Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 8 – nasleep

Afschakelplan

Nederland is niet goed voorbereid op situaties waarin noodgedwongen het gas tijdelijk moet worden afgesloten voor gebruikers. Dat blijkt uit een vertrouwelijk crisisplan van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK). EenVandaag kreeg dat plan in handen na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

Het crisisplan in het kort

  • Crisisplan beschrijft wat mogelijke stappen zijn als Nederland ineens  voor langere tijd geen gas op kan pompen uit Groningen.
  • In het plan wordt beschreven wat er moet gebeuren als we bijvoorbeeld ook niet genoeg gas uit het buitenland kunnen halen om aan de vraag te voldoen.
  • Het blijkt echter dat maatregelen, zoals bedrijven gedwongen afsluiten van Gronings gas, voor moeilijkheden zorgen.
  • Zo kunnen gasafnemers moeilijk gedwongen worden tot afsluting, omdat de gasafsluiting zich op eigen terrein van het bedrijf in kwestie bevindt. Er zijn weinig mogelijkheden om toegang te eisen tot eigen terrein.
  • Het kabinet wil de gaswinning in Groningen vóór 2030 stilgelegd hebben. Komend jaar wordt daarom 19,4 miljard kuub uit de grond gehaald. Het huidige winningsniveau ligt op 21,6 miljard kuub.

In het plan wordt geschetst dat de gevolgen voor de Nederlandse maatschappij groot zijn bij een tekort aan gas op langere termijn. Het plan dateert van januari 2018 maar is vrijdag openbaar geworden na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

https://eenvandaag.avrotros.nl/embed/518209/?no_cache=1

Tweede Kamer vraagt al langer naar afschakelplan

Uit het zogeheten afschakelplan blijkt dat het zowel praktisch als juridisch heel lastig is om gebruikers af te sluiten. Zo bevindt de gaskraan zich doorgaans op het terrein van de gebruiker. Als die netjes betaalt, kan hij bovendien niet zomaar worden afgesloten.

Het kabinet maakte eerder dit jaar al bekend de gaswinning in Groningen voor 2030 te willen stilleggen. Vrijdag is ook bekendgemaakt dat de gaswinning dit jaar van 21,6 miljard kuub naar 19,4 miljard kuub wordt verlaagd.

Kamerleden willen al langer van Wiebes weten wat er gebeurt als de gaskraan in Groningen sneller dicht moet dan gedacht, bijvoorbeeld in het geval van een calamiteit. Kamerlid Tom van der Lee laat aan EenVandaag weten verbaasd te zijn dat het plan er al lag. Hij schrijft ook op Twitter dat hij bezorgd is. “We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent.”

Reactie Kinderombudsvrouw

De Kinderombudsvrouw publiceerde een rapport Vaste grond gezocht over de effecten van de aardbevingen op de ruim 30.000 kinderen en tieners die er wonen. Daaruit blijkt dat de kinderen in het aardbevingsgebied de afgelopen jaren totaal over het hoofd zijn gezien en dat de aardbevingen ook wel degelijk weerslag hebben op de jongste bewoners.

De kinderen geven zelf ook aan dat ze geconfronteerd worden met nogal wat onrust en onzekerheid, zoals bijvoorbeeld over een mogelijke verhuizing of de juridische strijd met de NAM die thuis voor extra spanningen zorgt.

‘’Te lang zijn kinderen en jongeren in het aardbevingsgebied vergeten,’’ aldus de Kinderombudsvrouw.

Zo is de hulpverlening en informatievoorziening tot nu toe enkel en alleen toegespits op volwassenen. Ook lijkt er een taboe te bestaan om over de problemen te praten. Zowel op school als thuis als onderling met leeftijdsgenootjes. Een kleine groep kinderen ervaart daarnaast ook echt fysieke en psychische klachten door de aardbevingsproblematiek. Zo zijn er voorbeelden van kinderen die kampen met angststoornissen, slaap- en concentratieproblemen en controledrang.

‘Groningen moet Groningen blijven.’

Nee, dit is niet de slogan van een lokale verkiezingspartij. Het is de kreet die minister Wiebes donderdagmiddag 29.03.2018 gebruikte bij de presentatie van het kabinetsbesluit om de gaskraan volledig dicht te draaien.

Eric Wiebes blijkt de juiste man voor de juiste tijd, een uitzonderlijk empathische VVD’er die zijn emoties de vrije loop mag laten in dit dossier. ‘Ik heb ontdekt dat mensen verknocht zijn aan Groningen. Ik heb voor ze geknokt.’ Zijn voorganger Henk Kamp moest nog opereren met de voet op de rem in afwachting van onderzoeken naar veiligheid en financiële ruimte op de begroting.

De onderzoeken zijn er en de conclusies luiden: gaswinning is gevaarlijk. Het geld is er ook, de economie draait volgens het CPB op volle toeren. Wiebes mag daarom zonder enig voorbehoud verkondigen dat ‘veiligheid boven geld’ gaat.

2030

Premier Mark Rutte wil gaswinning in Groningen terugbrengen naar nul in 2030. Eerder al maakte de premier de plannen bekend over het in 2030 helemaal stoppen met de gaswinning. Minister Eric Wiebes van Economische Zaken zal binnenkort uitleg verschaffen over de manier waarop dit moet worden bereikt.

Ministers overrompeld

Volgens minister Wiebes van Economische Zaken had geen van de ministers vooraf gedacht dat dit kabinet de gaskraan zou dichtdraaien. Ook hijzelf niet. “Het was een radicaal besluit: de collega’s wisten er niets van van tevoren”, zei Wiebes in het VPRO-programma Zomergasten. “De leden van het kabinet zijn allemaal overrompeld geweest. Niemand had dit gedacht, maar we geloven er nu allemaal in en staan er allemaal achter.”

Kort na zijn aantreden in oktober vorig jaar, zo vertelde hij op televisie, raakte hij doordrongen van de ernst van de situatie in het gaswinningsgebied. In maart dit jaar besloot het kabinet de gaskraan eind volgend decennium helemaal dicht te draaien.

Telegraaf 30.08.2018

Onhoudbaar

Als hem gevraagd wordt wat de directe aanleiding ervoor was, antwoordde hij: “De aanleiding, de aanleiding? Ik heb geconcludeerd dat het geen doen was.” Wiebes doelde daarbij op de versterkingsoperatie. “Dat was niet houdbaar meer, het was niet versterken, maar in veel gevallen slopen, op grote schaal.”

De minister raakte er snel van overtuigd dat het zo niet langer kon. Het besluit is volgens hem het “grootste besluit van dit kabinet”. “Ik heb overal lopen zeuren en lopen trekken om dit voor elkaar te krijgen.”

Demonstraties

De toegang tot het Tankenpark van de NAM in het Groningse Farmsum (gemeente Delfzijl) is dinsdag eind van de ochtend geblokkeerd. Volgens de actiegroep Code Rood hebben ruim zevenhonderd mensen zich voor de toegangshekken van het bedrijfsterrein verzameld.

De actievoerders willen hun actie enkele dagen volhouden.

”Onze actie is gericht tegen de fossiele industrie (Shell en Exxon) die hele gebieden opoffert aan de winning van fossiele brandstoffen en geen enkele verantwoordelijkheid neemt voor de gevolgen. Ook niet voor klimaatverandering. Wij laten zien dat verzet mogelijk is als mensen de handen ineenslaan en samen een front vormen”, aldus de klimaatactivisten in een verklaring.

Telegraaf 08.11.2018

Volgens het kabinet is het stoppen met de gaswinning in Groningen de enige garantie voor de veiligheid van de inwoners van het getroffen gebied.

De plannen van het kabinet zijn ambitieus, de gaswinning in Groningen moet in oktober 2022 worden teruggebracht tot 12 miljard kuub. Dat werd eerder al geadviseerd door het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). Daarna moet de gaswinning geleidelijk worden teruggebracht, uiteindelijk naar nul kuub.

Zie op deze overzichtspagina het dossier ‘Van het gas af’, waarin alle artikelen van Elsevier Weekblad over deze kwestie zijn verzameld.

Lees ook:Hoezo wil de overheid gas in huis verbieden? 

BEKIJK OOK;

zie: Definitief instemmingsbesluit Groningen gasveld 2018-2019 14.11.2018

zie: Instemmingsbesluit Groningen gasveld 2018-2019 14.11.2018

zie: NAM Productie Optimalisatie Studie Beoordeling en advies 14.11.2018

zie: Kamerbrief landelijke afwikkeling mijnbouwschade 09.10.2018

zie: kamerbrief-over-nationaal-programma-groningen 06.10.2018

zie: Startdocument+Nationaal+Programma+Groningen 06.10.2018

zie: kamerbrief over ontwerp instemmingsbesluit gaswinning groningenveld 2018-2019 24 augustus 2018

zie: ontwerp instemmingsbesluit gaswinning groningenveld 2018-2019 24 augustus 2018

zie: kamerbrief afhandeling van oude schademeldingen in groningen 05.07.2018

zie: Financiële_effecten_Akkoord_op_Hoofdlijnen_gaswinning_Groningen 03.07.2018

zie: kamerbrief Groningen 25.06.2018

zie: bijlage 1

zie: bijlage 2

zie: kamerbrief over voortgang maatregelen gaswinning 06.06.2018

zie: communicatie rond afhandeling schade cvw nam woningeigenaren 31.05.2018

zie: voortgangsrapportage afhandeling oude schadegevallen 31.05.2018

zie: Brief Hans Alders 30.05.2017

zie: kamerbrief over gaswinning uit kleine velden 30.05.2018

zie: Brief aan TK Verkenning Tcbb inzake afhandeling mijnbouwschade in Nederland 30.05.2018

zie: Verslag Tcbb verkenning afhandeling mijnbouwschade 30.05.2018

zie: Kamerbrief Versterkingsoperatie Groningen brief aan bestuurders 22 mei 2018

zie: Aardgasloze-nieuwbouw—Nulmeting-woningbouw-2018 23-04-2018

zie: kamerbrief over stand van zaken Schaliegas bij overleg met regiobestuurders Groningen 24.04.2018

zie: advies-gts-leveringszekerheid-middels-scenario-analyse

zie: gasopslag-en-stikstofconversiecapaciteit

zie: kamerbrief-over-gaswinning-groningen

Rapport Kinderombudsman Vaste grond gezocht 18.10.2017 

Dossier “Gaswinning Groningen”  AD

#VAN HET GAS AF  Elsevier

Dossier Gaswinning NU

Gaswinning Groningen NU

Dossier: van het gas af  Elsevier

Verder ook;

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 7 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 6 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 5

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 4

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 3

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 2

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 1

Gaswinning daalt komend jaar naar maximaal 19, 4 miljard Nm3

RO 14.11.2018 De gaswinning uit het Groningenveld daalt komend jaar naar maximaal 19,4 miljard Nm3. Dat staat in het definitieve instemmingsbesluit voor het gasjaar 2018/2019 dat minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat vandaag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd.

In maart heeft het kabinet besloten de gaswinning zo snel mogelijk helemaal te beëindigen. Het nieuwe  instemmingsbesluit voor het gasjaar 2018/2019 volgt dan ook het afbouwplan van het kabinet voor de gaswinning. Het instemmingsbesluit is vastgesteld na advies van onder andere de betrokken provincies, gemeenten, waterschappen, veiligheidsregio Groningen, het Staatstoezicht op de Mijnen, de Technische Commissie bodembeweging en de Mijnraad.

Ook TNO, GTS en het COT (Instituut voor Veiligheids- en Crisismanagement) adviseerden over verschillende deelonderwerpen. Ook heeft het instemmingsbesluit van 24 augustus tot en met donderdag 4 oktober ter inzage gelegen voor bewoners en andere belanghebbenden.

Het kabinet neemt maatregelen om de gaswinning zo snel mogelijk geheel af te bouwen. Uiterlijk per oktober 2022, maar mogelijk al een jaar eerder, daalt de gaswinning naar verwachting tot onder het niveau van 12 miljard Nm3. Afhankelijk van het effect van de maatregelen wordt vanaf oktober 2022 een daling voorzien naar 7,5 miljard Nm3 en mogelijk fors minder. In de jaren daarna wordt de gaswinning helemaal afgebouwd tot nul.

De inzet van Groningengas wordt het sluitstuk in de vraag naar laagcalorisch gas. Daarvoor is een aanpassing van de Gaswet en Mijnbouwwet noodzakelijk. Totdat de wetten in werking  treden, geldt de bestaande Mijnbouwwet als grondslag voor  dit instemmingsbesluit.

Nieuw is dat al bij dit instemmingsbesluit  geldt dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) wordt opgedragen niet meer te winnen dan wat nodig is voor leveringszekerheid. Bij de afbouw van de gaswinning staat de veiligheid van Groningen voorop. In het instemmingsbesluit wordt ook de leveringszekerheid meegewogen.

Documenten;

Kamerbrief over definitief instemmingsbesluit Groningen gasveld 2018-2019

Kamerstuk: Kamerbrief | 14-11-2018

Zie ook; Gaswinning in Groningen

‘Weinig vertrouwen in beleid bij Groningers’

BB 08.11.2018 Groningers die schade hebben door aardbevingen hebben weinig vertrouwen in het nieuwe kabinetsbeleid. Dat blijkt uit onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen onder bewoners van het aardbevingsgebied. De mensen tonen veerkracht, maar het vertrouwen blijft laag en de ervaren veiligheid daalt. Men wantrouwt de motieven van de overheid en de zwaarst getroffenen hebben steeds minder hoop op een goede afloop.

Geen vertrouwen

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) besloot na de aardbeving in Zeerijp op 8 januari 2018 de gaskraan vanaf 2030 dicht te draaien, maar volgens de onderzoekers zorgt dit er een half jaar later niet voor dat inwoners zich veiliger voelen.

Uit een eerste meting na de beving blijkt dat 65 procent van de ondervraagden geen vertrouwen heeft in het dichtdraaien van de gaskraan. Men twijfelt aan de goede bedoelingen van de rijksoverheid. Respondenten denken dat er verborgen agenda’s zijn, zoals het doelbewust vertragen en traineren van de aanpak, of dat beleidsmaatregelen ‘window dressing’ zijn.

Jaren in de wacht

Volgens RUG-onderzoeker Katherine Stroebe is de kern dat bewoners heel concrete problemen hebben. ‘Ze hebben schade of wachten op versterking. Men wil een directe en daadkrachtige aanpak. Die is ze ook al vaker beloofd, maar ondertussen staan ze soms jaren in de wacht.’

Of zoals een van de respondenten het verwoordde: ‘Het is wachten op de volgende maatregel, het volgende uitstel, de volgende uitzondering op de regel. Ik geloof pas dat er iets gebeurt als er hier een aannemer mijn schade aan het herstellen is.’

Zwaarst getroffenen centraal stellen

Bewoners met meervoudige schade aan hun woning komen steeds verder op achterstand te staan en hun vertrouwen in een oplossing daalt. Tegelijk neemt het aantal bewoners met meervoudige schade toe. ‘Het afnemen van hoop is veelbetekenend’, aldus hoogleraar sociale psychologie Tom Postmes: ‘Kijkend naar de toekomst hebben de zwaarst getroffenen minder en minder vertrouwen dat het nog goed komt met schadeherstel en versterking.

Deze groep zou centraal moeten staan in de aanpak van de problemen.’ Het team van Postmes en Stroebe onderzoekt sinds 2016 hoe het met de gezondheid, het veiligheidsgevoel en het toekomstperspectief van de Groningers gaat.

Gerelateerde artikelen;

‘Groningers hebben weinig vertrouwen in nieuw beleid gaswinning’

NU 08.11.2018 Groningers met aardbevingschade aan hun woningen hebben weinig vertrouwen in het nieuwe beleid van het kabinet, blijkt donderdag uit onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen.

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) heeft besloten de gaskraan vanaf 2030 dicht te draaien, maar volgens de onderzoekers zorgt dat er niet voor dat inwoners van de provincie zich veiliger voelen.

Uit een eerste meting na de zware beving van begin dit jaar in Zeerijp zegt 65 procent van de ondervraagden geen vertrouwen te hebben in het dichtdraaien van de gaskraan. Voor het onderzoek werd een peiling onder 1.377 personen gedaan.

De onderzoekers concluderen dat het vertrouwen laag is omdat Groningers onder andere de motieven van de overheid wantrouwt. Daarnaast hebben de zwaarst getroffenen met meervoudige schade aan hun woningen steeds minder hoop op een goede afloop.

“De kern is dat bewoners heel concrete problemen hebben”, zegt onderzoeker Katherine Stroebe. “Ze hebben schade of wachten op versterking. Men wil een directe en daadkrachtige aanpak, die is ze ook al vaker beloofd. Maar ondertussen staan ze soms jaren in de wacht.”

Al bijna negentienduizend schademeldingen

Bij de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG) zijn inmiddels bijna negentienduizend schademeldingen binnengekomen. Volgens het schadeloket zijn 1.372 verzoeken afgehandeld en is meer dan 4 miljoen euro aan vergoedingen toegewezen.

Sinds 2016 wordt onderzocht hoe het met de gezondheid, het veiligheidsgevoel en het toekomstperspectief van de Groningers gaat.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen

Groningers in aardbevingsgebied geloven steeds minder in goede afloop

NOS 08.11.2018 Een half jaar na het kabinetsbesluit om de gaskraan dicht te draaien, hebben Groningers weinig vertrouwen in het nieuwe beleid. Ze twijfelen aan de goede bedoelingen van de Rijksoverheid. Dat blijkt uit de gezondheidsmonitor van de Rijksuniversiteit Groningen. Sinds 2016 wordt onderzocht hoe het met de gezondheid, het veiligheidsgevoel en het toekomstperspectief van de Groningers gaat.

Uit de laatste meting, die vandaag verschijnt, blijkt dat ze denken dat er verborgen agenda’s zijn, zoals het doelbewust vertragen van de aanpak, of dat beleidsmaatregelen dingen mooier voorstellen dan ze zijn.

Wanhoop

Een van die Groningers met twijfels is Harm Jan de Vries (77) uit Overschild. De tranen staan hem in de ogen en hij zegt dat hij de wanhoop nabij is. Zijn huis heeft veel schade door de gaswinning. En het staat schots en scheef. “De situatie is zorgelijk, maar niet onveilig”, constateerden schade-experts.

Video afspelen

Bang om de deur dicht te trekken: ‘ik wil het huis niet op mijn kop krijgen’

De Vries kan 10.000 euro krijgen, maar dat is volgens hem veel te weinig om de hele fundering te vervangen en de rest van de schade te herstellen. Zijn huis moest versterkt worden, zodat hij en zijn vrouw bij een zware aardbeving op tijd naar buiten konden komen. En nu blijkt de versterking toch niet nodig.

Het steekt de Groninger dat architect Winny Maas samen met de dorpsvereniging plannen ontwikkelt voor een straat verderop. Ook die huizen moesten worden versterkt, maar vanwege de hoge kosten worden ze gesloopt. De eigenaren hebben al zwart op wit dat ze een nieuw huis krijgen.

Met De Vries zijn dat soort concrete afspraken over de versterking niet gemaakt. En nu de gaskraan wordt dichtgedraaid, gebeurt dat ook niet, want een rekenkundig model heeft inmiddels bepaald dat zijn huis veilig is als er minder gas wordt gewonnen.

Onzekerheid

Onderzoekers van de Rijksuniversiteit Groningen zien in hun gezondheidsmonitor dat niet alleen De Vries zich zorgen maakt. De minister heeft besloten de gaskraan uiterlijk in 2030 dicht te draaien, waardoor de veiligheid in Groningen verbetert. Maar volgens de onderzoekers heeft dat er niet toe geleid dat de Groningers opgelucht ademhalen.

Onderzoekster Katherine Stroebe van de RUG constateert dat 65 procent van de ondervraagden geen vertrouwen heeft in het dichtdraaien van de gaskraan en het afschalen van de versterkingsoperatie. Ook voelt 85 procent zich niet veiliger met dat vooruitzicht. “Mensen twijfelen aan de motieven van de overheid”, zegt Stroebe. Ze vindt het gebrek aan vertrouwen in maatregelen van de overheid zorgwekkend.

Ook de broer van De Vries, Jan Treinko, woont in Overschild. Hij woont aan de Meerweg, waar de vernieuwingsplannen waarschijnlijk doorgaan, maar heeft de pech dat hij in een huurhuis woont. Daardoor is hij afhankelijk van woningcorporatie Lefier, die heeft besloten dat twee van de acht huurhuizen moeten verdwijnen. Als gevolg van dat besluit moet Treinko het huis verlaten waar hij al 51 jaar woont.

Trauma

Voor huisarts Addink in Middelstum, een paar dorpen verderop, zijn de klachten die beide mannen hebben aan de orde van de dag. Ze houdt de aardbevingsgerelateerde klachten van haar patiënten bij, al is er geen officiële code voor bij de zorgverzekeraars. Die heeft ze zelf maar ontwikkeld.

Niet alle huisartsen in het gebied doen dat, want het is lastig aan te tonen dat de aardbevingen de mensen ziek maken. “Ik zie wel dat mensen die al eerder trauma’s hebben opgelopen echt last hebben. Ze hebben het gevoel de grip op hun leven helemaal kwijt te raken, met alle gevolgen van dien”, zegt Addink.

En volgens de huisarts zijn de klachten alleen maar groter geworden door de onzekerheid over de versterkingsoperatie. “Ook ik snap daar niets meer van. Het is allemaal zo willekeurig wie wel of niet geholpen worden. Hoger opgeleide mensen met connecties lukt het best om dingen te regelen. Maar ik kom zoveel mensen tegen in dit gebied die dat niet kunnen. Dat voelt heel oneerlijk.”

Jaren in de wacht

Onderzoekster Katherine Stroebe van de RUG ziet de ervaring van de huisarts ook terug bij de ondervraagden. “De kern is dat bewoners heel concrete problemen hebben. Ze hebben schade of wachten op versterking. Men wil een directe en daadkrachtige aanpak, die is ze ook al vaker beloofd. Maar ondertussen staan ze soms jaren in de wacht.” Het onderzoek is eerder gedaan, maar wat Stroebe dit keer het meest opvallend vindt, is dat de hoop van mensen afneemt op een goede toekomst.

Bekijk ook;

Ook vertrouweling Hans Alders weg uit Groningen

Wiebes: ‘Kabinetsleden overrompeld door gasbesluit’

Uit onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen blijkt dat mensen in het aardbevingsgebied twijfelen aan de motieven van de overheid.

Zwaarst getroffen Groningers in aardbevingsgebied verliezen hoop

AD 08.11.2018 Groningers die wonen in het aardbevingsgebied zijn de moed aan het verliezen dat het ooit nog goed gaat komen met hun huizen. Ook is er veel wantrouwen tegenover de overheid, en wordt er vermoed dat er in Den Haag met dubbele agenda’s wordt gewerkt. ,,Ik geloof pas dat er iets gebeurt als er hier een aannemer mijn schade aan het herstellen is.”

Het afnemen van de hoop is veelbetekenend, concluderen wetenschappers Katherine Stroebe en Tom Postmes van de Rijksuniversiteit Groningen. Zij doen al lange tijd onderzoek naar het effect van de aardbevingen (als gevolg van gasboringen) op inwoners van Noordoost-Groningen, het zwaarst getroffen gebied.

Vooral bij mensen die erg veel schade hebben opgelopen aan hun huizen, wordt het vertrouwen steeds minder en minder. Ook daalt hun gevoel van veiligheid in hun eigen huis en hebben ze last van emotionele schade.

De aardbeving van Zeerijp op 8 januari 2018, met een kracht van 3.4 op de schaal van Richter de zwaarste aardbeving sinds 2012, is voor veel inwoners van Noordoost-Groningen een ‘acute aanslag op het vertrouwen en welzijn’ geweest. Wel zien de onderzoekers in het algemeen wat veerkracht bij de inwoners op het gebied van gezondheid en hun emotionele toestand.

Scheuren in huizen worden niet snel genoeg hersteld, waardoor het vertrouwen in de overheid daalt. © ANP

Overheid

Ondanks dat de regering heeft aangekondigd dat de gaswinning in Groningen wordt teruggedraaid, hebben de Groningers er zelf weinig vertrouwen in. Uit het onderzoek blijkt dat er flink wordt getwijfeld aan de goede bedoelingen in Den Haag.

Er wordt vermoed dat er met dubbele agenda’s wordt gewerkt, dat herstelwerkzaamheden doelbewust worden vertraagd en dat de beleidsmaatregelen ‘window dressing’ zijn. Hiermee wordt bedoeld dat het mooier wordt voorgesteld dan het daadwerkelijk is.

,,Het is wachten op de volgende maatregel, het volgende uitstel, de volgende uitzondering op de regel’’, zegt een van de respondenten die aan het woord komt in de studie. ,,Ik geloof pas dat er iets gebeurt als er hier een aannemer mijn schade aan het herstellen is.”

RUG-onderzoeker Katherine Stroebe: ,,De kern is dat bewoners heel concrete problemen hebben. Ze hebben schade of wachten op versterking. Ze willen een directe en daadkrachtige aanpak: die is ze ook al vaker beloofd. Maar ondertussen staan ze soms jaren in de wacht.”

Het resultaat van het lange wachten is volgens de Rijksuniversiteit dat de woningen die al schade hebben, steeds meer achteruit gaan.

Het is wachten op de volgende maatregel, het volgende uitstel, de volgende uitzonde­ring op de regel, aldus Inwoner Groningen.

Boze Groningers willen dat de gaskraan dicht gaat. © ANP

Journalist Louis Stiller. auteur van het boek Gasland, in een huis dat versterkt is met grote houten balken. Na diverse aardbevingen staat het dak en de muren van het huis op instorten. Ⓒ BOUWMAN, RENE

Gegijzeld door het gas

Telegraaf 07.11.2018 Half uit het zicht van de rest van Nederland speelt zich in Groningen een tragedie af. Tienduizenden burgers zijn slachtoffer van ’de bevingen’. Hun levens staan op z’n kop. En hun toekomst is ongewis.

 

Plan voor versterken woningen aardbevingsgebied afgerond

NU 02.11.2018 De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) heeft het plan af om de woningen in Groningen te versterken, die kwetsbaar zijn geworden door de aardbevingen. Het plan is vrijdag overhandigd aan de getroffen gemeenten, de provincie Groningen en het Rijk.

Dat bevestigen het NCG en een woordvoerder van minister van Economische Zaken Eric Wiebes na berichtgeving van RTV Noord. Het plan heeft volgens de televisiezender betrekking op vijftienduizend woningen.

Het plan is niet openbaar gemaakt, omdat de plannen eerst naar de burgers worden gestuurd.

Hoewel het plan niet openbaar wordt gemaakt, weet de regionale zender toch meerdere details te melden. Voortaan worden woningen in het gebied volgens RTV Noord in drie categorieën ingedeeld: panden met verhoogd risico, met licht verhoogd risico en zonder risico.

Directeur van de NCG Herman Sietsma laat aan RTV Noord weten dat er goed nagedacht gaat worden over welke maatregelen genomen moeten worden. Ook worden de bewoners individueel ingelicht over mogelijke versterkingen.

