel te kunnen vinden en behouden. Dat zorgt weer voor een stijging van de koopkracht.

    Fleur Verbeek (1991) werkt sinds oktober 2017 op de webredactie. Ze studeerde Journalistiek aan de Hogeschool van Utrecht.

Economische groei zet ook in 2018 door, mede dankzij aanhoudende euforie op woningmarkt

Al zal deze huidige, harde groei niet eeuwig doorgaan, waarschuwt DNB

VK 19.12.2017 Als de huizenprijzen niet zo hard waren gestegen, zou de economische groei de afgelopen jaren ruim een kwart lager zijn geweest. De Nederlandsche Bank (DNB) publiceerde maandag eigen berekeningen waaruit blijkt hoe afhankelijk de Nederlandse economie is van de woningmarkt.

Had de woningmarkt zich in een ‘normaler’, gematigd tempo hersteld, dan waren de consumentenuitgaven zelfs 60procent lager geweest. Dat komt doordat hoge huizenprijzen huiseigenaren een gevoel van welstand bezorgen, waardoor huishoudens meer geld uitgeven. Bovendien zijn tal van bedrijven  van de bouw tot doe-het-zelfketens  voor hun inkomsten direct afhankelijk van de woningmarkt.

Personeelstekorten

Afhankelijkheid van huizenmarkt maakt economie er een van pieken en dalen, aldus DNB-directeur Job Swank.

Dat is geen goed nieuws, zei DNB-directeur Job Swank maandagochtend tijdens een persconferentie. ‘Je zou willen dat onze economie ook zonder die woningmarkt krachtig groeit.’ In plaats daarvan blijft Nederland mee ademen met de huizenprijzen. Gaan die omhoog, dan draait de economie op volle toeren. Dalen ze, zoals in de recente crisis, dan is de malaise des te groter. ‘De Nederlandse economie is er een van pieken en dalen’, constateert Swank. ‘Dat leidt ertoe dat je pech- en geluksgeneraties krijgt.’

Swank zou dat conjunctuureffect, dat in Nederland dus wordt versterkt door de woningmarkt, graag willen dempen. ‘Niet op de laatste plaats omdat de huidige, harde groei op de huizenmarkt niet eeuwig door zal gaan.’

Sinds het dieptepunt in 2013 zijn de huizenprijzen met gemiddeld ruim eenvijfde gestegen. In Amsterdam zijn woningen nu zelfs een kwart duurder dan aan de vooravond van de crisis in 2008, in Rotterdam 13 procent.

Gekte op woningmarkt

Sinds het dieptepunt in 2013 zijn de huizenprijzen gemiddeld met ruim een vijfde gestegen

Job Swank, directeur DNB © ANP

Ondanks zijn latere kanttekening over de woningmarkt begon Swank zijn persconferentie op ongebruikelijk opgewekte toon. DNB verwacht namelijk dat de economie ook volgend jaar zal groeien en bloeien. ‘Ik heb een boel goed nieuws voor u’, meldde Swank. De economische vooruitzichten waarmee hij strooit zijn ongekend positief. Na de piek van 3,3 procent dit jaar verwacht DNB voor 2018 een groei van 3,1 procent.

De staatsschuld smelt weg als sneeuw onder de zon. Werkloosheid? Die daalt verder van 4,9 procent dit jaar naar een extreem lage 3,5 procent in 2019. Een op de vijf bedrijven zegt een tekort aan personeel of productiemiddelen te ervaren. Daarnaast laten huishoudens het geld rollen en neemt zelfs het aantal vaste contracten na een jarenlange daling sinds kort weer serieus toe. ‘Alles werkt mee’, concludeert Swank, die binnen DNB verantwoordelijk is voor monetaire zaken en financiële stabiliteit.

DNB is zelfs nog iets positiever over de economische groei dan Rabobank en ABN Amro de afgelopen dagen waren. Woensdag komt het Centraal Planbureau met zijn nieuwste raming.

Lonen beginnen te stijgen

Een half jaar geleden waarschuwde DNB dat de Nederlandse lonen achterblijven bij de snelle economische groei. Daarin lijkt voorzichtig verandering te komen. De contractlonen stijgen de komende jaren met meer dan 2 procent. Ook de zogenoemde ‘arbeidsinkomensquote’ – het deel van de taart dat naar de werkenden gaat – verbetert tot en met 2019 licht, van 72,3 naar 73,4 procent.

Desondanks durft DNB nog niet van een definitieve ommekeer te spreken. Daarvoor zijn de loonstijgingen te bescheiden. Na aftrek van inflatie blijft er weinig over. DNB-directeur Swank toont zich daarom ‘een beetje’ tevreden. ‘Maar er blijft ruimte voor loonstijgingen in sectoren als de horeca, handel, vervoer en zakelijke diensten.’

Volg en lees meer over:  ECONOMIE   NEDERLAND   WONINGMARKT

Waarom alle economische groei volgens Wiebes op zal gaan aan de energietransitie

‘Alles wat ik in mij heb zal ik inzetten om gaswinning omlaag te krijgen’

VK 16.12.2017 De jaarlijkse economische groei van Nederland gaat de komende dertig jaar op aan de kosten van de energietransitie. Die kosten voor het overgaan van fossiele brandstoffen op hernieuwbare energie als zon en wind komen uiteindelijk terecht bij huishoudens.

Aldus overhandigde VVD-minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat zijn geloofsbrieven aan de Tweede Kamer. Hij deed dat deze week bij zijn eerste grote debat als minister. ‘De transitie, geachte leden en aanwezigen, die kost geld.’ Zo expliciet hoorden we het kabinet-Rutte III nog niet.

Circa 1 tot 3 procent van het bruto binnenlands product kost het elk jaar om het einddoel te halen, schatte Wiebes bij het debat over zijn begroting – zoals alle ministers van Rutte III greep hij zijn begrotingsdebat aan voor een minitroonrede over zijn belangrijkste opdracht de komende kabinetsperiode. Het einddoel volgt uit het mondiale klimaatakkoord van Parijs: in 2050 moet Nederland vrijwel volledig zijn overgeschakeld op duurzame energie en moet de uitstoot van broeikasgassen nihil zijn. Dit is nodig, dicteert ‘Parijs’, om de opwarming van de aarde flink onder de 2 graden Celcius te houden, liefst onder de 1,5 graad.

Een kostenpost van 1 tot 3 procent van de omvang van de economie komt neer op 7- tot 21 miljard euro per jaar. ‘Dat is de economische groei van dit jaar’, zei Wiebes. ‘Die reserveren we de komende dertig jaar voor het transitiedoel.’ Het kan erger, hield Wiebes de Kamer voor: minder efficiënt. ‘Als we het met onze ogen dicht en onnozel doen, dan hebben we het over veel meer dan 1 tot 3 procent.’

Waar bestaan die kosten volgens Wiebes uit? ‘Heb ik het nou over de energierekening? Nee, daar heb ik het absoluut niet over.’ Wat dan wel? Specifieker dan ‘inflatie, huur en producten’ werd de minister niet. Die kosten komen in eerste instantie terecht bij bedrijven en huishoudens.

‘Na acht uur ’s avonds ben ik echt niets meer waard’, zei de minister tijdens het debat dat een half uur eerder was begonnen en dat tot kwart voor twee ’s nachts zou duren

Maar omdat bedrijven hun kosten doorberekenen, stelt Wiebes, komen ze in tweede instantie ‘uiteindelijk weer terecht bij consumenten en consumenten zijn weer huishoudens’. Die gaan dat terugzien in hogere belastingen. Volgens Wiebes vindt driekwart van Nederland dat redelijk. Maar als de kosten nog hoger worden, is zijn overtuiging, haakt Nederland af.

Kamerleden sloegen niet erg aan op het weidse kostenplaatje dat Wiebes hun voorhield. ‘Een niet om aan te horen ellendig lang betoog’, zei PVV’er Dion Graus. Van andere Kamerleden kreeg Wiebes vragen over de samenhang van zijn visie met mestvergisting, de duurzaamheid van overheidsgebouwen en de verhoging van het lage btw-tarief. Als zijn meeslepend bedoelde betoog wordt onderbroken door zulke praktische zaken, gaat Wiebes’ stem steevast een octaaf omlaag en reageert hij enigszins vermoeid. ‘Na acht uur ’s avonds ben ik echt niets meer waard’, zei de minister tijdens het debat dat een half uur eerder was begonnen en dat tot kwart voor twee ’s nachts zou duren.

De afhankelijkheid van Gronings gas raken we kwijt. Dat zou zo welkom zijn. Maar ik zeg er gelijk bij: dat is straks

GroenLinks-Kamerlid Tom van der Lee wilde wel meer weten van het ‘de energietransitie kost heel veel geld’-verhaal van Wiebes. Wat betekent het voor de koopkracht? Want als de economische groei – die ook een keer ophoudt – opgaat aan de energietransitie, geldt dat wellicht ook voor de groei van de micro-economie op huishoudniveau. Dan verdwijnt de door Rutte III beloofde lastenverlichting als sneeuw voor de zon – zeker als lagere inkomens zich het niet kunnen veroorloven om bijvoorbeeld zonnecellen te plaatsen of hun (huur)woning te laten isoleren.

Nederland timmert al een halve eeuw koopkrachtplaatjes in elkaar, was de Wiebesiaanse reactie. In de modellen die eraan ten grondslag liggen wordt expliciet rekening gehouden met de energietransitie, stelde de minister. ‘Dit regeerakkoord zorgt ervoor dat alle groepen erop vooruitgaan.’

Alles wat ik in mij heb zal ik inzetten om het winningsniveau omlaag te krijgen. Het is niet eenvoudig. Je zal er maar verantwoordelijk voor zijn

Los daarvan, doceerde hij met brede armgebaren, na die transitie zijn we niet meer afhankelijk van olielanden. ‘De gemiddelde autorijder maakt daar gewoon 500 euro per jaar naar over.’ Ook mooi: ‘De afhankelijkheid van Gronings gas raken we kwijt. Dat zou zo welkom zijn. Maar ik zeg er gelijk bij: dat is straks.’

‘Kunt u in elk geval concreet maken dat we de komende twee jaar die gaskraan flink gaan dichtdraaien?’, was de inhaker van het Groningse SP-Kamerlid Sandra Beckerman. Wiebes’ stem ging weer omlaag, de blik ging op ‘na acht uur’. Er volgde: ‘Alles wat ik in mij heb zal ik inzetten om het winningsniveau omlaag te krijgen.’ Concreter werd Wiebes niet. ‘Het is niet eenvoudig. Het is hoogst oncomfortabel.’ En dan, meer voor zichzelf: ‘Je zal er maar verantwoordelijk voor zijn.’

Volg en lees meer over:  NEDERLAND   ECONOMIE   DUURZAAMHEID   POLITIEK   AARDBEVINGEN IN GRONINGEN   ERIC WIEBES


Bruisende economie bedreigd door tekort aan personeel

AD 14.12.2017 Het vertrouwen in de economie is onveranderd hoog en dat blijkt ook uit de verwachtingen voor volgend jaar. Ook dan blijft de economie flink groeien, met bijna 3 procent.

© ING Economisch Bureau

Dat blijkt uit onderzoeksrapport Outlook 2018 van het ING Economisch Bureau. Het enige dat de groei de komende jaren in de weg zou kunnen staan, is volgens het onderzoek het personeelstekort dat momenteel ontstaat in alle sectoren.

,,Al met al gaat het economisch goed met Nederland”, aldus Marieke Blom, hoofdeconoom van het ING Economisch Bureau. ,,Die constatering wordt echter vaak omgezet in de vraag: ‘hoelang gaat het nog goed?’ Zowel consumenten als bedrijven zijn een beetje getraumatiseerd door de lange crisis die we achter de rug hebben. Begrijpelijk, maar de groei is breed gedragen en er is nog geen sprake van oververhitting.”

De economie van het eurogebied is steeds beter gaan draaien en daar profiteert Nederland van, blijkt uit het onderzoek. Maar de economische groei komt voornamelijk uit het binnenland. Zowel consumenten als bedrijven geven meer uit en het regeerakkoord van 2018 voorziet extra overheidsuitgaven. Dat extra geld besteedt de overheid aan onder meer het onderwijs, onderzoek en ontwikkeling, infrastructuur, openbaar bestuur en defensie. Dit geeft volgens het ING Economisch Bureau een impuls aan de economie.

Lees ook;

Dít zijn de banen van de toekomst (plus de 5 beroepen die je niet moet kiezen)

Lees meer

Kijkend naar het Nederlandse bedrijfsleven, verwacht het ING Economische Bureau groei in alle sectoren, waarbij vooral de sectoren transport, toerisme, zorg, de bouw en de zakelijke dienstverlening in 2018 een bovengemiddelde groei zullen tonen.

Toch kan de economie de komende jaren ook weer onder druk komen te staan, voorziet het onderzoek. Door de aanhoudende groei vinden ook steeds meer mensen werk en dat leidt tot tekorten aan arbeidskrachten. De eerste voortekenen van krapte op de arbeidsmarkt zijn te zien in specifieke sectoren, met name in de bouw, ICT en in de industriesector.  Volgens de ING-economen is dit pas het begin.

© ING Economisch Bureau

,,Een op de zes bedrijven ervaart inmiddels een tekort aan personeel, en dat loopt snel op”, stelt Marieke Blom. ,,Het is dan ook belangrijk dat bedrijven hun productiviteit verhogen door zowel te investeren in mensen als in technologie. Bedrijven die dit niet doen dreigen daarmee groeikansen te missen, zeker als de arbeidsmarkt krapper en krapper wordt. Dat zou ook de groei in Nederland kunnen schaden, terwijl Nederland nu juist bezig is met een conjuncturele inhaalslag ten opzichte van andere Europese landen.”

De krapte is volgens Blom nog niet te vergelijken met 2008. ,,Dit zal zich daarom ook maar geleidelijk vertalen in hogere lonen. De prijsdruk neemt daardoor ook pas op termijn toe. In 2018 blijft in Nederland de inflatie voor consumenten laag en komt uit op 1,5%.”

© ING Economisch Bureau

De angst voor zeepbelvorming in de huizenmarkt is volgens het rapport niet reëel. Blom: ,,Met uitzondering van Amsterdam zie ik eerder een normalisering dan een zeepbel op de woningmarkt. Sterker nog, ik zie een normalisatie van de brede economie. De groei heeft robuuste fundamenten. Dat betekent dat we nog een aantal jaren door kunnen groeien.”

Kamer wil opheldering over tekort Ollongren

NOS 29.11.2017 De Tweede Kamer wil opheldering van het kabinet over een tekort op het ministerie van Binnenlandse Zaken. Gisteren werd duidelijk dat minister Ollongren op zoek is naar 200 miljoen euro om de uitvoering van de Omgevingswet te betalen.

Na de formatie werd de Omgevingswet overgeheveld van het ministerie van Infrastructuur naar Binnenlandse Zaken. In die wet worden diverse regels voor ruimtelijke ontwikkeling vereenvoudigd en samengevoegd. De uitvoering ervan is een arbeidsintensieve klus, die het ministerie van Ollongren eenmalig 200 miljoen kost. Dat geld heeft ze niet.

Krantenwijk zonder fiets

“Het lijkt erop dat de nieuwe minister wel de krantenwijk heeft overgenomen, maar vergeten is te vragen of de fiets er ook bij komt”, zei GroenLinks-Kamerlid Van Tongeren. Volgens PvdA-woordvoerder Nijboer lijkt het een rekenblunder. Hij is bang dat het probleem wordt afgewenteld op de huurders.

De Kamer wil een brief, waarin het kabinet uitlegt hoe dit wordt opgelost.

BEKIJK OOK;

Klein formatiefoutje: Ollongren komt 200 miljoen tekort

Klein formatiefoutje: Ollongren komt 200 miljoen tekort

NOS 28.11.2017 Het nieuwe kabinet zit al in de eerste weken met een politiek probleem in zijn maag. Minister Ollongren van Binnenlandse Zaken blijkt een cadeau te hebben gekregen waar ze zelf voor moet betalen. Ze heeft daardoor nu al een tekort van ongeveer 200 miljoen euro en heeft geen idee waar ze het geld vandaan moet halen.

Wat waren ze na de formatie blij op het ministerie van Binnenlandse Zaken. Want op het allerlaatste moment, tijdens het verdelen van de taken, werd werk weggehaald bij het ministerie van Infrastructuur en Milieu en overgeheveld naar Binnenlandse Zaken. Het gaat om de prestigieuze Omgevingswet van minister Schultz. Het is een van de grootste hervormingen van het vorige kabinet en een van de meest ingewikkelde wetgevingsprocessen ooit.

Minder vergunningen

De Omgevingswet is bedoeld om de regels voor ruimtelijke ontwikkeling te vereenvoudigen en samen te voegen. Daardoor zijn bijvoorbeeld minder vergunningen nodig, verlopen procedures sneller en is het makkelijker om een bouwproject te beginnen.

De Omgevingswet werd in 2015 aangenomen door de Tweede Kamer en in 2016 door de Eerste. De wet wordt nu uitgewerkt in diverse algemene maatregelen van bestuur en ministeriële regelingen.

Zwaar teleurgesteld

Ollongren, die al over Wonen gaat, wilde de Omgevingswet er ook graag bij hebben. Maar al snel kwam ze erachter dat het invoeren van de wet haar eenmalig ongeveer 200 miljoen euro gaat kosten. Zelf heeft ze dat geld niet. Conclusie: het ministerie van Binnenlandse Zaken heeft extra taken binnengehaald zonder dat er geld tegenover staat.

Het ministerie van Infrastructuur en Milieu (tegenwoordig Infrastructuur en Waterstaat), dat de wet maakte, zocht al tijden tevergeefs naar geld voor de uitvoering. Maar nu de taak is verdwenen, staakt het ministerie de zoektocht. Volgens bronnen is I&W zwaar teleurgesteld over de overheveling van de Omgevingswet, omdat de wet het troetelkindje van het ministerie was.

‘Moeten het oplossen’

In het kabinet en in het wekelijks coalitie-overleg is er al een paar keer over het probleem gepraat. “We moeten het oplossen”, zegt een bron uit de coalitie. Maar niemand weet nog hoe.

Een soortgelijk probleem speelt ook bij Onderwijs. Dat ministerie kreeg het landbouwonderwijs erbij van Economische Zaken. De Wageningen Universiteit en een aantal mbo-opleidingen moeten nu volgens de onderwijsnormen worden betaald. Die zijn een stuk hoger.

Overschot begroting valt lager uit, meevaller in de zorg

NU 24.11.2017 Het begrotingsoverschot dit jaar zal iets lager zijn dan op Prinsjesdag werd geraamd. Het loopt terug van 0,6 naar 0,4 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daar staat een meevaller van 700 miljoen in de zorg tegenover.

Dat maakte minister Wopke Hoekstra van Financiën vrijdag na de ministerraad bekend. “We lijken het jaar voorlopig goed af te sluiten”, zei de bewindsman.

De cijfers staan in de nog niet gepubliceerde Najaarsnota, de laatste stand van de begroting, die door de ministerraad is goedgekeurd. 

De zorgmeevaller is te danken aan mindere uitgaven aan de geestelijke gezondheidszorg (GGZ) en medicijnen.

Het kabinet baseert deze bedragen op de declaraties bij de zorgverzekeraars over de eerste zes maanden van dit jaar en een inschatting van de verzekeraars over de tweede helft van 2017.

Ook kan het kabinet een meevaller aan belastinginkomsten bijschrijven van 51 miljoen euro.

Verder is er bij enkele ministeries minder geld uitgegeven dan aanvankelijk verwacht. Dat geldt vooral voor Defensie, Sociale Zaken, Onderwijs en Financiën.

Tegenvallers

Tegenvallers zijn onder meer de hulp aan Sint-Maarten na de orkaan Irma. Daar is alleen al voor het wederopbouwfonds 550 miljoen euro uitgetrokken.

Ook is er vertraging aan de inkomstenkant van de schenk- en erfbelasting van 450 miljoen euro. Dat bedrag komt in 2018 binnen. Hoekstra wil niet direct spreken van een meevaller omdat het een verschuiving is.

Het is dus allerminst zeker of dat geld volgend jaar kan worden besteed, er is van tevoren een afgesproken maximum aan uitgaven (het uitgavenkader).

Sowieso vloeien meevallers zoals gebruikelijk naar de staatsschuld. Zo worden ook de rentelasten lager, maar zo waarschuwt Hoekstra, volgend jaar wordt er naar verwachting alsnog 6 miljard euro aan rente over de staatsschuld betaald.

In het voorjaar wordt opnieuw de balans opgemaakt en kijkt het kabinet naar “de wensen en tegenvallers”, aldus Hoekstra.

EU-regels

Ondanks de tegenvallers, benadrukt Hoekstra dat Nederland er goed opstaat, ook in vergelijking met andere Europese landen.

“We zijn een van de vier landen in Europa met een begrotingsoverschot en een staatsschuld van onder de 60 procent van het bbp”, zei de bewindsman.

Daarmee voldoet Nederland ruim aan de regels die de Europese Unie stelt aan de overheidsfinanciën.

Zie ook: Profiel: Wopke Hoekstra (CDA), minister van Financiën

Lees meer over: Wopke Hoekstra Najaarsnota

Be­gro­tings­over­schot lager dan verwacht

AD 24.11.2017 Het begrotingsoverschot dit jaar zal iets lager zijn dan op Prinsjesdag werd geraamd. Het loopt terug van 0,6 naar 0,4 procent, zei minister Wopke Hoekstra van Financiën na de ministerraad. ,,Maar dit jaar gaan we voorlopig goed afsluiten”, zei hij.

Er komt meer dan een miljard minder in de schatkist. Tegenvallers zijn onder meer de hulp aan Sint-Maarten na de orkaan Irma. Daar is alleen al voor het wederopbouwfonds 550 miljoen euro uitgetrokken. Verder gaat er 67 miljoen naar de twee andere Bovenwindse eilanden Sint-Eustatius en Saba. Ook is er vertraging in de schenk- en erfbelasting. Dat scheelt 450 miljoen euro. Dat komt naar verwachting in de eerste helft van volgend jaar pas binnen, zei Hoekstra.

Daar staat tegenover een meevaller van 700 miljoen in de zorg. Er is minder dan verwacht uitgegeven aan geneesmiddelen. Ook is er 51 miljoen euro meer aan belastingen binnengekomen.

,,Ik denk nog steeds dat het heel goed nieuws is”, zei de bewindsman. Weinig landen in Europa stevenen volgens hem af op zo’n overschot. Dat is te danken aan ,,de robuustheid van de Nederlandse economie” en ,,het verstandige beleid van het vorige kabinet”.

De cijfers zijn verwerkt in de Najaarsnota, de laatste stand van de begroting, die door de ministerraad is goedgekeurd. Het overschot gaat naar aflossing van de staatsschuld.

Halbe Zijlstra: geen rasdiplomaat, maar nuchtere Fries

Elsevier 14.11.2017 Minister Halbe Zijlstra verdedigt dinsdag en woensdag zijn eerste begroting van Buitenlandse Zaken. Redt hij het als rechtse houwdegen of moet hij zich opwerpen als volbloed diplomaat? De postduivensecretaris is een nuchtere Fries: al te goed is buurmans gek.

De harde leerschool van Halbe Zijlstra stond in Utrecht. Van 1998 tot 2006 was hij gemeenteraadslid met een onderbreking van twee jaar wegens werkzaamheden in het buitenland.

Het was een heftige episode. In de Utrechtse raad ging het er wild aan toe. Popzanger en kroegbaas Henk Westbroek kwam met Leefbaar Utrecht als de daverende winnaar binnen en het zou lange tijd niet meer rustig worden. Linkse populisten zetten de toon. Kortom een ideale kweekvijver voor een rechtse politicus. Geert Wilders was er een jaartje eerder ook begonnen, maar stoomde in 1998 meteen door naar de Tweede Kamer.

Zoon van politieman schopte het tot raadslid in grote stad

Op de dag dat Zijlstra werd beëdigd, reisden zijn ouders vanuit Friesland naar Utrecht. In paasbeste kleren woonden zij de plechtigheid bij. De zoon van een politieman uit Oosterwolde schopte het tot gemeenteraadslid in een grote stad.

Toen de trotse Zijlstra’s eenmaal op de publieke tribune zaten, keken ze geschokt toe hoe andere raadsleden in sjofele spijkerbroek werden beëdigd. En hoe menigeen zich onbeschoft gedroeg tegenover de burgemeester.

Rechts is voor Zijlstra geen scheldwoord

Aan die tumultueuze periode in de gemeenteraad hield Zijlstra de liefde van zijn leven over: VVD-gemeenteraadslid Ingrid de Bondt, later wethouder, gedeputeerde en dijkgraaf. Plus een enorme zelfverzekerdheid, die zou nooit meer weg gaan, ook niet toen hij eind 2006 verkaste naar het Binnenhof. Hij is een van de weinige Haagse politici voor wie rechts geen scheldwoord is. Hij geniet er juist van tegenstanders en media te prikkelen. Meteen ontstaat verontwaardiging en kan Zijlstra weer gniffelen. Zijn provocatie werkte!

Meer van Eric Vrijsen; Halbe Zijlstra ongeschikt? Wat een onzin

Als fractieleider ging hij een paar keer in de fout. Hij flapte er bijvoorbeeld uit dat asielzoekers hiernaartoe komen voor gratis ooglidcorrecties en borstvergrotingen. Hij kon het niet staven en moest zijn woorden intrekken. Ook in de Zwarte Piet-discussie gleed hij uit: ‘Het Sinterklaasfeest wordt vermoord.’ Vervolgens praatte hij er een beetje omheen en moest hij zich excuseren: ‘Er is ruimte voor verbetering.’

Politieke stuntman

Toen vorige maand bekend werd dat Zijlstra in Rutte III de prestigieuze post van minister van Buitenlandse Zaken zou krijgen, ontstond ter linkerzijde ophef. Wat moest deze politieke stuntman op dat deftige departement? Hoe kon Nederland zich laten vertegenwoordigen door zo’n rabiate houwdegen? Want je kunt veel van hem zeggen, maar níet dat hij een geboren diplomaat is.

Media hoonden dat hij ervaring had als secretaris van de postduivenvereniging Oosterwolde. Partijgenoten verdedigden hem door te zeggen dat Zijlstra heus affiniteit had met het buitenland en dat hij zelfs ooit – toen hij in de jaren ’90 voor Shell werkte – op bezoek is geweest in de datsja van Vladimir Poetin. Later sprak Shell dit tegen. Opnieuw werd de spot gedreven met de postduivensecretaris.

Geen VVD-kroonprins

Het moet hem gestoken hebben, want hier werd hij geraakt in zijn ambities. En dat is nou juist het punt waarop hij zich kwetsbaar had gemaakt door nooit geheimzinnig te doen over wat hij wilde bereiken. Zijlstra maakte er ook nimmer een geheim van dat hij Rutte wilde opvolgen als VVD-leider. Al is hij sindsdien nogal buiten beeld geraakt als VVD-kroonprins.

In zijn rol als fractieleider dekte Zijlstra van 2012 tot vorige maand de rechterflank van de VVD af. Dat was niet altijd een dankbare taak. In juli 2015 sprak de VVD-top af dat premier Mark Rutte tijdens de Euro-top keihard zou vasthouden aan de verkiezingsbelofte ‘geen cent meer voor de Grieken’. De volgende dag zette Zijlstra thuis in Wassenaar de televisie aan en hoorde Rutte verklaren dat Nederland toch akkoord ging met extra financiële steun. Zijlstra ontstak in woede. Dit was precies wat ze niet hadden afgesproken.

Ruzie in de VVD-top, maar Rutte won en Zijlstra verloor, al trok hij daar wel een wijze les uit. Rutte verdedigde zich door te zeggen dat er een verschil is tussen politiek en bestuur. Wat had het voor zin te blijven vasthouden aan de VVD-lijn? Bondskanselier Angela Merkel had al besloten. Finland, Oostenrijk en eventuele andere bondgenoten van Nederland waren al gedraaid. Bestuur is geen kamikaze, hield Rutte zijn verbolgen partijgenoot voor. Zijlstra gaf toe. Hij regelde dat de VVD-fractie de lijn-Rutte zou verdedigen. Slechts één fractielid, Joost Taverne, stemde tegen.

Volgens bronnen in de VVD beloofde Rutte in ruil voor de politieke steun dat hij Zijlstra minister zou maken. Maar heel grote betekenis had dit niet, want in de VVD lopen wel meer politici rond met een halve toezegging van Rutte dat ze in het kabinet komen, waarna het toch niet doorgaat.

Eerste begroting

In de Tweede Kamer verdedigt Zijlstra de komende dagen zijn eerste begroting. Eerder maakte hij al zijn debuut in de Europese Unie. Wat opvalt is dat hij erg zijn best doet over te komen als geroutineerd diplomaat en dat hij scherp op zijn woorden let. Om niet uit de bocht te vliegen,  bedient hij zich nu van eufemismen. Als hij de militaire dreiging vanuit Rusland wil duiden, heeft hij het over ‘de niet zo vriendelijke landen’ of beweert hij ‘dat de wereld er minder gezellig op wordt’.

Volgens onze columnisten
Geerten Waling: ‘Hallo! Halbe Zijlstra minister van Buitenlandse Zaken?’

Ook in de Kamer zal hij nu de neiging tot provoceren bedwingen. Want hij weet wat hij wil. Hij is geen rasdiplomaat voor wie elke overeenkomst beter is dan géén overeenkomst. Hij is gezegend met het oerinstinct van de doorsnee Fries: al te goed is buurmans gek.

Het departement van Buitenlandse Zaken is sterk hiërarchisch. Het absolute tegendeel van de Utrechtse gemeenteraad van twintig jaar geleden. Bezoekers van de minister mogen hun jas ophangen, maar niet op het haakje met een M want dat is voor de minister en ook niet op het haakje met een R want dat is voor de minister van Buitenlandse Handel. En ook niet op het haakje met een S want dat is van de secretaris-generaal.

Zijlstra is opgeleid als socioloog en is bedreven in de handel. Hij zal spelen met zijn nieuwe omgeving en in het parlement maakt sowieso niemand hem wat wijs.

   Politiek verslaggever Redacteur Eric Vrijsen  (1957) volgt voor Elsevier Weekblad sinds 1994 de Nederlandse politiek.

Nederlanders beginnen te profiteren van economische groei

RO 14.11.2017 De Nederlandse economie is het derde kwartaal van 2017 opnieuw gegroeid, en wel met 0,4% ten opzichte van een kwartaal eerder en 3,3% ten opzichte van hetzelfde kwartaal een jaar eerder. Dit maakte het CBS vandaag bekend in haar nieuwste kwartaalcijfers. Daarmee is de Nederlandse economie nog steeds goed op weg om dit jaar met meer dan 3% te groeien. Zowel de consumptie, investeringen en export dragen bij aan deze groei.

Minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes: “Economische groei krijgt pas écht betekenis wanneer Nederlanders ervan beginnen te profiteren. In de cijfers zien we dat nu gebeuren: De groei van de werkgelegenheid zet zich door. In het derde kwartaal van 2017 kwamen er 51 duizend banen bij. Dat is goed nieuws.”

Aantal banen blijft groeien

Op de arbeidsmarkt zijn de ontwikkelingen positief. In het derde kwartaal kwamen er 51 duizend banen bij. Daarmee is er al vier kwartalen op rij sprake van een banengroei van boven de 50 duizend. Volgens het CPB mogen we volgend jaar een stijging in de contractlonen van 2,5% verwachten, en in 2019 zelfs een stijging van 3,5%.

Groei in alle bedrijfstakken

Ten opzichte van hetzelfde kwartaal een jaar eerder, is sprake van een economische groei van 3,0%. Na correctie voor het aantal werkdagen is de groei zelfs 3,3%. Bij de meeste bedrijfstakken is de groei zichtbaar. De zakelijke dienstverlening (+6,1%) en de handel, vervoer en horeca (+5%) laten de hoogste groei zien. Al met al passen de nieuwe groeicijfers in het beeld van een robuust groeiende economie.

CO2 uitstoot

De cijfers van vandaag geven aan dat de uitstoot van CO2 na correctie voor weereffecten in het derde kwartaal is gekrompen met één procent ten opzichte van een jaar eerder. Wiebes: “Dat is mooi meegenomen, maar om onze nationale klimaatdoelstellingen te halen, is meer nodig.”

Verantwoordelijk;

Nederlandse economie groeit met 0,4 procent in derde kwartaal

VK 14.11.2017 De Nederlandse economie is in het derde kwartaal met 0,4 procent gegroeid. Het bruto binnenlands product (bbp) steeg een stuk minder dan in het tweede kwartaal, maar dat was met 1,5 procent groei een uitzonderlijk kwartaal, aldus het Centraal Bureau voor de Statistiek  (CBS). De economie laat al veertien kwartalen achtereen groei zien, variërend van 0,3 tot 0,9 procent.

De groei is vooral te danken aan investeringen in woningen, vliegtuigen en personenauto’s. Bedrijven staken ook meer geld in machines. De hogere investeringen in het derde kwartaal zijn in lijn met het positieve vertrouwen van de Nederlandse ondernemers, zo stelt het CBS.

Een andere stuwende factor was de toename van de export. Die groeide met bijna 7 procent. De uitvoer van goederen en diensten groeide in het derde kwartaal van 2017 sterker dan in de eerste twee kwartalen van 2017. Nederlandse bedrijven hebben vooral meer machines en apparaten uitgevoerd. Daarnaast gingen ook meer chemische producten en auto’s de grens over.

De wederuitvoer (de uitvoer van eerder ingevoerde producten) groeide bijna twee keer zo snel als de export van Nederlands product.

Consumptie

Van alle bedrijfstakken groeide de zakelijke dienstverlening in het derde kwartaal het sterkst

Consumenten hebben in het derde kwartaal opnieuw meer uitgegeven dan een jaar eerder. Hun bestedingen groeiden iets sterker dan in de voorgaande kwartalen. Consumenten gaven vooral meer uit aan elektrische apparaten, kleding en de inrichting van hun huis.

Ook werd er meer besteed aan diensten, zoals horeca en recreatie. Uitgaven aan diensten maken ruim de helft uit van de totale binnenlandse consumptieve bestedingen.

Van alle bedrijfstakken groeide de zakelijke dienstverlening in het derde kwartaal het sterkst, met 6,2 procent ten opzichte van een jaar geleden. Die toename is vooral toe te schrijven aan de aanwas in de uitzendbranche. Dat is ook terug te zien in de banencijfers die CBS vandaag bekendmaakte. Het aantal werknemers met een flexibele arbeidsrelatie, waartoe ook werknemers met uitzicht op een vaste baan worden gerekend, groeide in het afgelopen jaar met 98 duizend. Het aantal zzp’ers nam toe met 27 duizend.

Dat de groei achter lijkt te blijven in vergelijking met het vorige kwartaal is niet verwonderlijk, zo signaleert het CBS. Een groei van 1,5 procent deed zich sinds het begin van deze eeuw pas twee keer eerder voor.

Volg en lees meer over:  ECONOMIE   NEDERLAND

Heb je straks meer of minder te besteden?

Telegraaf 27.10.2017 Het budgetvoorlichtingsinstituut berekende voor bijna honderd veel voorkomende huishoudens wat die te besteden hebben als het regeerakkoord wordt doorgevoerd.

Werkenden

De komende vier jaar stijgt de koopkracht van alle werkenden, van een kleine 4% tot ruime 6%, hierin is inflatie meegenomen. Nibud houdt rekening met een loonstijging die hoger is dan de prijsstijging. Daarnaast profiteren werkenden van de hogere arbeidskorting en lagere belastingtarieven.

Bekijk hier wat huishoudens te besteden hebben

Wie werkt maar een laag inkomen geniet, tot €20.000, ziet zijn koopkracht minder stijgen. Dit omdat het inkomen in de eerste belastingschijf valt. Dit is juist de schijf waarvan het belastingtarief stijgt, waardoor er dus meer belasting moet worden betaald. De middeninkomens en voor een groot deel de hoge inkomens, vallen in 2019 ook in deze schijf. De schijven met hogere tarieven die nu nog voor hen gelden komen te vervallen.

Bijstand

Ook bijstandsgerechtigden gaan er nauwelijks op vooruit. Een alleenstaande zonder kinderen heeft met de nieuwe maatregelen slechts €21 meer te besteden dan nu het geval is. Een alleenstaande met kind in de bijstand kan €15 meer uitgeven. Deze zuinige stijging van de koopkracht van bijstandsgerechtigden komt omdat zij geen arbeidskorting ontvangen en omdat de uitkeringen minder stijgen dan de lonen.

Gepensioneerd

Mensen die AOW-leeftijd hebben bereikt, profiteren ook niet van de loonstijging en arbeidskorting. Wel stijgt de AOW de komende vier jaar, maar de verwachting is dat de aanvullende pensioenen nauwelijks omhoog zullen gaan. In het regeerakkoord staan ook maatregelen om de koopkracht van ouderen te ondersteunen, zo wordt de ouderinkorting verhoogd en minder snel afgebouwd. Hier profiteren vooral ouderen met alleen AOW en een klein aanvullend pensioen van.

Nibud verwacht dat met name ouderen met een hoog aanvullend pensioen erop achteruit gaan. Het is voor hen moeilijk om prijsstijgingen om te vangen door de geringe stijging van de aanvullende pensioenen.

Btw-tarief

De prijzen stijgen onder meer omdat het kabinet het lage btw-tarief wil verhogen van 6 naar 9%. Dit betreft een aantal producten en diensten dat noodzakelijk is, zoals voedingsmiddelen. Met de btw-verhoging stijgt de de inflatie met ongeveer 0,7 procentpunt. Dit betekent dat een stel in de bijstand met twee kinderen zo’n €15 per maand meer kwijt is.

Kinderen

Huishoudens met kinderen krijgen een meevaller door de verhoging van de kinderbijslag en het inkomensafhankelijke kindgebonden budget. De afbouw daarvan begint nu nog bij een bruto jaarinkomen van €20.000, straks is dat voor paren ruim €39.000. Daarbij stijgt ook het kindgebonden budget voor het tweede kind. Volgens Nibud gaat het gezin met een werkende partner die €40.000 per jaar verdient, er meer op vooruit dan voorgaande jaren. Het eenverdienersgezin heeft €172 per maand meer te besteden dan nu.

Huurtoeslag

Het nieuwe kabinet verandert ook de regels voor huurtoeslag. Nu gelden er inkomensgrenzen waardoor je bij een bepaald inkomen geen recht hebt op huurtoeslag. Als de nieuwe regels ingaan, wordt de huurtoeslag lager naarmate het inkomen stijgt. Huishoudens die nu helemaal geen huurtoeslag krijgen, hebben daar straks wel recht op. Sommige profiteren daar behoorlijk van en hebben €160 per maand meer te besteden. Zo gaat de alleenstaande gepensioneerde met een aanvullend pensioen van jaarlijks €7500 euro er met €166 per maand er bijna 10% op vooruit. Zonder huurtoeslag zou deze gepensioneerde er slechts 1,6%, €27 per maand, op vooruit gaan.

Woningeigenaren

De koopkracht van woningbezitters met een hypotheek stijgt iets minder dan die van mensen met dezelfde woonlast die geen woning bezitten. De lagere belastingtarieven en de afbouw van de hypotheekrenteaftrek pakken nadelig uit voor huizenbezitters. Voor hen geldt: hoe hoger de hypotheek, hoe kleiner de koopkrachtstijging. Huishoudens die hun hypotheek volledig hebben afgelost, moeten door de afbouw van de wet-Hillen vanaf 2019, 10% van het eigenwoningforfait optellen bij hun inkomen in box 1. Wat dit uiteindelijk gaat kosten, is afhankelijk van het inkomen en de waarde van de woning.

Het Centraal Planbureau stelt vandaag overigens dat woningbezitters er meer op vooruit gaan dan huurders. Dit omdat woningeigenaren vaker werken en daarom meer profiteren van de lastenverlichting die Rutte III wil doorvoeren.

Nederlandse welvaart zit nog steeds in de crisis

Telegraaf 27.10.2017 De welvaart van ons land, gemeten naar zaken als inkomen, baanzekerheid, onderwijsniveau, gezondheid en woongenot, zit nog onder het niveau van 2008, blijkt uit onderzoek dat de Universiteit Utrecht en Rabobank vanochtend naar buiten brengen.

In Noord-Drenthe is het het best toeven, blijkt uit de meting. Naast Amsterdam, Rotterdam en Utrecht blijven ook Groningen, Zuid-Limburg en Flevoland achter bij het landelijk gemiddelde. „Het beeld van de grote steden wordt bepaald door de mensen die het daar gemaakt hebben”, zegt UU-hoogleraar Bas van Bavel, „maar die groep is niet representatief.”

Op het kaartje hieronder kunt u zien hoe welvarend uw regio is ten opzichte van de rest van Nederland. Hoe hoger het cijfer, hoe welvarender de regio. Geen kaartje te zien? Klik dan hier.

Politici moeten zich minder blindstaren op economische groei, vindt ook Rabo-econoom Sjoerd Harreman. .

Dijsselbloem komt op valreep met miljoenenmeevaller

NOS 26.10.2017 Nederland hoeft eenmalig 460 miljoen euro minder af te dragen aan de Europese Unie. De meevaller blijkt uit de laatste brief van minister van Financiën Dijsselbloem aan de Tweede Kamer.

Dijsselbloem schrijft op zijn laatste dag als demissionair minister dat de EU de begroting voor 2017 begin oktober heeft aangepast. Daardoor hoeven de lidstaten dit jaar minder af te dragen. Voor Nederland gaat het om een korting van 361 miljoen euro.

Omdat de EU ook 2,2 miljard euro meer aan boete-geld heeft geïnd dan verwacht, komt bovenop de meevaller waarschijnlijk nog een bedrag van 99 miljoen euro. Daardoor hoeft er in totaal 460 miljoen euro minder naar Brussel.

Nieuwe kabinet

De meevaller kwam pas begin oktober aan het licht en kan daarom niet meer voor dit jaar in de boeken worden verwerkt. Hij schuift nu door naar volgend jaar, naar het nieuwe kabinet.

Het gaat om een eenmalige meevaller, waarschuwt Dijsselbloem, die nog een poosje voorzitter van de Eurogroep blijft. In latere jaren zal de bijdrage naar verwachting juist hoger uitpakken.

De EU stond voor ruim 7 miljard in de begroting. De EU-afdracht loopt de komende jaren op tot 9,3 miljard euro in 2022.

Laatste miljoenennota Rutte-II: wacht ons een verrassing?

Elsevier 19.09.2017 De laatste keer dat de Koning een troonrede houdt die is opgesteld door het kabinet Rutte-II. Prinsjesdag heeft dit jaar een apart karakter: iedereen kijkt reikhalzend uit naar een nieuw kabinet. Is het vandaag een verplicht nummertje?

Den Haag is van top tot teen beveiligd op de derde dinsdag van september. Toeschouwers die zijn gekomen om naar de Glazen Koets te kijken, kunnen erop rekenen dat ze worden gefouilleerd . Ook zijn er betonblokken op strategische plekken langs de wegen gezet. Dit om aanslagen met bestelbusjes, zoals in Barcelona, Berlijn of Londen te voorkomen. Het is niet mogelijk om in de buurt van het Binnenhof te komen met een auto.

Al deze maatregelen zijn genomen omdat Prinsjesdag van grote symbolische waarde is voor Nederland, waardoor het een doelwit voor aanslagen is.

Syp Wynia: De loongolf begint bij de basisscholen 

Miljoenennota

Opvallend aan deze Prinsjesdag is dat de Miljoenennota geen uitgebreide vergezichten biedt voor de toekomst van Nederland. Het wachten is op het nieuwe kabinet, dat ook de begroting van 2018 naar eigen wens zal modelleren.

Wel doet het demissionaire kabinet, met instemming van de formerende partijen, een aantal investeringen: zo krijgen de basisschoolleraren 270 miljoen euro extra, een vurige wens van de PvdA. Ook wordt er 435 miljoen euro uitgetrokken voor verpleeghuiszorg, en 425 miljoen euro voor extra koopkracht voor gepensioneerden. Dit is in tegenspraak met de ongeschreven regel dat een demissionair kabinet een beleidsarme begroting moet opstellen. De Miljoenennota lekte vorige week al uit.

Algemene beschouwingen

De algemene politieke beschouwingen, waarin het kabinet de begroting moet verdedigen tegen kritiek en een tegenbegroting van de oppositie, blijft uit. Dat debat wordt pas gevoerd als het nieuwe kabinet is geïnstalleerd. Dan worden in de Tweede Kamer de degens gekruist over de plannen in het Regeerakkoord.

Naar verwachting is dit nog een kwestie van weken. De financiële plannen van de formerende partijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie gaan deze week naar het Centraal Planbureau (CPB), om te worden doorgerekend.

  Berend Sommer (1990) is online redacteur bij Elsevier Weekblad. Hij studeerde geschiedenis aan de Universiteit Leiden. Zijn debuut Duchamp verscheen in juni 2017 bij Uitgeverij Prometheus.

De Miljoenennota, maar dan door kinderen: vooral geld naar defensie

NOS 18.09.2017 Op het Binnenhof in Den Haag zullen vanmiddag minstens honderd basisschoolleerlingen rondlopen. Niet voor een uitje van hun school, maar omdat ze de Kinder Miljoenennota aan de Tweede Kamer gaan aanbieden. Met uitgaven die zíj belangrijk vinden. Vorig jaar werd de ‘kinderbegroting’ voor het eerst aan de Kamer aangeboden.

De Kinder Miljoenennota is door 9000 basisschoolleerlingen samengesteld. Ze mochten voor negen posten aangeven hoeveel geld het kabinet er het komende jaar aan uit moet geven. “Een ding valt echt op: de kinderen willen veel meer geld geven aan het leger”, vertelt initiatiefnemer Bas Banning van Prodemos, het huis voor democratie en rechtsstaat, in het NOS Radio 1 Journaal. “Voor de rest wordt het geld gelijkmatig verdeeld.”

De echte reden voor het hoge bedrag voor defensie is niet duidelijk, maar Banning heeft wel een vermoeden. “Het heeft natuurlijk te maken met de huidige situatie in de wereld, met de terroristische aanslagen. Kinderen willen dat er zeker 1 miljard euro meer aan defensie wordt uitgegeven.”

Jade Couwmans tijdens de overhandiging van het koffertje met de Kinder Miljoenennota vorig jaar ANP

Ook wordt er veel geld weggezet voor de natuur en voor sport en cultuur. “De zorg is minder, daar willen ze een derde van wat we nu uitgeven aan besteden”, legt Banning uit.

De kinderen vulden de Kinder Miljoenennota in tijdens uitjes naar het mini-Binnenhof in Madurodam in Den Haag, als onderdeel van een educatief programma. In Madurodam gaven ze aan hoe ze vonden dat het geld verdeeld moest worden. Het gemiddelde van de scholen vormde de Kinder Miljoenennota. “Zo kunnen ze ervaren hoe moeilijk het is om al dat geld te verdelen”, zegt Banning.

BEKIJK OOK; 

We gaan er volgend jaar gemiddeld 0,6 procent op vooruit

Pechtold: extraatje geen gunst

Telegraaf 18.09.2017  Het opnemen van extra geld voor basisschoolleerkrachten in de nieuwe begroting was geen gunst aan de PvdA, vindt D66-leider Alexander Pechtold. „Het is gewoon een kwestie van goed samenwerken.”

„Ik vond dat de PvdA daar een terecht punt had”, zei Pechtold een dag voor het demissionaire kabinet de begroting presenteert. „We vonden dat eigenlijk allemaal, Kamerbreed.”

De partijen die onderhandelen over een nieuw kabinet voelden wel voor een extraatje voor juffen en meesters, maar wilden dat aanvankelijk nog niet in de begroting opgenomen zien omdat ze nog volop rekenden aan de inkomsten en uitgaven voor de komende jaren. Maar vorige week was het rekenwerk volgens ingewijden toch zover gevorderd, dat ze het demissionaire kabinet al groen licht konden geven voor het opnemen van 270 miljoen in de begroting.

Het getouwtrek over het cadeautje voor het basisonderwijs leek lang te draaien om de vraag wie daarvoor met de eer zou mogen strijken: het oude of het nieuwe kabinet. Maar „als dingen eenmaal duidelijk zijn, waarom ze dan niet ook maar opgeschreven?”, vroeg Pechtold zich af.

Het vergelijk tussen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie en de vorige partner van de VVD, de PvdA, smaakte volgens Pechtold naar meer. Samenwerking zoals deze „móet in de politiek gebeuren.” „Ik hoop ook in de toekomst dat we niet zulke scherpe lijnen hebben tussen oppositie en coalitie als we het over zaken gewoon eens kunnen zijn.”

De regeringscoalitie in aanbouw heeft de kleinst mogelijke meerderheid in de Tweede en de Eerste Kamer en lonkt al langer naar bondgenoten.

Alexander Pechtold: extra geld voor leraren is geen gunst aan PvdA

AD 18.09.2017 Het opnemen van extra geld voor basisschoolleerkrachten in de nieuwe begroting was geen gunst aan de PvdA, vindt D66-leider Alexander Pechtold. ,,Het is gewoon een kwestie van goed samenwerken.”

,,Ik vond dat de PvdA daar een terecht punt had”, zei Pechtold een dag voor het demissionaire kabinet de begroting presenteert. ,,We vonden dat eigenlijk allemaal, Kamerbreed.”

De partijen die onderhandelen over een nieuw kabinet voelden wel voor een extraatje voor juffen en meesters, maar wilden dat aanvankelijk nog niet in de begroting opgenomen zien. De reden daarvoor was dat ze nog volop bezig waren met het uitrekenen van de inkomsten en uitgaven voor de komende jaren.

Maar vorige week was het rekenwerk volgens ingewijden toch zover gevorderd, dat ze het demissionaire kabinet al groen licht konden geven voor het opnemen van 270 miljoen in de begroting.

De eer

Het getouwtrek over de toezegging aan het basisonderwijs leek lang te draaien om de vraag wie daarvoor met de eer zou mogen strijken: het oude of het nieuwe kabinet. Maar ,,als dingen eenmaal duidelijk zijn, waarom ze dan niet ook maar opschrijven?”, vroeg Pechtold zich af.

Het akkoord tussen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie en de vorige partner van de VVD, de PvdA, smaakte volgens Pechtold naar meer. Samenwerking zoals deze ‘moet in de politiek gebeuren’. ,,Ik hoop ook in de toekomst dat we niet zulke scherpe lijnen hebben tussen oppositie en coalitie als we het over zaken gewoon eens kunnen zijn.”

De regeringscoalitie in aanbouw heeft de kleinst mogelijke meerderheid in de Tweede en de Eerste Kamer en lonkt al langer naar bondgenoten.

Pechtold: meer geld voor leraren niet bedoeld om PvdA te paaien

Elsevier 18.09.2017 Het opnemen van extra geld voor basisschoolleraren in de nieuwe begroting was volgens D66-leider Alexander Pechtold ‘geen gunst’ aan de PvdA. Volgens hem vond de gehele kamer dat de PvdA ‘daar terecht een punt had’.

‘Het is gewoon een kwestie van goed samenwerken,’ zegt Pechtold in reactie op de afgewende crisis over de verhoging van de lerarensalarissen in het demissionaire kabinet, een dag voordat de nieuwe begroting wordt gepresenteerd.

Er moest nog gerekend worden

De partijen die onderhandelen over de formatie van een nieuw kabinet voelden allemaal wel voor een extraatje voor de leerkrachten, maar wilden dat aanvankelijk nog niet in de begroting opnemen omdat er nog gerekend werd aan de inkomsten en uitgaven voor de komende jaren. Maar vorige week was het rekenwerk volgens ingewijden toch zover gevorderd, dat ze het demissionaire kabinet al groen licht konden geven voor het opnemen van 270 miljoen in de begroting.

Volgens Elsevier Weekblad
Syp Wynia: ‘De loongolf begint bij de basisscholen’

Het getouwtrek over het extraatje aan de leraren leek lang te draaien om wie daarvoor met de eer zou mogen strijken: het oude of het nieuwe kabinet (dat nog altijd gevormd moet worden). Maar ‘als dingen eenmaal duidelijk zijn, waarom zijn ze dan niet ook maar opgeschreven,’ vraagt Pechtold zich af.

Bondgenoten

Pechtold hoopt dat er in de toekomst meer wordt samengewerkt, en dat er minder scherpe lijnen ontstaan tussen oppositie en coalitie ‘als we het over zaken gewoon eens kunnen zijn’. De regeringscoalitie waar nog aan getimmerd wordt heeft de kleinst mogelijke meerderheid in de Tweede en Eerste Kamer, en zal naar alle waarschijnlijkheid dus veel afhankelijk zijn van bondgenoten.

Dinsdag wordt tijdens Prinsjesdag de begroting van het huidige kabinet voor volgend jaar gepresenteerd. Omdat het kabinet-Rutte II demissionair is, staat er relatief weinig nieuw beleid in de begrotingsplannen. Dat wordt momenteel dus uitgestippeld in de formatiebesprekingen.

   Elif Isitman (1987) is sinds oktober 2014 online redacteur bij Elsevier Weekblad.

Overzicht: De gelekte Prinsjesdagstukken, Wat verandert er in 2018? 

NU 18.09.2017 Zoals elk jaar lekten ook dit jaar de Prinsjesdagstukken met de plannen voor volgend jaar weer ruim voor de derde dinsdag van september uit. Afgelopen vrijdag was daarom al grotendeels bekend wat we dinsdag te weten gaan komen. Een overzicht van de belangrijkste punten.

Lerarensalarissen

Het demissionaire kabinet maakt in de Rijksbegroting voor 2018 alsnog 270 miljoen euro vrij voor de verhoging van de salarissen van de basisschoolleraren.

De verhoging van de salarissen was een wens van demissionair vice-premier Lodewijk Asscher (PvdA) die de kwestie de afgelopen maanden hoog liet oplopen. Hij dreigde zelfs uit het kabinet te stappen als er niet extra geld naar de leraren zou gaan.

Groei economie

Uit de gelekte Prinsjesdagstukken blijkt verder dat de economie volgend jaar groeit met 2,5 procent, zoals het Centraal Planbureau in augustus al raamde. De groei wordt enigszins afgeremd door de lagere gasproductie.

De koopkracht neemt met gemiddeld 0,6 procent toe en het aantal werklozen daalt verder naar 390.000. Dat is een lichte verbetering vergeleken met de CPB-cijfers in augustus. Het begrotingsoverschot komt volgend jaar uit op 0,8 procent, terwijl de rekenmeester vorige maand nog rekening hield met een overschot van 0,9 procent.

Verder trekt het kabinet 425 miljoen euro uit om de koopkracht van de minima te verbeteren. Globaal gezien gaan uitkeringsgerechtigden er 0,3 procent op vooruit.

Asscher beloofde al dat het kabinet extra geld zou uittrekken zodat iedereen er volgend jaar iets op vooruit gaat. Ook gepensioneerden (0,6 procent) en werkenden (0,8 procent) zien hun koopkracht stijgen in 2018.

Beleidsarme begroting

Omdat het kabinet demissionair is, staan er in de Miljoenennota weinig nieuwe plannen en beleid. Het is namelijk gebruikelijk dat dat wordt overgelaten aan het nieuwe kabinet.

Toch werd al eerder bekend dat het kabinet Rutte II in zijn laatste begroting extra geld vrijmaakt voor de zorg. Zo gaat er vanaf volgend jaar structureel 435 miljoen, wat in 2021 oploopt tot 2,1 miljard euro, naar de verpleeghuiszorg en komt daar de komende vier jaar nog eens 130 miljoen euro bovenop.

Ook is al bekend dat het eigen risico in de zorg stijgt naar 400 euro. Daar staat tegenover dat de zorgtoeslag wordt verhoogd.

De Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit (NVWA) krijgt er na de fipronilcrisis 25 miljoen euro bij, de belastingdienst 75 miljoen, zo maakte RTL Nieuwseerder deze week bekend.

Veiligheid

In totaal komt er voor 116 miljoen bij voor veiligheid. Dat geld wordt onder meer besteed aan een expertisecentrum terrorisme, de politie, de AIVD en de MIVD. Voor de aanpak van mensenhandel wordt structureel 2 miljoen extra beschikbaar gesteld. Voor de aanpak van cybercrime 25 miljoen vrijgesteld.

Zodra een nieuw kabinet op het bordes staat, gaat de Tweede Kamer in de begrotingsdebatten echter nog sleutelen aan de begroting. Bij de behandeling van de diverse begrotingen kan daarmee dit najaar dus nog van alles worden aangepast. De onderhandelaars zullen dan echter wel vaart moeten maken.

Lees meer over: Prinsjesdag

Formatiedag 184: lekken over Prinsjesdag en de formatie

NOS 15.09.2017 Prinsjesdag komt dichterbij en zoals altijd de afgelopen jaren lekken er dan cijfers uit. “Verschrikkelijk”, reageert premier Rutte. “Maar ja, het is onderdeel van Den Haag.”

Dit jaar staat Prinsjesdag vooral in het teken van de formatie. Want wat blijft er van de begroting voor 2018 overeind, als de formerende partijen het eens worden over een nieuw regeerakkoord?

Volgens premier Rutte veel. “Het gaat om een begroting van 270 miljard euro, dat gaan wij echt niet ineens allemaal anders doen.”

Prinsjesdag

Van de totale overheidsbegroting 2018 van 270 miljard euro zijn al een paar dingen uitgelekt:
* De leraren krijgen er 270 miljoen euro bij voor salarisverhoging
* De verpleegzorg krijgt er de komende vier jaar 130 miljoen euro bij, op de 435 miljoen extra
* De Belastingdienst krijgt 75 miljoen om problemen op te lossen
* Nederlanders gaan er volgend jaar gemiddeld 0,6 procent op vooruit
* De werkloosheid daalt naar 390.000
* Het begrotingsoverschot komt op 0,8 procent en de economische groei op 2,5 procent

Rutte is de verbindende schakel tussen het oude en het nieuwe kabinet. Buma en Segers van CDA en ChristenUnie gaan (waarschijnlijk) voor het eerst in jaren regeren, dus die leggen het accent anders dan Rutte.

Buma: “De Miljoenennota is van het demissionaire kabinet en het nieuwe kabinet zal een heleboel wijzigingen hebben.” Segers noemt de Prinsjesdagstukken wel echte plannen, maar die wijzigingen zullen er zeker komen, zegt hij.

Gelekt

Over de formatie en het concept-regeerakkoord wordt overigens ook gelekt. Gisteren werd bekend dat de vier onderhandelende partijen het eens zijn over vluchtelingendeals en een nieuwe bed-bad-broodregeling.

Maandag gaan de onderhandelingen verder. Dinsdag is het Prinsjesdag.

Dit zijn de belangrijkste punten uit de nieuwe Miljoenennota

AD 15.09.2017 De inhoud van de Miljoenennota voor 2018 lag vandaag, ruim vijf dagen voor Prinsjesdag, al op straat. Onze parlementaire redactie heeft de hoogtepunten voor je op een rijtje gezet.

  • Het eigen risico in de zorg stijgt naar 400 euro in 2018, maar de zorgtoeslag wordt tegelijkertijd verhoogd met maximaal 130 euro.• Voedselveiligheidsorganisatie NVWA krijgt 25 miljoen euro extra. De Belastingdienst mag zelfs uitkijken naar 75 miljoen euro bovenop het budget. De regering trekt ongeveer 30 miljoen uit voor werving van extra verpleeghuispersoneel.• Voor lerarensalarissen in het basisonderwijs is 270 miljoen extra beschikbaar gesteld. Dat levert hen tussen de 500 tot 1000 euro per jaar extra loon op.• De economische groei voor dit jaar wordt geschat op maar liefst 3,3 procent en voor volgend jaar op 2,5 procent. De gemiddelde Nederlander kan volgend jaar uitkijken naar 0,6 procent meer te besteden. In totaal wordt 425 miljoen euro uitgetrokken om burgers meer koopkracht te geven.
  • Meer Nederlanders kunnen hopelijk uitkijken naar een baan. De werkloosheid daalt volgend jaar naar 390.000 mensen.• Voor veiligheid is 116 miljoen euro extra gereserveerd in 2018. Dat gaat onder meer naar de marechaussee en wordt ingezet op het gebied van cyberveiligheid.• De staatsschuld daalt naar 53,7 procent.

Miljoenennota: Ook minima krijgen er komend jaar wat bij  AD 15.09.2017

Zoveel gaat u erop vooruit AD 15.09.2017

Het staat nu zwart op wit: 270 miljoen voor leraren AD 15.09.2017

Rutte-2 laat financiële lijken in de kast achter AD 15.09.2017

Ook traditie: stukken wéér gelekt AD 15.09.2017

Extra miljoenen voor werving en opleiding verpleegpersoneel  AD 15.09.2017

We gaan er volgend jaar gemiddeld 0,6 procent op vooruit

NOS 15.09.2017 Nederlanders gaan er volgend jaar gemiddeld 0,6 procent op vooruit, de werkloosheid daalt naar 390.000, het begrotingsoverschot komt op 0,8 procent en de economische groei op 2,5 procent, meldt De Telegraaf.

Opnieuw zijn er vlak voor Prinsjesdag, aanstaande dinsdag, cijfers uit de begroting uitgelekt.

“Daar vind ik al zeven jaar hetzelfde van”, reageert premier Rutte. “Verschrikkelijk. Maar ja, het is onderdeel van Den Haag.”

Nieuw kabinet

Rutte onderhandelde vanmiddag verder over een nieuw regeerakkoord met CDA-leider Buma, D66-voorman Pechtold en ChristenUnie-leider Segers.

Aan hen de vraag wat de Miljoenennota eigenlijk betekent, als er toch binnenkort een nieuw kabinet komt met dus nieuwe plannen.

Buma: “De Miljoenennota is van het demissionaire kabinet en het nieuwe kabinet zal een heleboel wijzigingen hebben.” Volgens Pechtold gaat dat snel gebeuren, hij zegt dat de partijen meters maken.

Poppenkast

De vier onderhandelaars vinden niet dat Prinsjesdag daardoor een beetje een poppenkast zal worden.

“Prinsjesdag is een mooie gebeurtenis”, zegt Buma. “En dit komt vaker voor.” In 2012 was er ook een demissionair kabinet met een begroting die werd achterhaald door een nieuw kabinet.

“Niet alles verandert onmiddellijk met een nieuw kabinet”, zegt Rutte. “Het gaat om een begroting van 270 miljard euro, dat gaan wij echt niet ineens allemaal anders doen. Het gaat om accenten.”

Compromissen

Rutte wijst op de Nederlandse politiek die er een is van compromissen. Het grootste deel van het beleid voor volgend jaar is in overleg met veel politieke partijen tot stand gekomen.

Ook Segers vindt de Prinsjesdagstukken echte plannen, al gaat het nieuwe kabinet wel bepaalde veranderingen aanbrengen, zegt hij.

BEKIJK OOK;

Poortjes bij Binnenhof voor veiligheid Prinsjesdagbezoeker

Formerende partijen ook eens over nieuwe ‘vluchtelingendeals’

Prinsjesdag: nog eens 130 miljoen voor verpleegzorg

Prinsjesdag: nog eens 130 miljoen voor verpleegzorg

NOS 15.09.2017 Het demissionaire kabinet trekt de komende vier jaar 130 miljoen euro extra uit voor de verpleeghuiszorg. Het geld is bedoeld voor een wervingscampagne en voor omscholing.

Het bedrag staat in de Miljoenennota die dinsdag, op Prinsjesdag, wordt gepresenteerd, Het komt bovenop het extra bedrag dat staatssecretaris Van Rijn eerder al naar buiten bracht: vanaf 2018 jaarlijks 435 miljoen.

Er is een groot tekort aan personeel in de verpleeghuizen. Het kabinet wil dat er een campagne met onder meer televisiespots komt. Het is de bedoeling dat het voor personeel dat al in de verpleegzorg werkt aantrekkelijk wordt om dat te blijven doen. Daarnaast moeten bijvoorbeeld herintreders enthousiast gemaakt worden.

BEKIJK OOK;

Vanaf volgend jaar 435 miljoen extra voor verpleegzorg

Weer uitgelekt: dit staat in Miljoenennota

Elsevier 15.09.2017 Ook dit jaar is de Miljoenennota ruim voor Prinsjesdag gelekt. Het meeste nieuws is positief; gemiddeld hebben Nederlanders volgend jaar 0,6 procent meer te besteden.

Het is een traditie geworden, in de week voor Prinsjesdag: het is nit  meer de vraag of, maar wanneer de begrotingsplannen uitlekken. Dit jaar is het De Telegraaf die met de eer strijkt. ‘Daar vind ik al zeven jaar hetzelfde van,’ zegt premier Mark Rutte (VVD) erover. ‘Verschrikkelijk. Maar ja, het is onderdeel van Den Haag.’

Syp Wynia: Hoezo, meer welvaart? Burger profiteert nauwelijks

Nota vol goed nieuws
Dit zijn de belangrijkste punten uit de begroting van komend jaar:

– Met de economische cijfers feliciteert het kabinet zichzelf. De groei voor 2017 wordt geschat op 3,3 procent. Voor volgend jaar is de groei van de economie naar schatting 2,5 procent. De werkloosheid daalt naar 390.000 mensen.

– Uiteindelijk gaat de Nederlander er qua koopkracht gemiddeld maar 0,6 procent op vooruit. Werkenden profiteren het meest (0,8 procent). Om te voorkomen dat uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden erop achteruitgaan wordt 425 miljoen euro uitgetrokken.

Koopkrachtstijging, per groep

In de bijstand: 0,3 procent
Gepensioneerd: 0,6 procent
Werkend: 0,8 procent

– Minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem (PvdA) schrijft in het voorwoord dat zowel de overheidsbestedingen als bedrijfsinvesteringen toenemen. De groei wordt enigszins geremd door de lagere gasproductie.

– Intussen daalt de staatsschuld naar 53,7 procent van het BNP en kan het kabinet wijzen naar een overschot op de begroting van 0,8 procent.

– Er wordt wordt flink geïnvesteerd in de zorg, een half miljard in 2018. Het eigen risico stijgt naar 400 euro. De zorgtoeslag voor lage inkomens gaat ook omhoog.

Alles over de formatie

Hoe zinvol is de nota?
Omdat het kabinet-Rutte demissionnair is, staat er relatief weinig nieuw beleid in de begrotingsplannen. Dat wordt momenteel uitgestippeld in de formatiebesprekingen.  Daardoor is de koopkrachtvoorspelling dit jaar relatief onzeker. Een nieuw kabinet zal met een reeks voorstellen komen die de economie beïnvloeden, stellen onder meer CDA-leider Sybrand Buma en D66-fractieleider Alexander Pechtold.

Maar, zo zegt premier Rutte: ‘Niet alles verandert onmiddellijk met een nieuw kabinet. Het gaat om een begroting van 270 miljard euro, dat gaan wij echt niet ineens allemaal anders doen. Het gaat om accenten.’

   Emile Kossen is sinds maart 2017 correspondent Verenigde Staten in Washington D.C. Werkte vanaf 2015 als (online) redacteur bij Elsevier Weekblad.

Miljoenennota: Nederlanders 0,6 procent…

Telegraaf 15.09.2017 Gemiddeld hebben Nederlanders volgend jaar 0,6 procent meer te besteden. De werkloosheid daalt naar 390.000. Dat blijkt uit cijfers in de begroting voor 2018, in handen van deze krant.

De begroting zoals die nu is opgesteld kent volgend jaar een overschot van 0,8 procent, ongeveer 6 miljard euro. De staatsschuld daalt naar 53,7 procent. Dat is grotendeels te danken aan de bloeiende economie. Voor volgend jaar wordt de groei geschat op 2,5 procent, dit jaar is dat zelfs 3,3 procent.

Eerder had PvdA-leider Asscher al verklapt dat iedereen er volgend jaar op vooruit gaat. De ’minnetjes’ in de koopkrachtplaatjes zijn weggewerkt. Gepensioneerden komen hierdoor uit op een plus van 0,6 procent en uitkeringsgerechtigden op 0,3 procent.

Gezinnen met kinderen zien hun portemonnee gemiddeld het meest opbollen, met 0,9 procent, gevolgd door werkenden met 0,8 procent.

Voor het ’substantiële’ bedrag dat was bedacht voor de lerarensalarissen, heeft de formatietafel inmiddels zijn fiat gegeven. Het gaat om 270 miljoen euro die extra in de begroting is opgenomen.

Groei

In de inleiding van de miljoenennota schrijft minister Dijsselbloem (Financiën) dat zowel de bedrijfsinvesteringen als de overheidsbestedingen toenemen. Alleen de lagere gasproductie remt de groei enigszins.

Dat de economie in 2018 minder hard groeit dan nu, komt volgens de demissionaire bewindsman door de invloed van ’gematigder groei’ van de investeringen. „Op dit moment profiteert Nederland als open economie van de gunstige economische ontwikkelingen in Europa als open economie”, stelt hij. „Daar staat tegenover dat Nederland relatief grotere risico’s loopt als het economisch tij in Europa of daarbuiten keert.”

Omdat het kabinet demissionair is, staat er in vergelijking met andere jaren weinig nieuw beleid in de miljoenennota die coalitiepartijen VVD en PvdA volgende week op Prinsjesdag officieel presenteren. Dat is immers aan een nieuwe regering.

Zorg

Van de besluiten die wel nog genomen zijn, lekte er de afgelopen weken al een aantal uit. Er gaat met name veel geld naar de zorg. Dat is vooral het gevolg van de miljardenimpuls voor verpleeghuizen waar de politiek zich begin dit jaar aan heeft gecommitteerd. In totaal gaat het voor volgend jaar bijna om een half miljard.

Daar tegenover staat dat het eigen risico meestijgt met de zorgkosten, naar 400 euro in 2018. De premies gaan eveneens omhoog. Om ervoor te zorgen dat mensen met een laag inkomen hierdoor niet in de problemen raken, verhoogt het kabinet de zorgtoeslag met in totaal zo’n 130 euro.

Buffer

Voor de marechaussee en voor cyberveiligheid worden ook alvast miljoenen uitgetrokken. Verder gaat er 25 miljoen euro extra naar voedselwaakhond NVWA, waarvan deze zomer tijdens de eiercrisis bleek dat dit hard nodig is.

Ook gaat er 75 miljoen euro naar de belastingdienst, een buffer om er ook volgend jaar van verzekerd te zijn dat de dienst blijft draaien. En 27 miljoen euro is gereserveerd voor de sanering van de Zeeuwse fosforfabriek Thermphos.

Miljoenennota: kabinet trekt 270 miljoen extra uit voor leraren

VK 15.09.2017 Lodewijk Asscher krijgt alsnog zijn zin: het demissionaire kabinet trekt 270 miljoen euro uit voor de verhoging van salarissen van basisschoolleerkrachten, goed voor een loonstijging van 3 procent. Het bedrag, waarover PvdA en VVD al langer discussieerden, staat in de Miljoenennota 2018 die Rutte II komende Prinsjesdag presenteert en de Volkskrant heeft ingezien.

Vicepremier Asscher en premier Rutte tijdens een debat in de Tweede Kamer. © ANP

Daarin staat ook een bedrag van 425 miljoen gereserveerd voor koopkrachtverbetering voor de lage inkomens. De twee extra uitgaven verlagen volgend jaar het overschot op de begroting van 0,9 naar 0,8 procent van het bbp.

Eind augustus eiste PvdA-leider en vicepremier Lodewijk Asscher 270 miljoen euro extra voor onderwijzers zodat het salarisgat met leraren in het voortgezet onderwijs wat verkleind kon worden. Eerder had Asscher gedreigd dat alle PvdA-ministers uit het demissionaire kabinet zouden stappen als de leerkrachten in het basisonderwijs er niets bij zouden krijgen.