Wiebes zei eerder dat het plan er in september zou liggen. Door moeilijkheden met het samenstellen van een lijst met woningen die veel risico lopen, duurde het langer.

Toezichthouder blij met plan

Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) heeft in een reactie aan RTV Noord laten weten dat de plannen “goed genoeg zijn om mee aan de slag te gaan”. Het SodM hoopt dat er snel een goede invulling van het plan komt.

Het plan moest er komen, omdat Wiebes eerder had aangekondigd de inspectie of versterking van een kleine 3.200 huizen op te schorten. Hij deed dit, omdat hij ervan uitgaat dat het bevingsrisico afneemt omdat de gaswinning wordt teruggeschroefd.

Dat besluit was voor de vorige coördinator, Hans Alders, reden om op te stappen. Zijn opvolger Sietsma kreeg opdracht nieuwe plannen te maken voor Groningers die nog in onzekerheid verkeren.

Lees meer over: Groningen gaswinning

Belangenverenigingen van gedupeerde Groningers vrezen dat het vertrek van de topman voor aanhoudende slepende problemen zorgt. Ⓒ ANP

Bezorgdheid om vertrek topman NCG

Telegraaf 31.10.2018 Op het vertrek van directielid Jeroen de Boer bij de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) is woensdag bezorgd gereageerd door het provinciebestuur en belangenverenigingen van gedupeerde Groningers. Zij vrezen dat het de aanpak van slepende problemen alleen maar verder ophoudt.

De Boer dacht naar verluidt anders over de aanpak van versterkingen in het aardbevingsgebied in Groningen. Hij is van de school van inmiddels oud-NCG Hans Alders, die eerder al uit onvrede opstapte. Grootschalige aanpak van schades ging Alders te traag, als het al doorging.

De Boer en Alders werkten jarenlang nauw samen, ook in de eerdere jaren dat Alders nog Commissaris van de Koningin in Groningen was. De angst in de regio is dat er meer ’vertrekkers’ volgen, wat de langverwachte herstelaanpak in Groningen nog meer zou vertragen.

Secretaris Susan Top van het Groninger Gasberaad is bezorgd. „Dit gaat niet over De Boer, maar over wie hier alles bepaalt. Kennelijk het ministerie van Economische Zaken en Klimaat.” In het Groningse gaat men ervanuit dat De Boer moest wijken, omdat hij niet genoeg in de pas liep met ’Den Haag’. „Hun visie moet koste wat kost worden doorgedrukt”, stelt ook Top.

Ook gedeputeerde Eelco Eikenaar, die van zijn hart nooit een moorkuil maakt, maakt zich zorgen. „De provincie gaat niet over het personeelsbeleid van de NCG. Maar er moet nog zoveel gebeuren en het versterken gebeurt niet tot weinig.

Dit helpt de Groningers niet”, aldus Eikenaar. Hij ’kan de redenering volgen’ dat Groningers wel vermoeden wat er achter zit. „Het ministerie van EZK wil het naar zich toe trekken.” Zijn wens is helder: „Het moet juist stabieler zijn. En de regio moet daarin vooraan staan. Afspraken moeten nagekomen worden.”

Ook de sinds jaar en dag prominente belangenvereniging Groninger Bodem Beweging (GBB) reageerde met zorg. „Het hoofd versterking van NCG vertrekt onder druk van EZK. EZK is meer bezig met het verzwakken van de NCG dan met het versterken van huizen”, liet de GBB weten.

Huidig waarnemend NCG Herman Sietsma erkende in een reactie dat de neuzen niet dezelfde kant op stonden. „De organisatie NCG staat voor een grote versterkingsoperatie.” Daartoe is gewerkt aan een plan van aanpak: „De komende weken wordt dit besproken door de overheden”, reageerde Sietsma in een statement.

„Jeroen de Boer heeft zich als voorzitter van het directieteam intensief ingezet om te komen tot het plan van aanpak en geconcludeerd dat de ingezette koers niet aansluit bij zijn visie. Om die reden heeft hij besloten om zijn werkzaamheden voor NCG te af te ronden.”

Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat wil niet reageren op het vertrek van De Boer. „Dit is het personeelsbeleid van de NCG”, laat een zegsman weten.

’Directielid Nationaal Coördinator Groningen stapt op’

Telegraaf 31.10.2018 Directielid Jeroen de Boer van de organisatie Nationaal Coördinator Groningen (NCG) stapt op. Dat heeft een woordvoerster van de NCG bevestigd na berichtgeving door RTV Noord. De Boer werkte nauw samen met Hans Alders. Die legde eerder dit jaar de functie van Nationaal Coördinator Groningen neer.

De NCG meldde in een verklaring dat De Boer bij de organisatie vertrekt omdat hij zich ,,niet kan vinden in het plan van aanpak” voor de problemen die zijn ontstaan door aardbevingen als gevolg van de gaswinning. ,,De ingezette koers sluit niet aan bij zijn visie. Om die reden heeft hij besloten om zijn werkzaamheden voor de NCG af te ronden. Hij vertrekt per 1 december.”

Alders gaf er eind mei de brui aan bij de organisatie omdat Wiebes besloot de versterking van bijna 1600 beschadigde huizen in Groningen op te schorten.

Bekijk meer van; groningen

Overschild krijgt nieuwe kern, voorbeeld voor rest bevingsgebied in Groningen

NOS 16.10.2018 Het Groningse dorp Overschild moet deels tegen de vlakte. Huizen zijn zwaar beschadigd en onveilig door aardbevingen als gevolg van gaswinning. Maar de ruim 500 bewoners zijn gehecht aan hun dorp, met zijn karakteristieke huizen, kerken en molen. Het dorp ziet er gehavend uit door de bevingen, maar ook door het achterstallige onderhoud. Want wie timmert nog aan een huis dat geen toekomst heeft?

De Schildjers willen hun dorp niet zonder slag of stoot plat laten walsen. Een groep inwoners besloot daarom de handen ineen te slaan en benaderden architect Winy Maas om met hen mee te denken. Maas is de architect van onder meer de Markthal in Rotterdam en werkt als stedenbouwkundige aan de herinrichting van gebieden. Een jaar lang dachten ze na over een Overschild 2.0. Het dorp moet een voorbeeld worden voor andere kernen in het aardbevingsgebied, vandaag worden de plannen gepresenteerd.

In deze video vertellen inwoners hoe ze hun toekomstige huis voor zich zien.

Video afspelen

‘Ik wil elementen uit mijn oude huis gebruiken in mijn nieuwe’

Het zijn geen wilde plannen voor futuristische gebouwen. Het zijn vooral plannen om het dorp leefbaar te houden tijdens en na de grootschalige, langdurige verbouwingen. Mensen gaan maandenlang in tijdelijke woningen wonen aan de rand van het dorp. Het dorp zal jarenlang één grote bouwput zijn. Geld voor de verbouwplannen moet komen uit het Perspectieffonds Groningen – daarin zit de 1,15 miljard euro die het Rijk als compensatiegeld voor Groningen beschikbaar heeft gesteld.

Het uitgangspunt is dat iedereen terug moet kunnen komen in het dorp. Aan de vorm van het dorp mag bovendien niets veranderen. Overschild is ooit gebouwd in de vorm van een kruis; dat moet zo blijven. Maar als je het dan toch opnieuw mag inrichten, waarom dan niet het huis dichter bij het weiland waaraan de achtertuin grenst? En wat verder af van de weg?

Wie plannen heeft voor de nieuwbouw, moet niet al teveel gehinderd worden door welstandscommissies. Eigenaren moeten alleen rekening houden met de wensen van de rest van het dorp. Panden die zijn aangewezen als karakteristiek en monumenten moeten behouden blijven. Er komt een dorpsbouwmeester, zoals die er ook zijn in grote steden. Met een maquette van het dorp in handen worden de nieuwe huizen op hun plek gezet. Allemaal in goed overleg met de rest van het dorp.

Overschild heeft de vorm van een kruis NOS

Overschild heeft net als veel Groningse dorpen te maken met een krimpende bevolking. Nu de gelegenheid zich aandient, willen de inwoners ook graag mensen van buiten trekken. Het dorp ligt nabij het Schildmeer. De dorpsgemeenschap stelt voor om langs de oevers van dat meer een nieuwe woonkern te bouwen. Maar er wordt ook gedacht aan het uitbouwen van een boerenerf tot woonhuizen.

Het dorp wil zo snel mogelijk “verlost” worden van het gas, aldus de Structuurvisie. Een grote warmtepomp moet de huizen gaan voorzien van warmte. Maar daar houdt het duurzaamheidsdenken niet mee op. Er moet ook een deelauto komen en een elektrische laadpaal.

Onderlinge spanningen

Steeds meer voorzieningen zijn verdwenen uit het dorp. Vooral het sluiten van de dorpsschool was een grote teleurstelling. In het leegstaande gebouw is nu het dorpshuis De Pompel gekomen. Het is op dit moment ook het loket waar mensen terecht kunnen om hun vragen te stellen en hun verdriet kenbaar te maken over de versterking. En verdriet is er zeker, omdat niet ieder huis in Overschild gaat worden gesloopt of versterkt.

Dat was aanvankelijk wel de bedoeling. Maar omdat de gaswinning eerder stopt dan gepland, is de verwachting dat er ook minder huizen versterkt hoeven te worden. Dat gaat nu alleen nog door voor de huiseigenaren die al in gesprek waren over de sloop van hun woningen. En dat geeft natuurlijk scheve ogen in het dorp, tussen buren en andere dorpelingen. Maar ook moeten kavels opnieuw worden ingedeeld, omdat sommige kavels te klein zijn om met de huidige bouwvoorschriften een nieuw huis terug te bouwen Om dat te begeleiden, moet er een opbouwwerker komen en een sociaal beheerder van het dorpshuis.

De aanpak in Overschild wordt gezien als icoonproject binnen het Nationaal Programma Groningen. Wat daar gebeurt, zal als voorbeeld dienen voor vele andere dorps- en stadsvernieuwingen in de provincie.

Bekijk ook;

1 miljard euro voor gaswinningsgebied Groningen

Ruim 3000 huizen in ‘kerngebied’ niet aardbevingsbestendig

Boer in gaswinningsgebied krijgt geen voorschot van 3 miljoen euro

NU 15.10.2018 Een melkveehouder uit het Groningse dorp Rasquert krijgt geen 3 miljoen euro als voorschot voor het herstellen van de schade aan zijn boerenbedrijf. De schade is volgens de boer het gevolg van de gaswinning.

De boer had een kort geding aangespannen tegen de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) om een faillissement af te wenden, maar dat werd door de rechter afgewezen.

De boerderij met stallen en een mestsilo liep in februari 2012 na de aardbeving in Huizinge de eerste scheuren op. Door nieuwe bevingen zou de schade op tot ruim 5 miljoen euro zijn opgelopen. Om zijn bedrijf te redden, is volgens de boer een voorschot van ruim 3 miljoen euro nodig.

Volgens de boer raakte de grondwaterhuishouding door aardbevingen ontregeld en zijn de mestkelders gaan scheuren. Daardoor vermengt de mest zich met grondwater. De melkveehouder stelt dat hij op deze manier zijn bedrijf niet kan voortzetten. De NAM ziet geen samenhang tussen de aardbevingen en de schade aan de stallen en kelders.

De boer diende rapporten van deskundigen in die het grondwaterprobleem door aardbevingen ondersteunden. De rechter vindt dat er meer bewijs nodig is. Verder is de zaak volgens de rechter te complex om in een kort geding te beoordelen. Er loopt op dit moment een bodemprocedure over de schade en de aansprakelijkheid. Die procedure kan nog jaren duren.

Doordat de melkveehouder geen voorschot krijgt, wordt een faillissement volgens zijn advocaat Piet Huitema nagenoeg onafwendbaar. Bij een toewijzing was dit vonnis ook een voorbeeld geweest voor de vele andere boeren in het gebied.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over:

Groningen Gaswinning Groningen

Een woning met schade die gestut wordt na een aardbeving.

Ⓒ Hollandse Hoogte / Robin Utrecht

Twee lichte bevingen bij Loppersum

Telegraaf 10.10.2018 Bij het Groningse Loppersum hebben zich woensdag twee lichte bevingen voorgedaan. Beide hadden een kracht van 0.5.

De eerste beving gebeurde volgens het KNMI rond 07.50 uur, de tweede om 14.00 uur.

Bekijk meer van; aardbevingen  Loppersum

Strafrechtelijk onderzoek naar rol NAM bij vervuiling Gronings kanaal

AD 09.10.2018 Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) stelt een strafrechtelijk onderzoek in naar de Nederlandse Aardoliemaatschappij (NAM), vanwege het vervuilen van een Gronings kanaal. De NAM heeft vanmiddag toegegeven dat de vervuiling bij het tankenpark vandaan komt.

In het kanaal in het dorp Farmsum is aardgascondensaat terechtgekomen, blijkt uit laboratoriumonderzoek. Dat moet afgelopen donderdag zijn gebeurd, door een lek bij het tankenpark van de NAM. Het SodM sommeerde het bedrijf daarom gisteren al om de vervuiling zo snel mogelijk op te ruimen en milieuschade te herstellen. Op dat moment ontkende het bedrijf echter nog dat het aardgascondensaat van hen afkomstig was. Vrijdag zou uit een eigen onderzoek zijn gebleken dat er geen lek was.

Uit metingen van de brandweer blijkt dat de concentratie van de stof in het water verhoogd is, maar zonder gevaar voor de volksgezondheid. Wel is het milieu aangetast. De gemeente stelt de NAM aansprakelijk voor alle schade. ,,Dit had gemeld moeten worden bij het Staatstoezicht op de Mijnen en bij de Omgevingsdienst.”

‘Schandalig’

Aardgascondensaat is erg schadelijk voor mens en dier. CDA-wethouder IJzebrand Rijzebol uit Delfzijl is zich ‘te pletter geschrokken’, en is boos en verontwaardigd over de handelwijze van de NAM. ,,Het is schandalig wat er is gebeurd.” De lekkage kon zomaar plaatsvinden, stelt de wethouder. ,,Zonder dat het de NAM is opgevallen”, foetert hij. Het was een eenmalige lekkage, benadrukt een woordvoerder van de NAM.

Bij het overslaan van dit restproduct van de aardgaswinning is volgens het gemeenteonderzoek iets mis gegaan. Een lekbak zou zijn overgelopen. Via het riool kwam vervolgens het condensaat in het afwateringskanaal terecht.

Recent werd er nog door burgers geprotesteerd tegen gevaar van de opslag bij het tankenpark !!

Wat is aardgascondensaat?

Aardgascondensaat bestaat uit een mengsel van hoofdzakelijk koolwaterstoffen, die condenseren bij de winning van aardgas. Die condensatie is het gevolg van de temperatuur- en drukverlaging die optreedt bij gasbehandeling. Het condensaat wordt verzameld en naar een olieraffinaderij afgevoerd voor raffinage.

Aardgascondensaat bestaat doorgaans uit pentaan, hexaan, cyclohexaan en benzeen, heptaan en tolueen, octaan, ethylbenzeen en xyleen en andere koolwaterstoffen.

SodM(@ sodmnl) 1539043200000

Strafrechtelijk onderzoek gestart naar NAM na lekken giftig aardgascondensaat

NU 09.10.2018 Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) meldt dat er een strafrechtelijk onderzoek is gestart naar de NAM vanwege het lekken van giftig aardgascondensaat in een kanaal in het Groningse Farmsum.

Maandag heeft het SodM de NAM al gesommeerd om de “omvang van de lozing zo snel mogelijk te minimaliseren” en om de eventuele schade aan het milieu te herstellen.

Daarnaast wil het SodM dat partijen die toezicht houden op de aardgaswinning worden geïnformeerd door de NAM, evenals de gemeente. Er moet ook onderzoek naar de oorzaak van het lekken gestart worden en de NAM moet aangeven hoe dit in de toekomst kan worden voorkomen.

Sinds donderdag dreef de vlek met het giftige aardgascondensaat al in het kanaal. Het kwam in het water terecht doordat een lekbak waarin het condensaat werd opgevangen was overstroomd en daarna in het oppervlaktewater terecht was gekomen.

Aardgascondensaat komt vrij bij de winning van aardgas. Het is een zeer giftige stof.

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Landelijke en onafhankelijke afwikkeling mijnbouwschade

RO 09.10.2018 Er komt een landelijke, onafhankelijke afwikkeling van mijnbouwschade. Gedupeerden van mijnbouwschade zullen voor de beoordeling van hun schade niet langer afhankelijk zijn van de betreffende mijnbouwonderneming.

Dat schrijft minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat vandaag in een brief aan de Tweede Kamer. Om de schadeafhandeling voortaan onder regie van de overheid te brengen, roept  Wiebes een ‘Commissie mijnbouwschade’ in het leven. Hiermee wil de bewindsman zorgen voor een snelle en efficiënte schadeafhandeling met laagdrempelige toegang voor gedupeerden.

Het uitgangspunt blijft dat de kosten voor rekening zijn van de mijnbouwonderneming en dus geen gevolgen hebben voor de Rijksbegroting.

Minister Wiebes: “Mensen moeten bij de vergoeding van mijnbouwschade niet verzanden in langdurige technische en juridische discussies, waarbij ze voor de beoordeling van hun schade afhankelijk zijn van het bedrijf dat mogelijk de schade heeft veroorzaakt.

Daarom moet er een landelijke, onafhankelijke afhandeling van mijnbouwschade komen. Ik ga ervoor zorgen dat de beoordeling zowel procedureel als inhoudelijk transparant is en dit onafhankelijk gebeurt van de mijnbouwonderneming die de schade moet vergoeden.”

Voor mijnbouwschade in Groningen is inmiddels een wetsvoorstel in voorbereiding; het Instituut Mijnbouwschade Groningen gaat schademeldingen onafhankelijk van de mijnbouwonderneming beoordelen. Minister Wiebes wil nu ook dat gedupeerden in de rest van Nederland schade als gevolg van mijnbouw op eenvoudige en laagdrempelige manier kunnen verhalen.

Hij wil dat dit geldt voor alle vormen van mijnbouw­, zoals zoutwinning, geothermie, gaswinning uit kleine velden en voormalige mijnbouw Limburg. Omdat deze mijnbouwactiviteiten (en schades als gevolg daarvan) verschillen met die in Groningen komt hier een passende, separate schaderegeling voor: de Commissie mijnbouwschade.

De commissie beoordeelt de aanvragen onafhankelijk van de mijnbouwonderneming en beslist vervolgens over de hoogte van het schadebedrag dat door de desbetreffende mijnbouwonderneming dient te worden vergoed. Voor de beoordeling van de schades en de vaststelling van de schadebedragen gaat de commissie werken met een objectief en transparant schadeprotocol.

Vooruitlopend op de instelling van de beoogde Commissie mijnbouwschade, is Wiebes met de Technische commissie bodembeweging (Tcbb) in gesprek over de bouwstenen voor de inrichting, organisatie, samenstelling en werkwijze van de Commissie mijnbouwschade en voor het opstellen van een schadeprotocol.

Bijlage;

Kamerbrief over landelijke afwikkeling mijnbouwschade

Kamerstuk: Kamerbrief | 09-10-2018

Verantwoordelijk

Nationaal Programma moet Groningen ‘toekomstbestendig’ houden

BB 06.10.2018 Het Nationaal Programma Groningen is vrijdag gepresenteerd. ‘Na het besluit om de gaswinning te beëindigen moet het nationaal programma ervoor zorgen dat Groningen een toekomstbestendig en leefbaar gebied blijft met behoud van de eigen identiteit waar het goed wonen, werken en recreëren is’, zeggen de provincie Groningen, de tien gemeenten in het aardbevingsgebied en het kabinet.

1,15 miljard euro

Voor het programma is een budget van 1,15 miljard euro beschikbaar. Inzet van de regio en het kabinet is om ‘uitdagingen en ambities in Groningen nadrukkelijk te verbinden met nationale uitdagingen’. Voorbeelden daarvan zijn de overgang naar duurzame energiebronnen, verstedelijking, digitalisering en veranderende behoeftes van mensen op arbeidsmarkt.

Hoofdpunten

Het Nationaal Programma Groningen richt zich op de hoofdpunten wonen (inclusief welzijn, leefbaarheid en gezondheid), natuur, energie, klimaat en duurzaamheid, en op de economie en het stimuleren van innovatie en kansrijke sectoren. De regio en het kabinet willen de burgers, het bedrijfsleven en maatschappelijke instellingen nadrukkelijk betrekken bij het bereiken van de ambities. ‘Het nationaal programma is daarom geen blauwdruk maar een uitnodiging aan de inwoners van de regio om zelf de regie te voeren op de toekomst van Groningen.’

Trainen wijkteams

Binnenkort wordt een besluit genomen om dit jaar al met een aantal projecten te beginnen. Daarvoor wordt 50 miljoen euro uitgetrokken. Het gaat om projecten als het trainen van wijkteams voor ondersteuning bij sociale, mentale en gezondheidsklachten als gevolg van aardbevingen en een investering in een testcentrum voor waterstof.

Groninger Gasberaad sceptisch

Belangenclub Groninger Gasberaad reageerde vrijdagochtend sceptisch op het Nationaal Programma Groningen. ‘Dat er over de toekomst wordt nagedacht is een goede stap, maar reden voor een feestje is het niet zolang de schadeafhandeling en versterking nog niet goed geregeld zijn’, zei secretaris Susan Top, die de plannen al had ingezien. (ANP)

Regio en kabinet investeren in toekomstbestendig Groningen

RO 05.10.2018 De provincie Groningen, de tien gemeenten in het aardbevingsgebied en het kabinet hebben vandaag het startschot gegeven voor het Nationaal Programma Groningen. Met dit programma werken regio en Rijk samen aan de economische versterking en de kwaliteit van de leefomgeving in het gebied. Ook krijgt Groningen een prominente rol op het gebied van energietransitie en duurzaamheid. Voor het nationaal programma is een investeringsbudget van 1,15 miljard euro beschikbaar.

Na het besluit om de gaswinning te beëindigen moet het Nationaal Programma Groningen ervoor zorgen dat Groningen een toekomstbestendig en leefbaar gebied blijft met behoud van de eigen identiteit waar het goed wonen, werken en recreëren is. De regio en het kabinet hebben vandaag afspraken gemaakt over de hoofdlijnen en de financiering van het nationaal programma.

In de komende maanden zullen de overheden samen met burgers, bedrijven en organisaties in de regio met concrete projecten verder invulling geven aan het toekomstperspectief voor Groningen. Het bedrag van 1,15 miljard euro wordt daarbij aangevuld met cofinanciering vanuit andere publieke en private middelen.

Inzet van regio en kabinet is om de uitdagingen en ambities in Groningen nadrukkelijk te verbinden met nationale uitdagingen, zoals de overgang naar een duurzame economie op basis van hernieuwbare energiebronnen. Maar Groningen kan ook als proeftuin dienen voor andere transities zoals verstedelijking, digitalisering en veranderende behoeftes van mensen op de arbeidsmarkt.

Het Nationaal Programma Groningen bestaat uit drie onderdelen:

  • Groningse kracht en trots is gericht op toekomstbestendig wonen in een aantrekkelijke omgeving met voldoende voorzieningen. Hierbij staan welzijn, leefbaarheid, leefomgeving en gezondheid centraal.
  • Groningse natuur, energie en klimaat is gericht op de energietransitie onder andere door het ontwikkelen van duurzame energieproductie en het verduurzamen van de landbouw. Hierbij is de ambitie dat Groningen ook andere delen van het land van duurzame energie blijft voorzien.
  • Groningse economie en arbeidsmarkt is gericht op het creëren van een toekomstbestendige regionale economie door het stimuleren van innovatie en kansrijke sectoren. Belangrijk daarbij zijn bereikbaarheid en de aansluiting van werk en vaardigheden.

Regio en kabinet doen nadrukkelijk een beroep op burgers, bedrijven en maatschappelijke instellingen in Groningen om een bijdrage te leveren aan de uitwerking van het toekomstperspectief. Het nationaal programma is daarom geen blauwdruk maar een uitnodiging aan de inwoners van de regio om zelf de regie te voeren op de toekomst van Groningen. Onder leiding van kwartiermakers worden zij de komende maanden nauw betrokken bij de uitwerking van het programma.

Vooruitlopend daarop nemen regio en kabinet binnenkort een besluit over een aantal projecten waarmee reeds dit jaar gestart kan worden. Hiervoor is 50 miljoen euro beschikbaar uit het totaalbudget. Zo wordt er mogelijk geld vrijgemaakt voor het trainen van wijkteams voor ondersteuning bij sociale, mentale en gezondheidsklachten als gevolg van aardbevingen.

Daarnaast wordt gekeken naar een investering in een testcentrum voor waterstof en komt er mogelijk geld voor verbetering van de leefbaarheid en voor erfgoedpanden in Overschild. Ook gaat mogelijk het plafond van de Regionale Investeringssteun Groningen omhoog voor extra investeringen gericht op vergroening van de industrie en de chemie.

Het startdocument Nationaal Programma Groningen staat vanaf vandaag op de website www.nationaalprogrammagroningen.nl.

Documenten

Kamerbrief over Nationaal Programma Groningen

Kamerstuk: Kamerbrief | 05-10-2018

Startdocument Nationaal Programma Groningen

Publicatie | 05-10-2018

Zie ook

Ruim 80 procent oude bevingsschade Groningen afgehandeld

NOS 01.10.2018 Ruim 80 procent van de Groningers met oude aardbevingsschade heeft het aanbod van gas-exploitant NAM voor de afhandeling geaccepteerd. Dat blijkt uit de eindrapportage van de NAM die minister Wiebes van Economische Zaken vandaag aan de Tweede Kamer heeft gestuurd.

Het gaat om 5138 afgehandelde schadegevallen van bevingen die voor april 2017 plaatsvonden. Sindsdien mag de NAM niet meer beslissen over genoegdoening van de schade die de gasproducent zelf veroorzaakte door gaswinning. Op die werkwijze was veel kritiek, omdat de NAM een belang had om de kosten van de schadeafwikkeling laag te houden.

Niet geaccepteerd

Ongeveer 15 procent (938 mensen) van de Groningers met oude bevingsschade wees het NAM-aanbod af. De overige 5 procent heeft niet op tijd gereageerd.

De meeste gedupeerden die het aanbod afwezen, vonden de voorgestelde schadevergoeding te laag of misten kennis om het aanbod te beoordelen, schrijft Wiebes in zijn brief. Deze mensen konden hun zaak voorleggen aan de Arbiter Bodembeweging.

Stuwmeer

Nieuwe schadegevallen worden beoordeeld door de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen. Bij deze TCMG liggen zo’n 16.000 claims. Volgens de minister heeft de commissie grote moeite dit “stuwmeer” weg te werken.

Bekijk ook;

‘NAM-model voor onveilige huizen niet te controleren’

Nieuw gasbesluit: maximaal 19,4 miljard kuub

Alders: NAM bemoeit zich toch met versterking Groningse huizen

Kamerleden willen geen besloten sessie over deal gaswinning

NU 26.09.2018 De Tweede Kamer past ervoor om vertrouwelijk te worden bijgepraat over de deal die minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) eerder dit jaar met de oliemaatschappijen Shell en ExxonMobil sloot.

Een gesprek met topambtenaren daarover was daardoor woensdag een stuk eerder afgelopen dan gepland.

Wiebes maakte met de twee eigenaren van gasbedrijf de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) afspraken over de geleidelijke beëindiging van de gaswinning in Groningen. Daarbij is vastgelegd dat er altijd geld zal zijn om Groningers die schade hebben geleden door aardbevingen te helpen.

Ook zien de twee olieconcerns af van schadeclaims voor het gas dat in de grond achterblijft. Naar schatting zou er tot wel 125 miljard euro gas in de grond blijven zitten. Daar staat tegenover dat zij de komende jaren een groter deel van de winst mogen houden.

Kamerleden wilden weten hoe hard die afspraken met Shell en ExxonMobil zijn, en vroegen daarnaast naar financiële details. De ambtenaren bleken veel vragen echter alleen in het geheim te willen beantwoorden. Geen van de aanwezige Kamerleden bleek behoefte te hebben aan zo’n gesprek achter gesloten deuren.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Lees meer over: Gaswinning Groningen

‘Wiebes geeft coördinator vrijbrief voor afhandelen schade aardbevingen’

NU 25.09.2018 De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) krijgt van minister van Economische Zaken Eric Wiebes de taak om ervoor te zorgen dat de afhandeling van aardbevingsschade aan Groningse woningen goed en snel verloopt. Hiervoor krijgt hij een vrijbrief.

Trouw schrijft dinsdag dat het besluit van Wiebes maandag bekend is geworden toen Tweede Kamerleden op bezoek waren in Groningen. De minister was er vorige week al om afspraken te maken met lokale bestuurders.

De NCG, Herman Sietsma, kan nu afspraken met gedupeerden gaan maken. Sommige mensen wachten al lange tijd op een afspraak over de afhandeling en wonen al die tijd in een huis dat onveilig is door de schade. Die mensen krijgen binnen nu en vier weken een brief over de afhandeling.

De Rijksoverheid draait mogelijk voor de kosten op. Wiebes heeft gezegd dat het Rijk er in ieder geval voor gaat zorgen dat de rekeningen betaald worden.

De NCG bepaalt welke woningen als gevolg van aardbevingsschade onveilig zijn en in aanmerking komen voor versterking. Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) controleert of de juiste woningen versterkt worden en ziet erop toe dat dat snel gebeurt.

Wiebes besloot in maart dat de gaswinning in Groningen in 2030 volledig gestopt moet zijn. Sindsdien zijn zaken als de afhandeling van de schade echter grotendeels stil komen liggen, onder meer doordat de NCG Hans Alders opstapte vanwege de invloed van de NAM.

Lees meer over: Gaswinning Groningen

‘Vrij­brief Groningen voor herstel huizen bevingsge­bied, Rijk betaalt’

AD 25.09.2018 De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) krijgt van minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat een vrijbrief om het herstellen van huizen in het aardbevingsgebied zo snel mogelijk uit het slop te trekken. Dat schrijft Trouw.

Daarmee kan de NCG nu weer contracten sluiten en afspraken maken met huiseigenaren en de gestagneerde versterkingsoperatie nieuw leven inblazen.

Het akkoord bleek volgens de krant maandag tijdens een bijeenkomst in Groningen waar Tweede Kamerleden spraken met lokale vertegenwoordigers. Minister Wiebes bezocht het gebied vorige week ook.

Verder gaat volgens Trouw het Staatstoezicht op de Mijnen voortaan bepalen welke woningen onveilig zijn en niet meer de Nam.

Groningen ontvangt vrijbrief voor herstel huizen, het Rijk betaalt de kosten

Trouw 25.09.2018 Een gebouw is verstevigd met balken als gevolg van aardbevingsschade die is ontstaan door de gaswinning van de NAM in het gebied. © ANP

De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) krijgt van minister Wiebes van economische zaken en klimaat een vrijbrief om het herstellen van huizen in het aardbevingsgebied zo snel mogelijk uit het slop te trekken.

Met die toezegging kan de NCG verder met contracten sluiten en afspraken maken met huizenbezitters. Zo moet de versterkingsoperatie, die deels stil is komen te liggen, weer op gang komen.

De minister zegde ook toe dat het Rijk zorgt dat alle kosten worden betaald, zonodig door de overheid zelf

Dat er een akkoord is, bleek gisteren tijdens een bijeenkomst in Groningen waar Tweede Kamer­leden met lokale vertegenwoordigers spraken. De minister was vorige week in het gebied om met gemeente- en provinciebestuurders over de afhandeling van de aardbevingsschade te praten. De minister zegde ook toe dat het Rijk zorgt dat alle kosten worden betaald, zonodig door de overheid zelf. De NCG verwerkt het plan de komende weken, daarna worden de bewoners en de Kamer geïnformeerd.

Wantrouwen

Naast de ‘carte blanche’ voor de versterkingsoperatie spraken de bestuurders af dat de gebruikers van ongeveer twintig getroffen panden van scholen en zorginstellingen binnen vier weken moeten weten waar ze aan toe zijn. Bewoners van zeshonderd woningen waarvan recent werd vastgesteld dat die onveilig zijn, krijgen binnen enkele weken een brief over schadeherstel. De nieuwbouwwoningen die beschadigde huizen gaan vervangen, worden gasloos.

Ook hebben de vertegenwoordigers nog eens vastgelegd dat Staatstoezicht op de Mijnen (SODM) toezicht houdt op de Nam, die monitort welke woningen het meest onveilig zijn. Die rol moet op termijn overgenomen worden door een publieke partij. De vorige NCG, Hans Alders, stapte in juni op, omdat hij vond dat de exploitant van de gasvelden te veel aan tafel zit. Herman Sietsma is zijn tijdelijke opvolger.

Het herstel kan beter zorgvuldig dan overhaast gebeuren. Als mensen benaderd worden, moet het wel kloppen, aldus Agnes Mulder, CDA-Kamerlid.

Wiebes besliste in maart om de gaswinning in Groningen af te bouwen naar nul in uiterlijk 2030. Het vertrek van Alders en het vastlopen van de hersteloperatie versterkte het toch al grote wantrouwen in het aardbevingsgebied.

De basis staat

Ook gisteren hoorden de Kamerleden verklaringen van Groningers die het vertrouwen in de overheid volledig verloren zijn door het leven in onveiligheid en onzekerheid. Het akkoord kan een eerste stap zijn in ontdooiing van de band tussen Groningen en Den Haag.

Burgemeester Anno Wietze Hiemstra van Appingedam, die het woord voert namens de burgemeesters in het aardbevingsgebied, is tevreden over het plan. “De basis staat, maar nu moet er veel gebeuren.” Zo zijn de zeshonderd woningen die recent aan de versterkingsoperatie werden toegevoegd, vrijwel allemaal van particulieren. Er moeten dus honderden individuele maatregelen getroffen worden.

Tijdens de bijeenkomst kwamen veel onduidelijkheden naar voren over de beschadigde woningen. In totaal moeten waarschijnlijk zo’n 9500 huizen versterkt worden. Maar de lijsten met nog te versterken woningen veranderen geregeld. Zo is er geen ‘lijst op adresniveau’, zegt burgemeester Hiemstra. “In de gemeente Appingedam is er een lijst van 1126 gebouwen, met daarin 1700 woningen. Die lijst kan volgende week veranderen.”

Eén loket

CDA-Kamerlid Agnes Mulder noemt het ‘een nachtmerrie, dat de lijst zo vaak verandert’. Ze is blij dat er een akkoord ligt, hoewel het nog lang kan duren voor alle beschadigde huizen hersteld zijn. “Het herstel kan beter zorgvuldig dan overhaast gebeuren. Als mensen benaderd worden, moet het wel kloppen.”

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer vindt dat de overheid bij het vaststellen of een woning onveilig is ‘te veel uitgaat van macromodellen’. Nu worden woningen gecontroleerd op basis van het gebouwtype. “Iedereen die zich onveilig voelt in zijn huis, zou een inspectie moeten krijgen.”

Gisteren maakte Wiebes ook bekend dat een onafhankelijke commissie het kabinet gaat adviseren over de regeling voor waardedaling van woningen. Wiebes wil dat er één loket komt voor alle vormen van aardbevingsschade.

Lees ook:

Middelstum heeft na vier jaar aardbevingsschade weer een kerk

Het geestelijk leven in Groningen zucht onder de gevolgen van de aardbevingen. ‘Wil je onveilig zijn of liever gelukkig? Dat soort vragen wordt de Groningers opgedrongen.’

Opinie: Groningen is voor de staat nog steeds een winstmaker, maar Shell verliest juist op Gronings gas

De staat verdiende meer dan Shell en Nam aan het Groningse gas. Dat heeft nu grote gevolgen, schetst geofysicus Jilles van den Beukel. Hij werkte ruim 25 jaar voor Shell.

Stevo Akkerman: Shell gedraagt zich als de onbegrepen minnaar van Groningen

Shell is een lief bedrijf dat erg houdt van Nederland en van Groningen in het bijzonder. Dat is niet zo verwonderlijk; via de Nam – eigendom van Shell en Exxon – moet het bedrijf hier de afgelopen decennia miljarden hebben verdiend.

Kabinet benoemt Adviescommissie waardedaling woningen aardbevingsgebied Groningen

RO 24.09.2018 Een onafhankelijke commissie gaat het kabinet adviseren over de regeling voor waardedaling van woningen in het aardbevingsgebied in Groningen. De commissie moet voor 1 januari aangeven hoe ook deze vorm van schade het beste publiek kan worden afgehandeld.

Minister Wiebes van Economische Zaken werkt aan één publiek loket voor alle vormen van aardbevingsschade. Zo kunnen bewoners met fysieke aardbevingsschade aan woning sinds april terecht bij de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen. Het wetsvoorstel Instituut Mijnbouwschade bevat de wettelijke grondslag voor een dergelijke regeling. De minister verwacht het wetsvoorstel in het voorjaar van 2019 aan de Tweede Kamer aan te kunnen bieden.

Om woningeigenaren in het aardbevingsgebied te compenseren heeft NAM in 2014 de regeling waardedaling ingevoerd. Deze regeling biedt compensatie als een woning bij verkoop minder opbrengt door het risico op aardbevingen. Het Gerechtshof heeft echter begin dit jaar bepaald dat waardedaling ook los van een eventuele verkoop van de woning gecompenseerd moet worden.

De commissie zal adviseren hoe uitvoering kan worden gegeven aan de uitspraak van het Gerechtshof en hoe deze regeling publiek kan worden ingericht. De commissie bestaat uit de heren mr. A. Hammerstein, prof. dr. J. Rouwendal en prof. dr. P.J. Boelhouwer. Het benoemingsbesluit is vandaag gepubliceerd in de Staatscourant.

Mensen met tegenzin akkoord met aanbod NAM

Telegraaf 12.09.2018 Een groot deel van de Groningers heeft het laatste aanbod van de NAM voor de afhandeling van oude schadegevallen geaccepteerd. Maar dat betekent niet dat de mensen daar ook tevreden mee zijn. Dat zegt de Onafhankelijke Raadsman Gaswinning in zijn halfjaarlijks rapport.

De NAM besloot begin dit jaar om de meer dan 6000 openstaande schadegevallen van vóór 31 maart 2017 een laatste aanbod te doen. Bijna 80 procent heeft dat geaccepteerd. „Een hoge score”, zegt raadsman Leendert Klaassen. Maar er is volgens hem weinig sprake van echte tevredenheid, omdat „het schadeproces zich vaak jaren heeft voortgesleept.” „Het lijkt er bovendien op dat velen met (lichte) tegenzin akkoord zijn gegaan.”

BEKIJK OOK:

Wiebes: echt haast maken met schadeprotocol

De Onafhankelijke Raadsman Gaswinning fungeert als een soort ombudsman en is benoemd door toenmalig minister Henk Kamp van Economische Zaken.

BEKIJK OOK:

NAM moet waardedaling Groningse huizen al voor verkoop vergoeden

BEKIJK OOK:

Blij Groningen vraagt nu om ’doorpakken’

LEES MEER OVER gaswinning aardbevingen schade

Kamer wil Wiebes weer spreken over Groningen

Telegraaf 06.09.2018  De Tweede Kamer wil minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat opnieuw spreken over de manier waarop de versterking van onveilige huizen in Groningen wordt aangepakt. Met name de oppositiepartijen vinden dat het proces veel te traag verloopt. Bovendien zou de NAM nog altijd invloed hebben, terwijl Wiebes had beloofd dat het gasbedrijf op afstand werd gezet.

De Mijnraad adviseerde vlak voor het zomerreces om de 1500 gebouwen die het meest zijn verzwakt door aardbevingen als gevolg van de gaswinning met voorrang te versterken. Welke dat zijn, zou deze maand duidelijk moeten worden. Maar volgens RTV Noord lukt het tot dusver niet om die lijst op te stellen, mede doordat een onbetrouwbaar rekenmodel van de NAM wordt gebruikt.

„Minister Wiebes breekt weer beloftes aan Groningen”, stelt SP-parlementariër Kamerlid Sandra Beckermann. Een meerderheid in de Tweede Kamer steunde haar verzoek om een nieuw debat met de bewindsman. Beckermanns PvdA-collega Henk Nijboer vindt het „ongelofelijk” dat nog altijd met modellen wordt gewerkt. „Iedereen met een beetje kennis van de situatie weet dat je de veiligheid van woningen alleen kunt vaststellen na een grondige inspectie”, twittert hij.

Wiebes laat weten dat hij met de regio samen werkt aan een plan van aanpak. Hij bestrijdt dat bij de inventarisatie van de meest onveilige woningen alleen naar het risicomodel van de NAM wordt gekeken. „Vanzelfsprekend gaan we bij alle huizen ter plekke kijken en gaan we ook in gesprek met de bewoners”, aldus de minister. Daarnaast worden de uitkomsten voorgelegd aan zowel toezichthouders als onafhankelijke deskundigen.Lees ook:

BEKIJK OOK:

’NAM frustreert lijst onveilige woningen’

LEES MEER OVER  ministers  aardbevingen  gaswinning eric wiebes

Kamer wil Wiebes weer spreken over onveilige huizen Groningen

AD 06.09.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) moet opnieuw op het matje komen in de Tweede Kamer over de versterkingsoperatie van onveilige huizen in het Groningse gasgebied. Die zou veel te traag verlopen, vinden met name de oppositiepartijen. Bovendien zou de NAM nog altijd invloed hebben, terwijl Wiebes had beloofd dat het gasbedrijf op afstand zou worden gezet.

De Mijnraad adviseerde vlak voor het zomerreces om de 1500 gebouwen die het meest zijn verzwakt door aardbevingen als gevolg van de gaswinning met voorrang te versterken. Welke dat zijn zou deze maand duidelijk moeten worden. Maar volgens RTV Noord lukt het tot dusver niet om die lijst op te stellen, mede doordat een onbetrouwbaar rekenmodel van de NAM wordt gebruikt.

Ingewijden melden de omroep dat er de gekste resultaten uit het rekenmodel komen, waarbij niet alleen het totaal aantal huizen op de lijst verandert, maar waarbij er ook adressen opstaan die nog helemaal niet als onveilig waren bestempeld. Ook kan het zijn dat bij een twee-onder-een-kapwoning de ene helft als veilig wordt gezien, terwijl de andere helft wel onveilig zou zijn

Beloftes

Minister Wiebes breekt weer beloftes aan Groningen, aldus Sandra Beckerman, SP.

,,Onbestaanbaar”, zegt SP-Kamerlid Sandra Beckerman, die vanmiddag direct een debat aanvroeg. ,,Minister Wiebes breekt weer beloftes aan Groningen.” Beckerman wil dat Wiebes direct optreedt. ,,Het is nog steeds onduidelijk welke woningen onveilig zijn en de NAM maakt het opstellen van de lijst onmogelijk.”

Een meerderheid in de Tweede Kamer steunde uiteindelijk haar verzoek om een nieuw debat met de bewindsman. 

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer vindt het ‘ongelofelijk’ dat nog altijd met modellen wordt gewerkt. ,,Iedereen met een beetje kennis van de situatie weet dat je de veiligheid van woningen alleen kunt vaststellen na een grondige inspectie”, twittert hij.

Grondig onderzoek

Wiebes laat weten dat hij met de regio samen werkt aan een plan van aanpak. Hij bestrijdt dat bij de inventarisatie van de meest onveilige woningen alleen naar het risicomodel van de NAM wordt gekeken. ,,Vanzelfsprekend gaan we bij alle huizen ter plekke kijken en gaan we ook in gesprek met de bewoners”, aldus de minister. Daarnaast worden de uitkomsten voorgelegd aan zowel toezichthouders als onafhankelijke deskundigen.

‘Ook bevingen bij zoutwin­ning Groningen’

AD 03.09.2018 Niet alleen de gaswinning veroorzaakt aardbevingen in Groningen. Ook zout kan de grond laten trillen. Op 19 november vorig jaar zijn er zeker vier bevingen achter elkaar geweest bij een zogeheten zoutcaverne in de buurt van Winschoten.

De zwaarste beving had een kracht van 1,3. Die is mogelijk ook gevoeld door mensen. De andere drie waren zo licht, dat de kracht niet goed vast te stellen was. De vier bevingen gebeurden op een diepte van ongeveer 400 meter. Dat is veel ondieper dan gas-aardbevingen, die ongeveer 3 kilometer onder de grond gebeuren.

De aardbeving is mogelijk veroorzaakt doordat een laag krijtkalk boven de zoutkoepel in beweging kwam. Het is niet zeker of dat is toe te schrijven aan zoutwinning, er kan ook een natuurlijke oorzaak zijn. ,,Zout zelf doet ook van alles. Zout is redelijk vloeibaar en is in beweging”, legt seismoloog Läslo Evers van het KNMI uit.

Om meer duidelijkheid te krijgen, zijn er extra meetapparaten ingegraven bij Winschoten. Die moeten ook kleinere aardbevingen oppikken, zodat het KNMI beter kan uitrekenen wat er precies aan de hand is. AkzoNobel, dat zout wint bij Winschoten, draait op voor de kosten. De onderzoekers hebben ook gezocht of er eerder aardbevingen bij de zoutkoepel zijn geweest, maar die zijn niet gevonden.

Lees ook

Actievoerders blokkeren NAM-locatie Groningen

Lees meer

Politie biedt excuses aan voor gebruik wapenstok bij demonstratie Farmsum

NU 30.08.2018 De politie heeft excuses aangeboden voor het gebruik van wapenstokken tijdens een demonstratie tegen gaswinning bij een terrein van de NAM in het Groningse Farmsum.

Demonstranten van de groep Code Rood, die tegen fossiele brandstoffen is, overwegen aangifte te doen tegen de agenten die hen met een wapenstok hebben geslagen.

De politie zegt dat het gaat om een communicatiefout. Agenten waren uit voorzorg aanwezig bij het protest, om te voorkomen dat demonstranten het terrein betraden. Dat kan volgens de politie gevaarlijk zijn.

Toen actievoerder het terrein van de NAM dreigden op te gaan, grepen sommige agenten hardhandig in. “Dat was niet de bedoeling. Bij het aansturen is iets fout gegaan”, laat een woordvoerder van de politie weten.

Volgens de politie zijn er geen gewonden gevallen door de wapenstokken. Code Rood laat weten dat er wel twee mensen gewond zijn geraakt en naar het ziekenhuis moesten. “Eentje met een hersenschudding en een ander met verwondingen aan de arm”, zegt de woordvoerder van de organisatie.

De woordvoerder zegt ook dat sommige agenten bovenhands sloegen met de wapenstokken. “Dat is verboden omdat je iemand levensgevaarlijk kan verwonden.”

“We betreuren dat dit is gebeurd. De politie zou beter moeten zorgen voor haar inwoners, de Groningers.” Op internet zijn video’s te zien waarop agenten hard inslaan op enkele activisten, ook dinsdag al.

Aan de protesten doen honderden mensen, vooral jongeren, mee. Ze willen hun actie enkele dagen volhouden. Code Rood strijdt tegen de fossiele industrie en bezette eerder de kolenoverslag in Amsterdam.

Actievoerders blokkeren NAM-locatie tegen gaswinning

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Actievoerders beëindigen blokkade NAM-locatie Farmsum

NU 30.08.2018 De actievoerders van de groep Code Rood hebben donderdag hun blokkade van een locatie van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) in Farmsum opgeheven. Volgens de actiegroep deden de afgelopen dagen zevenhonderd mensen aan de actie mee.

De groep hield sinds dinsdag een zitblokkade voor de ingang van het tankenpark van de NAM. De actie was “een protest tegen de fossiele industrie, Shell en Exxon, die hele gebieden opofferen aan de winning van fossiele brandstoffen en geen enkele verantwoordelijkheid nemen voor de gevolgen”, aldus de klimaatactivisten.

Code Rood noemt de zitblokkade een groot succes. “We gaan nu onze energie richten op het versterken van deze groeiende beweging en volgende acties”, meldt de actiegroep.

In het tankenpark wordt aardgascondensaat, een restproduct van de gaswinning, op- en overgeslagen. Het condensaat komt via een pijpleiding of met tankwagens in Farmsum aan. Daar scheidt de NAM het condensaat van het zogeheten productiewater, waarna het in tankers wordt vervoerd naar de raffinaderijen in de Botlek die er kerosine van maken

Politie gebruikte wapenstokken

De politie gebruikte dinsdag wapenstokken tegen de actievoerders. De politie heeft daarvoor haar excuses aangeboden en zegt dat het om een communicatiefout ging. Agenten waren uit voorzorg bij het protest aanwezig, om te voorkomen dat demonstranten het terrein betraden.

Toen actievoerders het terrein van de NAM op dreigden te gaan, grepen sommige agenten hardhandig in. “Dat was niet de bedoeling. Bij het aansturen is iets fout gegaan”, laat een woordvoerder van de politie weten.

De activisten zeggen dat twee mensen door het hardhandige politieoptreden naar het ziekenhuis moesten. De politie meldt echter geen meldingen over gewonden te hebben gekregen. Een aantal geslagen demonstranten overweegt aangifte te doen.

Zie ook: Actievoerders blokkeren NAM-locatie Farmsum uit protest tegen gaswinning

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen

Burgemees­ter Delfzijl schrikt van hard politie-optreden bij NAM-ter­rein

AD 29.08.2018 Burgemeester Gerard Beukema van Delfzijl is geschrokken van het politiegeweld gisteravond tegen actievoerders in Farmsum. Daarbij zijn vijf gewonden gevallen. Een vrouw raakte zelfs buiten bewustzijn nadat ze flinke klappen met een wapenstok had gekregen.

De politie kwam in actie toen een groep actievoerders naar het hek van de NAM-opslag rende en daar spandoeken op bevestigde. Dat was volgens de politie tegen de afspraken. ,,We hebben vanmorgen met de politie gesproken over het optreden gisteravond. We betreuren het incident”, aldus Beukema.

Volgens de burgemeester voelde de politie zich in het nauw gedreven toen er een groep activisten naar het hek stormde. Bovendien werden de actievoerders gemaand zich terug te trekken. ,,Er was even een escalatie, maar gelukkig herstelde de rust zich snel. En die is er nu nog steeds. We hopen dat het zo blijft.”

   Matthijs Pontier@Matthijs85

Politie slaat hard in op vreedzame, ongewapende actievoerders die in het gras zitten, terwijl ze ‘geen geweld’ roepen #CodeRood #politiegeweld pic.twitter.com/IOVxXvyda9
Schandalig, @Politie!

10:33 AM – Aug 29, 2018

387 people are talking about this

De actiegroep Code Rood, die de actie voert, spreekt van ‘disproportioneel en volstrekt onnodig geweld’. ,,Het is opvallend dat fossiele bedrijven alle ruimte krijgen om huizen en levens van mensen kapot te maken en dat politie dan zo hard ingrijpt tegen mensen die die vreedzaam demonstreren. Zou men maar eens zo hard optreden tegen dit soort bedrijven”, zegt de woordvoerster van de actiegroep.

Eindtijd 

De actievoerders hebben van de burgemeester toestemming gekregen om tot en met vrijdag te demonstreren bij de NAM-locatie. Over die eindtijd, zei de andere woordvoerder Maarten eerder: ,,Daar trekken we ons niet zoveel van aan. We hebben ons eigen plan.’’

In het NAM-tankpark bij Farmsum wordt aardgascondensaat opgeslagen. Aardgascondensaat wordt gezien als een gevaarlijke stof. De gemeente Delfzijl heeft flyers uitgedeeld aan de actievoerders om ‘met gezond verstand’ actie te voeren.

   Politie Groningen

✔@polgroningen

Demonstranten in Farmssum hebben zich richting de hekken bewogen. Dit is tegen de demonstratieregels in. Agenten hebben meerdere malen gevraagd om bij de hekken weg te gaan. Daar is niet naar geluisterd. Hierdoor moest de politie optreden. Direct daarna is de rust teruggekeerd.

9:58 PM – Aug 28, 2018

101 people are talking about this

https://pbs.twimg.com/ext_tw_video_thumb/1034526520637882368/pu/img/X7Jz43GqvVSRtzfU?format=jpg&name=900×900

  Micha Bloss@Michabl

The police is acting harsh, even though protestors stay peaceful. #CodeRood

9:42 PM – Aug 28, 2018

26 people are talking about this

Actievoerders van Code Rood. © ANP

Betogers tegen gaswinning Groningen botsen met politie in Farmsum

NU 28.08.2018 Tijdens een demonstratie tegen de gaswinning in Groningen heerste dinsdagavond korte tijd een grimmige sfeer. De politie hield betogers met onder meer wapenstokken weg bij het hek van een locatie van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) bij Farmsum.

Actiegroep Code Rood claimt dat vijf activisten gewond zijn. Een jonge vrouw zou bewusteloos zijn geraakt.

Volgens de politie zijn er geen meldingen binnengekomen over gewonden. De vrouw die onwel werd is ter plaatse behandeld. Ze hoefde niet naar het ziekenhuis.

De demonstranten zouden zich in strijd met de regels bij de hekken hebben begeven. Op beelden was te zien dat ze spandoeken op wilden hangen. ”Agenten hebben meerdere malen gevraagd om bij de hekken weg te gaan. Daar is niet naar geluisterd. Hierdoor moest de politie optreden”, aldus de Groningse politie.

Politie slaat hard op actievoerders #Zitactie #rtvnoord

  martindrent

18:58 – 28 augustus 2018

Betogers willen actie dagen volhouden

Na het ingrijpen werd het snel weer rustig, lieten zowel de betogers als de politie weten. Aan het protest doen honderden mensen, vooral jongeren, mee. Ze willen hun actie enkele dagen volhouden.

“Onze actie is gericht tegen de fossiele industrie, Shell en Exxon, die hele gebieden opoffert aan de winning van fossiele brandstoffen en geen enkele verantwoordelijkheid neemt voor de gevolgen”, aldus de klimaatactivisten in een verklaring. “Wij laten zien dat verzet mogelijk is als mensen de handen ineen slaan en samen een front vormen.”