Coalitiepartner VVD weigerde met de 270 miljoen in te stemmen, omdat premier Rutte tegelijkertijd aan de formatietafel financiële afspraken wilde maken met CDA, D66 en ChristenUnie. Wat Rutte betrof diende eerst het aanstaande regeerakkoord door het Centraal Planbureau worden doorgerekend. Pas daarna viel er meer te zeggen over het budget voor de onderwijzers. Asscher bond in na de toezegging van Rutte dat er ‘een substantieel bedrag’ naar de salarissen in het primair onderwijs zouden gaan.

Staking

Dat substantiële bedrag blijkt dus al in de begroting voor volgend jaar te staan en is exact hetzelfde als waar Asscher op inzette. De leraren willen echter geen 3 procent (tussen de 500 en 1000 euro per jaar) maar 10 procent loonsverhoging om het gat met leraren in het voortgezet onderwijs te vullen. Ze eisen daarmee 900 miljoen extra. Ze organiseren op 5 oktober een staking van een dag om die eis kracht bij te zetten.

Demissionair minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën (PvdA) liet de Tweede Kamer in juli weten twee zaken te willen regelen als hij ook de begroting van 2018 zou moeten maken: de salarissen van onderwijzers en koopkrachtverbetering voor lage inkomens. Normaal gesproken is de begroting van een demissionair kabinet bescheiden en zonder nieuw beleid. Maar Dijsselbloem meent dat hoe langer de formatie duurt, hoe meer vrijheid zijn partij als demissionaire coalitiepartner heeft om nieuwe uitgaven aan de begroting toe te voegen.

Koopkracht

0,6 procent hebben alleenverdieners meer te besteden dankzij de koopkrachtreparatie van VVD en PvdA. Zonder dat extra geld was hun koopkrachtstijging 0,4 procent geweest. Maar kostwinners horen bij CDA en ChristenUnie. Die partijen vinden dat dankzij VVD en PvdA één kostwinner verhoudingsgewijs meer belasting is gaan betalen dan twee tweeverdieners.

Zo blijkt uit de Miljoenennota dat het demissionaire kabinet 425 miljoen euro extra uittrekt om de koopkracht te verbeteren van uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden. Mensen met een uitkering hebben daardoor 0,3 procent meer te besteden. Zonder de extra miljoenen zou dat – 0,1 procent zijn. Ouderen gaan er 0,6 procent op vooruit in plaats van 0,1 procent op achteruit. Alle huishoudens samen zouden 0,6 procent meer te besteden moeten hebben. Mensen met werk gingen en gaan er 0,8 procent in koopkracht op vooruit.

Statistiekbureau CBS meldde vrijdag dat de koopkracht in 2016 met 2,7 procent gestegen is. Dat is conform de eerdere voorspelling van het kabinet. Het is de sterkste koopkrachtstijging sinds 2007, het laatste jaar voor de financiële crises. Het is tegelijk een eenmalige opleving. In de jaren ervoor en erna zijn de koopkrachtverbeteringen bescheidener. De oorzaak van de eenmalige piek is een belastingverlaging 5 miljard. Dat geld was eigenlijk bedoeld om een hervorming van het belastingstelsel te financieren, maar die mislukte doordat VVD en PvdA er geen overeenstemming over konden bereiken.

Staking gaat door

Het extra geld betekent niet dat de onderwijsstaking op 5 oktober van de baan is. ‘270 miljoen euro extra voor het primair onderwijs is immers onvoldoende om de problemen op onze arbeidsmarkt te beteugelen’, reageert Liesbeth Verheggen van de Algemene Onderwijsbond op de gelekte miljoenennota. ‘Het is fijn dat de PvdA is overtuigd van de noodzaak van extra geld. Het is winst dat het ze is gelukt ook de VVD te overtuigen. Dat is best een prestatie als je bedenkt dat het kabinet demissionair is en de PvdA slechts negen zetels overheeft.’

Volgens Verheggen is er tijdens de economische crisis te hard gesnoeid in de publieke sector. ‘Het onderwijs is daarvan een van de voornaamste slachtoffers. Vooral in het primair onderwijs lopen de salarissen fors achter vergeleken met die van hoogopgeleiden in andere sectoren.’ Een baan in het onderwijs is onaantrekkelijk, aldus de AOB ‘zolang de eisen hoog zijn en de beloning laag is’.

Volg en lees meer over:  PRINSJESDAG   TWEEDE KAMER   POLITIEK   NEDERLAND

PRINSJESDAG

BEKIJK HELE LIJST

Toch geld voor leraren

Telegraaf 15.09.2017 Het demissionaire kabinet van VVD en PvdA trekt in de begroting van volgend jaar toch al geld uit voor de leraren in het basisonderwijs. Het gaat om 270 miljoen euro volgens Haagse bronnen.

Het geld is bedoeld voor verbetering van de arbeidsvoorwaarden van leraren. Het bedrag zou genoeg zijn voor een loonsverhoging per leraar van 3 procent; 500 tot 1000 euro per jaar. Ingewijden wijzen er echter ook op dat het geld niet per se hoeft op te gaan aan salarissen.

Het geld voor de leraren komt, hoewel het bedrag eerder al werd genoemd, als een verrassing. De PvdA en met name vicepremier Lodewijk Asscher wilde al in de begroting die met Prinsjesdag wordt gepresenteerd miljoenen uittrekken. Uiteindelijk leek dit niet te lukken, doordat de partijen aan de formatietafel hun financiële plaatje nog niet rond hadden en niet wilden instemmen.

Asscher nam na dagen onderhandelen met de VVD genoegen met de toezegging van een onbekend maar „substantieel” bedrag op een later moment. Hij had eerder gedreigd dat zijn partij het kabinet zou verlaten als er geen extra geld zou worden gereserveerd in de begroting van 2018 voor de leraren.

’Onder de maat’

De PO-raad, de sectororganisatie voor het primaire onderwijs, is niet tevreden. „Zwaar onder de maat. De geplande staking op 5 oktober gaat gewoon door”, aldus een woordvoerder.

„Die 270 miljoen verandert niets aan onze stakingsplannen. We hebben al tijden een claim van 900 miljoen voor salarissen en 500 miljoen voor verlichten van de werkdruk. Dat is het totaalpakket wat wij hebben berekend en waar wij voor gaan.”

’Staking gaat door’

De Algemene Onderwijsbond vindt het fijn dat er een begin is gemaakt, maar zegt ook dat de staking gewoon doorgaat. „Wie denkt dat ons onderwijs is gered met dit bedrag, vergist zich”, zegt voorzitter Liesbeth Verheggen. De bond verwacht van een nieuw kabinet ambitie om de sector erbovenop te helpen.

De vakbonden hadden al eerder aangekondigd dat basisschoolleraren op 5 oktober het werk neerleggen, gesteund door de PO-raad. Al eerder circuleerden bedragen van 270 miljoen euro, maar het basisonderwijs vond dat toen ook al te weinig.

LEES MEER OVER; BANENPLAN LODEWIJK ASSCHER BASISSCHOOLLERARENSALARISSEN

‘Kabinet maakt toch 270 miljoen euro vrij voor lerarensalarissen’

NU 15.09.2017 Het demissionaire kabinet maakt in de Rijksbegroting voor 2018 alsnog 270 miljoen euro vrij voor de verhoging van de salarissen van de basisschoolleraren. Dat staat in de Miljoenennota 2018, schrijven de Volkskrant en het AD.

De verhoging van de salarissen was een wens van demissionair vice-premier Lodewijk Asscher (PvdA) die de kwestie de afgelopen maanden hoog liet oplopen. Hij dreigde zelfs uit het kabinet te stappen als er niet extra geld naar de leraren zou gaan. De VVD vond echter dat dergelijke grote uitgaven aan het nieuwe kabinet zouden moeten worden overgelaten.

Uiteindelijk moest Asscher genoegen nemen met de “inspanningsbelofte” van premier Mark Rutte – die waarschijnlijk aan het hoofd van een volgend kabinet zal staan – dat er een “substantieel bedrag” zal worden gereserveerd. Dat blijkt nu dus 270 miljoen euro te zijn, zoals verschillende media vorige maand al meldden.

De PO-raad, de sectororganisatie voor het primaire onderwijs, vindt het niet genoeg en kondigt aan dat de geplande staking op 5 oktober “gewoon doorgaat”. “Die 270 miljoen verandert niets aan onze stakingsplannen. We hebben al tijden een claim van 900 miljoen voor salarissen en 500 miljoen voor verlichten van de werkdruk. Dat is het totaalpakket wat wij hebben berekend en waar wij voor gaan”, aldus een woordvoerder.

Groei economie

Uit de gelekte Prinsjesdagstukken blijkt verder dat de economie volgend jaar groeit met 2,5 procent, zoals het Centraal Planbureau in augustus al raamde. De groei wordt enigszins afgeremd door de lagere gasproductie.

De koopkracht neemt met 0,6 procent toe en het aantal werklozen daalt verder naar 390.000. Dat is een lichte verbetering vergeleken met de CPB-cijfers in augustus. Het begrotingsoverschot komt volgend jaar uit op 0,8 procent, terwijl de rekenmeester vorige maand nog rekening hielden met een overschot van 0,9 procent.

Verder trekt het kabinet 425 miljoen euro uit om de koopkracht van de minima te verbeteren. Globaal gezien gaan uitkeringsgerechtigden er 0,3 procent op vooruit. In de eerdere berekeningen stond deze groep op de nul. Asscher beloofde al dat het kabinet extra geld zou uittrekken zodat iedereen er volgend jaar iets op vooruit gaat. Ook gepensioneerden (0,6 procent) en werkenden (0,8 procent) zien hun koopkracht stijgen in 2018.

Zie ook: Waarom gaat Prinsjesdag dit jaar eigenlijk door?

Beleidsarme begroting

Omdat het kabinet demissionair is staan er in de Miljoenennota weinig nieuwe plannen en beleid. Het is gebruikelijk dat dat wordt overgelaten aan een nieuw kabinet.

Toch werd al eerder bekend dat het kabinet Rutte II in zijn laatste begroting extra geld vrijmaakt voor de zorg. Zo gaat er vanaf volgend jaar structureel 435 miljoen, wat in 2021 oploopt tot 2,1 miljard euro, naar de verpleeghuiszorg en komt daar de komend vier jaar nog eens 130 miljoen euro bovenop.

Ook is al bekend dat het eigen risico in de zorg naar alle waarschijnlijkheid stijgt naar 400 euro. Daar staat tegenover dat de zorgtoeslag wordt verhoogd.

De Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit (NVWA) krijgt er na de fipronilcrisis 25 miljoen euro bij en datzelfde bedrag wordt structureel ingeboekt voor cyberveiligheid. De Belastingdienst krijgt er 75 miljoen euro bij, zo maakte RTL Nieuws eerder deze week bekend.

Zodra er een nieuw kabinet op het bordes staat, gaat de Tweede Kamer in de begrotingsdebatten nog sleutelen aan de begroting. Op die manier zullen de coalitiefracties de kabinetsplannen in de nieuwe budgetten verwerken.

Geheimhouding

De inhoud van de Miljoenennota hoort geheim te blijven tot na de troonrede die Koning Willem-Alexander op Prinsjesdag zal uitspreken. De Tweede Kamerfracties krijgen een paar dagen voor Prinsjesdag de stukken al in te zien.

De plannen zijn daarvoor al bekend bij de ministeries. Ondanks de geheimhoudingsplicht worden in de weken voorafgaand aan Prinsjesdag de plannen regelmatig naar de media gelekt.

Lees meer over: Prinsjesdag 2017

Koopkrachtklapper voor huishoudens

Telegraaf 15.09.2017 Voor veel huishoudens was 2016 financieel een prima jaar. Werkenden hadden de sterkste koopkrachtstijging sinds 2001, en gepensioneerden maakten een heuse ’klapper’, zegt hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen van het CBS.

De koopkracht van gepensioneerden steeg vorig jaar in doorsnee met 0,9%, blijkt uit cijfers die het CBS vanochtend publiceert. „Dat lijkt weinig”, zegt Van Mulligen, „maar tijdens de crisis is deze groep er hard op achteruit gegaan.” De laatste keer dat de koopkracht van gepensioneerden harder steeg dan vorig jaar, was in 2007. „Dit mag je best een klapper noemen”, vindt de econoom. De meeste pensioenen zijn in 2016 niet geïndexeerd, maar veel gepensioneerden kregen een ouderenkorting op hun belastingaanslag.

Groen

Voor alle Nederlandse huishoudens samen komt de doorsnee koopkrachtstijging uit op 2,7%. „Dat is harder dan de economische groei”, benadrukt Van Mulligen. Voor werkenden stonden alle seinen op groen: de 4,9% stijging voor een doorsnee werkend gezin is de hoogste in vijftien jaar.

Of er dit jaar weer feest kan worden gevierd valt te bezien: op Prinsjesdag 2016 ging het kabinet voor bijna iedereen uit van een stijging tot 1%. Wel daalt de werkloosheid hard, zodat veel gezinnen het in de praktijk beter hebben gekregen.

Belasting

De forse toename van vorig jaar is deels het gevolg van hogere lonen, maar nog meer van gunstige belastingmaatregelen, zoals de hogere arbeidskorting en de lagere tarieven in de tweede en derde schijf.

Kregen we dan zo toch de beruchte ’duizend euro van Rutte’? „Nou, zelfstandigen gaan er veel minder hard op vooruit”, zegt Van Mulligen. „Dus gemiddeld zul je nog niet aan dat bedrag zitten, al durf ik er ook geen harde uitspraken over te doen.”

Inflatie

Ook de extreem lage inflatie, van 0,3%, hielp mee: zelfs wie in harde euro’s niet veel meer te besteden had, kon daar bijna hetzelfde van kopen. Van dat effect profiteren gepensioneerden ook.

Ondanks alle plussen zag maar liefst een derde van alle huishoudens de koopkracht afnemen. „Daar zitten mensen tussen die werkloos zijn geworden, minder zijn gaan werken, of met pensioen zijn gegaan”, verklaart Van Mulligen.

Koopkracht wederom gestegen: sterkste stijging sinds 2007

AD 15.09.2017 De koopkracht in Nederland steeg vorig jaar gemiddeld met 2,7 procent, de sterkste stijging sinds 2007. Toch profiteerde niet iedereen even veel. Vooral gezinnen en werkenden gaan erop vooruit. Gepensioneerden hielden in hun portemonnee nauwelijks extra geld over.

Werkenden zijn er verreweg het meest op vooruit gegaan. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek op basis van nieuwe cijfers. Hun koopkracht steeg gemiddeld met 4,9 procent. Dit is het hoogst in 15 jaar tijd. Naast de stijging van de cao-lonen profiteerden werknemers van fiscale maatregelen, zoals verhoging van de arbeidskorting en een verlaging van het tarief in de tweede en derde schijf van de inkomstenbelasting.

Ondanks die lastenverlichting op arbeid daalde de koopkracht vorig jaar toch bij 28 procent van de werknemers, bijvoorbeeld omdat zij minder uren gingen werken. De ontwikkeling van de koopkracht is ook afhankelijk van bijvoorbeeld premies voor pensioen, zorgverzekering en van de belasting.

Gepensioneerden 

Gepensioneerden zagen hun koopkracht het minst toenemen. Gemiddeld nam die toe met 0,9 procent. In veel gevallen hadden pensioenontvangers profijt van een verhoging van de ouderenkorting, maar ze hadden ook nog steeds te maken met het niet of beperkt indexeren van aanvullende pensioenen. Daarnaast betekende het afschaffen van de ouderentoeslag dat een deel van de gepensioneerden meer belasting over hun vermogen moest betalen.

Advertenties

september 15, 2017 Posted by | begroting, begroting 2018, bezuinigingen, derde dinsdag september, formatie, Miljoenennota 2018, politiek, prinsjesdag, Rutte 2, Rutte 3, Verantwoordingsdag 2018, verkiezingen 2017, VVD, VVD-PvdA, Zorg | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties staat uit voor Op weg naar de begroting 2018 van kabinet Rutte 3 – deel 2

Met de begroting 2017 op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 2

Begrotingstekort

Het kabinet dat de opvolger moet worden van Rutte II dacht te kunnen profiteren van extra financiële ruimte, maar daarvan blijkt geen sprake. Vanwege tekorten op het ministerie van Volksgezondheid en het ministerie van Onderwijs, moet het nieuwe kabinet zelfs rekening houden met een tekort.  Dat melden althans NOS en De Telegraaf op basis van bronnen in Den Haag.

lees ook: Weer enorme financiële domper bij VWS Telegraaf 24.05.2017

Prognose CPB

In maart publiceerde het Centraal Planbureau een prognose, waaruit bleek dat de nieuwe coalitie kon rekenen op een begrotingsoverschot van ongeveer 3,5 miljard euro in 2017. Door tegenvallers in de zorg en het onderwijs, gaat het nu om een tekort van 1 miljard.

#Formatie: VVD en CDA kunnen D66 niet overhalen om met CU te formeren

‘Juridische blunders’ door Van Rijn

Volgens De Telegraaf valt het tekort vooral te wijten aan het ministerie van Volksgezondheid. Het ministerie zou een aantal ‘juridische blunders’ zijn begaan. De overheid heeft ervoor gezorgd dat het ministerie de komende jaren miljarden moet investeren in de verpleeghuiszorg, veel eerder dan verwacht.

Het gaat om een uitspraak van het Zorginstituut. Staatssecretaris Martin van Rijn (PvdA) liet het instituut bepalen hoeveel geld er nodig is voor betere verpleeghuiszorg. Omdat de staatssecretaris deze opdracht heeft gegeven, is de uitspraak juridisch bindend geworden. Het bedrag kan oplopen tot 2 miljard in 2021, zeggen anonieme bronnen.

lees ook: Flink prijskaartje aan betere verpleeghuiszorg AD 24.05.2017

Voorjaarsnota besproken in ministerraad

Het ministerie van Financiën ontkent dat er sprake is van een tekort. Het kabinet bespreekt de Voorjaarsnota woensdag 31.05.2017 in de ministerraad – die een half uur eerder begint dan normaal. Dan moet meer duidelijk worden over de berichten. Volgende week wordt de voorjaarsnota gepubliceerd.

Voorjaarsnota 2017 – 01.06.2017

aanbiedingsbrief-voorjaarsnota-2017

bijlage-1-kamerbrief-voorjaarsnota-2017

bijlage-2-meerjarig-uitgavenbeeld

bijlage-3-verticale-toelichting

Verantwoordingsbrief 2016: Van overheidstekort naar begrotingsoverschot  RO 17.05.2017

Financieel Jaarverslag 2016: voor het eerst in jaren een begrotingsoverschot  RO 17.05.2017

Economische groei op hoogste niveau sinds de crisis  RO 16.05.2017

zie ook: Met de begroting 2017 op weg naar kabinet Rutte-3 deel 1  

Consumenten besteden meer

Telegraaf 20.07.2017 Consumenten hebben in mei ruim 2 procent meer besteed dan in dezelfde maand een jaar eerder. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. De groei is wel wat lager dan in de voorgaande maand.

Er werd in mei vooral meer uitgegeven aan kleding en woninginrichting. Aan voedings- en genotmiddelen werd circa 1 procent meer uitgegeven dan een jaar eerder. Verder hebben consumenten in mei bijna 3 procent meer besteed aan overige goederen.

Ook aan diensten als woninghuur, reizen met bus en trein en het bezoek aan kapper of restaurant werd meer besteed. De diensten maken ruim de helft van de totale binnenlandse consumptieve bestedingen uit, zo merkte het CBS op.

Volgens de zogenoemde consumptieradar van het statistiekbureau zijn de omstandigheden voor de consumptie in juli iets gunstiger dan in mei.

LEES MEER OVER; CBS NEDERLAND CONSUMENTEN

Begrotingstekort eurolanden daalt

Telegraaf 20.07.2017 Het begrotingstekort van de eurolanden is in het eerste kwartaal van dit jaar gedaald tot 0,9 procent van het bruto binnenlands product (bbp) van de eurozone. In het vierde kwartaal kwam het tekort nog uit op 1,1 procent.

Volgens cijfers van het Europese statistiekbureau Eurostat bedroeg voor de gehele Europese Unie het tekort 1 procent, tegen 1,2 procent in het voorgaande kwartaal. De Europese begrotingsregels schrijven voor dat landen hun tekort moeten beperken tot maximaal 3 procent van het bbp. Eurostat tekende binnen de EU het hoogste tekort op in Frankrijk met 3,3 procent. In Malta was juist sprake van een begrotingsoverschot met 3,5 procent. In Nederland was het overschot 1,5 procent.

Verder maakte Eurostat bekend dat de schuld van de eurolanden in de eerste drie maanden is opgelopen tot 89,5 procent van het bbp, tegen 89,2 procent in het voorgaande kwartaal. Voor de gehele EU kwam de schuld uit op 84,1 procent.

Geen feestje in politiek Den Haag

Telegraaf 01.07.2017 Op dit moment behoort Nederland in Europa tot de landen met de beste economische prestaties. Alle seinen staan op groen. Volgens de Juniraming 2017 van het Centraal Plan Bureau (CPB) groeit onze economie in 2017 met 2,4% en in 2018 met 2%. Deze groei leidt tot extra werkgelegenheid.

De werkloosheid daalt dit jaar tot 445.000 personen (4,9%) en in 2018 tot 425.000 (4,7%). Voor de herinnering: in 2014 lag de werkloosheid nog rond de 660.000 personen (7,4%). Ook de overheidsfinanciën zijn gezond. Volgens een optimistische raming, zonder rekening te houden met tegenvallers, eindigt 2017 met een begrotingsoverschot van 0,5% in 2017 en 0,7% in 2018. Deze positieve ontwikkelingen zorgen voor een daling van de zogenoemde staatsschuldquote naar 55% BBP, die in 2014 nog op het hoge niveau van bijna 70% lag.

Door dit feestelijke beeld worden de onderhandelaars, die onder leiding van informateur Gerrit Zalm bezig zijn met de formatie van het kabinet Rutte 3, van alle kanten bestookt met miljarden aan claims voor extra uitgaven, zoals voor de zorg, het basisonderwijs en sociale zekerheid, maar ook voor belastingverlaging. Niet alleen in de publieke opinie, maar ook bij politieke partijen bestaat veel sympathie voor de gedachte om voor deze goede doelen flink in de buidel te tasten.

Als je een optelsom maakt van alle wensen voor extra uitgaven voor de schatkist, zit je al snel boven een structureel bedrag van boven de €10 miljard. De kans is groot dat de onderhandelaars, mede onder druk van de roep om ‘goede doelenuitgaven’ met een regeerakkoord komen waarin een deel van dit bedrag gehonoreerd zal worden.

Geen geld verjubelen

Deze week kregen ze bezoek van de president van De Nederlandsche Bank, Klaas Knot, die de feestpret kwam bederven. Hij hield het onderhandelingsgezelschap voor dat het onverstandig is om een greep in de schatkist te doen en het begrotingsoverschot nu al te verjubelen. Volgens Knot kan van feestvieren geen sprake zijn en zou het verstandig zijn om een overschot op de rijksbegroting zoveel mogelijk in een spaarpotje te stoppen voor magere tijden.

Zo kan Rutte 3 voorkomen dat er in zware tijden en bij tegenvallers bezuinigd moet worden. Omdat onze economie en werkgelegenheid sterk afhankelijk zijn van de gang van zaken in de wereldeconomie en onze export naar andere landen, is dit een waardevol advies.

Maar wie politiek Den Haag kent, weet dat uitgeven en leuke dingen voor de mensen doen een hogere prioriteit hebben. Bovendien zitten ze daar niet te wachten op ‘doemdenkers’ die bij een stralende hemel voor zwaar weer waarschuwen. Toch leert de economische geschiedenis dat het licht voor de open Nederlandse economie snel op oranje kan springen en die kans is inderdaad aanwezig.

Spaarpotje

We zien op dit moment toenemende internationale onzekerheden waardoor de groei van onze economie kan worden afgeremd en de schatkist met tegenvallers te maken krijgt. Voorbeelden zijn de effecten van de Brexit-onderhandelingen en de financiële instabiliteit van een aantal Zuid-Europese landen.

Bovendien krijgen we te maken met de ongewisse gevolgen van het beleid van president Donald Trump en China die voor de EU, waaronder Nederland, slecht kunnen uitpakken. Om die reden zou het verstandig zijn om in het regeerakkoord een deel van het mogelijke begrotingsoverschot in een Klaas Knot-spaarpotje te stoppen en het andere deel te bestemmen voor uitgaven die onze economie versterken.

Voor extra rijksuitgaven op het terrein van de zorg en de sociale zekerheid is geen ruimte, tenzij je voor lief neemt dat de groei van onze economie wordt afgeremd en er werkgelegenheid in het bedrijfsleven verloren gaat. Internationaal gezien lopen we met deze twee mega kostenposten volledig uit de pas. Kijken we naar de uitgaven van de Rijksoverheid in 2017 dan gaat het om een totaalbedrag van €264 miljard.

Verreweg de twee grootste uitgavenposten zijn onze sociale zekerheid met €78 miljard en de zorg met €75 miljard. Deze posten zijn de afgelopen decennia fors gestegen. Daardoor was er minder ruimte voor andere rijksuitgaven die voor onze toekomstige economie van belang zijn, zoals die voor onderwijs. Hoe vervelend ook, maar iedereen zal er rekening mee moeten houden dat deze rijksuitgaven hun grenzen al hebben overschreden. We zullen de stijgende zorgkosten meer zelf moeten gaan betalen en dat geldt ook voor sociale zekerheid.

De nieuwe helden

Naast het spaarpotje zou het kabinet Rutte 3 er verstandig aandoen de extra uitgaven te beperken tot maatregelen waarmee de Nederlandse economie en werkgelegenheid worden versterkt. Onderwijs en onderzoek zijn daarvoor van cruciaal belang. Voor het verder terugdringen van de werkloosheid en het scheppen van banen heeft de politiek het bedrijfsleven nodig, vooral de bestaande kleine ondernemers uit het mkb en start-ups en scale-ups (starters die snel doorgroeien).

Dat zijn de nieuwe helden van de Nederlandse economie. Politiek Den Haag is buiten de (semi)overheid zelf niet in staat banen te scheppen, maar kan daaraan wel een bijdrage leveren door een goed bedrijfsklimaat voor deze helden te creëren.

Dit zou in het regeerakkoord moeten worden neergelegd in een concreet mkb-plan dat de volgende hoofdpunten omvat: minder bureaucratie, lagere werkgeverslasten en ruimere mogelijkheden voor bedrijfskredieten. Daarnaast zijn stimulansen nodig voor een versnelling van digitalisering, innovatieve technologieën en klimaatmaatregels.

Mooie groei Nederlandse economie

Telegraaf 23.06.2017 De economie is in het eerste kwartaal met 0,4 procent gegroeid ten opzichte van een kwartaal eerder. Dat blijkt uit een tweede raming van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Het groeicijfer is gelijk aan dat van de eerste berekening.

De tweede berekening van het bbp wordt altijd 90 dagen na afloop van het kwartaal gepubliceerd. Het beeld van de economie blijft hetzelfde. De groei is vooral te danken aan de investeringen, aldus het statistiekbureau.

Het bruto binnenlands product (bbp) groeit al twaalf kwartalen achter elkaar. Ten opzichte van een jaar eerder groeide de economie in het eerste kwartaal overigens met 3,2 procent. Volgens de eerste berekening was dat 3,4 procent.

Nederlandse staatsschuld voor het eerst in zes jaar onder de Europese norm

VK 23.06.2017 De overheidsschuld kwam aan het einde van het eerste kwartaal van dit jaar uit op 59,6 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daarmee is de staatsschuld voor het eerst in zes jaar lager dan de Europese norm, van 60 procent van het bbp. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

De schuld werd verlaagd door een overschot op de begroting en door opbrengsten uit het verminderen van financiële bezittingen. De Europese Unie hanteert als norm dat de overheidsschuld aan het eind van een kalenderjaar niet hoger dan 60 procent van het bbp mag zijn, óf daar naartoe moet bewegen. Eind 2016 bedroeg de schuldquote nog 61,8 procent.

De daling van schuld komt overeen met bijna 12 miljard euro. Hiermee komt de schuld eind maart uit op bijna 423 miljard euro. Dat is bijna 25 duizend euro per Nederlander. In zijn raming van juni rekent het Centraal Planbureau (CPB) eind 2017 op een overheidsschuld van 58,5 procent van het bbp.

De staatsschuld krimpt wanneer de economie groeit, omdat de schuld wordt uitgedrukt als percentage van de omvang van die economie. Hoe groter de totale Nederlandse omzet, hoe kleiner (relatief) de staatsschuld.

Chique balans voor nieuw kabinet

Nu Nederland voldoet aan het in Brussel afgesproken plafond begint het volgende kabinet de rit met een chique balans. Het vorige kabinet moest juist 50 miljard bezuinigen om het tekort en de te hoge staatsschuld onder controle te krijgen.

De positieve cijfers zijn te danken aan een groeiende economie. Meer werkgelegenheid, meer bedrijvigheid en meer consumptie betekenen meer belastinginkomsten en minder uitgaven aan uitkeringen. Opgeteld rekent Dijsselbloem op een meevaller van bijna 8 miljard in 2017. Daardoor blijft onderaan de streep geld over.

Betekenen deze positieve cijfers dat een nieuwe regering straks een grote zak geld ter beschikking heeft om naar hartelust te spenderen? Niet direct. Die 9,1 miljard overschot in 2021 is nog ver weg en komt er enkel als een volgende ministersploeg de hand strak op de knip houdt. Dat zal niet gebeuren. Zelfs het demissionaire kabinet is al aan het interen op de meevallers, zo bleek uit Dijsselbloems voorjaarsnota.

Volg en lees meer over:  NEDERLAND   ECONOMIE   POLITIEK   KABINET-RUTTE II

Overheidsschuld onder Europese norm

Telegraaf 23.06.2017 De overheidsschuld kwam aan het einde van het eerste kwartaal uit op 59,6 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Het is voor het eerst in zes jaar dat de schuld lager is dan de Europese norm, van 60 procent van het bbp. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag.

De schuld werd verlaagd door een overschot op de begroting en door opbrengsten uit het verminderen van financiële bezittingen. De Europese Unie hanteert als norm dat de overheidsschuld aan het eind van een kalenderjaar niet hoger mag zijn dan 60 procent van het bbp of daar naartoe moet bewegen. Eind 2016 bedroeg de schuldquote nog 61,8 procent, aldus het CBS.

De daling van schuld komt overeen met bijna 12 miljard euro. Hiermee komt de schuld eind maart uit op bijna 423 miljard euro, oftewel bijna 25.000 euro per Nederlander. Het Centraal Planbureau (CPB) raamt voor eind 2017 een overheidsschuld van 58,5 procent van het bbp in zijn raming van juni.

Overheidsschuld voldoet voor het eerst in zes jaar aan Europese norm

NU 23.06.2017 De schuld van de Nederlandse overheid voldoet voor het eerst in zes jaar aan de Europese norm.

De overheidsschuld kwam aan het einde van het eerste kwartaal uit op 59,6 procent van het bruto binnenlands product (bbp), meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag. Eind 2016 bedroeg de schuldquote nog 61,8 procent.

De Europese Unie hanteert als norm dat de overheidsschuld aan het eind van een kalenderjaar niet hoger mag zijn dan 60 procent van het bbp of daar naartoe moet bewegen.

Begroting

De schuld werd verlaagd door een overschot op de begroting en door opbrengsten uit het verminderen van financiële bezittingen. De daling van schuld komt overeen met bijna 12 miljard euro. Hiermee komt de schuld eind maart uit op bijna 423 miljard euro, oftewel bijna 25.000 euro per Nederlander.

Het Centraal Planbureau (CPB) raamt voor eind 2017 een overheidsschuld van 58,5 procent van het bbp in zijn raming van juni.

Economische groei

Het CBS maakte vrijdag ook bekend dat de economie in het eerste kwartaal met 0,4 procent is gegroeid ten opzichte van een kwartaal eerder. Dit was een tweede raming. Het groeicijfer is gelijk aan dat van een eerdere berekening.

De tweede berekening van het bruto binnenlands product (bbp) wordt altijd negentig dagen na afloop van het kwartaal gepubliceerd. Het beeld van de economie blijft hetzelfde. De groei is vooral te danken aan de investeringen, aldus het statistiekbureau.

Het bbp groeit al twaalf kwartalen achter elkaar. Ten opzichte van een jaar eerder groeide de economie in het eerste kwartaal overigens met 3,2 procent. Volgens de eerste berekening was dat 3,4 procent.

Lees meer over: Staatsschuld Economische groei

CBS: Consumenten onverminderd positief

AD 21.06.2017 Consumenten hebben weer meer vertrouwen in de markt dan vorig jaar. Tijdens het winkelen is meer geld uitgegeven. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vandaag.

De vertrouwensindex kwam uit op een niveau van 23. Het statistiekbureau constateerde daarbij dat het oordeel over het economische klimaat nauwelijks veranderde en de koopbereidheid iets toenam.

Met 23 ligt het consumentenvertrouwen in juni ruim boven het gemiddelde over de afgelopen twintig jaar (min 3). Het vertrouwen bereikte in januari 2000 de hoogste stand ooit op 36. Het dieptepunt werd bereikt in maart 2013 met min 41.

Meer besteed

Het CBS maakte ook bekend dat consumenten in april 2,7 procent meer hebben besteed dan een jaar eerder. De groei was daarmee ook hoger dan de maand ervoor. Vooral aan kleding en woninginrichting werd meer uitgegeven.

Groei dit jaar verwacht van 2,4%

CPB: Seinen economie staan op groen

Telegraaf 14.06.2017 Het Centraal Planbureau (CPB) is in zijn nieuwe ramingen positiever geworden over de economische groei in het land.

Het CPB gaat voor 2017 uit van een plus van 2,4 procent, waar eerder nog op 2,1 procent groei werd gerekend. Voor volgend jaar wordt 2 procent groei voorzien, wat betekent dat het stevige aantrekken van de economie voorlopig aanhoudt. Bij de vorige raming eind maart voorzag het CPB voor 2018 nog een plus van 1,8 procent.

De werkloosheid daalt naar verwachting verder, naar 4,9 procent dit jaar en 4,7 procent volgend jaar. Ook de overheidsfinanciën zijn gezond aldus het CPB, met een overschot van 0,5 procent in 2017 en 0,7 procent in 2018.

Eerder deze week verhoogde De Nederlandsche Bank (DNB) zijn prognoses voor de economie ook al. Demissionair minister Henk Kamp van Economische Zaken reageert dan ook verheugd: ,,Deze raming van het CPB bevestigt het beeld eerder deze week van DNB dat we dit jaar de sterkste economische groei kunnen verwachten in tien jaar tijd”, verklaart hij. ,,De uitdaging is nu om de groei voor de komende jaren veilig te stellen.”

Net als de centrale bank plaatst het CPB wel kanttekeningen. Zo blijft de ontwikkeling van de lonen nog achter. Volgens de belangrijke adviseur van het kabinet komt dit mogelijk door de flexibilisering van de arbeidsmarkt.

De contractlonen gaan volgens de voorspellingen dit jaar gemiddeld met 1,7 procent omhoog en volgend jaar met 2,0 procent. Ook de inflatie blijft wat onder de maat. Deze komt volgens het CPB waarschijnlijk uit op 1,4 procent in beide jaren. Het licht voor de Nederlandse economie kan daarbij weer ,,op oranje springen”, als internationale onzekerheden veranderen in tegenvallers, waarschuwt het planbureau.

Het is bijvoorbeeld nog niet duidelijk wat de uitkomst van de brexit-onderhandelingen zullen zijn. Buiten Europa is onder meer de koers van de Verenigde Staten onder president Donald Trump een punt van onzekerheid, aldus het CPB.

Economie groeit verder

Telegraaf 14.06.2017 Het blijft goed gaan met de Nederlandse economie. Volgens het Centraal Planbureau groeit de economie dit jaar met 2,4 procent en volgend jaar met 2,0 procent. Vooral de woningmarkt staat in volle bloei.

Dat blijkt uit de cijfers die het rekeninstituut vanochtend heeft gepubliceerd. Op de banenmarkt zijn de cijfers eveneens gunstig, waardoor de koopkracht in Nederland toeneemt. In 2018 daalt de werkloosheid naar 4,7 procent.

Wel blijft de hoogte van de lonen achter, net als de prijzen waardoor de inflatie niet erg stijgt. Volgens de rekenmeesters is dat mede vanwege de flexibilisering van de arbeidsmarkt en vanwege de internationale concurrentie.

Goed nieuws

Minister Kamp van Economische Zaken reageert: „Deze raming van het CPB bevestigt het beeld eerder deze week van DNB dat we dit jaar de sterkste economische groei kunnen verwachten in tien jaar tijd. Dat is goed nieuws voor iedereen: meer kansen voor ondernemers, meer werk, meer koopkracht.”

Wel zegt Kamp nu dat het de ’uitdaging’ is om de groei voor de komende jaren veilig te stellen. „Daarom is het nodig meer te investeren in innovatie en de intensieve samenwerking tussen bedrijven, overheden en kennisinstellingen onverminderd voort te zetten.”

zie ook: Nederlanders tevredener over eigen financiën

CPB: groeiverwachtingen voor 2017 en 2018 flink omhoog

AD 14.06.2017 De seinen voor de Nederlandse economie staan op groen. Dat stelt het Centraal Planbureau (CPB), die in zijn nieuwe ramingen vandaag positiever is geworden over de economische groei in het land.

Het CPB gaat voor 2017 uit van een plus van 2,4 procent, waar eerder nog op 2,1 procent groei werd gerekend. Voor volgend jaar wordt 2 procent groei voorzien, wat betekent dat het stevige aantrekken van de economie voorlopig aanhoudt. Bij de vorige raming eind maart voorzag het CPB voor 2018 nog een plus van 1,8 procent.

De economie wordt onder meer geholpen door de toenemende wereldhandel. Daarbij loopt de consumptie op en trekken de investeringen aan. De werkloosheid daalt naar verwachting verder, tot 4,9 procent dit jaar en 4,7 procent volgend jaar. Ook de overheidsfinanciën zijn gezond aldus het CPB, met een begrotingsoverschot van 0,5 procent in 2017 en 0,7 procent in 2018.

Eerder deze week verhoogde De Nederlandsche Bank (DNB) zijn prognoses voor de economie ook al. Demissionair minister Henk Kamp van Economische Zaken reageert dan ook verheugd: ,,Deze raming van het CPB bevestigt het beeld eerder deze week van DNB dat we dit jaar de sterkste economische groei kunnen verwachten in tien jaar tijd”, verklaart hij. ,,De uitdaging is nu om de groei voor de komende jaren veilig te stellen.”

Kanttekeningen

Net als de centrale bank plaatst het CPB wel kanttekeningen. Zo blijft de ontwikkeling van de lonen nog achter. Volgens de belangrijke adviseur van het kabinet komt dit mogelijk door de flexibilisering van de arbeidsmarkt. De contractlonen gaan volgens de voorspellingen dit jaar gemiddeld met 1,7 procent omhoog en volgend jaar met 2,0 procent. Ook de inflatie blijft wat onder de maat. Deze komt volgens het CPB waarschijnlijk uit op 1,4 procent in beide jaren.

Het licht voor de Nederlandse economie kan daarbij weer ,,op oranje springen”, als internationale onzekerheden veranderen in tegenvallers, waarschuwt het planbureau. Het is bijvoorbeeld nog niet duidelijk wat de uitkomst van de brexit-onderhandelingen zullen zijn. Buiten Europa is onder meer de koers van de Verenigde Staten onder president Donald Trump een punt van onzekerheid, aldus het CPB.

‘Waar blijft onze koopkracht?’

Telegraaf 14.06.2017 Het CPB heeft de verwachtingen over de Nederlandse economie naar boven bijgesteld, eerder deze week kwam DNB ook al met positieve berichten. Maar DFT’s Martin Visser plaatst ook een kanttekening.

Nederland groeit het hardst in tien jaar tijd

Telegraaf 12.06.2017  De Nederlandse economie groeit dit jaar in het hoogste tempo in tien jaar tijd. Goed nieuws voor de overheid, die hierdoor steeds meer overhoudt op de begroting. En voor huishoudens, aangezien de lonen langzaamaan omhoog gaan.

Dat schrijft De Nederlandsche Bank in de vandaag gepubliceerde Economische Ontwikkelingen en Vooruitzichten. Dit jaar groeit het bruto binnenlands product (bbp) naar verwachting 2,5%. Het is het vijfde opeenvolgende jaar dat het bbp hoger is dan het jaar ervoor.

Dat onze economie zo goed draait, is onder meer te danken aan de aantrekkende wereldhandel en een stijging van investeringen door bedrijven. Zowel de overheid als de Nederlandse consument staan er beter voor. „Je moet tien jaar terug in de tijd voor vergelijkbare cijfers” zei Job Swank, directielid van De Nederlandsche Bank (DNB).

Groei zwakt af

De hoge economische groei zwakt de komende jaren wel wat af. In 2018 en 2019 zakt de groei naar 2,1 respectievelijk 1,9%.

De steeds beter draaiende economie betekent ook dat het begrotingsoverschot blijft oplopen, van 0,4% van het bbp vorig jaar tot 1,1% in 2019. Dat is met name omdat de overheid meer geld binnenkrijgt uit inkomstenbelasting, vennootschapsbelasting en btw.

’Bouw buffer op’

DNB schreef in de EOV opnieuw dat ze hoopt dat het nieuwe kabinet dit overschot gebruikt als een buffer voor slechtere tijden. „We zijn kampioen procyclisch beleid”, zei Swank over de neiging om af te remmen in economisch slechtere tijden en gas te geven als het goed gaat.

De betere groei is ook te merken op het salarisstrookje. Vorig jaar stegen de contractlonen bij bedrijven met 1,6%. Dat is het hoogste niveau sinds de kredietcrisis. Maar wat DNB betreft, mogen de lonen nog wel wat verder omhoog. Het percentage dat bedrijven van hun inkomsten aan lonen uitbetalen, ligt onder het langjarig gemiddelde, en het loopt maar mondjesmaat op.

Volgens Swank is dat omdat er nog veel onbenut arbeidspotentieel is, bijvoorbeeld mensen die ontmoedigd zijn over de arbeidsmarkt maar wel weer aan het werk willen, of mensen die part-time werken maar graag meer uren willen maken.

Economische vooruitzichten onverminderd positief

RO 12.06.2017 De nieuwe raming, die de Nederlandsche Bank (DNB) vandaag naar buiten heeft gebracht, voorspelt opnieuw gunstige ontwikkelingen voor de Nederlandse economie. DNB verwacht dat de economische groei van de afgelopen jaren doorzet. In 2017 wordt een economische groei van 2,5% verwacht, in 2018 een groei van 2,1%.

De Nederlandse economie groeit inmiddels twaalf kwartalen op rij, de werkloosheid daalt snel en het vertrouwen van consumenten en producenten ligt op een hoog niveau.

Minister Kamp, Economische Zaken: “In het begin van deze kabinetsperiode gaf ik aan het oneens te zijn met de voorspellingen van veel economen dat een hogere economische groei dan 1 of 1,5 % er niet meer in zou zitten voor Nederland. We kunnen nu gezamenlijk vaststellen dat de Nederlandsche Bank voor dit jaar een groei van 2,5 procent verwacht.

Voor het vijfde achtereenvolgende jaar zal de groei hoger uitvallen dan in het voorgaande jaar. Steeds meer mensen vinden werk en merken in hun portemonnee dat het beter gaat. Nederland staat sterk met de meest concurrentiekrachtige economie van Europa.”

Dalende werkloosheid

In 2016 was er sprake van de snelste werkgelegenheidsgroei sinds 2007. De werkgelegenheid blijft dit jaar en de komende jaren stevig doorgroeien. Daardoor daalt de werkloosheid in 2017 naar 5%, oftewel 539 duizend personen en in 2018 naar 4,6% van de beroepsbevolking, oftewel 444 duizend personen. Omdat sommige delen van de arbeidsmarkt krapper worden, zullen de lonen in 2017 en 2018 naar verwachting sneller toenemen dan in voorgaande jaren.

Gezonde overheidsfinanciën

Het overschot op de begroting verbetert de komende jaren verder en de overheidsschuld neemt hard af. Door de gezonde positie van de overheidsfinanciën neemt de schuld in 2019 naar verwachting af tot 51,3% van het  bbp, ruimschoots onder het schuldencriterium van de EU.  De begroting is in de afgelopen kabinetsperiode met moeilijke maatregelen op orde gebracht.

Daarmee is er in het begrotingsbeleid een solide basis gelegd voor het volgende kabinet om de Nederlandse economie duurzaam te versterken door de energietransitie te versnellen en te investeren in maatregelen die het groeipotentieel verhogen, zoals extra middelen voor het innovatiebeleid.

Zie ook;

Economie blijft groeien: tijd voor hogere lonen, vindt De Nederlandsche Bank

Trouw 12.06.2017 Er viel vandaag niks te klagen in het pand van De Nederlandsche Bank waar directeur Job Swank de economische vooruitzichten voor Nederland schetste. De economie groeit en blijft dat doen, de werkloosheid daalt, het vertrouwen is groot.

Goed, de inflatie had iets hoger gekund en er is natuurlijk die Amerikaanse president, maar dat weerhoudt de Nederlandse economie er niet van vol gas door te razen. Daarom moet een volgend kabinet niet nog harder op het gaspedaal trappen, waarschuwt Swank. Die neiging is bij Nederlandse politici namelijk moeilijk te onderdrukken.

Scandinavische aanpak

Nederland kent een zogeheten procyclisch beleid. Gaat het goed met de economie, dan geeft de overheid volop geld uit. Gaat het slecht, dan volgen de lastenverzwaringen en bezuinigingen elkaar snel op. Het kan ook anders. In Scandinavische landen bijvoorbeeld trappen overheden zachtjes op de rem als de economie snel vooruit gaat en geven zij gas bij als de snelheid terugloopt.

Door lagere belastingen en investeringen verkleinen landen als Denemarken en Zweden de gevolgen van een recessie.

Volgens DNB is dit het moment waarop Nederland het procyclische beleid kan veranderen in een meer Scandinavische aanpak. Dit jaar komt het begrotingsoverschot uit op 0,7 procent. Volgend jaar is dat 1 procent, zo blijkt uit de ramingen van DNB. In 2019 houdt de minister van financiën 1,1 procent van het bruto binnenlands product over; ongeveer 8 miljard euro.

“Dat is geen reden de sluizen open te zetten”, zegt Swank. “Pas bij een percentage boven de één procent ontstaat er ruimte.” Oftewel: als het aan DNB ligt geeft het nieuwe kabinet pas in 2019 de 0,1 procent uit, wat neerkomt op een voor begrotingsbegrippen klein bedrag van 80 miljoen euro.

Dat geld zou het kabinet kunnen steken in de lonen van ambtenaren. Want over de lonen heeft DNB nog wel wat te wensen. President Klaas Knot heeft al meerdere malen gezegd dat de salarissen in Nederland sneller omhoog moeten. Swank herhaalde die boodschap, waarbij hij ook zei dat de overheid als werkgever niet de eerste moet zijn om haar medewerkers royaler te belonen. De publieke sector volgt de markt, niet andersom, zei hij.

In de markt zullen de contractlonen de komende jaren met ongeveer 2 procent stijgen. Toch is er ruimte voor meer. Kijk maar naar de winsten van bedrijven, zegt Swank. Dat DNB zo op loonsverhoging hamert, “iets dat een centrale bank niet snel doet”, heeft te maken met de hardnekkig lage inflatie. De Europese Centrale Bank heeft ondertussen alle mogelijke instrumenten gebruikt, nu is het aan de markt. Als zij de lonen verhogen, volgt de inflatie vanzelf, zo wil de economische wetmatigheid.

Bij al het goede nieuws wilde DNB ook even stilstaan bij de Verenigde Staten, die dreigen met protectionisme. Voor een open economie als Nederland kan dat schadelijk zijn. Maar volgens Swank zijn de gevolgen van een protectionistische politiek beperkt. Tenzij Europa terug gaat pesten en zelf ook importtarieven verhoogt voor Amerikaanse producten.

Dan neemt de handel sterk af. “Toch kan dreigen met tegenmaatregelen handig zijn”, zegt Swank. “Al is het maar om de scherpe kanten van het protectionisme te halen.” Het grootste slachtoffer van dichte grenzen in de Verenigde Staten zijn de Amerikanen zelf, zegt Swank. In het slechtste geval kan hun inkomen met 3 procent dalen.

Prognoses van DNB;

  • In 2017 zal de economie met 2,5 procent groeien, het hoogste percentage in tien jaar.
  • De werkloosheid daalt verder en komt in 2019 uit op 4,4 procent van de beroepsbevolking.
  • De lonen stijgen de komende jaren met ongeveer 2 procent.

Inflatie daalt naar 1,1 procent

Telegraaf 08.06.2017 De inflatie in Nederland is in mei gedaald naar 1,1 procent. Een maand eerder werd door consumenten voor goederen en diensten nog 1,6 procent meer betaald dan een jaar eerder.

Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. Vooral door goedkopere vliegtickets en vakanties op bungalowparken stegen de consumentenprijzen in mei minder. De maand ervoor piekten de prijzen van deze diensten door de schoolvakanties die eind april begonnen, aldus het statistiekbureau. In mei nam de vraag naar vakanties weer af waardoor de prijzen zakten.

Autobrandstoffen werden in mei goedkoper en ook dit had een drukkend effect op de inflatie van consumentenprijzen, zo stelde het CBS.

Prijsontwikkeling energie

Omdat de prijsontwikkeling van energie als autobrandstoffen, gas en electriciteit en voeding sterk fluctueert en de prijzen van alcohol en tabak vaak stijgen door belastingmaatregelen, wordt ook gekeken naar de inflatie exclusief deze productgroepen. De inflatie in mei volgens deze maatstaf steeg met 0,8 procent op jaarbasis. In april was dat nog 1,3 procent.

Op basis van de geharmoniseerde Europese meetmethode daalden de consumentenprijzen vorige maand, van 1,4 procent in april naar 0,7 procent in mei. De inflatie in de eurozone daalde van 1,9 procent naar 1,4 procent. De inflatie in Nederland is vanaf mei 2016 lager dan in de eurozone, aldus het CBS.

Rabo: Nederlandse economie trekt verder aan

Telegraaf 07.06.2017 De Nederlandse economie groeit dit jaar ondanks internationale onzekerheid door. Dat verwachten economen van de Rabobank. Het bbp groeit dit jaar naar verwachting met 2,2 procent. In 2018 is de groei iets minder hoog: 1,9 procent. Vooral de export groeit gestaag.

De economie groeit verder door woninginvesteringen en de consumptie voor huishoudens. Voor een deel zijn dat tijdens de crisis uitgestelde investeringen en aan die inhaalgroei komt na 2018 een einde.

De Rabobank-economen verwachten dat de werkloosheid in 2018 afneemt naar 4,5 procent, maar maken zich zorgen om het besteedbaar inkomen. Dat groeit niet hard genoeg. Een manier om het besteedbaar inkomen te verhogen is om het verschil tussen netto- en brutoloon te verkleinen zodat werknemers meer geld krijgen en werkgevers niet meer kwijt zijn. ,,Zowel de hoogte van het besteedbaar inkomen als de werking van de arbeidsmarkt heeft baat bij verkleining van de wig tussen nettoloon en werkgeverslasten.”

De wereldeconomie groeit dit jaar waarschijnlijk iets harder dan vorig jaar. De groei in de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk komt lager uit dan eerder verwacht, maar de eurozone en China presteren juist beter.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

CPB: risico’s economie

Telegraaf 06.06.2017 Onzekerheid over de politieke koers in Europa, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten en de aanhoudend lage rente vormen grote economische risico’s in Nederland.

Dat stelt het Centraal Planbureau (CPB) in zijn dinsdagochtend gepresenteerde Risicorapportage Financiële Markten. Vooral het negatieve sentiment in Europa vormt een gevaar voor de Nederlandse economie.

De harde toon in de Brexit-onderhandeling tussen Brussel en Londen vergroten het risico op een harde scheiding tussen het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie en hogere economische kosten. Vragen over de houdbaarheid van de eurozone en onzekerheid rondom de Italiaanse verkiezingen wakkeren het risico nog eens extra aan.

Trump

Ook het beleid van president Donald Trump kan de Nederlandse economie negatief beïnvloeden. Veel is afhankelijk hoe de Verenigde Staten zich opstellen tegenover internationale instellingen, handel en regulering van de financiële sector.

Naast de geopolitieke onzekerheden speelt de aanhoudend lage rente parten. Deze ondermijnt de vermogenspositie van pensioenfondsen en levensverzekeraars.

Pensioen

Vooral voor levensverzekeraars is de situatie penibel. Zij hebben weinig herstelmogelijkheden, zitten in een afkalvende markt en de onzekere afwikkeling van de woekerpolisaffaire staan een herstructurering van de sector in de weg.

Pensioenfondsen kunnen de lage rente nog wel ondervangen door bijvoorbeeld niet te indexeren. Deze maatregelen doen echter wel pijn, aldus het CPB.

Hypotheken

Hoewel Nederlandse banken er beduidend beter voor staan dan enkele jaren geleden, maakt het CPB zich wel zorgen over de toekomstige hypotheekverstrekking. Het Bazels Comité stelt voor om een minimumvloer voor risicogewichten in te stellen, waardoor het gemiddelde risicogewicht voor hypotheken van grote Nederlandse banken toeneemt van de huidige 11,5% naar 35-45%.

Dat zou betekenen dat de de banken €6 miljard extra kapitaal nodig hebben. In plaats van extra geld ophalen om te herkapitaliseren, kiezen banken volgens de rekenmeesters van de politiek er meestal voor de hypotheekkraan dicht te draaien.

De vraag is of andere partijen dit kunnen compenseren. Het marktaandeel van pensioenfondsen (11%) en verzekeraars (17%) op de hypotheekmarkt is afgelopen jaren gestegen, maar lijkt zich nu weer te stabiliseren, concludeert het CPB.

Exit-strategie

Onduidelijkheid over wat er gaat gebeuren met de afbouw van de obligatieportefeuille van de Europese Centrale Bank (ECB) kan volgens het planbureau leiden tot volatiliteit op de financiële markten en hogere rentes. De ECB heeft nog geen exit-strategie gepubliceerd. In de huidige vorm loopt het aankoopprogramma door tot het einde van het jaar, waarbij de bank tot wel €60 miljard per maand aan staatsobligaties opkoopt.

Het CPB brengt op verzoek van de Tweede Kamer sinds 2012 minimaal een keer per jaar een rapportage over de internationale en nationale macro-economische ontwikkelingen in samenhang met ontwikkelingen in de financiële sector. De regelmatige publicatie was een aanbeveling van Commissie-De Wit die onderzoek deed naar de financiële crisis.

Consument laat kassa’s rinkelen

Telegraaf 02.06.2017 Winkeliers hebben in het eerste kwartaal van dit jaar 4,8 procent meer omzet geboekt dan in de eerste drie maanden van 2016.

Ook het aantal verkopen steeg, blijkt uit de Kwartaalmonitor detailhandel van het CBS.

De omzet van onlineverkopen groeide met 14,8 procent. Opvallend is dat bedrijven die zowel een webwinkel als fysieke winkels hebben een sterkere omzetgroei hebben dan pure webwinkels: 16,4 procent tegen 13,6 procent.

De groei van winkels die voedingsmiddelen verkopen bedroeg 3 procent. Het waren vooral de supermarkten die goed boerden. In de non-foodsector, die met 4,1 procent op jaarbasis groeide, waren de woningwinkels de sterkhouders.

Zij profiteerden van de herstelde woningmarkt. De omzet van winkels in doe-het-zelfartikelen en keukens was ten opzichte van een jaar eerder 10,8 procent hoger.

Fysieke elektronicawinkels blijven onder druk staan door de concurrentie van webwinkels. De omzet van elektronicazaken kromp met 3,4 procent. Dat was het negende kwartaal op rij met krimp.

Het aantal openstaande vacatures was het hoogst van de afgelopen twintig jaar. Er stonden 20.000 vacatures open.

Goed nieuws voor de schatkist: het begrotingsoverschot neemt naar verwachting verder toe naar 1,3 procent in 2021. Dat blijkt uit de voorjaarsnota van het kabinet. Het overschot zorgt ervoor dat er ruimte is voor loonsverhoging voor ambtenaren.

RUIMTE VOOR LOONSVERHOGING AMBTENAREN

BB 01.06.2017 Goed nieuws voor de schatkist: het begrotingsoverschot neemt naar verwachting verder toe naar 1,3 procent in 2021. Dat blijkt uit de voorjaarsnota van het kabinet. Het overschot zorgt ervoor dat er ruimte is voor loonsverhoging voor ambtenaren.

Pensioenpremies
Het kabinet maakt 342 miljoen extra vrij om de lonen van ambtenaren te verhogen. Daarmee wil de regering de pijn verzachten van de pensioenpremies bij het ambtenarenpensioenfonds ABP. Die stegen meer dan verwacht. Het extra geld komt beschikbaar om het begrotingsoverschot verder toeneemt, naar 1,3 procent in 2012. Dit jaar gaat het waarschijnlijk om 0,2 procent van het bruto binnenlands product. Dat is iets minder dan de 0,4 procent (2,9 miljard euro) vorig jaar, toen er voor het eerst sinds 2008 weer een overschot was. Maar de komende jaren stijgt het overschot weer.

Tegenvallers
Er zijn dit jaar financiële tegenvallers, maar ook meer extra inkomsten. Er is ruimte voor onder meer een loonsverhoging voor ambtenaren, voor meer geld voor de verpleeghuizen en voor meer marechaussees, meldt minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën donderdag in de zogenoemde voorjaarsnota. Het gaat om een tussentijdse stand van zaken over de lopende begroting. In de verpleeghuiszorg stelt het kabinet, naast de eerder aangekondigde eenmalige extra honderd miljoen euro, nog eens honderd miljoen euro beschikbaar om de kwaliteit te verbeteren. Daarnaast komt er tot 2021 in totaal 145 miljoen euro bij om in deze sector extra mensen op te leiden en om- of bij te scholen.
Meevallers
Het kabinet verwacht bijna 8 miljard euro meer aan belastingen en premies dan vorig jaar in de Miljoenennota is geraamd, mede doordat de economische groei doorzet. Daardoor dalen ook de uitgaven voor werkloosheid. Verder vallen de uitgaven aan hulpmiddelen in de zorg lager uit verwacht. In de langdurige zorg stijgen de uitgaven met 176 miljoen euro, doordat bepaalde groepen aanspraak hebben op meer zorg, zoals dagbesteding en huishoudelijke hulp. Verder ziet het kabinet af van de invoering van de kostendelersnorm AOW, waarbij de AOW lager zou worden als meer mensen van 21 jaar of ouder op hetzelfde adres wonen. Ook de korting op de scholings- en monumentenaftrek is van de baan. (ANP/Red.)

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Tientallen miljoenen extra voor zorg van huisartsen

NU 01.06.2017 Huisartsen mogen volgend jaar voor enkele tientallen miljoenen euro’s meer zorg verlenen. Minister Edith Schippers van Volksgezondheid gunt de artsen meer ruimte, omdat langer thuiswonende ouderen en psychiatrisch patiënten steeds meer van hen vragen.

Schippers en de huisartsen, patiënten en zorgverzekeraars spraken donderdag af dat het budget voor huisartsen in 2018 2,5 procent mag stijgen naar een totaal van 3,5 miljard euro. De partijen verlengen daarmee in feite de afspraken die ze in 2014 hadden gemaakt.

Als huisartsen taken overnemen van medisch specialisten, zoals de bedoeling is, kunnen ze nog meer extra geld krijgen. Daarvoor is 75 miljoen euro uit het budget van de specialisten beschikbaar.

Huisartsen staan onder steeds grotere druk, waarschuwen ze. Vooral aan oudere patiënten hebben ze veel werk. Ze krijgen komend jaar meer tijd voor deze patiënten en ook extra ruimte om samen te werken met bijvoorbeeld wijkverpleegkundigen.

Lees meer over: Zorg Huisartsen

‘Staat leent in 2017 wat minder dan gedacht’

Telegraaf 01.06.2017 De Nederlandse staat hoeft dit jaar naar verwachting iets minder geld te lenen dan eerder werd gedacht. Het agentschap van de generale thesaurie van het ministerie van Financiën schat de financieringsbehoefte op dit moment op 56,8 miljard euro, waar eerder nog werd uitgegaan van 58,7 miljard euro.

De bijstelling komt vooral door een stijging van het verwachte kasoverschot. Deze daling wordt echter voor een groot deel tenietgedaan door het terugkopen van leningen die aflopen in 2018 en 2019 en door een afname van het onderpand in contanten.

De volgende actualisatie van de financieringsbehoefte vindt plaats in september, na de publicatie van de Miljoenennota 2018.

LEES MEER OVER; STAATSLENINGEN NEDERLANDSE STAAT OBLIGATIES RENTE ECB

Jeroen Dijsselbloem

Het begrotingsoverschot neemt van 0,2 procent in 2017 verder toe naar 1,3 procent in 2021

RO 01.06.2017  Het begrotingsoverschot loopt naar verwachting op van 0,2 procent van het bruto binnenlands product (bbp) in 2017 naar 1,3 procent van het bbp in 2021. Dat is een verbetering van het EMU-saldo, de inkomsten min de uitgaven van de collectieve sector, van 0,7 procentpunt ten opzichte van de Miljoenennota van vorig jaar en komt vooral door de toename van de verwachte inkomsten in 2017.

De EMU-schuld komt dit jaar naar verwachting uit op 59,4 procent bbp, een verbetering van 2,7 procentpunt (13 miljard euro) ten opzichte van de raming uit de Miljoenennota 2017. In 2010 kwam de staatsschuld voor het laatst onder de zestig procent uit. Dit schrijft minister Dijsselbloem van Financiën in de Voorjaarsnota 2017 die vandaag aan de Tweede Kamer is gestuurd. In verband met de kabinetsformatie is dit jaar een overzicht van de verwachte inkomsten en uitgaven in de komende jaren toegevoegd.

Extra uitgaven

Er is in 2017 ruimte gevonden voor noodzakelijke extra uitgaven aan de verpleeghuiszorg. Het kabinet stelt, naast de eenmalige extra honderd miljoen euro in 2017, nog eens honderd miljoen euro beschikbaar voor betere kwaliteit in de verpleeghuizen. Dit is een structurele investering vanaf 2017 in de verpleeghuiszorg. Daarnaast wordt er in de periode 2017 – 2021 in totaal 145 miljoen euro beschikbaar gesteld om in deze sector extra mensen op te leiden en om- of bij te scholen.

Vanwege de hoger dan verwachte pensioenpremie bij het ABP heeft het kabinet 342 miljoen extra vrijgemaakt, zodat er toch ruimte voor loonsverhoging voor ambtenaren is.

Het kabinet heeft 50 miljoen euro extra vrijgemaakt voor veiligheid, stabiliteit, migratiesamenwerking en opvang in de regio. Verder stijgt het budget voor ontwikkelingssamenwerking in 2017 met 62 miljoen euro, vanwege de koppeling aan het hogere geraamde bruto nationaal inkomen (bni).

Daarnaast werkt de lagere asielinstroom in 2016 door in lagere uitgaven van 170 miljoen euro aan asielopvang in 2017. Dit geld wordt teruggeboekt naar de begroting van ontwikkelingssamenwerking.

Verder stelt het kabinet structureel 20 miljoen euro extra beschikbaar voor de uitbreiding van de capaciteit van de Koninklijke Marechaussee. Hierdoor kunnen in de komende jaren ongeveer 200 extra marechaussees worden ingezet voor grensbewaking op lucht- en zeehavens.

Meevallers

Het kabinet verwacht in 2017 bijna 8 miljard euro meer aan belasting- en premieontvangsten te ontvangen dan vorig jaar in de Miljoenennota is geraamd. Vooral de btw (2,4 miljard), de vennootschapsbelasting (2,3 miljard) en de loon- en inkomensheffing (1,2 miljard) vallen hoger uit dan verwacht. Dit komt mede doordat de verwachte economische groei in 2017 doorzet.

De uitgaven aan de werkloosheid dalen met 234 miljoen euro in 2017. De werkloze beroepsbevolking komt naar verwachting dit jaar uit op 4,9 procent, waar ten tijde van de Miljoenennota 2017 nog werd uitgegaan van 6,2 procent. Verder vallen de uitgaven aan hulpmiddelen in zorg in 2017 164 miljoen euro lager uit verwacht.

Tegenvallers

Vanaf 2017 is er een tegenvaller van gemiddeld 200 miljoen euro per jaar op de OCW-begroting, voornamelijk als gevolg van hogere leerling- en studentenaantallen dan eerder geraamd. Het kabinet heeft besloten de tegenvaller in 2017 op te lossen door de inzet van meevallers. Daardoor hoeft er dit jaar niet bezuinigd te worden op de bekostiging van onderwijsinstellingen.

Ook in de langdurige zorg stijgen de uitgaven met 176 miljoen euro in 2017, doordat bepaalde groepen aanspraak hebben op meer zorg, zoals dagbesteding en huishoudelijke hulp. Verder ziet het kabinet af van de invoering van de kostendelersnorm AOW.

Deze regeling hield in dat de AOW lager wordt als meer mensen van 21 jaar of ouder op hetzelfde adres wonen. Ook de korting op de scholings- en monumentenaftrek is van de baan. De keuze hoe om te gaan met structurele dekking van deze tegenvallers wordt overgelaten aan nieuw kabinet.

Zie ook; Overheidsfinanciën

GroenLinks-leider Jesse Klaver schoof gisteren aan bij informateur Herman Tjeenk Willink. © ANP

Echte meevaller is er niet voor nieuw kabinet

Trouw 01.06.2017 Het nog te formeren kabinet kan niet rekenen op extra geld, want dat is grotendeels al uitgegeven.

Er is voor het volgend kabinet veel minder extra geld beschikbaar dan optimisten tijdens de verkiezingscampagne begin dit jaar dachten. De economie groeide harder dan gedacht en dus zou het geld tegen de plinten klotsen. Niets is minder waar, blijkt uit de Voorjaarsnota van minister Dijsselbloem van financiën.

Al tijdens het eerste deel van de kabinetsformatie, toen VVD, CDA, D66 en GroenLinks nog met elkaar onderhandelden, sijpelde uit de gesprekken naar buiten dat de partijen gewaarschuwd waren dat al dat beloofde geld er niet zou zijn.

Uit de Voorjaarsnota, het jaarlijkse overzicht over de uitvoering van de begroting van dat jaar en het eerste doorkijkje naar komende jaren, blijkt dat er dermate veel tegenvallers zijn, dat de meevallers al voor een groot deel weer uitgegeven zijn. Ook de komende jaren, want het gaat niet om eenmalige uitgaven.

Zo is er 200 miljoen euro per jaar extra naar de verpleeghuizen gegaan. Dat bedrag komt jaarlijks terug. Ook de tegenvallers bij onderwijs (meer leerlingen en studenten) zijn terugkerend en souperen dus een deel van het extra geld de komende jaren op.

Optimisten verwachtten eerder dit jaar dat er genoeg extra geld zou zijn de komende jaren om een ingrijpende belastingherziening te financieren. Daarvoor is naar schatting 5 miljard euro nodig, waarmee alle negatieve koopkrachtgevolgen van een belastingherziening zouden moeten worden voorkomen. Dat geld is er zeker niet als een nieuw kabinet niet besluit er nieuwe bezuinigingen tegenover te stellen.

Volgens het doorkijkje van Dijsselbloem zal het begrotingsoverschot (0,2 procent), dat dit jaar door alle tegenvallers toch lager uitkomt dan verwacht, de komende jaren wel groeien. Tot uiteindelijk 1,4 procent (rond 12 miljard euro) aan het einde van de nieuwe kabinetsperiode in 2021.

Vergrijzing

Dat overschot kan niet zomaar uitgegeven worden. Opeenvolgende kabinetten pleitten voor een overschot om extra uitgaven door de vergrijzing in de jaren na 2021 op te kunnen vangen. Het zogeheten houdbaarheidstekort, waarin wel met die extra uitgaven rekening wordt gehouden, laat dan ook een veel lager cijfer zien. Daarmee komt de begroting in 2021 grosso modo uit op noch een tekort, noch een overschot.

Belangrijke tegenvallers voor de overheidsbegroting zijn, naast de hogere zorguitgaven en de tegenvallers bij onderwijs, de veel lagere inkomsten uit het aardgas.

De Voorjaarsnota is voor de formerende politici extra slecht nieuws als bijvoorbeeld de brief van staats-secretaris Van Rijn van volksgezondheid aan de Kamer erbij betrokken wordt. In die brief becijferde hij dat er voor de verpleeghuiszorg de komende jaren 2 miljard euro extra nodig is om die sector aan de kwaliteitsnormen te laten voldoen die de Kamer wil stellen.

De cijfers van Dijsselbloem gaan overigens uit van de puur theoretische veronderstelling dat een nieuw kabinet het beleid ongewijzigd laat. Door bijvoorbeeld te bezuinigen op bestaande uitgaven zou ruimte voor nieuw beleid kunnen worden gecreëerd.

Bovendien zijn zijn cijfers gebaseerd op aannames over de prestaties van de economie de komende jaren. Of die aannames nog kloppen kan voor het eerst media deze maand worden nagegaan als het Centraal Planbureau met de nieuwste doorrekeningen komt.

Het kabinet houdt dit jaar geld over, maar minder dan verwacht

Trouw 01.06.2017 Demissionair minister van financiën Jeroen Dijsselbloem benadrukte wel dat een nieuw kabinet een aantal problemen snel zal moeten aanpakken. © ANP

Een nieuw kabinet krijgt dit jaar en de komende jaren te maken met flinke meevallers. In 2021 is er naar verwachting 10,7 miljard euro over. Bovendien zakt de staatsschuld voor het eerst sinds 2010 onder de 60 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daarmee voldoet het kabinet aan het in Brussel afgesproken maximum.

De meevallers zijn onder meer te danken aan een groeiende economie, waardoor er meer werkgelegenheid is en meer geld wordt uitgegeven en doordat er meer belasting binnenkomt bij het rijk. 

Toch valt het overschot wat tegen vergeleken met eerdere voorspellingen. Het Centraal Planbureau (CPB) voorspelde in maart nog een overschot van 0,5, maar in zijn vandaag gepubliceerde voorjaarsnota houdt demissionair minister van financiën Jeroen Dijsselbloem rekening met een overschot van 0,2.

Er zijn daarnaast veel problemen die een nieuw kabinet snel zal moeten aanpakken, benadrukte Dijsselbloem vanmorgen bij de presentatie van de voorjaarsnota. Zo loopt de woningmarkt loopt vast en is er in het onderwijs is er behoefte aan veel extra ondersteuning, aldus Dijsselbloem.

Hoewel het demissionaire kabinet geen nieuw beleid uit mag voeren, wordt er op verschillende terreinen meer geld uitgegeven. Zo werd eerder al bekend dat er extra geld zou gaan naar de verpleeghuizen. Het kabinet stelt, naast de eenmalige extra honderd miljoen euro in 2017, nog eens honderd miljoen euro beschikbaar die de kwaliteit van de zorg in de verpleeghuizen moet verbeteren. Het kabinet wil daarnaast tot en met 2021 meer geld beschikbaar stellen om extra mensen op te leiden en bij te scholen.