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Actievoerders blokkeren NAM-locatie Farmsum uit protest tegen gaswinning

NU 28.08.2018 De toegang tot het Tankenpark van de NAM in het Groningse Farmsum (gemeente Delfzijl) is dinsdag eind van de ochtend geblokkeerd. Volgens de actiegroep Code Rood hebben ruim zevenhonderd mensen zich voor de toegangshekken van het bedrijfsterrein verzameld.

De actievoerders willen hun actie enkele dagen volhouden.

”Onze actie is gericht tegen de fossiele industrie (Shell en Exxon) die hele gebieden opoffert aan de winning van fossiele brandstoffen en geen enkele verantwoordelijkheid neemt voor de gevolgen. Ook niet voor klimaatverandering. Wij laten zien dat verzet mogelijk is als mensen de handen ineenslaan en samen een front vormen”, aldus de klimaatactivisten in een verklaring.

Volgens de woordvoerder worden de actievoerders in de gaten gehouden door de politie. ”Agenten filmen ons. Er staan zeker zes politiebusjes. Maar wij zijn met meer”, zegt hij.

Volgens Code Rood is de blokkade in Farmsum “de grootste burgerlijke ongehoorzaamheidsactie tegen de gaswinning in Groningen ooit”.

NAM slaat aardgascondensaat en productiewater op in Tankenpark

In het Tankenpark wordt aardgascondensaat op- en overgeslagen. Het is een restproduct van de gaswinning. Het condensaat komt via een pijpleiding of met tankwagens aan in Farmsum. Daar scheidt de NAM het condensaat van het zogeheten productiewater waarna het in tankers wordt vervoerd naar de raffinaderijen in de Botlek die er kerosine van maken.

Code Rood wil met de blokkade deze gang van zaken ontregelen.

Fotoserie: Blokkade NAM in Farmsum

Lees meer over: farmsum Gaswinning Groningen

Actievoer­ders blokkeren NAM-locatie Groningen

AD 28.08.2018 Milieuactivisten van Code Rood hebben het tankpark van de NAM in het Groningse Farmsum geblokkeerd. De actievoerders eisen dat de gaswinning versneld wordt afgebouwd. Er is veel politie op de been.

De demonstranten houden de komende dagen een zitblokkade. Ze hebben zich verzameld voor de toegangshekken van het bedrijfsterrein. Volgens de actiegroep zijn inmiddels al zo’n 700 actievoerders aangekomen.

De eerste groep vertrok vanochtend vroeg rond half acht uit het actiekamp in Leermens. De demonstranten werden op de voet gevolgd door politie. Ook op de locatie zijn veel agenten aanwezig. ,,Ze filmen ons. Er staan zeker zes politiebusjes. Maar wij zijn met meer”, aldus een woordvoerder van Code Rood.

Soapbox@SoapboxEN

“What do we want? Climate justice! When do we want it? Now!” alt=”🌏” class=”Emoji Emoji–forText” draggable=false title=”Earth globe asia-australia” aria-label=”Emoji: Earth globe asia-australia” v:shapes=”_x0000_i1025″>#CodeRood #climatejustice #activism #Netherlands @Klimaatactie  12:03 PM – Aug 28, 2018

See Soapbox’s other Tweets

Volgens de verslaggever van het Dagblad van het Noorden is de sfeer gemoedelijk en ontspannen. Al sinds afgelopen weekeinde zijn de demonstranten neergestreken in het actiekamp bij Leermens.

Het gaat niet alleen om Groningers, maar ook om mensen uit België, Engeland, Duitsland, Denemarken en Zweden. ,,De problemen rondom de gaswinning in Groningen zijn niet alleen een lokaal probleem, maar maken onderdeel uit van de destructie die Shell, Exxon en andere fossiele bedrijven overal ter wereld veroorzaken”, zegt Maarten, die als woordvoerder optreedt namens Code Rood tegen het Dagblad van het Noorden. Maarten wil niet met zijn volledige naam opgevoerd worden.

© REUTERS

View image on Twitter

   Nora Börding@noraboerding

1140 Around 600 activists protest against gas extraction in #Groningen and blockade the entrance of NAM gas extraction site near the city. Being the biggest gasfield in Europe, it caused several earthquakes in the past. #CodeRood #Klimaatactie #climatechange @Klimaatactie  11:40 AM – Aug 28, 2018

See Nora Börding’s other Tweets

Twitter Ads info and privacy

De burgemeester van Delfzijl, Gerard Beukema, gaf de actiegroep toestemming om tot en met vrijdag te demonstreren bij de NAM-locatie. Over die eindtijd, zegt Code Rood-woordvoerder Maarten: ,,Daar trekken we ons niet zoveel van aan. We hebben ons eigen plan.’’

In het NAM-tankpark bij Farmsum wordt aardgascondensaat opgeslagen. Aardgascondensaat wordt gezien als een gevaarlijke stof. De gemeente Delfzijl deelt flyers uit aan de actievoerders om ‘met gezond verstand’ actie te voeren.

View image on Twitter

   Gemeente Delfzijl@Gem_Delfzijl

Gemeente Delfzijl deelt vandaag flyers uit met tips voor veilig demonstreren en actievoeren.

1:18 PM – Aug 28, 2018 See Gemeente Delfzijl’s other Tweets

Ministers ‘overrompeld’ door besluit van Wiebes om te stoppen met gaswinning

NU 27.08.2018 De leden van het kabinet waren “overrompeld” door het besluit van minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes om de gaswinning in Groningen helemaal te stoppen. Dat zei Wiebes in het tv-programma Zomergasten.

“Ik heb een radicaal voorstel gedaan. De leden van het kabinet zijn allemaal overrompeld geweest”, aldus Wiebes. Na “lang beraad” hebben toen alle kabinetsleden “hun schouders er onder gezet”.

Het kabinet besloot eind maart dat de gaskraan in 2030 uiteindelijk helemaal dicht moet zijn.

Wiebes zei verder dat hij al in november vorig jaar begon na te denken over het verder terugbrengen van de gaswinning in Groningen. Hij was ongelukkig met de versterkingsoperatie daar, die vaak neerkwam op sloop.

Het is volgens hem een onomkeerbaar besluit om met de gaswinning te stoppen. De bewindsman herhaalde dat alle schade die ontstaat of is ontstaan door de gaswinning zal worden vergoed. “Voor eeuwig”, zei hij.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: zomergasten Gaswinning Groningen

Ministers ‘overrom­peld’ door dichtdraai­en gaskraan Groningen

AD 27.08.2018 De kabinetsleden waren in eerste instantie ‘overrompeld’ door het besluit van minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) om de gaswinning in Groningen helemaal te stoppen. Dat zei Wiebes gisteravond in het tv-programma Zomergasten.

Ik heb een radicaal voorstel gedaan, aldus Minister Wiebes.

,,Ik heb een radicaal voorstel gedaan. De leden van het kabinet zijn allemaal overrompeld geweest”, zei hij. Na ‘lang beraad’ hebben toen alle bewindslieden ‘hun schouders er onder gezet’. Het kabinet besloot eind maart dat de gaskraan in 2030 uiteindelijk helemaal dicht moet zijn.

Wiebes zei verder dat hij al in november vorig jaar begon na te denken over het verder terugbrengen van de gaswinning in Groningen. Hij was ongelukkig met de versterkingsoperatie daar, die vaak ook neerkwam op sloop.

De getroffen Groningers hoeven volgens Wiebes niet bang te zijn dat ze worden vergeten. Ook niet in de toekomst. ,,Alle schade, tot in de eeuwigheid, die hiermee samenhangt wordt vergoed. Punt”, zei hij stellig.

Lees ook

Nederland niet voorbereid op gevolgen gastekort

Lees meer

   VPRO Zomergasten

✔@zomergasten

Eric Wiebes over de gevolgen van gaswinning in Groningen: ‘Alle schade, tot in de eeuwigheid, die hiermee samenhangt wordt vergoed. Punt.’ #Zomergasten

10:50 PM – Aug 26, 2018

Definitief

Het is volgens hem een onomkeerbaar besluit om met de gaswinning te stoppen. De bewindsman herhaalde dat alle schade die ontstaat of is ontstaan door de gaswinning zal worden vergoed. ,,Voor eeuwig”, zei hij.

Het gesprek met de minister heeft 469.000 kijkers getrokken. In het dagoverzicht van de Stichting KijkOnderzoek (SKO) staat de aflevering van Zomergasten op de zestiende plaats. De top 3 wordt gevormd door het Journaal van 20.00 uur, Studio Sport Eredivisieen Tussen Kunst en Kitsch.

   VPRO Zomergasten

✔@zomergasten

Eric Wiebes en Janine Abbring over stoppen met gaswinning in Groningen. #Zomergasten

10:40 PM – Aug 26, 2018

Wiebes: ‘Kabinetsleden overrompeld door gasbesluit’

NOS 26.08.2018 Volgens minister Wiebes van Economische Zaken had geen van de ministers vooraf gedacht dat dit kabinet de gaskraan zou dichtdraaien. Ook hijzelf niet. “Het was een radicaal besluit: de collega’s wisten er niets van van tevoren”, zei Wiebes in het VPRO-programma Zomergasten. “De leden van het kabinet zijn allemaal overrompeld geweest. Niemand had dit gedacht, maar we geloven er nu allemaal in en staan er allemaal achter.”

Kort na zijn aantreden in oktober vorig jaar, zo vertelde hij op televisie, raakte hij doordrongen van de ernst van de situatie in het gaswinningsgebied. In maart dit jaar besloot het kabinet de gaskraan eind volgend decennium helemaal dicht te draaien.

Onhoudbaar

Als hem gevraagd wordt wat de directe aanleiding ervoor was, antwoordde hij: “De aanleiding, de aanleiding? Ik heb geconcludeerd dat het geen doen was.” Wiebes doelde daarbij op de versterkingsoperatie. “Dat was niet houdbaar meer, het was niet versterken, maar in veel gevallen slopen, op grote schaal.”

De minister raakte er snel van overtuigd dat het zo niet langer kon. Het besluit is volgens hem het “grootste besluit van dit kabinet”. “Ik heb overal lopen zeuren en lopen trekken om dit voor elkaar te krijgen.”

   VPRO Zomergasten

@zomergasten

Eric Wiebes en Janine Abbring over stoppen met gaswinning in Groningen. #Zomergasten

Wiebes vindt niet dat zijn voorgangers steken hebben laten vallen, maar meent wel dat hij “veel radicaler te werk is gegaan dan tot dan toe gewoon was”. Volgens hem is het ook een kwestie van voortschrijdend inzicht. “Minister Kamp heeft de beslissingen genomen die op dat moment het beste waren.”

Onomkeerbaar

Volgens Wiebes kon hij niet anders dan besluiten de gaskraan dicht te draaien. Wel gaf hij toe dat hij “onvriendelijker” is geweest dan anderen. “Ik heb bijvoorbeeld tegen de grootverbruikers in de industrie gezegd dat ze van het gas af moeten.”

Wiebes zei de argwaan in Groningen te begrijpen, maar dat is volgens hem niet nodig: ook al is het sluiten van de gaskraan niet wettelijk vastgelegd, het besluit is volgens hem onomkeerbaar.

BEKIJK OOK

Kabinet: binnen 12 jaar einde aan gaswinning in Groningen

Wiebes niet eens met conclusie dat Nederland niet klaar is voor gastekort

NU 24.08.2018 Nederland is wel goed voorbereid op calamiteiten bij de gasvoorziening. Minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes zegt dat in reactie op een bericht van EenVandaag.

Het crisisplan in het kort

  • Crisisplan beschrijft wat mogelijke stappen zijn als Nederland ineens voor langere tijd geen gas op kan pompen uit Groningen.
  • In het plan wordt beschreven wat er moet gebeuren als we bijvoorbeeld ook niet genoeg gas uit het buitenland kunnen halen om aan de vraag te voldoen.
  • Het blijkt echter dat maatregelen, zoals bedrijven gedwongen afsluiten van Gronings gas, voor moeilijkheden zorgen.
  • Zo kunnen gasafnemers moeilijk gedwongen worden tot afsluting, omdat de gasafsluiting zich op eigen terrein van het bedrijf in kwestie bevindt. Er zijn weinig mogelijkheden om toegang te eisen tot eigen terrein.
  • Het kabinet wil de gaswinning in Groningen vóór 2030 stilgelegd hebben. Komend jaar wordt daarom 19,4 miljard kuub uit de grond gehaald. Het huidige winningsniveau ligt op 21,6 miljard kuub.

Volgens het tv-programma dreigen grote problemen als er in Nederland een gastekort zou ontstaan door een aardbeving of een andere noodsituatie en als dat tekort niet kan worden opgevangen via bijvoorbeeld import.

Wiebes zou dan moeten beslissen wie van het gas afgesloten dient te worden. De schatkist zou in dat geval kunnen opdraaien voor zaken als de kosten van bedrijven die hun productie moeten stilleggen.

EenVandaag beroept zich op een geheim stuk dat het in handen kreeg via de Wet openbaarheid van bestuur. Maar volgens Wiebes gaat dat stuk over de voorbereiding van een nieuw calamiteitenplan. Daarin worden punten genoemd waaraan in dat nieuwe calamiteitenplan aandacht dient te worden besteed.

Tot dan is het oude crisisplan van kracht en daaruit blijkt dat de overheid goed is voorbereid, aldus Wiebes. ”We hebben plannen klaarliggen. Die krijgen af en toe een update.” Naar zijn zeggen is de update eind van het jaar klaar.

GroenLinks is bezorgd door het bericht van EenVandaag. “We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent”, schrijft Tweede Kamerlid Tom van der Lee op Twitter.

Dit is waarom de gaswinning in Groningen wordt verlaagd

Zie ook: ‘Nederland nog niet klaar voor gevolgen langdurig gastekort’

Lees meer over: 

Gaswinning Groningen

‘Maatschappelijke onrust dreigt bij tekort Groningengas’

NOS 24.08.2018 Een tekort aan gas uit Groningen leidt waarschijnlijk tot “grootschalige maatschappelijke onrust en verstoringen van de openbare orde”. Zeker als duidelijk is dat het om periodes van lange duur gaat.

Dat constateert het COT, het Instituut voor Veiligheids- en Crisismanagement, na onderzoek in opdracht van het ministerie van Economische Zaken. Verantwoordelijk minister Wiebes wilde weten wat de maatschappelijke consequenties zijn als er onvoldoende gas uit Groningen kan worden geleverd.

De gaskraan in Groningen kan snel verder moeten worden dichtgedraaid als de aardbevingen in Groningen sterker worden of als er geen alternatief gas beschikbaar is.

Drie scenario’s

Volgens het COT is de Nederlandse samenleving “tot in de haarvaten verweven” met aardgas. Deze energiebron was altijd zo betrouwbaar dat er nooit is nagedacht over het inzetten van alternatieve energiebronnen. En daarom zijn de mogelijke gevolgen grotendeels onbekend.

Het COT onderzocht drie scenario’s die zich voor kunnen doen als er onvoldoende of geen gas uit Groningen beschikbaar is. In het eerste geval worden meerdere of alle grootverbruikers van gas die op het hoofdnet zijn aangesloten afgekoppeld. In het tweede scenario worden verbruikers die op het regionale gasnet zijn aangesloten afgekoppeld. En in het derde scenario gaat er geen Gronings gas meer naar het buitenland.

Grootverbruikers

Er zijn zo’n 200 grootgebruikers aangesloten op het hoofdnet. Zij verbruiken jaarlijks zo’n 5,5 miljard kuub Groningengas. Het is mogelijk om deze bedrijven gericht af te sluiten. Grootverbruikers zijn onder meer zuivelbedrijven, de glastuinbouw, de energiesector en de chemie. Zij gebruiken zogenaamd laagcalorisch gas, dat uit het Groningenveld komt. Maar het kan ook gas uit andere gasvelden zijn dat wordt vermengd met stikstof.

ANP

De Rotterdamse haven en de staalindustrie zijn niet afhankelijk van Groningengas. Ook de grote moderne gascentrales in Nederland draaien op hoogcalorisch gas. Dat geldt voor die in de Eemshaven en op de Maasvlakte.

Een aantal kleinere centrales draait wel op Groningengas. Zij leveren zo’n 10 procent van de elektriciteitsvoorziening en voorzien zo’n 300.000 huishoudens van warmte via stadsverwarming. Uitval heeft dus direct maatschappelijke gevolgen, vooral in steden die daarvan afhankelijk zijn. Inwoners in de binnenstad maar ook in buitenwijken kunnen dan geen warmte meer krijgen.

Ook zijn er steden waar zorginstellingen zijn aangesloten op het warmtenet. Een bijkomend risico bij gebrek aan warm water is het bevriezen van waterleidingen tijdens koude perioden. Volgens het COT kan dat tot een ernstige verstoring van de watervoorziening leiden.

Ongunstig vestigingsklimaat

Het is volgens het COT voorstelbaar dat bedrijven die afhankelijk zijn van gas zich minder snel in Nederland zullen willen vestigen, als zij het risico lopen van het Groningengas afgeschakeld te worden. Het kan ook betekenen dat bestaande bedrijven Nederland verlaten.

Het COT schetst de problemen die ontstaan bij steenfabrieken. Die hebben gas nodig als brandstof om bakstenen en dakpannen te maken. Zij kunnen niet op korte termijn omschakelen op andere grondstoffen. Het ombouwen van de fabrieken zal maanden in beslag nemen, kostbaar en ingewikkeld zijn. Afsluiten van het gas betekent dat hun bedrijfsprocessen komen stil te liggen en dat hun 1202 werknemers werkloos dreigen te worden.

De grootste schade zal de zuivelsector lijden NOS

De grootste schade zal de zuivelsector lijden. Zij produceerden in 2017 voor 13,4 miljard euro. Er werken zo’n 49.000 mensen in de sector.

Al met al vreest het COT dat het afsluiten van grootverbruikers grote economische en maatschappelijke gevolgen gaat hebben als het aanpassen in korte tijd niet mogelijk blijkt. Bedrijven kunnen failliet gaan met als gevolg werkloosheid. Maar het kan ook leiden tot schadeclaims tegen de Staat. Dat zou dan grote gevolgen hebben voor de rijksbegroting.

Risico’s voor luchthavens

Het verbruik door huishoudens van Groningengas is het grootst in de provincies Zuid-Holland, Noord-Holland en Noord- Brabant. Huishoudens en kleinere bedrijven krijgen hun gas via zeven regionale netbeheerders. Tot de kleinverbruikers horen ook luchthavens en ziekenhuizen. De impact van het afkoppelen van gas op luchthavens is mogelijk groot, aldus het COT. De terminals zijn afhankelijk van laagcalorisch gas, bijvoorbeeld om elektriciteit op te wekken.

Er zijn op dit moment te weinig medewerkers om de regio’s binnen een relatief korte termijn af te sluiten. Het is daarnaast de vraag of iedereen de medewerkers toegang verschaft tot de woning of het bedrijf om de gaskraan dicht te draaien. Die handmatige afsluiting is nodig uit veiligheidsoverwegingen. Als dat niet zo gebeurt blijft de gaskraan open staan, ook als er wel weer gas beschikbaar is. Als de medewerkers geen toestemming krijgen. moet er politie aan te pas komen om alsnog het gas af te kunnen sluiten.

Een ander risico van het afsluiten van gasleidingen is de drukverandering in de leidingen. Deze kunnen scheuren waardoor er kans op lekkages ontstaat. De lekkages moeten worden opgespoord en hersteld. Lekken kunnen overal zitten.

Minister Wiebes hoopt scenario’s zoals geschetst door het COT te voorkomen door het gasverbruik zo ver mogelijk terug dringen. Hij heeft net bepaald dat er komend jaar 19,4 miljard kuub gewonnen mag worden. Hem was door het Staatstoezicht op de Mijnen geadviseerd het nog verder terug te brengen, tot 12 miljard kuub, maar Wiebes wijst op de gevolgen die het COT schetst. Wiebes zegt er tegelijkertijd rekening mee te houden dat de gaswinning alsnog versneld terug moet worden gebracht. Daarom laat hij bijvoorbeeld een extra stikstoffabriek bouwen en worden gasaansluiting in nieuwbouwwoningen verboden.

De verwachting van de NAM is dat door het beperken van de productie de seismische dreiging in 2019 eerst licht toeneemt. In 2019 is er (met een gasproductie van 19,5 miljard kuub in Groningen) 14,5 procent kans op een aardbeving met een kracht van 3,6 of groter. Dat is de zwaarste aardbeving tot nu toe, in 2012 in Huizinge. Ter vergelijking, bij een productie van 24 miljard kuub in 2019 zou het risico op een beving zwaarder dan 3,6 zo’n 17 procent is. Na het gasjaar 2018-2019 zal de seismische dreiging naar verwachting afnemen door de verdere afname van productie.

BEKIJK OOK

Nieuw gasbesluit: maximaal 19,4 miljard kuub

‘Nederland nog niet klaar voor gevolgen langdurig gastekort’

NU 24.08.2018 Nederland is nog niet voldoende voorbereid op de gevolgen van een gastekort voor langere tijd. Dat blijkt uit een crisisplan van het ministerie van Economische Zaken dat EenVandaag in handen heeft gekregen.

  • Crisisplan beschrijft wat mogelijke stappen zijn als Nederland ineens  voor langere tijd geen gas op kan pompen uit Groningen.
  • In het plan wordt beschreven wat er moet gebeuren als we bijvoorbeeld ook niet genoeg gas uit het buitenland kunnen halen om aan de vraag te voldoen.
  • Het blijkt echter dat maatregelen, zoals bedrijven gedwongen afsluiten van Gronings gas, voor moeilijkheden zorgen.
  • Zo kunnen gasafnemers moeilijk gedwongen worden tot afsluting, omdat de gasafsluiting zich op eigen terrein van het bedrijf in kwestie bevindt. Er zijn weinig mogelijkheden om toegang te eisen tot eigen terrein.
  • Het kabinet wil de gaswinning in Groningen vóór 2030 stilgelegd hebben. Komend jaar wordt daarom 19,4 miljard kuub uit de grond gehaald. Het huidige winningsniveau ligt op 21,6 miljard kuub.

In het plan wordt geschetst dat de gevolgen voor de Nederlandse maatschappij groot zijn bij een tekort aan gas op langere termijn. Het plan dateert van januari 2018 maar is vrijdag openbaar geworden na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

Een gastekort zou bijvoorbeeld kunnen ontstaan na een zware aardbeving in Groningen, wat als gevolg kan hebben dat het oppompen van gas stilgelegd moet worden. Ook zou een grote storing aan een verdeelstation volgens EenVandaag eenzelfde effect hebben.

In het crisisplan wordt gesproken over het gedwongen afsluiten van gebruikers van gas in geval van calamiteit, iets wat minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes eerder als optie heeft genoemd. Maar uit het plan blijkt dat afschakeling niet gemakkelijk zal gaan.

Zo kunnen gebruikers die hun gasrekening gewoon betaald hebben, moeilijk gedwongen worden afgesloten. “De gasafsluiter van elke aansluiting bevindt zich op het eigen terrein van de afnemer. Zolang de afnemer zich heeft gehouden aan zijn verplichtingen (het betalen van de gasrekening, red.) zijn er op dit moment weinig mogelijkheden om de toegang te eisen tot het pand of terrein.”

Er wordt genoemd dat een “functionaris met mandaat en doorzettingsmacht” nodig is en dat de toegang “mogelijk met geweld geforceerd moet worden”.

In een reactie laat het ministerie van Economische Zaken weten wel goed voorbereid te zijn op calamiteiten. Het document dat EenVandaag openbaar heeft gemaakt, zou gaan over een nieuw calamiteitenplan waaraan nog aandacht moet worden besteed.

Dit is waarom de gaswinning in Groningen wordt verlaagd

Steden, regio’s of gebieden gasloos maken

In het plan wordt ook genoemd wat er moet gebeuren als blijkt dat het afschakelen van bedrijven het tekort aan gas niet dekt. In dat geval “blijft er nog een laatste optie over”, te weten het gasloos maken van steden, regio’s of gebieden.

Dit zorgt er volgens het ministerie voor dat de betreffende gebieden “op korte termijn onleefbaar worden”. “De consequentie is dat er voor de betreffende regio een evacuatieadvies gegeven moet worden.”

Tweede Kamer vraagt al langer naar afschakelplan

Het kabinet maakte eerder dit jaar al bekend de gaswinning in Groningen voor 2030 te willen stilleggen. Vrijdag is ook bekendgemaakt dat de gaswinning dit jaar van 21,6 miljard kuub naar 19,4 miljard kuub wordt verlaagd.

Kamerleden willen al langer van Wiebes weten wat er gebeurt als de gaskraan in Groningen sneller dicht moet dan gedacht, bijvoorbeeld in het geval van een calamiteit. Kamerlid Tom van der Lee laat aan EenVandaag weten verbaasd te zijn dat het plan er al lag. Hij schrijft ook op Twitter dat hij bezorgd is. “We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent.”

In juni beantwoordde Wiebes Kamervragen over het onderwerp. Hij ging niet direct in op de vraag of er een “afschakelplan lag”, maar meldde dat het afschakelen van gebruikers van gas inderdaad gecompliceerd is.

Ook zei hij dat “prioriteit moet worden gegeven aan de levering van gas aan zogeheten beschermde afnemers, te weten huishoudens en essentiële sociale diensten zoals zorginstellingen.” Dit wordt Wiebes voorgeschreven door Europese wetgeving.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Nederland niet voorbereid op gevolgen gastekort

AD 24.08.2018 Nederland is niet goed voorbereid op situaties waarin noodgedwongen het gas tijdelijk moet worden afgesloten voor gebruikers. Dat blijkt uit een vertrouwelijk crisisplan van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK). EenVandaag kreeg dat plan in handen na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

Uit het zogeheten afschakelplan blijkt dat het zowel praktisch als juridisch heel lastig is om gebruikers af te sluiten. Zo bevindt de gaskraan zich doorgaans op het terrein van de gebruiker. Als die netjes betaalt, kan hij bovendien niet zomaar worden afgesloten.

De Tweede Kamer vraagt al bijna een jaar om een afschakelplan, maar heeft het nooit gekregen. Minister Wiebes gaf eerder aan dat hij gedwongen gasafsluiting bij een calamiteit niet kan uitsluiten, maar in de praktijk zitten daar nog veel haken en ogen aan, zo blijkt uit het crisisplan. Afschakelen kan bijvoorbeeld nodig zijn als er door een zware aardbeving voor langere tijd een gastekort ontstaat.

Volgens het ‘Afschakelplan G-gas’ (Groningen-gas) zijn de maatschappelijke gevolgen groot als er een tekort ontstaat dat niet meer gecompenseerd kan worden met bijvoorbeeld import van buitenlands gas of winning uit andere velden.

Niets aan de hand

Volgens het ministerie van Economische Zaken is Nederland echter wél goed voorbereid op calamiteiten bij de gasvoorziening, laat het weten in een reactie op de berichtgeving van EenVandaag.

Volgens een woordvoerder van Economische Zaken gaat het document dat het programma in handen heeft gekregen over de voorbereiding van een nieuw calamiteitenplan. Daarin worden punten genoemd waaraan in dat nieuwe calamiteitenplan aandacht besteed dient te worden. Volgens de woordvoerder is op dit moment het oude crisisplan van kracht en daaruit blijkt dat de overheid goed is voorbereid. ,,Nederland heeft een zeer veilig en robuust gasnetwerk.’

Verbaasd

GroenLinks, dat eind vorig jaar om een afschakelplan vroeg, is verbaasd dat het er al sinds begin dit jaar ligt, maar dat het niet met de Kamer is gedeeld. Kamerlid Tom van der Lee is geschrokken van de inhoud. ,,We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent”, twittert Van der Lee.

Nieuw gasbesluit: maximaal 19,4 miljard kuub

NOS 24.08.2018 De gaswinning in Groningen moet komend jaar dalen naar maximaal 19,4 miljard kuub. Dat blijkt uit het gasbesluit voor komend jaar dat minister Wiebes heeft gepubliceerd. De daling is in lijn met het afbouwplan van het kabinet, meldt het ministerie van Economische Zaken.

Voorwaarde is wel dat er voldoende buitenlands aardgas kan worden omgezet naar gas dat in Nederland kan worden gebruikt. Mocht dat tegenvallen dan mag 1,5 miljard kuub extra worden gewonnen in Groningen.

Eerder adviseerde het Staatstoezicht op de Mijnen om de gaskraan zo snel mogelijk dicht te draaien naar 12 miljard kuub, Daarmee zou de kans op stevige aardbevingen kleiner worden.

Veiligheid

Het gasbesluit was nodig omdat de Raad van State een eerder besluit voor de komende vijf jaar had afgekeurd.

In een reactie op de uitspraak en na waarschuwingen van het Staatstoezicht op de Mijnen besloot het kabinet om in 2030 helemaal te stoppen met de gaswinning in Groningen.

Om dat mogelijk te maken moeten er nog allerlei maatregelen worden genomen die in wetten worden vastgelegd. Dat is ook de reden dat het gasbesluit dat vandaag is gepubliceerd alleen voor komend jaar geldt, en niet al voor de komende 5 jaar.

Meer winnen bij sommige putten

Uit een analyse van de NAM blijkt dat het onmogelijk is om te voldoen aan de beperking van de gasproductie, zonder bij sommige boorputten meer te winnen dan het Staatstoezicht op de Mijnen adviseert. Dat zal mogelijk merkbaar zijn in het zuidoostelijk en zuidwestelijk deel van het gebied, en ten oosten van de stad Groningen.

Wiebes zegt daarover in zijn besluit: ‘Ik ben mij ervan bewust, dat deze productieverdeling met terughoudendheid zal worden bekeken. Ik treed daarom voorafgaande aan het nemen van het definitieve besluit in overleg met de bestuurders uit de betrokken regio.”

Hij verwacht niet dat er in dat gebied extra gebouwen moeten worden versterkt, maar hij laat dat voor de zekerheid onderzoeken door TNO.

Minister Wiebes kiest ervoor om de putten bij Loppersum tijdelijk niet meer te gebruiken. En als er te weinig gas beschikbaar is, mag er toch meer gas uit de put bij het Eemskanaal ( Ten Boer) worden gewonnen, ondanks de beperking die de staatstoezichthouder daar adviseert.

Belanghebbenden kunnen tot 4 oktober reageren op het gasbesluit.

Gaswinning Groningenveld verder afgebouwd

RO 24.08.2018 De gaswinning uit het Groningenveld moet  komend jaar dalen naar maximaal 19,4 miljard Nm3. Dat blijkt uit het ontwerp-instemmingsbesluit voor het gasjaar 2018/2019 dat vanaf vandaag ter inzage ligt. De daling van de gaswinning is in lijn met het afbouwplan van het kabinet. In maart heeft het kabinet besloten de gaswinning op zo kort mogelijke termijn volledig te beëindigen.

Het ontwerp-instemmingsbesluit ligt ter inzage  tot en met donderdag 4 oktober 2018. Iedereen kan reageren en het ministerie van Economische Zaken en Klimaat organiseert inloopspreekuren in diverse gemeente- en provinciehuizen om vragen te beantwoorden. Het definitieve besluit wordt in november door het kabinet vastgesteld.

Op 15 november 2017 heeft de Raad van State (RvS) aangegeven dat er een nieuw instemmingsbesluit nodig was voor het Groningenveld. De RvS was van oordeel dat  het risico voor de inwoners onvoldoende was betrokken bij het instemmingsbesluit, er  te weinig rekening werd gehouden met de veiligheid en dat onvoldoende alternatieven werden aangedragen voor gaswinning. RvS bepaalde dat de minister voor 15 november 2018 een nieuw besluit moet nemen.

In maart besloot het kabinet om de gaswinning zo snel mogelijk helemaal te beëindigen. Het nieuwe ontwerp- instemmingsbesluit volgt dan ook het basispad voor de afbouw van de gaswinning.

Om een betrouwbare inschatting te kunnen maken over de hoeveelheid te winnen gas en de gevolgen voor de veiligheid, is voorafgaand aan dit instemmingsbesluit advies ingewonnen bij betrokken provincies, gemeenten, waterschappen, veiligheidsregio Groningen, het Staatstoezicht op de Mijnen, de Technische Commissie bodembeweging en de Mijnraad. Ook TNO, GTS en het COT (Instituut voor Veiligheids- en Crisismanagement) adviseerden over verschillende deelonderwerpen.

Alle documenten staan op www.bureau-energieprojecten.nl en zijn tevens vanaf vandaag  tot en met donderdag 4 oktober 2018 in te zien bij de daarvoor aangewezen gemeente- en provinciehuizen in Delfzijl, Loppersum, Hoogezand, Groningen en Assen.

Gaswinning Groningenveld naar nul

Het kabinet neemt maatregelen om de gaswinning zo snel mogelijk geheel af te bouwen. Uiterlijk per oktober 2022, maar mogelijk al een jaar eerder, daalt de gaswinning naar verwachting tot onder het niveau van 12 miljard Nm3. Afhankelijk van het effect van de maatregelen wordt vanaf oktober 2022 een daling voorzien naar 7,5 miljard Nm3 en mogelijk fors minder. In de jaren daarna wordt de gaswinning helemaal afgebouwd tot nul. De inzet van Groningengas wordt het sluitstuk in de vraag naar laagcalorisch gas.

Daarvoor is een aanpassing van de Gaswet en Mijnbouwwet noodzakelijk. Totdat de wetten in werking  treden, geldt de bestaande Mijnbouwwet als grondslag voor  dit instemmingsbesluit. Nieuw is dat al bij dit instemmingsbesluit  geldt dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) wordt opgedragen niet meer te winnen dan wat nodig is voor leveringszekerheid. Bij de afbouw van de gaswinning staat de veiligheid van Groningen voorop. In het ontwerp-instemmingsbesluit wordt ook de leveringszekerheid meegewogen.

Documenten

Kamerbrief over Ontwerp-instemmingsbesluit gaswinning Groningenveld 2018-2019

Kamerstuk: Kamerbrief | 24-08-2018

Zie ook

 

Advertenties

augustus 25, 2018 Posted by | 2e kamer, Eric Wiebes, Groningen, henk kamp, politiek, Rutte 3, schaliegas | , , , , , , , , , , , , , | Reacties staat uit voor PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 8 – nasleep

PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 7 – nasleep

En nou is het afgelopen met die ellende in Groningen, aldus Eric ‘de empathische minister’ Wiebes. © ANP

De gaskraan gaat definitief dicht !!!!

Na zes decennia gaswinning zou men ook kunnen stellen dat hier aan iets typisch Gronings een einde wordt gemaakt, maar de boodschap is helder: het leed van de Groningers heeft lang genoeg geduurd. 

AD 06.07.2018

‘Groningen moet Groningen blijven.’

Nee, dit is niet de slogan van een lokale verkiezingspartij. Het is de kreet die minister Wiebes donderdagmiddag 29.03.2018 gebruikte bij de presentatie van het kabinetsbesluit om de gaskraan volledig dicht te draaien.

Eric Wiebes blijkt de juiste man voor de juiste tijd, een uitzonderlijk empathische VVD’er die zijn emoties de vrije loop mag laten in dit dossier. ‘Ik heb ontdekt dat mensen verknocht zijn aan Groningen. Ik heb voor ze geknokt.’ Zijn voorganger Henk Kamp moest nog opereren met de voet op de rem in afwachting van onderzoeken naar veiligheid en financiële ruimte op de begroting.

De onderzoeken zijn er en de conclusies luiden: gaswinning is gevaarlijk. Het geld is er ook, de economie draait volgens het CPB op volle toeren. Wiebes mag daarom zonder enig voorbehoud verkondigen dat ‘veiligheid boven geld’ gaat.

2030

Premier Mark Rutte wil gaswinning in Groningen terugbrengen naar nul in 2030. Vandaag maakt de premier de plannen bekend over het in 2030 helemaal stoppen met de gaswinning. Minister Eric Wiebes van Economische Zaken zal binnenkort uitleg verschaffen over de manier waarop dit moet worden bereikt.

Volgens het kabinet is het stoppen met de gaswinning in Groningen de enige garantie voor de veiligheid van de inwoners van het getroffen gebied.

De plannen van het kabinet zijn ambitieus, de gaswinning in Groningen moet in oktober 2022 worden teruggebracht tot 12 miljard kuub. Dat werd eerder al geadviseerd door het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). Daarna moet de gaswinning geleidelijk worden teruggebracht, uiteindelijk naar nul kuub.

AD 08.06.2018

AD 08.06.2018

Overheid handelt schademeldingen af

Wiebes wekt te hoge verwachtingen voor Groningen, schreef Rob Ramaker eerder.

Eerder dit jaar werd ook besloten dat de staat de schademeldingen zal afhandelen. De discussie over gaswinning in Groningen kwam op gang, toen het gebied rond Loppersum door aardbevingen werd getroffen. Over het aardbevingbestendig maken van Groningse huizen, schreef Rob Ramaker eerder de volgende analyse. 

Meer lezen over de anti-aardgas-gekte? Lees dan nu de artikelen in ons dossier ‘Van het gas af’

De plannen in een notendop:

Nederland bouwt de gaswinning af naar 12 miljard kuub in 2022 (nu nog zo’n 22 miljard kuub), acht jaar later moet de gaskraan helemaal dicht zijn.

Onderwijl bouwt de regering de nieuwe stikstoffabriek in het dorpje Zuidbroek waar hoogcalorisch (buitenlands) gas kan worden omgezet naar laagcalorisch gas dat geschikt is voor Nederlandse fornuizen. Want dat is de keerzijde van het afkicken van Gronings gas: Nederland zal meer moeten importeren, onder meer uit Rusland. 

Terugblik

Tijdlijn:

Video afspelen

Van de zware aardbeving in 2012 tot gaskraan dicht

In de avond van 16 augustus 2012 werden de Groningers opgeschrikt door een stevige aardbeving bij het gehucht Huizinge. De schade aan huizen en monumentale panden in de provincie is groot. Met een kracht van 3,6 was het de zwaarste aardbeving ooit die is toe te schrijven aan het gevolg van de gaswinning.

Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) rapporteerde enkele maanden later aan minister Kamp en de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) dat de gaskraan zo snel en zo ver mogelijk dicht moest worden gedraaid. Een winning van maximaal 12 miljard kuub per jaar zou de kans op aardbevingen minimaliseren.

Het toenmalige kabinet startte in navolging van het rapport verschillende onderzoeken, maar deed niets om de gaswinning terug te dringen. Integendeel, in 2013 werd zelfs 53,9 miljard kuub gas uit de Groningse grond gepompt, ruim 6 miljard kuub meer dan het jaar daarvoor.

Stapsgewijs afbouwen

In 2014 kwam het kabinet tot inkeer: de gaswinning moest wel degelijk omlaag. Er werd een jaarlijks plafond ingesteld van 42,5 miljard kuub gas per jaar. Ook werd de gaswinning bij Loppersum flink teruggeschroefd.

Vanaf dat moment besloot Kamp geregeld om dit plafond steeds lager bij te stellen. Eind 2014 mocht er nog 39,3 miljard kuub uit de grond worden gehaald. In april 2017 volgde Kamp een ‘ongevraagd advies’ van het SodM op om het maximum terug te brengen naar 21,6 miljard kuub.

AD 07.06.2018

Plannen weggegooid

Deze laatste grens wilde het huidige kabinet in de loop van hun regeringsperiode nog verder omlaag brengen naar 20,1 miljard kuub per jaar in 2021. Na 2021 kon volgens het kabinet een verdere daling worden verwacht. Totdat Groningen weer werd getroffen door een fikse aardbeving. Op 8 januari dit jaar werd de provincie bij Zeerijp getroffen door een aardbeving met een kracht van 3,4.

AD 06.06.2018

Direct na de beving beloofde minister Wiebes de gaswinning zo snel mogelijk terug te brengen. Hij zei dat er plannen moeten worden gemaakt om deze verlaging voor elkaar te krijgen. Hoever hij daarin kon gaan, kon Wiebes toen niet vertellen.

NRC 06.06.2018

Herhaling

Op 1 februari bracht het SodM nogmaals een advies uit: de gaswinning moet zo snel mogelijk terug naar 12 miljard kuub. Het was hetzelfde cijfer dat de toezichthouder al in 2013 aangaf. Wiebes nam het advies over, maar vertelde wel dat deze grens volgend jaar nog niet kan worden bereikt. Eerst moest de minister inventariseren welke maatregelen er op korte en lange termijn mogelijk waren die de vraag naar gas verkleinen.

Wiebes gaf zichzelf tot eind maart om met concrete plannen te komen. Vandaag presenteerde hij deze plannen, waarbij hij verder gaat dan het advies van het SodM. Binnen twaalf jaar moet de gaswinning in Groningen volledig stop worden gezet. De minister sprak van een “keerpunt” in de geschiedenis van het Groningse gas en zei dat hij heeft “gevochten voor de Groningers”.

Video afspelen

Het Polygoon-journaal over de opkomst van gas

2018

In januari 2018 werd Groningen getroffen door de zwaarste aardbeving in vijf jaar. De toezichthouder, het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM), adviseerde naar aanleiding daarvan de gaswinning zo snel mogelijk te verlagen, van de huidige 21 miljard kubieke meter per jaar naar 12 miljard.

Wiebes zei na de beving dat de gaswinning in deze kabinetsperiode wat hem betreft zo ver mogelijk naar beneden moet en dat hij voor het einde van het eerste kwartaal 2018 een plan zou presenteren. Die zelfopgelegde deadline liep donderdag 29.03.2018 af.

De gaswinning is de afgelopen jaren al fors verlaagd en de halvering die het SodM nu adviseert is dan ook een flinke opgave. RTL meldde dinsdag dat er in ieder geval een nieuwe stikstoffabriek bij komt, waarmee gas uit het buitenland geschikt kan worden gemaakt voor gebruik in Nederland. Het ministerie wilde dat niet bevestigen.

Het Nederlandse netwerk is toegespitst op het gasveld in Groningen, waar laagcalorisch gas in zit. Door aan hoogcalorisch gas uit het buitenland stikstof toe te voegen wordt het geschikt voor Nederlandse huishoudens.

Wiebes wil ook dat de industriële grootverbruikers in Nederland binnen vier jaar van het Groningse gas af stappen, maar bedrijven hebben hun twijfels geuit over de haalbaarheid hiervan.

Deadline 1 juli 2018 verbod aardgas

Projectontwikkelaars, bouwbedrijven en woningcorporaties voelen zich overvallen door het ‘overhaaste’ verbod op het bouwen van nieuwbouwwoningen met aardgas. In de  bouwwereld leven er daarom bezwaren tegen

Het verbod gaat al op 1 juli 2018 in, uiteindelijk een half jaar eerder dan de sector dacht.

Uitzondering mogelijk

De minister vindt het niet uit te leggen dat nu nog vergunningen worden gegeven voor woningen met een aardgasaansluiting, terwijl die woningen binnen afzienbare tijd weer van het gas af moeten.

Volgens het ministerie van Binnenlandse Zaken lukt het de meeste bedrijven goed om de plannen aan te passen. Het ministerie wijst er ook op dat gemeenten een uitzondering op het aardgasverbod kunnen maken als vertragingen en kostenoverschrijdingen  in de bouw dreigen. Binnenlandse Zaken werkt daarvoor samen met de sector aan een regeling.     Lees meer

Kortom, Nederland voert al op 1 juli 2018 tot verrassing van onder meer de bouw- en woningsector een verbod in op het gebruik van aardgas in nieuwbouwhuizen en kleine bedrijven. Het vervallen van de aansluitplicht oogt misschien onschuldig, maar in de praktijk is het dat niet, schrijft Syp Wynia.

Lees hier het commentaar van Syp Wynia: Terecht komen burgers in verzet tegen verbod op gas in huizen

In een eerder commentaar schreef Wynia al dat de Nederlandse staat, voor zover bekend als eerste en enige land ter wereld, besloten heeft dat zijn burgers geen aardgas meer mogen gebruiken. De Tweede Kamer besloot in januari dat nieuwbouwhuizen in beginsel niet meer mogen worden aangesloten op aardgasnet. Het overgrote deel van het parlement is het erover eens: in de volgende decennia moet heel Nederland van het gas af. Begin april maakte Ferdi Licher, programmadirecteur Bouwen en Energie, dat bekend op het congres van aardgasvrije nieuwbouw. Dat zorgt recent voor ophef.

 Syp Wynia

✔@sypwynia

U wilde een nieuw bedrijf bouwen? Na 1 juli moet u het van #RutteDrie (en van bijna de hele Tweede Kamer) zonder gasaansluiting stellen. Die wordt met ingang van die datum namelijk verboden. Dat hadden ze u waarschijnlijk nog niet verteld, maar zo zit het dus. #VanGasLos https://twitter.com/sypwynia/status/996272341377277953 …

17:28 – 15 mei 2018

Hoe nu verder met de energievoorziening?

Hoe het dan verder moet met de energievoorziening van de huishoudens lijkt totaal ondergeschikt te zijn aan de gasobsessie van de Nederlandse overheid. ‘Alsof Gronings gas het enige aardgas van Nederland is  (de helft komt nu nog uit andere Nederlandse velden), alsof het Groningse gas het enige aardgas is dat wereldwijd beschikbaar zou zijn (het is wellicht een paar promille) en alsof aardgas kwalijker is voor natuur, milieu en klimaat dan de alternatieven (integendeel). En alsof de Nederlandse huishoudens de Nederlandse grootconsumenten van aardgas zouden zijn (zij nemen slechts een kwart van het gas af).’ Schrijft Wynia. Nederland is ten prooi gevallen aan de gasgekte.

Afbeelding weergeven op Twitter

  Syp Wynia

✔@sypwynia

Het is nauwelijks te geloven wat je aan ongeloof en activistische verkettering over je heen krijgt als je het nieuws aan de man brengt, maar het is werkelijk waar: Nederlandse nieuwbouw heeft al over zes weken een #gasverbod http://www.sypwynia.nl/echt-waar-nieuwbouw-nu-al-van-gas-af/ …

09:07 – 16 mei 2018

Reactie Wilma Mansveld, directeur van de Veiligheidsregio Groningen

Wilma Mansveld, directeur van de Veiligheidsregio Groningen, kritiseert het derde kabinet-Rutte stevig vanwege de manier waarop de aardgasproblematiek wordt afgewikkeld.

Telegraaf 14.07.2018

Als mensen iedere dag opstaan en zich niet veilig weten, dan kun je niet leven

,,Boekhoudkundig’’, ,,wetenschappelijk’’ en ,,technocratisch’’, zo pakt het kabinet de gevolgen van de aardbevingen door aardgaswinning aan, zo stelt Mansveld in de zomerserie Vissen met Jan in deze krant. ,,Ik mis vanuit het kabinet ‘een arm om de schouders’ van de Groningers, kortom ik mis oprechte empathie.’’

Het gaat haar niet speciaal om minister Eric Wiebes van Economische Zaken. ,,Het gaat me om het kabinet als geheel.’’

Mansveld, voormalig PvdA-staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu in het vorige kabinet, gaat voor de Groningers staan. Die worden steeds wantrouwender worden tegen de overheid. Volgens Mansveld ligt het focus van het kabinet op het oplossen van het probleem op papier.

Vind op deze overzichtspagina het dossier ‘Van het gas af’, waarin alle artikelen van Elsevier Weekblad over deze kwestie zijn verzameld.

Lees ook:Hoezo wil de overheid gas in huis verbieden? 

BEKIJK OOK;

zie: kamerbrief over ontwerp instemmingsbesluit gaswinning groningenveld 2018-2019 24 augustus 2018

zie: ontwerp instemmingsbesluit gaswinning groningenveld 2018-2019 24 augustus 2018

zie: kamerbrief afhandeling van oude schademeldingen in groningen 05.07.2018

zie: Financiële_effecten_Akkoord_op_Hoofdlijnen_gaswinning_Groningen 03.07.2018

zie: kamerbrief Groningen 25.06.2018

zie: bijlage 1

zie: bijlage 2

zie: kamerbrief over voortgang maatregelen gaswinning 06.06.2018

zie: communicatie rond afhandeling schade cvw nam woningeigenaren 31.05.2018

zie: voortgangsrapportage afhandeling oude schadegevallen 31.05.2018

zie: Brief Hans Alders 30.05.2017

zie: kamerbrief over gaswinning uit kleine velden 30.05.2018

zie: Brief aan TK Verkenning Tcbb inzake afhandeling mijnbouwschade in Nederland 30.05.2018

zie: Verslag Tcbb verkenning afhandeling mijnbouwschade 30.05.2018

zie: Kamerbrief Versterkingsoperatie Groningen brief aan bestuurders 22 mei 2018

zie: Aardgasloze-nieuwbouw—Nulmeting-woningbouw-2018 23-04-2018

zie: kamerbrief over stand van zaken Schaliegas bij overleg met regiobestuurders Groningen 24.04.2018

zie: advies-gts-leveringszekerheid-middels-scenario-analyse

zie: gasopslag-en-stikstofconversiecapaciteit

zie: kamerbrief-over-gaswinning-groningen

Dossier “Gaswinning Groningen”  AD

#VAN HET GAS AF  Elsevier

Dossier Gaswinning NU

Gaswinning Groningen NU

Dossier: van het gas af  Elsevier

Zie verder ook;

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 6 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 5

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 4

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 3

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 2

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 1

Wiebes niet eens met conclusie dat Nederland niet klaar is voor gastekort

NU 24.08.2018 Nederland is wel goed voorbereid op calamiteiten bij de gasvoorziening. Minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes zegt dat in reactie op een bericht van EenVandaag.

Het crisisplan in het kort

  • Crisisplan beschrijft wat mogelijke stappen zijn als Nederland ineens voor langere tijd geen gas op kan pompen uit Groningen.
  • In het plan wordt beschreven wat er moet gebeuren als we bijvoorbeeld ook niet genoeg gas uit het buitenland kunnen halen om aan de vraag te voldoen.
  • Het blijkt echter dat maatregelen, zoals bedrijven gedwongen afsluiten van Gronings gas, voor moeilijkheden zorgen.
  • Zo kunnen gasafnemers moeilijk gedwongen worden tot afsluting, omdat de gasafsluiting zich op eigen terrein van het bedrijf in kwestie bevindt. Er zijn weinig mogelijkheden om toegang te eisen tot eigen terrein.
  • Het kabinet wil de gaswinning in Groningen vóór 2030 stilgelegd hebben. Komend jaar wordt daarom 19,4 miljard kuub uit de grond gehaald. Het huidige winningsniveau ligt op 21,6 miljard kuub.

Volgens het tv-programma dreigen grote problemen als er in Nederland een gastekort zou ontstaan door een aardbeving of een andere noodsituatie en als dat tekort niet kan worden opgevangen via bijvoorbeeld import.

Wiebes zou dan moeten beslissen wie van het gas afgesloten dient te worden. De schatkist zou in dat geval kunnen opdraaien voor zaken als de kosten van bedrijven die hun productie moeten stilleggen.

EenVandaag beroept zich op een geheim stuk dat het in handen kreeg via de Wet openbaarheid van bestuur. Maar volgens Wiebes gaat dat stuk over de voorbereiding van een nieuw calamiteitenplan. Daarin worden punten genoemd waaraan in dat nieuwe calamiteitenplan aandacht dient te worden besteed.

Tot dan is het oude crisisplan van kracht en daaruit blijkt dat de overheid goed is voorbereid, aldus Wiebes. ”We hebben plannen klaarliggen. Die krijgen af en toe een update.” Naar zijn zeggen is de update eind van het jaar klaar.

GroenLinks is bezorgd door het bericht van EenVandaag. “We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent”, schrijft Tweede Kamerlid Tom van der Lee op Twitter.

Dit is waarom de gaswinning in Groningen wordt verlaagd

Zie ook: ‘Nederland nog niet klaar voor gevolgen langdurig gastekort’

Lees meer over: 

Gaswinning Groningen

‘Maatschappelijke onrust dreigt bij tekort Groningengas’

NOS 24.08.2018 Een tekort aan gas uit Groningen leidt waarschijnlijk tot “grootschalige maatschappelijke onrust en verstoringen van de openbare orde”. Zeker als duidelijk is dat het om periodes van lange duur gaat.

Dat constateert het COT, het Instituut voor Veiligheids- en Crisismanagement, na onderzoek in opdracht van het ministerie van Economische Zaken. Verantwoordelijk minister Wiebes wilde weten wat de maatschappelijke consequenties zijn als er onvoldoende gas uit Groningen kan worden geleverd.

De gaskraan in Groningen kan snel verder moeten worden dichtgedraaid als de aardbevingen in Groningen sterker worden of als er geen alternatief gas beschikbaar is.

Drie scenario’s

Volgens het COT is de Nederlandse samenleving “tot in de haarvaten verweven” met aardgas. Deze energiebron was altijd zo betrouwbaar dat er nooit is nagedacht over het inzetten van alternatieve energiebronnen. En daarom zijn de mogelijke gevolgen grotendeels onbekend.

Het COT onderzocht drie scenario’s die zich voor kunnen doen als er onvoldoende of geen gas uit Groningen beschikbaar is. In het eerste geval worden meerdere of alle grootverbruikers van gas die op het hoofdnet zijn aangesloten afgekoppeld. In het tweede scenario worden verbruikers die op het regionale gasnet zijn aangesloten afgekoppeld. En in het derde scenario gaat er geen Gronings gas meer naar het buitenland.

Grootverbruikers

Er zijn zo’n 200 grootgebruikers aangesloten op het hoofdnet. Zij verbruiken jaarlijks zo’n 5,5 miljard kuub Groningengas. Het is mogelijk om deze bedrijven gericht af te sluiten. Grootverbruikers zijn onder meer zuivelbedrijven, de glastuinbouw, de energiesector en de chemie. Zij gebruiken zogenaamd laagcalorisch gas, dat uit het Groningenveld komt. Maar het kan ook gas uit andere gasvelden zijn dat wordt vermengd met stikstof.

ANP

De Rotterdamse haven en de staalindustrie zijn niet afhankelijk van Groningengas. Ook de grote moderne gascentrales in Nederland draaien op hoogcalorisch gas. Dat geldt voor die in de Eemshaven en op de Maasvlakte.