Rustiger vaarwater

Het demissionair kabinet heeft daarnaast een streep gezet door plannen om de mantelzorg te schrappen. Hierdoor worden ouderen die bij hun kind inwonen niet gekort op AOW. Ook is er geld vrijgemaakt voor het uitbreiden van de Koninklijke Marechaussee, een loonsverhoging voor ambtenaren en kan het budget voor ontwikkelingssamenwerking met 62 miljoen omhoog.

Dat er op dit moment nog geen nieuw kabinet is gevormd is volgens Dijsselbloem geen ramp. “De begroting is nu in rustig vaarwater gebracht en met deze economische ontwikkeling gaat dat heel snel verder de goeie kant op”. Voor een gezonde begroting maakt het niet zo veel uit of een nieuw kabinet snel aantreedt of het oude nog even blijft zitten, aldus Dijsselbloem.

Maar mocht het demissionaire kabinet nog de begroting 2018 voor Prinsjesdag moeten opstellen, dan is het “onvermijdelijk” dat er nieuw beleid inkomt, zegt de minister. Er zal extra geld beschikbaar worden gesteld voor knelpunten, bijvoorbeeld om de koopkracht voor bepaalde groepen op peil te houden. “We gaan niet problemen laten ontstaan of laten oplopen.”

Voorjaarsnota: 8 mld naar staatskas

Telegraaf 01.06.2017 Nederland draagt dit jaar in totaal bijna 8 miljard euro meer naar de staatskas aan belastingen en premies dan eerder geraamd. Vooral de btw (2,4 miljard), de vennootschapsbelasting (2,3 miljard) en de loon- en inkomensheffing (1,2 miljard) vallen hoger uit dan gedacht.

Dat blijkt uit de tussentijdse stand van zaken van de begroting van 2017, de zogenaamde voorjaarsnota, die het kabinet donderdag bekend maakt. De extra miljarden zijn te danken aan de economische groei en zorgen voor overschotten op de begroting. Ook daalt de werkloosheid harder dan eerder gedacht en komt daarmee dit jaar naar verwachting uit op 4,9 procent. Een andere meevaller zit in de uitgaven aan hulpmiddelen in de zorg. Die vallen 164 miljoen lager uit dan geraamd.

Dit jaar nog gebruikt het demissionaire kabinet een deel van het geld om de verpleeghuiszorg te spekken. Ook wordt er 342 miljoen euro gereserveerd voor de verwachte stijging van de ambtenarenpensioenpremies, zodat er financiële ruimte overblijft voor stijging van loonsverhoging voor ambtenaren.

Verder gaat er nog 50 miljoen extra naar opvang in de regio en 62 miljoen naar ontwikkelingssamenwerking, vanwege de koppeling aan het hoger geraamde nationaal inkomen. Doordat er minder asielzoekers ons land inkomen, dalen de uitgaven daarvoor met 170 miljoen euro. Dat geld wordt teruggeboekt naar de begroting van ontwikkelingssamenwerking.

Voor de uitbreiding van de Koninklijke Marechaussee stelt het kabinet 20 miljoen euro beschikbaar. Hierdoor kunnen in de komende jaren zo’n 200 extra marechaussees worden ingezet voor onder andere luchthaven Schiphol.

Ook is er geld nodig om enkele tegenvallers op de begroting op te vangen. Zo is er vanaf 2017 een gat van zo’n 200 miljoen euro binnen de Onderwijsbegroting doordat er meer leerlingen en studenten zijn dan gedacht. Ook stijgen de kosten voor de zorg voor ouderen en gehandicapten met 176 miljoen euro, doordat bepaalde groepen aanspraak hebben op meer zorg, zoals dagbesteding en huishoudelijke zorg.

Wat er overblijft van het begrotingsoverschot, gaat naar de staatsschuld. Die komt daarmee dit jaar uit op 59,4 procent, voor het eerst sinds 2010 onder de Europa geëiste grens van 60 procent.

Het demissionaire kabinet gaat vandaag ook met de billen bloot wat betreft openstaande rekeningen voor het volgende kabinet. Zo werkt het extra geld voor de verpleeghuiszorg en de problemen binnen de Onderwijsbegroting de komende jaren nog door. Verder wordt de mantelzorgboete geschrapt, wat een bezuiniging van 200 miljoen moest opleveren, maar dat is inmiddels in de boeken weggewerkt.

Door de groeiende economie wordt echter alsnog een begrotingsoverschot van zo’n 11 miljard euro verwacht tegen 2021. Veel partijen willen daarmee onder andere inzetten op lastenverlichting.

Kabinet verwacht meevaller van 8 miljard euro in 2017

NU 01.06.2017 Het kabinet verwacht voor dit jaar bijna 8 miljard euro meer op te halen aan belastingen en premies dan eerder in de Miljoenennota op Prinsjesdag vorig jaar werd geraamd.

De meevallers komen vooral van de btw (2,4 miljard), de vennootschapsbelasting (2,3 miljard) en de loon- en inkomensheffing (1,2 miljard). 

Dat staat in de Voorjaarsnota die demissionair minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem donderdag naar de Tweede Kamer stuurt. De Voorjaarsnota laat zien welke wijzigingen er door het kabinet zijn doorgevoerd ten opzichte van de Miljoenennota.

De meevaller is te danken aan de aantrekkende economie, die doet het in 2017 beter dan aanvankelijk werd gedacht.

Zo daalt de werkloosheid met de huidige verwachting naar 4,9 procent van de beroepsbevolking. Bij de presentatie van de Miljoenennota in september vorig jaar werd uitgegaan van een werkloosheidspercentage van 6,2 procent.

Daardoor dalen de kosten aan uitkeringen met 234 miljoen euro. Tegelijkertijd wordt er meer inkomstenbelasting geïnd omdat er meer mensen aan het werk zijn. Ook aan hulpmiddelen in de zorg wordt minder uitgegeven dan verwacht: 164 miljoen euro.

In de Voorjaarsnota staat verder dat het begrotingsoverschot dit jaar uitkomt op 0,2 procent van het bbp en verder oploopt naar 1,3 procent in 2021. De staatsschuld blijft dit jaar net onder de door Europa gestelde grens van 60 procent van het bbp. Ook dit is een gunstiger beeld vergeleken met de Miljoenennota op Prinsjesdag.

Tegenvallers

Bij de positieve cijfers is een kanttekening op zijn plaats. Het Centraal Planbureau (CPB) becijferde in maart dat het begrotingsoverschot dit jaar zou uitkomen op een half procent.

Het ministerie van Financiën legt dit verschil van 0,3 procentpunt uit als gevolg van beleid. Het planbureau presenteert de kale cijfers, vervolgens kunnen die in dit geval lager uitvallen als gevolg van politieke keuzes.

Er zijn sowieso tegenvallers te melden. Eerder sprak Dijsselbloem van een tekort op de begroting van het ministerie van Onderwijs van “enkele honderden miljoenen”. Nu is het duidelijk dat het om 200 miljoen euro per jaar gaat. Een gevolg van te laag ingeschatte leerling- en studentenaantallen.

De langdurige zorg valt voor dit jaar 176 miljoen euro duurder uit omdat sommigen aanspraak hebben op meer zorg.

Ook de voorgenomen bezuiniging van de scholings- en monumentenaftrek is van de baan. De Tweede Kamer had grote problemen met de plannen waarop het kabinet afzag van de bezuiniging. De tegevallers voor dit jaar worden gedekt met de meevallers.

Staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) liet woensdag aan de Kamer weten dat de verpleeghuizen per jaar 2,1 miljard euro nodig hebben om op een gewenst niveau te blijven. Daarmee legt de demissionair bewindsman deze opdracht neer bij een volgend kabinet.

Nieuw beleid

Dankzij de goede economische ontwikkelingen, maakt het niet zoveel uit of een nieuw kabinet snel aantreedt of dat het huidige nog even blijft zitten, laat Dijsselbloem in een reactie weten.

Mocht het demissionaire kabinet nog de begroting 2018 voor Prinsjesdag moeten opstellen, dan is het ”onvermijdelijk” dat er nieuw beleid inkomt, zegt de minister. Er zal extra geld beschikbaar worden gesteld voor knelpunten, bijvoorbeeld om de koopkracht voor bepaalde groepen op peil te houden. ”We gaan niet problemen laten ontstaan of laten oplopen.”

Hoewel het overschot aan het eind van een volgende kabinetsperiode vermoedelijk oploopt tot ongeveer 11 miljard euro, vindt Dijsselbloem het vooral belangrijk te kijken naar hoe de overheidsfinanciën er op de langere termijn voor staan.

“Kunnen we dan ook de AOW, de zorg en het onderwijs betalen?”, vraagt de bewindsman zich af. Hij waarschuwt zijn opvolger daarom voor een te los uitgavebeleid.

Mantelzorgboete

De zogenoemde ‘mantelzorgboete’ is definitief van de baan. Op het plan van staatssecretaris Jetta Klijnsma (Sociale Zaken) kwam veel kritiek, omdat het immers financieel minder aantrekkelijk zou worden om als ouder een kind of als kind een ouder in huis te nemen om mantelzorg te verlenen. Volgens sommigen wordt het daardoor zelfs onmogelijk gemaakt.

Eerder werd al duidelijk dat de plannen de ijskast ingaan, waardoor de wijziging geen verrassing is voor de lopende begroting. Hoe de lagere inkomsten voor de komende jaren moet worden opgelost, is aan een volgend kabinet.

Uitgaven

Om een volgend kabinet meer inzicht te geven in de financiën, is er een overzicht van de inkomsten en uitgaven voor de komende jaren toegevoegd.

Voor 2017 stelt het kabinet 100 miljoen euro beschikbaar voor de verpleeghuiszorg. Dat komt bovenop de al eerder aangekondigde eenmalige 100 miljoen euro extra. Daarbij is er 145 miljoen euro beschikbaar gesteld tot 2021 om extra mensen op te leiden en om- of bij te scholen.

Ambtenaren kunnen een loonsverhoging tegemoetzien dankzij hogere inkomsten van het rijk uit pensioenpremies. Het gaat in totaal om 342 miljoen euro.

Verder gaat er 50 miljoen euro extra naar veiligheid, stabiliteit, migratiesamenwerking en opvang in de regio. Het budget voor ontwikkelingssamenwerking stijgt dit jaar met 62 miljoen euro.

De lagere asielinstroom in 2016 heeft ook nog effect op dit jaar. Er is 170 miljoen euro minder nodig dan gedacht voor de opvang. Dit geld gaat terug naar de begroting van ontwikkelingssamenwerking.

De Koninklijke Marechaussee krijgt er structureel 20 miljoen euro bij van het kabinet. Hiermee moeten tweehonderd extra marechaussees worden ingezet voor de grensbewaking op lucht- en zeehavens.

Lees meer over: Voorjaarsnota

Minister Dijsselbloem van Financiën.
Groeiende economie doet wonderen voor staatskas: in 2021 ruim 9 miljard ‘over’

Dijsselbloem heeft goed nieuws voor nieuw te vormen kabinet in voorjaarsnota

VK 01.06.2017 In 2021 heeft Nederland naar verwachting een begrotingsoverschot van 1,3 procent van het bruto binnenlands product (de omvang van de economie). In euro’s: in dat jaar ontvangt de overheid 9,1 miljard euro meer dan dat zij uitgeeft. Dat is het goede nieuws dat minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem in zijn voorjaarsnota meegeeft aan de partijen die onderhandelen over een nieuw te vormen kabinet.

Nog een opsteker: dit jaar zakt de staatsschuld voor het eerst sinds 2010 onder de 60 procent van het bbp. Daarmee voldoet Nederland aan het in Brussel afgesproken plafond. Moest het vorige kabinet nog 50 miljard bezuinigen om het tekort en de te hoge staatsschuld onder controle te krijgen, het volgende kabinet begint de rit met een chique balans waar de Europese Commissie enkel goedkeurend bij zal kunnen knikken.

De positieve cijfers zijn te danken aan een groeiende economie. Meer werkgelegenheid, meer bedrijvigheid en meer consumptie betekenen meer belastinginkomsten en minder uitgaven aan uitkeringen. Opgeteld rekent Dijsselbloem op een meevaller van bijna 8 miljard in 2017. Daardoor blijft onderaan de streep geld over.

De staatsschuld krimpt wanneer de economie groeit, omdat de schuld wordt uitgedrukt als percentage van de omvang van die economie. Hoe groter de totale Nederlandse omzet, hoe kleiner (relatief) de staatsschuld.

Betekenen deze positieve cijfers dat een nieuwe regering straks een grote zak geld ter beschikking heeft om naar hartelust te spenderen? Niet direct. Die 9,1 miljard overschot in 2021 is nog ver weg en komt er enkel als een volgende ministersploeg de hand strak op de knip houdt. Dat zal niet gebeuren. Zelfs het demissionaire kabinet is al aan het interen op de meevallers, blijkt uit Dijsselbloems voorjaarsnota.

Het Centraal Planbureau (CPB) voorspelde in maart dat het overschot dit jaar zou uitkomen op 0,5 procent, maar wat blijkt: het wordt een overschotje van 0,2 procent. Want hoewel de vertrekkende ministersploeg geen nieuw beleid mag maken, slaagt ze er wel in op tal van terreinen nog wat extra geld uit te geven. En naast meevallers zijn er ook tegenvallers, kosten die hoger uitvallen dan vooraf was ingeboekt.

De verpleeghuiszorg krijgt er 100 miljoen bij, een bedrag dat in de komende jaren nog zal oplopen. De langdurige zorg kost 176 miljoen meer dan was geraamd, omdat meer mensen recht blijken te hebben op dagbesteding en huishoudelijke hulp. Door stijgende pensioenpremies moet het kabinet 340 miljoen extra uitgeven aan ambtenarensalarissen.

De regering besteedt zo’n 130 miljoen extra aan veiligheid, migratie en ontwikkelingssamenwerking. De onderwijskosten vallen hoger uit doordat het aantal leerlingen hoger blijkt dan geraamd: een tegenvaller van 200 miljoen euro. En de beruchte ‘mantelzorgboete’ is van de baan.

Een p.s. van Dijsselbloem: het volgende kabinet mag zelf uitzoeken hoe ‘om te gaan met de structurele dekking van deze tegenvallers’.

Volg en lees meer over:  POLITIEK   NEDERLAND   ECONOMIE

Voorjaarsnota: kabinet rekent op meevaller van miljarden

Elsevier 01.06.2017 Het kabinet verwacht dit jaar bijna 8 miljard euro meer aan belastingen en premies op te halen dan in eerste instantie werd gedacht. De staatskas profiteert van de aantrekkende economie.

Het gaat om een meevaller van bijna 8 miljard ten opzichte van de schatting die in de Miljoenennota op Prinsjesdag werd gepresenteerd. Dat blijkt uit de voorjaarsnota – de tussentijdse update van de begroting van dit jaar – die het kabinet donderdag publiceerde.

Er is groei. 

Waarom blijft koopkracht zorgenkindje

Economische groei

De meevaller komt vooral uit hogere inkomsten van de BTW (2,4 miljard euro) en de vennootschapsbelasting (2,3 miljard). Daarnaast viel de loon- en inkomensheffing 1,2 miljard euro hoger uit dan verwacht.

Het ministerie van Financiën meldt donderdag ook dat het begrotingsoverschot oploopt van 0,2 procent van het bruto binnenlands product in 2017 naar 1,3 procent in 2021. Daarnaast daalt de werkloosheid sneller en eerder dan is ingecalculeerd.

De economische groei heeft een duidelijk effect op de financiën van de overheid. Het werkloosheidspercentage ligt in 2017 naar verwachting rond de 4,9 procent. In de Miljoenennota ging het kabinet nog uit van 6,2 procent. De uitgaven aan werkloosheid dalen met meer dan 200 miljoen euro.

Ook tegenvallers

Omdat het aantal asielzoekers dit jaar daalde, wordt er minder aan asielzoekersopvang uitgegeven: een adling van 170 miljoen euro. Wel besteedt het kabinet meer geld aan opvang in de regio (50 miljoen meer).

Meer: dit verandert er in 2017 in uw portemonnee

Niet bij alle ministeries verloopt alles voorspoedig. Structureel moet het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap 200 miljoen euro meer aan onderwijs besteden, vanwege te laag ingeschatte studentencijfers. Het kabinet trekt ook meer geld uit voor de zorg, Justitie (de politie en de Marechaussee) en Ontwikkelingssamenwerking.

Het kabinet lost ook een deel van de staatsschuld af en geeft veel geld uit aan de loonsverhoging voor ambtenaren.

  Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier Weekblad.

RUIMTE VOOR LOONSVERHOGING AMBTENAREN

BB 01.06.2017 Goed nieuws voor de schatkist: het begrotingsoverschot neemt naar verwachting verder toe naar 1,3 procent in 2021. Dat blijkt uit de voorjaarsnota van het kabinet. Het overschot zorgt ervoor dat er ruimte is voor loonsverhoging voor ambtenaren.

Pensioenpremies
Het kabinet maakt 342 miljoen extra vrij om de lonen van ambtenaren te verhogen. Daarmee wil de regering de pijn verzachten van de pensioenpremies bij het ambtenarenpensioenfonds ABP. Die stegen meer dan verwacht. Het extra geld komt beschikbaar om het begrotingsoverschot verder toeneemt, naar 1,3 procent in 2012.

Dit jaar gaat het waarschijnlijk om 0,2 procent van het bruto binnenlands product. Dat is iets minder dan de 0,4 procent (2,9 miljard euro) vorig jaar, toen er voor het eerst sinds 2008 weer een overschot was. Maar de komende jaren stijgt het overschot weer.

Tegenvallers
Er zijn dit jaar financiële tegenvallers, maar ook meer extra inkomsten. Er is ruimte voor onder meer een loonsverhoging voor ambtenaren, voor meer geld voor de verpleeghuizen en voor meer marechaussees, meldt minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën donderdag in de zogenoemde voorjaarsnota.

Het gaat om een tussentijdse stand van zaken over de lopende begroting. In de verpleeghuiszorg stelt het kabinet, naast de eerder aangekondigde eenmalige extra honderd miljoen euro, nog eens honderd miljoen euro beschikbaar om de kwaliteit te verbeteren. Daarnaast komt er tot 2021 in totaal 145 miljoen euro bij om in deze sector extra mensen op te leiden en om- of bij te scholen.

Meevallers
Het kabinet verwacht bijna 8 miljard euro meer aan belastingen en premies dan vorig jaar in de Miljoenennota is geraamd, mede doordat de economische groei doorzet. Daardoor dalen ook de uitgaven voor werkloosheid.

Verder vallen de uitgaven aan hulpmiddelen in de zorg lager uit verwacht. In de langdurige zorg stijgen de uitgaven met 176 miljoen euro, doordat bepaalde groepen aanspraak hebben op meer zorg, zoals dagbesteding en huishoudelijke hulp. Verder ziet het kabinet af van de invoering van de kostendelersnorm AOW, waarbij de AOW lager zou worden als meer mensen van 21 jaar of ouder op hetzelfde adres wonen. Ook de korting op de scholings- en monumentenaftrek is van de baan. (ANP/Red.)

GERELATEERDE ARTIKELEN;

De staatsschuld is weer EU-proof

AD 01.06.2017 De staatsschuld bedraagt dit jaar 13 miljard euro minder dan op Prinsjesdag nog werd verwacht. Voor het eerst sinds 2010 voldoet Nederland daarmee aan de Europese staatsschuldnorm. 

Daarnaast zal Nederland ook in 2017 een begrotingsoverschot boeken, van 0,2 procent, stelt demissionair minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem in zijn voorjaarsnota.

De staatsschuld mag maximaal 60 procent van het nationaal inkomen bedragen, zo luidt de afspraak in Brussel. Nederland voldeed daar jarenlang niet aan, als gevolg van opeenvolgende begrotingstekorten en de redding van banken zoals ABN Amro. Dit jaar duikt de staatsschuld met 59,4 procent voor het eerst weer onder de afgesproken norm. Ter vergelijking: de Griekse staatsschuld bedraagt nog altijd ruim 170 procent van het bruto binnenlands product.

Niet alleen hosanna

Door de groeiende economie regent het belastingmeevallers. Zo verwacht Dijsselbloem meer btw (2,4 miljard), vennootschapsbelasting (2,3 miljard) en loon- en inkomensheffing (1,2 miljard). In totaal komt er bijna 8 miljard euro meer aan belastingen en premies binnen dan hij op Prinsjesdag verwachtte.

Maar het is niet alleen hosanna. De Onderwijsbegroting komt de komende jaren 200 miljoen euro per jaar tekort, doordat meer leerlingen naar school gaan dan verwacht. Voor dit jaar heeft het kabinet dat tekort weten op te lossen, maar de gaten in de jaren daarna mag een volgend kabinet dichten. Datzelfde geldt voor een tegenvaller van 176 miljoen euro in de langdurige zorg.

Meer geld voor zorg

Tegelijkertijd heeft het demissionaire kabinet besloten meer geld uit te trekken voor de verpleeghuiszorg. Behalve een eenmalige impuls van 100 miljoen euro komt er ook een langjarige stimulans voor eenzelfde bedrag om de kwaliteit in verpleeghuizen te verhogen. Daarnaast is er tussen 2017 en 2021 in totaal 145 miljoen euro beschikbaar om extra zorgmedewerkers op te leiden of om- of bij te scholen. Deze bedragen tellen echter bij lange na niet op bij de 2,1 miljard euro die volgens demissionair staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) op jaarbasis extra nodig is voor de verpleeghuiszorg. Ook dat mag een volgend kabinet regelen.

Verder is er goed nieuws voor ambtenaren. Het kabinet trekt alsnog 342 miljoen euro uit om de hogere pensioenpremies bij ambtenarenpensioenfonds ABP te kunnen betalen. Hierdoor is er toch ruimte voor loonsverhoging voor ambtenaren.

Waar komt die ‘miljardentegenvaller voor nieuw kabinet’ vandaan?

Elsevier 24.05.2017 Het kabinet dat de opvolger moet worden van Rutte II dacht te kunnen profiteren van extra financiële ruimte, maar daarvan blijkt geen sprake. Vanwege tekorten op het ministerie van Volksgezondheid en het ministerie van Onderwijs, moet het nieuwe kabinet zelfs rekening houden met een tekort.  Dat melden althans NOS en De Telegraaf op basis van bronnen in Den Haag.

In maart publiceerde het Centraal Planbureau een prognose, waaruit bleek dat de nieuwe coalitie kon rekenen op een begrotingsoverschot van ongeveer 3,5 miljard euro in 2017. Door tegenvallers in de zorg en het onderwijs, gaat het nu om een tekort van 1 miljard.

#Formatie: VVD en CDA kunnen D66 niet overhalen om met CU te formeren

‘Juridische blunders’ door Van Rijn

Volgens De Telegraaf valt het tekort vooral te wijten aan het ministerie van Volksgezondheid. Het ministerie zou een aantal ‘juridische blunders’ zijn begaan. De overheid heeft ervoor gezorgd dat het ministerie de komende jaren miljarden moet investeren in de verpleeghuiszorg, veel eerder dan verwacht.

Het gaat om een uitspraak van het Zorginstituut. Staatssecretaris Martin van Rijn (PvdA) liet het instituut bepalen hoeveel geld er nodig is voor betere verpleeghuiszorg. Omdat de staatssecretaris deze opdracht heeft gegeven, is de uitspraak juridisch bindend geworden. Het bedrag kan oplopen tot 2 miljard in 2021, zeggen anonieme bronnen.

Voorjaarsnota besproken in ministerraad

Het ministerie van Financiën ontkent dat er sprake is van een tekort. Het kabinet bespreekt de voorjaarsnota woensdag in de ministerraad – die een half uur eerder begint dan normaal. Dan moet meer duidelijk worden over de berichten. Volgende week wordt de voorjaarsnota gepubliceerd.

  Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier

Nieuw kabinet zit financieel minder ruim dan gedacht – hoe ernstig is het?

Vijf vragen over tegenvallers voor nieuwe kabinet

VK 24.05.2017  Het nieuwe kabinet heeft het financieel niet zo ruim als tijdens de verkiezingscampagne nog werd gedacht. Onverwachte tegenvallers duiken nu op. Hoe ernstig is de situatie?

Tegenvallers? En de economische groei dan?

Volgens informateur Edith Schippers kwam minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën gedurende de formatie – toen GroenLinks nog met het ‘motorblok’ van CDA, VVD en D66 onderhandelde – met een vervelende boodschap. Het nieuw te vormen kabinet moet niet denken dat er door de economische groei opeens ook exponentieel veel te besteden zal zijn. Dijsselbloem kondigde volgens Schippers een aantal financiële tegenvallers aan en zei dat er ook in ‘lopende dossiers’ van het huidige, demissionaire kabinet nog financiële addertjes onder het gras zitten.

Wat zijn de tegenvallers?

Jeroen Dijsselbloem van Financiën kwam gedurende de formatie naar informateur Edith Schippers met een vervelende boodschap. © ANP

Het gaat daarbij om uitgaven aan onder meer onderwijs, justitie en verpleegzorg. De onderwijsuitgaven vallen enkele honderden miljoenen euro’s hoger uit dan begroot doordat de leerlingenaantallen verkeerd zijn ingeschat. Bij het ministerie van Veiligheid en Justitie zit mogelijk een tegenvaller doordat de al begrote verhoging van griffierechten niet doorgaat.

Bovendien heeft het huidige kabinet beloofd meer extra geld voor justitie vrij te maken. Dat deed het ook rondom de verpleegzorg. De Telegraaf meldt vandaag dat staatssecretaris Van Rijn van Volksgezondheid er per ongeluk voor heeft gezorgd dat het komende kabinet meteen bij aantreden honderden miljoenen naar de verpleeghuiszorg moet loodsen. Het bedrag loopt op tot ruim 2 miljard in 2021.

De bedoeling was om geld uit te geven zodra duidelijk was waar welke behoefte aan was. De Telegraaf stelt dat Van Rijn een advies heeft bedoeld te vragen aan het Zorginstituut over de verpleegzorgkosten, maar nu vast zit aan een juridisch bindende uitspraak daarover en verplicht is het geld uit te geven. Volgens Van Rijn is dit geen onaangename, onverwachte tegenvaller. Alle politieke partijen willen de verpleeghuiszorg verbeteren, zei de staatssecretaris, en dat kost nu eenmaal geld.

Er is bovendien sprake van een ruilvoettegenvaller. Wat is dat?

Er schuilen tegenvallers in de ruilvoetproblematiek en in de monumentenaftrek

De zogenoemde ruilvoetproblematiek levert vanaf 2019 een tegenvaller op van circa 600 miljoen euro. Kort gezegd komt dat probleem erop neer dat de miljardenuitgaven van de overheid aan vooral ambtenarensalarissen niet in de pas lopen met de gewone loonontwikkeling. Vooraf is de afspraak: de uitgaven van het Rijk mogen niet meer stijgen dan de inflatie. Maar als de lonen in de markt harder stijgen dan de inflatie, geldt dat ambtenarensalarissen daar niet bij mogen achterblijven. Gevolg is dat departementen meer loonkosten hebben, terwijl ze volgens eerdere afspraken minder mogen uitgeven. Dat is een ruilvoettegenvaller.

Om het rijtje tegenvallers compleet te maken: Er schuilt er ook nog een in de monumentenaftrek. Die belastingaftrek voor het onderhoud van monumenten zou geschrapt worden, maar dat gaat niet door.

Om hoeveel geld gaan al die tegenvallers?

Dat is niet exact te specificeren zonder de zogenoemde Voorjaarsnota. Dat overzicht van hoe de overheidsfinanciën er in het lopende begrotingsjaar voor staan, komt volgende week van het ministerie van Financiën. Volgens bronnen van de NOS zou eruit blijken dat het volgende kabinet niet begint met een overschot op de begroting, maar een tekort van 1 miljard.

Minister Dijsselbloem ontkent het bericht krachtig. ‘Pertinent onjuist.’ De bron die de NOS heeft ingefluisterd snapt niets van begrotingen, zei de bewindsman. Dijsselbloem erkende dat er ‘forse tegenvallers’ in de Voorjaarsnota zullen staan, maar er blijft volgend jaar en de jaren erna een begrotingsoverschot.

De tegenvallers waar het nu over gaat, zijn acuut. Die spelen al volgend jaar of het jaar daarna. © ANP

Waar komt het idee vandaan dat er geld genoeg zou zijn?

De tegenvallers waar het nu over gaat, zijn acuut. Die spelen al volgend jaar of het jaar daarna. Waar het in de verkiezingscampagne over ging was de financiële situatie in 2021, het laatste jaar van het volgende kabinet als het de vier jaar volmaakt. Dat heeft te maken met de doorrekening van het Centraal Planbureau van de verkiezingsprogramma’s. De bedragen die daaruit rolden gingen allemaal over 2021. In dat jaar voorspelt het CPB een begrotingsoverschot van 1,3 procent van het bruto binnenlands product – in euro’s is dat dan 9,1 miljard. Het CBS stelde het overschot in 2016 op 3 miljard.

Maar een begrotingsoverschot is een keuze. Er zijn tal van politieke wensen die in de formatie geregeld moeten worden die geld kosten. Denk aan kleinere klassen, de krijgsmacht, verpleegzorg en een nieuw belastingstelsel. Zonder te bezuinigen op andere posten, is het voorspelde overschot in een oogwenk veranderd in een begrotingstekort zodra er geld gaat naar de grote verlangens van het nieuwe kabinet.

Volg en lees meer over:  POLITIEK  ECONOMIE  NEDERLAND

‘Tekort van 1 miljard op begroting nieuw kabinet’

AD 24.05.2017 Door tegenvallers is het overschot op de begroting van het kabinet volledig verdampt. Er zou nu zelfs sprake zijn van een tekort van 1 miljard euro, zo bevestigen bronnen in Den Haag aan de NOS. Het ministerie van Financiën ontkent de berichtgeving tegen deze redactie. Vandaag wordt de voorjaarsnota besproken in de ministerraad. Naar verwachting wordt dan meer bekend over eventuele tegenvallers. Vooral in de zorg en het onderwijs liep het financieel minder voorspoedig dan berekend en ook op andere gebieden waren er tegenvallers, aldus de NOS.

Het nieuws zou een flinke domper voor het nog te vormen kabinet zijn. In eerste instantie ging men ervan uit dat het nieuwe kabinet zo’n 3,5 miljard extra te besteden zou hebben.

Paniek om fikse tegenvaller

Telegraaf 24.05.2017 Een nieuw kabinet moet door een juridische blunder van het ministerie van Volksgezondheid stevig de hand op de knip houden, melden bronnen aan De Telegraaf.

Onbedoeld heeft het departement ervoor gezorgd dat de overheid de aankomende jaren al verplicht is om aan verpleeghuiszorg miljarden euro’s uit te geven. Het gaat volgend jaar al om honderden miljoenen, oplopend tot zo’n 2,1 miljard in 2021, wordt gemeld. Verwacht werd dat dit pas op termijn het geval zou zijn.

Een ander een gapend gat van 600 miljoen op de begroting is ontstaan vanwege ruilvoetproblematiek. Eerder werd al bekend dat er ook bij het ministerie van Onderwijs grote tekorten zijn. Ingewijden reageren ontsteld.

Het miljardentekort voor de verpleeghuiszorg is in principe uit goede bedoelingen ontstaan. Ruim voor de verkiezingen was compleet politiek Den Haag – van PVV tot GroenLinks – het er over eens dat de kwaliteit in de verpleeghuiszorg tekortschiet. Meer handen aan het bed, was het credo.

Een aantal partijen wilde echter dat dit geld pas zou worden ingeboekt, als het ook daadwerkelijk nodig was. Onverklaarbaar is het namelijk nog steeds dat het ene verpleeghuis veel meer geld opslurpt dan het andere, terwijl hun bewoners evenveel zorg krijgen. Personeel opleiden kost bovendien tijd, zo klonk het. Pas op termijn hoeft er dus pas meer geld naar extra krachten.

Bezuinigen

Politieke partijen die aan de onderhandelingstafel hebben gezeten zijn echter ruw wakker geschud door nieuws vanuit het ministerie van Volksgezondheid en Financiën. Doordat staatssecretaris Van Rijn (Volksgezondheid) het Zorginstituut heeft laten bepalen wat er nodig is voor betere verpleeghuiszorg, is de uitspraak van deze instelling juridisch bindend geworden. Het betekent dat er al veel sneller en veel meer geld naar de ouderenzorg moet. Het gaat volgend jaar al om honderden miljoenen, oplopend tot zo’n 2,1 miljard in 2021, wordt gemeld.

Het verraste onderhandelaars aan de formatietafel, bevestigen betrokkenen. Toch kwamen zij mede vanwege de ’aap uit de mouw’ met elkaar overeen om iets te doen aan de ’houdbaarheid van de overheidsfinanciën’, oftewel te gaan hervormen en bezuinigen. Hoe die bezuinigingen moesten worden ingevuld, daar kwamen VVD, CDA, D66 en GL niet meer aan toe. De gesprekken waren toen al afgeketst op strubbelingen over migratie.

Bij meerdere fracties wordt het verpleeghuisincident als ’angstaanjagend onhandig’ beschouwd. Gevreesd wordt namelijk dat het ook voor andere sectoren ingrijpende gevolgen heeft. „Gaan we nu straks ook juridisch vastleggen hoeveel leerlingen er maximaal in een klas mogen zitten en welk bedrag daar tegenover staat?”, schetst een geschrokken betrokkene het probleem.

LEES MEER OVER; KABINET BEGROTING MINISTERIE VAN VOLKSGEZONDHEIDMARTIN VAN RIJN

Tegenvallers begroting

Telegraaf 24.05.2017 Het kabinet moet forse tegenvallers op de begroting incasseren, maar er blijft volgend jaar en de jaren erna een begrotingsoverschot. Dat heeft minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën woensdagochtend benadrukt. ,,We bereiken dit jaar al een mooi overschot en dat loopt de komende jaren behoorlijk op”, zei Dijsselbloem.

Hij veegde de vloer aan met berichten dat het overschot zou omslaan in een tekort. Wie ,,dit verhaal heeft verspreid heeft geen verstand van begrotingen”, zei hij. ,,Ja, er zijn tegenvallers. En die zullen in de voorjaarsnota worden gepresenteerd. Maar die vallen echt in het niet bij de gunstige ontwikkeling.”

Voor verpleeghuizen is volgend jaar 200 miljoen euro extra nodig. In 2021 kost deze zorg zelfs 2,1 miljard extra. Maar volgens staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) mag dat geen onaangename verrassing heten. Nagenoeg alle politieke partijen willen de verpleeghuiszorg verbeteren en dat kost nu eenmaal geld, aldus Van Rijn. Haast iedere partij heeft dat volgens hem in haar verkiezingsprogramma al onder ogen gezien.

Het kabinet heeft afgesproken kwaliteitsnormen op te stellen waar de verpleeghuizen aan moeten voldoen. Omdat die eisen bindend zijn, kan het kabinet niet onder de hogere kosten uit die daarvoor moeten worden gemaakt.

Vanaf 2019 is er bij het ministerie van Volksgezondheid bovendien een tegenvaller van ongeveer 600 miljoen. Ook de uitgaven van het ministerie van Onderwijs vallen een paar honderd miljoen hoger uit dan begroot.

 

Weer enorme financiële domper bij VWS

Telegraaf 24.05.2017 Nu het kabinet de deur bijna achter zich dicht kan trekken blijven er maar lijken uit de kast vallen. Dit keer gaat het om een tegenvaller van bijna 750 miljoen euro, opnieuw op de begroting van het ministerie van Volksgezondheid.

Staatssecretaris Van Rijn (Volksgezondheid) moet de nieuwe financiële domper incasseren na een rechterlijke uitspraak. Door een weeffout in de wet blijken veel meer mensen recht te hebben op langdurige zorg. Het kost de Staat opgeteld 745 miljoen euro extra.

De financiële pijn wordt naar achter geduwd en uitgesmeerd. Zo’n 140 miljoen euro is ingeboekt voor het jaar 2019. De jaren daarna gaat het steeds om zo’n 200 miljoen euro.

Eerder werd ook al bekend dat het Rijk zich onbedoeld juridisch heeft vastgepind op extra geld voor de verpleeghuiszorg. Veel politieke partijen wilden daarvoor de knip wel trekken, maar wilden de regie houden over het tempo en de hoogte van het bedrag. Inmiddels is duidelijk dat dat een gepasseerd station is. De overheid moet volgend jaar al 200 miljoen euro betalen, op termijn oplopend naar 2,1 miljard euro.

Lees ook: Paniek om miljardentegenvaller

Een andere tegenvaller van bijna twee miljard euro zit op de begroting van minister Bussemaker (Onderwijs). De blunder is hoofdzakelijk te wijten aan het te laag inschatten van studentenaantallen. Een zeer kostbare blunder, zo blijkt. Ook op dit departement wordt de pijn uitgesmeerd. Volgend jaar prijkt er een min van 470 miljoen euro. De jaren daarna gaat het steeds om zo’n 400 miljoen euro.Bij politieke partijen die eerder aan de formatietafel zaten, zijn de tegenvallers ingeslagen als een bom. Ondanks de economische voorspoed blijken ze miljarden euro’s minder te spenderen te hebben dan kabinet-Rutte II. Hierdoor zullen ze veel zuiniger aan moeten doen, dan menigeen had gedacht.

Het maakt de formatie er niet makkelijker op. Partijen die in het kabinet durven te stappen zullen waarschijnlijk moeten hervormen of zelfs bezuinigen, willen ze voldoende geld overhouden voor de stokpaardjes uit hun verkiezingsprogramma.

LEES MEER OVER; KABINET BEGROTING MINISTERIE VAN VOLKSGEZONDHEIDMARTIN VAN RIJN

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Koenders wil meer geld voor BZ

Telegraaf 24.05.2017  Om de veiligheid in Nederland te verbeteren, moet een nieuw kabinet ’tientallen miljoenen’ extra uitgeven aan buitenlands beleid. Daarvoor pleit demissionair minister Koenders (Buitenlandse Zaken). Hij wil meer Nederlandse diplomaten in gevaarlijke landen rondom Europa.

„Diplomaten zijn geen sherrydrinkers”, zegt Koenders. „Ze werken aan de frontlinie aan grote problemen als migratie, terrorisme, criminaliteit en cyberdreigingen. Ze zorgen voor reisadviezen en inlichtingen.”

Koenders reageert met zijn oproep op een rapport waarmee de Adviesraad Internationale Vraagstukken vandaag naar buiten komt. De AIV stelt vast dat er afgelopen decennia een ’verdunning’ heeft plaatsgevonden in de vertegenwoordigingen. Momenteel heeft Buitenlandse Zaken 834 medewerkers in het buitenland. In 2012 lag dit aantal nog op 948 en in 1997 op 1250. Op veel posten zet Nederland noodgedwongen stagiairs in, schrijft de adviesraad.

„Terwijl de situatie op de wereld ingewikkelder is”, zegt Koenders. „Lang hebben we kunnen leven in een wereld die relatief veilig is. Maar onze wereld is onveiliger geworden en dat hangt samen met wat er in het buitenland gebeurt.” De afgelopen jaren is er wel weer wat meer personeel op de diplomatieke posten gezet. „De weg terug is ingezet, maar het is nog niet genoeg”, vindt de minister.

Het ministerie wil vooral versterking van zijn diplomatieke posten in de ’instabiele ring’ rond Europa. In het oosten komt het mankracht te kort in landen als Moldavië en Wit-Rusland. Om migratiestromen vanuit Afrika in te dammen, wil Koenders vooral meer mankracht in landen als Tsjaad en Niger. Nederland heeft daar momenteel geen diplomatieke post.

Ook in grote, staatsgeleide economieën zoals China moet Nederland zijn aanwezigheid vergroten, vindt de PvdA-bewindsman.

De wens van Koenders en het AIV-advies komen overeen met een advies van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid. Die schreef dat een nieuw kabinet meer moet uitgeven aan veiligheid door de defensie-uitgaven te verhogen met zo’n 2,5 miljard euro en ambassades moet versterken.

Kabinet incasseert tegenvallers begroting, maar behoudt overschot

NU 24.05.2017 Het kabinet moet forse tegenvallers op de begroting incasseren, maar er blijft volgend jaar en de jaren erna een begrotingsoverschot. Dat heeft minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën woensdagochtend benadrukt.

”We bereiken dit jaar al een mooi overschot en dat loopt de komende jaren behoorlijk op”, zei Dijsselbloem.

Hij veegde de vloer aan met berichten dat het overschot zou omslaan in een tekort. Wie ”dit verhaal heeft verspreid heeft geen verstand van begrotingen”, zei hij. ”Ja, er zijn tegenvallers. En die zullen in de voorjaarsnota worden gepresenteerd. Maar die vallen echt in het niet bij de gunstige ontwikkeling.”

Voor verpleeghuizen is volgend jaar 200 miljoen euro extra nodig. In 2021 kost deze zorg zelfs 2,1 miljard extra. Maar volgens staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) mag dat geen onaangename verrassing heten. Nagenoeg alle politieke partijen willen de verpleeghuiszorg verbeteren en dat kost nu eenmaal geld, aldus Van Rijn. Haast iedere partij heeft dat volgens hem in haar verkiezingsprogramma al onder ogen gezien.

http://media.zie.nl/e/?v=d8yz67pf2q6s

Kwaliteitsnormen

Het kabinet heeft afgesproken kwaliteitsnormen op te stellen waar de verpleeghuizen aan moeten voldoen. Omdat die eisen bindend zijn, kan het kabinet niet onder de hogere kosten uit die daarvoor moeten worden gemaakt.

Vanaf 2019 is er bij het ministerie van Volksgezondheid bovendien een tegenvaller van ongeveer 600 miljoen.

Ook de uitgaven van het ministerie van Onderwijs vallen een paar honderd miljoen hoger uit dan begroot, bevestigt Financiën. Minister Jet Bussemaker had eigenlijk afgesproken wat te bezuinigen, maar de Tweede Kamer stak daar een stokje voor. Daardoor moeten er echter wel extra miljoenen naar dat departement. Bovendien zijn er volgens ingewijden meer leerlingen en studenten dan het ministerie verwachtte en ook dat kost extra geld.

Lees meer over: Staatsbegroting

Staatsschuld valt 32 miljard euro lager uit dan gedacht

NU 17.05.2017 De staatsschuld is eind vorig jaar 32 miljard euro lager uitgevallen dan eerder werd verwacht bij de presentatie van de Miljoenennota 2016.

Dat blijkt woensdag uit het Financieel Jaarverslag van het Rijk dat op Verantwoordingsdag door minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) is aangeboden aan de Eerste en Tweede Kamer. Deze dag wordt in de volksmond ook wel gehaktdag genoemd.

De overheidsschuld bedroeg eind 2016 434 miljard euro. Dat komt neer op 62,3 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Overigens is dit nog wel hoger dan volgens de EU-norm van 60 procent. De schuld per Nederlander komt nu uit op ongeveer 26.000 euro.

Staatsbezit

De schuld kromp onder meer sneller dan verwacht door een hogere opbrengst bij de verkoop van staatsbezit en nog enkele andere meevallers.

Zo is vorig jaar een eerste deel van verzekeraar ASR voor 1,1 miljard euro naar de beurs gebracht. Verder ging een tweede deel van het overheidsbelang in ABN Amro naar de beurs. Dit zorgde voor 1,3 miljard euro aan inkomsten. En de verkoop van Propertize, de voormalige vastgoedtak van SNS, leverde bijna 0,9 miljard euro op.

Eind 2014 kwam de overheidsschuld nog uit op 450 miljard euro. Een jaar later was de schuld afgenomen naar 441 miljard euro. Naar verwachting zal de schuld dit jaar dalen tot net onder de EU-grens van 60 procent van het bbp. Voor 2018 wordt een verdere daling voorzien.

Begroting

Het Rijk heeft vorig jaar voor het eerst sinds 2008 minder geld uitgegeven dan er binnenkwam. Dit resulteerde in een begrotingsoverschot van 2,9 miljard euro.

Dit zat vooral in een hogere opbrengst uit belastingen en premies dan verwacht. Bovendien heeft het Rijk minder uitgegeven dan eerder is begroot.

Eind 2015 was er nog sprake van een begrotingstekort van 14,1 miljard euro. Een jaar eerder bedroeg het tekort nog 15 miljard euro.

Staatsschuld en begrotingstekort of -overschot

Groei

De Nederlandse economie is vorig jaar met 2,2 procent gegroeid. Dat is het hoogste groeitempo sinds het uitbreken van de financiële crisis in 2008.

Daarnaast is het aantal werklozen met 75.000 afgenomen en daalde het werkloosheidspercentage naar 5,4 procent. Dat is het laagste niveau sinds eind 2011.

Woningmarkt

Ook op de woningmarkt ging het vorig jaar beter. Het aantal verkochte woningen bereikte een record en het aandeel mensen dat een hogere schuld heeft dan hun woning waard is (‘onder water’), nam flink af.

Eind 2015 had nog 25,6 procent van de huishoudens een onderwaterhypotheek. Vorig jaar was dat nog 17,6 procent.

Uithoudingsvermogen

Volgens Dijsselbloem heeft de economie dankzij het uithoudingsvermogen “van een Tom Dumoulin” na een lange klim de voorkant van het peloton bereikt. Het is nu wel zaak onverstoorbaar door te trappen, zei hij.

In het jaarverslag legt het kabinet verantwoording af over de economische en budgettaire ontwikkelingen in 2016. Volgens het kabinet was de rechtmatigheid van de ontvangsten en uitgaven van het Rijk in 2016 “opnieuw hoog”, maar ging niet alles goed. Zo kwam de financiële besluitvorming van de Belastingdienst onder verscherpt toezicht te staan.

“De Belastingdienst is druk bezig met een jarenlange en omvangrijke renovatie van de dienst. Daarnaast heeft het ministerie van Financiën maatregelen genomen om het financiële toezicht op de Belastingdienst te verbeteren.”

Op 31 mei volgt er dan in de Tweede Kamer het zogenoemde Verantwoordingsdebat.

Dijsselbloem presenteert Financieel Jaarverslag

Lees meer over: Staatsschuld

Staatsschuld 32 miljard euro lager dan verwacht

AD 17.05.2017 De staatsschuld is vorig jaar 32 miljard euro meer gedaald dan was verwacht door het kabinet. Uiteindelijk bedroeg de schuld eind 2016 434 miljard euro, zo’n 26.000 euro per Nederlander.

Dat maakte minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) vandaag bekend in de Tweede Kamer. Hij presenteerde het Financieel Jaarverslag van het Rijk over 2016 op de zogenoemde Verantwoordingsdag. Op deze ‘gehaktdag’ legt het kabinet verantwoording af over het afgelopen jaar aan het parlement. De schuld zakte sneller door onder meer een hogere opbrengst bij de verkoop van staatsbezit en andere meevallers.

Volgens Dijsselbloem heeft de economie dankzij het uithoudingsvermogen ‘van een Tom Dumoulin’ na een lange klim de voorkant van het peloton bereikt. Het is nu wel zaak onverstoorbaar door te trappen, zei hij.

In 2014 was de overheidsschuld nog 450 miljard euro, 27.000 euro per Nederlander. Het jaar daarop daalde de schuld naar 441 miljard (26.000 euro per Nederlander). Met de schuld van 2016, die 62,3 procent van het bruto binnenlands product uitmaakte, zat Nederland nog wel boven de Europese limiet van 60 procent. Verwacht wordt dat de schuld dit jaar net onder die grens zakt, en in 2018 verder vermindert.

Het Rijk gaf vorig jaar voor het eerst sinds 2008 minder geld uit dan er binnenkwam. Dat zorgde voor een begrotingsoverschot van 2,9 miljard euro, meldde Dijsselbloem verder. De opbrengst uit belastingen en premies was hoger dan verwacht en de uitgaven vielen juist wat lager uit.

De Nederlandse economie groeide in 2016 met 2,2 procent in het hoogste tempo sinds het begin van de financiële crisis in 2008. De werkloosheid kwam uit op 5,4 procent, het laagste niveau sinds eind 2011. Voor het eerst sinds 2009 daalde daarnaast het aantal langdurig werklozen, ook onder ouderen.

Het aantal verkochte woningen bereikte een recordniveau. Het aantal huishoudens met een huis onder water, die dus een grotere hypotheekschuld hadden dan hun woning waard is, daalde naar 17,6 procent. Eind 2015 had nog een kwart van de huishoudens een onderwaterhypotheek.

Niet alles ging goed in 2016, erkent de bewindsman. Hij wijst op de problemen bij de Belastingdienst, waarvan een deel onder verscherpt toezicht is gekomen.

mei 25, 2017 Posted by | 2e kamer, begroting, begroting 2017, formatie, miljoenennota 2017, politiek, prinsjesdag, Prinsjesdag 2017, verkiezingen 2017 | , , , , , , , , , , , , , | 3 reacties

Kabinet Rutte 2 – miljoenennota versus rijksbegroting 2017

Miljoenennota 2017

Miljoenennota 2017

Op naar 2017

Wat zijn de kabinetsplannen in het onderwijs, de zorg, defensie, cultuur en veiligheid en justitie? Een overzicht van de plannen, de kosten en bijbehorende reacties.

Koning Willem Alexander begon de troonrede met de economische crisis die Nederland heeft overwonnen. Dat er ongerustheid bestaat over de grote groepen vluchtelingen noemde hij ‘logisch’.

Het zijn niet alleen de vluchtelingen die Nederlanders nerveus maken, constateert sociologe Monique Kremer. Volgens haar is de toekomst‘fundamenteel ongewis.’

Dat is deels het gevolg van het kabinetsbeleid, vinden oppositiepartijen. Werkloosheid, pensioenen, schuivende normen en waarden, volgens het CDA zijn de boekhouders weliswaar blij, ‘maar blijft de samenleving onzeker en verweesd achter’.

Miljoenennota 2017 

De overheidsfinanciën zijn verbeterd en de economische groei zet naar verwachting door met 1,7 procent in 2017. Het consumentenvertrouwen neemt toe en bedrijven durven weer te investeren. Nederland staat er na een aantal zware jaren weer beter voor en publieke voorzieningen blijven ook voor toekomstige generaties betaalbaar. ‘Het tij is gekeerd. We hebben weer vaste grond onder de voeten. We kunnen weer verder vooruit kijken en investeren in kansen voor mensen’, aldus minister Dijsselbloem van Financiën bij de aanbieding van de Miljoenennota 2017.

Overheidsfinanciën verder verbeterd

Het overheidstekort dat tijdens het dieptepunt van de crisis in 2009 was opgelopen tot boven de 5 procent, komt volgend jaar naar verwachting uit op 0,5 procent van het bruto binnenlands product (bbp). De staatsschuld daalt volgend jaar verder naar 62 procent van het bbp. De hervormingen van het kabinet hebben ervoor gezorgd dat publieke voorzieningen zoals onderwijs, zorg en sociale zekerheid betaalbaar blijven.

Begrotingstekort / EMU-saldo 2011 – 2017
Begrotingstekort 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017
als % bbp 4,3 3,9 2,4 2,3 1,9 1,1 0,5
in miljarden € 28 25 15 15 13 8 3
per dag (in miljoenen €) 76 68 42 41 35 21 9
Overheidsschuld / EMU-schuld 2011 – 2017
Overheidsschuld 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017
als % bbp 62 66 68 68 65 63 62
in miljarden € 396 428 442 450 441 439 440
per Nederlander (in €) 24.000 26.000 26.000 27.000 26.000 26.000 26.000

De Miljoenennota 2017 Foto: Valerie Kuypers

Koopkracht en investeringen 2017

De overheidsfinanciën staan er nu beter voor dan aan de start van het kabinet in 2012 was voorzien. Daardoor is er ruimte om vanaf 2017 structureel € 1,1 miljard vrij te maken voor de koopkracht, zodat alle groepen – mensen met een baan of een uitkering en gepensioneerden – profiteren van de verbeterde economische situatie. Daarnaast wordt € 1,5 miljard uitgetrokken voor onze veiligheid, het onderwijs en de zorg.

Terreuraanslagen en gewapende conflicten maken het noodzakelijk om te investeren in veiligheid. Het kabinet geeft daarom € 450 miljoen extra uit aan Veiligheid en Justitie, waarvan ruim € 200 miljoen naar de Nationale Politie gaat. Er gaat € 300 miljoen naar Defensie, waarvan ruim 200 miljoen voor de strijdkrachten. Om ongelijkheid tegen te gaan wordt voor de bestrijding van kinderarmoede structureel 100 miljoen uitgetrokken. Dit geld is bijvoorbeeld bedoeld voor sport, schoolspullen en zwemles, zodat alle kinderen mee kunnen doen. Ook wordt geld vrijgemaakt voor kansengelijkheid en een betere doorstroming in het onderwijs. Verder schrapt het kabinet de geplande bezuinigingen op de langdurige zorg.

Maatschappelijke uitdagingen

Het kabinet wil nog deze kabinetsperiode besluiten nemen om de investeringen in Nederland verder te stimuleren. Het gaat daarbij om de faciliteiten voor het bedrijfsleven en grote maatschappelijke uitdagingen zoals energietransitie, verduurzaming, infrastructuur en onderwijs.

Het kabinet wil dat doen door investeringsmogelijkheden van de markt en de overheid beter op elkaar te laten aansluiten en de faciliteiten voor het bedrijfsleven efficiënter in te zetten. Het accent verschuift van subsidies naar ondersteuning van financiering. De meeste Europese landen spelen hierop in met een nationale investeringsbank die instrumenten bundelt en zo snel en adequaat kan reageren op nieuwe financieringsbehoeften. Het kabinet besluit nog dit jaar hierover.

Dit deed Rutte echt met uw portemonnee

Het kabinet Rutte-Asscher heeft het laatste koffertje met de miljoenennota aangeboden. Daarmee kan de rekening worden opgemaakt. Wie is deze kabinetsperiode de grote winnaar als het gaat om koopkracht, en wie zijn de verliezers?

Slecht nieuws voor PvdA-voorzitter Hans Spekman. De man die aan het begin van deze kabinetsperiode nog aangaf dat nivelleren een ‘feest’ was, heeft geen al te best feestje gebouwd. De zwakke groepen in de samenleving – mensen met een uitkering, gepensioneerden en werkenden met een laag inkomen – behoren duidelijk tot de verliezers van het kabinet VVD-PvdA. Spekman heeft wel geprobeerd ‘te nemen’ van de rijken, maar was karig voor ‘de armen’.

Gepensioneerden gingen als enige erop achteruit

Mensen met een aanvullend pensioen van 10.000 euro per jaar gaan er deze kabinetsperiode als enige groep echt op achteruit, blijkt uit een analyse van de cijfers van het Centraal Planbureau doorElsevier. Volgend jaar hebben zij zo’n 2 tot 3 procent minder te besteden dan in 2012, het jaar dat Rutte en Samsom hun coalitie smeedden. Sinds de start van de kredietcrisis in 2008 hebben zij nog meer ingeleverd. In 2017 hebben zij ongeveer 5 procent ingeleverd ten opzichte van 2007. De cijfers zijn medianen, wat betekent dat de helft van de gepensioneerden er meer op achteruit is gegaan, de andere helft minder.

Ook de mensen aan de onderkant van de arbeidsmarkt – tot 34.650 euro bruto salaris per jaar – hebben het relatief zwaar. Zij zijn van alle werkenden er het minst op vooruitgegaan. Hun plus is onder Rutte-II 2,8 procent. Voor uitkeringsgerechtigden is de plus 1,7 procent.

Lees ook: Hoe het kabinet de rijken steeds zwaarder belast

Alleenstaande ouders zagen koopkracht stijgen

Een groot deel van de financiële pijn die Nederlanders in hun portemonnee voelden sinds de kredietcrisis, werd al geleden voor de start van dit kabinet in 2012. Sindsdien trok de wereldwijde economie aan. Deze kabinetsperiode (inclusief volgend jaar) zijn mensen er gemiddeld 5 procent op vooruitgegaan.

Tot de koopkrachtwinnaars van dit kabinet behoren de alleenstaande ouders. Ouders die het minimumloon verdienden, hebben volgend jaar 19 procent meer in hun portemonnee dan in 2012. Ouders met een modaal inkomen, hebben een plus van 9,2 procent.

Voor gezinnen waar één van de ouders werkt, zijn die plussen echter ver te zoeken. Dat is opvallend, omdat het kabinet in de Eerste Kamer afhankelijk is van christelijke partijen, die sterk opkomen voor deze groep. Iemand die met een modaal inkomen zijn gezin wil onderhouden, is volgend jaar slechts 0,3 procent beter af dan in 2012. Sinds start van de crisis hebben deze gezinnen hun koopkracht zelfs met 3,5 procent zien dalen.

‘Sterkste schouders’ leverden in, gunstig voor middeninkomens

Onder druk van de PvdA zette het regeerakkoord er op in ‘de sterkste schouders, de zwaarste lasten’ te laten dragen. Daartoe werden allerlei maatregelen genomen die alleen de hogere inkomens troffen, zoals het beperken van de pensioenopbouw en het beperken van de hypotheekrenteaftrek in de hoogste belastingschijf.

Sindsdien is een deel van de pijn weer verzacht, zodat de mensen die meer dan 100.000 euro verdienden er 4,8 procent bijkregen, net zoveel als de gemiddelde Nederlander. Maar de extra bijdrage die van deze groep is gevraagd, kwam dus niet terecht bij de meest kwetsbare groep. Wel bij de middengroepen. De groep met een inkomen rond de 50.000 euro heeft volgend jaar 7,2 procent meer te besteden dan toen VVD en PvdA gingen regeren.

Pas op laatste moment greep kabinet in

Ook opvallend: in de eerste jaren liet dit kabinet de verschillen in koopkracht gewoon haar beloop: het was niet zo erg als de ene groep er meer op achteruit ging dan de ander. Maar met de eindstreep – en belangrijker – de verkiezingen in zicht, is de afgelopen weken alles op alles gezet om niemand tegen het hoofd te stoten.

De meest publicitair gevoelige ‘minnen’ voor volgend jaar zijn weggepoetst en de plussen zitten allemaal tussen de 0,7 en 1,1 procent. Een ‘evenwichtiger’ beeld kan haast niet. Maar dat verhult niet dat er deze kabinetsperiode wel degelijk winnaars – de electoraal belangrijke middengroepen – en verliezers – mensen met een uitkering, pensioen en een laag inkomen – zijn.

Video

Documenten;

overheidsontvangsten-2016  23.02.2017 

Hoofdpunten Miljoenennota 2017

Miljoenennota 2017

miljoenennota

internetbijlagen-miljoenennota

Zie ook

Prinsjesdag NU

Prinsjesdag 2016  Telegraaf

Alle artikelen uit het dossier “Prinsjesdag”  AD

zie ook: Algemene Beschouwingen Miljoenennota Begroting 2017

zie ook: Prinsjesdag 20.09.2016

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Op weg naar de Begroting 2017

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Begroting 2016 2017 versus bezuinigingen op weg naar een zeer heet Voorjaar zomer – deel 2

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Begroting 2016 versus bezuinigingen op weg naar een zeer heet Voorjaar – deel 1

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Begroting 2016 versus bezuinigingen op weg naar een zeer heet najaar

zie ook: Algemene Beschouwingen Miljoenennota Begroting 2016

Staat haalt 1,1 miljard op met nieuwe lening

Telegraaf 06.03.2017 De Nederlandse staat heeft 1,1 miljard euro opgehaald met de uitgifte van een nieuwe kortlopende staatslening. Dat maakte het Agentschap van de Generale Thesaurie van het ministerie van Financiën maandag bekend.

Het gaat om een lening met een looptijd tot eind augustus met een coupon van min 0,8 procent. Er werd vooraf gemikt op een opbrengst van 1 tot 2 miljard euro. Er werd voor 2,5 miljard euro ingeschreven op de obligatie.

Eén van de beste kabinetten ooit?

Telegraaf 04.03.2017 Toen het kabinet Rutte 2, met een ongemakkelijke coalitie VVD/PvdA, in november 2012 van start ging, stond Nederland er bar slecht voor. We hadden een krimpende economie, de werkloosheid steeg, de koopkracht van de burgers daalde, het overheidstekort lag rond de 4% en de staatsschuld nam toe.

Nederland behoorde tot de EU-landen met de slechtst presterende economieën. Internationaal werden we gezien als  een ‘verliezer’.  Veel kiezers in ons land gingen er bovendien vanuit dat Rutte 2 de rit niet zou uitzitten. Vooral dankzij de inzet en creativiteit van de fractievoorzitters Halbe Zijlstra (VVD), Diederik Samson (PvdA), premier Mark Rutte en minister van financiën, Jeroen Dijsselbloem, die weet  hoe je een schatkist moet bewaken, overleefde het kabinet alle stormen. Maar zonder de hulp van de zogenoemde  ‘constructieve oppositie’, D66, ChristenUnie en SGP zou het waarschijnlijk niet zijn gelukt.

Sterke economie

Nu, ruim vier jaar later bij het afscheid van Rutte 2 behoort Nederland tot de best presterende landen van Europa. We hebben een sterke economie die met een groei van ruim 2% tot de kopgroep van Europa behoort. Daarnaast heeft Nederland als een van weinige Europese landen een begrotingsoverschot en een lage staatschuld. Onze sociale zekerheid en zorgstelsel behoren tot de beste van de wereld en de werkloosheid is de afgelopen jaren fors gedaald tot onder het Europese gemiddelde. Ook de koopkracht is toegenomen.

In het buitenland wordt met bewondering gekeken naar de geweldige prestaties die Rutte 2 de afgelopen vier jaar heeft geleverd.  Tegelijk is er ook verbazing over de slechte peilingen voor de regeringspartijen VVD en PvdA. In de lopende verkiezingscampagne zien we dat deze partijen zelf ook worstelen met een adequate verklaring. In ieder geval is wel duidelijk dat Rutte 2 de afgelopen jaren op veel terreinen, zoals de zorg en de belastingen, impopulaire maatregelen heeft moeten nemen die bij kiezers tot boosheid hebben geleid.

De coalitie lag ook onder vuur van oppositiepartijen en roeptoeterende economen die  riepen dat Rutte 2 bezig was  onze economie kapot te maken. Nu hoor je ze niet meer en hebben  ze problemen met hun geloofwaardigheid.

De kans is groot dat Rutte 2 op financieel-economisch terrein de geschiedenis in gaat als een van de beste kabinetten ooit. Bij de tegenstanders van Rutte2 zien we verschillende reacties, zoals “Het gaat helemaal niet goed in Nederland. De cijfers kloppen niet en het gaat om propaganda”. Ook zijn er critici die menen dat het mooie economische beeld dat Rutte 2 als erfenis achterlaat niet aan het kabinet is te danken, maar aan de oplevende wereldeconomie en dat de coalitie van VVD en PvdA de groei van onze economie  juist heeft afgeremd.

Het wekt in politiek Den Haag veel ergernis dat deze beste stuurlui aan wal vooral economen zijn  die in dienst zijn bij banken die in de economische wereld een  kwalijke rol hebben gespeeld en dan past een grote broek al helemaal niet.

Dat neemt niet weg dat de coalitie van PvdA en VVD op een aantal beleidsterreinen zwak heeft geacteerd. Bij de zorg waren ingrepen onontkoombaar, maar daar had beter naar de sector geluisterd moeten worden, zoals een langer aanpassingsproces. Door verschil van opvatting binnen de coalitie is het arbeidsmarktbeleid niet uit de verf gekomen en ligt nu op het bordje van het nieuwe kabinet.

Maar onafhankelijk international experts zijn van mening dat Rutte 2 op hoofdlijnen een uitstekend financieel-economische beleid heeft gevoerd en wijzen er terecht op dat  de cijfers voor zich spreken. In de komende kabinetsperiode valt er vast nog veel te verbeteren, maar met Mark Rutte zijn we het eens dat we in een gaaf land leven en daar mogen we best een beetje trots op zijn.

Een somber volkje

In vergelijking met de burgers in andere landen ligt dat niet in onze volksaard. We zijn vaak wat somberder gestemd en gelden in Europa niet als en volkje dat opvalt door vrolijkheid en optimisme.  Het is vreemd dat VVD en PvdA tijdens  de lopende campagne weinig inspelen op de successen die ze de afgelopen jaren hebben geboekt en  zich vooral bezig houden met verdedigen. Daar win je geen wedstrijd mee en zeker niet, zoals de PvdA doet, door afstand te nemen van het gevoerde beleid. Kiezers houden daar niet van.

Sta voor je beleid en geef ook ruiterlijk toe wat er verkeerd is gegaan en wat beter had gekund.  Ons land kent meer tevreden dan ‘boze’ kiezers en als die massaal naar de stembus komen, kan de uitslag voor de coalitie beter uitvallen dan de recente peilingen. De liberalen en sociaal democraten moeten de resterende campagne niet alleen wijzen op de mooie erfenis die ze nalaten, maar vooral de beste stuurlui aan wal vragen hoe ze het beter gaan doen dan Rutte 2. Laat ze maar duidelijk maken wat ze de kiezers te bieden hebben en hoe ze dat gaan waar maken.

In een eerdere column hebben wij al becijferd dat  alle beloften op het terrein van een goedkopere en betere zorg ‘kiezersbedrog’ zijn. Nu al staat vast dat iedereen in Nederland het komende decennium een groter deel van het inkomen aan zorg zal moeten besteden. Een lager bedrag is alleen mogelijk bij een slechtere zorg.  Daarnaast is de kans groot dat partijen die het begrotingsoverschot nu al aan het uitgeven zijn kiezers moeten teleurstellen, omdat  door een lagere groei het verwachte overschot als sneeuw voor de zon verdwijnt.

Economische groei op hoogste peil sinds 2011

Telegraaf 03.03.2017 De economische groei in de eurolanden is vorige maand aangetrokken tot het hoogste peil in bijna zes jaar. Dat stelde onderzoeksbureau Markit vrijdag op basis van nieuwe schattingen.

De graadmeter voor de economische groei in de muntunie bereikte in februari het hoogste punt van de afgelopen zeventig maanden, vooral dankzij sterke verbeteringen in Duitsland en Frankrijk. Verder lag de groei in Spanje en Italië afgelopen maand op het hoogste punt in ruim een jaar.

De huidige ontwikkelingen wijzen op een groei van 0,6 procent in de eurozone in het eerste kwartaal, concludeerde Markit. Daarbij groeit de werkgelegenheid in het sterkste tempo van het afgelopen decennium.

Eerder deze week werd al gemeld dat de industrie van de eurolanden in februari in het sterkste tempo groeide sinds het voorjaar van 2011. Vrijdag bleek dat dit ook gold voor de dienstensectoren. Volgens Markit is dan ook sprake van een zeer robuuste opleving van de groei, op alle fronten en in alle grote economieën.

Begrotingsoverschot van 200 miljoen euro voor overheid

NU 23.02.2017 Het Rijk heeft dankzij hogere inkomsten en lager dan verwachte uitgaven een begrotingsoverschot van 200 miljoen euro gedraaid in 2016. Dat blijkt donderdag uit een brief van minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) aan de Tweede Kamer.

Het overschot is te danken aan de totale belasting- en premieontvangsten die vorig jaar 3,1 miljard euro hoger uitvielen dan verwacht. De uitgaven vielen 0,2 miljard lager uit.

In de Najaarsnota werd nog rekening gehouden met een begrotingstekort van 3,1 miljard euro. Dijsselbloem benadrukt dat het gaat om voorlopige cijfers. In maart komt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) met meer cijfers over het overschot.

Het is volgens Dijsselbloem nog niet mogelijk een inschatting te geven van het effect van hogere ontvangsten in 2016 op de begroting van 2017. Eind maart komt het Centraal Planbureau met een raming voor 2017 en daaropvolgende jaren.

Lees meer over: Begrotingsoverschot

Consumentenvertrouwen op hoogste niveau in 9,5 jaar 

NU 20.02.2017 Consumenten zijn opnieuw iets positiever geworden. Het consumentenvertrouwen is in februari op het hoogste niveau in 9,5 jaar uitgekomen.

Het consumentenvertrouwen steeg met 1 punt naar 14, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) maandag.

De lichte stijging van het consumentenvertrouwen is te danken aan een iets positiever oordeel over de economie en een iets hogere koopbereidheid. “Consumenten vinden de tijd gunstiger voor het doen van grotere aankopen en zijn minder negatief over hun financiële situatie in de afgelopen twaalf maanden”, aldus het statistiekbureau. Over hun verwachte financiële situatie in de komende twaalf maanden zijn ze wel iets negatiever.

Met 14 ligt het consumentenvertrouwen in februari ruim boven het gemiddelde over de afgelopen twintig jaar (-8). Het vertrouwen bereikte in april 2000 de hoogste stand ooit. Toen kwam de indicator uit op 27. Het dieptepunt werd bereikt in februari 2013 met -44.

Consumentenvertrouwen

Bestedingen

Het CBS meldde verder dat de consumentenuitgaven in december met 2,5 procent zijn toegenomen ten opzichte van een jaar eerder.

Er werd vooral meer uitgegeven aan duurzame goederen zoals huishoudelijke apparaten, artikelen voor woninginrichting en auto’s. Ook werd aanzienlijk meer gas verbruikt door het relatief koude weer die maand.

Aan overige goederen, voornamelijk gas, hebben consumenten in december 7,3 procent uitgegeven dan een jaar eerder. Aan duurzame goederen hebben huishoudens 6,1 procent meer besteed. Aan voedings- en genotmiddelen hebben ze juist 1,9 procent minder uitgegeven dan in december 2015.

Aan diensten, zoals woninghuur, verzekeringen, het openbaar vervoer en een bezoek aan de kapper, hebben consumenten meer uitgegeven. Het gaat om een stijging van 1,7 procent op jaarbasis. Uitgaven aan diensten zijn goed voor ruim de helft van de totale binnenlandse consumentenbestedingen.

Consumentenbestedingen

Omstandigheden

Volgens de consumptieradar van het CBS zijn de omstandigheden voor de aankoop van diensten en goederen in februari gunstiger dan in december 2016.

Dit komt volgens het CBS vooral doordat de koersen van Nederlandse aandelen zijn gestegen en consumenten positiever zijn geworden over de ontwikkeling van de werkloosheid. Daarnaast zijn ondernemers in de industrie positiever over de werkgelegenheid.

De ontwikkeling van de consumptie hangt samen met verwachtingen van consumenten, de situatie op de arbeidsmarkt en de ontwikkeling van hun vermogen.

Lees meer over: Consumentenvertrouwen

Kamp sneert naar doemdenkende economen

AD 14.02.2017 Minister Henk Kamp (EZ) haalt uit naar economen die tijdens de crisis voorspelden dat Nederland nooit meer hoge groeipercentages van 2 of meer procent zou kennen.

Ik heb me nooit neergelegd bij al die economen die stelder dat groei­per­cen­ta­ges van 2 procent of meer niet langer haalbaar zijn

Minister Kamp, Economische Zaken

Henk Kamp is de meest ervaren minister in het Kabinet Rutte II en diende op VROM, Defensie, Sociale Zaken en EZ. © Guus Schoonewille

,,Al die experts stelden dat we na de crisis moesten wennen aan hoogstens 1 a 1,5 procent groei,” zegt de VVD-bewindsman in een interview met het AD. ,,Het zou nooit meer worden, zoals het was. Ik heb me daar nooit bij neergelegd.”

Kamp, die na deze kabinetsperiode en ministerschappen op vier departementen afzwaait, doet zijn uitspraken op de ochtend dat het CBS met de definitieve economische cijfers over 2016 komt.

UPDATE: inmiddels blijkt dat de economie afgelopen jaar 2,1 procent groeide – de hoogste groei sinds 2007 – en dat het aantal werklozen met 100.000 daalde.

Voor dit jaar wordt op hetzelfde mooie percentage gerekend. ,,Voor een succesvol exportland als Nederland, met een goed opgeleide bevolking en een prima infrastructuur, was en is 2 procent nog altijd haalbaar. Ik ben erg blij dat dat gelukt is.”

Kamp vindt niet dat het kabinet de economie tijdens de crisis heeft stuk bezuinigd, een verwijt dat economen als Bas Jacobs, Coen Teulings en Marieke Blom regelmatig hebben gemaakt. ,,Dat zijn diezelfde economen die eerder zeiden dat we niet meer boven de 1 procent groei zouden komen,” stelt hij fijntjes vast.

Kansarme migranten
De minister wijst er op dat het Kabinet binnen drie jaar een recessie heeft omgebogen naar twee procent groei. ,,Dat is behoorlijk vlot. We hebben meer groei dan Duitsland, de werkgelegenheid stijgt fors en de werkloosheid daalt rap.”

Tegenover deze krant pleit Kamp voor minder kansarme migranten en breekt hij een lans voor zzp’ers. ,,We hebben al een flink aantal jaren te maken met een relatief groot aantal kansarme migranten die naar Nederland komen. Dat is niet goed voor een land. Ik ben niet tegen immigratie, maar immigranten moeten wel kansrijk zijn.”

Lees het hele interview met Henk Kamp vandaag op AD.nl of op Blendle.

Brussel verrast door onverwacht goede prestaties Nederland

AD 14.02.2017 De Nederlandse economie draait als een tierelier. Met zo’n 2 procent groei zit ze dik boven het Europese gemiddelde, blijkt uit de jongste Europese groeivooruitzichten. De uittredende coalitie krijgt daarmee een mooi campagnepunt toegeworpen.

Nederland sluit 2016 waarschijnlijk af met 2,1 procent groei en komt ook dit jaar weer uit op 2 procent – flink hoger dan de twee keer 1,7 procent die Brussel drie maanden geleden nog voorzag. Het Centraal Planbureau trok eind vorig jaar zijn prognose al op naar 2,1 procent.

Nederland profiteert dankzij investeringen en toegenomen binnenlandse bestedingen van een ‘optimistisch economisch sentiment’ met een versneld dalende werkloosheid (naar 5,4 procent) en een zich sterk herstellende huizenmarkt, aldus Brussel. Ook met de overheidsfinanciën gaat het snel de goede kant uit: dit en volgend jaar een licht begrotingsoverschot en volgend jaar zit ook de staatsschuld weer onder de 60 procent.

Voor de hele eurozone is de Europese Commissie licht optimistisch, vooral dankzij een sterk tweede semester van 2016 en een ‘robuuste’ start van 2017. Brussel komt voor dit en volgend jaar op 1,6 en 1,8 procent groei, een fractie meer dan eerder voorzien. De werkloosheid zakt naar gemiddeld 9,6 procent, het tekort naar gemiddeld 1,7 procent. De gemiddelde schuldquote loopt gestaag terug, maar komt pas in 2018 onder de 90 procent.

Kwetsbaar

Hoofdboodschap van de altijd optimistisch gestemde Eurocommissaris voor Economische en Monetaire Zaken Pierre Moscovici was gisteren dat de groei in Europa standhoudt, ondanks de uitzonderlijke bedreigingen die dit jaar overal op de loer liggen. Amerika is de grootste onzekerheid, maar lidstaten doen er goed aan ook rekening te houden met negatieve gevolgen van de Brexit en de verkiezingen in onder meer Nederland, Frankrijk en Duitsland.

De kwetsbaarheid van de bankensector blijft een Europese zorg. Over het beleid van de nieuwe VS-president Trump is nog te weinig bekend om er veel over te kunnen zeggen, maar Moscovici verwacht eerst een groeiversnelling door de investeringen die Trump heeft beloofd en daarna een groeivertraging door zijn ‘America first’-beleid en het opzeggen van handelsverdragen, hoewel dat Europa ook nieuwe kansen biedt. De Brexit gaat vooral de Britten groei kosten, maar hier loopt ook Nederland bovengemiddelde risico’s, omdat Groot-Brittannië in termen van toegevoegde waarde de op een na grootste afzetmarkt van Nederland is.

Risico

Hoop put Moscovici uit het feit dat de eurozone gemiddeld al vijftien kwartalen op rij groeit en voor het eerst in bijna tien jaar ook de economieën van alle EU-lidstaten afzonderlijk over een hele prognoseperiode (2016, 2017, 2018) groei beloven. Risico’s door verkiezingen ziet Moscovici vooral in eigen land, Frankrijk, als daar Marine Le Pen aan de macht zou komen. Zij kondigde een Frexit-referendum aan voor als ze de verkiezingen wint.

Europees commissaris van de euro en sociale dialoog Valdis Dombrovskis drukte zich gisteren voorzichtiger uit toen hij nog een ander intern risico noemde: het met absolute zekerheid ooit aflopende opkoop- en stimuleringsprogramma van de ECB. Dat maakt het volgens de Let nodig dat lidstaten doorgaan met hervormingen en schuldreductie.

Sterkste groei sinds crisis

Telegraaf 14.02.2017 De Nederlandse economie is vorig jaar gegroeid met 2,1%, het hoogste peil sinds 2007. De groei is vooral te danken aan de toegenomen investeringen, export en de consumptie van gezinnen. Dat heeft het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vandaag bekendgemaakt.

,,Het gaat om de hoogste groei sinds de crisis”, zegt hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen. ,,En daarmee doen we het beter dan de landen om ons heen.”

En de vooruitzichten voor dit jaar zijn positief gezien het conjunctuurbeeld. Volgens het CBS presteren alle indicatoren beter dan hun langjarige trend. Zo is het vertrouwen van consumenten in januari toegenomen tot het hoogste niveau in negen jaar.

Ook het producentenvertrouwen steeg afgelopen maand naar de hoogste stand in bijna negen jaar. Ondernemers in de industrie zijn vooral positief over hun orderportefeuille.

,,Beide indicatoren zitten op een hoog niveau, dus het moet gek lopen als we dit jaar niet opnieuw rond een groei van 2% uitkomen”, aldus van Mulligen.

De economische groei zorgt ook voor meer werkgelegenheid. Zo waren er eind vorig jaar gemiddeld 10,1 miljoen banen. De werkloosheid daalde in het laatste kwartaal tot 487.000 en dat zijn er 100.000 minder ten opzichte van dezelfde periode een jaar eerder.

 GERELATEERDE ARTIKELEN;

Economische groei op hoogste peil sinds 2007

AD 14.02.2017 De Nederlandse economie is afgelopen jaar met 2,1 procent gegroeid. Dat is de sterkste groei sinds 2007 en nog iets beter dan vorig jaar. Ook de werkgelegenheid blijft hard stijgen. Alleen al het laatste kwartaal van 2016 kwamen er 53 duizend banen bij, de sterktste groei in vijf jaar.

Kamp: in 4 jaar van krimp naar stabiele groei 

Nederland is in vier jaar van een economische krimp van 1 procent naar een ,,stabiele groei” van 2 procent gegaan. Dat zei minister Henk Kamp (Economische Zaken) in een reactie op de jongste groeicijfers van het CBS.

Kamp benadrukte dat Nederland het vorig jaar beter heeft gedaan dan de omringende landen. ,,Dat was ook nodig, want we hebben wat in te halen´, erkende hij. Het economisch herstel in ons land bleef de laatste jaren juist achter, vooral door de harde neergang op de woningmarkt.

Tijd om achterover te leunen is er volgens de minister niet. ,,We moeten alert blijven op internationale ontwikkelingen en ons eigen huis op orde houden”, zei hij. Eerder sprak hij ook al uitgebreid met het AD over de recente cijfers van het CBS.

Dat blijkt uit cijfers die het Centraal Bureau voor de Statistiek vanochtend presenteerde. Over heel 2016 kwamen er 167.000 werkenden bij. Dat zijn wel voornamelijk flexwerkers: 109.000. Het aantal werknemers met een vast contract blijft afnemen en ligt eind 2016 inmiddels op 73,2 procent. Dat is een procentpunt minder dan een jaar eerder.

In bijna alle sectoren gaat het goed, alleen in de bouwnijverheid (-1.000) en de financiële dienstverlening (-2.000) nemen de banen afgelopen tijd nog af. 

Rek
De rek is er nog niet uit, ook het aantal openstaande vacatures blijft stijgen. Eind 2016 waren er 169.000 openstaande vacatures, het hoogste in tien jaar. Toch is dat aantal nog altijd 80.000 minder dan het record uit 2007.

De werkloosheid daalde ondertussen verder. Het jaar eindigde op 487.000 werklozen, honderdduizend dan een jaar eerder.

Groei
Met de jaarcijfers presenteerde het CBS ook de groeicijfers van het vierde kwartaal. Daarin groeide de economie met een half procent. Dat komt vooral door de gestegen export en doordat gezinnen meer uitgeven. Voor 2017 is de verwachting dat de groei doorzet en opnieuw op zo’n 2 procent uitkomt.

Voor de jaren daarna voorziet het Centraal Plan Bureau percentages van iets onder de 2 procent. Daar zit wel de nodige onzekerheid bij. Als open economie is ons land sterk afhankelijk van de wereldhandel. Met Trump, Brexit en relatief lage olieprijzen kan er veel veranderen.

De groei van de economie wordt breed gedragen, aldus Het CBS.

Handel
Over heel 2016 steeg de export met 3,8 procent, de import lag bijna vier procent hoger. Gezinnen gaven 1,8 procent meer uit dan een jaar eerder. ,,De groei wordt breed gedragen”, concludeert CBS-hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen. En de lichten blijven op groen: zowel Nederlanders als bedrijven zijn zeer optimistisch. Consumenten- en  producentenvertrouwen bereikte het hoogste percentage in negen jaar. ,,De Nederlandse economie verkeert in blakende gezondheid.”

Minpuntjes zijn er ook: de CO2 uitstoot bedroeg in het laatste kwartaal van 2016 liefst 7,3 procent meer dan dezelfde periode een jaar eerder. Dat komt doordat burgers en bedrijven meer gas verbruikten en stroomproducenten de elektriciteitscentrales harder lieten draaien.

Ander negatief puntje is dat de bedrijfsinvesteringen 3 procent lager liggen in de laatste drie maanden van 2016.

Nederlandse economie lijkt op een treinreis zonder vertraging

Trouw 14.02.2017 Minister Henk Kamp (L) van Economische Zaken en CBS hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen (R) tijdens de presentatie van de Staat van de Economie.GROEI

De Nederlandse economie? Die lijkt wel op een stadsrit zonder rode stoplichten. Op een treinreis zonder vertraging. Bijna alles groeit, behalve de werkloosheid, want die daalt. De uitstoot van het broeikasgas CO2 stijgt ook – dat is dan een nadeel bij al dat voordeel.

Groeien deed de Nederlandse economie vorig jaar als geheel, meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vanochtend op basis van voorlopige berekeningen: 2,1 procent. Groeien deed de werkgelegenheid – 122.000 banen erbij in 2016 – en zelfs het aantal vaste banen nam toe. Dat was voor het eerst sinds de crisis. Het aantal 45-plussers met werk steeg en het aantal langdurig werklozen nam af. In de zorg lijkt er een eind te komen aan het verlies van banen. De werkgelegenehid neemt er weer wat toe.

Het vertrouwen van consumenten in de economie is sinds 2008 niet zo hoog geweest. Consumenten spendeerden in 2016 1,8 procent meer dan in 2015 en gezien hun vertrouwen lijkt hun koophonger alleen maar toe te nemen. Dat belooft nog wat voor dit jaar, want er is weinig zo goed voor economische groei als consumenten die veel geld uitgeven.

De verkopen van de detailhandel stegen vorig jaar met bijna 2 procent, het hoogste percentage sinds de crisis, en de online-verkopen namen met 19 procent toe. Dan verwisselden er ook nog ruim 20 procent meer woningen van eigenaar dan in 2015, stegen zowel de export als de import en gaven consumenten meer uit in café’s, restaurants en musea.

Niet alles gaat over rozen

Zijn er, bij al die groei, nog bedrijfstakken en sectoren waar de zaken niet zo florissant verlopen? Ja. De omzet van schoenenwinkels lag in december bijna 10 procent lager dan een jaar eerder. Recreatie-artikelen gingen ook minder vaak over de toonbank. In de financiële dienstverlening nam de werkgelegenheid af – een gevolg van de automatisering – en opvallend genoeg was dat in december ook zo in de bouw.

Opvallend was dat de uitstoot van het broeikasgas CO2 vorig jaar flnk steeg. In 2016 groeide de economie met 2 procent, maar daalde de uitstoot van broeikasgassen licht. Dat kwam onder meer doordat energiebedrijven vaker gas inzetten in plaats van kolen.

Het laatste kwartaal van 2016 liet een heel ander beeld zien. De uitstoot van CO2 was maar liefst 7,3 procent hoger dan in de laatste drie maanden van 2015. Dat kwam deels doordat energiebedrijven meer stroom produceerden, vooral voor de export. Dat het in het najaar van 2016 kouder was dan in het najaar van 2015 speelde ook een rol: huishoudens en bedrijven verstookten daardoor meer gas.

Maar ook de groei zelf leidde tot meer uitstoot: meer bedrijvigheid, meer transport, meer reizen per vliegtuig en een flink hogere productie van de chemische industrie. Als de temperaturen in het najaar van 2015 en 2016 dezelfde zouden geweest, zou de CO2-uitstoot in die periode met 2,7 procent zijn toegenomen.

Nederlandse economie groeit krachtig door

RO 14.02.2017 De Nederlandse economie groeide in 2016 met 2,1%. Dit is de sterkste groei sinds 2008. Door krachtiger te groeien dan alle omringende landen, maakt Nederland haar titel als meest concurrerende economie van de Europese Unie waar. Ten opzichte van het 3e kwartaal van 2016 groeide de economie in het vierde kwartaal met 0,5%. De werkgelegenheid nam in het laatste kwartaal met 53.000 banen toe. Mede hierdoor kende 2016 de sterkste daling van de werkloosheid sinds tien jaar.

Minister van Economische Zaken Henk Kamp: “De Nederlandse economie groeit al bijna drie jaar krachtig door. De werkloosheid daalde het hardst sinds tien jaar, het aantal banen stijgt, consumenten geven meer uit, Nederlandse bedrijven exporteren steeds meer en de toegevoegde waarde van bijna alle bedrijfstakken neemt toe. Nederland behoort in 2016 tot de voorhoede van de Eurozone. De economisch groei was hoger dan in al onze  omringende landen. Economisch gezien was 2016 een jaar waar we trots op mogen zijn. Ook de toekomst ziet er goed uit; we staan voor uitdagingen, maar die kunnen we aan.”

Consumentenvertrouwen hoogste punt in 9 jaar

De vandaag door het CBS gepresenteerde cijfers laten zien dat consumenten steeds meer gaan besteden. Het consumentenvertrouwen bereikte het hoogste punt in negen jaar. Consumenten gaven vooral meer geld uit aan goederen zoals kleding, auto’s, elektrische apparaten, en aan diensten zoals horeca, recreatie en cultuur. Ook nam de huizenverkoop in 2016 met 20,5 procent toe ten opzichte van 2015.  De bedrijfsinvesteringen zijn in het afgelopen jaar verder gegroeid naar het niveau van het langjarig gemiddelde. En ook de uitvoer van Nederlandse bedrijven bleef robuust ondanks een moeizame wereldhandel.

Aantal banen groeit, arbeidsmarkt blijft punt van aandacht

Het afgelopen kwartaal steeg het aantal banen van werknemers met 46 duizend en het aantal banen van zelfstandigen met 7 duizend. Kamp benadrukte in zijn speech dat om ook in de toekomst de werkgelegenheid te laten groeien, het noodzakelijk is de arbeidsmarkt minder star en meer dynamisch te maken. De verhouding vast en flex moet anders. Vaste contracten moeten minder risicovol worden voor werkgevers. Werknemers moeten  zich realiseren dat zekerheid vooral wordt verkregen door het hebben van meerwaarde voor werkgevers. En dat het dus noodzakelijk is in eigen kennis en vaardigheden te blijven investeren. Dit is de verantwoordelijkheid van werknemers zelf, maar de werkgevers en de overheid moeten op hun beurt werknemers meer in staat stellen en meer faciliteiten bieden om zich te blijven ontwikkelen.

Internationale positie en innovatie

Voor Nederland zijn open markten van cruciaal belang en de globalisering van de wereldhandel heeft in veel landen economische groei mogelijk gemaakt. Maar aan de internationale horizon, zijn er ook risico’s te zien, zoals de Brexit-onderhandelingen en de koers van president Trump. Hoewel de Nederlandse economie zich weerbaar heeft getoond, benadrukte Kamp in zijn toespraak dat we daarom moeten blijven werken aan een sterke positie van de Nederlandse industrie- en dienstensector op de internationale markten.

Om onze positie als een van de meest innovatieve landen ter wereld verder te versterken adviseert de OESO de uitgaven voor innovatie te verhogen. Een volgend kabinet zal minstens €1 mld moeten uittrekken voor investeringen op het gebied van onderzoek en ontwikkeling om de doelstelling van 2,5% binnen bereik te houden.

Zie ook; Ondernemen en innovatie

Recordcijfers economie, maar met een prijs: uitstoot broeikasgassen nam sterk toe

VK 14.02.2017 De Nederlandse economie is vorig jaar met 2,1 procent gegroeid. Sinds 2007, het jaar voordat de financiële crisis begon, is die groei niet zo groot geweest, stelt het Centraal Bureau voor de Statistiek vandaag.

Dat de economie weer goed draait, illustreert het CBS met een groot aantal cijfers. Het aantal banen, de export, de consumptie van huishoudens, de productie van de industrie: de stijgingen ervan breken allerlei records. Dat heeft wel een prijs: de uitstoot van broeikasgassen in Nederland nam ook sterk toe.

In vier jaar ging Nederland van een economische krimp van 1 procent naar een groei van 2 procent, jubelt minister van Economische Zaken Henk Kamp (VVD). En die economische groei, zo verzekert hij in een reactie op de CBS-cijfers, is stabiel. Nederland doet het beter dan de omringende landen, meent Kamp. ‘Dat was ook nodig, want we hebben wat in te halen.’

Nederlandse export

Volgens het CBS groeit het bruto binnenlands product al elf kwartalen achter elkaar

Het lijkt evenwel niet waarschijnlijk dat de door de jarenlange financiële crisis gemiste groei ooit kan worden goedgemaakt. Daarvoor zouden nu groeicijfers nodig zijn die minstens het dubbele zijn van de ruim 2 procent die het CBS vandaag noteert. Daar komt volgens Kamp bij dat de Brexit en de protectionistische houding van het Amerika onder Trump bronnen van zorg zijn. Die ontwikkelingen maken de Nederlandse export onzeker en dat is nog altijd de belangrijkste motor van de Nederlandse economie.

Volgens het CBS groeit het bruto binnenlands product, de maatstaf voor de omvang van de economie, al elf kwartalen achter elkaar. Precies hetzelfde geldt voor de banengroei. De export groeide in de laatste drie maanden van 2016 sterker dan dezelfde periode in 2015. Nederlandse bedrijven hebben beduidend meer chemische producten en aardgas uitgevoerd dan een jaar eerder. Verder werden er ook meer machines en voedingsmiddelen geëxporteerd.

Hoogste productieniveau ooit

Het werkloosheidspercentage ging van 5,8 naar 5,5. © ANP

Tegelijk noteerde het CBS in het vierde kwartaal van vorig jaar de grootste consumptiegroei in 9 jaar. Consumenten gaven vooral meer uit aan kleding, auto’s en elektrische apparaten. En aan gas, door de naar verhouding koude november- en decembermaand. Ook een groeiende uitgavencategorie: diensten, zoals horeca, recreatie en cultuur.

Al vijftien maanden produceert de industrie meer dan in dezelfde periode een jaar eerder, zo becijferde het CBS. De productie ligt daarmee op het hoogste niveau ooit. Ook daalt het aantal faillissementen licht.

Keerzijde is wel dat de bedrijfsinvesteringen voor het eerst in circa 3 jaar zijn gekrompen. Dat komt vooral doordat bedrijven aanzienlijk minder vliegtuigen en personenauto’s hebben gekocht. Het CBS vermoedt dat dit te maken heeft met gewijzigde bijtellingsregels. Daar staat tegenover dat er aanzienlijk meer is geïnvesteerd in woningen, zij het iets minder dan in de maanden juli, augustus en september van het vorige jaar.

Gecorrigeerd voor de koude winter was de CO2-uitstoot 2,7 procent hoger dan een jaar eerder

Structurele groei

De groeiende economie begint ook, zij het met vertraging, structureel door te werken in de arbeidsmarkt. Werknemers en zelfstandigen vonden in het vierde kwartaal van 2016 ruim vijftigduizend nieuwe banen, de grootste toename in vijf jaar. Sinds begin 2014 zijn er al met al 306 duizend banen bijgekomen: 278 duizend werknemersbanen en 28 duizend banen voor zelfstandigen.

Verder steeg het aantal vacatures in het vierde kwartaal met achtduizend en daalde het aantal werklozen met 29 duizend. Het werkloosheidspercentage ging van 5,8 naar 5,5. Die daling was er onder werklozen in alle leeftijdsgroepen. Tegelijk neemt ook het aantal uitzenduren toe.

De CO2-uitstoot in Nederland was in het vierde kwartaal van vorig jaar 7,3 procent hoger dan in hetzelfde kwartaal een jaar eerder. Oorzaken zijn de gestegen productie van elektriciteitsbedrijven en het hogere gasverbruik voor verwarming. Dat komt doordat het eind vorig jaar kouder was dan eind 2015. Gecorrigeerd voor dit weereffect was de CO2-uitstoot 2,7 procent hoger dan een jaar eerder.

Volg en lees meer over:   CENTRAAL BUREAU VOOR DE STATISTIEK   ECONOMIE   NEDERLAND

Meer onzekerheid over financiële stabiliteit

Telegraaf 13.02.2017 Overheid en toezichthouders zien toenemende onzekerheden rond de stabiliteit van het Nederlandse financiële stelsel. Dat staat in een maandag gepubliceerd verslag van regulier overleg tussen De Nederlandsche Bank (DNB), de Autoriteit Financiële Markten (AFM) en het ministerie van Financiën dat vorige week is gehouden.

Mogelijke bedreigingen zijn het beleid van de nieuwe Amerikaanse regering, het Britse vertrek uit de Europese Unie, verkiezingen in verscheidene andere Europese landen en de terugkerende discussie over de Griekse overheidsschuld. De onzekerheid die daardoor ontstaat, kan tot flinke koersschommelingen leiden op de financiële markten.

Banken en verzekeraars

Het stabiliteitscomité, zoals het overleg tussen overheid en financiële toezichthouders ook wel wordt genoemd, merkt op dat het sentiment op met name de aandelenmarkten lijkt te zijn verbeterd sinds de Amerikaanse presidentsverkiezingen. Een plotselinge omslag kan echter tot flinke koersdalingen leiden. Die kunnen de financiële positie van banken en verzekeraars onder druk zetten.

Een ander risico is volgens de beleidsmakers dat hervormingen die sinds de bankencrisis zijn doorgevoerd, deels worden teruggedraaid. De Amerikaanse president Donald Trump liet onlangs weten dat hij de aangescherpte regels voor banken weer wil versoepelen.

Slechte leningen

Daarnaast blijft de Europese bankensector worstelen met veel leningen op de balans die waarschijnlijk niet meer kunnen worden terugbetaald. Omdat dat stuwmeer aan slechte leningen een rem zet op de economische groei in veel landen, is het zaak dat banken snel orde op zaken stellen, aldus het verslag.

DNB ziet daarin voor zichzelf een rol weggelegd. Het zou wenselijk zijn als de toezichthouder meer bindende uitspraken kan doen over de hoogte van de voorzieningen die banken moeten treffen, meent de centrale bank.

zie ook:  Nederland is ‘snelst groeiende economie’, zei Rutte. Volgens EU niet  Elsevier 14.02.2017

 

Brussel: Nederlandse economie houdt vaart

Telegraaf 13.02.2017 De Nederlandse economie groeit dit jaar naar schatting met 2 procent. Na een krachtig 2016, dat naar verwachting met 2,1 procent groei wordt afgesloten, houdt Nederland er volgens de Europese Commissie “de vaart in”, aangedreven door particuliere consumptie en investeringen. De eurozone groeit dit jaar met 1,6 procent, licht beter dan drie maanden geleden werd voorspeld (1,5 procent).

In haar maandag gepresenteerde winterramingen schrijft Brussel dat Nederland het beter doet dan verwacht. In november dacht de commissie nog dat de groei over 2016 op 1,7 procent zou uitkomen en voorspelde ze voor dit jaar ook 1,7 procent. Eind vorig jaar schroefde het CPB de verwachtingen voor Nederland al op met een voorspelling van 2,1 procent groei in 2017.

Nederland profiteert van een ,,optimistisch economisch sentiment”. Daarbij is de werkloosheid de afgelopen maanden versneld gedaald tot 5,4 procent, toont de huizenmarkt sterk herstel en loopt de inflatie op van 0,1 procent in 2016 tot 1,4 procent in 2017 en 2018.

Maar Brussel waarschuwt Nederland ook. De onzekerheid over het Britse vertrek uit de EU kan een negatief effect hebben op de export, omdat Groot-Brittannië de tweede grootste exportmarkt voor Nederland is qua toegevoegde waarde. Ook dalen de inkomsten uit directe buitenlandse investeringen door Nederlandse multinationals sinds enkele jaren aanzienlijk, aldus de commissie.

Over de mogelijke gevolgen van het handelsbeleid van de nieuwe Amerikaanse regering laat de commissie zich niet uit. ,,Donald Trump is pas 23 dagen president”, zei EU-commissaris Pierre Moscovici (Economische en Financiële Zaken). De impact van het ‘brexit’-referendum in 2016 doet zich in Groot-Brittannië nog niet voelen.

De Nederlandse overheid zal volgens de Europese Commissie dit jaar een begrotingsoverschot van 0,2 en in 2018 0,3 procent bereiken. De staatsschuld daalt verder tot 60,2 (2017) en 58,3 procent (2018). Brussel schat dat het Nederlandse werkloosheidspercentage in 2018 zal zijn gedaald tot 4,7.

De economie trekt in heel Europa aan, ,,voor het vijfde achtereenvolgende jaar”, aldus Moscovici. Voor de 28 landen als geheel verwacht hij dit en volgend jaar 1,8 procent groei.

Brussel: Nederlandse economie houdt vaart

AD 13.02.2017 De Nederlandse economie groeit dit jaar naar schatting met 2 procent. Na een krachtig 2016, dat naar verwachting met 2,1 procent groei wordt afgesloten, houdt Nederland er volgens de Europese Commissie ‘de vaart in’, aangedreven door particuliere consumptie en investeringen. De eurozone groeit dit jaar met 1,6 procent, licht beter dan drie maanden geleden werd voorspeld (1,5 procent).

In haar maandag gepresenteerde winterramingen schrijft Brussel dat Nederland het beter doet dan verwacht. In november dacht de commissie nog dat de groei over 2016 op 1,7 procent zou uitkomen en voorspelde ze voor dit jaar ook 1,7 procent. Eind vorig jaar schroefde het CPB de verwachtingen voor Nederland al op met een voorspelling van 2,1 procent groei in 2017.

Optimistisch
Nederland profiteert van een ‘optimistisch economisch sentiment’. Daarbij is de werkloosheid de afgelopen maanden versneld gedaald tot 5,4 procent, toont de huizenmarkt sterk herstel en loopt de inflatie op van 0,1 procent in 2016 tot 1,4 procent in 2017 en 2018. Eerder vandaag werd al bekend dat de omzet van winkels stevig aan het groeien is.

Maar Brussel waarschuwt Nederland ook. De onzekerheid over het Britse vertrek uit de EU kan een negatief effect hebben op de export, omdat Groot-Brittannië de tweede grootste exportmarkt voor Nederland is qua toegevoegde waarde. Ook dalen de inkomsten uit directe buitenlandse investeringen door Nederlandse multinationals sinds enkele jaren aanzienlijk, aldus de commissie.

Over de mogelijke gevolgen van het handelsbeleid van de nieuwe Amerikaanse regering laat de commissie zich niet uit. De impact van het ‘brexit’ -referendum in 2016 doet zich in Groot-Brittannië nog niet voelen.

Recordstijging Nederlandse inflatie door duurdere brandstof en vakanties

VK 09.02.2017 Waar de inflatie over heel 2016 nog op het laagste peil in dertig jaar uitkwam, laat de eerste maand van 2017 een heel ander beeld zien: een recordstijging. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) liep de inflatie in januari op van 1 naar 1,7 procent. Dit is het hoogste niveau sinds eind 2013, en de tweede keer in vijftien jaar dat het prijspeil zo sterk steeg.

Normaliter loopt de inflatie niet zo snel op, maar het CBS verklaart de snelle toename door de prijsstijging van autobrandstoffen en de prijsontwikkeling van elektriciteit.

Ook waren er in januari meer dagen met hogere prijzen omdat de kerstvakantie een week langer doorliep. In 2016 eindigde de kerstvakantie al op 2 januari, dit jaar pas op 8 januari. In die extra dagen waren vliegtickets en accomodaties duurder dan een jaar eerder omdat die prijzen nu eenmaal hoger liggen in vakantietijd. Dit had een verhogend effect op de inflatie.

Alcohol en tabak

Omdat de prijzen van energie en voeding sterk fluctueren en de prijzen van alcohol en tabak vaak door belastingmaatregelen worden opgedreven, kijkt het CBS ook naar de inflatie exclusief deze productgroepen. Maar ook dan steeg de inflatie afgelopen maand behoorlijk fors; van 0,9 procent in december naar 1,4 procent in januari.

In de gehele eurozone steeg de inflatie in januari van 1,1 procent naar 1,8 procent, waarmee het verschil tussen het prijspeil in Nederland en die in Europa terugloopt.

Gefortuneerde gepensioneerden

In een overzicht dat minister Asscher van Sociale Zaken in december aan de Tweede Kamer stuurde, stond ook al dat de inflatie dit jaar hoger zal zijn dan eerst werd verwacht. Hierdoor stijgt de koopkracht iets minder snel dan gedacht. Zoals het er toen uitzag gaat 82 procent van de huishoudens er dit jaar op vooruit, terwijl 18 procent er tot 2 procent op achteruit gaat.

Vooral gepensioneerde ouderen met een vermogen van meer dan twee ton of een pensioen dat hoger is dan 45 duizend euro zullen erop achteruit gaan. Naast de stijgende inflatie speelt ook de lage rente en het bevriezen van de pensioenen hen parten.

Volg en lees meer over:  ECONOMIE  NEDERLAND

Recordstijging Nederlandse inflatie in januari 

NU 09.02.2017 De inflatie in Nederland is in januari opgelopen van 1 naar 1,7 procent. In de afgelopen vijftien jaar is het maar één keer voorgekomen dat de inflatie sterker steeg.

Dit is het hoogste niveau sinds eind 2013, zo meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag.

De inflatie steeg vooral door de prijsstijging van autobrandstoffen. Ook de prijsontwikkeling van elektriciteit droeg bij.

Verder waren er in januari meer dagen met hogere prijzen, omdat de kerstvakantie een week doorliep. Die eindigde in 2016 al op 2 januari. Hierdoor waren vliegtickets en het verblijf in vakantieparken duurder dan een jaar eerder, aangezien de prijzen daarvan hoger liggen tijdens vakanties. “Dit had een verhogend effect op de inflatie”, aldus het CBS.

Energie en voeding 

Omdat de prijsontwikkeling van energie en voeding sterk fluctueert en de prijzen van alcohol en tabak vaak stijgen door belastingmaatregelen, wordt ook gekeken naar de inflatie exclusief deze productgroepen. De inflatie in januari volgens deze maatstaf was 1,4 procent. In december was dat nog 0,9 procent.

Op basis van de geharmoniseerde Europese meetmethode steeg de inflatie vorige maand, van 0,7 procent in december tot 1,6 procent in januari. De inflatie in de eurozone steeg van 1,1 procent naar 1,8 procent. Het verschil tussen de inflatie in Nederland en die in de eurozone loopt daarmee terug, zo merkt het CBS op.

Flinke stijging inflatie in januari

Lees meer over: Inflatie

Goed inflatienieuws, behalve voor gepensioneerden

Lijkt het tij gekeerd?

Trouw 09.02.2017 Hoera, het geld is deze maand 1,7 procent minder waard geworden. Dat is goed nieuws, want een milde inflatie van rond de 2 procent is het beste smeermiddel voor de economie. Maar de ruim drie miljoen gepensioneerden in Nederland kijken daar toch iets anders tegenaan. Hoe hoger de inflatie, des te sterker het verlies aan koopkracht.

Gepensioneerden ontvangen AOW en in de meeste gevallen een aanvullende uitkering van de pensioenfondsen. De AOW stijgt mee met de inflatie, maar dat is bij de uitkeringen van de pensioenfondsen lang niet altijd het geval. Van de ongeveer 250 pensioenfondsen mogen er slechts dertig de pensioenen (deels) aanpassen aan de gestegen prijzen. Gevolg is dat de deelnemers van de andere 220 pensioenfondsen hun uitkering in waarde zien dalen.

Dat is al jaren het geval, maar met een lage inflatie was het verlies aan koopkracht beperkt. Nu de prijzen sneller stijgen, zal de druk om toch te indexeren (pensioenen aanpassen aan inflatie) ongetwijfeld toenemen.

Voor de Nederlanders die werken heeft een hogere inflatie twee kanten. Hogere inflatie betekent hogere looneisen bij de cao-onderhandelingen. Daar merken werknemers die onder een cao vallen pas volgend jaar iets van. Voor dit jaar krijgen werknemers er gemiddeld 1,7 procent bij. Dat is precies gelijk aan de inflatie van januari waardoor er netto niets van de loonstijging overblijft. Maar werknemers hebben vaak ook een hypotheek of andere schulden. Die worden door geldontwaarding minder waard. Mede daarom zijn prijsstijgingen toch goed voor de Nederlandse economie omdat die vol zit met schulden.

De ideale hoogte van de inflatie ligt volgens economen rond de 2 procent. Bij dat percentage geven consumenten het makkelijkst geld uit en blijkt de economie het beste te draaien. Nederland had lang te maken met een lage inflatie. Die tijd lijkt gekeerd.

Benzine duurder

Dat in januari de prijzen met 1,7 procent stegen vergeleken met vorig jaar, heeft vooral te maken met de prijs van brandstof. Een liter benzine kost 1,57 euro, vorig jaar was dat 14 eurocent minder. Dat scheelt toch al snel tien euro op een volle tank.

De elektriciteitsprijzen gingen ook omhoog, net als de prijzen voor kleding en schoenen, zuivelproducten, vis en vlees en sigaretten. Telefoons en computers werden juist goedkoper. Of iemand voor- of nadeel heeft van inflatie, hangt sterk af van zijn levensstijl. Wie veel autorijdt en daar de ene na de andere sigaret bij opsteekt, gaat dat aan het einde van de maand merken. Voor de fietsende vegetariër pakken de prijsstijgingen heel anders uit.

Niet iedereen profiteert van het economisch herstel in Nederland

In elke schoolklas zit wel een arm kind

VK 08.02.2017 Niet iedereen profiteert van het economisch herstel, blijkt uit nieuwe cijfers van het CBS. Het aantal arme huishoudens bleef in 2015 vrijwel gelijk.

Ondanks het economisch herstel neemt de armoede in Nederland nog niet af. Het aantal arme huishoudens bleef in 2015 nagenoeg gelijk, terwijl het aantal mensen dat langdurig in armoede leeft juist iets toenam. Dat laatste lot treft vooral werkloze 50-plussers die er niet in slagen weer een baan te vinden en na een aantal jaren WW in de bijstand belanden.

Dit blijkt uit de nieuwste inkomensgegevens van Nederlandse huishoudens die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) woensdag bekend heeft gemaakt. Het gaat om cijfers uit 2015; de inkomensgegevens over 2016 zijn nog niet beschikbaar.

2015 is het eerste jaar sinds het crisisjaar 2008 dat het aandeel lage inkomens niet toenam

In 2015 moesten iets meer dan 600 duizend huishoudens rondkomen van een laag inkomen. Deze groep, 8,8 procent van alle huishoudens, liep in 2015 volgens het CBS ‘een risico op armoede’. Dit percentage was in 2015 gelijk aan dat in 2014. Het jaar 2015 was het eerste jaar sinds het crisisjaar 2008 dat het aandeel lage inkomens niet toenam. Het CBS legt de lage-inkomensgrens bij 1.030 euro per maand voor een alleenstaande en bij 1.930 euro per maand voor een stel met twee kinderen.

Het percentage huishoudens dat het vier jaar of langer met een laag inkomen moet zien te rooien, steeg in 2015 wel licht, van 3,0 naar 3,3 procent. Dat komt neer op 221 duizend langdurig arme gezinnen, alleenstaanden en stellen, een toename met 17 duizend. Die stijging kwam dus vooral voor rekening van langdurig werkloze 50-plussers die na het ‘verbruiken’ van hun WW-jaren terugzakken naar een bijstandsuitkering. Maar eenoudergezinnen waren dankzij overheidsingrijpen gemiddeld juist iets beter af dan het jaar ervoor. Het kabinet verhoogde in 2015 het kindgebonden budget voor alleenstaande ouders.

De economische groei heeft de groeiende groep bijstandsgerechtigden nog lang niet bereikt, zegt hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen van het CBS. ‘Er was in 2015 meer werk beschikbaar en de lonen stegen weer harder dan de prijzen, maar wie eenmaal in de bijstand komt, blijft daar vaak lang afhankelijk van. Deze bijstandsgerechtigden zitten vaak al lang zonder werk, al dan niet vanwege gezondheidsklachten.’ Ondanks de economische groei in 2015 en 2016 neemt het aantal mensen in de bijstand nog steeds toe. In november 2016 waren er 442 duizend bijstandsgerechtigden, 20 duizend meer dan een jaar eerder.

Eenoudergezinnen met minderjarige kinderen lopen het meeste risico op armoede. Ruim een kwart van de eenoudergezinnen moest in 2015 rondkomen van een laag inkomen, en één op de twaalf van deze gezinnen leefde al vier jaar of langer van een laag inkomen. Ruim 320 duizend minderjarige kinderen groeiden in 2015 op in een arm gezin. Van Mulligen: ‘Dat staat voor gemiddeld één leerling per schoolklas van 25 leerlingen.’

Wie eenmaal in de bijstand komt, blijft daar vaak lang afhankelijk van

Huishoudens gaven in 2015 voor het eerst sinds het uitbreken van de economische crisis in 2008 meer uit. Ze spendeerden gemiddeld 34 duizend euro aan consumptiegoederen. Dat bedrag ligt, gecorrigeerd voor inflatie, nog altijd duizend euro onder het gemiddelde van 2008. Vooral hogere inkomens verhoogden hun uitgaven in 2015. De rijkste huishoudens (besteedbaar inkomen van 79 duizend euro) gaven met 52 duizend euro gemiddeld bijna tweeënhalf keer zoveel uit als de minst verdienende huishoudens (21 duizend euro). Dat komt deels doordat rijkere huishoudens gemiddeld groter zijn (2,5 personen) dan de minst verdienenden (1,7). De twee laagste inkomensgroepen (besteedbaar inkomen 15 duizend en 25 duizend euro) gaven in 2015 juist minder uit dan in 2013.

Volg en lees meer over:  MENS & MAATSCHAPPIJ   ARMOEDE   NEDERLAND   ECONOMIE

Staat haalt bijna €6 miljard op

Telegraaf 07.02.2017 De Nederlandse Staat heeft dinsdag €5,7 miljard opgehaald bij de veiling van een nieuwe staatslening voor tien jaar. Het effectief rendement op het schuldpapier bedraagt 0,707%.

Daarmee is de Staat minder voordelig uit dan in november, toen werd geleend tegen 0,265%. Sindsdien is de lange rente echter opgelopen.

De Staat mikte vandaag op €4 tot 6 miljard met de uitgifte van de lening, die loopt tot 15 juli 2027 en een couponrente van 0,75% heeft. De belangstelling bij beleggers voor de obligatie was groot, want er werd voor circa €13 miljard ingeschreven. Uiteindelijk is de staatsobligatie vooral geplaatst bij partijen in Groot-Brittannië, Nederland, Zwitserland en de Verenigde Staten.

Staat leent tegen negatieve rente

Telegraaf 06.02.2017 De Nederlandse overheid heeft maandag 1,9 miljard euro geleend voor zes maanden. Het rendement op de obligaties lag daarbij verder onder het nulpunt dan bij de voorgaande vergelijkbare veiling.

De rente kwam uit op min 0,67 procent. Half januari werden vergelijkbare obligaties in de markt gezet tegen een gemiddeld rendement van min 0,62 procent.

De Staat mikte op een opbrengst van 1,5 tot 2,5 miljard euro met de lening.

Staat leent tegen negatieve rente

Telegraaf 06.02.2017 De Nederlandse overheid heeft maandag 1,9 miljard euro geleend voor zes maanden. Het rendement op de obligaties lag daarbij verder onder het nulpunt dan bij de voorgaande vergelijkbare veiling.

De rente kwam uit op min 0,67 procent. Half januari werden vergelijkbare obligaties in de markt gezet tegen een gemiddeld rendement van min 0,62 procent.

De Staat mikte op een opbrengst van 1,5 tot 2,5 miljard euro met de lening.

Economen willen extra geld oppotten

‘Nederland heeft buffer nodig voor volgende crisis’

Telegraaf 04.02.2017 In dit verkiezingsjaar is het heel verleidelijk voor politici om cadeautjes uit te delen. Maar een volgend kabinet moet die verleiding weerstaan. Nederland heeft een buffer nodig voor een volgende crisis.

Dat zeggen economen tegen de Financiële Telegraaf. De overheidsfinanciën staan er goed voor, een begrotingsoverschot is in zicht. „We moeten in goede tijden een buffer aanhouden”, zegt Job Swank, directielid van De Nederlandsche Bank (DNB).

„In het verleden gaf de overheid gas als de economie goed draaide en trapte ze op de rem als het slecht ging. Dat moet andersom”, stelt de DNB-directeur. Econoom Roel Beetsma, die Brussel adviseert over begrotingsregels, valt hem bij: „De grote verleiding zal nu zijn om geld te gaan verbrassen, zeker met de verkiezingen. Maar dat moeten we niet doen.”

Sinds 1970 heeft Nederland nog maar zes keer een overschot op de begroting gehad, in de meeste gevallen een heel minimaal plusje. De overheid geeft dan minder uit dan er aan belastingen binnenkomt. Alleen onder toenmalig minister Gerrit Zalm van Financiën is er één keer een substantieel overschot geweest, van bijna 2 procent van het bruto binnenlands product.

Nederland koerst nu weer af op een begrotingsoverschot, zo voorspelde DNB deze week. Het Centraal Planbureau denkt dat dit overschot in de komende jaren op kan lopen tot ongeveer 1 procent, dat is ongeveer 7 miljard euro. Met dank aan de economie, zegt Beetsma. „De economie groeit harder dan verwacht, we komen in een hoogconjunctuur. Dan wordt het tekort vanzelf kleiner.”

Hoogleraar Flip de Kam zegt ook dat de Haagse politiek terughoudend moet zijn met het uitgeven van meevallers. Maar investeren mag wel, als die investeringen maar nuttig zijn voor de langere termijn. Hij stelt investeringen voor in wegen, dijken en het milieu. „Maar ik ben bang dat er de verleiding is om de meevallers niet voor investeringen te gebruiken, maar voor hogere koopkracht. Dan verjubel je het geld.”

Zie ook: Nederland stevent af op zeldzaam begrotingsoverschot

Minder geld naar Brussel

Telegraaf 02.02.2017 Nederland hoeft dit jaar 124 miljoen euro minder aan de Europese Unie af te dragen dan verwacht. Dat komt doordat de Europese Commissie in Brussel bijdragen van vorig jaar heeft nagerekend.

Dat maakte minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) donderdag bekend. Hij hield eind vorig jaar al rekening met een kleine meevaller. Een paar jaar geleden was er nog een forse naheffing.

900 miljoen euro per jaar minder

Het bedrag van 124 miljoen staat los van de bijna 2,7 miljard euro die Nederland uit Brussel terugkrijgt, aldus een woordvoerder van Financiën donderdag. Die miljarden waren al in de begroting 2017 verwerkt.

De 2,7 miljard is een correctie met terugwerkende kracht over 2014, 2015 en 2016 omdat de nationale bijdragen sinds 2014 anders worden berekend. Structureel gaat Nederland tot 2020 900 miljoen euro per jaar minder betalen.

LEES MEER OVER; JEROEN DIJSSELBLOEM EU BEGROTING EUROPESE COMMISISIE

Meevaller uit Brussel: 124 miljoen euro

AD 02.02.2017 Nederland hoeft dit jaar 124 miljoen euro minder aan de Europese Unie af te dragen dan verwacht. Dat komt doordat de Europese Commissie in Brussel bijdragen van vorig jaar heeft nagerekend.

Dat maakte minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) vandaag bekend. Hij hield eind vorig jaar al rekening met een kleine meevaller. Een paar jaar geleden was er nog een forse naheffing.

Het bedrag van 124 miljoen staat los van de bijna 2,7 miljard euro die Nederland uit Brussel terugkrijgt, aldus een woordvoerder van Financiën. Die miljarden waren al in de begroting 2017 verwerkt.

De 2,7 miljard is een correctie met terugwerkende kracht over 2014, 2015 en 2016 omdat de nationale bijdragen sinds 2014 anders worden berekend. Structureel gaat Nederland tot 2020 900 miljoen euro per jaar minder betalen.

‘Het gaat nog niet goed met Nederland’

Telegraaf 20.01.2017 Ondanks hoopgevende berichten over onder meer de werkloosheid en de consumentenbestedingen gaat het nog niet echt goed met Nederland. Dit is althans de mening van bijna twee derde van de bezoekers van DFT.

Uit een peiling op DFT waarop elfhonderd maal is gestemd, blijkt dat 34% vooral teleurgesteld is over de achterblijvende loonontwikkeling. Nog eens 30% vreest dat de economische opleving van korte duur is.

De respondenten die het wel positief inzien, wijzen in vrijwel gelijke mate op de groeiende consumentenbestedingen als op de teruglopende werkloosheid.

Lonen stijgen in hoogste tempo sinds 2009

Economisch plaatje verder verbeterd

Telegraaf 17.01.2017  Het economisch beeld in Nederland is in januari opnieuw iets gunstiger geworden dan in de voorgaande maanden. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) dinsdag op basis van zijn zogenoemde conjunctuurklok.

In die index brengt het CBS vrijwel alle belangrijke economische informatie samen die het de afgelopen maand of het afgelopen kwartaal heeft gepubliceerd. Deze maand dragen al die deelindicatoren bij aan de verbetering van het economische plaatje.

Zo ligt het vertrouwen bij zowel consumenten als ondernemers boven het langjarig gemiddelde. De consumptie van huishoudens zit in de lift, net als de export en de investeringen. Ook de industrie en arbeidsmarkt blijven aantrekken terwijl het aantal faillissementen daalt.

Het CBS publiceert dinsdag 14 februari een eerste berekening van de economische groei en werkgelegenheid in het vierde kwartaal, en daarmee voor heel 2016. In het derde kwartaal nam het bruto binnenlands product (bbp) met 0,8 procent toe. Dat was met name te danken aan een hogere export en consumptie.

Staat leent opnieuw tegen negatieve rente

Telegraaf 16.01.2017 De Nederlandse overheid heeft maandag 2,6 miljard euro opgehaald met korte leningen. Daarbij lag de rente opnieuw duidelijk onder het nulpunt.

De overheid leende 1,4 miljard euro voor tweeënhalve maand en 1,2 miljard euro voor vijfenhalve maand. Het gemiddelde rendement op beide leningen bedroeg min 0,62 procent. Daarmee lag de rente iets minder ver onder nul dan bij de vorige vergelijkbare veilingen. Toen zakte de rente tot circa min 0,8 procent.

Bij beide leningen werd gemikt op een opbrengst van 1 tot 2 miljard euro.

Inflatie loopt op naar 1 procent

Telegraaf 05.01.2016 De inflatie in Nederland is in december opgelopen van 0,6 naar 1 procent. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag.

Ondanks de stijging in de laatste maand van het jaar kwam de geldontwaarding over heel 2016 uit op het laagste peil in bijna dertig jaar. Het prijspeil in Nederland steeg in 2016 slechts met 0,3 procent. De inflatie bleef in 1987 voor het laatst zo beperkt.

Vooral de prijsdaling van elektriciteit hield de algemene prijsstijging vorig jaar in toom. Zowel de heffingen als de leveringstarieven gingen omlaag. Daarnaast viel de huurstijging lager uit dan in 2015 en waren vliegtickets en vakanties naar het buitenland goedkoper. Ook betaalden consumenten minder voor diensten van banken.

Gas

De prijsontwikkeling van gas had daarentegen een verhogend effect op de inflatie. In tegenstelling tot elektriciteit ging de heffing op gas omhoog. Kleding werd duurder en de prijsdaling van benzine was in 2016 minder groot dan in 2015.

De lage inflatie in Nederland past in het beeld dat in heel Europa zichtbaar is. Daar ligt de geldontwaarding al lange tijd ver onder het door de Europese Centrale Bank nagestreefde peil van net geen 2 procent. Dat kwam onder meer door de enorme daling van de olieprijs in de afgelopen jaren. Olie werd afgelopen jaar echter weer wat duurder, waardoor dat effect uit de inflatiecijfers begint te verdwijnen.

Extraatje voor gezin in het nieuwe jaar

Telegraaf 30.12.2016 Vooral gezinnen kunnen vanaf volgend jaar opnieuw rekenen op een extraatje in de portemonnee. Het kabinet heeft de bedragen van zowel de kinderopvangtoeslag als het kindgebonden budget verder opgeschroefd. En omdat het minimumloon stijgt, worden bovendien een hele hoop uitkeringen die daaraan zijn gekoppeld naar boven bijgesteld.

Ook voor werkgevers wordt een aantal spelregels veranderd. Een overzicht:

Opvangtoeslag

Wie kinderen heeft die naar de crèche gaan, heeft het bij de vooruitbetaling van de kinderopvangtoeslag de afgelopen maand al gemerkt: het bedrag is hoger geworden. Het kabinet heeft namelijk opnieuw extra geld beschikbaar gesteld. En dat kan voor een gezin voor flinke meevallers zorgen, van enkele tientjes tot ruim €900, afhankelijk van het aantal kinderen en hoeveel dagen ze naar de opvang gaan. Zo zullen voortaan alle ouders minimaal een derde van de kosten van kinderopvang vergoed krijgen, en de laagste inkomens bijna het hele bedrag. Wel gaan ook de uurtarieven van de opvang iets omhoog, dus niet al het extra geld kan direct de huishoudpot in.

Kinderbijslag

De kinderbijslag stijgt een klein beetje. Er zal met terugwerkende kracht tot 1 oktober 2016 bovendien geen onderscheid meer worden gemaakt tussen leerlingen die naast hun topsportopleiding naar het voortgezet onderwijs gaan en leerlingen die beroepsonderwijs volgen.

Het kindgebonden budget, dat mensen met weinig geld naast de kinderbijslag kunnen krijgen, wordt flink verruimd. Zo gaat het maximumbedrag voor ouders met een eerste kind volgend jaar met ruim €100 omhoog naar €1142. Voor het tweede kind wordt dat opgetrokken naar €898. In totaal kunnen ouders met een laag of een middeninkomen met twee kinderen maximaal €2040 krijgen. Wie meer kroost heeft, krijgt per kind €285 extra.

AOW

Samenwonende AOW’ers die na 1994 met pensioen gingen, krijgen vanaf volgend jaar €820,18 per maand inclusief vakantiegeld. Alleenstaanden ontvangen €1199,40, inclusief vakantiegeld. Senioren (alleenstaand én samenwonend) die vóór 1994 al van de oude dag kon gaan genieten, krijgt €1199,40 (inclusief vakantie-uitkering). Voor ouderen met een partner jonger dan 65 jaar gelden andere bedragen, zij krijgen een toeslag. Die partnertoeslag geldt echter niet meer voor wie daar na 1 januari 2015 voor het eerst aanspraak op wil maken, met uitzondering van mensen die door de verhoging van de AOW-leeftijd pas toen AOW-gerechtigd werden.

AOW-leeftijd

De AOW-leeftijd gaat in stappen omhoog. Afgelopen jaar kregen mensen met 65,5 jaar een uitkering. Dit jaar moeten zij drie maanden langer wachten. Voor mensen die hierdoor te maken krijgen met een pensioengat, is onder bepaalde voorwaarden een overbruggingsregeling beschikbaar.

Fraude

De overheid wil bij de bestrijding van uitkeringsfraude meer aan maatwerk te doen. Voordat er boetes worden uitgedeeld, komt er meer ruimte om een waarschuwing vooraf te geven. De boete voor uitkeringsgerechtigden die de inlichtingenplicht overtreden, wordt voortaan meer afgestemd op de omstandigheden rond de fraude.

Schijnconstructies

Het kabinet probeert malafide dienstverbanden te bestrijden. Zo mogen werkgevers niet minder dan het hele minimumloon betalen en geen bedragen, zoals maaltijdkosten, inhouden op het loon. Om dit goed te kunnen handhaven, kunnen in het goederenvervoer vanaf 2017 ook de opdrachtgevers aansprakelijk worden gesteld voor de loonvorderingen van vrachtwagenchauffeurs en ander personeel in die sector.

Werkgevers

Er wordt een streep gezet door het onderscheid tussen vaste en tijdelijke dienstverbanden als het gaat om de financiering van gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid (WGA). Werkgevers gaan één gecombineerde WGA-premie betalen en ze krijgen de keuze om voor het hele WGA-risico eigenrisicodrager te worden of zich publiek te verzekeren.

Verder krijgen werkgevers een financiële tegemoetkoming wanneer zij werknemers in dienst hebben die tussen de 100 en 125% van het wettelijk minimumloon verdienen en minimaal 1248 uur per jaar werken.

Banenafspraken

Mensen met een arbeidsbeperking die vallen in de doelgroep van de Participatiewet, worden zonder beoordeling door UWV al in het doelgroepregister opgenomen als op hun werk is vastgesteld dat hun loonwaarde onder het wettelijk minimumloon ligt. Dit geldt ook voor (ex-)leerlingen van het praktijkonderwijs, als ze bij het UWV een schriftelijk verzoek indienen. Deze regeling gold al voor leerlingen uit het voortgezet speciaal onderwijs.

Dit overzicht verschijnt zaterdag 31 december in De Financiële Telegraaf. Lees daarin ook over de fiscale regelingen bij een auto van de zaak en het hypotheekplafond dat in 2017 voor velen lager ligt.

’Asschers aanpak voedt populisme’

Telegraaf 30.12.2016  De economische cijfers voor Nederland zijn prachtig, beaamt econoom Barbara Baarsma. „Ik ga het feestje niet verpesten.” Maar dat neemt de onvrede in de samenleving niet weg. Ze pleit voor fiks lagere lasten op arbeid en de aanpak van zorg en pensioenen die nu een flinke hap uit het besteedbaar inkomen nemen. Én de arbeidsmarkt moet op de schop. Want daar heeft minister Asscher gefaald. „Hij was gewaarschuwd.”

Nederlanders moeten wendbaar en weerbaar worden, betoogt Barbara Baarsma, directeur Kennisontwikkeling bij Rabobank en hoogleraar economie. De technologische veranderingen gaan zo snel dat iedereen zijn best moet doen om bij te blijven. Econoom Baarsma maakt zich zorgen over oudere werklozen, maar vooral om ……

Economie is bezig aan een inhaalslag

AD 26.12.2016 Experts van de ING zien voor komend jaar goede perspectieven voor de economie in de Haagse agglomeratie. Ook de werkloosheid blijft afnemen, maar waakzaamheid op dit gebied blijft geboden.

Bijna tien jaar na het begin van de economische crisis bereikt de regio weer dezelfde omvang als in 2008

De ING bracht deze week een regio-rapportage naar buiten waarin hun economen een blik werpen op 2017. De Haagse economie zien zij een comeback maken, zoals de ING het omschrijft. Ook herpakt de arbeidsmarkt zich.

De economie groeit in 2017 weliswaar iets minder hard (+2,1 procent) dan dit jaar (+ 2,5 procent), maar dat geldt voor de meeste regio’s in het land. De verwachte groei wordt ‘nog altijd respectabel’ genoemd.

Het herstel van de zakelijke dienstverlening in combinatie met een rijksoverheid die na jaren van bezuinigen weer bezig is met geld uitgeven, zijn stevige steunen in de rug voor de economie in de Haagse agglomeratie. Verder worden de oplopende budgetten voor het bestrijden van cybercriminelen gunstig genoemd voor de stad, omdat die zich tot spil heeft weten te maken in wat het bedrijfscluster The Hague Security Delta is gaan heten.

Investeren
‘Bijna tien jaar na het begin van de economische crisis bereikt de regio weer dezelfde omvang als in 2008’, staat er in de analyse. ‘Positief voor bedrijven die afhankelijk zijn van de overheid is dat de focus langzaam verschuift van bezuinigen naar investeren. Dit zal via publiek private samenwerkingen meer dan in het verleden bij het bedrijfsleven neerslaan.’

De daling van de werkloosheid ziet ING ook komend jaar doorzetten. Na een forse terugloop van werkgelegenheid tijdens de crisis neemt de werkgelegenheid sinds 2015 weer toe in onze regio.

Tegelijkertijd zullen er de komende jaren door digitalisering ook veel (administratieve) banen verdwijnen bij verzekeraars als Nationale Nederlanden en Aegon en bijvoorbeeld rechtbanken, waar veel mensen in deze regio werken. ‘Het blijft een belangrijke opgave om het aanbod met onder andere scholingsprogramma’s zo goed mogelijk te laten aansluiten bij de veranderde vraag naar werknemers’, meldt de toekomstvisie.

Tot slot constateert ING tot zijn vreugde dat de Hagenaars zelf hun geld meer laten rollen. De horeca en detailhandel profiteerden hier dit jaar al van en dat zal zich voortzetten in het nieuwe jaar. ‘De bestedingen waren ondanks een groeiende bevolking jarenlang een zwakte in Den Haag.’

Nederlandse economie harder gegroeid dan gedacht

VK 23.12.2016 De economie is in het derde kwartaal iets harder gegroeid dan gedacht. Het bruto binnenlands product (bbp) nam met 0,8 procent toe, waar eerder nog werd uitgegaan van 0,7 procent groei. Dat bleek vrijdag uit de tweede raming van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Lees ook

Het sluimerende onbehagen heeft sindskort een cijfer. De nieuwe Brede Welvaartsindicator (BWI) moet een alternatief bieden voor die andere, veel bekendere afkorting: Bruto Binnenlands Product (BBP). Waar de laatste suggereert dat de Nederlandse economie groeit en bloeit, toont de BWI dat de crisis harder nadreunt dan gedacht.

De werkloosheid daalt, maar is nog lang niet op het niveau van de ‘gouden tijden’ in 2008. In augustus van dat jaar zaten slechts 310 duizend mensen zonder baan en was er hier en daar zelfs sprake van grote krapte op de arbeidsmarkt. Zal de werkloosheid ooit weer zo laag worden?

Het tiende kwartaal van groei op rij is vooral te danken aan de toegenomen consumptie van gezinnen en investeringen. Ook de export droeg positief bij. Ten opzichte van de eerste berekening is de groei van de consumptie van gezinnen en van de investeringen iets naar boven bijgesteld. De consumptie van de overheid werd daarentegen wat teruggeschroefd.

De Nederlandse economie was vorig kwartaal 2,4 procent groter dan in het derde kwartaal van 2015. Volgens het CBS zijn de economische omstandigheden de afgelopen maanden verder verbeterd. Het consumentenvertrouwen nam toe en de productie in de industrie zat verder in de lift. Alle indicatoren voor groei staan momenteel boven hun langjarig gemiddelde.

Sterke banengroei

Volgens de tweede berekening steeg het aantal banen in het derde kwartaal met 24 duizend ten opzichte van een kwartaal eerder. Bij de eerste raming werd nog uitgegaan van 26 duizend nieuwe banen. De sterkste banengroei vond met 18 duizend plaats in de zakelijke dienstverlening, vooral de uitzendbranche, en in de bedrijfstak handel, vervoer en horeca (10.000).

De overheidsschuld daalde in het derde kwartaal met 9 miljard euro tot 428 miljard euro. De schuldquote, de overheidsschuld als percentage van het bruto binnenlands product (bbp), daalde voor het zesde kwartaal op rij en kwam uit op 61,9 procent. De schuldquote staat al sinds 2011 boven de Europees afgesproken norm van 60 procent.

Volg en lees meer over:  NEDERLAND   ECONOMIE

Economie harder gegroeid dan gedacht

Telegraaf 23.12.2016 De economie is in het derde kwartaal iets harder gegroeid dan gedacht. De omvang van de economie nam met 0,8 procent toe, waar eerder nog werd uitgegaan van 0,7 procent groei. Dat bleek vrijdag uit de tweede raming van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Het tiende kwartaal van groei op rij is vooral te danken aan de toegenomen consumptie van gezinnen en investeringen. Ook de export droeg positief bij. Ten opzichte van de eerste berekening is de groei van de consumptie van gezinnen en van de investeringen iets naar boven bijgesteld. De consumptie van de overheid werd daarentegen wat teruggeschroefd.

De Nederlandse economie was vorig kwartaal 2,4 procent groter dan in het derde kwartaal van 2015.

Volgens het CBS zijn de economische omstandigheden de afgelopen maanden verder verbeterd. Onder meer het consumentenvertrouwen nam toe en de productie in de industrie zal ook verder in de lift. Alle indicatoren voor de groei staan momenteel boven hun langjarig gemiddelde.

Banen

Volgens de tweede berekening steeg het aantal banen in het derde kwartaal met 24.000 ten opzichte van een kwartaal eerder. Bij de eerste raming werd nog uitgegaan van 26.000 nieuwe banen. De sterkste banengroei vond met 18.000 plaats in de zakelijke dienstverlening, vooral de uitzendbranche, en in de bedrijfstak handel, vervoer en horeca (10.000).

De overheidsschuld daalde in het derde kwartaal met 9 miljard euro tot 428 miljard euro. De schuldquote, de overheidsschuld als percentage van het bruto binnenlands product (bbp), daalde voor het zesde kwartaal op rij en kwam uit op 61,9 procent. De schuldquote staat al sinds 2011 boven de Europees afgesproken norm van 60 procent.

Werkgeversvoorman juicht: op naar volledige werkgelegenheid

Elsevier 14.12.2016 Het gaat goed met de Nederlandse economie. Zo goed dat we zelfs onderweg zijn naar volledige werkgelegenheid.

Dat zegt Hans de Boer, voorzitter van werkgeversorganisatie VNO-NCW, woensdag in de Telegraaf.

‘Iedereen kan profiteren’

De Boer ziet door de positieve economische ontwikkelingen zelfs schaarste op de arbeidsmarkt ontstaan. ‘Er zijn alweer moeilijk vervulbare vacatures. Volledige werkgelegenheid komt in zicht. Dat is goed nieuws, want dan kan iedereen profiteren.’ Hij zegt daarbij wel dat een volgend kabinet de groeiende economie moet blijven ondersteunen met een uitgebreide investeringen voor klimaat en mobiliteit.

‘Het is belangrijk dat we de groei nu aan de praat houden en zorgen dat we meerjarig gaan investeren.’ De werkgeversvoorman is heel enthousiast over de stand van onze economie. ‘De belastinginkomsten groeien als kool onder meer door de belastingverhogingen van de laatste jaren. De consumptie trekt aan en mensen krijgen weer vertrouwen.’ Naast de hogere inkomsten door belastingen en premies heeft het Rijk 1,3 miljard euro verdiend aan de nieuwe aandelenverkoop van ABN Amro.

Lees dit commentaar van Jean Dohmen op de laatste cijfers:‘Belastingen moeten omlaag nu crisis achter ons ligt’

Terug op het peil van voor de crisis

Dinsdag bleek dat de Nederlandse economie er goed voorstaat. Het kabinet kan de regeerperiode afsluiten zonder overheidstekort, schat het Centraal Planbureau (CPB).Ook de economie is terug op het peil van voor de financiële crisis in 2008. De economie (per hoofd van de bevolking) zal naar verwachting 2,1 procent groeien in 2017, vooral gestimuleerd door een gezonde consumptie.

Hoewel ook de werkloosheid daalt naar 5,2 procent, is nog steeds een groter deel van de bevolking werkloos dan het langjarig gemiddelde (5 procent). De werkloosheid ligt nog een stuk hoger dan het niveau van voor de crisis in 2008, toen slechts 4 procent van de bevolking werkloos was.

Tom Reijner (1986) werkt sinds augustus 2013 op de webredactie. Hij studeerde Politicologie en Geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam.

Tags:economie Hans de Boer VNO-NCW

Ja, zegt het Centraal Planbureau: de economische groei is stukken hoger dan verwacht en het bruto binnenlands product is weer terug op het niveau van voor 2008.

Maar hoe staat het bijvoorbeeld met de werkloosheid? Oftewel: hoe gaat het nu écht met ons?

Teruglezen uit het archief: Is geluk een betere maatstaf voor welvaart dan het bbp?

Het gaat beter met de economie dan Rutte had durven hopen

Vier vragen over CPB-cijfers

VK 13.12.2016 Het Centraal Planbureau, de economisch adviseur van het kabinet, voorspelt dat de begroting van minister Dijsselbloem van Financiën volgend jaar in evenwicht is. Begrotingsevenwicht betekent dat de staatsschuld niet meer groeit. Die schuld aflossen naar een niveau van voor 2008 toen de economische crisis begon, is nu de missie van dit kabinet. Kan nu de vlag uit bij minister Dijsselbloem van Financiën?

Hoe verrassend is dat begrotingsevenwicht?

Het CPB ziet de economische groei doorzetten: dit en volgend jaar met 2,1 procent. Tegelijk daalt de werkloosheid volgend jaar naar 5,3 procent van de beroepsbevolking en dan neemt de koopkracht ook iets toe. Al steekt de voorspelde koopkrachtstijging van 0,7 procent in 2017 wat magertjes af tegen de plus van 2,7 procent dit jaar. Het CPB gaat er niettemin van uit dat consumenten volgend jaar in plaats van te sparen tegen lage rente, hun inkomensgroei van de afgelopen jaren gaan uitgeven. Bijvoorbeeld om hun woongenot te verbeteren. Dat hun huizen meer waard worden, geeft die consumenten financieel zelfvertrouwen. De groeiende consumentenbestedingen worden volgend jaar de belangrijkste aanjager van de economie.

Dat de begroting van de overheid daarvan opknapt en dus volgend jaar zelfs in evenwicht is – iets waarnaar elke minister van Financiën streeft – komt door meer belastinginkomsten en minder uitgaven aan bijvoorbeeld werkloosheidsuitkeringen. Dat bleek vorige maand, toen minister Dijsselbloem zijn geld telde voor dit jaar. Er bleek 4,3 miljard euro meer aan belasting binnen te komen dan op Prinsjesdag was verwacht. Daardoor valt het begrotingstekort ook dit jaar al mee: 0,4 procent in plaats van 1,1 procent. De positieve lijn doortrekkend kom je dan voor volgend jaar al gauw op begrotingsevenwicht uit, wat het CPB nu dan ook voorspelt.

Zitten er nog addertjes onder het gras?

Na acht jaar keert de economie terug op het ‘pre-crisisniveau’ van 2008

Het CPB stelt vast dat na acht jaar de economie terugkeert op het ‘pre-crisisniveau’ van 2008. Dat is voor Nederlandse begrippen uitzonderlijk lang (normaal is drie á vijf jaar), maar internationaal niet ongebruikelijk na een financiële crisis. De werkloosheid mag dan wel sterk dalen, het lage niveau van voor de crisis is nog ver weg.

Het CPB maakt verder de kanttekening dat de internationale omgeving met veel onzekerheid is omgeven. Weliswaar valt het wel mee met het negatieve, economische effect van de voorgenomen uittreding van Groot-Brittannië, de Brexit, maar de eurozone blijft een bron van twijfel. Denk aan de dreigende bankencrisis en politieke instabiliteit waarmee Italië nu te maken heeft. Ook blijft, zo stelt het CPB, ‘de politieke situatie in de Europese Unie ongewis’. De CPB-economen zien internationaal gematigde handelsgroei, ‘beleidsonzekerheid’ in EU en VS en aanhoudende zwakte van eurolanden. Dat zijn risico’s voor economische groei, ook die van Nederland.

Is het begrotingsevenwicht te danken aan het kabinetsbeleid?

Vertrouwen is lastig met kabinetsbeleid te sturen, wel te beïnvloeden

Toen Rutte II eind 2012 aantrad – de crisis woedde nog volop – wilde het bereiken dat dit jaar het begrotingstekort 1,9 procent zou zijn en volgend jaar 1,4 procent. Dat pakt allemaal veel gunstiger uit dan verwacht. Het voorspellen van economische krimp en groei met modellen gaat met veel onzekerheid gepaard, waardoor de krimp vaak te optimistisch wordt ingeschat en de groei te bescheiden. Die onvoorspelbaarheid is ook een indicatie dat invloed van ‘de politiek’ op de economie beperkt is.

Denk aan het consumentenvertrouwen, dat volgens het CPB volgend jaar de economische motor zal zijn. Vertrouwen is lastig met kabinetsbeleid te sturen, maar wel te beïnvloeden. De hervormingen die het kabinet op de huizenmarkt heeft doorgevoerd hebben uiteindelijk mede geresulteerd in de huidige opleving op die markt. Al zeggen economen ook dat het niet  had uitgemaakt wát het kabinet had gedaan zolang Rutte II maar iets deed om de onzekerheid op die markt te doorbreken.

En nu? Krijgen we op de valreep nog cadeautjes van de VVD-PvdA-coalitie?

Alleen ambtenaren krijgen vooralsnog een steuntje in de rug van Rutte II

Zou het kabinet ervoor kiezen het tekort toch met 1 procent op te laten lopen, dan kan het een verkiezingscheque van bijna 7 miljard euro aan burgers en bedrijven ‘teruggeven’. Eigenlijk heeft Rutte II dit jaar al zoiets gedaan: in 2015 besloot het kabinet in 2016 Nederland een belastingverlaging te gunnen van 5 miljard, geld dat eigenlijk was bedoeld om een hervorming van het belastingstelsel te financieren. Dat gaan we niet nog eens doen, heeft Dijsselbloem herhaaldelijk laten weten. Ook al stijgt de koopkracht volgend jaar maar mondjesmaat en wordt die stijging bovendien voor velen deels teniet gedaan door stijgende zorg- en pensioenpremies en een hogere energierekening.

Begrotingsevenwicht betekent dat de staatsschuld niet meer groeit. Die schuld aflossen naar een niveau van voor de economische crisis die in 2008 begon, is nu de missie van dit kabinet. Alleen ambtenaren, die gedurende die crisis jarenlang geen loonsverhoging hebben gehad en ook nog eens hun pensioenpremie zien stijgen, krijgen vooralsnog een steuntje in de rug van Rutte II.

 Volg en lees meer over:  NEDERLAND  ECONOMIE

Dijsselbloem: nu buffers opbouwen

Telegraaf 13.12.2016 Nu het lekker gaat met de economie, moeten de begrotingsmeevallers gebruikt worden om buffers op te bouwen voor slechtere tijden. Dat stelt minister Dijsselbloem van Financiën in reactie op de CPB-cijfers die vanochtend verschenen. Daaruit blijkt dat het begrotingstekort volgend jaar is weggewerkt.