Een aantal kleinere centrales draait wel op Groningengas. Zij leveren zo’n 10 procent van de elektriciteitsvoorziening en voorzien zo’n 300.000 huishoudens van warmte via stadsverwarming. Uitval heeft dus direct maatschappelijke gevolgen, vooral in steden die daarvan afhankelijk zijn. Inwoners in de binnenstad maar ook in buitenwijken kunnen dan geen warmte meer krijgen.

Ook zijn er steden waar zorginstellingen zijn aangesloten op het warmtenet. Een bijkomend risico bij gebrek aan warm water is het bevriezen van waterleidingen tijdens koude perioden. Volgens het COT kan dat tot een ernstige verstoring van de watervoorziening leiden.

Ongunstig vestigingsklimaat

Het is volgens het COT voorstelbaar dat bedrijven die afhankelijk zijn van gas zich minder snel in Nederland zullen willen vestigen, als zij het risico lopen van het Groningengas afgeschakeld te worden. Het kan ook betekenen dat bestaande bedrijven Nederland verlaten.

Het COT schetst de problemen die ontstaan bij steenfabrieken. Die hebben gas nodig als brandstof om bakstenen en dakpannen te maken. Zij kunnen niet op korte termijn omschakelen op andere grondstoffen. Het ombouwen van de fabrieken zal maanden in beslag nemen, kostbaar en ingewikkeld zijn. Afsluiten van het gas betekent dat hun bedrijfsprocessen komen stil te liggen en dat hun 1202 werknemers werkloos dreigen te worden.

De grootste schade zal de zuivelsector lijden NOS

De grootste schade zal de zuivelsector lijden. Zij produceerden in 2017 voor 13,4 miljard euro. Er werken zo’n 49.000 mensen in de sector.

Al met al vreest het COT dat het afsluiten van grootverbruikers grote economische en maatschappelijke gevolgen gaat hebben als het aanpassen in korte tijd niet mogelijk blijkt. Bedrijven kunnen failliet gaan met als gevolg werkloosheid. Maar het kan ook leiden tot schadeclaims tegen de Staat. Dat zou dan grote gevolgen hebben voor de rijksbegroting.

Risico’s voor luchthavens

Het verbruik door huishoudens van Groningengas is het grootst in de provincies Zuid-Holland, Noord-Holland en Noord- Brabant. Huishoudens en kleinere bedrijven krijgen hun gas via zeven regionale netbeheerders. Tot de kleinverbruikers horen ook luchthavens en ziekenhuizen. De impact van het afkoppelen van gas op luchthavens is mogelijk groot, aldus het COT. De terminals zijn afhankelijk van laagcalorisch gas, bijvoorbeeld om elektriciteit op te wekken.

Er zijn op dit moment te weinig medewerkers om de regio’s binnen een relatief korte termijn af te sluiten. Het is daarnaast de vraag of iedereen de medewerkers toegang verschaft tot de woning of het bedrijf om de gaskraan dicht te draaien. Die handmatige afsluiting is nodig uit veiligheidsoverwegingen. Als dat niet zo gebeurt blijft de gaskraan open staan, ook als er wel weer gas beschikbaar is. Als de medewerkers geen toestemming krijgen. moet er politie aan te pas komen om alsnog het gas af te kunnen sluiten.

Een ander risico van het afsluiten van gasleidingen is de drukverandering in de leidingen. Deze kunnen scheuren waardoor er kans op lekkages ontstaat. De lekkages moeten worden opgespoord en hersteld. Lekken kunnen overal zitten.

Minister Wiebes hoopt scenario’s zoals geschetst door het COT te voorkomen door het gasverbruik zo ver mogelijk terug dringen. Hij heeft net bepaald dat er komend jaar 19,4 miljard kuub gewonnen mag worden. Hem was door het Staatstoezicht op de Mijnen geadviseerd het nog verder terug te brengen, tot 12 miljard kuub, maar Wiebes wijst op de gevolgen die het COT schetst. Wiebes zegt er tegelijkertijd rekening mee te houden dat de gaswinning alsnog versneld terug moet worden gebracht. Daarom laat hij bijvoorbeeld een extra stikstoffabriek bouwen en worden gasaansluiting in nieuwbouwwoningen verboden.

De verwachting van de NAM is dat door het beperken van de productie de seismische dreiging in 2019 eerst licht toeneemt. In 2019 is er (met een gasproductie van 19,5 miljard kuub in Groningen) 14,5 procent kans op een aardbeving met een kracht van 3,6 of groter. Dat is de zwaarste aardbeving tot nu toe, in 2012 in Huizinge. Ter vergelijking, bij een productie van 24 miljard kuub in 2019 zou het risico op een beving zwaarder dan 3,6 zo’n 17 procent is. Na het gasjaar 2018-2019 zal de seismische dreiging naar verwachting afnemen door de verdere afname van productie.

BEKIJK OOK

Nieuw gasbesluit: maximaal 19,4 miljard kuub

‘Nederland nog niet klaar voor gevolgen langdurig gastekort’

NU 24.08.2018 Nederland is nog niet voldoende voorbereid op de gevolgen van een gastekort voor langere tijd. Dat blijkt uit een crisisplan van het ministerie van Economische Zaken dat EenVandaag in handen heeft gekregen.

  • Crisisplan beschrijft wat mogelijke stappen zijn als Nederland ineens  voor langere tijd geen gas op kan pompen uit Groningen.
  • In het plan wordt beschreven wat er moet gebeuren als we bijvoorbeeld ook niet genoeg gas uit het buitenland kunnen halen om aan de vraag te voldoen.
  • Het blijkt echter dat maatregelen, zoals bedrijven gedwongen afsluiten van Gronings gas, voor moeilijkheden zorgen.
  • Zo kunnen gasafnemers moeilijk gedwongen worden tot afsluting, omdat de gasafsluiting zich op eigen terrein van het bedrijf in kwestie bevindt. Er zijn weinig mogelijkheden om toegang te eisen tot eigen terrein.
  • Het kabinet wil de gaswinning in Groningen vóór 2030 stilgelegd hebben. Komend jaar wordt daarom 19,4 miljard kuub uit de grond gehaald. Het huidige winningsniveau ligt op 21,6 miljard kuub.

In het plan wordt geschetst dat de gevolgen voor de Nederlandse maatschappij groot zijn bij een tekort aan gas op langere termijn. Het plan dateert van januari 2018 maar is vrijdag openbaar geworden na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

Een gastekort zou bijvoorbeeld kunnen ontstaan na een zware aardbeving in Groningen, wat als gevolg kan hebben dat het oppompen van gas stilgelegd moet worden. Ook zou een grote storing aan een verdeelstation volgens EenVandaag eenzelfde effect hebben.

In het crisisplan wordt gesproken over het gedwongen afsluiten van gebruikers van gas in geval van calamiteit, iets wat minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes eerder als optie heeft genoemd. Maar uit het plan blijkt dat afschakeling niet gemakkelijk zal gaan.

Zo kunnen gebruikers die hun gasrekening gewoon betaald hebben, moeilijk gedwongen worden afgesloten. “De gasafsluiter van elke aansluiting bevindt zich op het eigen terrein van de afnemer. Zolang de afnemer zich heeft gehouden aan zijn verplichtingen (het betalen van de gasrekening, red.) zijn er op dit moment weinig mogelijkheden om de toegang te eisen tot het pand of terrein.”

Er wordt genoemd dat een “functionaris met mandaat en doorzettingsmacht” nodig is en dat de toegang “mogelijk met geweld geforceerd moet worden”.

In een reactie laat het ministerie van Economische Zaken weten wel goed voorbereid te zijn op calamiteiten. Het document dat EenVandaag openbaar heeft gemaakt, zou gaan over een nieuw calamiteitenplan waaraan nog aandacht moet worden besteed.

Dit is waarom de gaswinning in Groningen wordt verlaagd

Steden, regio’s of gebieden gasloos maken

In het plan wordt ook genoemd wat er moet gebeuren als blijkt dat het afschakelen van bedrijven het tekort aan gas niet dekt. In dat geval “blijft er nog een laatste optie over”, te weten het gasloos maken van steden, regio’s of gebieden.

Dit zorgt er volgens het ministerie voor dat de betreffende gebieden “op korte termijn onleefbaar worden”. “De consequentie is dat er voor de betreffende regio een evacuatieadvies gegeven moet worden.”

Tweede Kamer vraagt al langer naar afschakelplan

Het kabinet maakte eerder dit jaar al bekend de gaswinning in Groningen voor 2030 te willen stilleggen. Vrijdag is ook bekendgemaakt dat de gaswinning dit jaar van 21,6 miljard kuub naar 19,4 miljard kuub wordt verlaagd.

Kamerleden willen al langer van Wiebes weten wat er gebeurt als de gaskraan in Groningen sneller dicht moet dan gedacht, bijvoorbeeld in het geval van een calamiteit. Kamerlid Tom van der Lee laat aan EenVandaag weten verbaasd te zijn dat het plan er al lag. Hij schrijft ook op Twitter dat hij bezorgd is. “We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent.”

In juni beantwoordde Wiebes Kamervragen over het onderwerp. Hij ging niet direct in op de vraag of er een “afschakelplan lag”, maar meldde dat het afschakelen van gebruikers van gas inderdaad gecompliceerd is.

Ook zei hij dat “prioriteit moet worden gegeven aan de levering van gas aan zogeheten beschermde afnemers, te weten huishoudens en essentiële sociale diensten zoals zorginstellingen.” Dit wordt Wiebes voorgeschreven door Europese wetgeving.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Nederland niet voorbereid op gevolgen gastekort

AD 24.08.2018 Nederland is niet goed voorbereid op situaties waarin noodgedwongen het gas tijdelijk moet worden afgesloten voor gebruikers. Dat blijkt uit een vertrouwelijk crisisplan van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK). EenVandaag kreeg dat plan in handen na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

Uit het zogeheten afschakelplan blijkt dat het zowel praktisch als juridisch heel lastig is om gebruikers af te sluiten. Zo bevindt de gaskraan zich doorgaans op het terrein van de gebruiker. Als die netjes betaalt, kan hij bovendien niet zomaar worden afgesloten.

De Tweede Kamer vraagt al bijna een jaar om een afschakelplan, maar heeft het nooit gekregen. Minister Wiebes gaf eerder aan dat hij gedwongen gasafsluiting bij een calamiteit niet kan uitsluiten, maar in de praktijk zitten daar nog veel haken en ogen aan, zo blijkt uit het crisisplan. Afschakelen kan bijvoorbeeld nodig zijn als er door een zware aardbeving voor langere tijd een gastekort ontstaat.

Volgens het ‘Afschakelplan G-gas’ (Groningen-gas) zijn de maatschappelijke gevolgen groot als er een tekort ontstaat dat niet meer gecompenseerd kan worden met bijvoorbeeld import van buitenlands gas of winning uit andere velden.

Niets aan de hand

Volgens het ministerie van Economische Zaken is Nederland echter wél goed voorbereid op calamiteiten bij de gasvoorziening, laat het weten in een reactie op de berichtgeving van EenVandaag.

Volgens een woordvoerder van Economische Zaken gaat het document dat het programma in handen heeft gekregen over de voorbereiding van een nieuw calamiteitenplan. Daarin worden punten genoemd waaraan in dat nieuwe calamiteitenplan aandacht besteed dient te worden. Volgens de woordvoerder is op dit moment het oude crisisplan van kracht en daaruit blijkt dat de overheid goed is voorbereid. ,,Nederland heeft een zeer veilig en robuust gasnetwerk.’

Verbaasd

GroenLinks, dat eind vorig jaar om een afschakelplan vroeg, is verbaasd dat het er al sinds begin dit jaar ligt, maar dat het niet met de Kamer is gedeeld. Kamerlid Tom van der Lee is geschrokken van de inhoud. ,,We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent”, twittert Van der Lee.

Nieuw gasbesluit: maximaal 19,4 miljard kuub

NOS 24.08.2018 De gaswinning in Groningen moet komend jaar dalen naar maximaal 19,4 miljard kuub. Dat blijkt uit het gasbesluit voor komend jaar dat minister Wiebes heeft gepubliceerd. De daling is in lijn met het afbouwplan van het kabinet, meldt het ministerie van Economische Zaken.

Voorwaarde is wel dat er voldoende buitenlands aardgas kan worden omgezet naar gas dat in Nederland kan worden gebruikt. Mocht dat tegenvallen dan mag 1,5 miljard kuub extra worden gewonnen in Groningen.

Eerder adviseerde het Staatstoezicht op de Mijnen om de gaskraan zo snel mogelijk dicht te draaien naar 12 miljard kuub, Daarmee zou de kans op stevige aardbevingen kleiner worden.

Veiligheid

Het gasbesluit was nodig omdat de Raad van State een eerder besluit voor de komende vijf jaar had afgekeurd.

In een reactie op de uitspraak en na waarschuwingen van het Staatstoezicht op de Mijnen besloot het kabinet om in 2030 helemaal te stoppen met de gaswinning in Groningen.

Om dat mogelijk te maken moeten er nog allerlei maatregelen worden genomen die in wetten worden vastgelegd. Dat is ook de reden dat het gasbesluit dat vandaag is gepubliceerd alleen voor komend jaar geldt, en niet al voor de komende 5 jaar.

Meer winnen bij sommige putten

Uit een analyse van de NAM blijkt dat het onmogelijk is om te voldoen aan de beperking van de gasproductie, zonder bij sommige boorputten meer te winnen dan het Staatstoezicht op de Mijnen adviseert. Dat zal mogelijk merkbaar zijn in het zuidoostelijk en zuidwestelijk deel van het gebied, en ten oosten van de stad Groningen.

Wiebes zegt daarover in zijn besluit: ‘Ik ben mij ervan bewust, dat deze productieverdeling met terughoudendheid zal worden bekeken. Ik treed daarom voorafgaande aan het nemen van het definitieve besluit in overleg met de bestuurders uit de betrokken regio.”

Hij verwacht niet dat er in dat gebied extra gebouwen moeten worden versterkt, maar hij laat dat voor de zekerheid onderzoeken door TNO.

Minister Wiebes kiest ervoor om de putten bij Loppersum tijdelijk niet meer te gebruiken. En als er te weinig gas beschikbaar is, mag er toch meer gas uit de put bij het Eemskanaal ( Ten Boer) worden gewonnen, ondanks de beperking die de staatstoezichthouder daar adviseert.

Belanghebbenden kunnen tot 4 oktober reageren op het gasbesluit.

Gaswinning Groningenveld verder afgebouwd

RO 24.08.2018 De gaswinning uit het Groningenveld moet  komend jaar dalen naar maximaal 19,4 miljard Nm3. Dat blijkt uit het ontwerp-instemmingsbesluit voor het gasjaar 2018/2019 dat vanaf vandaag ter inzage ligt. De daling van de gaswinning is in lijn met het afbouwplan van het kabinet. In maart heeft het kabinet besloten de gaswinning op zo kort mogelijke termijn volledig te beëindigen.

Het ontwerp-instemmingsbesluit ligt ter inzage  tot en met donderdag 4 oktober 2018. Iedereen kan reageren en het ministerie van Economische Zaken en Klimaat organiseert inloopspreekuren in diverse gemeente- en provinciehuizen om vragen te beantwoorden. Het definitieve besluit wordt in november door het kabinet vastgesteld.

Op 15 november 2017 heeft de Raad van State (RvS) aangegeven dat er een nieuw instemmingsbesluit nodig was voor het Groningenveld. De RvS was van oordeel dat  het risico voor de inwoners onvoldoende was betrokken bij het instemmingsbesluit, er  te weinig rekening werd gehouden met de veiligheid en dat onvoldoende alternatieven werden aangedragen voor gaswinning. RvS bepaalde dat de minister voor 15 november 2018 een nieuw besluit moet nemen.

In maart besloot het kabinet om de gaswinning zo snel mogelijk helemaal te beëindigen. Het nieuwe ontwerp- instemmingsbesluit volgt dan ook het basispad voor de afbouw van de gaswinning.

Om een betrouwbare inschatting te kunnen maken over de hoeveelheid te winnen gas en de gevolgen voor de veiligheid, is voorafgaand aan dit instemmingsbesluit advies ingewonnen bij betrokken provincies, gemeenten, waterschappen, veiligheidsregio Groningen, het Staatstoezicht op de Mijnen, de Technische Commissie bodembeweging en de Mijnraad. Ook TNO, GTS en het COT (Instituut voor Veiligheids- en Crisismanagement) adviseerden over verschillende deelonderwerpen.

Alle documenten staan op www.bureau-energieprojecten.nl en zijn tevens vanaf vandaag  tot en met donderdag 4 oktober 2018 in te zien bij de daarvoor aangewezen gemeente- en provinciehuizen in Delfzijl, Loppersum, Hoogezand, Groningen en Assen.

Gaswinning Groningenveld naar nul

Het kabinet neemt maatregelen om de gaswinning zo snel mogelijk geheel af te bouwen. Uiterlijk per oktober 2022, maar mogelijk al een jaar eerder, daalt de gaswinning naar verwachting tot onder het niveau van 12 miljard Nm3. Afhankelijk van het effect van de maatregelen wordt vanaf oktober 2022 een daling voorzien naar 7,5 miljard Nm3 en mogelijk fors minder. In de jaren daarna wordt de gaswinning helemaal afgebouwd tot nul. De inzet van Groningengas wordt het sluitstuk in de vraag naar laagcalorisch gas.

Daarvoor is een aanpassing van de Gaswet en Mijnbouwwet noodzakelijk. Totdat de wetten in werking  treden, geldt de bestaande Mijnbouwwet als grondslag voor  dit instemmingsbesluit. Nieuw is dat al bij dit instemmingsbesluit  geldt dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) wordt opgedragen niet meer te winnen dan wat nodig is voor leveringszekerheid. Bij de afbouw van de gaswinning staat de veiligheid van Groningen voorop. In het ontwerp-instemmingsbesluit wordt ook de leveringszekerheid meegewogen.

Documenten

Kamerbrief over Ontwerp-instemmingsbesluit gaswinning Groningenveld 2018-2019

Kamerstuk: Kamerbrief | 24-08-2018

Zie ook

Overheden Groningen dringen aan op ‘plan B’ voor afbouw gaswinning

NU 24.07.2018 Overheden in Groningen dringen aan op een “plan B” voor het geval de afbouw van de gaswinning in de provincie niet volgens planning oploopt. De partijen vinden het nodig dat de NAM scenario’s in beeld brengt over de impact van een tegenvallend tempo in de afbouw van het vraag en aanbod naar gas.

Dat staat in een advies van provincie, gemeenten, waterschappen en de veiligheidsregio aan minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat.

Ook wil de regio dat afspraken over de versterking van gebouwen en over aansprakelijkheid snel concreet worden gemaakt. De partijen dringen hiernaast aan op meer aandacht voor de gevolgen van aardbevingen voor onder meer de sociale veiligheid, de gezondheid en de economie.

Het kabinet besloot dit voorjaar de gaswinning in Groningen verder te verlagen en uiterlijk in 2030 helemaal te stoppen. De gaswinning wordt stapsgewijs verlaagd. Daarmee wordt de oorzaak van de vele aardbevingen in de provincie aangepakt.

Haalbaarheid

Er leven nog wel veel vragen over de haalbaarheid van dat besluit. Zo zijn de plannen sterk afhankelijk van de bouw van een nieuwe stikstoffabriek. Die is nodig om buitenlands gas geschikt te maken voor gebruik in bijvoorbeeld cv-ketels en gasfornuizen in Nederland. Loopt de bouw van de fabriek vertraging op, dan kan de gaswinning minder snel worden afgebouwd.

Ook is de vraag of grootverbruikers in met name de industrie hun installaties snel genoeg kunnen ombouwen zodat ze buitenlands gas kunnen verstoken. Daarnaast is het weer een een onzekere factor. Een aantal koude winters op rij kan de plannen om de gasvraag te verminderen eveneens in de wielen rijden.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer overGaswinning Groningen

Twaalfhonderd huurders bevingsgebied Groningen eisen smartengeld

NU 20.07.2018 Ongeveer twaalfhonderd huurders in Groningen hebben zich aangemeld voor een claim wegens immateriële schade als gevolg van de aardbevingen door gaswinning. Dat melden de Woonbond en lokale huurdersorganisaties, die de bewoners bijstaan.

Volgens de organisaties zijn huurders in het bevingsgebied een vergeten groep slachtoffers. “In de discussie over aardbevingsschade gaat het snel over materiële schade aan de woningen en over het belang van de eigenaren, maar veel huurders hebben ook te maken met angsten en gevoelens van onveiligheid”, aldus Paulus Jansen van de Woonbond.

Omdat hun woongenot ernstig geschaad is, moeten ze worden gecompenseerd, vindt de bond.

Actiecaravan

In het bevingsgebied staan naar schatting 30.000 huurwoningen. De komende dagen rijdt de woonbond met een speciale actiecaravan langs dorpen in Groningen om huurders voor te lichten over de mogelijkheden. De claim wordt begeleid door De Haan Advocaten & Notarissen.

De rechter heeft eerder bepaald dat bezorgde inwoners van het bevingsgebied recht hebben op smartengeld als zij gevoelens van onveiligheid ervaren.

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen

‘Technocra­tisch kabinet moet arm om schouders Groningers slaan’

AD 14.07.2018 Wilma Mansveld, directeur van de Veiligheidsregio Groningen, kritiseert het derde kabinet-Rutte stevig vanwege de manier waarop de aardgasproblematiek wordt afgewikkeld.

Telegraaf 14.07.2018

Als mensen iedere dag opstaan en zich niet veilig weten, dan kun je niet leven

,,Boekhoudkundig’’, ,,wetenschappelijk’’ en ,,technocratisch’’, zo pakt het kabinet de gevolgen van de aardbevingen door aardgaswinning aan, zo stelt Mansveld in de zomerserie Vissen met Jan in deze krant. ,,Ik mis vanuit het kabinet een arm om de schouders van de Groningers, ik mis empathie.’’

Het gaat haar niet speciaal om minister Eric Wiebes van Economische Zaken. ,,Het gaat me om het kabinet als geheel.’’

Mansveld, voormalig PvdA-staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu in het vorige kabinet, gaat voor de Groningers staan. Die worden steeds wantrouwender worden tegen de overheid. Volgens Mansveld ligt het focus van het kabinet op het oplossen van het probleem op papier.

Lees ook

Mansveld openhartig over politiek, het Fyra-rapport en haar leven nadien

Lees meer

Gezondheidseffecten

,,Het kabinet zegt: 2030, aardbevingen nul!’’, zegt de directeur van de Veiligheidsregio Groningen. ,,Ik mis van betrokken bewindslieden terwijl zij een enorme boekhoudkundige exercitie uitvoeren het besef dat er gezondheidseffecten zijn op mensen.’’ Mansveld verwijst naar aangetoonde ,,jarenlange stress gerelateerde zorgklachten van mensen die niet kunnen werken.’’

De landelijke overheid roept problemen over zich af door ‘instrumenteel’ met cijfers te ‘goochelen’. Zo worden problemen van Groningers jarenlang miskend. Decennialang wordt er gas uit de bodem getrokken, wat goed was voor Nederland. Mansveld: ,,Dat heeft de samenleving heel veel gebracht en nu moeten ze soebatten over een scheur in de muur van hun huis? Als mensen iedere dag opstaan en zich niet veilig weten, dan kun je niet leven.”

Fyra

Mansveld laat zich in het interview voor het eerst na bijna drie jaar uit over haar aftreden naar aanleiding van de parlementaire enquête over de mislukte introductie van de Italiaanse Fyra-sneltrein op het Nederlandse spoor. Ze weerspreekt dat ze is geofferd door haar eigen partij. Mansveld: ,, Als je over een offer praat, krijg je een opdracht. Die heb ik niet gehad.’’

Ombudsmannen bezorgd om versterkingsoperatie Groningen

NOS 13.07.2018 De Nationale ombudsman en de Kinderombudsman maken zich zorgen over het welzijn van mensen in het Groningse aardbevingsgebied. Uit een verkennend onderzoek in Appingedam blijkt dat de versterkingsoperatie een grote impact heeft op het leven van de bewoners.

Volgens Nationale ombudsman Reinier van Zutphen kan de inzet van betrokken instanties beter. “Het proces van versterking duurt lang en de informatievoorziening is niet altijd eenduidig en optimaal.” Bewoners voelen zich onzeker.

Groningers hebben volgens Van Zutphen door de versterkingsoperatie minder regie over hun leven. De ombudsman wil weten of er wel voldoende oog is voor mensen die meer zorg nodig hebben, zoals ouderen en zieken.

Kinderen en jongeren

“Ook is van groot belang om te weten hoe kinderen en jongeren de versterkingsoperatie ervaren”, schrijft Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer. Uit eerder onderzoek bleek dat zij veel last kunnen hebben van de versterkingsoperatie en de stress rond de aardbevingen.

In januari uitte ombudsman Van Zutphen ook al zijn zorgen. Toen zei hij dat Groningers slachtoffers zijn van “juridisch geneuzel” rond de oprichting van een onafhankelijk schadefonds. En in oktober noemde hij de opkoopregeling van Groningse huizen “niet eerlijk en niet transparant”.

Nieuw onderzoek

De Nationale ombudsman en de Kinderombudsman zijn van plan om in oktober opnieuw onderzoek te doen in Appingedam. Aan de bewoners wordt dan gevraagd wat de overheid kan doen om de versterkingsoperatie zo goed mogelijk te laten verlopen.

Daarnaast gaat de Kinderombudsman dan opnieuw met kinderen en jongeren in gesprek. De conclusies van alle gesprekken gaan naar het ministerie van Economische Zaken en Klimaat en andere betrokken overheidsinstanties.

BEKIJK OOK

Nationale ombudsman: Groningers zijn slachtoffer van juridisch geneuzel

Ombudsman: opkoopregeling Groningse huizen verliep niet eerlijk

‘Groningse kinderen nemen bevingsstress hun hele leven mee’

Brussel: Staats­steun bij herstel woningen Groningen toegestaan

AD 13.07.2018 De financiële bijdrage die politiek Den Haag levert aan herstel van woningen in de provincie Groningen is geen oneigenlijke staatssteun. Dat zegt de Europese Commissie in Brussel, die daarmee de steun legitimeert.

Nederland legde zelf zijn plannen aan Brussel voor. De bedoeling is dat een stichting het herstel van door aardschokken beschadigd vastgoed organiseert, en de NAM als veroorzaker voor driekwart van de kosten opdraait. De rest wordt deels door de Staat gefinancierd met een bijdrage van 10 miljoen.

In een commentaar zegt de Commissie ‘tevreden’ te zijn dat het leeuwendeel van het geld van de NAM komt, omdat daarmee het principe ‘De vervuiler betaalt’ wordt geëerbiedigd. De staatsbijdrage ‘verzekert de continuïteit van de vastgoedtransacties in de regio’ en ‘komt niet neer op een voordeel voor de NAM’, aldus de Commissie. Daardoor is er ook geen sprake van oneigenlijke staatssteun.