De bewindsman wijst erop dat er de afgelopen 50 jaar maar zes keer een begrotingsevenwicht was of een plus op de begroting. Om toekomstige tegenslagen in de economie op te vangen, moet je daarom dus „kunnen bufferen” en de staatsschuld verder omlaag brengen, zegt hij.

„We hebben een open en kwetsbare economie”, aldus Dijsselbloem. „Zodra we weer een crisis krijgen, knalt de begroting in de rode cijfers. We hebben er nu keer negen jaar over gedaan om de financiën op orde te brengen. We hebben dus geen geld over.”

Dat het tekort is weggewerkt, is te danken aan de aantrekkende economie. „De seinen staan op groen”, zegt minister Kamp (Economische Zaken) daarover. Hij ziet dat het „negatieve effect van de Brexit vooralsnog lijkt mee te vallen” al zegt hij ook dat „risico’s blijven bestaan.”

Miljarden

Doordat de cijfers gunstiger uitvallen dan eerder dit jaar werd verwacht toen de nieuwe begroting werd opgesteld, kan het kabinet op miljarden euro’s aan meevallers rekenen. In het voorjaar wordt gekeken hoe die meevallers worden verdeeld.

Ook dit jaar pakt de begroting al positiever uit doordat er meer belastinginkomsten zijn. Hoewel premier Rutte onlangs benadrukte dat het niet zo is „dat opeens de zilvervloot is binnen gevaren.” Dat extra geld gaat naar de staatsschuld, die volgend jaar mede daardoor onder de door Europa geëiste grens van 60 procent zakt.

Werkgelegenheid

Met de werkgelegenheid gaat het ook beter. Die stijgt volgend jaar naar het niveau van voor de crisis, hoewel het CPB wel spreekt van een „uitzonderlijk lange herstelperiode.” Volgens het planbureau is het herstel te danken aan consumenten die profiteren van de loonsverhogingen van de afgelopen twee jaar. Ook weet Nederland volgend jaar zijn aandeel op de internationale markten te vergroten.

Volgens Kamp bewijzen de goede cijfers het gelijk van het kabinetsbeleid. „Het toont aan dat het loont om in moeilijke tijden inspanningen te leveren om de economische structuur te versterken”, aldus de bewindsman. „Maar vooral toont het de veerkracht van de ondernemers in dit land.”

Volgens hem is de opdracht van het volgende kabinet nu om „vooruit te kijken en inspanningen te leveren om de Nederlandse economie duurzaam te versterken.”

LEES MEER OVER;

JEROEN DIJSSELBLOEM ECONOMIE CENTRAAL PLANBUREAU

CPB: in 2017 voor het eerst in negen jaar geen begrotingstekort

VK 13.12.2016 De Nederlandse economie en de overheidsfinanciën staan er flink beter voor dan enkele maanden geleden werd gedacht. Volgend jaar sluit een kabinet voor het eerst in negen jaar zijn regeerperiode zonder begrotingstekort af, terwijl de economie weer terugkomt op het peil van voor de financiële crisis in 2008.

Dat voorspelt het Centraal Planbureau (CPB) in zijn dinsdag gepresenteerde decemberraming. Daarin voorziet het planbureau van het kabinet een economische groei van 2,1 procent in 2017. Daarmee zou de vooruitgang even sterk zijn als dit jaar, na een plus van 2 procent vorig jaar. Drie maanden geleden werd voor 2016 en 2017 nog een terugval tot 1,7 procent voorspeld.
Onlangs bleek al dat de aanhoudende economische groei voor aanzienlijke belastingmeevallers zorgt, waardoor het overheidstekort dit jaar kleiner is dan eerder werd gedacht. Het CPB verwacht dat die ontwikkeling doorzet, waardoor de uitgaven en inkomsten van de Staat volgend jaar voor het eerst in negen jaar in evenwicht zijn.

Lang herstel

© ANP

De robuuste groei zorgt er bovendien voor dat de economie weer even groot is als in 2008, gerekend per hoofd van de bevolking. Ook de werkgelegenheid keert eindelijk weer terug op het niveau van voor de crisis, na de volgens het CPB ‘uitzonderlijk lange’ herstelperiode. De werkloosheid daalt volgend jaar verder, maar blijft met 5,3 procent hoger dan voor de dubbele recessie.

De groei wordt volgend jaar aangejaagd door consumenten, die profiteren van loonsverhogingen in de afgelopen twee jaar. De koopkracht loopt daarbij verder op, hoewel de vooruitgang met 0,7 procent aanzienlijk kleiner is dan de plus van bijna 3 procent die dit jaar werd geboekt.

Onzekere situatie in de EU

Het CPB benadrukt wel dat de economische en politieke situatie in de EU onzeker blijft, ondanks deze zonnige prognoses. De gevolgen van de Brexit lijken echter vooralsnog mee te vallen. Wel houdt Nederland volgend jaar last van de zwakke groei van de wereldhandel, maar wordt ons aandeel op de internationale markt naar verwachting wel vergroot.

Tot slot neemt ook de staatsschuld verder af. Die komt volgens de nieuwe ramingen in 2017 voor het eerst sinds 2010 onder het Europees vastgestelde maximum van 60 procent van het bruto binnenlands product (bbp).

Veerkrachtige ondernemers

Minister Henk Kamp van Economische Zaken zegt niet verrast te zijn door de positieve economische vooruitzichten. ‘De seinen van de Nederlandse economie staan al een tijd op groen. Deze positieve vooruitzichten van het CPB liggen dan ook in de lijn der verwachting’, aldus Kamp.

Volgens Kamp tonen de gunstige cijfers twee dingen aan: dat het loont om in moeilijke tijden inspanningen te leveren om de economische structuur te versterken én hoe veerkrachtig ‘de ondernemers in dit land’ zijn.

Volgens de minister is het nu zaak om de economie duurzaam te versterken. ‘Dat kan door de energietransitie te versnellen, te investeren in innovatie en maatregelen te nemen die de arbeidsproductiviteit verhogen.’

Volg en lees meer over:  NEDERLAND  ECONOMIE

Nederlandse economie trekt aan

Telegraaf 13.12.2016   De seinen staan op groen. Dat zegt minister Kamp (Economische Zaken) in reactie op de CPB-cijfers die vanochtend zijn verschenen. Het begrotingstekort is volgend jaar weggewerkt en de economie trekt verder aan.

Kamp wijst erop dat het „negatieve effect van de Brexit vooralsnog lijkt mee te vallen” al zegt hij ook dat „risico’s blijven bestaan.”

Doordat de cijfers gunstiger uitvallen dan eerder dit jaar werd verwacht toen de begroting voor 2017 werd opgesteld, kan het kabinet nu al op miljarden euro’s aan meevallers rekenen. In het voorjaar wordt gekeken hoe die meevallers worden verdeeld.

Ook dit jaar pakt de begroting al positiever uit, omdat er meer belastinginkomsten zijn dankzij de groeiende economie. Hoewel premier Rutte onlangs nog wel benadrukte dat het niet zo is „dat opeens de zilvervloot is binnen gevaren.” Dat extra geld gaat naar de staatsschuld, die volgend jaar mede daardoor onder de door Europa geëiste grens van 60 procent zakt.

Met de werkgelegenheid gaat het ook beter. Die stijgt volgend jaar naar het niveau van voor de crisis, hoewel het CPB wel spreekt van een „uitzonderlijk lange herstelperiode.” Volgens het planbureau is het herstel te danken aan consumenten die profiteren van de loonsverhogingen van de afgelopen twee jaar. Ook weet Nederland volgend jaar zijn aandeel op de internationale markten te vergroten.

Volgens Kamp bewijzen de goede cijfers het gelijk van het kabinetsbeleid. „Het toont aan dat het loont om in moeilijke tijden inspanningen te leveren om de economische structuur te versterken”, aldus de bewindsman. „Maar vooral toont het de veerkracht van de ondernemers in dit land.”

Volgens hem is de opdracht van het volgende kabinet nu om „vooruit te kijken en inspanningen te leveren om de Nederlandse economie duurzaam te versterken.”

Minister Dijsselbloem (Financiën) vindt dat er buffers opgebouwd moeten worden nu het goed gaat met de staatsfinanciën. Hij wijst erop dat er de afgelopen 50 jaar maar zes keer een begrotingsevenwicht was of een plus op de begroting. Om toekomstige tegenslagen in de economie op te vangen, moet je daarom dus „kunnen bufferen” en de staatsschuld verder omlaag brengen, vindt hij.

LEES MEER OVER; EUROZONE ECONOMIE EUROPESE COMMISSIE CPB

Flinke groei economie en overheidstekort verdwijnt

Elsevier 13.12.2016 Weer een meevaller voor het kabinet: de regeerperiode kan worden afgesloten zonder overheidstekort, schat het Centraal Planbureau (CPB). Ook de economie is terug op het peil van voor de financiële crisis in 2008.

In 2017 is de overheidsbegroting volgend jaar weer in evenwicht, volgens de schatting van het CPB. De economie (per hoofd van de bevolking) zal naar verwachting 2,1 procent groeien in 2017, vooral gestimuleerd door een gezonde consumptie.

#Elsevier-onderzoek: waar groeide de werkloosheid het snelst sinds de crisis?

Goed nieuws na langzaam herstel crisis

Zo wordt de economie weer net zo groot als in 2008. Nederland heeft, net als veel andere eurozone-landen, nog onverwachts lang moeten kampen met problemen van de crisis. Het herstel na de crash in 2008 duurde veel langer dan in eerste instantie werd voorspeld.

De decemberraming van het CPB is opvallend positief, vooral ten opzichte van de meest recente schatting van drie maanden geleden. Toen werd voor 2017 nog een groei verwacht van 1,7 procent. Huishoudens hebben meer te besteden, en geven ook daadwerkelijk meer uit, waardoor de economie harder groeide dan verwacht.

Hoewel ook de werkloosheid daalt naar 5,2 procent, is nog steeds een groter deel van de bevolking werkloos dan het langjarig gemiddelde (5 procent). De werkloosheid ligt nog een stuk hoger dan het niveau van voor de crisis in 2008, toen slechts 4 procent van de bevolking werkloos was.

Minister Henk Kamp van Economische Zaken (VVD) zegt niet verrast te zijn door de cijfers van het CPB die vooral ‘de veerkracht van de ondernemers in dit land tonen’. ‘De seinen van de Nederlandse economie staan al een tijd op groen,’ aldus de minister.

Meevaller door meer belasting

Eind november werd bekend dat het kabinet het begrotingstekort van 2016 verder zou dalen. Door de sterke economische groei kon het Rijk rekenen op hogere vennootschapsbelasting, inkomstenbelasting en btw.

Lees ook – nog meer miljonairs:dit weten we over de rijkste Nederlanders

Het gaat om een meevaller van 4,3 miljard euro. Dat betekent dat het begrotingstekort uitkomt op 0,4 procent, ten opzichte van de schatting van 1,1 procent die werd aangekondigd op Prinsjesdag. Het Rijk kon meer aan belastingen en premies innen omdat Nederland er economisch beter op vooruitgaat dan verwacht.

Naast de hogere inkomsten door belastingen en premies heeft het Rijk 1,3 miljard euro verdiend aan de nieuwe aandelenverkoop van ABN Amro. Er zijn toen 65 miljoen aandelen verkocht. In november kondigde het kabinet aan een verdere 7 procent aan aandelen naar de beurs te brengen.

Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier

Tags: consumptie decemberraming economie economische groei CPB Henk Kamp overheidsbegroting

 Minister Henk Kamp van Economische Zaken.

Kamp: verder versterken

Telegraaf 13.12.2016 Minister Henk Kamp van Economische Zaken is niet verrast door de positieve economische vooruitzichten die het Centraal Planbureau (CPB) schetst in zijn decemberraming. „De seinen van de Nederlandse economie staan al een tijd op groen. Deze positieve vooruitzichten van het CPB liggen dan ook in de lijn der verwachting”, aldus Kamp, die de economie verder wil versterken.

Kamp stelt dat de gunstige cijfers aantonen aan dat het loont om in moeilijke tijden inspanningen te leveren om de economische structuur te versterken. „Maar vooral tonen ze de veerkracht van de ondernemers in dit land.”

Volgens de minister is het nu zaak om de economie verder duurzaam te versterken. „Dat kan door de energietransitie te versnellen, te investeren in innovatie en maatregelen te nemen die de arbeidsproductiviteit verhogen”, zegt Kamp.

PvdA-Tweede Kamerlid Henk Nijboer wijst er vooral op dat de werkloosheid sterk is afgenomen. „Er zijn nu meer dan tien miljoen banen en zelfs de ouderenwerkloosheid daalt. Maar we zijn er nog niet. We hebben een gezonde basis gelegd voor een investeringsagenda: in meer werk, goede en betaalbare zorg en goede publieke voorzieningen.”

LEES MEER OVER; HENK KAMP CENTRAAL PLANBUREAU ECONOMIE

GERELATEERDE ARTIKELEN;

CPB: economie terug naar niveau van voor uitbraak crisis in 2008

VK 13.12.2016 De Nederlandse economie en de overheidsfinanciën staan er een stuk beter voor dan enkele maanden geleden nog werd gedacht. Het kabinet-Rutte-II sluit zijn regeerperiode volgend jaar zonder tekort af, terwijl de economie weer terugkomt op het peil van voor de uitbraak van de financiële crisis in 2008.

Dat voorspelt het Centraal Planbureau (CPB) in zijn dinsdag gepresenteerde decemberraming. Daarin voorzien de rekenmeesters van het kabinet een economische groei van 2,1 procent in 2017. Daarmee zou de vooruitgang even sterk zijn als dit jaar, na een plus van 2 procent vorig jaar. Drie maanden geleden werd voor 2016 en 2017 nog een terugval tot 1,7 procent voorspeld.

Onlangs bleek al dat de aanhoudende economische groei voor aanzienlijke belastingmeevallers zorgt, waardoor het overheidstekort dit jaar kleiner is dan eerder gedacht. Het CPB verwacht dat die ontwikkeling doorzet, waardoor de uitgaven en inkomsten van de Staat volgend jaar voor het eerst in negen jaar in evenwicht zijn.

Robuuste groei

De robuuste groei zorgt er bovendien voor dat de economie weer even groot is als in 2008, gerekend per hoofd van de bevolking. Ook de werkgelegenheid keert eindelijk weer terug op het niveau van voor de crisis, na de volgens het CPB ‘uitzonderlijk lange’ herstelperiode. De werkloosheid daalt volgend jaar verder, maar blijft met 5,3 procent hoger dan voor de dubbele recessie.

De groei wordt volgend jaar aangejaagd door consumenten, die profiteren van de loonsverhogingen van de afgelopen twee jaar. De koopkracht loopt daarbij verder op, hoewel de vooruitgang met 0,7 procent aanzienlijk kleiner is dan de plus van bijna 3 procent die dit jaar werd geboekt.

Zonnige prognoses

Het CPB wijst er ondanks de zonnige prognoses op dat de economische en politieke situatie in de EU onzeker blijft. De gevolgen van de Brexit lijken daarbij vooralsnog echter mee te vallen. Nederland houdt volgend jaar last van de zwakke groei van de wereldhandel, maar weet zijn aandeel op de internationale markt naar verwachting wel te vergroten.

De staatsschuld neemt verder af en komt volgens de nieuwe ramingen in 2017 voor het eerst sinds 2010 onder het Europees vastgestelde maximum van 60 procent van het bruto binnenlands product (bbp).

Volg en lees meer over:  ECONOMIE

Inflatie stijgt naar 0,6%

Telegraaf 08.12.2016 De Nederlandse inflatie is in november gestegen naar 0,6 procent. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. Een maand eerder waren goederen en diensten voor de consument 0,4 procent duurder dan een jaar eerder.

Duurdere vakantiereizen naar het buitenland verhoogden de inflatie vorige maand. Toen lagen de prijzen van vakantiereizen 5,6 procent hoger dan vorig jaar, terwijl deze in oktober op jaarbasis nog 2,6 procent lager waren. Ook de prijsontwikkeling van voeding en kleding verhoogde de inflatie. Met name groenten en melk werden duurder en droegen bij aan de toename van de inflatie.

Omdat de prijsontwikkeling van energie en voeding sterk fluctueert en de prijzen van alcohol en tabak vaak stijgen door belastingmaatregelen, wordt ook gekeken naar de inflatie exclusief deze productgroepen. Volgens deze maatstaf steeg de inflatie naar 0,9 procent. In oktober was dit 0,6 procent.

Op basis van de zogenoemde geharmoniseerde Europese meetmethode steeg de inflatie van 0,3 procent in oktober naar 0,4 procent in november. De inflatie in de eurozone steeg naar 0,6 procent. De toename in de eurozone komt voornamelijk door hogere prijzen van voedingsmiddelen, alcohol en tabak, aldus het statistiekbureau.

Inflatie stijgt licht, met 0,6 procent

Trouw 08.12.2016 De Nederlandse inflatie is in november gestegen naar 0,6 procent. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. Vorige maand waren goederen en diensten voor de consument 0,4 procent duurder dan een jaar eerder. In juli was nog sprake van ‘negatieve inflatie’.

De inflatie werd veroorzaakt door duurdere vakantiereizen naar het buitenland. De prijzen van vakantiereizen lagen 5,6 procent hoger dan vorig jaar, terwijl deze in oktober op jaarbasis nog 2,6 procent lager waren. Ook de prijsontwikkeling van voeding en kleding verhoogde de inflatie. Met name groenten en melk werden duurder.

Omdat de prijsontwikkeling van energie en voeding sterk fluctueert en de prijzen van alcohol en tabak vaak stijgen door belastingmaatregelen, wordt ook gekeken naar de inflatie exclusief deze productgroepen. Volgens deze maatstaf steeg de inflatie naar 0,9 procent. In oktober was dit 0,6 procent.

De inflatie in de eurozone steeg naar 0,6 procent. De toename in de eurozone komt voornamelijk door hogere prijzen van voedingsmiddelen, alcohol en tabak, aldus het statistiekbureau. De inflatie in het eurogebied ligt nog wel ruim onder de doelstelling van de Europese Centrale Bank (ECB).

Kamer hekelt ‘een Asschertje’ tijdens jaarlijkse begrotingsdebat

AD 06.12.2016 Asscher spreekt mooie woorden, maar doet te weinig om de problemen op de arbeidsmarkt aan te pakken. Dat is samengevat de kritiek op de PvdA-minister van Sociale Zaken, die vanavond klinkt tijdens het jaarlijkse begrotingsdebat.

Zalvende woorden over vaste banen klinken mooi, maar de cijfers liegen niet, aldus D66-Kamerlid Steven van Weyenberg.

‘Een Asschertje’ noemt D66 het. ,,Hele mooie vergezichten schetsen, waardoor je bijna zou vergeten dat hij er al vier jaar over gaat”, zegt D66-Kamerlid Steven van Weyenberg. Het resultaat van vier jaar Asscher op het ministerie van Sociale Zaken is volgens hem mager. ,,Op de arbeidsmarkt is de tweedeling tussen flex en vast alleen maar gegroeid. Zalvende woorden over vaste banen klinken mooi, maar de cijfers liegen niet.”

Ook het CDA spreekt van ‘gemengde gevoelens’ na vier jaar Asscher als minister. ,,Op het gebied van de arbeidsmarkt waren de trailers vooraf beter dan de film. Het eindresultaat stak vaak bleekjes af bij de eerder gewekte verwachtingen”, aldus CDA-Kamerlid Pieter Heerma. 

SP-Kamerlid Sadet Karabulut: ,,Hij zegt vaak mooie woorden, maar uiteindelijk gaat het erom Nederland te veranderen.”De partij vindt dat Asscher te weinig heeft gedaan aan ongelijkheid tussen arm en rijk. 

Goede samenwerking
De VVD was als coalitiepartner wat positiever gestemd. Het liberale Kamerlid Bas van ’t Wout sprak van een goede samenwerking. ,,Ik zag Asscher soms vaker dan mijn vrouw.” Toch hekelt ook hij de Wet Werk en Zekerheid, die het doel voor meer vaste contracten en minder flexwerk nog niet heeft waargemaakt. Na de verkiezingen wil de VVD de wet van tafel vegen.

Asscher mag donderdagmiddag  08.12.2016 in de Kamer reageren op de kritiek.

Minister Dijsselbloem

‘Nederland kan meer uitgeven’

Telegraaf 05.12.2016 Nederland, Duitsland en Luxemburg presteren economisch zo goed, dat ze volgend jaar meer kunnen uitgeven dan in hun begrotingen is voorzien. Daar zijn de eurolanden het over eens, bleek maandag in Brussel nadat de eurogroep over de ontwerpbegrotingen van 2017 had gesproken.

“Maar het blijft van belang dat er een balans is tussen uitgaven en begrotingsdiscipline”, zei minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) op een persconferentie. “In Nederland geven we al meer uit en tegelijk verminderen we ons begrotingstekort.”

De Europese Commissie zei in november dat de eurozone in 2017 0,5 procent van het bruto binnenlands product (bbp) meer moet investeren. Nederland werd niet bij name genoemd maar is een van de lidstaten met de meeste budgettaire ruimte daarvoor. In een gezamenlijke verklaring van de EU-ministers van maandag worden de drie uitblinkers nu wel genoemd.

2017 wordt het vijfde jaar van economisch herstel in de eurozone. Alle negentien eurolanden boeken naar verwachting groei. “Meer en meer landen zullen daardoor begrotingsruimte krijgen”, aldus Dijsselbloem, die erop wees dat die ruimte er momenteel juist niet is in de landen die investeringen het hardst nodig hebben.

Italië, dat volgens Brussel in 2017 uit de pas dreigt te gaan lopen, zou “aanzienlijke extra maatregelen” moeten treffen om dat te voorkomen. Maar dat is nu moeilijk te vragen van een land zonder een regering, erkent de eurogroep. Italië gaat gebukt onder een enorme staatsschuld en extra kosten door de vluchtelingencrisis en recente aardbevingen. Ook is de beoogde redding van de bank Monte dei Paschi di Siena een hoofdpijndossier.

Eurolanden vinden dat Nederland in 2017 meer kan investeren

NU 05.12.2016 Nederland, Duitsland en Luxemburg presteren economisch zo goed, dat de lidstaten volgend jaar meer kunnen uitgeven dan in hun begrotingen is voorzien.

Daar zijn de eurolanden het over eens, bleek maandag in Brussel nadat de Eurogroep over de ontwerpbegrotingen van 2017 heeft gesproken.

“De Eurogroep erkent dat deze landen hun gunstige budgettaire situatie kunnen gebruiken om hun binnenlandse vraag en groeipotentieel verder te versterken”, staat in een verklaring van de Eurogroep. Maar de eurolanden benadrukken dat Nederland, Duitsland en Luxemburg daarbij nationaal gemaakte afspraken en voorwaarden kunnen laten meewegen.

“Het blijft van belang dat er een balans is tussen uitgaven en begrotingsdiscipline”, zei minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) tijdens een persconferentie. ”In Nederland geven we al meer uit en tegelijk verminderen we ons begrotingstekort.”

Commissie

De Europese Commissie zei in november dat de eurozone volgend jaar 0,5 procent van het bruto binnenlands product (bbp) meer moet investeren.

De commissie stelde dat alle EU-landen een tandje moeten bijzetten om het herstel van de Europese economie te bespoedigen. Nederland werd toen niet bij name genoemd maar is een van de lidstaten met de meeste budgettaire ruimte daarvoor.

Begrotingsruimte

2017 wordt het vijfde jaar van economisch herstel in de eurozone. Alle negentien eurolanden boeken naar verwachting groei. ”Meer en meer landen zullen daardoor begrotingsruimte krijgen”, aldus Dijsselbloem, die erop wees dat die ruimte er momenteel juist niet is in de landen die investeringen het hardst nodig hebben.

Italië, dat volgens Brussel in 2017 uit de pas dreigt te gaan lopen, zou “aanzienlijke extra maatregelen” moeten treffen om dat te voorkomen. Maar dat is nu moeilijk te vragen van een land zonder een regering, erkent de Eurogroep.

Italië gaat gebukt onder een enorme staatsschuld en extra kosten door de vluchtelingencrisis en recente aardbevingen. Ook is de beoogde redding van de bank Monte dei Paschi di Siena een hoofdpijndossier.

Lees meer over: Begroting

Nederlaag Brussel: Geen in­ves­te­rings­plicht voor Nederland

AD 05.12.2016 Europa mag Nederland en andere rijke Noord-Europese landen niet verplichten om met extra investeringen uit eigen zak de Europese economie aan te jagen. Eurogroepvoorzitter Dijsselbloem kon vanmiddag dat Brusselse plan, waar hij fel tegen was, torpederen.

Brussel kwam midden vorige maand met de aanbeveling aan landen met een laag tekort om volgend jaar al voor zo’n 50 miljard extra te investeren. De landen met het laagste tekort – Duitsland, Nederland en Luxemburg – moesten het grootste deel voor hun rekening nemen.

,,Veel landen gaan de goede kant uit met hun tekort en dat biedt hen kansen om investeringen voorrang te geven. In Nederland, verwacht ik, gaan we dat ook zeker doen. Maar het idee om daar een cijfer of hard doel op te plakken is niet overgenomen”, aldus Dijsselbloem na afloop van een ‘openhartige’ discussie in de eurogroep.

Logica
Eurocommissaris van economische en monetaire zaken Pierre Moscovici, fervent verdediger van het plan, haastte zich om te zeggen dat het ook hem niet om cijfers ging, maar om ‘de economische logica’. ,,Grote internationale spelers als IMF en Oeso dringen hier al jaren op aan.” Volgens Dijsselbloem is er niks op tegen het breekbare herstel een duwtje in de rug te geven, maar hij wil wel een goede balans tussen steun en ‘begrotingsduurzaamheid’.

Het gemiddelde tekort mag dan zakken van 6 procent in het crisisjaar 2010 naar 1,5 volgend jaar, nog steeds voldoen maar vijf landen aan de Brusselse tekorteisen. Vijf andere voldoen er ‘min of meer’ aan, acht dreigen er niet aan te voldoen. Bovendien zit de gemiddelde schuld nog steeds tegen de 90 procent, waar 60 de afspraak is. Brussel wilde graag extra steun van rijke landen bovenop het Europese investeringsplan van 315 miljard dat al loopt.

De EU-ministers van Financiën praten morgen over een verlenging en verdubbeling van dat investeringsplan (naar zes jaar en 630 miljard).

CBS: keukenwinkels doen het goed, kledingzaken niet

VK 02.12.2016 Keukenspeciaalzaken durven weer winkels te openen. Na vijf jaren op rij waarin het aantal vestigingen gestaag afnam, telt Nederland nu voor het eerst weer meer van die winkels dan een jaar geleden. Het is een duidelijke vingerwijzing dat het herstel van de woonbranche doorzet. En dat is weer een rechtstreeks gevolg van de aantrekkende woningmarkt.

Er zijn dit jaar zo’n 35 keukenzaken bijgekomen, een stijging van 4 procent op een totaal van 885, blijkt uit vandaag bekendgemaakte cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). De omzet van de keukenboeren lag in juli, augustus en september bijna 7 procent boven die van hetzelfde tijdvak in 2015.

Het herstel van de keukenwinkels kondigde zich drie jaar geleden voor het eerst aan, met positieve omzetcijfers over het derde kwartaal van 2013. Bouwmarkten, doe-het-zelf-zaken en winkels in woonartikelen haakten een jaar later aan bij het nieuwe elan op de huizenmarkt, na een uitgebreide periode van kommer en kwel. Zij realiseerden in het derde kwartaal van dit jaar 7 procent meer omzet ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar.

Kleding en schoeisel

De vlag kan niet overal uit. De ongewoon warme septembermaand was een klap voor de kledingwinkels. Hun omzet bleef 11 procent achter bij die van september vorig jaar.

Met name schoenenzaken hebben het zwaar. De omzet daalt er al jaren. In het derde kwartaal verkochten schoenenzaken bijna 16 procent minder dan een jaar eerder. In 2012 telde Nederland nog 3.400 schoenenzaken, begin dit jaar waren dat er 640 minder, een daling van bijna 19 procent.

De ongewoon warme septembermaand was een klap voor de kledingwinkels

Online winkelen

De omzet in de detailhandel als geheel steeg voor het achtste kwartaal op rij. Dat is vooral te danken aan de aanhoudende populariteit van online winkelen. Webwinkels groeien veel harder dan fysieke winkels. Hun omzet steeg in het derde kwartaal met bijna 18 procent.

Ook de reisbranche doet het met een omzetstijging van 7,8 procent prima, blijkt uit de jongste CBS-cijfers. Het zijn vooral de bemiddelaars bij het regelen van tickets en accommodaties die goed boeren. Hun aantal neemt snel toe, van 1.940 in 2010 tot 2.450 in 2016.

Reisorganisaties en touroperators, oftewel bedrijven die complete reispakketten samenstellen en verkopen, doen het minder goed. Hun omzet steeg weliswaar, maar minder hard dan het aantal bedrijven dat erbij kwam. Daardoor liep de gemiddelde omzet per bedrijf in dit segment van de reisbranche iets terug. Het gaat bij de nieuwkomers veelal om eenmanszaken.

Volg en lees meer over:  DETAILHANDEL  ECONOMIE  NEDERLAND

 

‘Nederlandse economie verslaat Europa’

Telegraaf 30.11.2016 De Nederlandse economie profiteert volgend jaar van de sterke huizenmarkt en de toename van de werkgelegenheid. De economische groei komt daardoor naar verwachting uit op 1,8%. Ons land blijft daarmee harder groeien dan het Europese gemiddelde.

Dat blijkt uit berekeningen die de Rabobank woensdag heeft gepubliceerd. Volgens de bank neemt de Nederlandse economie wel iets gas terug, want in 2016 bedraagt de groei ongeveer 2%.

Ondanks de positieve cijfers roept de Rabobank het (nieuwe) kabinet op om werk te maken van de ‘structurele weeffouten’ in onze economie op het gebied van pensioenen, arbeidsmarkt, zorg en woningmarkt. “Het grote verschil tussen zzp’ers en ‘vaste’ krachten blijft zonder beleid bijvoorbeeld een probleem”, aldus de bank.

Wereldeconomie

De Rabobank voorziet voor de wereldeconomie een groei van circa 3% in 2017. Volgens markteconoom Elwin de Groot zorgt de verkiezing van Donald Trump tot president van de Verenigde Staten voor extra onzekerheid. “Ook Europa gaat een politiek onzekere tijd tegemoet en kent forse uitdagingen. Verder zien we dat de Chinese economie lijkt te stabiliseren, maar ook dat land kent nog de nodige knelpunten.”

De Groot verwacht dat de recente stijging van de kapitaalmarktrentes slechts van tijdelijke aard is. “Door de politieke onzekerheid ligt een forse stijging van de euro ten opzichte van de dollar niet voor de hand. Tot slot verwachten wij dat staatsobligaties van landen als Italië, Griekenland en Portugal ook in 2017 gevoelig zullen blijven voor de politieke ontwikkelingen in Europa.”

Nederlanders eten weer vaker buiten de deur

Trouw 30.11.2016 De omzet van hotels, restaurants, snackbars en cafés is flink gestegen. Hotels zitten voller en er wordt vaker een consumptie besteld in een café. Er is volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek CBS sprake van een recordgroei.

In vergelijking met een jaar eerder groeide de omzet in de horeca met 8,8 procent, meldt het CBS vandaag. Een dergelijke omzetstijging behaalde de horeca voor het laatst in het eerste kwartaal van 2007.

Bij restaurants en cafés steeg de omzet het sterkst, met respectievelijk 3,5 en 3,4 procent op kwartaalbasis. De groei in beide branches was tevens hoger dan in de eerste helft van dit jaar. Cafés, eetcafés en koffiezaken realiseerden samen niet eerder zo’n sterke stijging van de omzet. In tegenstelling tot de andere horecabranches liggen de verkopen van cafés nog steeds wel lager dan voor de crisis.

Snackbars, lunchrooms, fastfoodrestaurants, maaltijdbezorgers en ijssalons zetten samen 2,7 procent meer om in het derde kwartaal. Vooral fastfoodketens en maaltijdbezorgers boekten meer omzet dan een kwartaal eerder.

Voor hotels was de omzetgroei met 0,2 procent minder sterk dan voor de andere branches. Ook ten opzichte van eerdere kwartalen zwakte de groei hier af.

Najaarsnota 2016: belasting- en premieontvangsten vallen € 4,3 miljard hoger uit dan verwacht

RO 25.11.2016 De belasting- en premieontvangsten vallen in 2016 4,3 miljard euro hoger uit dan op Prinsjesdag werd verwacht, dankzij hogere inkomsten bij de vennootschapsbelasting (vpb), de inkomstenbelasting en de omzetbelasting (btw). Dit komt onder meer doordat het economisch beter gaat. Dit schrijft minister Dijsselbloem van Financiën in de Najaarsnota, die een actualisatie geeft van de inkomsten en uitgaven in 2016.

Begrotingstekort en overheidsschuld

Het begrotingstekort (EMU-saldo) komt in 2016 naar verwachting uit op -0,4% van het bruto binnenlands product (bbp). Dit is een verbetering van 0,7 procentpunt ten opzichte van de raming in de Miljoenennota 2017. Vooral de hogere geraamde inkomsten zorgen voor een verbetering van het geraamde tekort in 2016.

De recente verkoop van 65 miljoen aandelen ABN Amro levert de staat 1,3 miljard euro op waarmee het Rijk aflost op de schuld. De EMU-schuld bedraagt eind 2016 naar verwachting 63% van het bbp. De EMU-schuld komt hiermee 0,4 procentpunt lager uit dan het kabinet in de Miljoenennota 2017 van uitging.

Lagere asielinstroom

Door de lagere asielinstroom worden ook de uitgaven aan de eerstejaarsopvang verlaagd. Dat zorgt ervoor dat 460 miljoen euro – verdeeld over 2016 en 2017 – wordt teruggeboekt naar Ontwikkelingssamenwerking (OS). Dit bedrag moet worden ingezet om binnen de begroting de neerwaartse bijstelling op het OS budget op te vangen, vanwege de verandering in de omvang van de economie (BNI). Daarbovenop gaat in totaal 48 miljoen euro naar het Noodhulpfonds van OS als gevolg van een correctie in de toerekening  voor de eerstejaarsasielopvang in de periode 2015-2017.

EU-afdracht

Nederland krijgt een korting van in totaal 2,8 miljard euro op de afdrachten aan de Europese begroting over de periode 2014-2016. Deze  korting komt niet, zoals eerder geraamd in 2016, maar in 2017. Dat leidt tot een tegenvaller in 2016, maar daar staat tegenover een meevaller in 2017. Voor het begrotingstekort heeft dit geen gevolgen, omdat niet het ontvangstmoment van belang is, maar het moment waarop het Europees Parlement de aanvullende begroting goedkeurt. Vermoedelijk gebeurt dat in 2016. Dit is meegenomen in de raming van het EMU-saldo.

Zie ook; 

Door deze meevaller komt begrotingstekort lager uit

Elsevier 25.11.2016 Een meevaller voor het kabinet: het begrotingstekort van dit jaar daalt behoorlijk omdat de belastinginkomsten hoger uitkomen dan verwacht. Door economische groei kon het Rijk rekenen op hogere vennootschapsbelasting, inkomstenbelasting en btw.

Het gaat om een meevaller van 4,3 miljard euro. Dat betekent dat het begrotingstekort uitkomt op 0,4 procent, ten opzichte van de schatting van 1,1 procent die werd aangekondigd op Prinsjesdag. Het Rijk kon meer aan belastingen en premies innen omdat Nederland er economisch beter op vooruitgaat dan verwacht.

Naast de hogere inkomsten door belastingen en premies heeft het Rijk 1,3 miljard euro verdiend aan de nieuwe aandelenverkoop van ABN Amro. Er zijn toen 65 miljoen aandelen verkocht. In november kondigde het kabinet aan een verdere 7 procent aan aandelen naar de beurs te brengen.

epa02663869 A visitor walks on as yachts from around the world are on show at the 'Hainan Rendezvous 2011' luxury lifestyle show aimed at China's new class of super rich in Sanya, Hainan, China, 01 April 2011. All kinds of luxury goods from Rolls Royces and Ferraris to 170 foot yachts as well as property agents from Monaco and French wine dealers were looking to attract China's millionaires and billionaires. Hainan Rendezvous 2011 runs until 04 April 2011. EPA/ADRIAN BRADSHAW

Meer miljonairs in Nederland: dit weten we over de rijkste Nederlanders

Buffers

In de Najaarsnota kondigt de Staat aan dat het begrotingstekort steeds verder wordt teruggedrongen. ‘Dat betekent dat we wat buffers hebben voor als het economisch weer wat slechter mocht gaan,’ aldus minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem (PvdA).

Omdat er in 2016 minder migranten naar Nederland kwamen dan in 2015, kon ook daar op worden bespaard. Dat geld (zo’n 500 miljoen) kan Lilianne Ploumen, minister van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking (PvdA) uitgeven aan ontwikkelingssamenwerking, in plaats van asielopvang.

 

 

 

 

 

Buffers

 

Begrotingstekort stuk kleiner door meevaller van 4,3 miljard

VK 25.11.2016 Nederlanders hebben 4,3 miljard euro meer dan eerder met Prinsjesdag verwacht aan belasting en premies betaald. Daardoor valt het tekort op de begroting dit jaar een stuk kleiner uit. Met Prinsjesdag becijferde het kabinet dat tekort op 1,1 procent van het bruto binnenlands product. Dat blijkt nu 0,4 procent te zijn.

Wat de overheidsfinanciën betreft gaat het kabinet met een goed cijfer de verkiezingen in. Toen Rutte II aantrad koerste het op een tekort van 1,9 procent dit jaar en 1,4 procent volgend jaar. Door het vroeger dan verwacht inzetten van economisch herstel pakken de werkelijke cijfers dermate gunstig uit dat mogelijk volgend jaar al begrotingsevenwicht mogelijk is.

Het gunstige vooruitzicht wil niet zeggen dat Nederlanders daar meteen iets van in hun portemonnee merken. De koopkracht stijgt op papier volgend jaar maar mondjesmaat en die stijging wordt voor velen deels teniet gedaan door stijgende zorg- en pensioenpremies. Ook dreigt de energierekening voor menig gezin volgend jaar hoger uit te pakken.

Compensatie

De cijfers zijn heel veel beter dan aanvankelijk verwacht, aldus Minister Dijsselbloem van Financiën.

Wel zei minister Dijsselbloem van Financiën dat ambtenaren compensatie krijgen voor de stijging van de pensioenpremie die hen wacht. Ambtenarenpensioenfonds ABP verhoogt de premie structureel van 18,8 procent naar 21,1 procent van het loon waarover pensioen wordt gespaard. ‘Als je er geen extra geld bijlegt gaat dat ten koste van de loonsverhoging’, zei Dijsselbloem. ‘Dat zou betekenen dat leraren, soldaten, politiemensen allemaal geen loonsverhoging zouden krijgen. Ze hebben lang op de nullijn gezeten. Dat willen we niet meer.’

De minister rekende voor hoe de meevaller van 4,3 miljard is opgebouwd. ‘Doordat het economisch beter gaat’, rolt er grofweg 2 miljard meer vennootschapsbelasting in de schatkist, 1 miljard meer inkomstenbelasting en 1 miljard meer btw. ‘De cijfers zijn heel veel beter dan aanvankelijk verwacht.’

Dat geldt ook voor minister Ploumen van Ontwikkelingssamenwerking die de kosten van de eerstejaars opvang van asielzoekers uit haar budget moet betalen. Doordat er minder asielzoekers dan verwacht zijn gekomen, heeft Ploumen dit en volgend jaar een meevaller van in totaal 460 miljoen euro. Geld dat gebruikt zal worden om de tekorten bij haar ministerie weg te werken.

Afdracht aan Brussel

Ook de staatsschuld blijkt iets, 0,4 procent, kleiner te zijn dan de verwachting was op Prinsjesdag. Dat heeft vooral te maken met de verkoop deze maand van 65 miljoen aandelen van ‘staatsbank’ ABN Amro. De opbrengst van 1,3 miljard euro gaat volledig naar aflossing van de schuld. Die was immers gegroeid door de nationalisatie in 2008 van de bank.

De afdracht aan Brussel is een boekhoudkundige exercitie. Nederland hoeft in totaal en met terugwerkende kracht 2,8 miljard euro minder aan de EU af te dragen over de periode 2014-2016. Dat geld komt in 2017, maar Dijsselbloem verzekert dat dit geen gevolgen heeft voor het begrotingstekort van 2016. Zolang het Europees Parlement dit jaar de EU-begroting maar goedkeurt, kan de minister de mindere afdracht over het tekort van 2016 berekenen.

Volg en lees meer over:  POLITIEK  ECONOMIE  JEROEN DIJSSELBLOEM  NEDERLAND

Dijsselbloem presenteert meevaller van 4,3 miljard euro

Trouw 25.11.2016 Het kabinet presenteert een financiële meevaller van 4,3 miljard euro. Met name door de economische groei betalen burgers en bedrijven meer belastingen en premies dan verwacht. Het begrotingstekort daalt daardoor dit jaar naar 0,4 procent, maakte minister Jeroen Dijsselbloem van financiën vandaag na de ministerraad bekend.

Op Prinsjesdag ging het kabinet er nog van uit dat het overheidstekort dit jaar zou uitkomen op 1,1 procent en volgend jaar op 0,5 procent. De nieuwe cijfers staan in de Najaarsnota die naar het parlement is gestuurd. De economische groei is een van de factoren die zorgt voor de hogere inkomsten.

“De cijfers zijn heel veel beter dan aanvankelijk verwacht”, aldus Dijsselbloem. Het is een tussenstand, voegde hij eraan toe. Volgende maand komt het Centraal Planbureau (CPB) met nieuwe ramingen. Van de extra inkomsten is grofweg twee miljard afkomstig uit vennootschapsbelastingen, een miljard uit btw en een miljard uit inkomstenbelasting.

Minder asielzoekers

Voor minister Lilianne Ploumen (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) is er ook een meevaller. Door de komst van minder asielzoekers is zij minder kwijt aan de opvang. Uit haar begroting wordt de opvang in het eerste jaar betaald. Ploumen houdt door de lagere instroom dit en volgend jaar in totaal 460 miljoen euro over.

Dat geld wordt bijna volledig gebruikt om het tekort bij haar ministerie weg te werken. Wel gaat er 48 miljoen euro naar noodhulp. Dat bedrag is volledig bestemd voor een alliantie van Nederlandse hulporganisaties die helpt bij humanitaire rampen, de zogenoemde Dutch Relief Alliance. De Kamer nam eerder deze maand een voorstel aan waarin Ploumen werd gevraagd zestig miljoen vrij te maken voor deze alliantie.

Meevaller ambtenaren

Het kabinet heeft besloten een deel van de meevaller, 330 miljoen euro, uit te geven aan loonsverhoging van leraren, soldaten, agenten en andere ambtenaren, meldde minister Dijsselbloem.

Zij moeten volgend jaar meer pensioenpremie betalen omdat ambtenarenpensioenfonds ABP er niet goed voorstaat. Door de maatregel van het kabinet kunnen de salarissen toch nog stijgen, aldus de bewindsman.

Dijsselbloem: “Als je er geen extra geld bijlegt gaat dat ten koste van de loonsverhoging. Dat zou betekenen dat leraren, soldaten, politiemensen allemaal geen loonsverhoging zouden krijgen. Dat vinden wij voor deze tijd slecht te verantwoorden. Mensen hebben lang op de nul-lijn gezeten. Dat willen we niet meer.”

De premie van het ABP is nu nog 18,8 procent en dat wordt volgend jaar 21,1 procent van het loon waarover pensioen wordt gespaard. Verder heeft het fonds met 2,8 miljoen deelnemers gisteren ook besloten dat de pensioenen komende vijf jaar niet of nauwelijks kunnen meegroeien met de gemiddelde prijsontwikkeling.

Begrotingstekort daalt fors door meevaller van 4,3 miljard euro

NU 25.11.2016 Het kabinet haalt dit jaar 4,3 miljard euro meer aan belastingen en premies op dan verwacht. Het begrotingstekort daalt in 2016 daardoor naar 0,4 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Dat zei minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën vrijdag na de ministerraad.

Op Prinsjesdag ging het kabinet er nog van uit dat het overheidstekort dit jaar zou uitkomen op 1,1 procent en volgend jaar op 0,5 procent. De staatsschuld daalt naar 63 procent van het bbp.

De nieuwe cijfers staan in de Najaarsnota die naar het parlement is gestuurd. De economische groei is een van de factoren die zorgt voor de hogere inkomsten.

Doordat het economisch beter gaat dan eerder werd verwacht, zijn de opbrengsten uit belastingen en premies hoger uitgevallen. Van de extra inkomsten is grofweg 2 miljard afkomstig uit vennootschapsbelastingen, een miljard uit btw en een miljard uit inkomstenbelasting.

Beter

”De cijfers zijn heel veel beter dan aanvankelijk verwacht”, stelt Dijsselbloem. ”Het laat ook zien dat het economisch herstel echt heel sterk is.” De cijfers zijn een tussenstand. Volgende maand komt het Centraal Planbureau (CPB) met nieuwe ramingen.

Daarnaast leverde de verkoop van nog eens 65 miljoen aandelen van ABN Amro 1,3 miljard euro op voor de schatkist. Dit geld wordt gebruikt om de staatsschuld verder af te lossen.

Geen lastenverlichting

Deze extra inkomsten betekenen niet dat er ruimte is voor lastenverlichting, verklaart premier Mark Rutte vrijdag. De staatsschuld moet verder teruggebracht worden om toekomstige economische schokken te kunnen opvangen. ”Het is niet zo dat opeens de zilvervloot is binnengevaren.”

Nederland voldoet deels aan de Europese regels. Die schrijven voor dat het begrotingstekort niet groter mag zijn dan 3 procent van het bbp. De staatsschuld mag niet meer dan 60 procent van het bbp bedragen.

Asielzoekers

Voor minister Lilianne Ploumen (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) is er ook een meevaller. Door de komst van minder asielzoekers is zij minder kwijt aan de opvang.

Uit haar begroting wordt de opvang in het eerste jaar betaald. Ploumen houdt door de lagere instroom dit en volgend jaar in totaal 460 miljoen euro over.

Dat geld wordt bijna volledig gebruikt om het tekort bij haar ministerie weg te werken. Wel gaat er 48 miljoen euro naar noodhulp. Dat bedrag is volledig bestemd voor een alliantie van Nederlandse hulporganisaties die helpt bij humanitaire rampen, de zogenoemde Dutch Relief Alliance.

De Kamer nam eerder deze maand een voorstel aan waarin Ploumen werd gevraagd 60 miljoen vrij te maken voor deze alliantie.

Lees meer over: Begrotingstekort

Kleiner begrotingstekort

Telegraaf 25.11.2016 Het gaat lekker met de inkomsten van het kabinet over dit jaar. Dankzij de aantrekkende economie, kent de begroting een plus van 4,3 miljard euro.

Daardoor loopt het begrotingstekort fors verder terug, naar 0,4 procent. Ook de lagere asielinstroom draagt bij aan de meevaller. Volgens minister Dijsselbloem (Financiën) zijn deze cijfers gunstig voor de staatsschuld. Hoe er met eventuele overschotten wordt omgegaan, komt pas aan bod in het voorjaar.

Deze extra inkomsten betekenen niet dat er ruimte is voor lastenverlichting, verklaarde premier Mark Rutte. De staatsschuld moet verder teruggebracht worden om toekomstige economische schokken te kunnen opvangen. „Het is niet zo dat opeens de zilvervloot is binnengevaren.”

Tekort verwacht

Op Prinsjesdag ging het kabinet er nog van uit dat het overheidstekort dit jaar zou uitkomen op 1,1 procent en volgend jaar op 0,5 procent. De nieuwe cijfers staan in de Najaarsnota die naar het parlement is gestuurd. De economische groei is een van de factoren die zorgt voor de hogere inkomsten.

„De cijfers zijn heel veel beter dan aanvankelijk verwacht”, aldus Dijsselbloem. Het is een tussenstand, voegde hij eraan toe. Volgende maand komt het Centraal Planbureau (CPB) met nieuwe ramingen. Van de extra inkomsten is grofweg 2 miljard afkomstig uit vennootschapsbelastingen, een miljard uit btw en een miljard uit inkomstenbelasting.

Meevaller

Voor minister Lilianne Ploumen (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) is er ook een meevaller. Door de komst van minder asielzoekers is zij minder kwijt aan de opvang. Uit haar begroting wordt de opvang in het eerste jaar betaald. Ploumen houdt door de lagere instroom dit en volgend jaar in totaal 460 miljoen euro over.

Dat geld wordt bijna volledig gebruikt om het tekort bij haar ministerie weg te werken. Wel gaat er 48 miljoen euro naar noodhulp. Dat bedrag is volledig bestemd voor een alliantie van Nederlandse hulporganisaties die helpt bij humanitaire rampen, de zogenoemde Dutch Relief Alliance. De Kamer nam eerder deze maand een voorstel aan waarin Ploumen werd gevraagd 60 miljoen vrij te maken voor deze alliantie.

ABN ziet sterkere groei Nederland

Telegraaf 22.11.2016 De Nederlandse economie groeit sneller dan verwacht, aldus ABN Amro. De bank heeft zijn vooruitblik voor dit jaar stevig verhoogd.

De bank ging voor 2016 eerder nog uit van 1,5% groei, dat wordt 2,1%. Voor het jaar erop zal de economie minder sterk groeien, maar nog altijd met 1,7%. Dat was 1,5% in de laatste vooruitblik van de bank. Voor 2018 kan Nederland met 1,9% aansterken.

Binnen Europa, dat volgens hoofdeconoom Han de Jong ‘doormoddert’, steekt Nederland redelijk af.

Schommelingen

China krijgt steun dankzij stimulering uit Peking. Hij waarschuwt bij voorspellingen voor een groot aantal politieke ontwikkelingen zoals het populisme van Trump in de VS, het Verenigd Koninkrijk met de Brexit-gesprekken, presidentsverkiezingen in Frankrijk en bijvoorbeeld het Italiaanse referendum, die alle de voorspellingen kunnen laten schommelen. ,,We staan aan de vooravond van een brave new world“, schrijft de hoofdeconoom.

Zo zal de Federal Reserve zijn rente verhogen en de ECB de beleidsrente naar verwachting nog laag houden, stelt De Jonge.

Grondstoffen

Voor de voorspelling is ook relevant dat de inflatie geleidelijk gaat oplopen.

Verbeterde grondstoffenprijzen laten de wereldeconomie volgens de econoom groeien, met de Braziliaanse en Russische economie als grootproducenten voorop.

Dijsselbloem geeft tegengas

Telegraaf 18.11.2016 De Europese Commissie moet zich in eerste plaats richten op het bewaken van de Europese begrotingsregels en niet landen adviseren meer te investeren. Dat heeft minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem vrijdag gezegd.

Dijsselbloem werd gevraagd naar uitlatingen van de Europese Commissie. Die opperde eerder deze week dat landen die er economisch beter voorstaan meer zouden kunnen investeren in hun economie, ten bate van de gehele Europese economie. Hierbij werden Duitsland en Nederland als voorbeelden aangehaald.

Eurocommissaris voor Economische Zaken Pierre Moscovici zei woensdag dat de Commissie meer als de minister van Financiën van de eurozone wil optreden. De minister vindt het niet aan de Commissie om dergelijke aanbevelingen te doen. „Hij is ambitieus op het terrein waar hij geen zeggenschap heeft, en op het terrein waar hij wel zeggenschap heeft zou het iets ambitieuzer kunnen”, aldus Dijsselbloem over Moscovici.

Bestedingen consumenten groeien gestaag

Telegraaf 18.11.2016 Consumenten hebben in september 2016 0,9 procent meer uitgegeven dan in dezelfde maand een jaar eerder. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag. Ze gaven vooral meer uit aan diensten, zoals woninghuur, reizen met bus of trein, bezoek aan restaurant of kapper, en verzekeringen, aldus het statistiekbureau.

Uitgaven aan diensten, die concreet 1,6 procent hoger lagen dan een jaar eerder, maken ruim de helft van de totale binnenlandse consumptieve bestedingen uit.

Daarnaast werd er 0,8 procent meer aan voedings- en genotmiddelen besteed. Verder gaven consumenten 0,4 procent meer uit aan duurzame goederen. Vooral de uitgaven aan auto’s lagen hoger dan een jaar eerder, aldus het CBS.

Volgens de zogenoemde consumptieradar van het CBS zijn de omstandigheden voor de consumptie in november gunstiger dan in september.

ZIE OOK: 

Consumentenvertrouwen blijft positief

Nederlandse economie groeit voor tiende kwartaal op rij

VK 15.11.2016 Opnieuw is de Nederlandse economie gegroeid. In het derde kwartaal groeide de economie met 0,7 procent ten opzichte van een kwartaal eerder. Vergeleken met het derde kwartaal een jaar eerder groeide de economie met 2,4 procent.

Dit meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) dinsdag. Daarmee is de economie voor het tiende achtereenvolgende kwartaal gestegen. De economische uitdijing is vooral te danken aan de uitvoer en de consumptie van gezinnen. ‘Meer investeringen, meer consumptie en meer uitvoer’, luidt het persbericht.

Consumenten geven meer geld uit aan woningen. Ook besteden ze meer aan elektronica, horeca, recreatie en aan zorg. ‘Op een dipje in februari na is de stemming onder consumenten al bijna twee jaar positief.’ In oktober bereikte het consumentenvertrouwen het hoogste peil na augustus 2007.

In oktober bereikte het consumentenvertrouwen het hoogste peil na augustus 2007

Brexit

Meer Volkskrantverhalen over de economische trend

Hoewel de cijfers in Nederland hoopgevend zijn, waarschuwde het IMF onlangs voor al te veel optimisme:
Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) vreest een negatieve spiraal van lage groei en populistische beleidsmaatregelen.

De keuze van de Britten om uit de EU te stappen, zal bovendien de economische groei in Groot-Brittannië bijna halveren.

Intussen staat Nederland op positie 8 of 9 in de ‘welzijn-ranglijst’ (en dat moet beter). Lees hier vijf vragen over de ‘duurzame ontwikkelingsdoelen’

De consument lijkt zich afgaande op de CBS-cijfers nog weinig aan te trekken van de nieuwe onzekerheden in de wereld, zoals de Brexit. In de cijfers zijn uiteraard de invloed van de overwinning van Donald Trump bij de Amerikaanse presidentsverkiezingen niet verwerkt. Het is nog onzeker wat de gevolgen daarvan zijn voor de wereldhandel. De productie van de bouwnijverheid en de zakelijke dienstverlening groeide in het derde kwartaal het sterkst. Binnen de zakelijke dienstverlening beleeft de uitzendbranche gouden tijden.

Het totaal aantal banen is in het derde kwartaal van dit jaar met 26 duizend toegenomen. Ook steeg het aantal vacatures en nam de werkloosheid af. Een trend is de afname van banen voor zelfstandigen (8.000 minder). Het afgelopen jaar is het aantal zelfstandigenbanen zelfs met 1,7 procent afgenomen. Die afname zat vooral in de zorgsector. Nog steeds is eenvijfde van alle banen een zzp-baan.

De banengroei is vooral toe te schrijven aan uitzendkrachten. Bij uitzendbureaus nam het werk het afgelopen kwartaal toe met 16 duizend. In een jaar tijd was er een stijging van 9 procent. Verder doen op banengebied de handel en de horeca het goed en herstelt voor het eerst in jaren de werkgelegenheid in de bouw. Met drieduizend banen is de toename in die sector de grootste sinds 2008, het begin van de economische crisis.

Ook is het afgelopen kwartaal het aantal vaste banen iets gestegen, iets dat in het tweede kwartaal van dit jaar begon. Dit is een trendbreuk met de afgelopen jaren, waarin bedrijven vooral van hun vaste werknemers af probeerden af te komen.

Volg en lees meer over:  ECONOMIE  NEDERLAND

Export eurozone neemt toe

Economie groeit verder

De Nederlandse economie is in het derde kwartaal van dit jaar verder gegroeid. Vooral de export droeg daar aan bij.

Telegraaf 15.11.2016 De Nederlandse economie is in het derde kwartaal van dit jaar verder gegroeid, zo blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

De economische groei kwam uit op 0,7% en is vooral toe te schrijven aan de uitvoer en consumptie. Het is het tiende kwartaal op rij dat er sprake is van groei.

,,We doen het veel beter dan de landen om ons heen”, zegt hoofdeconooom Peter Hein van Mulligen. ,,We zitten na drie kwartalen op een groei van 2,1% op jaarbasis en dat is een stuk hoger dan de voorspellingen van het Centraal Planbureau.”

GERELATEERDE ARTIKELEN;

LEES MEER OVER; BANEN VACATURES WERKGELEGENHEID EXPORT GROEIECONOMISCHEGROEI

Economie groeit, maar laagopgeleiden ‘merken er weinig van’

Trouw 15.11.2016 De economie blijft maar groeien. Waarschijnlijk met 2,4 procent dit jaar, meldt het CBS. Dat betekent een meevaller van bijna twee miljard euro voor het kabinet. Al is de vrees dat niet elke Nederlander dat meteen merkt.

De afgelopen tien jaar liepen mensen net wat langer in dezelfde spijkerbroek, stelden de aanschaf van een nieuwe televisie uit en aten net wat minder vaak een hapje buiten de deur. Daar is een einde aan gekomen. Vooral de elektronica, zoals computers en keukenapparatuur, vinden weer gretig aftrek. Deze consument die weer geld uitgeeft, ook aan dagjes uit en in de horeca, zorgt voor goed nieuws voor de economie.

Alweer tien kwartalen op rij groeit de economie, meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vanochtend. In vergelijking met het derde kwartaal van 2015 is er een sterke groei van wel 2,4 procent. Dat komt niet alleen door de burger die zijn portemonnee weer trekt, maar natuurlijk ook doordat het bedrijfsleven meer investeert. Met weer alle positieve gevolgen van dien.

Want hierdoor trekt de arbeidsmarkt aan. Er komen tienduizenden banen bij. Vooral in de bouw groeit de werkgelegenheid hard. De werkloosheid in Nederland is gedaald naar 5,9 procent. Er komen zelfs meer vaste banen, al neemt het aantal flexibele banen -zoals uitzendwerk, jaarcontractanten en oproepkrachten- nog altijd harder toe.

Ik vrees dat veel mensen nog niet merken dat het veel beter gaat, aldus Marieke Blom.

Opvallend is dat het aantal zelfstandigen is gedaald. “Een afname van zzp’ers is goed nieuws”, reageert Marieke Blom, hoofdeconoom bij ING Nederland. “Dat betekent dat mensen minder vaak verplicht zelfstandig moeten worden.” Denk bijvoorbeeld aan de zorgsector. Veel werknemers in de thuiszorg zijn ontslagen en gingen door als zelfstandige. Het aantal banen voor zzp’ers in de zorg neemt nu af, weet het CBS.

Het aantal vaste banen in de zorg blijft echter ook afnemen. Er zijn er afgelopen kwartaal weer vierduizend afgegaan, terwijl enkele jaren geleden nog werd voorspeld dat er een groot tekort aan verplegers en verzorgers zou zijn door de vergrijzing. In de werkelijkheid wordt heel veel opgevangen door familie. In vier jaar tijd is het aantal banen in de zorg met 88.000 afgenomen.

De toename van het aantal flexibele banen vindt Bas ter Weel, directeur SEO economisch onderzoek, geen fijne ontwikkeling. “Het doel van flexibilisering was om specialisten tijdelijk aan te kunnen nemen. Dat is in Nederland doorgeschoten. Dat vind ik wel zorgelijk.” In Nederland vindt de flexibilisering namelijk veel plaats bij lageropgeleiden. Blom: Daardoor daalde het inkomen vaak. Ik vrees dat veel mensen nog niet merken dat het veel beter gaat.”

Oplossingen

De econoom van ING adviseert het nieuwe kabinet daarom om oplossingen te zoeken voor laag opgeleide mensen. “Zorg ervoor dat zij zich kunnen herscholen, dat ze op latere leeftijd nog een opleiding kunnen volgen.” Daar voelt Ter Weel ook voor: “Op de arbeidsmarkt liggen grote problemen. Tijdens de crisis zijn veel veertigers en vijftigers ontslagen en zij moeten nu weer instromen op een andere baan. Veelal tegen een lager loon. Dat is een hard gelag voor deze mensen. Levenslang leren is een grote uitdaging voor de politiek.”

Verder bevindt het kabinet zich in een luxe positie. Door de snellere stijging dan verwacht, kan het kabinet straks in de najaarsnota al bijna twee miljard euro extra uitgeven. Minister Henk Kamp van economische zaken reageerde dan ook zeer tevreden: “Over de volle breedte blijft onze economie uitzonderlijk goed presteren. We groeien ruim twee keer zo hard als het Europese gemiddelde. We laten al 2,5 half jaar een solide en stevige groei zien.”

Economie groeit solide, werkloosheid daalt fors

RO 15.11.2016 De omvang van de Nederlandse economie is afgelopen kwartaal met 2,4% gegroeid ten opzichte van dezelfde periode een jaar eerder. Ten opzichte van het tweede kwartaal van 2016, is de economie met 0,7% gegroeid. Daarmee zit Nederland flink boven het gemiddelde van 0,3% in het Eurogebied. De groei is bovendien solide en breedgedragen. Solide, want de groei houdt voor het tiende kwartaal op rij aan, een periode van tweeënhalf jaar aaneengesloten groei. Breed gedragen, omdat de groei wordt gestoeld op zowel meer investeringen, meer binnenlandse consumptie als meer uitvoer.

© Hollandse Hoogte, foto: Flip Franssen

De effecten van deze groei op de arbeidsmarkt zijn voor steeds meer mensen duidelijker merkbaar. De afgelopen tweeënhalf jaar kwamen er 250 duizend banen bij. En dit herstel op de arbeidsmarkt zet steeds sneller door: afgelopen kwartaal daalde het aantal werklozen met 37 duizend, de grootste werkloosheidsdaling van de afgelopen tien jaar. Dit blijkt uit de vandaag door het CBS gepubliceerde cijfers over het derde kwartaal van 2016.

Minister Henk Kamp van Economische Zaken: “Over de volle breedte blijft onze economie uitzonderlijk goed presteren. We groeien ruim twee keer zo hard als het Europese gemiddelde en laten in een nog altijd onzekere internationale situatie, al tweeënhalf jaar een solide en stevige groei zien. Steeds meer bedrijven, ondernemers en burgers ervaren de kansen die deze groei met zich brengt. Vooral de sterke daling van de werkloosheid vind ik belangrijk. Dit betekent dat steeds meer mensen aan de slag gaan, werkervaring opdoen, hun talenten verder ontplooien en zo actief bijdragen aan onze welvaart.”

Toekomst met vertrouwen tegemoet zien

Kamp wijst er op dat ook naar de toekomst toe de signalen positief  zijn: het consumentenvertrouwen bevindt zich op het hoogste niveau in ruim 9 jaar en het producentenvertrouwen is sinds september 2014 onafgebroken positief. Dit vertrouwen leidt er mede toe dat consumenten in het derde kwartaal flink meer hebben besteed dan een jaar eerder en dat ook de investeringen aanzienlijk zijn gegroeid. Natuurlijk zijn er nog wel een aantal internationale onzekerheden die volgend jaar de economie kunnen beïnvloeden, zoals Brexit en de beleidsplannen van de nieuwe Amerikaanse president.

CO2-uitstoot ontkoppelt van economische groei

Naast de getallen over de economische groei, publiceerde het CBS vandaag ook cijfers over de CO2-uitstoot in Nederland. Hieruit bleek dat de CO2-uitstoot in Nederland in het afgelopen kwartaal 2,3% lager was dan in hetzelfde kwartaal een jaar eerder. Dit terwijl de economie in dezelfde periode met 2,4% groeide. Daarmee is er nu drie kwartalen op rij sprake van een CO2-uitstoot die afneemt terwijl er sprake is van economische groei. De ontkoppeling tussen economische groei en CO2-uitstoot zet daarmee krachtig door.

Inflatie bereikt met 0,4 procent hoogste niveau in half jaar

Trouw 10.11.2016  De Nederlandse inflatie is in oktober gestegen naar 0,4 procent. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vandaag. Dat is het hoogste niveau in ruim een halfjaar. In september waren goederen en diensten voor de consument nog 0,1 procent duurder dan een jaar eerder.

Duurdere autobrandstoffen verhoogden de inflatie vorige maand. ‘De prijzen van benzine en diesel zijn ruim een jaar niet zo hoog geweest’, zo merkte het statistiekbureau daarbij op. Ook de prijsontwikkeling van pakketreizen naar het buitenland en kleding had een opwaarts effect op de inflatie.

Omdat prijsontwikkelingen van energie en voeding sterk fluctueren en prijzen van alcohol en tabak vaak stijgen door belastingmaatregelen, wordt ook gekeken naar de inflatie zonder deze productgroepen. Volgens deze maatstaf steeg de inflatie vorige maand naar 0,6 procent. In september was dit 0,4 procent.

Op basis van de zogenoemde geharmoniseerde Europese meetmethode steeg de inflatie van min 0,1 procent in september naar 0,3 procent in oktober. De inflatie in de eurozone steeg naar 0,5 procent. Daarmee blijft de inflatie in Nederland onder het niveau van de eurozone, maar het verschil wordt kleiner.

Verwant nieuws;

Meer over Beursinformatie Geldkoersen Euro  Economie

Nederlandse rente trekt sprintje omhoog

Telegraaf 27.10.2016 Na in september nog even onder de 0% te zijn gedaald, tikte de rente op tienjarige Nederlandse staatsobligaties vandaag het hoogste niveau aan sinds juni van dit jaar bij een stand van 0,26%.

De  flinke stijging van de langlopende Nederlandse rente die ook in andere EU-landen zichtbaar is, werd in de hand gewerkt door beter dan verwachte cijfers over de Britse economie.

De opsteker uit het Verenigd Koninkrijk dat minder onder de gevolgen van de Brexit gebukt gaat dan gedacht, tempert de verwachting in de markt dat de Britse centrale bank de beleidsrente verder zal gaan verlagen.

Ook in de VS neemt de langlopende rente geleidelijk toe vanwege de inschatting dat de Amerikaanse centrale bank zeer waarschijnlijk in december het belangrijkste rentetarief gaat verhogen.

Vertrouwen consument op hoogste punt in 9 jaar, werkloosheid gedaald

VK 20.10.2016 De stemming onder Nederlandse consumenten is in oktober opnieuw verbeterd.Dat constateert het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. Het consumentenvertrouwen kwam uit op het hoogste punt in negen jaar.

Volgens het statistiekbureau steeg het consumentenvertrouwen met 4 punten, waarmee het uitkwam op 12. De indicator voor het vertrouwen bereikt hiermee de hoogste waarde sinds augustus 2007. Vooral de koopbereidheid neemt sterk toe. Verder oordelen consumenten iets positiever over het economisch klimaat.

Met 12 ligt het consumentenvertrouwen ruim boven het gemiddelde over de afgelopen twintig jaar (min 8). Het vertrouwen bereikte in april 2000 de hoogste stand ooit op 27. Het dieptepunt werd bereikt in februari 2013 op min 44.

Meer uitgaven

Het CBS meldde daarnaast dat consumenten in augustus 1 procent meer hebben uitgegeven dan in dezelfde maand een jaar eerder. Er werd vooral meer uitgegeven aan diensten, zoals woninghuur, reizen met de bus of trein of een bezoek aan een restaurant of kapper, aldus het statistiekbureau.

Uitgaven aan diensten, die concreet 1,6 procent hoger lagen dan een jaar eerder, maken ruim de helft van de totale binnenlandse consumptieve bestedingen uit, merkt het CBS daarbij op. Daarnaast werd 0,4 procent meer aan voedings- en genotmiddelen besteed en gaven consumenten 0,2 procent meer uit aan overige goederen zoals motorbrandstoffen.

Werkloosheid

Ook met de werkloosheid gaat het volgens het statistiekbureau de goede kant op: die is in september wederom verder gedaald, naar 5,7 procent van de beroepsbevolking.

De werkloosheid loopt nu al sinds april elke maand een beetje terug. In augustus bedroeg de werkloosheid nog 5,8 procent. Het aantal mensen dat werkloos thuiszat kwam in september uit op 510 duizend. Dat is het laagste aantal in vier jaar.

De verbetering in de werkloosheidcijfers komt vooral doordat steeds minder werkenden hun baan kwijtraken. Ook vinden de laatste tijd weer relatief veel 45-plussers een baan. Daarnaast zijn er meer vrouwen aan de slag gegaan en in de bouw zijn er veel banen bij gekomen.

Ten opzichte van een jaar geleden telt Nederland nu bijna 100 duizend werklozen minder. Het zijn er nog wel zo’n 200 duizend meer dan in augustus 2008, vlak voor het begin van de crisis. Ook de jeugdwerkloosheid is in september gedaald, naar 149 duizend. Deze bevindt zich nu al op het laagste punt in vijf jaar.

Volg en lees meer over:  ECONOMIE

Vertrouwen consument op hoogste punt sinds 2007

Trouw 20.10.2016 De stemming onder Nederlandse consumenten is in oktober opnieuw verbeterd. Het consumentenvertrouwen was sinds augustus 2007 niet meer zo hoog. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag.

Volgens het statistiekbureau steeg het consumentenvertrouwen 4 punten, waarmee het uitkwam op 12. De indicator voor het vertrouwen bereikt hiermee de hoogste waarde na augustus 2007. Vooral de koopbereidheid neemt sterk toe. Verder oordelen consumenten iets positiever over het economisch klimaat.

Met 12 ligt het consumentenvertrouwen ruim boven het gemiddelde over de afgelopen twintig jaar (min 8). Het vertrouwen bereikte in april 2000 de hoogste stand ooit op 27. Het dieptepunt werd bereikt in februari 2013 op min 44.

Meer uitgaven

Het CBS meldde ook dat concumenten in augustus 1 procent meer uitgaven dan in dezelfde maand een jaar eerder. Er werd vooral meer uitgegeven aan diensten, zoals woninghuur, reizen met de bus of trein of een bezoek aan een restaurant of kapper, aldus het statistiekbureau.

Uitgaven aan diensten, die concreet 1,6 procent hoger lagen dan een jaar eerder, maken ruim de helft van de totale binnenlandse consumptieve bestedingen uit, merkt het CBS daarbij op. Daarnaast werd 0,4 procent meer aan voedings- en genotmiddelen besteed en gaven consumenten 0,2 procent meer uit aan overige goederen zoals motorbrandstoffen.

Vertrouwen consument op hoogste punt in jaren

Telegraaf 20.10.2016 De stemming onder Nederlandse consumenten is in oktober opnieuw verbeterd. Dat constateerde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. De consumentenvertrouwen kwam uit op het hoogste punt in ruim negen jaar.

Volgens het statistiekbureau steeg het consumentenvertrouwen 4 punten, waarmee het uitkwam op 12. De indicator voor het vertrouwen bereikt hiermee de hoogste waarde na augustus 2007. Vooral de koopbereidheid neemt sterk toe. Verder oordelen consumenten iets positiever over het economisch klimaat.

Met 12 ligt het consumentenvertrouwen ruim boven het gemiddelde over de afgelopen twintig jaar (min 8). Het vertrouwen bereikte in april 2000 de hoogste stand ooit op 27. Het dieptepunt werd bereikt in februari 2013 op min 44.

LEES MEER OVER; CONSUMENTENVERTROUWEN CBS NEDERLAND

Nederland geeft 300 miljoen minder aan Europese Commissie

AD 19.10.2016 Nederland hoeft dit jaar 300 miljoen euro minder aan Brussel over te maken dan de eerder begrote 7,6 miljard. Dat maakte minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën vandaag bekend.

De verlaging van de afdracht komt mede doordat de Europese Commissie nu minder geld nodig heeft dan gepland. Brussel geeft dit jaar onder meer 7 miljard euro minder uit aan hulp voor achtergebleven regio’s in de Europese Unie. Sommige projecten zijn vrijwel afgerond, andere lopen vertraging op.

Het kan zijn dat er de komende jaren weer meer geld nodig is. Dan kan er van Nederland weer een extra bijdrage worden verlangd. Een woordvoerder van Financiën sluit dergelijke ,,correcties de andere kant op” niet uit als vertraagde projecten alsnog worden uitgevoerd.

Nederland betaalt €300 mln minder aan Brussel

Telegraaf 19.10.2016 Nederland hoeft dit jaar 300 miljoen euro minder aan Brussel over te maken dan de eerder begrote 7,6 miljard. Dat komt omdat de Europese Commissie nu minder geld nodig heeft dan gepland. Minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën maakte de verlaging van de afdracht woensdag bekend.

Brussel geeft dit jaar onder meer 7 miljard euro minder uit aan hulp voor achtergebleven regio’s in de Europese Unie. Sommige projecten zijn vrijwel afgerond, andere lopen vertraging op.

Het kan zijn dat er de komende jaren weer meer geld nodig is. Dan kan er van Nederland weer een extra bijdrage worden verlangd. Een woordvoerder van Financiën sluit dergelijke “correcties de andere kant op” niet uit als vertraagde projecten alsnog worden uitgevoerd.

Economie verbetert verder

Telegraaf 14.10.2016  Het economisch beeld in Nederland is deze maand verder verbeterd. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag op basis van zijn eigen conjunctuurbarometer.

Alle indicatoren waarmee het CBS de stand van de economie bepaalt, doen het momenteel beter dan hun langjarig gemiddelde. Zo is het vertrouwen onder consumenten en producenten verder gegroeid en nemen de investeringen, consumptie en export toe. Verder daalt de werkloosheid nog altijd en is het aantal faillissementen volgens de meest recente cijfers gedaald naar het laagste niveau van de afgelopen acht jaar.

LEES MEER OVER; CBS NEDERLAND FAILLISSEMENTEN ECONOMIE

Rekening EU anders verdeeld: Nederland krijgt eenmalig 2,7 miljard terug

Europese contributie gaat omlaag

VK 13.10.2016 Nederland krijgt volgend jaar eenmalig 2,7 miljard euro terug van de Europese Unie. Dat is het gevolg van de nieuwe financiering van de EU die vorige maand definitief door de lidstaten is goedgekeurd. Vanaf 2017 leidt de nieuwe systematiek tot een structurele korting van 1,1 miljard per jaar, schrijft minister Dijsselbloem van Financiën aan de Tweede Kamer.

Ook Duitsland profiteert van de veranderde afdrachtmethode, blijkt uit berekeningen van de Europese Commissie. Berlijn kan 3 miljard euro tegemoet zien.

Voor andere lidstaten pakt de systematiek nadelig uit. Zo moet Frankrijk eenmalig 600 miljoen extra in de EU-begroting storten, Italië 900 miljoen en België – dat in een zoektocht naar bezuinigingen op de rand van een kabinetscrisis balanceert – krijg een naheffing van 500 miljoen.

De Britten kunnen dat geld goed gebruiken om de kosten van de Brexit mee te dekken

De Commissie benadrukt dat de Europese regeringsleiders zelf de financieringswijze van de EU hebben aangepast. Er gaat niet meer geld naar de Unie, wel wordt de rekening anders verdeeld. Om de financiële pijn voor sommige landen te verzachten, wordt tegelijk met de aanslag vanwege de nieuwe contributiewijze, geld teruggegeven uit de begroting dat dit jaar niet nodig zal zijn. Zonder deze compensatie zou Frankrijk 1,6 miljard hebben moeten betalen, Italië 1,2 miljard en België 600 miljoen.

Voor Groot-Brittannië, dat heeft aangekondigd de EU te willen verlaten, pakt de compensatie zelfs erg ruim uit: Londen krijgt nu 1,5 miljard euro van Brussel terug terwijl het anders 800 miljoen had moeten bijbetalen. De Britten kunnen dat geld goed gebruiken om de kosten van de Brexit mee te dekken. Volgens de Financial Times kan de rekening van de scheiding oplopen tot 20 miljard euro.

Lees ook:

De Europese Unie kan haar miljarden veel zinvoller en efficiënter besteden, stelt Alex Brenninkmeijer, het Nederlandse lid van de Europese Rekenkamer. Hoe? Door simpel de vraag te stellen: is het doel wel nuttig waaraan het geld wordt besteed?

De meevaller voor Nederland volgt op twee jaar (in 2014 en 2015) van Brusselse naheffingen van bij elkaar ruim 1 miljard euro. Daarover ontstond destijds tumult in Den Haag, de nabetaling kwam als een verrassing. De Kamer sprak schande, maar Dijsselbloem betaalde toch, zij het gespreid over twee jaar. De naheffing vloeide voort uit een technische nacalculatie (gebaseerd op meer accurate informatie) van het bruto binnenlands product van Nederland. Dat bleek hoger dan geraamd. Omdat de afdracht aan de EU mede is gebaseerd op hetgeen een land verdient, ging die bijdrage ook omhoog.

Dat Nederland nu geld terugkrijgt, komt door het financieringssysteem waarover de lidstaten in 2014 een akkoord bereikten. Het kabinet bedong in dat gevecht een korting op de Europese contributie, goed voor zo’n 1,1 miljard per jaar. De ratificatie van dat nieuwe contributiestelsel werd pas op 19 september voltooid. Daarom krijgt Nederland volgend jaar het teveel betaalde over 2014-2016 terug: 2,7 miljard.

Minister Dijsselbloem © ANP

Brenninkmeijer noemt deze stilstand ‘volstrekt deprimerend’

Dit keer zijn alle lidstaten ruim van tevoren geïnformeerd over de veranderingen in hun EU-bijdrage. De Commissie wil een herhaling van de rel in 2014 – toen naast Nederland ook Groot-Brittannië zwaar verzet aantekende – voorkomen.

De financiering en besteding van het EU-budget stuit elk jaar op forse kritiek. Vandaag presenteert de Europese Rekenkamer haar jaarverslag over de EU-uitgaven in 2015. Ruim 5 miljard euro is volgens de Rekenkamer niet conform de regels besteed. Het foutenprecentage in de uitgaven (3,8 procent) daalt niet wezenlijk sinds 2009.

Het Nederlandse Rekenkamerlid Brenninkmeijer noemt deze stilstand ‘volstrekt deprimerend’. De controle door de Rekenkamer is volgens hem weinig doeltreffend.

Volg en lees meer over:  EUROPESE UNIE   EUROPESE COMMISSIE  ECONOMIE  NEDERLAND

Den Haag krijgt 2,7 miljard euro uit Brussel

Trouw 12.10.2016  Nederland krijgt begin volgend jaar bijna 2,7 miljard euro uit Brussel terug. Dat is het gevolg van een nieuw zogeheten Eigen Middelen Besluit (EMB) dat net in werking is getreden. Daardoor valt de afdracht aan de EU voor Den Haag gunstiger uit.

Dat heeft het ministerie van Financiën woensdagavond bevestigd nadat Alex Brenninkmeijer, het Nederlandse lid van de Europese Rekenkamer, in Brussel over het ‘goede nieuwtje” had gesproken. Het bedrag zit al verwerkt in de ontwerp-begroting van 2017 die dezer dagen in Brussel wordt ingeleverd, aldus een woordvoerder van Financiën.

De 2,7 miljard is een correctie met terugwerkende kracht over de jaren 2014, 2015 en 2016. Structureel gaat Nederland tot 2020 900 miljoen euro per jaar minder betalen. Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) heeft de Kamer begin deze maand per brief op de hoogte gesteld van de ‘meevaller’ die al sinds 2014 in de pijplijn zat.

Nieuwe berekeningsmethode
De EU-landen bereikten in 2014 een akkoord over de herziening van de berekeningsmethode voor de nationale afdrachten. Maar pas vorige maand hebben alle landen het geratificeerd en trad het EMB in werking.

De afdrachten worden berekend op grond van douanerechten, btw en de grootte van het binnenlandse bruto product (bbp). Duitsland krijgt 3,3 miljard euro terug.

Voor sommige landen valt de herberekening echter ongunstig uit. Italië en Frankrijk moeten elk 1,5 miljard euro betalen, België 600 miljoen. Het Verenigd Koninkrijk mag 1,1 miljard euro naar Brussel overmaken.

De EU-contributie wordt altijd achteraf herberekend en kan steeds verschillen. Eind 2015 kreeg Dijsselbloem te horen dat Nederland een ‘naheffing’ van 446 miljoen euro aan Brussel moest betalen.

Nederland krijgt 2,7 miljard euro terug uit Brussel.

NU 12.10.2016 Nederland krijgt begin volgend jaar bijna 2,7 miljard euro uit Brussel terug. Dat is het gevolg van een nieuw zogeheten Eigen Middelen Besluit (EMB) dat net in werking is getreden. Daardoor valt de afdracht aan de EU voor Den Haag gunstiger uit.

Dat heeft het ministerie van Financiën woensdagavond bevestigd nadat Alex Brenninkmeijer, het Nederlandse lid van de Europese Rekenkamer, in Brussel over het “goede nieuwtje” had gesproken.

Het bedrag zit al verwerkt in de ontwerp-begroting van 2017 die dezer dagen in Brussel wordt ingeleverd, aldus een woordvoerder van Financiën.

De 2,7 miljard is een correctie met terugwerkende kracht over de jaren 2014, 2015 en 2016. Structureel gaat Nederland tot 2020 900 miljoen euro minder betalen. Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) heeft de Kamer begin deze maand per brief op de hoogte gesteld van de meevaller die al sinds 2014 in de pijplijn zat.

Akkoord

De EU-landen bereikten in 2014 een akkoord over de herziening van de berekeningsmethode voor de nationale afdrachten. Maar pas vorige maand hebben alle landen het geratificeerd en trad het EMB in werking.

De afdrachten worden berekend op grond van douanerechten, btw en de grootte van het binnenlandse bruto product (bbp). Duitsland krijgt 3,3 miljard euro terug.

Voor sommige landen valt de herberekening echter ongunstig uit. Italië en Frankrijk moeten elk 1,5 miljard euro betalen, België 600 miljoen. Het Verenigd Koninkrijk mag 1,1 miljard euro naar Brussel overmaken.

Lees meer over: Europa

Nederland nog steeds kwetsbaar voor crisis: we sparen en lenen te veel

VK 12.10.2016 Nederland blijft onverminderd kwetsbaar voor een crisis. Opeenvolgende kabinetten hebben die financiële instabiliteit in veel gevallen juist bevorderd.

Die alarmerende conclusie trekt de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) in een woensdag gepubliceerd rapport.

Het adviesorgaan waarschuwt dat burgers zich acht jaar na de bankencrisis niet veilig mogen wanen. ‘De onrust in het financiële systeem blijft de komende tien jaar’, voorspelde hoogleraar ondernemingsfinanciering en WRR-lid Arnoud Boot bij de presentatie van het rapport in Den Haag. Dat kan tot nieuwe crises en kostbare bankenreddingen leiden. Hij wees in het bijzonder op de onrust rond Deutsche Bank de afgelopen weken.

De Nederlandse financiële sector is nog altijd ‘topzwaar’

Ondanks hervormingen is de Nederlandse financiële sector nog altijd ‘topzwaar’, constateren de onderzoekers. Dit in weerwil van de indruk bij het grote publiek. Dat zag het aantal banen in de financiële dienstverlening tussen 2008 en 2014 met ruim 10 procent krimpen. Sindsdien hebben Rabobank, ABN Amro en ING nieuwe massaontslagen aangekondigd. Het Nederlandse ‘financiële waterhoofd’, zoals critici het ooit noemden, lijkt daarmee verleden tijd.

Niets is minder waar, stelt de WRR. Zo zijn de bezittingen van de banken ruim vier keer zo groot als de totale Nederlandse economie. Het resultaat is dat er ‘nog steeds sprake is van een financiële dominantie in de samenleving en een daarmee samenhangende kortzichtigheid’.

Opvallend is dat de adviesraad niet alleen de financiële wereld als boosdoener aanwijst. Ook de overheid treft blaam. Diens sociaaleconomische en fiscale beleid heeft volgens econoom Boot ‘in de volle breedte bijgedragen aan de ontsporingen van de financiële sector’.

Medeverantwoordelijk

De wereldwijde schuldenlast is opgelopen tot 135.000 miljard euro

Het kabinet en zijn voorgangers zijn medeverantwoordelijk voor het feit dat huishoudens, het MKB en semi-overheidsinstellingen de afgelopen jaren dieper in het rood zijn komen te staan. Zo is de Nederlandse hypotheekschuld gegroeid naar 646 miljard euro. Dat is meer dan de 550 miljard op het hoogtepunt van de huizenbubbel, in 2007. De WRR noemt ook de invoering van het leenstelsel door Rutte II. Dat ‘zorgt ervoor dat jongeren zich al vroeg in de schulden moeten steken’.

Daarmee volgt Nederland een mondiale trend. Vorige week maakte het Internationaal Monetair Fonds bekend dat huishoudens, bedrijven en overheden dieper in de schulden zitten dan ooit. De wereldwijde schuldenlast is opgelopen tot het astronomische bedrag van 135.000 miljard euro.

Grote schuldige in Nederland is volgens de WRR het belastingstelsel. Dat stimuleert schulden. Zo profiteren huishoudens, ondanks inperkingen, nog altijd volop van de hypotheekrenteaftrek. Bedrijven mogen hun rentelasten deels aftrekken van de winst, waardoor zij minder belasting betalen. Dat maakt het aantrekkelijker om nieuwe schulden aan te gaan dan eigen vermogen op te bouwen.

Tegenwoordig is het in Nederland: wie spaart, wordt bestraft

‘Vroeger gold: wie spaart die heeft wat’, zegt voorzitter Maurice Limmen van vakcentrale CNV in een reactie. ‘Tegenwoordig is het in Nederland: wie spaart, wordt bestraft.’

Tegenover de hoge particuliere schulden staan enorme vermogens. De pensioenpotten zijn aangezwollen tot 1373 miljard euro. Dat is bijna een verdubbeling ten opzichte van crisisjaar 2008.

De WRR ziet daarin desondanks geen reden tot juichen. De hoge verplichte pensioenbesparingen maken Nederland financieel instabieler. Dat komt door de strikte regels rond dekkingsgraden en de rekenrente. Een daling van, bijvoorbeeld, de aandelenkoersen heeft daardoor direct gevolgen voor pensioenpremies en -uitkeringen. Anders gezegd: zodra de financiële markten hoesten, is Nederland verkouden.

Lobby

De oplossing ligt in meer ‘financiële weerbaarheid’

De oplossing ligt wat de WRR betreft in meer ‘financiële weerbaarheid’. Zo stelt zij een radicale ingreep in het belastingstelsel voor om te zorgen dat schulden niet langer fiscaal aangemoedigd worden. In navolging van DNB wil de WRR ook dat huishoudens minder kunnen lenen voor hun huis. Dat is tegen het zere been van Bouwend Nederland. Voorzitter en oud-minister Maxime Verhagen hekelde een dag eerder de ‘te strenge’ hypotheekregels. Als het aan de bouwbedrijven ligt, mogen lagere inkomens, tweeverdieners en hoogopgeleiden zich juist dieper in de schulden steken.

Een ander controversiële maatregel waar de WRR voor pleit, is dat banken meer reserves moeten aanhouden. De Europese banken voeren daar al maanden een felle lobby tegen. Minister Dijsselbloem, die het rapport in ontvang nam, leek hier dinsdag begrip voor te tonen. ‘Ik ben er niet voor dat de kapitaalratio voor alle Europese banken omhoog moet’, zei hij bij een EU-overleg in Luxemburg.

Werkgeversvoorzitter Hans de Boer is faliekant tegen. ‘Wij als ondernemers zijn als de dood dat deze plannen de financiering van hypotheken en bedrijven zal beknotten. Dan kan de broze groei zomaar omslaan in krimp’, stelt hij in een reactie op het WRR rapport.

Hoe financieel weerbaar is Nederland?

Het zou veel beter zijn als huiseigenaren meer eigen vermogen inleggen

De huizenbezitters

Wat we wilden: nooit weer zo’n huizenbubbel.

Wat er sinds 2008 gebeurde: de totale hypotheekschuld is opgelopen tot 646 miljard euro.

De oplossing (volgens de WRR): Doe eindelijk iets aan de ‘schuldenbias’ in ons belastingstelsel. Die stimuleert huizenkopers om zoveel mogelijk geld te lenen. Als individuele huiseigenaar hoef je daarin natuurlijk niet mee te gaan. Je kunt een kleinere hypotheek nastreven door goedkoper te wonen – in de Verenigde Staten bestaat al zoiets als een ‘tiny house movement’. Maar cynisch bekeken ben je dan een dief van de eigen portemonnee.

Het zou veel beter zijn voor de financiële stabiliteit van Nederland als huiseigenaren meer eigen vermogen inleggen. In omliggende landen als Duitsland is dat al gebruikelijk. Het kabinet heeft daartoe de nodige maatregelen genomen. Zo kunnen nieuwe huizenkopers geen aflossingsvrije hypotheek meer afsluiten. Ook wordt de hypotheekrenteaftrek voor de hoogste inkomens voorzichtig ingeperkt.

Als het aan de WRR ligt, gaat de regering daarin nog veel verder. Ook wil zij nadenken over alternatieven als een ‘bouwspaarfaciliteit’. Jongeren kunnen dan tijdelijk minder pensioen opbouwen om geld opzij te zetten voor hun eigen huis. Tenslotte is dat ook een investering in de oude dag.

Als de koersen stijgen of dalen, heeft dat direct gevolgen voor de dekkingsgraad van een pensioenfonds

De pensioenfondsen

Wat we wilden: minder afhankelijkheid van financiële markten.

Wat er gebeurde: het totale belegde pensioenvermogen is opgelopen tot het recordbedrag van 1373 miljard euro.

De oplossing: De gigantische pensioenspaarpotten, in combinatie met strikte regels rond rekenrente en dekkingsgraden, maken Nederland veel te afhankelijk van de grillen van de financiële markten. Dat werkt zo. Als de koersen stijgen of dalen, heeft dat direct gevolgen voor de dekkingsgraad van een pensioenfonds. Zoals de WRR schrijft: ‘min of meer dagelijks moet bepaald worden of er “genoeg” geld in de gemeenschappelijke pot zit’. Is dat langere tijd niet het geval, dan moeten de pensioenpremies verhoogd worden. Of er wordt gekort op de pensioenuitkeringen.

Dat zorgt voor veel onzekerheid bij zowel werkenden als gepensioneerden. Zij hebben last van de kortademigheid van de financiële markten. De WRR wil daarom dat pensioenfondsen beleggen met een langere horizon.

Dat heeft twee voordelen. Het maakt Nederlanders minder afhankelijk van korte termijnschommelingen op de financiële markten. En het draagt bij aan het toekomstige verdienvermogen van de Nederlandse economie – wat uiteindelijk de beste garantie is voor een goed pensioen. Zo’n omslag kan prima samengaan met plannen die al rondzingen in Den Haag om de pensioenpotten persoonlijker te maken. Jong spaart dan niet langer voor oud.

Verklein de speelruimte voor semi-publieke instellingen

De semi-overheid

Wat we wilden: geen schandalen meer.

Wat er gebeurde: Onderwijsinstellingen, zoals het ROC Leiden, hebben zich verslikt in vastgoedprojecten. Ziekenhuizen, universiteiten en woningbouwcorporaties nemen (forse) risico’s met derivaten.

De oplossing: Verklein de speelruimte voor semi-publieke instellingen. Dat zou een trendbreuk zijn. Als gevolg van de verzelfstandiging hebben onderwijsinstellingen, ziekenhuizen en woningbouwcorporaties de afgelopen twintig jaar steeds grotere financiële verantwoordelijkheden gekregen. Vroeger droeg de rijksoverheid zorg voor hun vastgoed. Tegenwoordig moeten zij daar zelf mee aan de slag. Met als gevolg dat zij verzeild zijn geraakt in een voor hen onbekende financiële wereld.

Grote vastgoedprojecten zijn voor de meeste organisaties geen dagelijkse kost. Ze kunnen bovendien zeer complex zijn. Ongelukken op de loer. De instelling, schrijft de WRR, ‘is overgeleverd aan financiële partijen en projectontwikkelaars’. Voer daarom een verplichte, externe toetsing van investeringen en contracten in. Het moet peperdure debacles – zoals het derivatendrama bij Vestia, of de twee nieuwe megagebouwen die het ROC Leiden neerzette – in de toekomst voorkomen.

Volg en lees meer over:  ECONOMIE  NEDERLAND

Meevaller: Nederland krijgt 2,7 miljard euro terug van EU

Elsevier 12.10.2016 Een meevaller die de aandacht is ontglipt: de Nederlandse staatskas kan rekenen op een teruggave van 2,7 miljard euro van de Europese Unie. Het is het gevolg van een nieuw rekensysteem, dat vorige maand in werking is getreden.

Dat meldt Alex Brenninkmeijer van de Europese Rekenkamer woensdag aan een groep journalisten in Brussel. Het stond eerder deze maand ook al in een brief van het Ministerie van Financiën aan de Tweede Kamer.

Nieuw rekenmodel

De terugbetaling is het gevolg van de inwerkingtreding van het ‘Eigen Middelen Besluit’ (EMB). De herberekening komt uit een non paper van juli 2015 van de Europese Commissie, en beslaat nu met terugwerkende kracht de jaren 2014, 2015 en 2016.

Omdat Roemenië het besluit vorige maand als laatste ratificeerde, is het deze maand officieel in werking getreden. De herberekening komt vooral door een verandering in btw-afdracht.

De EU-begroting wordt opgebouwd uit 12 procent douanerechten, 20 procent komt uit btw en de rest wordt bepaald op basis van de grootte van het bbp. De afdrachtsystematiek is ‘heel ingewikkeld’, aldus Brenninkmeijer.

Overzicht

Nederland heeft in totaal dus 2,7 miljard euro te veel afgedragen aan de EU. Dat bedrag wordt waarschijnlijk in januari 2017 gestort. Ook Duitsland kan rekenen op een teruggave: 3,3 miljard euro in totaal.

Er zijn ook landen die juist te weinig afdroegen en daardoor nu extra moeten betalen:

  • Italië moet de EU 1,5 miljard euro betalen
  • Frankrijk 1,5 miljard euro
  • Groot-Brittannië moet 1,1 miljard betalen
  • En België 600 miljoen euro.

In de komende jaren kan het bedrag dat moet worden betaald dan wel teruggevorderd nog veranderen, omdat deze berekeningen altijd met terugwerkende kracht worden toegepast.

Elif Isitman (1987) is sinds oktober 2014 online redacteur bij Elsevier.

Tags: Alex Brenninkmeijer EU Europese Rekenkamer miljarden staatskas

Dijsselbloem blijft bij noodzaak bezuinigingen in crisistijd

NU 05.10.2016 Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) blijft erbij dat de bezuinigingen die in de nasleep van de financiële crisis en de eurocrisis sinds 2012 zijn doorgevoerd, het beste waren voor de Nederlandse economie.

“Als je niets had gedaan, dan was het begrotingstekort opgelopen en hadden we onze triple A-rating waarschijnlijk niet teruggekregen”, zegt Dijsselbloem woensdag in de Tweede Kamer tijdens een debat over de begroting van volgend jaar.

De maatregelen waren nodig om het vertrouwen van consumenten en investeerders terug te winnen, aldus de bewindsman.

Te veel

Met name oppositiepartijen SP en PVV verwijten de regering dat er in crisistijd te veel is bezuinigd. Dat gaat ten koste van economische groei en zorgt ervoor dat de werkloosheid minder snel afneemt. Onder meer de ING en het Internationaal Monetair Fonds (IMF) wijzen op het gevaar van te rigoureus snijden in de overheidsuitgaven in economisch zware tijden.

“Bezuinigen in crisistijd is olie op het vuur gooien”, zegt PVV-Kamerlid Tony van Dijck. 

De SP wijst erop dat Dijsselbloem zichzelf tegenspreekt. In de afgelopen kabinetsperiode zijn namelijk de btw en het eigen risico verhoogd. “Moest dat het vertrouwen dan terugbrengen?”, vraagt Merkies aan Dijsselbloem.

Daarbij zijn de leenkosten voor de regering volgens de SP’er niet omhooggeschoten toen Nederland het even zonder de hoogste kredietwaardigheid moest doen. “Kom daar niet mee aanzetten”, zegt Merkies.

Van Dijck noemt de maatregelen van Dijsselbloem dom en zegt dat die zijn ingegeven uit angst voor Brusselse begrotingsregels. “Wees mans genoeg om nu te zeggen: we namen de verkeerde afslag.”

Tussenuit piepen

Dijsselbloem wil daar niets van weten. “De PVV piepte er tussenuit tijdens de bezinigingsonderhandelingen in het kabinet Rutte I. Het land stond er verschrikkelijk voor.”

Het kabinet met de VVD en het CDA, met gedoogsteun vanuit de Kamer van de PVV, viel in april 2012. Er werd vervolgens een akkoord gesloten tussen de VVD, CDA, D66, GroenLinks en ChristenUnie voor de begroting van 2013.

Bovendien stelde de PVV zelf ook bezuinigingen voor in 2012, benadrukt Dijsselbloem. “Kom niet aanzetten dat het op orde brengen van de begroting verkeerde beleidsmaatregelen waren. De wijsheden van de PVV achteraf, daar kopen we niets voor.”

Hij geeft wel toe dat de economische groei nu wel hoger was geweest als er vooral was geïnvesteerd, maar de nadelen wegen volgens hem niet op tegen de voordelen.

“Het tekort en de schuld zouden zijn opgelopen, hervormingen waren niet doorgevoerd en structurele problemen zouden blijven bestaan. Dan zouden we nu een debat voeren over welke maatregelen er nog komen waardoor investeringen en uitgaven worden uitgesteld.”

Zie ook: Dijsselbloem: ‘Illusie dat economie ooit weer 3,5 procent per jaar groeit’

Lees meer over: Jeroen Dijsselbloem

‘Nederlandse staatsschuld blijft afnemen’

NU 05.10.2016 De Nederlandse staatsschuld en het overheidstekort blijven de komende jaren naar verwachting slinken, waardoor de schuld in 2019 weer voldoet aan de Europese begrotingsregels.

Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) verwacht dat de staatsschuld van Nederland volgend jaar daalt van 63,5 naar 61,8 procent van het bruto binnenlands product (bbp), voorspelt het fonds in een woensdag gepubliceerd rapport.

Vervolgens wordt een verdere afname voorzien, tot 58,8 procent in 2019. Daarmee zou de schuld voor het eerst sinds 2010 lager zijn dan het in de Europese begrotingsregels vastgestelde maximum van 60 procent.

Verder loopt het tekort op de begroting volgens het IMF de komende jaren langzaam verder terug, totdat de uitgaven en inkomsten in 2020 volledig in balans zijn.

Voor 2021 wordt vervolgens een overschot van 0,2 procent voorzien, tegen een tekort van 0,7 procent volgend jaar. Daarmee is het fonds voorzichtiger dan het Centraal Planbureau, dat voor 2021 een plus van 0,9 procent heeft geraamd.

Lees meer over: Staatsschuld

Beloften over ontwikkelingshulp niet waargemaakt

Trouw 05.10.2016 De ‘modernisering’ van ontwikkelingssamenwerking heeft niet geleid tot effectievere besteding van hulpgeld. Het eerste kabinet Rutte sneed flink in de kosten en koppelde daaraan de belofte dat het beschikbare geld efficiënter zou worden ingezet. Die belofte werd niet waargemaakt.

Dat schrijft de interne evaluatiedienst van het ministerie van buitenlandse zaken (IOB) aan de Tweede Kamer. Omdat er over de bezuinigingen niet is overlegd met andere donorlanden, het departement discutabele beslissingen nam en grote haast had, liep Nederland ‘de kans mis om hulp écht effectiever te maken’.

Had Rutte I helemaal niet bezuinigd, berekende het IOB, dan hadden er nu in Afrika en Zuid-Amerika 30.000 klaslokalen extra kunnen staan en hadden er 12.000 levens gered kunnen worden.

Min 2 miljard
De Kamer vroeg al in 2012 om een evaluatie van de effecten van de bezuinigingen. Reden was dat het toen net aangetreden Rutte II besloot het ontwikkelingsbudget nog verder terug te brengen. De teller staat nu op een min van bijna 2 miljard euro.

© anp.

Verantwoordelijk staatssecretaris tijdens Rutte I, Ben Knapen.

De evaluatie richt zich op de ruim 800 miljoen euro die het eerste kabinet-Rutte – VVD, CDA, gedoogsteun van de PVV – van de ontwikkelingsbegroting schrapte in 2010. Hulp werd weinig efficiënt besteed, was het argument toen. Nederland had te veel partners, in te veel landen en richtte zich op alle mogelijke problemen.

Hulprelatie
Verantwoordelijk staatssecretaris Ben Knapen besloot dat Nederland met nog vijftien landen een ‘hulprelatie’ wilde; achttien landen zegde hij de wacht aan. Het idee: die vijftien kunnen we goed leren kennen, zodat we precies weten waar ons geld het best terechtkomt.

Vanwaar dat getal vijftien?, vraagt het IOB zich af. Het West-Afrikaanse Burkina Faso voldeed ruimschoots aan de criteria die Nederland aan zijn nieuwe hulprelaties stelde, maar het viel toch af. Terwijl Nederland er een van de hoofddonoren was. Als Nederland ‘vijftien’ had veranderd in ‘zestien’ had het zich de ‘moeilijke beslissing’ om Burkina Faso te schrappen kunnen besparen, aldus het IOB. En dat was wel zo efficiënt geweest: Nederland kende Burkina Faso al heel goed.

Nederland besloot ook om zich voortaan op vier onderwerpen te concentreren: water, voedselzekerheid, seksuele en reproductieve rechten – denk aan anticonceptie en moeder- en kindzorg – en veiligheid en recht. Ook hier was de aanname dat specialisatie efficiënt was. Ontwikkelingsklassiekers als onderwijs en gezondheidszorg vielen van de lijst.

Terwijl, schrijft de IOB, er overweldigend bewijs is dat moeder- en kindzorg vooral gebaat is bij een fatsoenlijk functionerend gezondheidssysteem. Dus wat is er efficiënt aan die keuze voor seksuele en reproductieve rechten ten koste van basisgezondheidszorg?

Eigen plan
Ook andere donoren besloten in die tijd gerichter te werk te gaan. Hadden Nederland, Denemarken, Zweden en Duitsland de taken en landen verdeeld, dan was die grotere efficiëntie reëel geweest, aldus het IOB. Maar Nederland stemde niet af. Het trok zijn eigen plan. Het nam nauwelijks lopende projecten van anderen over. Anderen waren niet bereid in het gat te springen dat Nederland achterliet.

Projecten zijn niet overgenomen, maar halverwege gestopt. Dat is onzorgvuldig omgaan met belastinggeld, aldus Joël Voordewind, ChristenUnie.

“Het IOB laat zien dat het ministerie te weinig tijd nam om uit te faseren en niet heeft geprobeerd om af te stemmen. Projecten zijn niet overgenomen, maar halverwege gestopt. Dat is onzorgvuldig omgaan met belastinggeld”, vindt Joël Voordewind, Kamerlid voor de ChristenUnie, die in 2012 om de evaluatie verzocht.

Meer doen met minder geld is wat staatssecretaris Knapen en huidig minister Ploumen beloven, aldus Voordewind, maar het IOB laat zien dat dat niet werkt. Zijn partij wil terug naar een hulpbudget van 0,7 procent van het bnp. Dat betekent dat er zo’n miljard bij moet.

Volgens de koepel van ontwikkelingsorganisaties Partos moet het hulpbudget omhoog met 500 miljoen euro.

Verwant nieuws;

‘100 miljoen extra voor Defensie’

Telegraaf 04.10.2016 De oppositiepartijen CDA en SGP willen dat er volgend jaar 100 miljoen euro extra naar Defensie gaat. Zij willen dat de begroting wordt aangepast.

CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt zei dat dinsdag in de Tweede Kamer tijdens een debat over de begroting. Het geld moet komen van de kansspelbelasting. Regeringspartij VVD zei onlangs te streven naar fors meer geld voor Defensie, namelijk jaarlijkse verhogingen van een miljard euro.

De regering maakte op Prinsjesdag bekend dat Defensie volgend jaar 300 miljoen euro meer krijgt. Dat is voor de vijfde keer op rij extra geld. Eerder werd nog fors bezuinigd op de strijdkrachten.

Militaire vakbonden klagen dat het in 2017 niet om 300 miljoen meer gaat, maar feitelijk slechts om 197 miljoen.

IMF: Nederlandse economie groeit minder snel dan verwacht

Trouw 04.10.2016 De Nederlandse economie groeit volgend jaar waarschijnlijk duidelijk minder sterk dan eerder werd verwacht. Dat blijkt uit nieuwe ramingen die het Internationaal Monetair Fonds (IMF) vandaag heeft gepresenteerd.

Het fonds verwacht dat de groei van de Nederlandse economie dit jaar uitkomt op 1,7 procent en volgend jaar afzwakt naar 1,6 procent. Die ramingen komen overeen met de verwachtingen van het Centraal Planbureau, maar zijn minder optimistisch dan de vorige inschattingen van het IMF. In april werd namelijk nog een versnelling tot bijna 2 procent in 2017 voorspeld.

De nieuwe ramingen zijn ook minder positief over de werkloosheid, die minder sterk afneemt dan een halfjaar geleden werd verwacht. Het IMF voorziet nu een daling tot 6,5 procent van de beroepsbevolking in 2017, van 6,9 procent vorig jaar. Eerder werd een afname tot 6,2 procent voorspeld.

Stagnerende economie
Ook wereldwijd voorspelt het IMF historisch gezien matige groei van de internationale economie, van net iets meer dan 3 procent in 2016 en 2017. Dat “langzame en gebrekkige” herstel vormt volgens het fonds een gevaar op zich, omdat het de ideale voedingsbodem vormt voor politici die grenzen willen sluiten, zowel voor migranten als voor internationale handel.

De economische groei zit volgens het IMF acht jaar na de financiële crisis wereldwijd nog altijd vast in een lage versnelling, die tot steeds meer onvrede leidt. Daardoor groeit de wens om economieën af te schermen van het buitenland, wat de toch al matige vooruitzichten verder ondermijnt.

IMF ziet Nederlandse economie afkoelen

Telegraaf 04.10.2016 De groei van de Nederlandse economie vertraagt. Daarvoor waarschuwt het Internationaal Monetair Fonds (IMF) in de meest recente vooruitblik op de wereldeconomie.

Een open economie als die van Nederland is gevoelig voor de vertraging van de wereldhandel. Het IMF verwacht een lagere groei voor ons land. Groeide de economie vorig jaar nog 2%, dit jaar blijven we steken op 1,7%, volgend jaar is dat naar verwachting 1,6%.

De groeiverwachting is in lijn met de prognose van het Centraal Planbureau. Die kwam bij de meest recente verwachting in augustus uit op dezelfde percentages van het IMF.

Onzekerheid door Brexit

Dat was wel een verlaging ten opzichte van juni. Toen dacht het CPB dat onze economie volgend jaar 2,1% zou groeien. Maar de onzekerheid rond het Brexit-referendum heeft op korte termijn negatieve effecten op de consumptie, investeringen en wereldhandel.

Ook wereldwijd ziet het IMF dat de economie afkoelt. Het fonds waarschuwt voor groeiend protectionisme en populisme, dat de groei hindert.

Het IMF verwacht dat de wereldeconomie dit jaar 3,1% groeit, volgend jaar stijgt dat naar 3,4%. Die groeiversnelling is vooral te danken aan een verbetering van de groei in opkomende landen, waaronder Rusland en Brazilië. Beide ramingen liggen echter 0,1% lager dan bij de vooruitzichten van april.

Protectionisme neemt toe

De risico’s van die politieke onenigheid en protectionistisch beleid nemen volgens het fonds toe. Als voorbeeld wordt het Brexit-referendum genoemd. Hoe groot de gevolgen daarvan zijn, blijft onduidelijk zolang de handelsverdragen tussen de Britten en de EU nog niet bekend zijn.

Ook de harde verkiezingsstrijd in de VS laat zien dat het vraagvlak voor globalisering en vrije handel afbrokkelt. Maar je verschuilen achter de eigen grenzen is volgens het IMF niet het juiste antwoord op de groeiende inkomensongelijkheid en de lage economische groei.

Wereldhandel vertraagt

Het IMF maakt zich zorgen om de trage groei van de wereldhandel. Sinds 2012 nam de wereldhandel gemiddeld per jaar slechts 3% toe. Dat was de helft lager dan de gemiddelde groei in de drie decennia daarvoor.

Een sluitende verklaring daarvoor heeft het IMF niet. Een belangrijke factor is het trage tempo waarin de wereldeconomie groeit. Maar het fonds wijst ook naar een toename van protectionistische maatregelen en een lager tempo waarin landen akkoorden voor vrije handel sluiten.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

REKENKAMER: NIEMAND WEET WAT BEZUINIGINGEN OPLEVEREN

BB 04.10.2016 Het kabinet zou alsnog onderzoek moeten doen naar de financiële en maatschappelijke gevolgen van de belangrijkste bezuinigingen en lastenverzwaringen van de laatste jaren. Die oproep deed de Algemene Rekenkamer maandag.

Niet duidelijk
De overheidsfinanciën van Nederland zijn na jaren van bezuinigingen verbeterd, maar welke prijs betaalden burgers en bedrijven hiervoor? Dat is volgens het onafhankelijke orgaan dat de overheidsuitgaven controleert, niet duidelijk. De kabinetten-Rutte hebben namelijk nooit bijgehouden wat het effect van al die honderden maatregelen is geweest. ‘Zonder deze informatie kan het parlement bij een volgende economische crisis en verslechterende overheidsfinanciën niet afwegen of een aanpak zoals in de afgelopen jaren weer wenselijk is’, waarschuwde de Rekenkamer.

Niet meer evalueren
Minster Jeroen Dijsselbloem van Financiën liet in een reactie weten het met de Rekenkamer eens te zijn dat de effecten van beleid goed in beeld moeten zijn. Hij vindt het een goed idee om voortaan eerder gegevens te verzamelen. Maar de bewindsman voegde daaraan toe geen noodzaak te zien om nog meer te gaan evalueren. (ANP)

GERELATEERDE ARTIKELEN


Effecten bezuinigingen volgens Rekenkamer onduidelijk

NU 03.10.2016 Het is niet duidelijk wat de precieze gevolgen, opbrengsten en consequenties zijn van de bezuinigingen die tussen 2011 en 2016 door de overheid zijn doorgevoerd, meldt de Algemene Rekenkamer maandag.

Het kabinet zou daarom alsnog onderzoek moeten doen naar de financiële en maatschappelijke gevolgen van de belangrijkste bezuinigingen en lastenverzwaringen van de laatste jaren, aldus de Rekenkamer in het rapport.

Het is wel aannemelijk dat de in totaal 486 maatregelen die door de afgelopen drie kabinetten zijn uitgevoerd, hebben bijgedragen aan een verbetering van de overheidsfinanciën. Er waren 512 maatregelen aangekondigd.

Volgens het Centraal Planbureau (CPB) verbeterde het begrotingstekort van 4,3 procent van het bruto binnenlands product (bbp) in 2011 naar een tekort van 1,4 procent dit jaar. Ook de staatsschuld liep de afgelopen jaren gestaag terug.

Burgers

Maar welke prijs burgers en bedrijven bedrijven hiervoor betaalden is volgens het onafhankelijke orgaan dat de overheidsuitgaven controleert niet duidelijk.

De kabinetten-Rutte hebben nooit bijgehouden wat het effect van al die honderden maatregelen is geweest. “Zonder deze informatie kan het parlement bij een volgende economische crisis en verslechterende overheidsfinanciën niet afwegen of een aanpak zoals in de afgelopen jaren weer wenselijk is”, waarschuwt de Rekenkamer.

Dijsselbloem

Minster Jeroen Dijsselbloem van Financiën liet in een reactie weten het met de Rekenkamer eens te zijn dat de effecten van beleid goed in beeld moeten zijn. Hij vindt het een goed idee om voortaan eerder gegevens te verzamelen. Maar de bewindsman voegde daaraan toe geen noodzaak te zien om nog meer te gaan evalueren.

Volgens de Rekenkamer leveren de maatregelen door een mix van bezuinigingen en lastenverzwaringen en in beperktere mate intensiveringen en lastenverlichtingen structureel 47,4 miljard euro op. Er was voor 50,4 miljard euro aan maatregelen aangekondigd.

Lees meer over: Overheidsfinanciën Algemene Rekenkamer

Begrotingstekort is bijna weggewerkt

NU 27.09.2016 De inkt van de miljoenennota is nog maar nauwelijks droog of de eerste meevaller is al binnen. Minister Dijsselbloem van Financiën rekende voor 2016 nog op tekorten, maar de kans is groot dat er eind 2016 toch met zwarte inkt in het kasboek kan worden geschreven.

Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) in Trouw.

De jongste cijfers stemmen hoopvol. De Nederlandse overheid kreeg in de eerste helft van 2016 bijna 7 miljard euro meer binnen dan in dezelfde periode van 2015.

De aantrekkende economie is daarvan de oorzaak. Doordat meer mensen werk krijgen, worden er meer sociale premies in het nationale kasboek bijgeschreven. Doordat consumenten meer geld uitgeven, wordt er meer BTW afgedragen en door de toenemende winsten in het bedrijfsleven gaat er meer vennootschapsbelasting naar de schatkist.

De schuld is inmiddels gedaald naar 63,7 procent van het bruto binnenlands product (bbp). De norm in Europa is maximaal 60 procent.

Lees meer over: Begrotingstekort Jeroen Dijsselbloem

Overheidstekort daalt door hogere inkomsten

Trouw 23.09.2016 De overheid had in de eerste helft van 2016 bijna 7 miljard euro meer inkomsten dan een jaar eerder, terwijl de uitgaven bijna gelijk bleven. Het overheidstekort is verder gedaald tot 0,8 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vandaag.

Het Centraal Planbureau (CPB) gaat voor heel 2016 uit van een overheidstekort van 1,1 procent. Dat zou nog steeds een daling betekenen ten opzichte van het tekort van 1,9 procent over heel 2015. Volgens Europese regels mag het overheidstekort niet hoger zijn dan 3 procent van het bbp, ofwel de totale omvang van de economie.

De stijging van de inkomsten van de overheid kwam voornamelijk door de ontvangen sociale premies. Ook de vennootschapsbelasting en btw brachten meer geld in het laatje. Daar stonden lagere aardgasbaten tegenover als gevolg van de verminderde productie in Groningen.

De staatsschuld kwam halverwege het jaar uit op 437 miljard euro. Dat is 63,7 procent van het bbp, 1,4 procentpunt minder dan eind 2015. De Europese norm staat op 60 procent. Dat de overheidsschuld ondanks het tekort met bijna 4 miljard euro daalde, is te danken aan opbrengsten uit financiële transacties, waaronder de beursgang van verzekeraar ASR.

Verder

Dit deed Rutte echt met uw portemonnee Elsevier 20.09.2016

KABINET WIL DIGITALE AANVALLEN OP OVERHEDEN AANPAKKEN BB 20.09.2016

GEMEENTEN: TOT 2021 EXTRA GELD VAN HET RIJK BB 20.09.2016

BZK: GEEN GAREN OP DE KLOS VOOR GEMEENTEN BB 20.09.2016

Prinsjesdag: kabinet wil oogsten, maar cijfers trekken prestatie in twijfel Elsevier 20.09.2016

Overzicht kabinetsplannen 2017 NU 20.09.2016

De belangrijkste punten uit de Miljoenennota VK 20.09.2016

De Miljoenennota in vijf speerpunten Trouw 20.09.2016

Door slim sleutelen sluit Rutte II af met enkel plusjes VK 20.09.2016

263 miljard erin, 264 miljard eruit: de Miljoenennota in beeld Trouw 20.09.2016

CPB ziet geen versnelling economische groei Telegraaf 20.09.2016

PvdA heeft zijn nivelleringsfeestje AD 20.09.2016

Nog één keer nivelleren Telegraaf 20.09.2016

Defensie: 200 miljoen extra Telegraaf 20.09.2016

‘Begroting niet volgens regels’ Telegraaf 20.09.2016

Den Haag hekelt ‘verborgen’ bezuiniging op onderwijs RTVWEST 20.09.2016

Wethouder Van Engelshoven boos over “verborgen bezuiniging” op onderwijs Den HaagFM 20.09.2016

Extra subsidie voor Letterkundig Museum en Museum Meermanno  Den HaagFM 20.09.2016

WETHOUDERS: ‘WEINIG AANDACHT VOOR GROTE STEDEN’ BB 20.09.2016

‘Begroting niet ambitieus genoeg’ Telegraaf 20.09.2016

Reacties op Miljoenennota: ademruimte, maar structurele hervormingen nodig VK 20.09.2016

Dijsselbloem vindt dat kabinet nog niet trots kan zijn op zichzelf NU 20.09.2016

’Negen op de tien krijgen het beter’ Telegraaf 20.09.2016

Begrotingen 2016 en 2017 vergeleken Telegraaf 20.09.2016

Miljoenennota 2017: Nederland staat er een stuk beter voor RO 20.09.2016

Laatste begroting Rutte II Telegraaf 20.09.2016

Kabinet: crisis is voorbij Telegraaf 20.09.2016

Consumenten besteden meer Telegraaf 20.09.2016

Consumentenvertrouwen stuk positiever Telegraaf 20.09.2016

Rutte II kan met beleid de echte zorgen niet te lijf Trouw 19.09.2016

Commentaar: Kabinet scoort bij het volk een mager zesje VK 20.09.2016

september 20, 2016 Posted by | 2e kamer, begroting, begroting 2017, bezuinigingen, derde dinsdag september, politiek, prinsjesdag, verkiezingen 2017, VVD-PvdA | , , , , , , , , , , , , , | 3 reacties

Kabinet Rutte 2 – Op weg naar de Begroting 2017

Begroting 2017

Het kabinet heeft de laatste hand gelegd aan de rijksbegroting voor 2017. Dit zei viceminister-president Asscher na afloop van de wekelijkse ministerraad.

Asscher: ‘Het is ons gelukt om een solide begroting op te stellen die goed is voor de economie, waarmee we Nederland weer sterker kunnen maken. Met extra aandacht voor onderwerpen als de zorg en de veiligheid.’

Vooral de afgelopen weken is ook gewerkt aan het koopkrachtbeeld. ‘U heeft allemaal gezien dat in de cijfers van het Centraal Planbureau nog minnen stonden voor ouderen en mensen met een laag inkomen. Met het nodige passen en meten, en duwen en trekken, is het gelukt om dat te corrigeren.’

Download deze video

Gelekt

Het is zowat elk jaar raak: ook nu is een deel van de geheime Prinsjesdag-documenten gelekt. Uit de stukken, die in handen zijn van RTL Nieuws, blijkt dat bijna iedereen er volgend jaar in koopkracht iets op vooruitgaat.

De belangrijkste punten op een rij.

  • Er wordt extra geld uitgetrokken voor arme gezinnen, ouderen en partners van chronisch zieken, blijkt uit de stukken. Er gaat 300 miljoen euro extra naar zorg, onderwijs en veiligheid.
  • Eerder was al bekend geworden dat de regeringspartijen VVD en PvdA samen 1,2 miljard extra mochten besteden. Beide partijen besloten het geld uit te geven aan de ministeries van Veiligheid en Justitie, Defensie, Onderwijs en Volksgezondheid.
  • Van de 1,5 miljard die extra te verdelen is krijgt Justitie het meest, namelijk 450 miljoen. Hiervan gaat 20 miljoen naar de inlichtingen- en veiligheidsdiensten. Verder gaat er 400 miljoen naar Volksgezondheid en krijgt het ministerie van Defensie er 300 miljoen bij. Onderwijs moet zich tevreden stellen met 200 miljoen.
  • De rest van het bedrag gaat naar bestrijding van de armoede onder kinderen (100 miljoen) en voor eenverdieners met een partner met een chronische ziekte.
  • Er zijn ook meevallers. De lagere instroom van asielzoekers (de verwachting is 42.000 nieuwe asielzoekers, 16.000 minder dan eerder verwacht) scheelt 200 miljoen en ook hoeft er volgend jaar 300 miljoen minder aan de Europese Unie te worden afgedragen, aldus RTL.
  • Het kabinet bereikte eind vorige maand al een akkoord over de koopkracht. In de zomer bleek uit ramingen van het CPB dat zonder ingrijpen uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden er volgend jaar iets op achteruit zouden gaan. Om dit te corrigeren wordt 1,1 miljard uitgetrokken. Het gaat onder meer naar verhoging van de zorgtoeslag, huurtoeslag en het kindgebonden budget.

In de aanloop naar Prinsjesdag wordt al helder hoe hoog de zorgpremie in 2017 uitvalt. Het valt mee. Bekijk hoe dat zit >

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Begroting 2016 2017 versus bezuinigingen op weg naar een zeer heet Voorjaar zomer – deel 2

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Begroting 2016 versus bezuinigingen op weg naar een zeer heet Voorjaar – deel 1

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Begroting 2016 versus bezuinigingen op weg naar een zeer heet najaar

zie ook: Algemene Beschouwingen Miljoenennota Begroting 2016

lees ook: Kabinet Rutte II – Begroting 2015 versus bezuinigingen op weg van een warme zomer naar een heet najaar

lees ook: Kabinet Rutte II – Begroting 2015 versus bezuinigingen op weg naar een heet voorjaar 2015 – deel 2

lees ook: Kabinet Rutte II – Begroting 2015 versus bezuinigingen op weg naar een heet voorjaar 2015 – deel 1

Prinsjesdag: kabinet wil oogsten, maar cijfers trekken prestatie in twijfel

Elsevier 20.09.2016 De vierde Prinsjesdag van kabinet Rutte-II biedt een unieke kans voor de regering om het eigen beleid van de afgelopen jaren te verdedigen. De economie trekt aan, al is het de vraag of dat dankzij of ondanks het regeringsbeleid is.

Sinds 1998 kwam het niet voor dat een kabinet de hele regeringsperiode wist vol te maken, destijds Paars I onder leiding van premier Wim Kok. Rutte (VVD) lijkt het te gaan lukken, en op de vierde Prinsjesdag moet worden geoogst. Het perfecte tijdstip om het beleid van de afgelopen jaren te promoten, en zo meteen de status van de PvdA en de VVD wat te verbeteren.

Miljoenennota positief, maar internationale ontwikkelingen kunnen dwarsliggen

Nederland is door ons uit de crisis, zegt kabinet
De cijfers die in de uitgelekte miljoennota staan, zijn inderdaad opbeurend. De economie groeit volgend jaar naar verwachting met 1,7 procent, de overheidsfinanciën zijn weer in balans en de werkloosheid ligt lager dan verwacht.

Qua koopkracht moet iedereen er volgend jaar op vooruit gaan. Daarbij gaat het kabinet ook nog eens allerleicadeaus uitdelen, aan onder meer defensie, onderwijs en de zorg. ‘Nederland staat er beter voor’, is de hoofdboodschap, en de graadmeters voor de economie zijn inderdaad positiever dan vier jaar geleden.

Ondanks of dankzij het kabinet?
Maar dat gevoel delen niet alle Nederlanders, blijkt uit onderzoek van Ipsos in opdracht van de NOS. Precies de helft van de ondervraagden zegt niet goed te kunnen rondkomen, zelfs zes op de tien geeft aan er niets van te merken dat de economie aantrekt. Slechts 16 procent denkt dat het kabinetsbeleid goed heeft uitgepakt. Het is koren op de molen van de PVV. Geert Wilders zegt constant dat de gewone Nederlanders het slechter hebben, na vier jaar Rutte.

Syp Wynia: Waarom het crisisbeleid Nederland niet sterker maakt

Het is ook zeer de vraag of het überhaupt aan Rutte en co is te danken dat de Nederlandse economie uit het dal is gekropen. Economen van INGgaven vorige week aan dat het crisisbeleid van Rutte-II – een mix van bezuinigingen en lastenverzwaringen – juist heeft geleid tot verminderde groei en een verlies van honderdduizenden banen. Nederland liep volgens de bank tot 6 procent groei van het Bruto Binnenlands Product mis, en bovendien kreeg de huizenmarkt een extra tik door het regeringsbeleid.

Maar daar horen we waarschijnlijk nog niets over dinsdag: Rutte en minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem (PvdA) gaan er alles aan doen om er een ‘goed weer’-show van te maken.

Emile Kossen (1992) is sinds september 2015 online redacteur bij Elsevier. Portefeuilles/interesses Verenigde Staten Latijns-Amerika Politiek Media

Tags: economie Mark Rutte Nederland Prinsjesdag Wim Kok

Schatkist lekt niet meer; overheidsuitgaven stabiel

Telegraaf 19.09.2016 De overheidsuitgaven zijn nu vijf jaar onder controle. Sinds 2010 vloeit er jaarlijks steeds zo’n €300 miljard de schatkist uit.

Dat blijkt uit nieuwe cijfers die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vandaag naar buiten brengt. Nadat de overheidsuitgaven vanaf 2005 jaar op jaar fors groeiden, zit er sinds 2010 een rem op dit uitgavepatroon. De afgelopen tien jaar groeiden de overheidsuitgaven meer dan de omvang van de economie, vooral door het hoge uitgavepatroon van de kabinetten-Balkenende om de in verval geraakte economie te stimuleren. Om de begroting weer sluitend te krijgen, werd onder premier Mark Rutte de afgelopen jaren hard bezuinigd.

Voor gezondheidszorg en sociale bescherming, waar de aow onder valt, lopen de uitgaven jaarlijks nog altijd op. Wel is dit minder hard dan eerder. Voor alle overige beleidsterreinen geldt echter dat die ten opzichte van 2010 zijn gedaald, of maar heel beperkt zijn toegenomen. Het algemeen overheidsbestuur profiteert van de lage historisch rente.

Veiligheid

Ondanks de toenemende terreurdreiging blijven de overheidsuitgaven aan veiligheidszorg sinds 2009 stabiel. Na 2002 stegen deze uitgaven nog fors, als gevolg van de aanslagen op ‘nine eleven’. Dit bedrag staat sinds 2009 stabiel op bijna €13 miljard.

Door meevallers en de dalende werkloosheid komt minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) morgen op Prinsjesdag met diverse extraatjes. In de miljoenennota gaat vrijwel iedereen er een beetje in koopkracht op vooruit. Hier is €1,5 miljard extra voor uitgetrokken.

LEES MEER OVER; CBS ECONOMIE GROEI OVERHEIDSUITGAVEN BALKENENDEMARKRUTTE BEZUINGINGEN

Overheidsuitgaven in laatste zes jaar nauwelijks gestegen

De uitgaven die de overheid doet, zijn sinds 2010 nauwelijks gestegen.

NU 19.09.2016 Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) meet voor de periode van 2005 tot en met 2009 nog een stevige groei van de overheidsuitgaven. Maar bezuinigingen roepen de stijging in de laatste jaren een halt toe.

De post sociale bescherming, waartoe onder meer diverse uitkeringen behoren, is met 112 miljard euro veruit de grootste uitgavenpost. In de afgelopen tien jaar moest er dieper in de buidel worden getast om de kosten te dekken. Vooral de uitgaven aan de AOW stegen fors.

Qua zorgkosten zorgde de invoering van de basisverzekering in 2006 voor een forse stijging van de uitgaven. Voor zowel de sociale bescherming als de zorguitgaven geldt echter dat het jaarlijkse groeitempo van de uitgaven vanaf 2010 aanzienlijk lager ligt dan in de jaren daarvoor.

Staatsschuld

De overheidsuitgaven voor algemeen overheidsbestuur, waaronder de rentelasten op de staatsschuld en Europese afdrachten, kenden sinds 2005 de minst sterke stijging. Dit komt met name door de historisch lage rentetarieven.

In de afgelopen tien jaar namen de overheidsuitgaven met circa een derde toe. Daarmee groeide deze meer dan de omvang van de economie die in die periode met bijna een kwart toenam.

In totaal geven het Rijk en andere overheidslagen jaarlijks rond de 300 miljard euro uit. Dat komt neer op 18.000 euro per Nederlander.

Criminaliteit

Nederland heeft vorig jaar 12,9 miljard euro uitgegeven aan de bestrijding van criminaliteit. Dat bedrag is sinds 2009 vrijwel gelijk gebleven, meldt het CBS eveneens op maandag.

In 2002 gaven overheden, bedrijven en huishoudens gezamenlijk nog 8,5 miljard euro uit aan het voorkomen en bestrijden van criminaliteit en de gevolgen daarvan. Dit steeg naar 12,8 miljard in 2009 en bleef dus stabiel met in 2015 een uitgavenpost van 12,9 miljard.

Opvallend is dat in Nederland het meeste aan preventie wordt besteed. Vooral bedrijven en huishoudens zijn daar verantwoordelijk voor met 43 procent van de 6,1 miljard euro aan uitgaven.

Daarnaast werd in 2015 twee keer zoveel uitgegeven aan ondersteuning van verdachten en daders dan in 2002. Aan ondersteuning aan slachtoffers werd over een periode van 13 jaar zelfs meer dan het dubbele uitgegeven.

Lees meer over: Overheidsuitgaven

VVD en PvdA gaan uitdelen

Telegraaf 18.09.2016 De afgelopen weken en dagen is al veel naar buiten gekomen over de regeringsplannen voor volgend jaar, die officieel op Prinsjesdag bekend worden. Uit de berichten valt op te maken dat de VVD en de PvdA de kiezer nog willen paaien in aanloop naar de verkiezingen in maart. In totaal delen de twee partijen 1,5 miljard euro extra uit voor 2017. Het gaat vooral naar zaken die hun achterban wel ziet zitten.

De liberalen kunnen schermen met meer geld voor veiligheid en defensie. Het ministerie van Veiligheid en Justitie krijgt het leeuwendeel: 450 miljoen voor bestrijding van terrorisme en cybermisdaden, grensbewaking, wijkagenten en de inlichtingen- en veiligheidsdiensten. Voor Defensie komt er 300 miljoen meer voor training, munitie, brandstof en betere communicatieapparatuur.

Op aandringen van de sociaaldemocraten komt er volgend jaar extra geld voor armoedebestrijding, onderwijs en zorg. Voor Volksgezondheid gaat het om 400 miljoen, waarmee de omstreden bezuinigingen op onder meer verpleeghuiszorg kunnen worden teruggedraaid. Onderwijs krijgt 200 miljoen. Zo’n 100 miljoen is vooral bedoeld voor bestrijding van de armoede onder kinderen, zoals zwemles, schoolreisjes en sportkleding. Voor eenverdieners met een chronisch zieke partner is 50 miljoen gereserveerd.

Het kabinet ziet extra ruimte door de verbeterde economie en enkele meevallers, zoals een lager aantal asielzoekers. Dat kan 200 miljoen schelen. Ook de afdracht aan de Europese Unie valt lager uit.

Zowel VVD als PvdA wil bereiken dat de meeste Nederlanders er volgend jaar iets op vooruitgaan. Om de koopkracht voor uitkeringsgerechtigden en ouderen te handhaven, wordt 1,1 miljard euro uitgetrokken.

De centrale boodschap op Prinsjesdag zal zijn dat Nederland ,,al met al” sterk uit de crisis is gekomen. De regering erkent dat de veranderingen ,,niet pijnloos” waren, ,,en de gevolgen van de crisis zijn nog niet weggewerkt”.

VVD en PvdA delen uit op Prinsjesdag

AD 18.09.2016 De afgelopen weken en dagen is al veel naar buiten gekomen over de regeringsplannen voor volgend jaar, die officieel op Prinsjesdag bekend worden. Uit de berichten valt op te maken dat de VVD en de PvdA de kiezer nog willen paaien in aanloop naar de verkiezingen in maart.

© AFP

In totaal delen de twee partijen 1,5 miljard euro extra uit voor 2017. Het gaat vooral naar zaken die hun achterban wel ziet zitten.

De liberalen kunnen schermen met meer geld voor veiligheid en defensie. Het ministerie van Veiligheid en Justitie krijgt het leeuwendeel: 450 miljoen voor bestrijding van terrorisme en cybermisdaden, grensbewaking, wijkagenten en de inlichtingen- en veiligheidsdiensten. Voor Defensie komt er 300 miljoen meer voor training, munitie, brandstof en betere communicatieapparatuur.

Aandringen
Op aandringen van de sociaaldemocraten komt er volgend jaar extra geld voor armoedebestrijding, onderwijs en zorg. Voor Volksgezondheid gaat het om 400 miljoen, waarmee de omstreden bezuinigingen op onder meer verpleeghuiszorg kunnen worden teruggedraaid. Onderwijs krijgt 200 miljoen.

Zo’n 100 miljoen is vooral bedoeld voor bestrijding van de armoede onder kinderen, zoals zwemles, schoolreisjes en sportkleding. Voor eenverdieners met een chronisch zieke partner is 50 miljoen gereserveerd.

Extra ruimte
Het kabinet ziet extra ruimte door de verbeterde economie en enkele meevallers, zoals een lager aantal asielzoekers. Dat kan 200 miljoen schelen. Ook de afdracht aan de Europese Unie valt lager uit.

Zowel VVD als PvdA wil bereiken dat de meeste Nederlanders er volgend jaar iets op vooruitgaan. Om de koopkracht voor uitkeringsgerechtigden en ouderen te handhaven, wordt 1,1 miljard euro uitgetrokken.

De centrale boodschap op Prinsjesdag zal zijn dat Nederland ,,al met al” sterk uit de crisis is gekomen. De regering erkent dat de veranderingen ,,niet pijnloos” waren, ,,en de gevolgen van de crisis zijn nog niet weggewerkt”.

Lees ook

Drie dagen ‘generale repetitie’ Prinsjesdag

Lees meer

Nota bol van borstklopperij

Telegraaf 17.09.2016 Trots als een pauw viert het kabinet-Rutte/Asscher een feestje met zichzelf in de Miljoenennota 2017. In het stuk, dat gisteren uitlekte via De Telegraaf, steekt minister Dijsselbloem (Financiën) de loftrompet over de bezuinigingen en hervormingen van de afgelopen jaren. „Al met al is Nederland sterk uit de crisis gekomen”, schrijft Dijsselbloem in de nota. Volgens de PvdA-minister hebben mensen ’terecht’ weer meer vertrouwen in de toekomst.

Hij wijst erop dat het groeivermogen van de economie is toegenomen „dankzij de structurele hervormingen van dit kabinet”. Voor de bevolking is er ook een pluimpje. „Het zijn tenslotte alle Nederlanders samen die de economie dragen”, weet Dijsselbloem.

Lees verder: Lofzang op zichzelf

LEES MEER OVER; KABINET PRINSJESDAG MILJOENENNOTA

Miljoenennota positief, maar internationale ontwikkelingen kunnen dwarsliggen

Elsevier 16.09.2016 Traditiegetrouw is de volledige miljoennota uitgelekt. Zoals vorige week al bekend was, is de hoofdboodschap: ‘Nederland staat er beter voor’.

De economische voorspellingen voor volgend jaar zijn iets gunstiger dan eerder werden voorspeld, mits ‘internationale ontwikkelingen geen roet in het eten gooien’.

De belangrijkste voorspellingen uit de gehele miljoenennota:

  • De economie (bruto nationaal product) groeit volgend jaar met 1,7 procent, terwijl het kabinet vorige maand nog uitging van 1,6 procent.
  • ‘De overheidsfinanciën zijn weer in balans. Al met al is Nederland sterk uit de crisis gekomen,’ staat in de stukken die op Prinsjesdag (aanstaande dinsdag) aan de Tweede Kamer worden gepresenteerd. Volgens het kabinet is ‘het ergste leed achter de rug’.
  • De economie staat er beter voor, aldus de nota. Waar het Centraal Planbureau uitgaat van een begrotingstekort van 0,7 procent, zijn de verwachtingen van het kabinet nog optimistischer. Met een alternatieve berekening komt het kabinet uit op 0,5 procent boven het bbp. De koopkracht zou gemiddeld stijgen met 1,1 procent.
  • De consumptie van huishoudens stijgt volgens de berekeningen van 1,3 procent naar 1,8 procent.
  • De inflatie stijgt naar 0,5 procent.
  • Ook het voorspelde werkloosheidscijfer is lager dan verwacht: van 560.000 (voorspelling van augustus) naar 555.000 werklozen.

Toch is het bericht niet louter positief. Volgens minister Jeroen Dijsselbloem (PvdA) van Financiën kunnen internationale ontwikkelingen nog roet in het eten gooien. Die ontwikkelingen hebben vooral te maken met de oorlog in Syrië: als voorbeelden noemt Dijsselbloem een onverwachte stijging van de olieprijs, spanningen in Turkije en terreuraanslagen. Ook de voltooiing van Brexit kan nog van invloed zijn.

Lees ook: Dijsselbloem kraakt nivelleringsplan: ‘Klopt van geen kant’

Meer geld naar terreurbestrijding

Vorige week werd al bekend hoe het kabinet van plan is het geld te verdelen. Zo wordt er extra geld uitgetrokken voor arme gezinnen, ouderen en partners van chronisch zieken. Ook mogen de regeringspartijen VVD en PvdA gezamenlijk 1,2 miljard extra besteden.

De twee besluiten het geld te pompen in de ministeries Veiligheid en Justitie, Defensie, Onderwijs en Volksgezondheid. Van het te verdelen geld krijgt Justitie het leeuwendeel: 450 miljoen euro, waarvan het meeste wordt geïnvesteerd in terreurbestrijding. Volksgezondheid krijg 400 miljoen, en Onderwijs moet het zien te doen met 200 miljoen euro.

Lees ook: Uitgelekt! Zo wil kabinet op Prinsjesdag geld verdelen

Het kabinet bereikte eind vorige maand al een akkoord over de koopkracht. In de zomer bleek uit ramingen van het CPB dat zonder ingrijpen uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden er volgend jaar iets op achteruit zouden gaan. Om dit te corrigeren wordt 1,1 miljard uitgetrokken. Het gaat onder meer naar verhoging van de zorgtoeslag, huurtoeslag en het kindgebonden budget.

Elif Isitman (1987) is sinds oktober 2014 online redacteur bij Elsevier.

Tags: begroting Financiën Jeroen Dijsselbloem kabinet Miljoennota

CPB: be­gro­tings­te­kort valt hóger uit

AD 16.09.2016 Het kabinet en het Centraal Planbureau steggelen over de hoogte van het begrotingstekort. Volgens de Miljoenennota komt de staat komend jaar 0,5 procent tekort, zo’n 3,5 miljard euro. De nationale rekenmeesters komen echter uit op een min van 0,7 procent in 2017, zo’n anderhalf miljard euro meer dus.

Dat blijkt uit de Macro Economische Verkenning (MEV), de financiële bijsluiter bij deMiljoenennota, die deze krant heeft ingezien. Het verschil is pikant, omdat het kabinet tegelijkertijd 1,5 miljard euro uittrekt om extra te investeren in onder meer veiligheid, zorg en onderwijs.

Het CPB waarschuwt daarnaast omfloerst voor problemen met de Europese Commissie, omdat Nederland de aanbevelingen uit Brussel niet helemaal naleeft. ,,De verbetering van het structurele saldo is kleiner dan de begrotingsopdracht”, constateert het CPB. Ook wijst het bureau erop dat de Nederlandse overheidsuitgaven meer toenemen dan de bedoeling is.

De staatsschuld daalt komend jaar naar 61,8 procent van het bruto binnenlands product, terwijl de economische groei uitkomt op 1,7 procent. Het houdbaarheidssaldo, dat meet in hoeverre de verzorgingsstaat op zeer lange termijn betaalbaar blijft, daalt van 0,7 naar 0,4 procent. Dit komt voor een belangrijk deel door de extra uitgaven die het kabinet doet. De werkloosheid komt in 2017 uit op 555.000 mensen zonder baan.

Koopkracht
Uit de Prinsjesdagstukken blijkt ook hoe het kabinet het dreigende koopkrachtverlies voor ouderen en minima heeft gerepareerd. In de begroting is daarvoor in totaal 1,1 miljard euro verschoven. De bulk daarvan, 570 miljoen euro, gaat naar de huurtoeslag. Verder is er 460 miljoen voor de algemene heffingskorting, 360 miljoen voor de ouderenkorting en 130 miljoen voor het kindgebonden budget.

Dekking is gevonden door de maximale arbeidskorting te verlagen. Daarnaast komen minder mensen in aanmerking voor de – tegelijkertijd hogere – zorgtoeslag  en gaat de derde schijf in de inkomstenbelasting iets omhoog.

Lees ook

Prinsjesdagcijfers op straat, koopkracht stijgt

Lees meer

Miljoenennota: 221 miljoen voor politie

AD 16.09.2016 Het kabinet trekt volgend jaar 221 miljoen euro uit voor de Nationale Politie. Dat blijkt uit de Miljoenennota die het AD heeft ingezien.

De Nationale Politie heeft al langer te maken met grote financiële problemen. De reorganisatie is vele malen duurder uitgepakt dan werd ingeschat en de hele operatie is ook enorm vertraagd. Minister Ard van der Steur (Veiligheid) wist de kritiek vanuit de oppositie te neutraliseren door te beloven dat er veel geld uitgetrokken zou worden voor de politie, maar of dit bedrag voldoende is, zal moeten blijken.

Vertrouwelijk rapport
Uit een vertrouwelijk rapport van PWC naar de financiële situatie van de Nationale Politie bleek juist dat er zeker 250 tot 300 miljoen euro extra nodig is.  De oppositie zal daarnaar verwijzen wanneer de Miljoenennota dinsdag wordt gepresenteerd op Prinsjesdag.

Lees ook

Via de zijdeur weg, dan kan de VVD door

Lees meer

Het kabinet trekt voor volgend jaar verder 10 miljoen euro uit voor zogenoemde gebiedsgebonden inzet, de speciale terreureenheden van de Dienst Speciale Interventies krijgt ook 10 miljoen euro te besteden. Het gevangeniswezen ziet in 2017 eveneens 10 miljoen euro tegemoet. Voor vreemdelingenzaken en grenscontroles krijgen die afdelingen twintig miljoen euro extra.

Brand
Het Openbaar Ministerie kan op 13 miljoen euro rekenen, terwijl de rechtspraak 35 miljoen euro tegemoet kan zien. De rechterlijke macht heeft te kampen met een te hoge werkdruk en liet al weten met dit bedrag uit de brand te zijn.

Overigens trekt het kabinet 300 miljoen euro uit voor Defensie. Tweederde wordt besteed munitie voor de krijgsmacht. Zo moet een einde worden gemaakt aan soldaten die ‘pang, pang’ moeten roepen bij oefeningen.

Miljoenennota: economie groeit met 1,7 procent

AD 16.09.2016 Uit nieuwe, gelekte cijfers die pas op Prinsjesdag naar buiten komen blijkt dat de economie volgend jaar met 1,7 procent groeit. Dat is 0,1 procentpunt meer dan in augustus nog werd geraamd. Ook de werkloosheid valt iets mee: niet 560.000 maar 555.000 mensen zitten in 2017 zonder baan.