Lees ook

‘Gasreus NAM mengt zich toch in versterking huizen Groningen’

Lees meer

Alders: NAM bemoeit zich toch met versterking Groningse huizen

NOS 11.07.2018 Tegen de afspraken in bemoeit de NAM zich met versterking van Groningse huizen met aardbevingsschade. Dat zegt de pas afgetreden Nationaal Coördinator Groningen (NCR) Hans Alders, die van de NAM per ongeluk een vertrouwelijke mail kreeg toegestuurd, krap een week nadat hij zijn aftreden had aangekondigd.

In de mail van de Nederlandse Aardgas Maatschappij, die in handen is van het Dagblad van het Noorden, staan berekeningen, analyses en standpunten van het bedrijf over de versterking van 1588 huizen. Minister Wiebes moet nog bepalen of ze worden gesloopt of versterkt.

‘Niet doorsturen’

“S.v.p. niet doorsturen”, staat bovendien in het bericht, dat eigenlijk alleen bedoeld was voor de bouwkundige instituten TNO en NEN, die onafhankelijk advies moeten uitbrengen. De mail is pikant, omdat de NAM zich niet meer rechtstreeks mag bemoeien met nieuwe versterkingen. De regie over de versterkingsoperatie ligt bij de Nationaal Coördinator Groningen, daarom vindt Alders het raar dat de NAM buiten zijn weten om contact heeft gehad met de bouwinstituten.

Als veroorzaker en financieel verantwoordelijke van de bevingsschade heeft de NAM belang bij een zo goedkoop mogelijke versterkingsoperatie. In de bijlage van de uitgelekte mail wordt volgens het Dagblad van het Noorden ook inderdaad een rapportage aangehaald, waarin staat dat minder zware versterkingsmaatregelen nodig zijn.

‘Misverstand’

Volgens de NAM berust Alders’ verontwaardiging op een misverstand. De bouwkundige instituten zouden namelijk zelf om beschikbare technische informatie hebben gevraagd, zegt de NAM tegen het Dagblad van het Noorden. Dit was volgens de NEN, die de bemoeienis ook ontkent, “geen uitnodiging om mee te denken, noch een poging van NAM om in de aan NEN gestelde opgave te participeren”.

De informatie wordt niet helemaal onder de pet gehouden. “In het onderzoeksrapport van TNO staat vermeld dat de NAM informatie bijdraagt”, zegt verslaggever Johan de Veer van het Dagblad van het Noorden in het NOS Radio 1 Journaal. Toch vindt ook De Veer de werkwijze van de NAM niet in de haak. “Via tussenstapjes komt die informatie terecht bij de Mijnraad en via die weg bij de minister. Zo wordt die informatie witgewassen en brengt de NAM alsnog advies uit aan de minister, terwijl dat niet meer zou gebeuren.”

De bewuste e-mail kwam op 8 juni binnen bij Alders. Die kondigde op 30 mei zijn vertrek aan met een brief aan minister Wiebes. Hij voelt zich buitenspel gezet door het besluit van de minister om nog even geen versterkingsadvies uit te brengen voor zo’n 250.000 woningen in het bevingsgebied. Ook over het e-mail-incident stuurde Alders een brief aan de minister, schrijft het Dagblad van het Noorden.

BEKIJK OOK

Extra ministerraad over versterking ‘veilige’ Groningse huizen

Welke 1500 huizen in Groningen zijn er nu onveilig?

Hoe zit het nou met die versterking van huizen in Groningen?

‘Gasreus NAM mengt zich toch in verster­king huizen Groningen’

AD 11.07.2018 De NAM bemoeit zich tegen de afspraken in met de toekomstige versterking van huizen in Groningen. Dat blijkt volgens het Dagblad van het Noorden uit een mail die de NAM op 8 juni per ongeluk naar Hans Alders stuurde, die op dat moment Nationaal Coördinator voor Groningen was.

Het bericht was bedoeld voor een medewerker van onderzoeksinstituten TNO en NEN. In de mail van de NAM die in het bezit is van het Dagblad van het Noorden, staan berekeningen, analyses en standpunten van het bedrijf over de versterking van 1588 huizen.

Lees ook;

Wiebes blundert met uitspraak over versterkingsoperatie Groningen

Lees meer

Kamer stemt na lang debat in met afbouw gaswinning

Lees meer

Het gaat om woningen waarvan de versterking door de minister was opgeschort in afwachting van onderzoek naar de gevolgen van het dichtdraaien van de gaskraan. In de mail geeft de NAM aan TNO en NEN concrete voorstellen voor een lichtere versterking, met in het achterhoofd een nieuwe richtlijn voor bevingsbestendig bouwen.

Ontkenningen

Alders trekt uit de mail de conclusie dat NAM zich, ondanks herhaalde ontkenningen van minister Wiebes, toch op ondoorzichtige wijze bemoeit met de toekomstige versterking in het aardbevingsgebied.

De NAM ontkent. In de bewuste mail staat louter technische informatie die de NAM op verzoek van TNO en NEN aanleverde, aldus het bedrijf.

,,Van ‘het opzoeken van de randjes’, laat staan de suggestie dat NAM zich toch weer in de discussie mengt, is geen sprake”, schrijft manager Thijs Jurgens van de NAM.

Zes redenen om het gasverbod niet voor lief te nemen

Elsevier 07.07.2018 Voor de burgers van Nederland is het natuurlijk niet nieuw dat ze worden overvallen door maat­regelen waar ze niet om hebben gevraagd, die ze op kosten jagen en waarvan de doelmatigheid dubieus is. Zo zijn de Nederlandse burgers murw gebeukt. ‘Het zal mijn tijd wel duren, ze doen toch waar ze zin in hebben, dit overleven we ook wel weer’ – dat werk.

Je kunt het hoofd ook te snel laten hangen. Daarom in dit ­Zomernummer een opgewekte oppepper in zesvoud, tegen het gasverbod dat aan Nederland en de Nederlanders wordt op­gelegd, te beginnen met het gasverbod voor nieuwbouw dat deze zomer is ingegaan. Dat gasverbod werkt contraproductief, wordt met valse argumenten aan de man gebracht, is schijnheilig, peperduur en autoritair en het product van irrationele getuigenispolitiek. Kijk maar.

Lees ook deze column van Syp Wynia: Politici duiken weg voor hun eigen gasverbod

Eén: Het gasverbod is contraproductief

Als het tot doel heeft de uitstoot van CO2 in Nederland te reducerenomwille van het klimaat, dan deugt het niet. De Groningse hoogleraar Machiel Mulder heeft overtuigend uitgerekend dat het afsluiten van ­Nederlandse huizen van het gas leidt tot een hogere gasconsumptie, omdat de elektriciteitscentrales voor meer stroom moeten zorgen, die alleen met gas kan worden opgewekt. Zon en wind zijn immers onzeker en ontoereikend als stroombron, opslag van stroom zit er nauwelijks in en kolen, kernenergie en hout mogen niet meer of zijn viezer dan gas.

Twee: Het gasverbod wordt met drogredenen aan de man gebracht

De indruk wordt gewekt dat het afsluiten van woningen van gas een noodzakelijk, of zelfs ‘solidair’ gevolg is van het geleidelijk stoppen van de aardgaswinning in Groningen. Gesuggereerd wordt dat het niet willen accepteren van het nationale gasverbod een harteloze houding is, zonder enig medeleven met getroffen Groningers en harteloos jegens ‘volgende generaties’ bovendien. Het is agitprop, volgens de slechtste ondemocratische tradities. Gas komt niet uitsluitend uit Groningen. Er is voor vele, vele eeuwen aardgas in de ­wereld en het is overal populair, omdat het schoner en klimaatvriendelijker is dan enige andere beschikbare brandstof.

Elsevier Weekblad organiseerde maandag 25 juni het Grote Gasdebat in De Balie in Amsterdam: Kijk dat hier terug

   Syp Wynia (1953) is sinds 1997 redacteur van Elsevier Weekblad. Hij schrijft columns, commentaren en analyses in Elsevier Weekblad en essays in maandblad Juist Magazine over politiek, economie en samenleving, dikwijls met een grensoverschrijdende blik.

Tweede Kamer stemt in met verder afbouwen gaswinning Groningen 

NU 06.07.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) kan verder met zijn plannen om de gaswinning in Groningen de komende jaren veel verder te verminderen. De Tweede Kamer heeft ingestemd met een wetsvoorstel dat die afbouw mogelijk maakt. Uiteindelijk moet de gaskraan in uiterlijk 2030 helemaal dicht zijn.

Over het voorstel zou dinsdag al gestemd worden, maar de oppositie zag nog zo veel haken en ogen, ook op bijvoorbeeld het juridische vlak, dat zij er donderdag nog verder over wilde debatteren. SP-Kamerlid Sandra Beckerman noemde het debat van dinsdag “rommelig”, onder meer omdat Wiebes op veel vragen het antwoord schuldig moest blijven.

De minister zei te begrijpen dat er nog veel vragen liggen. Die gaan met name over de gevolgen voor de schatkist en over de manier waarop aansprakelijkheid van gasbedrijf NAM voor toekomstige mijnbouwschade geregeld is. Maar hij gaf vooral de complexiteit van de materie daarvan de schuld. “Het is niet rommelig, maar ingewikkeld.”

Wiebes benadrukte nog maar eens het belang van een spoedig besluit, opdat nog dit jaar een begin met de verdere vermindering van de gaswinning gemaakt kan worden. Eerder op de dag verkoos hij in een debat over de versterking van duizenden huizen in Groningen nog zorgvuldigheid boven snelheid. Dit tot frustratie van de oppositie, die sneller duidelijkheid voor alle Groningers met een onveilige woning had willen zien.

Deal

De oppositie zaagde Wiebes ook door over de deal die hij vorige week sloot met Shell en ExxonMobil, de eigenaren van de NAM. De twee oliemaatschappijen dienen geen claim in voor het gas dat in de grond achterblijft, maar mogen in ruil daarvoor de komende jaren wel een groter deel van de winst zelf houden.

De deal kost de schatkist alleen al daarom per saldo 1,7 miljard euro. Daar komt bij dat de versterking van huizen in Groningen ook grotendeels met belastinggeld betaald moet worden. Pas op Prinsjesdag kan het kabinet een eerste inschatting van de totale rekening geven, bleek eerder deze week al.

Dit is waarom de gaswinning in Groningen wordt verlaagd

Lees meer over: Eric Wiebes Gaswinning Groningen

Kamer stemt na lang debat in met afbouw gaswinning

AD 06.07.2018 Minister Eric Wiebes van Economische Zaken kan verder met zijn plannen om de gaswinning in Groningen de komende jaren veel verder te verminderen. De Tweede Kamer stemde in de late donderdagnacht in met een wetsvoorstel dat die afbouw mogelijk maakt. Uiteindelijk moet de gaskraan uiterlijk in 2030 helemaal dicht zijn.

Kan ‘wiebelige Wiebes’ zijn beschadigde reputatie in Groningen nog redden? Na een paar lange en soms chaotische debatten in de Tweede Kamer lijkt het alsof de minister zelf ook niet meer weet of het allemaal nog goed komt. ,,Het versterken van de huizen is een van de meest hoofdpijnverzorgende onderdelen van de kwestie”, zei hij vanavond – zichtbaar vermoeid – tijdens zijn laatste debat voor de zomervakantie.

Lees ook

Oliemaatschappijen zien af van megaclaim om gasbesluit Groningen

Lees meer

Sigaar uit eigen doos? Vijf vragen over de Groningse gasdeal van Wiebes

Lees meer

Er zijn mensen op het departe­ment die bijna omvallen. Dat ik er daar zelf één van ben, heeft daar niets mee te maken

Minister Wiebes

Wiebes heeft de laatste weken veel besluiten genomen over het dichtdraaien van de gaskraan en het verstevigen van woningen in Groningen. Ook sloot hij een omstreden deal met oliebedrijven Shell en ExxonMobil, waardoor de staatskas ruim 1,6 miljard aan gasbasten misloopt. ,,Er zijn mensen op het departement die bijna omvallen”, zegt Wiebes. ,,Dat ik er daar zelf één van ben, heeft daar niets mee te maken.”

Ook de versterkingsoperatie is omstreden. Een paar jaar geleden moesten 150.000 woningen in Groningen worden versterkt, vanwege het risico op aardbevingen door de gaswinning. Sinds deze week zijn er daar nog maar 1500 van over. Daarnaast moeten enkele honderden huizen worden verstevigd – hoewel ze ‘veilig’ zijn – omdat aan de bewoners toezeggingen zijn gedaan.

Wachten

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer tijdens het debat vanavond © ANP

Maar welke huizen zijn op dit moment onveilig? En wie gaat de peperdure versteviging betalen: Shell en ExxonMobil – verenigd in de NAM – of het Rijk? Pas na de zomer krijgen de bewoners van de 1500 risicohuizen een brief waarin staat dat hun huis onveilig is. Zij weten nu nog niks. En pas in september, op Prinsjesdag, wordt duidelijk wat de hele versterkingsoperatie gaat kosten.

,,Dit duurt veel te lang”, zegt PvdA-Kamerlid Henk Nijboer. Ook Agnes Mulder van coalitiepartij CDA spreekt de hoop uit dat Wiebes meer tempo maakt. ,,Er zijn slechte ervaringen met de verkeerde brieven bij de verkeerde mensen”, reageert Wiebes. ,,Het is dus van groot belang dat we de adressen eerst goed controleren en dan pas de brieven op de bus doen.”

Dat het nog een tijd duurt voordat alle huizen verbouwd of gesloopt zijn, staat nu al vast. ,,Ik heb buikpijn van de beperkte bouwcapaciteit”, zegt Wiebes, die vreest dat bouwbedrijven in de regio het aantal te versterken huizen niet kunnen bijbenen.

Eerder beloofde Wiebes aan de Tweede Kamer dat hij de inwoners van Groningen op 1 juli zekerheid zou geven over de versterkingsoperatie. Dat is hem niet gelukt, vinden onder meer oppositiepartijen PvdA, SP en GroenLinks. ,,Het is een enorme puinbak geworden”, stelt SP-Kamerlid Sandra Beckerman.

Aanbieding

Ik heb nu alle energie nodig om veiligheid te bereiken en voortgang te boeken. Dat is een zware klus. Het is niet makkelijk, aldus Minister Wiebes.

Ook had de minister beloofd dat uiterlijk 1 juli alle zesduizend oude schadegevallen een aanbieding van de NAM hadden gekregen. Dat is gebeurd: in zo’n driekwart van die oude schadegevallen is het aanbod van de NAM geaccepteerd. Maar ook dát blijkt niet soepel te zijn verlopen, moest Wiebes vanavond erkennen. Hij laat onderzoek doen naar de manier waarop de NAM is omgegaan met de schades.

Vanwege de onduidelijkheid in het gasdossier en de vele vragen over de rol van onder meer de NAM, willen oppositiepartijen GroenLinks, SP, PVV en Partij voor de Dieren een parlementaire enquête. Dat is het zwaarste middel dat de Tweede Kamer heeft om informatie boven water te krijgen. Zelfs regeringspartij ChristenUnie wil dat er zo’n enquête komt. ,,Maar niet op dit moment”, aldus Kamerlid Carla Dik-Faber, die gebonden is aan afspraken in de coalitie.

Zelf zegt Wiebes dat hij een parlementaire enquête er op dit moment niet bij kan hebben. ,,Het beëindigen van de gaswinning heb ik aangegrepen om het fundamenteel anders aan te pakken. Ik heb nu alle energie nodig om veiligheid te bereiken en voortgang te boeken. Dat is een zware klus. Het is niet makkelijk.”

Alle oude schadegevallen in Groningen in bezit van aanbod NAM

RO 05.07.2018 Alle 6199 bewoners in Groningen met openstaande oude schademeldingen hebben inmiddels een aanbod gehad van NAM voor de afhandeling van hun schade. Tot nu toe heeft bijna 74 procent van de bewoners het aanbod geaccepteerd.

Dat blijkt cijfers van NAM over de afhandeling van de oude schademeldingen die minister Eric Wiebes van Economische Zaken en klimaat vandaag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. Bij de totstandkoming van het nieuwe schadeprotocol voor Groningen in januari is afgesproken dat NAM de ruim zesduizend openstaande schademeldingen uiterlijk voor 1 juli zal afronden door een ruimhartig eindbod te doen.

Uit de cijfers blijkt dat bijna 10 procent van de bewoners het aanbod niet heeft geaccepteerd. Daarnaast is er in 1029 gevallen nog geen reactie gekomen op het aanbod van NAM. De Commissaris van de Koning in Groningen, René Paas, en minister Eric Wiebes constateren op basis van de voortgangsrapportage dat hiermee veel schades zijn afgewikkeld.

Op verzoek van de commissaris en de minister heeft NAM bewoners inmiddels meer tijd gegeven om een oordeel te vormen over het aanbod. Ook kunnen bewoners die het aanbod eerder hebben afgewezen tot en met 9 juli ervoor kiezen om alsnog akkoord te gaan met het aanbod.

Verder heeft NAM toegezegd om bewoners die nog geen reactie hebben gegeven actief telefonisch te benaderen. Ook heeft NAM een tijdelijk loket in Loppersum geopend waar bewoners vragen kunnen stellen over het ontvangen aanbod.

Schademelders die het aanbod afwijzen kunnen hun schade voorleggen aan de Arbiter Bodembeweging.

Documenten 

Kamerbrief afhandeling van oude schademeldingen in Groningen

Kamerstuk: Kamerbrief | 05-07-2018

Zie ook

‘Al die rapporten, niemand snapt er meer iets van’

AD 05.07.2018 Wie draait er straks nou echt op voor de versteviging van duizenden huizen in het Groninger gasgebied? De NAM of toch de Staat? Minister Eric Wiebes (Economische Zaken), die deze week blunderde door onterecht te stellen dat de provincie meebetaalt, moet vandaag opnieuw tekst en uitleg geven in de Kamer over de versterkingsoperatie. Volg alle ontwikkelingen hieronder in ons liveblog.

Wetsvoorstel voor publieke afhandeling Mijnbouwschade Groningen in consultatie

RO 03.07.2018 De afhandeling van alle verzoeken om vergoeding van schade aan huizen en gebouwen als gevolg van de gaswinning uit het Groningenveld of de gasopslag Norg in Groningen wordt volledig publiekrechtelijk georganiseerd.

De Tijdelijke commissie mijnbouwschade Groningen, die sinds maart dit jaar onafhankelijk van de NAM en de overheid beslissingen neemt over schadevergoedingen, wordt omgezet in een zelfstandig bestuursorgaan. Dat staat in het Wetsvoorstel Mijnbouwschade Groningen dat vandaag door minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat in consultatie is gebracht.

Met het wetsvoorstel finaliseert minister Wiebes de publiekrechtelijke afhandeling van schades als gevolg van de gaswinning. Met de oprichting van de tijdelijke commissie werd in maart zo snel als mogelijk een tijdelijke invulling gegeven aan de in het Regeerakkoord aangekondigde ambitie om de schadeafhandeling in publieke handen te leggen en NAM op afstand te plaatsen.

Daardoor hoefden individuele schademelders niet langer zaken te doen met de NAM. Behalve nieuwe schades nam de commissie ook alle schademeldingen in behandeling die sinds 31 maart 2017 waren ingediend.

Het wetsvoorstel voorziet in:

–      een wettelijk kader voor de publieke afhandeling van alle verzoeken om vergoeding van schade als gevolg van bodembeweging door de aanleg of exploitatie van een mijnbouwwerk ten behoeve van gaswinning uit het Groningenveld of gasopslag bij Norg,

–      de uitvoering van deze taak door een daartoe met het wetsvoorstel in te stellen en in te richten zelfstandig bestuursorgaan (zbo), en

–      een publiekrechtelijke heffing, op te leggen aan de NAM, ter financiering van de afhandeling van schade door het zbo.

De consultatie loopt tot 14 augustus 2018.
https://www.internetconsultatie.nl/instituutmijnbouwschadegroningen

Zie ook

Wiebes blundert met uitspraak over verster­kings­ope­ra­tie Groningen

AD 03.07.2018 Minister Eric Wiebes van Economische Zaken heeft zich de woede op de hals gehaald van Groningse regiobestuurders door te zeggen dat de provincie meebetaalt aan de versterking van honderden ‘veilige’ huizen.

Ik denk dat hij een beetje moe is, aldus René Paas.

Die uitspraak deed Wiebes vanmiddag na een extra ingelaste ministerraad over de veiligheidssituatie in Groningen. Hij vertelde toen dat de Staat fors moet bijdragen aan de versterking van honderden woningen in het Groningse aardbevingsgebied. De oliemaatschappijen Shell en ExxonMobil – verenigd in de NAM – betalen die kosten niet, omdat de NAM niet aansprakelijk is voor ‘veilige’ woningen.

,,We hebben afgesproken dat we dit samen gaan doen”, zei Wiebes tegenover de verzamelde pers. ,,Alle portemonnees doen mee. De regio, het Rijk en de woningcorporaties leveren een bijdrage. Als we het samen doen, moet het te dragen zijn.”

Groningse bestuurders reageerden onthutst. ,,Een uiterst onhandige uitspraak”, zegt een provinciewoordvoerder. Volgens de woordvoerder gaat de regio helemaal niets bijdragen aan de versterkingsoperatie. ,,Dit heeft tot veel onrust en woede geleid.” Wiebes heeft zijn uitspraken inmiddels via zijn woordvoerder laten corrigeren.

Lees ook

Gasakkoord Wiebes kost schatkist 1,7 miljard

Lees meer

‘Regio trekt niet de portemonnee’

De regiobestuurders waren gisteren naar Den Haag gekomen om het rapport van de Mijnraad te bespreken met ministers Wiebes en Kajsa Ollongren van Binnenlandse Zaken. Ook de Groningse Commissaris van de Koning René Paas was daarbij aanwezig.

Bij die bijeenkomst is gesproken over een bijdrage van 35 miljoen euro uit het toekomstfonds voor Groningen. In dat fonds wordt een miljard euro gestopt door het Rijk en de NAM. ,,Maar dat is dus geld dat wij krijgen van Den Haag”, zegt de provinciewoordvoerder. ,,Als regio gaan wij niet de portemonnee trekken voor de versterking.”

,,Over een bijdrage uit de gemeentelijke of de provinciale begroting is in het overleg met Wiebes met geen woord gesproken”, zegt Commissaris van de Koning Paas tegen Dagblad van het Noorden. ,,De minister zit fout. Ik denk dat hij een beetje moe is.’’

Rijk en mogelijk corporaties betalen versterking ‘veilige’ huizen Groningen

NOS 03.07.2018 Het versterken van 1588 woningen in het Groningse aardbevingsgebied gaat gewoon door. Ook de bewoners van huizen die strikt genomen aan de veiligheidseisen voldoen, kunnen kiezen voor versterking.

Minister Wiebes zei aanvankelijk na een ingelast kabinetsberaad dat de kosten voor het opknappen van deze ‘veilige’ huizen gedragen worden door de staat, de provincie, de gemeenten en de woningcorporaties. “Alle portemonnees doen mee.”

Maar later liet een woordvoerder van het ministerie weten dat de uitspraken van de minister niet helemaal klopten. De kosten worden in eerste instantie betaald door het Rijk, en er wordt nog overlegd met de corporaties. Om hoeveel geld het precies gaat, wordt na de zomer duidelijk.

Eerder zette Wiebes de versterkingsoperatie voor de 1588 woningen stil, omdat hij wilde weten wat voor gevolgen het dichtdraaien van gaskraan heeft voor de veiligheid. Gisteren bleek uit een onderzoek van de Mijnraad dat van deze groep woningen ongeveer de helft niet meer per se versterkt hoeft te worden.

Verwachtingen gewekt

Maar Wiebes vindt net als de Mijnraad dat hij rekening moet houden met de verwachtingen die gewekt zijn bij de bewoners. Omdat de ongeveer 800 woningen strikt genomen veilig zijn, kan de rekening niet bij de NAM worden neergelegd. Dat is het bedrijf dat in Groningen naar het gas boort.

De NAM moet volgens Wiebes wel betalen voor het versterken van de huizen die, ondanks het dichtdraaien van de gaskraan, toch onveilig zijn.

Donderdag debatteert de Tweede Kamer over de versterkingsoperatie in Groningen.

BEKIJK OOK

Extra ministerraad over versterking ‘veilige’ Groningse huizen

Commissaris van de koning: vlag hoeft niet meer halfstok in Groningen

Nieuwe afspraken gaswinning kosten schatkist ruim 1,6 miljard euro 

NU 03.07.2018 De vernieuwde afspraken die minister Eric Wiebes (Economische Zaken) heeft gemaakt met oliebedrijven Shell en ExxonMobil over de gaswinning in Groningen, kosten de schatkist ruim 1,6 miljard euro. Dit laat de minister dinsdag weten aan de Tweede Kamer.

“Het is een gebalanceerd pakket, er zijn belangrijke winstpunten, maar er zijn ook minder gunstige punten”, aldus Wiebes in de Kamerbrief.

De kosten zijn verspreid over de jaren 2018 tot 2022. De minister benadrukt dat het een winstpunt is dat er geen miljardenclaim zal komen voor het gas dat in de grond achterblijft nadat de gaswinning in Groningen is stopgezet. Dit gas zou volgens Wiebes een totale marktwaarde van 70 miljard euro hebben.

Er moest een nieuwe ‘verdeelsleutel’ tussen de Nederlandse Staat en de oliebedrijven gemaakt worden, omdat de gaswinning voor 2030 stilgelegd moet zijn en in de jaren hiervoor al stapsgewijs wordt afgebouwd.

Wiebes laat in de brief weten het totaalpakket van de afspraken “in balans” te vinden. SP-kamerlid Sandra Beckerman laat echter weten dat “Groningers totaal niet (meer) weten waar ze aan toe zijn”. Ook hekelt ze dat de oliebedrijven geld krijgen “van de belastingbetalers”.

“We worden gewoon in het pak genaaid. Onvoorstelbaar, deze deal moet onmiddellijk van tafel”, aldus PvdA’er Henk Nijboer.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Fonds

De afspraken leidden onlangs al tot veel kritiek vanuit de Tweede Kamer. Vorige week bleek dat de Staat veel meer zal gaan bijdragen aan het zogeheten ‘Groningenfonds’. Hierin wordt 1 miljard euro vrijgemaakt voor de versterking van de gasprovincie.

De indruk was dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM), samen met aandeelhouders Shell en ExxonMobil, de helft van dit bedrag zou betalen. Maar de minister bevestigde donderdag dat de gaswinner de eigen bijdrage bij andere kosten voor de gaswinning kan optellen.

Omdat er volgens de nieuwe afspraken ook een groter deel van de gasbaten naar de NAM gaat, valt de totale rekening voor de gaswinner uit op 135 miljoen euro.

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Gasakkoord Wiebes kost schatkist 1,7 miljard

AD 03.07.2018 Het akkoord dat minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) vorige week sloot met Shell en ExxonMobil over de stopzetting van de gaswinning in Groningen, kost de schatkist per saldo 1,7 miljard euro. Dat schrijft de bewindsman aan de Tweede Kamer.