© ANP

Dat bevestigen ingewijden aan deze krant. Daarmee liggen de belangrijkste cijfers uit de Miljoenennota wederom al op straat voordat de koning op de derde dinsdag van september de Troonrede heeft kunnen uitspreken.

Eerder werd al bekend dat negen op de tien Nederlanders er komend jaar zo’n 1 procent op vooruit gaat. Dreigend koopkrachtverlies voor ouderen en minima is grotendeels afgewend. Daarnaast investeert het kabinet 1,5 miljard euro in onder meer veiligheid, zorg en onderwijs.

,,De overheidsfinanciën zijn inmiddels meer in balans. Al met al is Nederland sterk uit de crisis gekomen”, zo schrijft minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem in het voorwoord van de Miljoenennota. ,,De veranderingen waren niet pijnloos en de gevolgen van deze crisis zijn nog niet weggewerkt.”

Balans
In zijn Miljoenennota schrijft minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem (PvdA) dat Nederland er beter voor staat. ,,De overheidsfinanciën zijn inmiddels meer in balans. Al met al is Nederland sterk uit de crisis gekomen”, betoogt hij. Toch kan de vlag nog niet uit. ,,De veranderingen waren niet pijnloos en de gevolgen van de crisis zijn nog niet weggewerkt.”

Kamerleden kregen vanmiddag vanaf 12.00 uur de begroting op voorwaarde van geheimhouding onder embargo in handen. Zo kunnen zij zich goed voorbereiden op de Algemene Politieke Beschouwingen op woensdag en donderdag. Dijsselbloem zei het na afloop van de ministerraad te betreuren dat wederom veel Prinsjesdagcijfers al zijn uitgelekt. ,,Heel jammer. Dit spel is blijkbaar niet te stoppen.”

Linkse plannen

Dijsselbloem reageerde vandaag ook op cijfers in het plan dat GroenLinks en SP hebben gepresenteerd om belastingvoordelen bij de hogere inkomens weg te halen. Die cijfers ,,kloppen van geen kant” en Dijsselbloem noemt het ,,pertinent onjuist” dat er 2,5 miljard euro lastenverlaging is gegaan naar de hoogste inkomens.

,,Als de heren met dit soort cijfermateriaal de campagne in gaan, dan zijn ze buitengewoon kwetsbaar”, zegt Dijsselbloem over Jesse Klaver (GroenLinks) en Emile Roemer (SP). ,,Elk getal dat zij noemen is onjuist”, aldus Dijsselbloem.

Slechte strategie
Behalve dat het verhaal volgens hem niet klopt, noemt Dijsselbloem het politiek een heel slechte strategie voor links. ,,Misschien is het tijd dat linkse partijen eens gaan samenwerken in de campagne in plaats van elkaar een hak te zetten”, aldus de minister, die vermoedt dat het plan is bedoeld als een aanval op zijn PvdA. Dijsselbloem roept de linkse partijen op om hun pijlen niet op de PvdA te richten, maar op rechts.

Klaver reageert op de kritiek: ,,Dijsselbloem wil goochelen met cijfers, maar hij weerspreekt niet de conclusie dat de hoogste inkomens er veel meer bij hebben gekregen dan de laagste inkomens. Dat kan hij ook niet weerleggen: de inkomensongelijkheid is de afgelopen jaren alleen maar toegenomen.”

Roemer en Klaver willen midden- en lage inkomens er 500 tot 600 euro op vooruit laten gaan. Ze willen er een wijzigingsvoorstel op het belastingplan voor uitwerken. De aanpassing gaat inkomens vanaf 57.000 euro bruto per jaar geld kosten. ,,Toen het kabinet begon spraken ze in het regeerakkoord af dat we in Nederland eerlijk zouden delen. Als we kijken naar de afgelopen jaren is dat gewoon niet gebeurd”, aldus Klaver. ,,Zo bestrijden wij de ongelijkheid die het kabinet heeft vergroot”, zegt Roemer over het wijzigingsvoorstel.

Lekken was niet de bedoeling

Telegraaf 16.09.2016 Het is zeker niet de bedoeling dat stukken over Prinsjesdag zomaar op straat komen te liggen. Net als eerdere keren wordt er gekeken of afspraken verbeterd kunnen worden.

Dat zei minister Henk Kamp (Economische Zaken), die de premier waarnam, vrijdag na afloop van de ministerraad. Hij reageerde op de jongste onthullingen in media over Prinsjesdag en de Miljoenennota. Elk jaar als zoiets is gebeurd ,,gaan we met elkaar kijken hoe het proces verlopen is, welke afspraken we gemaakt hebben, in welke mate men zich er niet of wel aan gehouden heeft. Vervolgens gaan we kijken of de afspraken voor volgend jaar weer verbeterd kunnen worden”, aldus Kamp.

Minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën vindt het uitlekken ook jammer. Hij vreest dat de betekenis van Prinsjesdag wordt ,,uitgehold”. Hij is bang dat er niet zoveel aan te doen valt. ,,Het spel is blijkbaar niet te stoppen, wat we er ook over afspreken. Het zij zo.”

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Miljoenennota uitgelekt

Telegraaf 16.09.2016 De economie groeit komend jaar met 1,7 procent, net zoveel als dit jaar. Dat is iets meer dan de 1,6 procent die vorige maand werd voorspeld, voordat het kabinet de begroting voor 2017 afrondde.

Dat blijkt uit de miljoenennota die in handen is van De Telegraaf. Ook stijgt volgend jaar de consumptie van huishoudens, van 1,3 naar 1,8 procent. Dat draagt voor een belangrijk deel bij aan de groei van de economie. Wel wordt door de stijgende prijzen een iets hogere inflatie verwacht van 0,5 procent.

Ook de werkloosheidscijfers voor volgend jaar zijn nu beter dan eerder voorspeld, zo blijkt uit de laatste doorberekeningen van Centraal Planbureau. In plaats van 560.000 is de verwachting nu dat er volgend jaar 555.000 mensen werkloos thuis zitten. Het begrotingstekort komt uit op 0,5 procent.

Minister Dijsselbloem van Financiën schrijft in zijn voorwoord van de begrotingsstukken blij te zijn met de positieve cijfers, maar stelt ook dat het kabinet ‘bescheidenheid’ pas. “Het zijn tenslotte alle Nederlanders samen die de economie dragen.”

Eerder werd al bekend dat in de miljoenennota vrijwel iedereen er een beetje op vooruit gaat in koopkracht. Het kabinet trekt daar 1,1 miljard euro aan uit. Vooral ouderen en uitkeringsgerechtigden dreigden in de min te raken, maar dat is door coalitiepartijen VVD en PvdA weer recht getrokken.

Het eigen risico in de zorg blijft in 2017 even hoog als dit jaar, 385 euro. Wel gaan de zorgpremies naar verwachting omhoog met zo’n 3,5 euro, waardoor die gemiddeld op 103 euro uitkomen.

Het bedrijfsleven kan een extraatje tegemoet zien van 115 miljoen euro, dat onder andere gaat naar het arbeidsongeschiktheidsfonds zodat de werkgeverspremies omlaag kunnen. Het kabinet kondigt in de begrotingsstukken aan met een plan voor een ’Nationale financieringsinstelling’ te komen, om het bedrijfsleven te stimuleren te investeren.

Dankzij enkele meevallers en een aantrekkende economie heeft het kabinet in totaal 1,5 miljard euro vrij weten te spelen voor zaken die de regeringspartijen belangrijk vinden. Zo is er 650 miljoen euro uitgetrokken voor veiligheid en krijgt het ministerie van Volksgezondheid 400 miljoen euro om onder meer een bezuiniging op de ouderenzorg weg te poetsen.

Naar het onderwijs gaat 200 miljoen euro, waarvan de scholen 120 tot 140 miljoen euro zelf mogen verdelen in het kader van de lumpsum. Daarmee kunnen vooral de tegenvallers worden opgevangen die waren ontstaan doordat er extra geld moest naar onderwijs voor asielkinderen. Daarbovenop komt nog 15 miljoen euro voor extra taalonderwijs voor deze kinderen. De rest van het geld is onder andere bestemd voor meer gelijke kansen in het onderwijs. De exacte projecten en bedragen worden later ingevuld. Ook gaat er 10 miljoen naar cultuur. Tot slot wordt er nog 150 miljoen euro uitgetrokken voor armoedebestrijding.

GERELATEERDE ARTIKELEN

Dijsselbloem kraakt nivelleringsplan: ‘Klopt van geen kant’

Elsevier 16.09.2016 PvdA-minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) haalt hard uit naar GroenLinks en SP voor hun plan om rijkere Nederlanders zwaarder te belasten. De cijfers die ze aanhalen om aan te tonen dat het kabinet van Rutte de ongelijkheid heeft vergroot, kloppen totaal niet, aldus de minister.

Het is ‘pertinent onjuist’ dat er 2,5 miljard euro lastenverlaging is gegaan in de richting van de hoogste inkomens, zei Dijsselbloem vrijdagmiddag. Het meeste van dat geld zou zijn uitgekomen bij lage inkomens. ‘Als de heren met dit soort cijfermateriaal de campagne in gaan dan zijn ze buitengewoon kwetsbaar. Elk getal dat zij noemen is onjuist.’

GroenLinks-leider Jesse Klaver en SP-fractievoorzitter Emile Roemer kwamen vrijdag met het plan om de belastingschijven zo aan te passen, dat rijke Nederlanders weer sneller in het hoogste belastingtarief van 52 procent terechtkomen. Iedereen met een inkomen van 57.000 euro en meer moet gaan inleveren. ‘Gewoon eerlijk delen,’ noemt Roemer dat.

Na nivellerend kabinet willen SP en GroenLinks rijken nog meer belasten

Schadelijke campagne: ‘Links moet gaan samenwerken’
Klaver beweert dat door kabinet-Rutte de hoge inkomens de afgelopen jaren er hard op vooruit zijn gegaan. Klaver en Roemer gaan hun plan tijdens de Algemene Beschouwingen voorstellen, direct na Prinsjesdag.

Dijsselbloem spreekt van een ‘ongeloofwaardig plan’ en een schadelijke strategie van de twee partijen. ‘Misschien is het tijd dat linkse partijen eens gaan samenwerken in de campagne in plaats van elkaar een hak te zetten,’ aldus de minister, die vermoedt dat het plan is bedoeld als aanval op zijn PvdA.

Hoe het kabinet de rijken steeds zwaarder belast

Nederlandse topinkomens betalen al meer belasting door regering-Rutte
De regering van VVD en PvdA greep de afgelopen jaren juist veelvuldig in om de inkomensverschillen te verkleinen.Dat deden ze niet door het top belastingpercentage te verhogen, maar door allerlei voordelen voor hogere inkomens te laten vervallen.

Zo werd onder meer de hypotheekrenteaftrek beperkt, kunnen werkenden nog maar tot een bruto jaarinkomen van 100.000 euro pensioen opbouwen en viel de heffingskorting voor hoge inkomens weg.

Emile Kossen (1992) is sinds september 2015 online redacteur bij Elsevier. Portefeuilles/interesses Verenigde Staten Latijns-Amerika Politiek Media

Na nivellerend kabinet willen SP en GroenLinks rijken nog meer belasten

Elsevier 16.09.2016 Het kabinet van VVD en PvdA heeft de ongelijkheid in Nederland enkel vergroot, menen GroenLinks en SP. Hun oplossing: nog meer belastingvoordelen bij hoge inkomens weghalen, juist wat dit kabinet al veelvuldig deed.

‘Gewoon eerlijk delen,’ noemt SP-leider Emile Roemer het plan om de belastingschijven zo aan te passen, dat rijke Nederlanders weer sneller in het hoogste belastingtarief van 52 procent terechtkomen. Iedereen met een inkomen van 57.000 euro en meer moet gaan inleveren.

‘Dat levert 2,5 miljard euro op, die we gaan besteden aan belastingvoordelen voor mensen met lage inkomens,’ aldus Roemer tegen de NOS. In de praktijk moeten die mensen er met 500 euro op vooruit gaan.

Openlijke provocatie richting PvdA
Het plan komt van Roemer en GroenLinks-lijsttrekker Jesse Klaver, die beweert dat door kabinet-Rutte de hoge inkomens de afgelopen jaren er hard op vooruit zijn gegaan. Klaver en Roemer gaan hun plan tijdens de Algemene Beschouwingen voorstellen, direct na Prinsjesdag.

De twee kijken vooral naar de PvdA voor steun, een duidelijke poging om de socialisten te provoceren. ‘PvdA zegt wel voor eerlijk delen te zijn, maar ik heb niets aan mooie praatjes,’ aldus Roemer.

Deze week in Elsevier: Hoe het kabinet de rijken steeds zwaarder belast

Kabinet-Rutte pakte rijken al verscheidene keren
De oproep en beredenering van de twee linkse politici is opvallend, want de regering van VVD en PvdA greep de afgelopen jaren juist veelvuldig in om de inkomensverschillen te verkleinen.Dat deden ze niet door het top belastingpercentage te verhogen, maar door allerlei voordelen voor hogere inkomens te laten vervallen.

Zo werd onder meer de hypotheekrenteaftrek beperkt, kunnen werkenden nog maar tot een bruto jaarinkomen van 100.000 euro pensioen opbouwen en viel de heffingskorting voor hoge inkomens weg.

Nederland behoort al tot de meest gelijke landen op aarde, en in vergelijking met landen om ons heen telt Nederland ook weinig topinkomens. Hoge inkomens betalen al een buitengewoon groot deel van de inkomstenbelasting. De 30 procent meest verdienende Nederlanders nam volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) in 2014 ruim 81 procent daarvan voor hun rekening, ruim 38 miljard euro.

Emile Kossen (1992) is sinds september 2015 online redacteur bij Elsevier. Portefeuilles/interesses Verenigde Staten Latijns-Amerika Politiek Media

Tags: belasting economie Emile Roemer Jesse Klaver Nederland

 

Belastingvoordeel rijkeren weghalen

Telegraaf 16.09.2016 GroenLinks en SP willen belastingvoordelen bij de hogere inkomens weghalen, om midden- en lage inkomens er 500 tot 600 euro op vooruit te laten gaan.

Emile Roemer van de SP en Jesse Klaver van GroenLinks willen er een wijzigingsvoorstel op het belastingplan voor uitwerken. De aanpassing gaat inkomens vanaf 57.000 euro bruto per jaar voordeel kosten.

„Toen het kabinet begon spraken ze in het regeerakkoord af dat we in Nederland eerlijk zouden delen. Als we kijken naar de afgelopen jaren is dat gewoon niet gebeurd”, aldus Klaver. „Zo bestrijden wij de ongelijkheid die het kabinet heeft vergroot”, zegt Roemer over het wijzigingsvoorstel.

Ministerraad 16 september 2016

RO 16.09.2016  Minister Kamp heeft na afloop van de ministerraad een persconferentie gegeven. De video toont de inleidende verklaring van de minister.

Download deze video

 
MP4-videoVideo | 16-09-2016 | 3:07 |  mp4 | 62,7 MB

  MP4-videoVideo | 16-09-2016 | 3:07 |  mp4 | 16,2 MB

  AudiospoorAudio | 16-09-2016 |  mp3

  OndertitelingsbestandCaption | 16-09-2016 |  srt

Uitgeschreven tekst

Minister Kamp:
Ik heb het ook een jaartje geleden een keer gedaan. Heel af en toe gebeurt het dat de minister-president er niet is en de viceminister-president er niet is en dan is er gelegenheid voor mij om even wat terug te koppelen naar u, wat er gebeurd is.

We hebben een vreugdevolle dag gehad vandaag, omdat minister Plasterk weer terug was. Die hebben we een aantal maanden moeten missen, die ging weg op een gegeven moment en toen hadden we niet door dat hij iets met zijn hart had, dat kwam heel plotseling want hij functioneerde tot het laatst op de gebruikelijke goede wijze. Maar ineens was hij weg, hij is geopereerd, hij is weer hersteld en hij is in volle glorie weer teruggekomen. Dus we zijn erg blij dat hij er weer is en weer volop mee heeft gedaan.

We hebben gisteren de CBS-cijfers gezien over de werkloosheid en dat is voor ons als kabinet een heel belangrijk punt, omdat wij – wij doen allerlei dingen, maar uiteindelijk gaat het er ons om dat we iedereen zo veel mogelijk bij de samenleving betrekken en ook mee laten profiteren in al het goede wat er in ons land is. En dat kun je het beste doen door te werken. Dus wij willen heel graag dat er meer werkgelegenheid is, minder werkloosheid is, en we hebben nu gezien dat het aantal werklozen in de afgelopen maanden snel is gedaald.

In augustus waren er 20.000 minder werklozen, in een half jaar tijd is het percentage van de beroepsbevolking dat werkloos is gedaald van 6,5 naar 5,8 procent. Dat is echt een flinke daling. Het is in de afgelopen vier jaar niet zo snel vooruitgegaan als het nu op dit moment vooruitgaat en daar zijn we natuurlijk erg blij mee, dat dat gebeurt. We zijn ook blij met de groei van de werkgelegenheid, die ook al een tijd aan de gang was.

Meer werkgelegenheid, veel meer mensen komen op de arbeidsmarkt beschikbaar en ondanks dat er meer mensen op de arbeidsmarkt komen toch het percentage werkloosheid dat naar beneden gaat. Inmiddels 10 miljoen mensen die in Nederland werken en het afgelopen half jaar 100.000 banen erbij gekregen. Dat zijn echt dingen waar we het voor doen en we zijn blij dat die ontwikkeling op deze manier plaatsvindt.

Wat aan de economie ook echt bijdraagt in Nederland is dat wij, behalve van onze succesvolle export, het nu ook kunnen hebben van de stijging van de koopkracht. Vorig jaar, in het jaar 2015, is de koopkracht gemiddeld met 1,1 procent gestegen, alleen de werknemers zagen de koopkracht stijgen met gemiddeld 2,5 procent.

Ook in dit jaar 2016 zal er weer een plus uitkomen, het jaar is nog niet afgelopen maar die ontwikkeling van de koopkracht zal ook dit jaar positief zijn. En wat betreft het jaar 2017, dat kunt u zich voorstellen, daar heb ik nog geen mededelingen over te doen.

Daar hebben we in augustus een heleboel over gesproken in het kabinet, ook besluiten over genomen. Tot het laatst zijn we bezig geweest om dat allemaal netjes uit te werken en dat zal volgende week aan de Kamer worden gepresenteerd en dan zal ook een dag later begonnen worden met de Algemene Politieke Beschouwingen en dan kunnen we u ook vertellen wat naar verwachting de ontwikkelingen in het jaar 2017 zullen zijn.

Maar ik heb goede hoop dat de goeie ontwikkeling die we ingezet hebben, in 2014, ’15, ’16, dat die ook volgend jaar weer voortgezet zal worden.

Meer over Regering

Zie ook; Bijeenkomsten

Koopkrachtverschillen sterk toegenomen; kloof 65-plus en werkende groeit

VK 16.09.2016 De koopkrachtverschillen zijn de afgelopen vijftien jaar sterk toegenomen, vooral tussen werkenden en gepensioneerden. Mensen met een baan hebben sinds 2000 ruim 30 procent meer te besteden, waar de koopkracht van gepensioneerden gelijk is gebleven. Dat blijkt uit de koopkrachtcijfers van 2015 die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vandaag publiceert.

De cijfers over 2015 weerspiegelen de trend van deze eeuw: werknemers gingen er vorig jaar 2,5 procent op vooruit, maar de koopkracht van gepensioneerden, daalde met 0,1 procent. Bijstandontvangers (plus 1 procent), zelfstandigen (plus 0,6) en arbeidsongeschikten (plus 0,4) zaten daar tussenin. In totaal steeg de koopkracht van de Nederlandse bevolking in 2015 met 1,1 procent, tegen 1,8 procent in 2014.

Het CBS benadrukt dat het niet om gemiddelde koopkrachtverschillen gaat, maar om toe- en afnamen in doorsnee. Dat wil zeggen dat de helft van bijvoorbeeld werknemers minder dan 2,5 procent koopkrachtstijging had en de helft meer.

30 procent bedraagt de koopkrachtgroei van werkende Nederlanders sinds 2000.

Waar het CBS alleen terugkijkt op de koopkrachtontwikkelingen, voorspelt het Centraal Planbureau (CPB) ze. Voor dit jaar wacht er volgens het CPB een forse koopkrachtverbetering voor iedereen van, in doorsnee, 2,7 procent. Dat is te danken aan de 5 miljard euro belastingverlaging die het kabinet dit jaar inzet. De eenmaligheid daarvan is te zien aan het doorsnee koopkrachtcijfer dat het CPB voor volgend jaar voorspelt: 0,7 procent.

Uit gelekte Prinsjesdagcijfers blijkt dat het kabinet alles op alles zet om dit in een verkiezingsjaar te vermijden. Vrijwel iedereen moet er in 2017 een beetje op vooruitgaat, vooral ouderen en de laagste inkomens. Daar trekt het kabinet 1,1 miljard euro voor uit.

© de Volkskrant

Uit een nauwkeuriger blik op de onderscheiden groepen blijkt volgens het CBS dat de onderlinge verschillen behoorlijk groot zijn. Hoewel ze er in doorsnee op vooruit gaan, had ruim eenderde van de werknemers vorig jaar juist minder te besteden dan in 2014. Bij zzp’ers loopt de koopkracht nog verder uiteen: bij een kwart van de zelfstandigen daalde die minstens 11 procent, maar bij een kwart steeg de koopkracht in 2015 met meer dan 14 procent ten opzichte van 2014.

Het CBS signaleert ook grote verschillen in de koopkrachtontwikkeling van gepensioneerden. Iemand met een aanvullend pensioen zag zijn koopkracht sinds 2000 sterker dalen dan een gepensioneerde met alleen AOW. Ouderen met een aanvullend pensioen vanaf 10 duizend euro per jaar, hebben nu minder koopkracht. Daar staat tegenover dat het gemiddelde inkomen van 65-plussers bijna 10 procent is gestegen. Als een van de oorzaken noemt het CBS de instroom van gefortuneerde ouderen en de sterfte onder bejaarden met een kariger pensioen.

Volg en lees meer over:  ECONOMIE  NEDERLAND

‘Economie trekt in 2017 harder aan’

NU 16.09.2016 De Nederlandse economie groeit volgend jaar met 1,7 procent. Dat is iets meer dan de eerder geraamde 1,6 procent van het kabinet. Dat blijkt uit de uitgelekte Miljoenennota die De Telegraaf en RTL Nieuws in handen hebben.

De groei is deels te danken aan de stijgende uitgaven van huishoudens. Die nemen volgend jaar toe van 1,3 naar 1,8 procent. De inflatie stijgt van 0,3 naar 0,5 procent op jaarbasis.

De werkloosheid komt volgend jaar uit op 555.000 mensen: vijfduizend minder dan waar eerder op werd gerekend.

Staatsschuld

De staatsschuld bedraagt in 2017 62,1 procent van het bbp en het begrotingingstekort daalt naar een half procent. Daarmee zijn de overheidsfinanciën in balans, zo staat in de stukken.

“Nederland staat er beter voor. De overheidsfinanciën zijn inmiddels meer in balans. Al met al is Nederland sterk uit de crisis gekomen”, citeert RTL uit de gelekte Miljoenennota. “De veranderingen waren niet pijnloos en de gevolgen van de crisis zijn nog niet weggewerkt”, schrijft het kabinet.

Eerder lekte al uit dat iedereen er volgend jaar in koopkracht op vooruit gaat. Het kabinet is voornemens hier 1,1 miljard euro extra voor uit te trekken. Daarbij wordt er 1,5 miljard euro extra uitgetrokken voor onder andere veiligheid, defensie, onderwijs en zorg.

Zie ook: ‘Lekken stukken Prinsjesdag belediging Kamer, Grondwet en Koning’

Teleurstellend

Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën), die volgende week dinsdag op Prinsjesdag de Miljoenennota aanbiedt, noemde het uitlekken van de stukken “teleurstellend”.

Minister Henk Kamp (Economische Zaken), die de afwezige premier Mark Rutte en vicepremier Lodewijk Asscher verving op de wekelijkse persconferentie, gaat het proces evalueren. “Vervolgens gaan we kijken of de afspraken voor volgend jaar weer verbeterd kunnen worden”, aldus Kamp.

Dinsdag uitte ook de SP zijn onvrede over het lekken. Door de Prinsjesdagstukken niet openbaar te maken en geen serieus onderzoek in te stellen naar het lekken van de begrotingsstukken neemt premier Rutte de Tweede Kamer, de Grondwet en de Koning “niet serieus”.

Rutte zegt het lekken te betreuren maar constateert dat er weinig aan valt te doen. Hij kan de stukken niet openbaar maken, omdat nog tot op het laatste moment tussen de begrotingen geschoven kan worden.

 ‘Lekken Prinsjesdag-stukken belediging Kamer, Grondwet en Koning’

Lees meer over: Prinsjesdag Miljoenennota

Koopkracht neemt toe, maar lang niet voor iedereen

Trouw 16.09.2016 De koopkracht van Nederlanders is vorig jaar gemiddeld met 1,1 procent gestegen. Dat heeft het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag gemeld. Daarbij gingen vooral werkenden erop vooruit, terwijl de koopkracht van gepensioneerden een beetje afnam.

Gemiddeld boekten werknemers vorig jaar de sterkste vooruitgang in koopkracht van 2,5 procent. Die toename was te danken aan hogere cao-lonen en het herstel op de arbeidsmarkt. Ondanks die gemiddelde toename zijn de verschillen tussen werkenden in loondienst echter groot. Zo zag ruim eenderde van de werknemers hun koopkracht juist slinken.

De koopkracht van gepensioneerden zakte in doorsnee met 0,1 procent. Dit kwam vooral doordat veel aanvullende pensioenen niet aan de stijging van het prijspeil werden aangepast, of in sommige gevallen zelfs werden gekort. De koopkracht van gepensioneerden was vorig jaar even hoog als in 2000.

Over het algemeen staan de 65-plussers er desondanks veel beter voor dan vijftien jaar geleden. Gecorrigeerd voor inflatie lag het gemiddelde inkomen van pensioenontvangers vorig jaar 9 procent hoger dan in 2000. Dit komt doordat meer vrouwen pensioen hebben opgebouwd dan in voorgaande generaties. Daarnaast zijn recent gepensioneerden hoger opgeleid, waardoor ze een ruimer pensioen hebben opgebouwd.

Minder grote stijging

Bij zelfstandigen werd een gemiddelde toename van 0,6 procent gemeten. Hier waren de verschillen nog groter. Een kwart ging er minstens 11 procent op achteruit, terwijl bij een even grote groep een verbetering van 14 procent of meer werd gemeten.

De algemene stijging van de koopkracht was vorig jaar beperkter dan in 2014, toen een plus van 1,8 procent werd gerealiseerd. Die verbetering volgde op vier jaar van onafgebroken krimp.

Koopkracht blijft verder stijgen

Telegraaf  16.09.2016 Consumenten hadden in 2015 meer te besteden: de koopkracht nam in doorsnee met 1,1% toe. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek. De stijging was minder groot dan in 2014: toen steeg deze met 1,8%.

Werknemers gingen er het meest op vooruit: zij zagen hun koopkracht in 2015 in doorsnee met 2,5% het sterkst stijgen. Geprofiteerd werd van zowel een stijging van het cao-loon als van een verbetering van de arbeidsmarkt.

Zelfstandigen gingen er met 0,6% maar weinig op vooruit, maar de verschillen in deze groep zijn groot: terwijl de koopkracht bij een kwart van de zelfstandigen met ten minste 11% daalde, steeg deze bij een even grote groep met bijna 14% of meer.

Wie in 2015 vooral was aangewezen op een uitkering, ging er ook op vooruit: bijstandsontvangers met 1% en arbeidsongeschikten met 0,4%.

Gepensioneerden gingen er daarentegen met 0,1% licht op achteruit. Dit heeft onder meer als reden dat veel aanvullende pensioenen slechts in beperkte mate werden geïndexeerd en soms zelfs gekort.

Mensen die nu met pensioen gaan hebben gemiddeld een hoger inkomen dan hun voorgangers, aldus het CBS. Een van de oorzaken is dat vrouwen vaker dan eerdere generaties een eigen aanvullend pensioen hebben opgebouwd. Bovendien konden de jongere, hoger opgeleide, generaties een ruimer aanvullend pensioen opbouwen.

Het gemiddelde inkomen van 65-plussers lag in 2015 reëel zo’n 9% hoger dan dat van de bevolking die in 2000 tot de 65-plussers behoorde.

Grote verschillen in koopkrachtontwikkeling ouderen

Trouw 16.09.2016 De laatste jaren blijft er altijd een groep mokkend achter als rekenmeesters nieuwe koopkrachtcijfers presenteren. Het zijn de ouderen. Zie je wel, zeggen zij bij monde van de ouderenbonden, weer zijn wij het die worden gepakt. Dat gevoel zal vanmorgen opnieuw zijn versterkt nadat het CBS de nieuwe koopkrachtcijfers publiceerde. Er zijn ouderen die er de afgelopen jaren meer dan 13 procent op achteruit zijn gegaan.

Het CBS publiceerde bij de koopkrachtplaatjes een extra bestand met cijfers over gepensioneerden. Daaruit blijkt dat 65-plussers er tussen 2008 en 2015 ruim 5 procent op achteruit zijn gegaan. Maar de verschillen binnen de groep zijn enorm. Zo zijn er ouderen die er de afgelopen jaren 13 procent op achteruit zijn gaan. De alleenstaande AOW’er bijvoorbeeld die tussen 1920 en 1924 (leeftijd: 92 tot 96) is geboren een aanvullend pensioen heeft van 20.000 euro of meer. Hij of zij leverde 13,6 procent aan koopkracht in.

Tot de verliezers horen ook de gepensioneerden die tussen 1930 en 1934 zijn geboren en naast AOW 10.000 tot 20.000 euro extra ontvangen. Deze groep ging er precies 13 procent op achteruit. Dat geldt ook voor de alleenstaande ouderen die tussen 1935 en 1939 zijn geboren en via hun pensioenfonds meer dan 20.000 euro krijgen uitgekeerd.

Het zijn mede dit soort cijfers waarom ouderenbonden en de partij 50Plus koopkrachtreparatie eist. Critici laten geen spaan heel van deze eis. Ouderen gaan erop achteruit omdat hun pensioenfondsen onvoldoende geld in kas hebben waardoor zij moeten korten. De pensioenfondsen zijn het private deel van de oudedagsvoorziening. Het overheidsdeel bestaat uit de AOW, en daarop is de afgelopen jaren niet gekort.

Dat is terug te zien in de cijfers van het CBS. Alleen ouderen met een aanvullend pensioen verloren koopkracht. De 65-plussers die alleen zijn aangewezen op en AOW, of daarnaast een klein pensioentje hebben van minder dan 5000 euro per jaar, gingen er op vooruit. Sommigen zelfs met bijna tien procent.

De grootste stijging zit bij de paren waarvan beide partners AOW ontvangen, plus een klein pensioentje van maximaal 1200 euro per jaar. Hun koopkracht steeg met 9,5 procent.

Dat wil overigens niet zegen dat alle ouderen met een klein pensioen erop vooruit gingen. Koopkracht hangt sterk af van persoonlijke omstandigheden zoals huurverhoging, zorgkosten en de prestaties van het pensioenfonds.

Verwant nieuws;

‘Lekken stukken Prinsjesdag belediging Kamer, Grondwet en Koning’

NU 13.09.2016  Door de Prinsjesdagstukken niet openbaar te maken en geen serieus onderzoek in te stellen naar het lekken van de begrotingsstukken neemt premier Rutte de Tweede Kamer, de Grondwet en de Koning “niet serieus”.

Dat verweet SP-Kamerlid Ronald van Raak de premier dinsdag tijdens het vragenuur. Ook dit jaar wist RTL Nieuws de hand te leggen op een deel van de Prinsjesdag-stukken. Van Raak pleit voor een serieus onderzoek naar het lek.

“Wij (de Tweede Kamer red.) moeten altijd onze mond houden tot Prinsjesdag, terwijl het kabinet mag lekken”, aldus Van Raak. Hij ergert zich al jaren mateloos aan het lekken van de begrotingsstukken, die officieel pas op Prinsjesdag openbaar mogen worden gemaakt. De Kamerleden ontvangen de plannen pas de vrijdag voor Prinsjesdag en Kamerleden moeten tekenen voor geheimhouding.

Bekijk de reactie van Van Raak en Rutte:

Alle plannen naar de Kamer

Van Raak vindt dat het kabinet de stukken dinsdag nog openbaar moet maken. “Stuur alles maar naar de Kamer.” Dat de regering de plannen wel met de media deelt, noemt hij een belediging van de Tweede Kamer. “Als er hier (in de Tweede Kamer red.) wordt gelekt, stelt de voorzitter een serieus onderzoek in. Dat doet de premier niet. Hij neemt de politiek en de Tweede Kamer niet serieus”, aldus Van Raak.

Premier Rutte zegt het lekken te betreuren maar constateert dat er weinig aan valt te doen. Hij kan de stukken niet openbaar maken, omdat nog tot op het laatste moment tussen de begrotingen geschoven kan worden.

Ook stelt de Grondwet hem niet in staat de stukken eerder openbaar te maken. Een grondig onderzoek naar het lek vindt Rutte overbodig. Tegenover NU.nl zegt hij bovendien dat een onderzoek geen zin heeft.

“De kringen waaronder deze stukken worden verspreid zijn zo groot, dat een onderzoek heel veel geld kost en ook niet veel zal opleveren”, aldus de premier.

Een ander systeem om de stukken te verspreiden is er volgens de premier niet. “Mijn stelling is na zes jaar ervaring dat er blijkbaar altijd methodes worden gevonden om delen vermeend te lekken.”

300 miljoen euro extra

Uit de stukken blijkt dat bijna iedereen er in koopkracht op vooruit gaat. Zo krijgen arme gezinnen, ouderen en partners van chronisch zieken er extra geld bij.

Eerder lekte al uit dat regeringspartijen VVD en PvdA samen 1,2 miljard mochten verdelen. De VVD trok 600 miljoen uit voor Veiligheid en Justitie en Defensie, terwijl de PvdA 600 miljoen besteedde aan Onderwijs en Volksgezondheid.

Uit de gelekte stukken van vorige week blijkt dat er volgend jaar nog eens 300 miljoen extra naar zorg, onderwijs en veiligheid gaat.

In totaal gaat er 450 miljoen euro naar Veiligheid en Justitie, 400 miljoen euro naar Volksgezondheid, 300 miljoen euro naar Defensie en 200 miljoen euro extra naar Onderwijs. De overgebleven 100 miljoen euro gaat naar armoedebestrijding onder kinderen en eenverdieners met een partner met een chronische ziekte.

Lees meer over: Prinsjesdag

Gerelateerde artikelen;

Kabinet kondigt extra geld voor veiligheid en arme kinderen aan

Economie stimuleert kabinet Rutte 3

Telegraaf 10.09.2016 De kans is groot dat Nederland na de verkiezingen voor de Tweede kamer in maart 2017 een kabinet Rutte 3 krijgt dat op hoofdlijnen het huidige beleid zal voortzetten. Door de goed draaiende economie in Nederland zal vooral de VVD, met Mark Rutte als lijsttrekker, extra kiezers trekken en daardoor bij de formatie van een nieuw kabinet veel invloed kunnen uitoefenen op het regeerakkoord.

Hoewel in ons land pas in maart 2017 verkiezingen voor de Tweede Kamer plaatsvinden, is in politiek Den Haag nu al de verkiezingskoorts uitgebroken. Omdat de meeste partijen hun programma’s nog moeten publiceren, is het op dit moment niet mogelijk een beeld te krijgen van de contouren van het beleid van een nieuw kabinet.

Gaan we af op de huidige samenstelling van de Eerste Kamer en recente peilingen dan is de kans groot dat kiezers het zelfs zonder deze contouren moeten doen. Voor een meerderheid in beide Kamers zijn voor het toekomstige kabinet waarschijnlijk vier of vijf partijen nodig. Het regeerakkoord wordt daardoor een mengsel van compromissen.

Gezien de weerzin van de meeste politieke partijen tegen samenwerking met de PVV staat nu al vast dat deze partij geen deel zal uitmaken van een nieuw kabinet. Geert Wilders heeft er alles aangedaan om de afkeer tegen de PVV aan te wakkeren door zijn collega’s te schofferen.

En recent presenteerde hij op een A4-tje een programma waarin hij duidelijk maakt dat hij niet alleen lak heeft aan andere partijen maar ook aan de Grondwet van Nederland. Voor de kiezers geeft dit in ieder geval duidelijkheid: Geert gaat niet regeren en zal vanaf de oppositiebanken blijven roeptoeteren.

Campagne

Nu de PVV zich zelf politiek buitenspel heeft gezet, is er voor de andere partijen geen aanleiding om met Wilders in discussie te gaan. Ze kunnen hun tijd beter besteden aan het promoten van hun eigen programma. In de komende verkiezingscampagne spelen twee zaken een belangrijke rol. Hoe staat Nederland er voor en wat vinden burgers belangrijke onderwerpen.

Volgens onderzoek gaat het in volgorde van belangrijkheid om de gezondheidszorg, immigratie, integratie en asielbeleid, onderwijs en werk. Daarnaast weten we uit vroegere verkiezingsuitslagen dat een goed draaiende economie in het voordeel is van regeringspartijen, vooral de partij van de premier profiteert.

Het ziet er naar uit dat bij de verkiezingscampagne van de VWD deze economische verkiezingsles centraal zal staan, aangevuld met aanscherpingen op het terrein van immigratie, vluchtelingen en integratie. Binnen de coalitie met de PvdA was daarvoor minder ruimte. Omdat binnen de PvdA “ouderwets” links veel invloed heeft, wordt er waarschijnlijk afstand genomen van Rutte 2. De vraag rijst of dit kiezers oplevert.

De economie draait goed

Toen Rutte 2 van start ging, was er in Nederland sprake van een krimpende economie, nam de werkgelegenheid af en lag het overheidstekort rond de 4%. Op dit moment staat ons land op alle belangrijke internationale lijstjes in de top tien. Daarbij gaat het om onze groei, hoge welvaart, goede prestaties van het bedrijfsleven, de toegenomen koopkracht van burgers, maar ook de uitstekende stelsels op het terrein van sociale zekerheid en gezondheidszorg.

Daarnaast zitten we in de kopgroep van landen met een gelukkige bevolking en een lage inkomensongelijkheid. Tegenstanders van het kabinet hebben geen boodschap aan deze prestaties, menen dat ze niet kloppen en vinden zelfs dat het slecht gaat in Nederland. Het gaat hier in hoofdzaak om boze en ontevreden burgers die aangeven dat ze op de PVV gaan stemmen; ze menen dat met Geert aan het roer alles beter wordt. Ook veel stemmers op de SP hebben een afkeer van Rutte 2 en verwachten veel van Emiel Roemer.

Maar omdat het maatregelenpakket van Rutte 2 ook door een deel van de huidige oppositiepartijen werd gesteund, is de kans groot dat een nieuw kabinet dit beleid op hoofdlijnen zal voortzetten. Ook om een andere reden ligt dit voor de hand. Op basis van de meeste recente voorspellingen over de groei van onze economie, de staatsinkomsten en -uitgaven en de geldende Europese normen is er weinig ruimte voor een radicaal ander beleid.

Het verkiezingsprogramma van GroenLinks gaat daar wel vanuit. Daarin wordt een duidelijke keuze gemaakt voor hogere staatsinkomsten die moeten worden besteed aan minder ongelijkheid en een groenere economie. Om die extra inkomsten te realiseren, krijgen bedrijven en burgers met hogere inkomens en vermogens te maken met zware belastingverhogingen.

Het paradepaardje is de invoering van een zogenoemde Piketty-belasting, genoemd naar de linkse Franse econoom Thomas Piketty die voorstander is van een wereldwijde rijkentaks, door de vakbeweging in Nederland aangeduid als ‘Dagobertducktaks’ en door tegenstanders als een jaloeziebelasting.

Belastingverhogingen pakken slecht uit

Landen die met hoge tarieven voor rijken de ongelijkheid willen verminderen en extra geld voor de schatkist willen ophalen, boeken daarmee geen succes. Een recent voorbeeld is Frankrijk. De rijkentaks van 75%, ingevoerd in 2012, werd vorig jaar al weer afgeschaft. Deze belasting leidde tot een belastingvlucht van rijken en bedrijven naar andere landen, was schadelijk voor de Franse economie en werkgelegenheid en kostte daardoor de schatkist per saldo geld.

De ervaring leert dat ongelijkheid het best kan worden bestreden met slim onderwijs en om- en bijscholing gericht op de arbeidsmarkt van morgen. De praktijk laat ook zien dat lastenverzwaringen voor bedrijven banen kosten. Politieke partijen die daarvoor pleiten, moeten de kiezers daarom eerlijk vertellen dat er door die verhoging werkgelegenheid verloren gaan.

Gezondheidszorg

Onze gezondheidszorg wordt een belangrijk verkiezingsthema. Verschillende politieke partijen willen het eigen risico afschaffen, maar dat kost bijna 4 miljard euro die elders gecompenseerd moet worden. De zorguitgaven in Nederland zijn sinds 1972 gestegen van 8 procent naar 13 procent van het BBP en blijven de komende decennia stijgen. Vooral door de vergrijzing, maar dat is niet de gehele verklaring. In iedere levensfase neemt de zorgconsumptie toe, door betere en duurdere zorg. Op dit moment dragen modale inkomens bijna een kwart van hun inkomen af aan zorgpremies.

Dit kan in 2040 oplopen tot tussen 30% en 45% van het inkomen. Deze toename zal niet alleen de solidariteit in de zorg, tussen jong en oud en arm en rijk onder druk zetten, maar ook leiden tot een verhoging van de loonkosten bij bedrijven en dat gaat banen kosten. Daarom is het verstandig ons zorgstelsel breder onder de loep te nemen en geen overhaaste belofte te doen met het afschaffen van het eigen risico.

SP fractievoorzitter: Regering onthulde stukken Prinsjesdag zelf

Trouw 10.09.2016 Geheime stukken over Prinsjesdag zijn niet uitgelekt, maar doelbewust door de regering naar buiten gebracht. Dat stelde de fractievoorzitter van de SP in de Eerste Kamer, Tiny Kox, vandaag.

Terwijl het parlement ze nog niet heeft, slingert het kabinet naar hartelust haar positieve cijfers de wereld in, aldus Kox in het NPO-radioprogramma Kamerbreed.

“We zouden ons taalgebruik moeten aanpassen. Dit is niet uitlekken. Het kabinet besluit gewoon: zo gaan wij dit nieuws naar buiten brengen.” Het kabinet moet ons niet het fabeltje op de mouw spelden dat het is een ongelukje is, zo zei hij.

Kox reageerde op de onthullingen van RTL Nieuws, dat er net als afgelopen jaren in slaagde voor Prinsjesdag begrotingsplannen van het kabinet te bemachtigen. Uit de stukken blijkt dat praktisch iedereen er volgend jaar in koopkracht iets op vooruitgaat.

SP: Regering onthult stukken zelf

Telegraaf 10.09.2016 Geheime stukken over Prinsjesdag zijn niet uitgelekt, maar doelbewust door de regering naar buiten gebracht. Dat stelde de fractievoorzitter van de SP in de Eerste Kamer, Tiny Kox, zaterdag.

Terwijl het parlement ze nog niet heeft, slingert het kabinet naar hartelust haar positieve cijfers de wereld in, aldus Kox in het NPO-radioprogramma Kamerbreed. ,,We zouden ons taalgebruik moeten aanpassen. Dit is niet uitlekken. Het kabinet besluit gewoon: zo gaan wij dit nieuws naar buiten brengen.” Het kabinet moet ons niet het fabeltje op de mouw spelden dat het is een ongelukje is, zo zei hij.

SP: Regering zelf onthult stukken Prinsjesdag

AD 10.09.2016 Geheime stukken over Prinsjesdag zijn niet uitgelekt, maar doelbewust door de regering naar buiten gebracht. Dat stelt de fractievoorzitter van de SP in de Eerste Kamer, Tiny Kox.

Het kabinet besluit gewoon: zo gaan wij dit nieuws naar buiten brengen, aldus Tiny Cox, SP.

Terwijl het parlement ze nog niet heeft, slingert het kabinet naar hartelust haarpositieve cijfers de wereld in, aldus Kox in het NPO-radioprogramma Kamerbreed. ,,We zouden ons taalgebruik moeten aanpassen. Dit is niet uitlekken. Het kabinet besluit gewoon: zo gaan wij dit nieuws naar buiten brengen.”

Begrotingsplannen
Het kabinet moet ons niet het fabeltje op de mouw spelden dat het is een ongelukje is, zo zei hij. Kox reageerde op de onthullingen van RTL Nieuws, dat er net als afgelopen jaren in slaagde voor Prinsjesdag begrotingsplannen van het kabinet te bemachtigen. Uit de stukken blijkt dat praktisch iedereen er volgend jaar in koopkracht iets op vooruitgaat.

Lees ook

Roemer: We hebben niks aan procenten, maar aan centen

Lees meer

Prinsjesdag-lek erg ‘irritant’

Telegraaf 09.09.2016 Het feit dat opnieuw stukken van Prinsjesdag naar de media zijn gelekt, is „buitengewoon irritant”, zei minister-president Mark Rutte vrijdag na de ministerraad. Maar hij gaat er geen actie tegen ondernemen. „Dit gebeurt helaas ieder jaar.” RTL Nieuwsheeft inzage in de stukken gehad.

De Tweede Kamer is volgens hem „ook heel terecht verschrikkelijk geïrriteerd.” Onder meer de SP wil dat de begrotingsstukken nu direct naar de Kamerleden worden gestuurd. Dat gaat niet gebeuren, liet de premier weten. De stukken zijn volgens hem namelijk nog niet klaar.

Het is een jaarlijkse traditie van de media geworden om de Prinsjesdagstukken als eerste in handen te krijgen. De afgelopen jaren was RTL Nieuws steeds de eerste die de stukken publiceerde.

Premier: lekken ‘buitengewoon irritant’

AD 09.09.2016 Het feit dat opnieuw stukken van Prinsjesdag naar de media zijn gelekt is ‘buitengewoon irritant’, zei minister-president Mark Rutte vrijdag na de ministerraad. Maar hij gaat er geen actie tegen ondernemen. ,,Dit gebeurt helaas ieder jaar.” RTL Nieuws heeft inzage in de stukken gehad.

De Tweede Kamer is volgens hem ‘ook heel terecht verschrikkelijk geïrriteerd’. Onder meer de SP wil dat de begrotingsstukken nu direct naar de Kamerleden worden gestuurd. Dat gaat niet gebeuren, liet de premier weten. De stukken zijn volgens hem namelijk nog niet klaar.

Het is een jaarlijkse traditie van de media geworden om de Prinsjesdag-stukken als eerste in handen te krijgen. De afgelopen jaren was RTL Nieuws steeds de eerste die de stukken publiceerde.

Lees ook

Prinsjesdagcijfers op straat, koopkracht stijgt

Lees meer

Zo verdeelt het kabinet de buit op Prinsjesdag

 

AD 09.09.2016 Enkele maanden geleden wilde minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) nog niet spreken van een ‘ feestbegroting’, maar gisteren werd er al wel veel goed nieuws gelekt dat de coalitiepartijen met Prinsjesdag nog eens willen uitserveren. De uitgelekte stukken geven een -voorzichtig- beeld waarin het kabinet gaat investeren. Alle thema’s op een rij.

© AFP

Voor uw portemonnee is er goed nieuws: negen op de tien Nederlanders gaan er op vooruit. VVD  en PvdA investeren daarnaast ieder op de eigen thema’s, samen voor zo’n 1,5 miljard. De sociaaldemocraten kiezen voor zorg en onderwijs, de liberalen voor veiligheid.

Met al deze gegevens zou je kunnen denken dat het een en al feest wordt op Prinsjesdag, maar dat valt te bezien. Alleen het goede nieuws wordt natuurlijk gelekt, er is nog niets bekend over het begrotingstekort, de oplopende staatschuld of de nieuwe werkeloosheidscijfers.

Desalniettemin, hieronder de thema’s waar geld voor vrijgemaakt is op rij:

Lees ook;

Roemer: We hebben niks aan procenten, maar aan centen

Lees meer

Veiligheid

Er was al 300 miljoen euro beloofd, maar dat bedrag is – door meevallende inkomsten- nog eens verhoogd naar 450 miljoen. Een groot deel is natuurlijk bestemd voor terreurbestrijding, waaronder een slordige 20 miljoen voor de inlichtingendiensten zoals de AIVD. De aanslagen in Parijs en Brussel noopten er al toe, maar deze zomer is met de aanval in Nice de noodzaak nog eens duidelijk geworden.

Het dreigingniveau in ons land is immers ‘substantieel’, het één na hoogste niveau waarbij de kans op een aanslag ‘reëel’ wordt geacht. Daarnaast moet er ook extra geld naar cybercrime en wijkagenten. Zeker voor de wijkagenten geldt dat de politie met de welhaast mislukte reorganisatie van de Nationale Politie iedereen heeft gemerkt dat het piept en kraakt.

Er vallen simpelweg gaten die gedicht moeten worden. Er wordt ook een fors bedrag uitgetrokken voor het Nederlands Forensisch Instituut. De wetenschappers die sporen van de politie onderzoeken lijden onder bezuinigingsslagen. Volgens medewerkers blijven sporen lang op de plank liggen, terwijl die voor strafzaken onderzocht moeten worden.

Armoede

Eén op de negen kinderen komt uit een arm gezin. Dan is er bijvoorbeeld geen geld voor nieuwe kleren, vakanties, een nieuwe wasmachine of om de dag vlees bij het avondeten. Sporten of muziekles schiet er dan al helemaal bij in. Het kabinet trekt daarom jaarlijks 100 miljoen euro uit, zodat arme kinderen niet achterblijven op hun meer fortuinlijke leeftijdsgenootjes.

Het plan is dat bestaande private fondsen zoals het Jeugdsportfonds meer gaan samenwerken met gemeenten, zodat de behoeften van kinderen in beeld komen. Het extra geld komt niet bij de ouders terecht, maar wordt bijvoorbeeld direct overgemaakt aan een sportclub of muziekschool.

Millitairen en marechausee bij extra controles op luchthaven Schiphol, waar sinds enige tijd verscherpte veiligheidsmaatregelen gelden © ANP

Onderwijs

Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap mag zich verheugen op 200 miljoen extra. Het leeuwendeel daarvan, 190 miljoen euro, is bestemd voor onderwijs. Het gaat naar onderwijs voor asielzoekerskinderen en het werkwerken van onderwijsachterstanden. Beide onderwerpen zijn een eis van coalitiepartner PvdA (gesteund door een Kamermeerderheid), maar volgens VVD-staatssecretaris Sander Dekker was er geen geld om die kosten te dekken.

Het geld gaat naar de grote steden, die gekort zouden worden op de financiering van hun onderwijsachterstandenbeleid. Verder kan taalonderwijs aan vluchtelingenkinderen ook in een tweede jaar bekostigd worden. Cultuur krijgt er 10 miljoen euro bij, maar het is nog niet bekend waar dat extraatje naartoe gaat.

Staatssecretaris Sander Dekker (Onderwijs) opent op het Cals College in IJsselstein het nieuwe schooljaar © ANP

Zorg

Het kabinet-Rutte II heeft de afgelopen jaren veel hervormingen in de zorg doorgevoerd. De kritiek daarop bleef, behalve bij de persoonsgebonden budgetten, redelijk binnen de perken. Toch zaten de coalitiepartijen, en dan vooral de PvdA, richting de verkiezingen niet te wachten op een nog ingeplande megabezuiniging op de langdurige zorg voor ouderen, zieken en gehandicapten. Die is daarom nu geschrapt.

Ook wordt de maximum zorgtoeslag – een tegemoetkoming voor de laagste inkomens in de zorgkosten – licht verhoogd, al is dit vooral een koopkrachtmaatregel. De geestelijke gezondheidszorg en de jeugdzorg blijven echter de komende jaren zorgenkindjes voor volgende kabinetten. Dus er is nog genoeg werk aan de winkel.

Een bewoonster van een zorginstelling met verpleegsters © ANP

Defensie

Het kan niemand zijn ontgaan dat het ministerie van minister Jeanine Hennis noodlijdend is. Materieel kan niet of nauwelijks worden gerepareerd, militairen moeten ‘pang, pang’ roepen bij gebrek aan munitie en het lukt niet om iedereen voldoende getraind te houden.

De 300 miljoen euro die Defensie komend jaar extra krijgt, worden uitsluitend gestoken in het wegwerken van reparaties en het op orde brengen van het materieel. De extra miljoenen worden gezien als een opmaat naar een ‘echte’ kapitaalinjectie voor de komende kabinetsperiode. Na jaren van bezuinigingen op Defensie zijn vrijwel alle partijen er nu van doordrongen dat er extra geld nodig is.

Tot zover het beleid. Want het kabinet heeft dus een koopkrachtverhoging voor het grootste deel van de Nederlanders in gedachten. Hieronder de tabellen:

Een Defensie-demonstratie tijdens de Wereldhavendagen in Rotterdam © ANP

Huishoudens verdeeld naar hoogte inkomen:

Inkomen tot 33.250 euro: + 1,1 procent
Inkomen tussen 33.250 en 66.500 euro: + 0,9 procent
Inkomen tussen 66.500 en 97.500 euro: + 1,1 procent
Inkomen boven 97.500 euro: + 1,1 procent

Huishoudens verdeeld naar soort inkomen:  

Inkomen uit werk: + 1,1 procent
Inkomen uit uitkering: + 1,1 procent
Gepensioneerden: + 0,7 procent

Huishoudens verdeeld naar gezinstype:  

Tweeverdieners: + 1 procent
Alleenstaanden: + 1,1 procent
Alleenverdieners (paren met één kostwinner):  + 0,6 procent

Huishoudens verdeeld naar wel of geen kinderen:    

Met kinderen: + 1,3 procent
Zonder kinderen: + 1,0 procent

PRINSJESDAG

Roemer: We hebben niks aan procenten, maar aan centen

AD 09.09.2016 Belangenorganisaties en de oppositie in de Tweede Kamer hebben afwachtend gereageerd op de gelekte kabinetsplannen voor extra investeringen in ouderen, zorg, armoedebestrijding en veiligheid. Ze vrezen dat er nog een addertje onder het gras zal zitten op Prinsjesdag.

© anp

Ouderenorganisatie ANBO bijvoorbeeld reageert gematigd positief op de gelekte stukken en benadrukt dat de details (die pas op 20 september bekend worden) zullen uitwijzen of gepensioneerden met bijvoorbeeld hoge zorgkosten er ook écht op vooruit gaan.

Directeur Liane den Haan: ,,Met name gepensioneerden met een middeninkomen hebben het moeilijk. Zij hebben net te veel inkomen waardoor zij net niet in aanmerking komen voor bijvoorbeeld huurtoeslag of andere regelingen. Maar ook gepensioneerden met een lager pensioeninkomen en hele hoge zorgkosten hebben het héél moeilijk.”

PCOB
De christelijke ouderenbond (PCOB) is nog gematigder. ,,We zijn blij dat de ouderenkorting bij de belastingen stijgt, maar zijn wel benieuwd of dit structureel wordt.” Ook naar wat het kabinet in petto heeft voor de huur- en zorgtoeslagen is de PCOB nieuwsgierig. ,,Want voor de groep ouderen met een klein pensioen kan dit zeer veel uitmaken in hun koopkracht.”

Perspectief, de jongerenorganisatie van de ChristenUnie, vindt dat met alle aandacht voor de ouderen een andere groep erbij inschiet. ,,Juist jongeren hebben het steeds moeilijker om rond te komen. Ook hebben ze te maken met schulden.

CU
Fractievoorzitter Gert-Jan Segers (CU) ziet goede dingen in de begroting, maar hij weigert in te gaan op details tot Prinsjesdag. ,,We hebben steeds onze zorgen geuit over groepen die over het hoofd zijn gezien, zoals gezinnen en chronisch zieken. Ik zie daar nog altijd ruimte voor verbetering, alternatieven blijven nodig. We komen dus ook nog met een tegenbegroting.”

De jeugdfondsen zijn vooral opgetogen over het beloofde extra geld voor arme kinderen. Dit is bedoeld voor zwemles, schoolreisjes, sportspullen, schoolspullen en kleding en wordt in natura uitgekeerd. ,,Het Jeugdsportfonds en Jeugdcultuurfonds staan te trappelen om hier samen met gemeenten en andere partijen vorm aan te geven.”

Emile Roemer
Oppositieleider Emile Roemer merkt op dat alleen weer goed nieuws is gelekt. ,,Veel wisten we al. Maar het blijft een traditie voor dit kabinet dat degenen met de dikste portemonnee er het hardste op vooruit gaan. Al dat gegoochel met procenten doet daar niks aan af. Mensen hebben niks aan procenten, maar aan centen. Je zult me niet horen piepen over extra geld voor dingen als veiligheid, al is het wel rijkelijk laat. Er is al heel veel schade aangericht.”

Voor politievakbond ACP is het extra geld voor meer veiligheid slechts een druppel op de gloeiende plaat. ,,Als het om veiligheid gaat, staat de klok in Den Haag al jaren stil. Ondertussen piept en kraakt het Nederlandse veiligheidsapparaat.” Door medewerkers bij onder andere politie, defensie en justitie wordt de noodklok geluid over de omstandigheden waaronder zij hun werk moeten doen.

‘Hypotheekrenteaftrek snel afbouwen’

Knot pleit voor meer hervormingen

Telegraaf 09.09.2016  De regering moet verdere hervormingen gaan doorvoeren op de huizenmarkt, bij het pensioenstelsel en op de arbeidsmarkt om de Nederlandse economie in een nog betere gezondheid te krijgen. Dat stelde DNB-topman Klaas Knot vandaag in een interview met RTL-Z.

Volgens Knot is het van belang dat de politiek de kar gaat trekken en mede de woningmarkt verder gaat aanpakken met onder meer plannen om de afbouw van de hypotheekrenteaftrek enigszins te versnellen en het maximale leenbedrag iets aan banden te leggen.

Daarnaast heeft Knot een verlaging van de belastingdruk op werk op zijn wenslijstje staan in ruil voor een hogere belasting op consumptie.

Last but not least meent Knot dat er meer maatwerk moet komen in het pensioenstelsel met een andere aanpak voor jongeren en ouderen.

LEES MEER OVER; HERVORMINGEN KLAAS KNOT

Uitgelekt! Zo wil kabinet op Prinsjesdag geld verdelen
Elsevier 08.09.2016 Het is zowat elk jaar raak: ook nu is een deel van de geheime Prinsjesdag-documenten gelekt. Uit de stukken, die in handen zijn van RTL Nieuws, blijkt dat bijna iedereen er volgend jaar in koopkracht iets op vooruitgaat.

De belangrijkste punten voor u op een rij.

  • Er wordt extra geld uitgetrokken voor arme gezinnen, ouderen en partners van chronisch zieken, blijkt uit de stukken. Er gaat 300 miljoen euro extra naar zorg, onderwijs en veiligheid.
  • Eerder was al bekend geworden dat de regeringspartijen VVD en PvdA samen 1,2 miljard extra mochten besteden. Beide partijen besloten het geld uit te geven aan de ministeries van Veiligheid en Justitie, Defensie, Onderwijs en Volksgezondheid.
  • Van de 1,5 miljard die extra te verdelen is krijgt Justitie het meest, namelijk 450 miljoen. Hiervan gaat 20 miljoen naar de inlichtingen- en veiligheidsdiensten. Verder gaat er 400 miljoen naar Volksgezondheid en krijgt het ministerie van Defensie er 300 miljoen bij. Onderwijs moet zich tevreden stellen met 200 miljoen.
  • De rest van het bedrag gaat naar bestrijding van de armoede onder kinderen (100 miljoen) en voor eenverdieners met een partner met een chronische ziekte.
  • Er zijn ook meevallers. De lagere instroom van asielzoekers (de verwachting is 42.000 nieuwe asielzoekers, 16.000 minder dan eerder verwacht) scheelt 200 miljoen en ook hoeft er volgend jaar 300 miljoen minder aan de Europese Unie te worden afgedragen, aldus RTL.
  • Het kabinet bereikte eind vorige maand al een akkoord over de koopkracht. In de zomer bleek uit ramingen van het CPB dat zonder ingrijpen uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden er volgend jaar iets op achteruit zouden gaan. Om dit te corrigeren wordt 1,1 miljard uitgetrokken. Het gaat onder meer naar verhoging van de zorgtoeslag, huurtoeslag en het kindgebonden budget.

In de aanloop naar Prinsjesdag wordt al helder hoe hoog de zorgpremie in 2017 uitvalt. Het valt mee. Bekijk hoe dat zit >

Tom Reijner (1986) werkt sinds augustus 2013 op de webredactie. Hij studeerde Politicologie en Geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam.

Tags: Defensie Koopkracht Prinsjesdag

PRINSJESDAG-STUKKEN: EXTRA GELD VOOR ARME KINDEREN

BB 08.09.2016 Voor het bestrijden van armoede onder kinderen komt 100 miljoen euro beschikbaar. Dat meldt RTL Nieuws, dat de Prinsjesdag-stukken van het kabinet heeft ingezien. Het geld is bedoeld voor zwemles, schoolreisjes, sportspullen, schoolspullen en kleding en wordt in natura uitgekeerd, zo meldt de omroep. Hoe de regeling precies gaat werken, wordt nog bekeken.

Zorg, onderwijs en veiligheid

Er is volgend jaar in totaal 1,5 miljard euro extra uit te geven, dat is 300 miljoen meer dan eerder naar buiten was gekomen. Dat extraatje gaat naar zorg, onderwijs en veiligheid. Bronnen rond het Binnenhof bevestigen de gelekte cijfers. Eerder was al bekend geworden dat de regeringspartijen VVD en PvdA samen 1,2 miljard extra mochten besteden. Beide partijen besloten het geld uit te geven aan de ministeries van Veiligheid en Justitie, Defensie, Onderwijs en Volksgezondheid.

Meeste naar Justitie

Van de 1,5 miljard die nu extra te verdelen is krijgt Justitie het meest, namelijk 450 miljoen euro. Hiervan gaat 20 miljoen naar de inlichtingen- en veiligheidsdiensten. Verder gaat er 400 miljoen naar Volksgezondheid en krijgt het ministerie van Defensie er 300 miljoen bij. Onderwijs moet zich tevreden stellen met 200 miljoen.

Armoede 

Van de resterende 150 miljoen gaat het grootste deel naar bestrijding van de armoede onder kinderen. De 100 miljoen hiervoor moet gaan naar zaken als zwemles, schoolreisjes en sportkleding. De regeling moet nog worden uitgewerkt. En voor eenverdieners met een partner met een chronische ziekte is 50 miljoen gereserveerd.

Minder asielzoekers

Er zijn ook meevallers. De lagere instroom van asielzoekers scheelt 200 miljoen. Het kabinet rekende op bijna 60.000 asielzoekers, maar dat zijn er tot dusver ruim 17.000. En ook hoeft er volgend jaar 300 miljoen minder aan de Europese Unie te worden afgedragen.

Akkoord

Het kabinet bereikte eind vorige maand al een akkoord over de koopkracht. In de zomer bleek uit ramingen van het CPB dat zonder ingrijpen uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden er volgend jaar iets op achteruit zouden gaan. Om dit te corrigeren wordt 1,1 miljard uitgetrokken. Het gaat onder meer naar verhoging van de zorgtoeslag, huurtoeslag en het kindgebonden budget.

Begrotingsstukken

RTL heeft een naam hoog te houden wat betreft Prinsjesdag. De afgelopen jaren wist de omroep steeds vroegtijdig de hand te leggen op de begrotingsstukken. (ANP/redactie)

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Prins­jes­dag­cij­fers op straat, koopkracht stijgt

AD 08.09.2016 Negen op de tien Nederlanders gaan er komend jaar op vooruit. Bronnen rond het kabinet bevestigen de nieuwste koopkrachtcijfers, die vanavond uitlekten via RTL Nieuws.

Haagse ingewijden melden dat het kabinet met ruim 1 miljard euro in de begroting heeft gevonden om ervoor te zorgen dat vooral ouderen en minima in 2017 toch geld in de portemonnee overhouden. De aantrekkende economische groei heeft het kabinet extra lucht gegeven om koopkrachtminnen weg te werken.

Oorspronkelijk dreigden gepensioneerden in te leveren, maar door een verhoging van de zorg- en huurtoeslag en de ouderenkorting gaan ze er volgend jaar met 0,7 procent op vooruit. Gezinnen met lage inkomens profiteren van een verhoging van het kindgebonden budget. Daardoor resteert voor de minima een kleine plus van 1,1 procent koopkrachtverbetering onderaan de streep.

Ook werkenden gaan er 1,1 procent op vooruit, al moeten kostwinnergezinnen, waar slechts één partner werkt, het doen met een iets lagere stijging van 0,6 procent. Alleenverdieners met een chronische zieke partner komt het kabinet daarentegen extra tegemoet.

Achterban
In deze laatste begroting voor de verkiezingen investeren de coalitiepartijen extra in zaken die belangrijk zijn voor hun achterban. Voor de zomer besloten VVD en PvdA al 1,2 miljard extra uit te gaan geven, maar daar komt op Prinsjesdag nog eens 300 miljoen euro bij.

Zo trekt het kabinet structureel 100 miljoen euro per jaar uit voor arme kinderen. Het is niet de bedoeling dat hun ouders het geld krijgen, maar dat de kinderen in natura krijgen waar ze behoefte aan hebben. Als zij bijvoorbeeld geen geld voor sportkleren hebben, kan dat uit deze pot betaald worden. Dit is vooral belangrijk voor de PvdA, die het aantal arme kinderen de laatste jaren juist zag toenemen.

Veiligheid en defensie
Op initiatief van de VVD is er meer geld voor veiligheid en defensie. In totaal gaat er jaarlijks 450 miljoen euro extra naar onder meer terreurbestrijding, wijkagenten, cybercrime, grensbewaking en de sporenonderzoekers van het NFI. Ook komt er extra geld beschikbaar voor de inlichtingendiensten.

Defensie krijgt er zoals verwacht 300 miljoen euro bij. Eerder werd gemeld dat een deel van dit bedrag voor de buitenlandse missies bestemd zou zijn, maar volgens bronnen is het bedrag uitsluitend bedoeld voor reparaties aan het noodlijdende materieel en het op orde brengen van de krijgsmacht.

Het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap krijgt volgend jaar 200 miljoen extra. Tien miljoen daarvoor is bestemd voor cultuur. De rest besteden coalitiepartners VVD en PvdA vooral aan onderwijs voor asielzoekerskinderen en het wegwerken van onderwijsachterstanden. Ook komt er een project om gelijke kansen voor kinderen te bevorderen.

Uitgelekte Prinsjesdagstukken: iedereen gaat er een beetje op vooruit

VK 08.09.2016 Het kabinet zet alles op alles om slecht koopkrachtnieuws in het verkiezingsjaar 2017 te vermijden. Uit de opnieuw via RTL Nieuws uitgelekte Prinsjesdagstukken blijkt dat vrijwel iedereen er een beetje in koopkracht op vooruit gaat.

Dreigende gaten in de koopkrachtplaatjes zijn grotendeels gedicht. Daar trekt het kabinet in totaal 1,1 miljard euro voor uit. Ook veiligheid en defensie kunnen rekenen op extra geld. In de cijfers, die goeddeels al voor de zomer bekend werden gemaakt, is de deal tussen de coalitiepartners VVD en PvdA zichtbaar.

Zoals zij hun samenwerking in 2012 begonnen, zo sluiten zij die ook af: met uitruilen. Ze mochten in het voorjaar al allebei een investeringspakket van 600 miljoen euro samenstellen. Die ruimte is er omdat de economie inmiddels harder groeit dan het kabinet in 2012 voorzag. Dat zorgt voor meevallers op de begroting.

De PvdA zal het schrappen van eerder aangekondigde bezuinigingen op de ouderen- en de gehandicaptenzorg op z’n conto schrijven. Evenals de 200 miljoen voor onderwijs, geld dat onder meer wordt ingezet om de groeiende ongelijkheid tussen kinderen van laag- en hoogopgeleide ouders te bestrijden.

Een deel van het geld gaat naar onderwijs voor asielkinderen. Ook wordt extra geïnvesteerd in de huishoudens met zeer lage inkomens, waar kinderen nu nog bij veel activiteiten buitenspel staan. Het geld wordt ‘in natura’ uitgekeerd, meldt RTL Nieuws, en is bedoeld voor zaken als zwemles, schoolreisjes, sportspullen en schoolspullen.

Minder asielzoekers

Volgens RTL Nieuws verwacht het kabinet volgend jaar 42 duizend nieuwe asielzoekers, 16 duizend minder dan eerst gedacht. Er is dus minder geld nodig voor opvang, wat een meevaller van 200 miljoen euro is.

Ook de afdracht aan de Europese Unie valt lager uit. Dit is een verschil van 300 miljoen euro. Vanaf 2018 gaat de afdracht wel weer omhoog.

Volg en lees meer over:  PRINSJESDAG  NEDERLAND  POLITIEK

PRINSJESDAG;

Uitgelekte Prinsjesdagstukken: iedereen gaat er een beetje op vooruit

Toch liever cijfers dan visie

Wilders’ oproep tot verzet brengt Kamer in rep en roer

Asielproblematiek overheerst politieke beschouwingen

Debatrecensies: Alleen Samsom levert retorisch hoogstandje

BEKIJK HELE LIJST

Prinsjesdagstukken uitgelekt via RTL Nieuws

Trouw 08.09.2016 Het kabinet trekt extra geld uit voor arme gezinnen, ouderen en partners van chronisch zieken. Dat blijkt uit geheime Prinsjesdagstukken die in handen zijn van RTL Nieuws. Bijna iedereen gaat er volgend jaar in koopkracht iets op vooruit.

Eerder was al bekend geworden dat de regeringspartijen VVD en PvdA samen 1,2 miljard extra mochten besteden. Nu komt daar nog eens 300 miljoen euro bij, meldt RTL Nieuws. Dat geld gaat naar zorg, onderwijs en veiligheid. Het extra geld voor de zorg wordt gebruikt om de omstreden bezuiniging op onder meer de verpleeghuiszorg terug te draaien.

Van de in totaal 1,5 miljard krijgt Justitie het meest: 450 miljoen. Dat geld wordt gebruikt voor terrorismebestrijding, wijkagenten, het bestrijden van cybercrime, het forensisch instituut NFI en grensbewaking. Twintig miljoen gaat naar de inlichtingen- en veiligheidsdiensten.

Verder gaat er 400 miljoen naar Volksgezondheid en krijgt het Ministerie van Defensie er 300 miljoen bij. Onderwijs moet zich tevreden stellen met 200 miljoen. De rest van het bedrag gaat naar bestrijding van de armoede onder kinderen (100 miljoen) en naar eenverdieners met een partner met een chronische ziekte.

Uit cijfers van twee jaar geleden bleek dat 400.000 kinderen in een huishouden met een laag inkomen wonen en dat 100.000 van hen al jaren in die situatie zitten. Het geld is volgens RTL bedoeld voor zwemles, schoolreisjes, sportspullen, schoolspullen en kleding.

Kabinet kondigt extra geld voor veiligheid en arme kinderen aan

NU 08.09.2016 Uit gelekte stukken die op Prinsjesdag gepresenteerd worden, blijkt dat er meer geld komt voor terrorismebestrijding, veiligheid, ouderen en kinderen uit arme gezinnen.

Dat meldt RTL Nieuws donderdag na de stukken, die op 20 september gepresenteerd worden, ingezien te hebben. Uit de stukken blijkt dat iedereen er volgend jaar een beetje in koopkracht op vooruit gaat.

Volgend jaar wordt 1,1 miljard euro opzij gezet voor een zogenoemd ‘evenwichtig koopkrachtbeeld’. Dit houdt in dat de zorgtoeslag, huurtoeslag, ouderenkorting en het kindgebonden budget omhoog gaan.

Het kabinet geeft 1,5 miljard euro extra uit voor 2017 en de jaren daarna. Er werd eerder al besloten tot een extra uitgave van 1,2 miljard euro; daar komt op Prinsjesdag nog 300 miljoen euro bij voor zorg, onderwijs en veiligheid. De omstreden bezuinigingen op onder meer de verpleeghuiszorg moet met het extra geld worden teruggedraaid.

Defensie

Er gaat structureel meer geld naar Veiligheid en Justitie. De in totaal 450 miljoen euro wordt gebruikt voor terrorismebestrijding, wijkagenten, het bestrijden van cybercrime, grensbewaking en het forensisch instituut NFI.

Met het geld kan Defensie onder meer nieuwe munitie, materiaal en brandstof aanschaffen en communicatieapparatuur verbeteren. Ook moet de krijgsmacht beter getraind worden.

Inlichtingen- en veiligheidsdiensten krijgen 20 miljoen euro extra te besteden.

Armoede

Er komt 100 miljoen euro beschikbaar voor het bestrijden van armoede. Dit geld zal worden besteed aan zwemlessen, schoolreisjes, sport- en schoolspullen en kleding.

In totaal wordt 50 miljoen euro besteed aan eenverdieners met een chronisch zieke partner. Ook voor topsport en cultuur wordt 10 miljoen euro extra uitgetrokken.

Asielzoekers

De kosten voor de opvang van asielzoekers valt 200 miljoen euro lager uit omdat er volgend jaar 42.000 asielzoekers worden verwacht, terwijl eerder op 58.000 asielzoekers werd gerekend.

Ook de afdracht aan de Europese Unie valt lager uit en levert 300 miljoen euro op. Dit bedrag gaat in 2018 wel weer omhoog.

Lees meer over: Prinsjesdag

Inflatie stijgt weer, naar 0,2 procent

Trouw 08.09.2016 Waren vorige maand goederen en diensten voor consumenten voor het eerst in dertig jaar goedkoper dan vorig jaar, deze maand steeg de inflatie weer: naar 0,2 procent, zo maakte het CBS vandaag bekend.

Vooral overnachtingen en verblijven op vakantieparken zorgden voor de inflatiestijging, evenals georganiseerde reizen naar het buitenland, aldus het CBS. Omdat dit jaar begonnen de bouwvak- en schoolvakanties laat begonnen, waren er meer hoogseizoendagen in augustus dan vorig jaar. Dit stuwde de hogere prijzen.

Hoewel benzine zo’n 7 procent goedkoper is dan vorig jaar rond deze tijd, was dat in juli nog een groter verschil. Het feit dat de benzine in vergelijking met die maand iets duurder is geworden, leidde tot meer inflatie.

Daarentegen werden levensmiddelen, zoals aardappelen, goedkoper. Dat dempte de inflatie dan weer een beetje.

Volgens het CBS ligt de prijsstijging in Nederland al langere tijd “duidelijk” onder het langjarige gemiddelde van 2 procent. Goederen worden al sinds 2014 goedkoper, terwijl de prijsstijging van diensten vanaf de tweede helft van 2015 steeds kleiner is geworden.

Verwant nieuws;

‘Zwakkere wereldeconomie raakt Nederland’

Telegraaf 08.09.2016 De inzakkende groei van de wereldeconomie begint ook Nederland te raken. Onze economie zal komende tijd daarom meer dan in voorgaande jaren op eigen benen moeten staan. Dat schrijven economen van de Rabobank in een donderdag gepubliceerd rapport.

De nieuwe realiteit is vooral het gevolg van de effecten van de aanstaande brexit en een lagere groei in China en de Verenigde Staten. Daardoor neemt de export dit jaar en volgend jaar minder hard toe. Sinds het begin van deze eeuw was de uitvoer eigenlijk de belangrijkste groeimotor van de Nederlandse economie.

Vooruitzichten

Volgens Rabo-econoom Hans Stegeman zien de vooruitzichten wat betreft de binnenlandse ontwikkelingen er vooralsnog goed uit. “Dit jaar dragen de private consumptie en de private investeringen fors bij aan de groei. Volgend jaar zal de consumptie waarschijnlijk nog wat harder groeien. De huidige lage inflatie is goed voor onze koopkracht.” Stegeman verwacht daarbij dat de werkloosheid voorlopig blijft dalen, van 6 procent nu tot circa 5,5 procent eind volgend jaar.

Rabobank voorziet voor dit jaar een economische groei van circa 1,8 procent. Volgend jaar zal deze licht vertragen en uitkomen op 1,5 procent. Daarmee is de bank minder positief dan eerder dit jaar. Voor de uitslag van het Britse brexit-referendum rekende Rabobank er nog op dat de Nederlandse economie dit jaar en volgend jaar met 2 procent zou groeien.

In de nieuwe ramingen is echter nog een hoop onzeker. Zo blijft het vooralsnog afwachten wat het kabinet op Prinsjesdag gaat bekendmaken. Volgend jaar zijn er ook weer nieuwe Tweede Kamerverkiezingen.

Kans op tegenvallers

“De kans op tegenvallers is groter dan die op meevallers”, aldus Stegeman. Dit komt onder meer ook door de geopolitieke spanningen rond de Zuid-Chinese zee en de komende presidentsverkiezingen in de VS. Verder is er nog veel onduidelijk over het traject dat Groot-Brittannië volgt bij het verlaten van de Europese Unie.

De prognoses van Rabobank verschillen niet veel van die van het Centraal Planbureau. Volgens het CPB groeit de economie dit jaar en volgend jaar met 1,7 en 1,6 procent.

‘Koopkracht studenten gaat hard achteruit in 2017’

VK 27.08.2016 De afschaffing van de basisbeurs en het collegegeld dat steeds hoger wordt hebben ervoor gezorgd dat de koopkracht van studenten volgend jaar onevenredig hard daalt. Daarvoor waarschuwt het ISO, het Interstedelijk Studenten Overleg, zaterdag op basis van eigen onderzoek.

Kabinet legt laatste hand aan ‘solide begroting’

RO 26.08.2016 Het kabinet heeft vandaag de laatste hand gelegd aan de rijksbegroting voor 2017. Dit zei viceminister-president Asscher na afloop van de wekelijkse ministerraad.

Download deze video

Asscher: ‘Het is ons gelukt om een solide begroting op te stellen die goed is voor de economie, waarmee we Nederland weer sterker kunnen maken. Met extra aandacht voor onderwerpen als de zorg en de veiligheid.’

Vooral de afgelopen weken is ook gewerkt aan het koopkrachtbeeld. ‘U heeft allemaal gezien dat in de cijfers van het Centraal Planbureau nog minnen stonden voor ouderen en mensen met een laag inkomen. Met het nodige passen en meten, en duwen en trekken, is het gelukt om dat te corrigeren.’

Spanningen binnen Turks-Nederlandse gemeeenschap

Ook ging Asscher in op de ontwikkelingen in Turkije en de invloed daarvan op de Nederlands-Turkse gemeenschap. Kabinet en gemeentebesturen waren deze week extra alert op spanningen op scholen met veel kinderen van Turkse afkomst.

Asscher constateert dat er de afgelopen week geen sprake is geweest van (ernstige) ongeregeldheden. ‘Je ziet wel dat een aantal ouders hun kinderen van scholen wil afhalen die in verband worden gebracht met de Gülenbeweging.’

De viceminister-president benadrukt dat ouders vrij zijn om een school te kiezen voor hun kind. Wel zullen leerplichtambtenaren ouders aanspreken die hun kind thuis houden zonder een nieuwe school te hebben gevonden.

Asscher: ‘Kinderen hebben recht op school. En dat recht is belangrijker dan de emoties die ouders soms voelen aan de hand van gebeurtenissen in Turkije.’

Zie ook; Prinsjesdag Regering

‘Solide’ begroting kabinet rond

Telegraaf 26.08.2016 Het kabinet heeft een ,,solide” begroting rond voor 2017, met extra aandacht voor veiligheid en zorg. Dat heeft vicepremier Lodewijk Asscher vrijdag gezegd. De afgelopen dagen heeft het kabinet de laatste puntjes op de i gezet.

Asscher zei ook dat, zoals gebruikelijk in augustus, aan de koopkracht is gesleuteld. Ouderen en mensen met een laag inkomen zouden er volgens ramingen op achteruit gaan. Volgens Asscher is het gelukt om dit te corrigeren met ,,het nodige passen en meten en duwen en trekken”.

Donderdag werd bekend dat de verschillende inkomensgroepen er volgend jaar door de bank genomen 1 procent op vooruit gaan. Maar het is niet mogelijk te beloven dat niemand er op achteruitgaat. Er wordt gekeken naar groepen, maar de effecten voor individuele mensen kunnen verschillen.

Voor de zomer werden de regeringspartijen VVD en PvdA het al eens over hoofdlijnen voor de begroting van 2017. Daardoor is er in totaal 1,2 miljard euro extra voor Defensie, politie, justitie, zorg en onderwijs. Een geplande bezuiniging op verpleeghuizen en instellingen voor gehandicapten is geschrapt.

Maar hoe de plannen en cijfers er precies uitzien is nog onbekend. Die komen op Prinsjesdag. Minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën liet vrijdag na het laatste begrotingsoverleg wel weten dat hij ,,een tevreden man is”.

Kabinet schaft extra belasting op champagne af

VK 26.08.2016 Het kabinet schaft volgend jaar de extra belasting op mousserende dranken af. Een fles champagne, prosecco of cava wordt vanaf 1 januari 2017 gemiddeld 1,10 euro goedkoper. Dat geldt overigens niet voor de goedkopere prosecco’s met een schroefdop, omdat hier geen ‘luxetaks’ op zat.

De extra belasting werd jaren geleden in het leven geroepen omdat mousserende drank als een luxe product werd gezien. In 2012 is in het begrotingsakkoord afgesproken om het speciale tarief af te schaffen. Ook werd besloten de maatregel pas door te voeren als de crisis voorbij was.

Per jaar worden er in Nederland zo’n tien miljoen flessen mousserende drank verkocht. Het afschaffen van de belasting kost dus zo’n tien miljoen euro.

De accijnzen op alcohol zijn in Nederland de laatste jaren juist omhoog gegaan. Voor alcoholische dranken betalen consumenten in 2016 bijna 10 procent meer dan in februari 2011.

Volg en lees meer over:  CHAMPAGNE  CONSUMENT  NEDERLAND  VOEDING  MENS & MAATSCHAPPIJ  BELASTINGEN

‘Extra aandacht in begroting voor veiligheid en zorg’

NU 26.08.2016 Het kabinet heeft een “solide” begroting rond voor 2017, met extra aandacht voor veiligheid en zorg, zo heeft vicepremier Lodewijk Asscher vrijdag gezegd.

Het was al de verwachting dat het kabinet in zou zetten op onderwerpen als zorg en veiligheid. Daarnaast wordt verwacht dat er aandacht zal zijn voor defensie en onderwijs.

Asscher zei ook dat aan de koopkracht is gesleuteld. Deze week werd al bekend dat het de coalitie van VVD en PvdA is gelukt om de koopkracht voor ouderen voor volgend jaar te herstellen. Uit ramingen van het Centraal Planbureau was gebleken dat die groep er zonder ingrepen van het kabinet op achteruit gaat.

Precieze plannen en cijfers worden gepresenteerd op Prinsjesdag.

Extra aandacht voor zorg en veiligheid in begroting voor 2017

AD 26.08.2016 Het kabinet heeft een ,,solide” begroting rond voor 2017, met extra aandacht voor veiligheid en zorg. Dat heeft vicepremier Lodewijk Asscher vrijdag gezegd.

De afgelopen dagen heeft het kabinet de laatste puntjes op de i gezet. Asscher zei ook dat, zoals gebruikelijk in augustus, aan de koopkracht is gesleuteld. Ouderen en mensen met een laag inkomen zouden er volgens ramingen op achteruit gaan. Volgens Asscher is het gelukt om dit te corrigeren met ,,het nodige passen en meten en duwen en trekken”.

Donderdag werd bekend dat de verschillende inkomensgroepen er volgend jaar door de bank genomen 1 procent op vooruit gaan. Maar het is niet mogelijk te beloven dat niemand er op achteruitgaat. Er wordt gekeken naar groepen, maar de effecten voor individuele mensen kunnen verschillen.

Voor de zomer werden de regeringspartijen VVD en PvdA het al eens over hoofdlijnen voor de begroting van 2017. Daardoor is er in totaal 1,2 miljard euro extra voor Defensie, politie, justitie, zorg en onderwijs. Een geplande bezuiniging op verpleeghuizen en instellingen voor gehandicapten is geschrapt.

Maar hoe de plannen en cijfers er precies uitzien is nog onbekend. Die komen op Prinsjesdag. Minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën liet vrijdag na het laatste begrotingsoverleg wel weten dat hij ,,een tevreden man is”.

Eindelijk extraatje

Telegraaf 25.08.2016 Nederlanders gaan er komend jaar gemiddeld iets op vooruit. Dat melden bronnen rond het Binnenhof aan De Telegraaf.

De coalitie van VVD en PvdA is erin geslaagd om ervoor te zorgen dat ook gepensioneerden in 2017 extra geld overhouden in de portemonnee. Dat geldt voor zowel mensen met alleen een AOW als voor mensen met een aanvullend pensioen. Vandaag hoopt de top van de coalitie de besprekingen over de koopkracht af te ronden.

Met Prinsjesdag worden de definitieve cijfers bekendgemaakt. Dan heeft het Centraal Planbureau de laatste economische ontwikkelingen voor de begroting doorgerekend. Het kan zijn dat er op het laatste moment nog veranderingen optreden in de verwachtingen.

Net als vorig jaar wil de coalitie het voor werklozen extra aantrekkelijk maken om aan de slag te gaan. Wie in de bijstand zit, gaat er in 2017 fors op vooruit als hij een baan weet te bemachtigen.

Lees meer: Kostwinner rond nul (premium).

Koopkracht ouderen wordt gerepareerd

Trouw 25.08.2016 Het is de VVD en PvdA gelukt om de koopkracht van ouderen voor volgend jaar te repareren. Zowel mensen met alleen AOW als met een aanvullend pensioen houden extra geld over, melden ingewijden. Hoe groot de plus uitpakt is nog niet duidelijk: de definitieve cijfers worden bekend met Prinsjesdag.

Het kabinet heeft met ‘alle macht’ geprobeerd om het eindplaatje er op een nette manier uit te laten zien en dat is gelukt, zei minister Stef Blok (wonen) vandaag. “Volgens mij krijgen alle groepen, dus ook de ouderen, echt een heel keurige koopkracht.”

De bewindslieden kwamen donderdag bijeen voor een kort overleg over de begroting van 2017. Vrijdag bij de ministerraad worden de laatste zaken hierover afgewikkeld. Volgens minister Jeroen Dijsselbloem (financiën) zitten daar geen moeilijke punten meer tussen. Ook minister Lodewijk Asscher van sociale zaken liet weten dat het begrotingsoverleg vrijwel voltooid is.

Volgens ramingen van het Centraal Planbureau stijgt de koopkracht van werkenden volgend jaar naar verwachting met 1,1 procent, maar zouden uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden er waarschijnlijk op achteruitgaan met 0,7 procent. Het kabinet liet twee weken geleden weten hier iets aan te willen doen. Door de bank genomen gaan de verschillende inkomensgroepen er volgend jaar 1 procent op vooruit.

augustus 29, 2016 Posted by | 2e kamer, begroting 2017, politiek, prinsjesdag, Prinsjesdag 2017 | , , , , , , , , , , | 5 reacties

Kabinet Rutte 2 – Begroting 2016 versus bezuinigingen op weg naar een zeer heet Voorjaar

Op weg naar Prinsjesdag 2016

Het begrotingstekort blijft de komende twee jaar hangen op 2,2 procent van het bruto binnenlands product.

‘Nieuwe bezuinigingen daardoor onvermijdelijk,’ zegt president van De Nederlandsche Bank (DNB) Klaas Knot, in een interview met De Financiële Telegraaf.

Foto: CPB

Toen Rutte 2 november 2012 van start ging had Nederland een economie die kromp (-1,1), een begrotingstekort van 3,9%, een staatschuld van 66,4 % en ging de koopkracht achteruit (1,9% ). Als het kabinet de rit uitzit, eindigt het met mooie cijfers. Europees gezien behoren we met onze groei, het lage tekort, de lage staatsschuld, een sterk bedrijfsleven, positieve koopkracht en een relatief lage werkloosheid tot de best presterende landen.

zuinig 1

Ombuigen

‘Als het structurele tekort oploopt, zal de politiek opnieuw kritisch naar de overheidsuitgaven moeten kijken. Dan moet men weer ombuigen om op een houdbaar pad te komen,’ aldus Knot.

Volgens berekeningen van DNB blijft het begrotingstekort in 2016 en 2017 hangen op 2,2 procent van het bruto binnenlands product. Daarmee komt het kabinet in de knel met Europese regels. Dat het kabinet de komende vijf jaar 5 miljard euro uittrekt voor lastenverlichting vindt Knot te verantwoorden.

zuinig 2

Lastenverzwaring

Volgens Knot is 2016 een ‘atypisch jaar’ omdat de wens voor een lastenverlichting door zowel de maatschappij als de politiek werd gevoeld. ‘Daardoor voldoen wij niet aan de eisen voor het structurele tekort,’ zegt Knot.

‘Ik vind dat het eenmalig een keer kan,’ zegt de DNB-baas. Deze vorm van lastenverlichting schroeft namelijk de lasten op arbeid terug, en we zijn de crisis uitgekomen met lastenverzwaring op arbeid.

De Eerste Kamer stemt dinsdagavond 22.12.2015  over de belastingverlaging van 5 miljard voor burgers en bedrijven. Een ‘ja’ voor het regeringsplan is daarbij vrijwel zeker: hoewel het kabinet geen meerderheid heeft in de Eerste Kamer, hebben oppositiepartijen CDA en D66 aangegeven de lastenverlichting te steunen.

Minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën probeerde eerder de lastenverlaging er met man en macht doorheen te loodsen. Volgens hem helpen de lagere lasten het economisch herstel. Ook moet het plan leiden tot 35.000 nieuwe banen.

Knot wil geen uitspraken doen over hoeveel er bezuinigd moet worden of waarop. Dat hangt ervan af of de raming van DNB blijkt te kloppen: dat wordt volgend jaar duidelijk. Volgens hem moet het kabinet een buffer opbouwen. Knot verwacht dat, op het moment dat de ramingen van de DNB uitkomen, het kabinet daar ook iets aan gaat doen.

CPB – CBS

Het Centraal Planbureau (CPB) voorspelde voor heel 2015 onlangs een tekort van 2,1 procent. Volgens het CBS ligt dat doel duidelijk binnen bereik. Om het doel te halen moet het tekort in het vierde kwartaal worden beperkt tot hoogstens 3 miljard euro. De afgelopen drie jaar lukte dit in de laatste drie maanden van het jaar.

Gegroeid
Het CBS meldde verder op basis van een nieuwe raming dat de Nederlandse economie in het derde kwartaal met 0,1 procent is gegroeid ten opzichte van het voorgaande kwartaal. De nieuwe schatting is gelijk aan de eerste raming, die medio november werd gepubliceerd.

Het statistiekbureau kwam ook met positief nieuws over de portemonnee van huishoudens. Het beschikbaar inkomen steeg in het derde kwartaal gemiddeld met 1,5% vergeleken met dezelfde periode vorig jaar. Cao-lonen lagen hoger en er waren meer mensen aan het werk dan een jaar eerder. Verder zijn zelfstandigen meer gaan verdienen.

24-12-2015 CBS: Beschikbaar inkomen van huishoudens stijgt

24-12-2015 CBS: Economie groeit met 0,1 procent in derde kwartaal 2015

24-12-2015 CBS: Producenten industrie minder positief

24-12-2015 CBS: Tussenstand overheidstekort na derde kwartaal is 1,7 procent

Belastingplan versus Koopkracht

Het Belastingplan waarvoor nu een meerderheid is, brengt tweeverdieners goed nieuws. Hebben ze kinderen, dan kan helemaal de vlag uit. Maar waarom kostte dat een half jaar? Lees hier de analyse terug. (+)

De koopkrachtplaatjes kunnen nu dus definitief worden opgesteld nu het Belastingplan voor 2016 met de vijf miljard euro lastenverlichting dinsdagavond door de Eerste Kamer is goedgekeurd.

Asscher wijst erop dat de koopkrachtcijfers geen rekening houden met de werksituatie en gezinssamenstelling van mensen. Wie zijn baan verliest of een kind krijgt, heeft al snel minder te besteden. Wie een bonus ontvangt of promotie heeft gemaakt, is vaak juist vele procenten beter af.

De meeste Nederlanders gaan er volgend jaar op vooruit, meer nog dan op Prinsjesdag werd voorspeld. De gemiddelde koopkracht stijgt met 1,8 procent.

Dat is zo’n 800 euro per huishouden per jaar, schrijft minister van Sociale Zaken Lodewijk Asscher (PvdA) woensdag in een brief aan de Tweede Kamer.

Zo’n stijging is sinds 2006 niet meer voorgekomen. Maar wie profiteren ervan, en wie niet? Een overzicht.

* Het blijkt dat vooral werkenden met een lager inkomen hun financiële situatie zien verbeteren. Hun koopkracht gaat fors omhoog. Dat komt onder meer door de belastingverlagingen van 5 miljard die zijn opgenomen in het Belastingplan. Dat plan kon onlangs tóch nog op goedkeuring rekenen van D66. Dinsdag is het aangenomen door het parlement. Neem een alleenstaande met minimumloon: deze gaat er in de nieuwste cijfers 5,8 procent op vooruit.

* Werknemers ontvangen in 2016 gemiddeld bijna 1.200 euro meer. Hun koopkracht stijgt met 3 procent. Een alleenverdiener met kinderen en met modaal inkomen stijgt 2,5 procent, bij twee keer modaal is de procentuele toename 0,8 procent. Dus hoe meer je verdient, hoe minder je erbij krijgt.

* Ook alle tweeverdieners zien hun koopkracht toenemen: de stijging varieert van 1,9 tot 4,3 procent.

* Ook mensen met een uitkering en AOW’ers gaan profiteren, gemiddeld met 0,7 procent.

90 procent van de Nederlanders profiteert, aldus Asscher. Maar er zijn ook mensen die geen positief effect zullen merken – of zelfs in hun koopkracht dalen.

* Voor gepensioneerden met een aanvullend pensioen of vermogen kan het volgend jaar tegenvallen. Dat is volgens het kabinet onder meer te wijten aan  hogere inkomensafhankelijke bijdrage voor de zorgverzekering (Zvw).

* Personen die rond de 60.000 euro verdienen, zullen op hun loonstrookje zien dat ze er zeker iets op achteruitgaan. Zij ontvangen minder belastingkorting als gevolg van de afbouw van de algemene heffingskorting.

De loonstijging wordt niet aan iedereen in januari al toegekend, is te lezen in de brief. Dit is allemaal wel meegenomen in de Koopkracht. De loonstrookjes zijn daardoor iets minder gunstig dan de koopkrachtcijfers.

Tabel: 
Koopkrachtontwikkeling van de voorbeeldhuishoudens.

Standaard presentatie inkomenskengetallen
Koopkrachtcijfers
Actieven: Stand begroting Stand december
Alleenverdiener met kinderen
modaal 1,8% 2,5%
2 x modaal 0,5% 0,8%
Tweeverdieners
modaal + ½ x modaal met kinderen 3,7% 4,3%
2 x modaal + ½ x modaal met kinderen 2,2% 2,5%
modaal + modaal zonder kinderen 2,8% 3,1%
2 x modaal + modaal zonder kinderen 1,7% 1,9%
Alleenstaande
minimumloon 5,3% 5,8%
modaal 2,8% 3,1%
2 x modaal 1,0% 1,1%
Alleenstaande ouder
minimumloon 4,3% 4,9%
modaal 4,0% 4,4%
Inactieven:
Sociale minima
paar met kinderen 0,0% 0,9%
alleenstaande 0,0% 0,5%
alleenstaande ouder 0,0% 0,6%
AOW (alleenstaand)
(alleen) AOW 0,8% 1,3%
AOW +10000 0,1% 0,4%
AOW (paar)
(alleen) AOW 0,3% 0,9%
AOW +10000 0,1% 0,5%

Bron: SZW-berekeningen.

Documenten

Kamerbrief loonstrookjes en koopkracht 2016

Kamerstuk: Kamerbrief | 23-12-2015

Sowieso trekt de economie weer aan en dus neemt het consumentenvertrouwen toe.

Wie helemaal vrolijk wil worden, doet er goed aan De sociale staat van Nederland 2015 te lezen. Uit het deze maand verschenen rapport van het Sociaal en Cultureel Planbureau rijst het beeld op van een samenleving met een zeer hoge kwaliteit van leven en relatief tevreden burgers.

Zie ook: Dit staat er in het nieuwe Belastingplan

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Begroting 2016 versus bezuinigingen op weg naar een zeer heet najaar

zie ook: Algemene Beschouwingen Miljoenennota Begroting 2016

lees ook: Kabinet Rutte II – Begroting 2015 versus bezuinigingen op weg van een warme zomer naar een heet najaar

lees ook: Kabinet Rutte II – Begroting 2015 versus bezuinigingen op weg naar een heet voorjaar 2015 – deel 2

lees ook: Kabinet Rutte II – Begroting 2015 versus bezuinigingen op weg naar een heet voorjaar 2015 – deel 1

En ook: Gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 3

‘Stimulans overheid voorkwam ergere crisis’

Telegraaf 02.05.2016  De Nederlandse overheid heeft de economie in de beginfase van de crisis voor een diepere terugval behoed. Dat komt vooral doordat de overheid niet direct is gaan bezuinigen toen het vanaf 2009 met de economie bergafwaarts ging, blijkt uit een maandag gepubliceerd onderzoek van het Centraal Planbureau (CPB).

In 2012 lag het bruto binnenlands product (bbp) hierdoor 6,5 procent hoger en de werkloosheid 5 procentpunt lager dan als de overheid met de economie mee gekrompen zou zijn, stellen de rekenmeesters. Daarna werden echter stevige besparingen doorgevoerd op onder meer het ambtenarenapparaat en de collectieve zorguitgaven. Dit heeft de economie weer afgeremd. Per saldo was er in 2015 nog wel sprake van een positieve impuls op de economie, aldus het CPB.

LEES MEER OVER; ECONOMIE CENTRAAL PLANBUREAU BEZUINIGINGEN

’Meevallers en tegenvallers’

Telegraaf 20.04.2016 Op het ministerie van Financiën is woensdagavond overleg gevoerd tussen regering en coalitiepartijen over de begroting voor 2017 en ook van de rest van dit jaar.

Bekeken werd wat voor elk ministerie nodig is en waar dat geld vandaan moet komen. Dat er niet genoeg is om aan alle wensen tegemoet te komen, is wel duidelijk. Dat er voor veiligheid veel geld nodig is ook. Het huishoudboekje voor de rest van dit jaar wordt eind mei behandeld in de ministerraad. De begroting voor 2017 wordt gepresenteerd op Prinsjesdag.

De verdeling wordt nog moeilijker doordat de salarisverhoging voor ambtenaren sterker op de begroting drukt dan verwacht. Ook de verminderde aardgasbaten helpen niet mee.

Na het overleg reageerden alleen de fractievoorzitters kort. ,,Er zijn meevallers en tegenvallers. U zult het in september zien”, zei VVD-voorman Halbe Zijlstra. ,,Deze coalitie is de afgelopen jaren overal uitgekomen.”

Ook PvdA-leider Diederik Samsom verwacht dat de partijen eruit komen. ,,De minister van Financiën heeft geschetst waar we staan. Het eindbeeld moet nog komen”, stelde hij. Samsom noemde de dalende werkloosheid als voorbeeld van een meevaller.

Bij het overleg waren onder anderen ook premier Mark Rutte, de ministers Jeroen Dijsselbloem (Financiën) en Lodewijk Asscher (Sociale Zaken) en Tweede Kamerleden Henk Nijboer (PvdA) en Mark Harbers (VVD) aanwezig. Minister Dijsselbloem gaat nu verder praten met de ministeries.

Topoverleg over begroting begonnen

Telegraaf 20.04.2016 Op het ministerie van Financiën is het overleg begonnen tussen regering en coalitiepartijen over de begroting voor 2017 en ook van de rest van dit jaar.

Bekeken wordt wat voor elk ministerie nodig is en waar dat geld vandaan moeten komen. Dat er niet genoeg is om aan alle wensen tegemoet te komen, is wel duidelijk. Dat er voor veiligheid veel geld nodig is ook. Het huishoudboekje voor de rest van dit jaar wordt eind mei behandeld in de ministerraad. De begroting voor 2017 wordt gepresenteerd op Prinsjesdag.

Bij het overleg zitten premier Mark Rutte, de ministers Jeroen Dijsselbloem (Financiën) en Lodewijk Asscher (Sociale Zaken), PvdA-leider Diederik Samsom en zijn fractiegenoot Henk Nijboer en VVD-voorman Halbe Zijlstra en het eveneens liberale Kamerlid Mark Harbers.

Consumentenvertrouwen weer positief

Telegraaf 20.06.2016 De stemming onder consumenten is in april weer positief, meldt CBS. Het consumentenvertrouwen komt in april uit op 1. In maart was dat -4.

Vooral het oordeel over het economisch klimaat verbetert sterk. De koopbereid neemt ook iets toe.Met 1 ligt het consumentenvertrouwen in april ruim boven het gemiddelde over de afgelopen twintig jaar (-8). Het vertrouwen bereikte in april 2000 de hoogste stand ooit (27). Het dieptepunt werd bereikt in februari 2013 (-44).

Oordeel over de economie verbetert aanzienlijkConsumenten oordelen in april een stuk positiever over de economie dan in maart. De deelindicator Economisch klimaat komt uit op 4, tegen -7 in maart. Zowel het oordeel over de afgelopen 12 maanden als de komende 12 maanden verbetert aanzienlijk.

De koopbereidheid neemt ook iets toe in april. Deze deelindicator van het consumentenvertrouwen komt uit op -1, tegen -2 in maart. Dat komt doordat consumenten de tijd gunstiger vinden voor het doen van grote aankopen.

 

Topoverleg over begroting

Telegraaf 19.04.2016 Nu minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem alle ministers heeft gehoord over hun wensen voor de begroting, heeft hij er woensdagavond overleg over met de fractievoorzitters van de coalitiepartijen VVD en PvdA. Ook de Kamerleden die voor deze partijen Financiën in hun dossier hebben, zullen aanwezig zijn, zo klinkt het in politiek Den Haag.

Bekeken wordt wat voor elk ministerie nodig is en waar dat geld vandaan moeten komen. Dat er echt niet genoeg is om aan alle wensen tegemoet te komen, is wel duidelijk. Het huishoudboekje wordt eind mei behandeld in de ministerraad.

CBS: economie vrijwel stabiel

Telegraaf 15.04.2016 Het beeld van de Nederlandse economie lijkt niet verder te verbeteren. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) op basis van cijfers van de afgelopen periode.

 De afgelopen maanden liet de zogenoemde conjunctuurklok van het CBS een steeds stijgende lijn zien. Deze maand is het beeld echter iets minder dan in maart. Op de meeste vlakken gaat het nog wel beter dan de langjarige trend.

Het vertrouwen van ondernemers in de industrie nam in maart toe. Ze waren positiever over de productie in de komende drie maanden, maar waren minder positief over de orderportefeuille. Consumenten zijn ondertussen iets negatiever geworden over het economisch klimaat. Wel verbeterde de koopbereidheid iets. Zowel het producenten- als het consumentenvertrouwen liggen echter boven hun langjarig gemiddelde, aldus het CBS.

 

‘Inspanning nodig om begroting aan Europese regels te laten voldoen’

NU 12.04.2016 De komende maanden zijn van de regering nog forse inspanningen nodig om de begroting voor 2017 aan de Europese regels te laten voldoen, stelt de Raad van State (RvS) dinsdag in haar voorjaarsrapportage.

De raad houdt in Nederland toezicht op naleving van de Europese begrotingsregels.

Het feitelijke begrotingstekort daalt dankzij het aanhoudende herstel van de economie volgend jaar naar 1,2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Maar het structureel tekort, dat geen rekening houdt met de meewind van de gestage economische groei, loopt in 2016 op.

Zowel in 2016 als 2017 overschrijdt dit structurele tekort de Europese middellangetermijndoelstelling van 0,5 procent van het bbp.

Om aan de Europese afspraken te voldoen, zou de regering volgens de ramingen van het Centraal Planbureau haar uitgaven in 2017 met 2,7 miljard euro moeten verminderen. De lasten zouden daarnaast met 1,2 miljard euro moeten worden verzwaard.

De RvS beoordeelde het jaarlijkse huishoudboekje (het zogenoemde Stabiliteitsprogramma) dat de regering vóór 1 mei aan de Europese Commissie moet uitbrengen. De raad wijst erop dat de huidige ramingen met relatief veel (internationale) onzekerheden zijn omgeven.

Dijsselbloem

Volgens Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) staat het huishoudboekje er goed voor, ondanks het begrotingstekort en de te hoge nationale schuld. Het is de bedoeling dat die de komende jaren verder worden verlaagd.

”Omdat we onze eigen Nederlandse begrotingsregels gewoon toepassen, zullen we volgend jaar voldoen aan de Europese regels”, zei hij tegen nieuwszender RTL Z.

”Daar is Nederland ook aan gehouden. En dat kan ook. We bewegen ons gestaag in de goede richting.”

Lees meer over: Begroting

RvS: Regering moet meer besparen

Telegraaf 12.04.2016 Volgens de Raad van State moet de regering de komende maanden nog forse inspanningen nodig om de begroting voor 2017 aan de Europese regels te laten voldoen. De uitgaven moeten lager, de lasten hoger.

Dat stelde de Raad van State (RvS) dinsdag in haar voorjaarsrapportage. De raad houdt in Nederland toezicht op naleving van de Europese begrotingsregels.

Het feitelijke begrotingstekort daalt dankzij het aanhoudende herstel van de economie volgend jaar naar 1,2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Maar het structureel tekort, dat geen rekening houdt met de meewind van de gestage economische groei, loopt in 2016 op. Zowel in 2016 als 2017 overschrijdt dit structurele tekort de Europese middellangetermijndoelstelling van 0,5 procent van het bbp.

Om aan de Europese afspraken te voldoen zou de regering volgens de ramingen van het Centraal Planbureau haar uitgaven in 2017 met 2,7 miljard euro moeten verminderen. De lasten zouden daarnaast met 1,2 miljard euro moeten worden verzwaard.

De RvS beoordeelde het jaarlijkse huishoudboekje (het zogenoemde Stabiliteitsprogramma) dat de regering vóór 1 mei aan de Europese Commissie moet uitbrengen. De raad wijst erop dat de huidige ramingen met relatief veel (internationale) onzekerheden zijn omgeven.

Volgens Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) staat het huishoudboekje er goed voor, ondanks het begrotingstekort en de te hoge nationale schuld. Het is de bedoeling dat die de komende jaren verder worden verlaagd.

“Omdat we onze eigen Nederlandse begrotingsregels gewoon toepassen, zullen we volgend jaar voldoen aan de Europese regels”, zei hij op RTLZ. “Daar is Nederland ook aan gehouden. En dat kan ook. We bewegen ons gestaag in de goede richting.”

‘Forse inspanning regering nodig voor 2017’

AD 12.04.2016 De komende maanden zijn van de regering nog forse inspanningen nodig om de begroting voor 2017 aan de Europese regels te laten voldoen. Dat stelde de Raad van State (RvS) dinsdag in haar voorjaarsadvies.

Het feitelijke begrotingstekort daalt dankzij het aanhoudende herstel van de economie volgend jaar naar 1,2 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Maar het structureel tekort, dat geen rekening houdt met de meewind van de gestage economische groei, loopt in 2016 op. Zowel in 2016 als 2017 overschrijdt dit structurele tekort de Europese middellangetermijndoelstelling van 0,5 procent van het bbp.

Adviezen
Om aan de Europese afspraken te voldoen zou de regering volgens de ramingen van het Centraal Planbureau haar uitgaven in 2017 met 2,7 miljard euro moeten verminderen. De lasten zouden daarnaast met 1,2 miljard euro moeten worden verzwaard.

De RvS beoordeelde het jaarlijkse huishoudboekje (het zogenoemde Stabiliteitsprogramma) dat de regering vóór 1 mei aan de Europese Commissie moet uitbrengen. De raad wijst erop dat de huidige ramingen met relatief veel (internationale) onzekerheden zijn omgeven.

Lees ook;

Gemeenten eisen eerlijker verdeling rijksgeld

IMF voorziet stabiele groei in Nederland

Telegraaf 12.04.2016  De Nederlandse economie groeit dit en volgend jaar nagenoeg even sterk als in 2015. Dat stelt het Internationaal Monetair Fonds (IMF) in nieuwe prognoses voor de Nederlandse economie, die dinsdag werden gepubliceerd.

De Nederlandse economie groeit volgens het fonds dit jaar met 1,8 procent, na een plus van 2 procent in 2015. In 2017 wordt naar verwachting een groei van 1,9 procent gerealiseerd. De voorspelling voor 2016 is nu een fractie lager dan in februari.

De werkloosheid in Nederland neemt dit jaar naar verwachting af van 6,9 naar 6,4 procent van de beroepsbevolking. Voor 2017 wordt een verdere afname naar 6,2 procent voorzien. De inflatie blijft volgens de modellen van het IMF bijzonder laag, met 0,3 procent dit jaar en 0,7 procent in 2017.

De prognoses voor de Nederlandse economie komen nagenoeg overeen met die van het Centraal Planbureau.

lees ook;  IMF: eurozone staat er beduidend slechter voor

IMF: stabiele groei Nederland, bezorgd over internationale groei

AD 12.04.2016 De Nederlandse economie groeit dit en volgend jaar nagenoeg even sterk als in 2015. Dat stelt het Internationaal Monetair Fonds (IMF) in nieuwe prognoses voor de Nederlandse economie, die dinsdag werden gepubliceerd als onderdeel van een rapport over de wereldeconomie. Wereldwijd valt de economische groei de komende tijd waarschijnlijk lager uit dan eerder werd verwacht, terwijl de kans op een nog slechtere uitkomst is gegroeid.

De Nederlandse economie groeit volgens het fonds dit jaar met 1,8 procent, na een plus van 2 procent in 2015. In 2017 wordt naar verwachting een groei van 1,9 procent gerealiseerd. De voorspelling voor 2016 is nu een fractie lager dan in februari.

De werkloosheid in Nederland neemt dit jaar naar verwachting af van 6,9 naar 6,4 procent van de beroepsbevolking. Voor 2017 wordt een verdere afname naar 6,2 procent voorzien. De inflatie blijft volgens de modellen van het IMF bijzonder laag, met 0,3 procent dit jaar en 0,7 procent in 2017. De prognoses voor de Nederlandse economie komen nagenoeg overeen met die van het Centraal Planbureau.

Bezorgd
Ten aanzien van de wereldwijde economie waarschuwt het IMF voor diverse risico’s, die de economische groei kunnen laten ontsporen. Zo kan een nieuwe opleving van de onrust op financiële markten, zoals in de eerste maanden van dit jaar, het vertrouwen verder aantasten. Dat zou een stevige rem zetten op investeringen en andere bestedingen. Ook dreigt de uitstroom van kapitaal uit opkomende landen hun economieën steeds verder onder druk te zetten.

Het IMF wijst verder op de bijzonder complexe hervorming van de Chinese economie, die steeds meer wordt gericht op de binnenlandse consumptie en dienstensectoren. Uiteindelijk komt dat proces zowel China als de rest van de wereld ten goede, aldus het IMF. Problemen die onderweg ontstaan kunnen echter grote gevolgen hebben, vooral voor landen in de regio.
Verder vreest het IMF voor een vicieuze cirkel, waarbij het aanhoudend zwakke herstel het groeivermogen van de internationale economie aantast. Daardoor dreigen consumptie en investeringen blijvend op een lager peil te komen dan voorheen.

Minieme verbetering
Het fonds verwacht dat de wereldeconomie dit jaar met 3,2 procent groeit. Dat historisch gezien lage peil zou een minieme verbetering betekenen ten opzichte van 2015. In januari werd voor 2016 echter nog een plus van 3,4 procent voorzien, terwijl drie maanden daarvoor nog op 3,6 procent werd gerekend. De prognose voor 2017 werd marginaal verlaagd, naar 3,5 procent.

Zowel in de Verenigde Staten als in de eurozone valt de groei volgens het IMF dit jaar 0,2 procentpunt lager uit dan eerder voorspeld. Voor de Amerikaanse economie resteert daardoor een verwachte plus van 2,4 procent, terwijl de eurolanden het naar verwachting gemiddeld moeten doen met een vooruitgang van 1,5 procent. Voor China wordt een verzwakking van circa 7 naar 6,5 procent voorspeld.

Lees ook;

Nederlandse economie groeit harder dan gedacht

ECB verlaagt rente onverwacht naar 0 procent

Staat leent 875 miljoen euro voor dertig jaar

Telegraaf 12.04.2016 De overheid heeft dinsdag 875 miljoen euro opgehaald met de heropening van een 30-jarige staatslening. Het gemiddelde rendement op de lening kwam uit op 0,99 procent.

 De lening, met een couponrente van 2,75 procent, loopt tot 15 januari 2047. De omvang van de lening liep dinsdag op tot 11 miljard euro. De overheid mikte op een opbrengst van 750 miljoen tot 1,25 miljard euro.

Beleid nieuw kabinet zal lijken op dat van Rutte 2

Telegraaf 02.04.2016 Uit de meest recente economische cijfers van het Centraal Planbureau (CPB) blijkt dat het kabinet Rutte 2 een aantal goede economische prestaties heeft geleverd en als het de rit uitzit, eindigt met mooie resultaten. Een regeringscoalitie van Rutte 3 met vier partijen zal op hoofdlijnen het beleid van Rutte 2 voortzetten, maar wel met een effectiever arbeidsmarktbeleid.

Op dit moment zijn de politieke partijen bezig met het opstellen van hun verkiezingsprogramma’s. Daarbij maken ze gebruik van gegevens van het Centraal Planbureau (CPB). Die hebben ze nodig om te kunnen beoordelen of ze de beloften aan de kiezers kunnen waarmaken. Deze week publiceerde het CPB de Middellangetermijnverkenning 2018-2021 die alle economische cijfers bevat die de opstellers van de programma’s nodig hebben. Daarbij wordt uit gegaan van ‘ongewijzigd beleid’. Dat wil zeggen dat alle besluiten die Rutte 2 heeft genomen en de effecten daarvan doorlopen tot 2021.

Uit de CPB-berekening blijkt dat zonder nieuw beleid deze besluiten in de regeerperiode 2017-2021 zullen leiden tot een gemiddelde jaarlijkse groei van 1,8% en in 2021 tot een werkloosheid van 5,5% en een begrotingsoverschot van 0,6% BBP. In hun programma’ s bepalen partijen hoe het beleid van het nieuwe kabinet er uit moet zien als zij meeregeren. Zo kunnen ze andere uitkomsten realiseren dan met ongewijzigd beleid, bijvoorbeeld een hogere groei, een lagere werkloosheid, meer koopkracht, of geen overschot. Daarvoor moeten ze zelf nieuwe maatregelen bedenken.

Gaan we af op de cijfers van het CPB, die met veel onzekerheden zijn omgeven, dan zal een nieuw kabinet weinig financiële ruimte hebben voor een opzienbarend nieuw beleid, maar ook niet kunnen beschikken over extra middelen om de groei aan te jagen of bijvoorbeeld bezuinigingen op de zorg terug te draaien. De belangrijkste kerncijfers hebben we in onderstaande tabel op een rijtje gezet, waarbij we starten met Rutte 2 in 2012 en eindigen met de CPB-prognose 2018-2021.

Foto: CPB

Toen Rutte 2 november 2012 van start ging had Nederland een economie die kromp (-1,1), een begrotingstekort van 3,9%, een staatschuld van 66,4 % en ging de koopkracht achteruit (1,9% ). Als het kabinet de rit uitzit, eindigt het met mooie cijfers. Europees gezien behoren we met onze groei, het lage tekort, de lage staatsschuld, een sterk bedrijfsleven, positieve koopkracht en een relatief lage werkloosheid tot de best presterende landen.

Nederland zit nu in de kopgroep, maar in 2012 was dat de Europese achterhoede. Rutte 2 is er ook in geslaagd de overheidsuitgaven terug te dringen, vooral op het terrein van de zorg en sociale zekerheid. Deze oplopende uitgaven zouden zonder bezuinigingen onbetaalbaar zijn geworden. Een negatief punt is het ineffectieve werkgelegenheidsbeleid: Rutte 2 eindigt met een werkloosheid van 6,3% en begon met 5,8 %. Minpunten zijn ook de gestegen lastendruk en het ondermaatse klimaatbeleid.

Volgens internationale denktanks en economische deskundigen zijn de belangrijkste verdiensten van Rutte 2 het gezond maken van de overheidsfinanciën , de sterke economie en het behoud van de sociale verzorgingsstaat in een wereld waar zorg en sociale zekerheid op de tocht staan. Wij zijn het daarmee eens . Als het gaat om de beste stelsels van gezondheidszorg, sociale zekerheid en pensioenen behoort Nederland tot de wereldtop. Toch staan we internationaal niet bekend als een land dat daarop trots is.

Maar veeleer als een land van somberaars en klagers. Volgens opiniepeilingen hebben die een grote aanhang en verlangen ze naar een nieuw kabinet dat het veel beter zal gaan doen dan Rutte 2. Kijken we naar de goede prestaties van Rutte 2, die door tegenstanders worden weggehoond, dan vragen wij ons af met welke maatregelen een nieuw kabinet betere resultaten kan bereiken. Om een meerderheid in de Senaat te kunnen realiseren wordt in politiek Den Haag nu al uitgegaan van een nieuwe regeringscoalitie die bestaat uit vier partijen die allemaal hun stempel op het beleid willen zetten. Wilders heeft nu al gezegd dat zijn PVV ,die hoog in de peilingen staat, niet mee zal doen.

Ongewijzigd beleid

Als het beleid van Rutte 2 door een nieuw kabinet ongewijzigd wordt voorgezet dan groeit onze economie met gemiddeld 1,8% per jaar, daalt de werkloosheid licht en zal Nederland in 2021 een begrotingsoverschot hebben van 0,6% BBP en een staatsschuld van 54% BBP. De tegenstanders van Rutte 2 die het kabinet van potverteren beschuldigen, zul je nu niet meer horen.

Ook critici die stellen dat Rutte 2 de economie kapot bezuinigt en onze zorg en sociale zekerheid heeft afgebroken, vallen door de mand en zeker politieke partijen die deze bezuinigingen willen terugdraaien. We hebben alvast uitgerekend dat daarmee een bedrag is gemoeid van ten minste 7 miljard euro en dat geld hebben ze niet. Kijken we naar de zorguitgaven dan zullen deze bij ongewijzigd beleid in de periode 2017 -2021 oplopen van 9,4% BBP naar 9,9% BBP.

Deze forse stijging treedt op doordat de kostenbesparende zorgakkoorden van minister Schippers eind volgende jaar aflopen, maar ook door onvermijdelijke kostenstijgingen in de zorg door vergrijzing en de inzet van nieuwe dure technologie. Daardoor krijgt een nieuw kabinet te maken met een groei van de zorguitgaven met 4,9% per jaar die de zorg onbetaalbaar maakt. Daarom zijn bezuinigingsmaatregelen en premieverhogingen onontkoombaar.

De politieke situatie en deze cijfers maken duidelijk dat de formatie van een kabinet, na maart 2017, moeizaam zal zijn. Ook al omdat de nieuwe coalitie er niet aan ontkomt om net als Rutte 2 met bezuinigen en lastenverzwaringen te komen, wordt in politiek Den Haag al gegokt op een kabinet Rutte 3 dat op hoofdlijnen het beleid van Rutte 2 zal voortzetten, maar wel met een effectiever arbeidsmarktbeleid.

Sterker uit de crisis? Echt niet!

Telegraaf 31.03.2016 Nederland heeft de staatsschuld redelijk op orde, blijkt uit nieuwe cijfers van het Centraal Planbureau. Maar betekent dat dat het kabinet Rutte sterker uit de crisis is gekomen? Martin Visser denkt van niet.

Presentatie: Roel den Outer. 

CPB: economisch herstel houdt aan

Trouw 31.03.2016 Het economisch herstel van de afgelopen jaren houdt aan, maar de koopkracht van huishoudens verbetert niet en die voor werkenden slechts licht. De koopkracht van gepensioneerden en uitkeringsgerechtigden neemt iets af.

Dat stelt het Centraal Planbureau (CPB) woensdag. Het onderzoeksbureau verwacht een groei van gemiddeld 1,8 procent per jaar over de periode 2018-2021.

Het CPB benadrukt dat de groei kwetsbaar blijft ‘bij aanhoudende internationale onzekerheden’, zoals terreurdreigingen. Ook een oplaaiende schuldencrisis of een mogelijk uittreden van Groot-Brittannië uit de Europese Unie kan nadelige gevolgen hebben.

Overschot
Het CPB verwacht verder dat de werkloosheid daalt naar 5,5 procent in 2021, tegen 6,5 procent nu. Het overheidssaldo verbetert tot een overschot van 0,6 procent in 2021, waar er nu nog een begrotingstekort is.

De berekeningen van het CPB staan in een verkenning waarmee het bureau traditioneel een jaar voor de verkiezingen komt. Het gaat om een schets van de economische ontwikkeling voor de volgende kabinetsperiode, bij ongewijzigd, reeds ingezet beleid.

Werkgelegenheid
De groei van de consumptie en van de investeringen is bescheiden in vergelijking met de periode 2014-2017. De bestedingen van huishoudens groeien met 1 procent per jaar. Het besteedbaar inkomen van alle huishoudens neemt voornamelijk toe doordat de werkgelegenheid stijgt. De investeringen groeien met 2,7 procent per jaar.

Verwant nieuws;

Meer over; Economie

Het volgende kabinet krijgt 5 miljard voor ‘leuke’ dingen

AD 31.03.2016 Het volgende kabinet mag het zonnig inzien: de economie groeit de komende jaren gestaag, het begrotingstekort smelt als sneeuw voor de zon en er is maar liefst 5 miljard euro ‘over’. Al kunnen internationale onzekerheden roet in het eten gooien.

Het was allemaal niet voor niets. Nederland staat er weer goed voor, aldus Mark Harbers.

Eindelijk brengt het Centraal Planbureau goed nieuws na jaren van sombere vooruitzichten. Hadden politieke partijen 4 jaar geleden slechts de keus om te bezuinigen of nog meer te bezuinigen, in de verkiezingsprogramma’s die dit jaar worden geschreven, is eindelijk weer ruimte voor ‘leuke’ dingen, blijkt uit de ‘middellangetermijnverkenning’ die de rekenmeesters gisteren presenteerden.

Tussen 2018 en 2021 groeit de Nederlandse economie een bemoedigende 1,8 procent per jaar. Daardoor komt er zo veel extra belastinggeld binnen, dat het begrotingstekort vanzelf omslaat in een overschot. Sterker nog: er is zelfs 5 miljard euro beschikbaar die het volgende kabinet kan besteden aan ‘leuke dingen’, zonder dat de overheidsvoorzieningen onbetaalbaar worden. Dat geld kan als buffertje dienen, worden geïnvesteerdof in de vorm van lastenverlichting worden teruggegeven aan de burger. Maar daar gaat het CPB niet over: dat is aan de partijen zelf.

Buffertje
Toch valt er voor al die keuzes wat te zeggen. Een buffertje kan van pas komen nu internationale onzekerheden Nederland exportland bedreigen. Een nieuwe schuldencrisis, een Brexit en aanhoudende terroristische dreiging kunnen de economie schaden. Met een stootkussen van 5 miljard euro kunnen nieuwe bezuinigingen worden voorkomen.

Ook een nieuwe ronde lastenverlichting kan echter op zijn plaats zijn. Want hoe ‘fair’ is het dat gewone mensen helemaal niet lijken te profiteren van een aantrekkende economie? Bij de koopkrachttabel staat een weinig opbeurende nul: gemiddeld gaat niemand erop voor- of achteruit. Zoom je iets meer in, dan is er voor werkenden nog wel een mager plusje, maar ouderen en minima leveren in. Of moet een volgend kabinet toch maar liever investeren?

De werkloosheid daalt weliswaar verder, naar 510.000 mensen zonder baan in 2021 (5,5 procent van de beroepsbevolking), maar heel hard gaat dat nog niet. Met een extra impuls voor het onderwijs of vergaande vergroening kan de banenmachine wellicht op gang worden gebracht. Politieke partijen reageerden gisteren opgetogen over de optimistische vooruitzichten van het CPB.

Niet voor niets
Coalitiepartners VVD en PvdA claimen dat het regeringsbeleid ervoor heeft gezorgd dat een volgend kabinet straks zo’n veelbelovende start mag kennen. ,,Het was allemaal niet voor niets,” stelt VVD-Kamerlid Mark Harbers opgetogen. ,,Nederland staat er weer goed voor,” zegt PvdA’er Henk Nijboer.

Tegelijkertijd laten partijen zich nog niet te veel in de kaart kijken. De komende maanden zijn verkiezingsprogrammacommissies hard aan het werk om keuzes te maken. Dat proces moet je vanuit Den Haag niet onnodig belasten, is de gedachte.

Rijk geeft meer uit

BB 30.03.2016 Het rijk is bijna geheel verantwoordelijk voor het overheidstekort. De uitgaven waren in 2015 11 miljard hoger dan de inkomsten. Een jaar eerder was het tekort niet 11 maar 7 miljard.

Dat het tekort is gestegen kwam onder meer door een hogere bijdrage van de centrale overheid aan de lokale overheid en de sociale zekerheidsfondsen van 8 miljard euro. De inkomsten van de centrale overheid stegen met iets minder dan 3 miljard euro. De belastinginkomsten stegen met bijna 8 miljard euro, zowel door belastingmaatregelen als door de groeiende economie. De niet-belastinginkomsten daalden echter sterk. Dat kwam door de aardgasbaten, die afgelopen jaar maar 5 miljard euro bedroegen: een halvering ten opzichte van een jaar eerder. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek, CBS. De cijfers zijn de eerste officiële berekeningen van het gerealiseerde overheidstekort en de overheidsschuld van Nederland.

Lokale overheden

Het tekort van de lokale overheid lag in 2015 iets boven de 2 miljard euro, net als de twee jaar ervoor. De gemeenten zagen hun tekort iets toenemen, tot ruim 1 miljard euro. Ook het tekort van de provincies kwam het afgelopen jaar boven de 1 miljard euro uit; in 2014 lag het tekort nog eronder.  De uitgaven van de lokale overheid namen door de decentralisatie in het sociale domein toe. De uitgaven aan zorg stegen met 7 miljard euro. De overige uitgaven daalden met 2 miljard euro. Per saldo namen de uitgaven van de lokale overheden 4,5 miljard euro toe. De inkomsten stegen nagenoeg evenveel als de uitgaven. De hogere inkomsten waren vooral extra overdrachten van het rijk als gevolg van de decentralisatie.

Onder de EU-norm

Het totale overheidstekort van Nederland is vorig jaar met 0,6 procentpunt afgenomen naar 1,8 procent van het bruto binnenlands product (bbp). De eindstand van het overheidstekort van 1,8 procent is lager dan de prognose van 2,2 procent van het bbp in de Miljoenennota 2016. De recente maartraming van het Centraal Planbureau ging nog uit van 1,9 procent. De daling werd gerealiseerd ondanks een halvering van de aardgasbaten het afgelopen jaar. De Nederlandse overheid kwam in 2015 ruim 12 miljard euro tekort. Dit is 3 miljard euro minder dan in 2014. Nederland voldoet met het tekort van 1,8 procent voor het derde opeenvolgende jaar aan de 3-procentsnorm. In 2012 was het tekort nog dubbel zo hoog en bevond het zich met 3,9 procent van het bbp ruim boven de norm.

Schuld 10 miljard lager

De bruto overheidsschuld daalde het afgelopen jaar met 3,1 procentpunt naar 65,1 procent van het bbp. Dat is wel nog enkele procentpunten boven de Europese schuldnorm van 60 procent. Ter vergelijking: in Frankrijk was de bruto overheidsschuld van Frankrijk eind 2015 ruim 95 procent van het bbp. De overheidsschuld eind 2015 bedroeg 442 miljard euro. Dat is 10 miljard euro minder dan een jaar eerder. De overheid kon de schuld verlagen en het overheidstekort dekken door ontvangsten uit verkoop van financiële bezittingen en aflossingen van verstrekte leningen. Zo werd een deel van de aandelen ABN AMRO op de beurs verkocht. Ook de voortijdige beëindiging van rentederivaten bracht geld in het laatje. De lagere schuldquote komt volgens het CBS niet alleen door de aflossing op de schuld, maar voor een even groot deel ook door stijging van het bbp.

Sociale zekerheid

De sector sociale zekerheidsfondsen behaalde in 2015 een overschot van 1,2 miljard euro na zes jaar van grote tekorten. De afschaffing van de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten en de invoering van de Wet Langdurige Zorg als gevolg van hervormingen in het sociale domein is daarvan een van de oorzaken. Waar het Awbz-fonds afgelopen jaren forse tekorten liet zien, toonde het Wlz-fonds in zijn eerste jaar een licht overschot. De hervormingen in het sociale domein leidden ook tot een verschuiving van de uitgaven. De sector sociale zekerheidsfondsen hoefde minder zorguitgaven te vergoeden; de gemeenten hebben een deel van de vergoeding van zorg van ouderen en langdurig zieken overgenomen.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

CPB: economisch herstel houdt aan, maar blijft kwetsbaar

VK 30.03.2016 Het volgende kabinet kan een periode van gematigde economische voorspoed tegemoet zien. De economie groeit tot 2021 gestaag met 1,8 procent per jaar, het tekort op de begroting is in dat jaar een overschot, de werkloosheid is gedaald, maar Nederlanders zullen niet meer te besteden krijgen.

Nieuw verkiezingsseizoen: wat verdient de aandacht?

Na 35 jaar saneren kunnen alle politieke partijen nu fundamentele keuzen maken in hun verkiezingsprogramma’s. De overheid heeft de rijksbegroting op orde, zo rekende het CPB voor. Wat moet per se in de verkiezingsprogramma’s staan?De Volkskrant geeft zes voorzetten.

Dat staat in de Middellangetermijnverkenning 2018-2021, de voorspelling van het Centraal Planbureau, de belangrijkste economische adviseur van kabinet en parlement. De CPB-raming is bedoeld als fundament voor de verkiezingsprogramma’s, die tussen nu en november door alle politieke partijen worden gemaakt.

Het CPB bedoelt de Middellangetermijnverkenning ook als zogenoemd basispad voor als partijen besluiten hun verkiezingsbeloften door de neurale rekenmeester door te laten rekenen – uniek in de wereld. Dat doet het CPB sinds 1986 en tot de vorige verkiezingen van 2012 was de doorrekening voor alle partijen en onmisbaar keurmerk te gebruiken tijdens hun verkiezingscampagne.

Kritiek op rekenmodellen

Lees meer;

Het is de vraag of het CPB nog verkiezingsprogramma’s mag doorberekenen. Politieke partijen hebben moeite met de rekenmodellen van het planbureau. Groenlinks vindt bijvoorbeeld dat er te weinig wordt gekeken naar het welzijn van mensen – een grootheid waar het CPB niks mee kan. Lees hierhet artikel.

In Spanje kijken ze met jaloezie naar het Nederlands CPB. Tegengif tegen het populisme, schrijft El País. Lees hier het stuk van onze correspondente Maartje Bakker.

Nu twijfelen vrijwel alle partijen eraan of ze hun verkiezingsprogramma nog wel door het CPB willen laten doorrekenen. Ze menen dat de economische modellen die het planbureau gebruikt, steeds minder met de werkelijkheid te maken hebben. Doordat de werking van die modellen bekend is, kunnen schrandere partijspecialisten hun resultaten gunstig laten uitpakken, waardoor de geloofwaardigheid van het CPB en hun doorrekeningen onder druk komen te staan.

Het basispad dat uit de raming van vanmorgen blijkt, gaat ervan uit dat er geen kabinet is dat beleid maakt en aldus de economie wil sturen. Het CPB constateert dat de economische groei, die de rekenaars zien, ongewis wordt gemaakt door ‘aanhoudende internationale onzekerheden’. Dat blijft het voor het volgende kabinet. Als het huidige kabinet Rutte II de rit uitzit, begint die volgende kabinetsperiode in 2017 en duurt tot maximaal 2021.

Onzekerheden

Economische groei houdt aan in Nederland. © ANP

Met die ‘grote internationale onzekerheden’ bedoelt het CPB de ontwikkelingen in de EU waar Groot-Brittannië uit dreigt te stappen en het gevaar van een voortdurende schuldencrisis ondanks draconische maatregelen van de Europese Centrale Bank nog niet is geweken. Ook gaat het hier om de aanhoudende terroristische dreiging en de onzekere economische groei in China. Nederland is met zijn op het buitenland gerichte, open economie bovengemiddeld kwetsbaar voor ontwikkelingen van buiten.

De onzekerheden daargelaten ziet het CPB gunstige ontwikkelingen voor de overheidsfinanciën. Een begrotingsoverschot (van 0,6 procent van het bruto binnenlands product) zou in 2021 voor het eerst in circa 15 jaar zijn. Het overschot zou dan het gevolg zijn van meer belastinginkomsten en minder overheidsuitgaven.

Keerzijde van de gunstige ontwikkelingen is dat huishoudens de komende vijf jaar er niet op hoeven te rekenen dat ze meer uit kunnen geven. De gemiddelde koopkracht van iedereen samen zal ‘bij ongewijzigd beleid’ niet stijgen. Werkenden gaan er iets op vooruit, gepensioneerden en mensen met een uitkering gaan er op achteruit.

Dat verschil in koopkracht tussen mensen met en zonder een baan neemt na 2021 alleen maar toe, voorspelt het CPB. Een belangrijke factor in het uitblijven koopkrachtstijging is de stijging van de zorgverzekeringspremies die weer het gevolg zijn van de hogere uitgaven van zorgverzekeraars.

Volg en lees meer over: ECONOMIE POLITIEK NEDERLAND

CPB: economisch herstel houdt aan

Trouw 30.03.2016 Het economisch herstel van de afgelopen jaren houdt aan, maar de koopkracht van huishoudens verbetert niet en die voor werkenden slechts licht. De koopkracht van gepensioneerden en uitkeringsgerechtigden neemt iets af.

Dat stelt het Centraal Planbureau (CPB) woensdag. Het onderzoeksbureau verwacht een groei van gemiddeld 1,8 procent per jaar over de periode 2018-2021.

Het CPB benadrukt dat de groei kwetsbaar blijft ‘bij aanhoudende internationale onzekerheden’, zoals terreurdreigingen. Ook een oplaaiende schuldencrisis of een mogelijk uittreden van Groot-Brittannië uit de Europese Unie kan nadelige gevolgen hebben.

Overschot
Het CPB verwacht verder dat de werkloosheid daalt naar 5,5 procent in 2021, tegen 6,5 procent nu. Het overheidssaldo verbetert tot een overschot van 0,6 procent in 2021, waar er nu nog een begrotingstekort is.

De berekeningen van het CPB staan in een verkenning waarmee het bureau traditioneel een jaar voor de verkiezingen komt. Het gaat om een schets van de economische ontwikkeling voor de volgende kabinetsperiode, bij ongewijzigd, reeds ingezet beleid.

Werkgelegenheid
De groei van de consumptie en van de investeringen is bescheiden in vergelijking met de periode 2014-2017. De bestedingen van huishoudens groeien met 1 procent per jaar. Het besteedbaar inkomen van alle huishoudens neemt voornamelijk toe doordat de werkgelegenheid stijgt. De investeringen groeien met 2,7 procent per jaar.

Verwant nieuws;

CPB: Groei economie houdt aan

Telegraaf 30.03.2016 Het economisch herstel van de afgelopen jaren houdt aan, met een groei van 1,8 procent per jaar over de periode 2018-2021. Wel blijven de ramingen met onzekerheden omgeven, want de internationale situatie kan zo omslaan.

Dat blijkt uit de nieuwste cijfers van het Centraal Planbureau. De rekenmeesters komen traditioneel een jaar voor de verkiezingen met een doorkijkje naar de middellange termijn. Op basis van deze voorspelling kunnen politieke partijen hun verkiezingsprogramma’s in elkaar gaan zetten.

Volgens het CPB daalt de werkloosheid naar 5,5 procent in 2021. Waar er nu nog een overheidstekort is, is er in 2021 een overschot van 0,6 procent. De inflatie bedraagt 1,6 procent. Helaas verbetert de koopkracht van huishoudens niet in de ramingsperiode. Voor de voorspellingen gaat het CPB ervan uit dat niets aan het beleid wordt gewijzigd. In de praktijk gaat dat natuurlijk wel gebeuren als er een nieuw kabinet zit. Volgend jaar maart staan er verkiezingen gepland.

Internationaal zijn er grote onzekerheden die het beeld zo kunnen doen omslaan. Een vertrek van Groot-Brittannië uit de EU hangt nadrukkelijk boven de markt en ook een nieuwe schuldencrisis kan roet in het eten gooien. Daarnaast is er nog een aanhoudende terroristische dreiging en is er onzekerheid over het monetaire beleid van Europa en de VS. De groei in China en andere opkomende landen kan fors terugvallen met gevolgen voor de wereldeconomie. Al deze factoren kunnen remmend werken op de economische groei, de inflatie en de ontwikkeling van de werkgelegenheid in Nederland.

Huishoudens kunnen in de jaren 2018-2021 niet rekenen op een koopkrachtstijging. Dit geldt voor het mediane huishouden, zonder verandering in gezins- of werksituatie. Werkenden zien hun koopkracht licht toenemen door een reële contractloonstijging van 0,3 procent per jaar. De koopkracht van gepensioneerden en uitkeringsgerechtigden neemt echter af met 0,2 procent per jaar, mede door een beperkte indexatie van de aanvullende pensioenen. Na 2021 neemt de inkomensongelijkheid verder toe. Het CPB presenteerde voor het eerst de ontwikkeling in de inkomensongelijkheid op de lange termijn in een middellangetermijnverkenning.

Tekort en schuld overheid flink afgenomen, economie groeit

VK 25.03.2016 Het tekort en de schuld van de overheid zijn vorig jaar flink afgenomen. De beursgang van ABN AMRO en aflossing van verstrekte leningen brachten een flinke voorraad geld in het laatje.

Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) slonk het gat op de overheidsbegroting vorig jaar tot 1,8 procent van het bruto binnenlands product (bbp), wat neerkomt op een daling van 0,6 procent. De overheid kwam in 2015 ruim 12 miljard euro tekort, 3 miljard minder dan in 2014.

Daarmee voldoet Nederland voor het derde achtereenvolgende jaar aan de 3-procentnorm van Brussel. Het tekort is wel iets lager uitgekomen dan werd aangenomen. De Miljoenennota van een half jaar geleden ging nog uit van 2,2 procent en de recente maartraming van het Centraal Planbureau (CPB) van 1,9 procent.

Overheidsschuld 10 miljard euro teruggeschroefd

© anp

De overheidsschuld liep 10 miljard euro terug tot 442 miljard euro. Toch voldoet Nederland nog niet aan de Europese schuldnorm. De zogeheten schuldquote kwam uit op 65,1 procent. Dit was 3,1 procent lager dan eind 2014, maar nog wel boven de Europese schuldnorm van 60 procent.

De aardgasbaten zijn daarbij bijna gehalveerd, tot 5 miljard euro. Mede door het verder dichtdraaien van de gaskraan in Groningen, in verband met aardbevingsrisico’s, liep het tekort bij de centrale overheid toch op. De uitgaven van de centrale overheid waren 11 miljard euro hoger dan de inkomsten. Een jaar eerder ging het nog om 7 miljard meer uitgaven.

De centrale overheid moest ook meer geld afdragen aan lokale overheden. De uitgaven van bijvoorbeeld gemeenten namen toe doordat zij er veel sociale taken bij hebben gekregen. Gemeenten en provincies zagen hun tekort uiteindelijk iets toenemen, elk tot ruim 1 miljard euro. De sociale zekerheidsfondsen eindigden 2015, na zes jaar van grote tekorten, weer met een overschot van 1,2 miljard euro.

Hardere groei Nederlandse economie

Ook bleek vrijdag dat de Nederlandse economie vorig jaar iets harder is gegroeid dan eerder werd aangenomen. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) heeft de groei naar boven bijgesteld naar 2,0 procent, waar in eerdere raming nog werd uitgegaan van 1,9 procent.

Het licht positievere cijfer is te danken aan de overheidsuitgaven. Die kwamen in de nieuwe berekening iets hoger uit dan gedacht. Ook bleken er in het vierde kwartaal meer banen bij te zijn gekomen, namelijk 60.000 in plaats van 48.000.

Het algemene beeld van de economie blijft hetzelfde. Het verder dichtschroeven van de gaskraan in Groningen drukte de groei zoals eerder gemeld met ongeveer 0,4 procentpunt.

Volg en lees meer over: NEDERLAND ECONOMIE

Economie groeide iets harder dan gedacht

Trouw 25.03.2016 De Nederlandse economie is vorig jaar iets harder gegroeid dan eerder werd aangenomen. Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) heeft de groei naar boven bijgesteld naar 2,0 procent, waar in eerdere raming nog werd uitgegaan van 1,9 procent.

Het licht positievere cijfer is te danken aan de overheidsuitgaven. Die kwamen in de nieuwe berekening iets hoger uit dan gedacht. Ook bleken er in het vierde kwartaal meer banen bij te zijn gekomen, namelijk 60.000 in plaats van 48.000.

Het algemene beeld van de economie blijft hetzelfde. Het verder dichtschroeven van de gaskraan in Groningen drukte de groei zoals eerder gemeld met ongeveer 0,4 procentpunt.

Het groeicijfer voor het vierde kwartaal (0,3 procent op kwartaalbasis) heeft het statistiekbureau niet herzien. Maar de twee voorgaande kwartalen zijn wel met 0,1 procent opwaarts aangepast: beide van 0,1 naar 0,2 procent.

Reactie Dijsselbloem
Minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën reageert gematigd positief op de jongste cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Hij zegt dat ons land nog niet veel buffers heeft en dat het een toch een lastig voorjaar wordt.

“Na de crisisjaren zijn we nu op de goede weg. De cijfers van het CBS laten zien dat de overheidsfinanciën in deze kabinetsperiode geleidelijk op orde komen. In de afgelopen drie jaar hebben we stap voor stap het tekort verlaagd. En ook de schuld begint nu te dalen. Maar veel buffers hebben we nog niet”, aldus de bewindsman.

“Ondanks de positieve cijfers krijgen we een lastig voorjaar. We hebben forse financiële uitdagingen door bijvoorbeeld de tegenvallende gasopbrengsten en de uitgaven aan de werkloosheid. De komende maanden voer ik gesprekken met mijn collega’s om de begroting voor volgend jaar op orde te krijgen.”