Wiebes kwam met de oliemaatschappijen, die samen eigenaar zijn van gasbedrijf NAM, onder meer een nieuwe verdeling van de opbrengsten uit de gaswinning overeen. Dat was volgens de minister nodig omdat de twee bedrijven anders geld zouden moeten gaan toeleggen op de gaswinning, aangezien die de komende jaren snel wordt afgebouwd en uiterlijk in 2030 helemaal stopt.

Lees ook

Kamer geschokt door deel gasdeal

Lees meer

Netto blijft een tegenvaller over van een kleine 1,7 miljard euro, uitgesmeerd over de jaren 2018 tot en met 2022. Daar staat onder meer tegenover dat de oliemaatschappijen geen claim indienen voor het gas dat in de grond achterblijft. Dat is op basis van het huidige prijsniveau 70 miljard euro waard. Ook is afgesproken dat de NAM bijdraagt aan een fonds van in totaal 1 miljard euro om de Groningse economie vooruit te helpen.

Garantie

De oliemaatschappijen hebben bovendien de garantie gegeven dat de NAM ook in de toekomst altijd zijn deel van de schade en de kosten van de versterking van gebouwen in Groningen kan blijven betalen. Al met al vindt Wiebes de gemaakte afspraken ‘goed en in balans’.

De linkse oppositie is dat niet met de minister eens. Shell en ExxonMobil ‘krijgen weer 3 miljard van de belastingbetalers’, stellen die partijen.

Staat draait op voor kosten versterken Groningse panden 

NU 03.07.2018 De Nederlandse Staat zal extra geld uittrekken om de versterkingsoperatie van bijna zestienhonderd Groningse panden te bekostigen. De Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) zal niet voor deze kosten opdraaien.

  • Groningse huizen in categorieën ondergebracht:
  • 500 onveilige woningen moeten ‘snel’ versterkt worden, 5.700 woningen zitten in onzekerheidsmarge en vallen ook binnen versterkingsoperatie als bewoner dat wil
  • Andere panden zouden eerst versterkt worden, maar dat is nu niet meer nodig. Toch mag de bewoner ook in deze situatie voor versterking kiezen, omdat verwachting gehonoreerd moet worden
  • NAM betaalt echter niet mee aan deze ‘veilige huizen’.

Het exacte bedrag zal na de zomer bekend worden gemaakt, hoopt minister Eric Wiebes (Economische Zaken). Om het besluit voor versterking te nemen, hielden de ministers van het kabinet een speciale vergadering. Zo’n extra ministerraad is vrij ongebruikelijk, maar donderdag debatteert de Tweede Kamer over de problemen.

Nieuwe onderzoeken, van onder meer de Mijnraad, hebben maandag aangetoond dat deze panden veilig zijn. Maar omdat eerder de verwachting gewekt is of zelfs toegezegd is dat de woningen versterkt zouden worden, vindt de Mijnraad dat bewoners nu zelf voor versterking mogen kiezen.

Wiebes heeft toegezegd naar het advies van het orgaan te luisteren. De NAM, een dochteronderneming van oliebedrijven Shell en Exxonmobil, wil de kosten hiervoor echter niet betalen, omdat de panden veilig geacht worden. De gaswinner betaalt wel mee aan de versterking van andere panden. De Mijnraad concludeerde in het rapport dat meer dan zevenduizend panden versterkt moeten worden.

Wiebes legde het versterken van de bijna zestienhonderd woningen in de aardbevingsregio eerder nog tijdelijk stil, omdat hij op meer onderzoeksresultaten wilde wachten. Dat zorgde voor een hoop kritiek van Groningers die meenden dat van uitstel uiteindelijk afstel zou komen.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Gaswinner

De Staat en de NAM, met haar aandeelhouders, draaien gezamenlijk op voor het fonds van 1 miljard euro dat wordt opgericht voor de versterking van Groningen. Vorige week bleek echter al dat dit vooral ten koste van de staatskas gaat.

Eerder werd nog de indruk gewekt dat de gaswinner de helft van het bedrag zou betalen, maar de minister bevestigde donderdag dat de NAM de bijdrage van 500 miljoen euro bij andere kosten van de gaswinning kan optellen.

Ook gaat er volgens de nieuwe afspraken een groter deel van de winst naar de NAM. Hiermee komt de totale rekening voor de gaswinner en de aandeelhouders op 135 miljoen euro.

Aardbevingen

Als gevolg van de gaswinning vinden in Groningen aardbevingen plaats, die voor schade aan de huizen zorgen. Daaronder vallen bijvoorbeeld scheuren in de muren.

De minister heeft daarom eerder dit jaar gemeld dat de gaswinning stapsgewijs afgebouwd zal worden. Voor 2030 zal het helemaal stilgelegd zijn.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Heeft jouw woning ook versterking nodig, of is je woning beschadigd tijdens de bevingen? Deel je verhaal in de NUjij-reacties 

Lees meer over: Gaswinning Groningen

 

Staat draait op voor verster­king van honderden Groningse huizen

AD 03.07.2018 De staat moet een fors extra geldbedrag uittrekken om honderden gebouwen in Groningen te versterken. Oliemaatschappijen Shell en ExxonMobil – verenigd in de NAM – betalen die rekening niet, omdat de gebouwen officieel als ‘veilig’ zijn bestempeld.

Dat is de uitkomst van een extra ministerraad over de versterkingsoperatie in Groningen. De NAM erkent geen aansprakelijkheid voor het verbouwen van woningen die gisteren door de Mijnraad als ‘veilig’ zijn aangemerkt, blijkt nu.

Het gaat om een groep van mogelijk 1588 woningen, waarvoor eerder al een versterkingsadvies is gegeven. Minister Wiebes van Economische Zaken zette de versterking van deze panden dit voorjaar in de ijskast, in afwachting van een rapport van de Mijnraad over de gevolgen van het dichtdraaien van de gaskraan in Groningen.

© ANP

Zelf kiezen

In het rapport van de Mijnraad – dat gisteren werd gepresenteerd – staat dat 1500 Groningse huizen hoe dan ook onveilig zijn en versterkt moeten worden. Het grootste deel van andere groep van 1588 huizen zou volgens de Mijnraad echter veilig zijn: bewoners zouden zelf mogen kiezen of ze hun huis wel of niet willen laten verstevigen.

Maar daar nemen Groningse regiobestuurders geen genoegen mee. Zij hebben er gisteren bij minister Wiebes erop aangedrongen om al deze panden óók mee te nemen in de versterkingsoperatie. Wiebes wil aan die oproep gehoor geven, maar er hangt wel een prijskaartje aan. De NAM gaat dit deel van de versterking niet betalen. Oliemaatschappijen Shell en ExxonMobil zijn alleen bereid om mee te betalen aan het versterken van de 1500 onveilige huizen.

Extra ministerraad over versterking ‘veilige’ Groningse huizen

NOS 03.07.2018 Het kabinet houdt vandaag een extra ministerraad over de versterking van ongeveer 1600 ‘veilige’ huizen in Groningen. Op de agenda staat hoe de operatie gefinancierd moet worden.

Gisteren werd bekend dat 1500 huizen worden versterkt omdat ze volgens de Mijnraad onveilig zijn. Daarnaast worden 1600 woningen onder handen genomen, omdat ze eerder op de lijst stonden om versterkt te worden. Volgens de Mijnraad zijn deze woningen niet onveilig, maar zijn er bij bewoners wel verwachtingen gewekt. Minister Wiebes van Economische Zaken wil ze daarom toch onder handen nemen, heeft hij toegezegd aan de provincie Groningen.

Omdat de 1600 woningen niet onveilig zijn, kan de versterking niet betaald worden uit het budget van de Nederlandse Aardolie Maatschappij, dat naar gas boort in het aardbevingsgebied. Het kabinet moet het geld daarom ergens anders vandaan halen en dat wordt besproken in de extra ministerraad van vandaag. Normaal vergadert het kabinet alleen op vrijdag en zo’n extra ministerraad is niet gebruikelijk.

Onrust na uitstel

Nadat Wiebes eerder dit jaar de gasproductie fors verlaagde, besloot hij een groot aantal versterkingen die al waren toegezegd op te schorten. Hij wilde het advies van de Mijnraad afwachten. Een deel van de versterkingen zou mogelijk onnodig zijn met de lagere gasproductie, omdat de kans op zware aardbevingen kleiner wordt.

Het uitstel van de aanpak van de woningen leidde tot veel onrust en woede onder Groningers. Nationaal Coördinator Groningen Hans Alders stapte om deze reden ook op. De woningen die nu toch onder handen worden genomen staan in Overschild, Appingedam, Delfzijl en Ten Boer.

BEKIJK OOK

Mijnraad: 1500 woningen moeten sowieso worden versterkt

Welke 1500 huizen in Groningen zijn er nu onveilig?

Versterking van 1.588 Groningse huizen gaat door

NU 02.07.2018 De versterking van 1.588 Groningse huizen gaat toch door. Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) vindt bij nader inzien dat deze huizen, ook als ze veilig genoeg zijn, toch moeten worden versterkt. Dit moet de bewindsman omdat dit nu eenmaal aan de bewoners is beloofd.

Wiebes had de versterking van de 1.588 woningen eerder stilgelegd, omdat hij wilde weten of dit vanwege het terugschroeven van de gaswinning misschien niet meer nodig was. Dat leidde binnen en buiten het door aardbevingen getroffen gebied tot veel verontwaardiging.

De minister neemt nu het advies over van de Mijnraad. Eerder op maandag heeft de raad geadviseerd de gewekte verwachtingen waar te maken, ook als een huis het zonder versterking af blijkt te kunnen.

De Mijnraad adviseerde ook haast te maken met de vijftienhonderd dringendste gevallen. Ook dat advies wil Wiebes overnemen. De bewoners van deze huizen horen in september hoe de versterking precies gaat verlopen. Dan volgen ook afspraken over de volgende lichting van mogelijk te versterken woningen.

Wiebes sprak maandag met vertegenwoordigers van Groningen, die “opgelucht” reageren. “De vlag kan nog lang niet uit, maar waar die inmiddels een tijdje halfstok hing, kunnen we dat misschien veranderen”, zei commissaris van de Koning René Paas.

Zie ook: Mijnraad adviseert ‘snel’ versterken van 1.500 Groningse huizen

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Commissaris van de koning: vlag hoeft niet meer halfstok in Groningen

NOS 02.07.2018 Bestuurders uit het aardbevingsgebied in Groningen zijn opgelucht over het advies van de Mijnraad over het versterken van woningen. Commissaris van de koning Paas zei na afloop van een overleg met minister Wiebes dat het rapport de gewenste duidelijkheid geeft.

“Ik denk dat mijn opluchting te zien is”, zei Paas op een persconferentie. “De vlag kan nog niet uit. Maar er zijn plekken in Groningen waar ‘ie halfstok hangt en misschien kunnen we dat nu veranderen.”

1588

Minister Wiebes zette de versterking van 1588 Groningse huizen eerder dit jaar stil, omdat hij wilde wachten op het advies van de Mijnraad. Door het dichtdraaien van de gaskraan zouden er misschien minder huizen verstevigd hoeven te worden.

De Mijnraad schrijft in het vandaag uitgebrachte advies dat er ook rekening gehouden moet worden met de verwachtingen die bij de bewoners van die huizen zijn gewekt. Wiebes neemt dat over. Ook als een huis strikt genomen veilig is, kan er versterkt worden.

1500 Groningse woningen moeten sowieso worden versterkt omdat ze onveilig zijn, schrijft de Mijnraad. Commissaris van de koning Paas noemt het een goed, bruikbaar advies waar de bestuurders in Groningen mee verder kunnen.

September

Na het uitkomen van het rapport van de Mijnraad ging minister Wiebes vanmiddag in overleg met de betrokken bestuurders van gemeentes en de provincie.

Volgens Wiebes hebben ze daarbij afgesproken dat er in september duidelijk is hoe de 1500 echt onveilige woningen versneld versterkt gaan worden. Ook wil hij dan een plan presenteren voor de volgende fase van de versterkingsoperatie.

Ook Wiebes vindt dat de Mijnraad “een enorme hoop duidelijkheid” heeft geschapen. “Het staat nu vast dat het een heel stuk veiliger wordt als je de gaswinning omlaag brengt.”

BEKIJK OOK

Vlag halfstok in Overschild: ‘Alles nóg onduidelijker na advies Mijnraad’

Mijnraad: 1500 woningen moeten sowieso worden versterkt

Welke 1500 huizen in Groningen zijn er nu onveilig?

Duizenden Groningers vragen zich nu af: wat gaat er met mijn huis gebeuren?

NOS 02.07.2018 De Mijnraad maakte vandaag bekend dat 1500 huizen in Groningen zo snel mogelijk moeten worden versterkt vanwege de aardbevingen. Welke huizen dat zijn is niet duidelijk, maar voorzitter Co Verdaas van de Mijnraad kon daar vanochtend geen antwoord op geven. Nadere bestudering van de onderzoeken waar de Mijnraad zich op baseert geeft echter iets meer richting.

Onderzoeksbureau TNO leverde een belangrijke bouwsteen voor het versterkingsadvies van de Mijnraad. Volgens TNO zijn het vooral de rijtjeshuizen in de kern van het aardbevingsgebied die snel versterkt moeten worden, omdat ze op dit moment onveilig zijn. Die huizen kunnen tijdelijk worden versterkt. Dat is snel te realiseren en leidt tot de minste overlast, zegt TNO.

Het gaat dus om aanzienlijk minder panden dan de 20.000 gebouwen waar een paar jaar geleden nog vanuit werd gegaan. Maar toen werd er ook veel meer gas gewonnen. Goed nieuws voor Groningen, lijkt het, waar de sloophamer dreigde voor verschillende dorpen in het aardbevingsgebied.

Veiligheidsnorm

TNO heeft rekensommen losgelaten op het type woning dat het meest voorkomt in Groningen, de zogenoemde URM4L-rijwoningen. Dit type woning heeft een grote opening in de gevel op de begane grond. Een groot deel van de woningen die niet voldoen aan de veiligheidsnorm valt binnen deze categorie, aldus TNO.

Die veiligheidsnorm is voor het hele land hetzelfde. Kort gezegd komt het erop neer dat in je woonomgeving de kans op een dodelijk ongeluk 1 op 100.000 mag zijn. Mensen moeten even veilig wonen achter een dijk, bij een industriegebied als in een aardbevingsgebied. Als het voor meer mensen gevaarlijk is, moet dat binnen vijf jaar worden opgelost.

Aardbevingsschade in Loppersum ANP

Volgens TNO neemt het aantal woningen dat niet aan de veiligheidsnorm voldoet de komende vijf jaar zeer sterk af, tot 0 na 2023 als de gasproductie onder de 12 miljard kuub gas duikt. Door voortschrijdend inzicht en de inmiddels afgenomen gasproductie, is het aantal woningen dat niet voldoet aan de norm voor het veiligheidsrisico de afgelopen jaren al sterk afgenomen.

TNO deed ook gerichter onderzoek bij 534 woningen in Delfzijl, Appingedam en Ten Boer. Die vallen onder een groep van 1588 woningen waarvan de versterking tijdelijk was stopgezet door minister Wiebes, in afwachting van het advies van de Mijnraad. Deze huizen voldoen volgens TNO nu wel aan de veiligheidsnorm en hoeven dus niet versterkt te worden. Een klein deel van die huizen voldoet niet aan de norm, maar binnen een paar jaar wel vanwege de kleinere kans op aardbevingen.

Verschil

Er is een opmerkelijk verschil tussen de berekeningen van TNO en het Staatstoezicht op de Mijnen. De laatste instantie ziet toe op de veiligheid bij mijnbouw en dus ook de gaswinning. Vorige week maakte het SodM nog bekend dat 5000 gebouwen snel moeten worden versterkt. Dat komt doordat de toezichthouder een ruimere veiligheidsmarge aanhoudt dan TNO en de Mijnraad.

In een reactie op het advies van de Mijnraad zegt het SodM daarover meer slagen om de arm te houden over de afname van de productie. “Gezien de grote onzekerheden in de berekening van het risico, de ontwikkeling van de temperatuur (koude/warme winter) en de haalbaarheid van het afbouwplan van de minister, hanteert de SodM een ruimere veiligheidsmarge”, schrijft de toezichthouder. Dat is ook een van de redenen waarom het SodM pleit voor een verbod op het gebruik van Groningengas door grootverbruikers.

BEKIJK OOK

Mijnraad: 1500 woningen moeten sowieso worden versterkt

Vlag halfstok in Overschild: ‘Alles nóg onduidelijker na advies Mijnraad’

Advies: huizen Groningen sneller versterken, gaskraan eerder dicht

Vlag halfstok in Overschild: ‘Alles nóg onduidelijker na advies Mijnraad’

NOS 02.07.2018 “Wat nu? Waarom is er weer onduidelijkheid geschapen? Kan de minister nu alle kanten op? Moeten we nog langer wachten?” De inwoners van het dorp Overschild in Groningen luisterden vanochtend vol verbazing naar het advies van de Mijnraad aan minister Wiebes.

Zeker 1500 huizen moeten versterkt worden in het aardbevingsgebied, en eigenaren van nog eens 5700 huizen moeten zelf de keuze krijgen wat ze willen doen. Voor de Groningers zijn het opnieuw andere getallen. Vorige week adviseerde het Staatstoezicht op de Mijnen nog dat 5000 gebouwen zo snel mogelijk moeten worden versterkt.

“En de Nationaal Coördinator Groningen had eerder ook weer andere cijfers”, zucht Gert de Vries uit Overschild. “Ik kan er geen chocola van maken.” De vlag in het dorp is daarom nu maar halfstok gehangen, een symbool voor de jarenlange frustratie van de inwoners.

Drie inwoners van Overschild doen hun verhaal:

Video afspelen

‘Ik kan er geen chocola meer van maken’

“Elke keer is er weer onduidelijkheid”, vertelt De Vries. “En nu is het nóg onduidelijker geworden. De minister moet maar eens heel precies uitleggen waar wij in ons dorp, maar ook in Appingedam, in Ten Boer en in Loppersum, aan toe zijn.”

Om welke huizen het allemaal gaat, is vanochtend niet verteld. “Adresgegevens hebben ze niet, maar ze hebben wel uitgerekend op een of andere magische wijze hoeveel huizen het zijn.”

In Overschild is de schade door de aardbevingen bij veel huizen goed zichtbaar. De Vries laat de woning van een dorpsgenoot zien. “Van buiten ziet het er fantastisch uit, maar binnen merk je dat de vloer afloopt.” In de trapkast staat een rode pilaar om de trap te ondersteunen. “Die zorgt ervoor dat het huis niet uit elkaar valt.”

Een huis dat aan de buitenkant al is versterkt TANJA BRAUN / NOS

Cees Wildevanck kan erover meepraten. Hij woont al 32 jaar net buiten het dorp. “Ik kreeg eerst te horen dat mijn huis moest worden gesloopt. Dat was een hele klap.” Hij legde zich er uiteindelijk bij neer en ging kijken voor een nieuw huis. “Vervolgens hoorde ik weer dat het niet hoeft en inmiddels weet ik helemaal niet meer waar in aan toe ben.”

Hij merkt dat Overschild de onduidelijkheid helemaal zat is. “Groningers staan bekend om hun rustige aard, maar hier wordt nu ook met de vuist op tafel geslagen. En er wordt publiekelijk gehuild om de absolute respectloosheid waarmee wij worden behandeld. Het is slopend.”

Bij elke volgende beving bestaat er een kans dat het huis op je kop in elkaar dondert, aldus Cees Wildevanck.

Wildevanck gelooft niet meer in alle adviezen. “De huizen zoals ze nu zijn, hebben al geweldig veel te verduren gehad.” De gemeente Midden-Groningen, waar Overschild onder valt, heeft alleen al dit jaar meer dan tien bevingen, groot en klein, meegemaakt. “De huizen zijn zwakker geworden. Bij elke volgende beving bestaat er een kans dat het huis op je kop in elkaar dondert.”

Het liefst willen de Overschilders dat de versterkingen hoe dan ook doorgaan. Ook Ger van den Berk. “Het leed is hier al geschied en aan alle huizen mankeert wel wat. Getallen zeggen ons niks. We willen gewoon zekerheid in dit gebied.”

Wat hem betreft komen er zo snel mogelijk inspecteurs langs. “Er is zo ontzettend veel schade. Deze getallen van de Mijnraad lijken achter een bureau bedacht, maar er moet gewoon per huis geïnspecteerd worden en bekeken hoe het eruitziet.”

BEKIJK OOK

Mijnraad: 1500 woningen moeten sowieso worden versterkt

Hoe zit het nou met die versterking van huizen in Groningen?

Advies: huizen Groningen sneller versterken, gaskraan eerder dicht

Versterking van 1.588 Groningse huizen gaat door 

NU 02.07.2018 De versterking van 1.588 Groningse huizen gaat toch door. Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) vindt bij nader inzien dat deze huizen, ook als ze veilig genoeg zijn, toch moeten worden versterkt. Dit moet de bewindsman omdat dit nu eenmaal aan de bewoners is beloofd.

Wiebes had de versterking van de 1.588 woningen eerder stilgelegd, omdat hij wilde weten of dit vanwege het terugschroeven van de gaswinning misschien niet meer nodig was. Dat leidde binnen en buiten het door aardbevingen getroffen gebied tot veel verontwaardiging.

De minister neemt nu het advies over van de Mijnraad. Eerder op maandag heeft de raad geadviseerd de gewekte verwachtingen waar te maken, ook als een huis het zonder versterking af blijkt te kunnen.

De Mijnraad adviseerde ook haast te maken met de vijftienhonderd dringendste gevallen. Ook dat advies wil Wiebes overnemen. De bewoners van deze huizen horen in september hoe de versterking precies gaat verlopen. Dan volgen ook afspraken over de volgende lichting van mogelijk te versterken woningen.

Wiebes sprak maandag met vertegenwoordigers van Groningen, die “opgelucht” reageren. “De vlag kan nog lang niet uit, maar waar die inmiddels een tijdje halfstok hing, kunnen we dat misschien veranderen”, zei commissaris van de Koning René Paas.

Zie ook: Mijnraad adviseert ‘snel’ versterken van 1.500 Groningse huizen

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Mijnraad: 1500 woningen moeten sowieso worden versterkt

Deze huizen zijn niet veilig genoeg, stelt de Mijnraad in een advies aan minister Wiebes.

NOS 02.07.2018 Ondanks het sneller dichtdraaien van de gaskraan in Groningen moeten er toch nog 1500 huizen versterkt worden in het aardbevingsgebied. Deze huizen zijn niet veilig genoeg, stelt de Mijnraad in een advies aan minister Wiebes.

Nog eens 5700 huizen lopen een verhoogd risico, maar voldoen wel aan “de strikte veiligheidsnorm”. Die huizen vallen binnen een “onzekerheidsmarge”. Daar moet de eigenaar kunnen kiezen voor versterking of sloop, zegt de raad.

Dat laatste geldt ook voor de bewoners van 2200 huizen waar versterking niet (meer) nodig is, maar aan wie eerder wel op dat gebied toezeggingen zijn gedaan of bij wie verwachtingen zijn gewekt. “Uiteindelijk mogen zij zelf kiezen wat zij willen.”

De vlag hangt symbolisch halfstok in Overschild, Groningen NOS | TANJA BRAUN

Besluit Wiebes

Wiebes zegt in een reactie dat hij de conclusies overneemt. Eerder zei hij dat hij mede op basis van dit rapport zou besluiten over het vervolg van de versterkingsoperatie in het aardbevingsgebied in Groningen. Hij besloot die operatie afgelopen voorjaar deels stil te leggen, vanwege de mogelijkheid dat bepaalde versterkingen niet meer nodig zijn omdat de gaskraan sneller dichtgaat.

Al jaren gaan er verschillende aantallen van te versterken woningen rond, variërend van enkele honderden tot 22.000.

Minder maatwerk

De Mijnraad stelt in het advies ook dat het niet meer effectief is om alle huizen apart te inspecteren. Maatwerk leidt vaak tot te veel vertraging; het werkt het best om eenvoudige standaardmaatregelen te nemen.

Het advies is gebaseerd op bevindingen van onder meer het KNMI en TNO.

BEKIJK OOK

Hoe zit het nou met die versterking van huizen in Groningen?

Advies: huizen Groningen sneller versterken, gaskraan eerder dicht

Maakt het dichtdraaien van de gaskraan Groningen veiliger?

Mijnraad: 1500 onveilige huizen in Groningen zo snel mogelijk versterken

AD 02.07.2018 Zeker 1500 onveilige huizen in het Groninger gasgebied moeten zo snel mogelijk worden versterkt. Daarnaast moeten eerdere toezeggingen aan bewoners rond versterkingen gehonoreerd worden. Dat staat in het langverwachte rapport van de Mijnraad over de gaswinning in Groningen.

View image on Twitter

  Peter Winterman@Winterman AD

“Moeilijkste advies uit de geschiedenis van de Mijnraad”, zegt minister Wiebes, die advies in ontvangst neemt. “Veel minder huizen hoeven te worden versterkt”, aldus de minister. #AD #Groningen 11:27 AM – Jul 2, 2018

   See Peter Winterman’s other Tweets

Volgens de Mijnraad, een belangrijk adviesorgaan op het gebied van delfstoffenbeleid, moeten de 1500 woningen zo snel mogelijk worden versterkt, omdat ze niet voldoen aan de veiligheidsnormen.

Verder zijn er nog 5700 woningen die wel voldoen aan de veiligheidsnorm, maar binnen een ‘onzekerheidsmarge vallen’. Als het aan de Mijnraad ligt, mogen die bewoners zélf bepalen wat er gebeurt met de versterking van hun huis.

De Mijnraad onderscheidt nog een derde groep woningeigenaren, bij wie de versterkingen aan hun huis op dit moment niet noodzakelijk zijn, maar aan wie wel toezeggingen zijn gedaan. Dat gaat om nog eens 2200 woningen. Het adviesorgaan adviseert dat ook die mensen zeggenschap krijgen over de versterking van hun huizen. ‘Sloop en nieuwbouw is daarbij alleen een optie als daar al toezeggingen over gedaan zijn, of als het per se nodig is om de veiligheidsnormen te halen’, staat in het rapport.

De Mijnraad adviseert het kabinet correct om te gaan met de gewekte verwachtingen bij de Groningers. ,,Als er verwachtingen zijn gewekt, ga dan met de betreffende huiseigenaren in gesprek. Ook als het niet meer nodig is qua veiligheid”, zei voorzitter Co Verdaas vanmorgen bij de presentatie van het rapport. ,,Er bestaat een hoop wantrouwen en emotie rond dit dossier.”

Verdaas vindt dat de minister ‘terecht op de pauzeknop heeft gedrukt’. De nieuw verkregen inzichten maken het immers mogelijk de woningen die het hardst versterking nodig hebben, ook als eerste aan te pakken. Maar dit advies brengt niet de rust terug in Groningen, waarschuwt hij. ,,We bieden hopelijk wel perspectief. Vertrouwen komt te voet en gaat te paard. Dit kost tijd.”

Lees ook

Duizenden Groningse gebouwen onveilig: versterking moet sneller

Lees meer

Sigaar uit eigen doos? Vijf vragen over de Groningse gasdeal van Wiebes

Lees meer

Uitstel

© ANP

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) besloot eind maart dat de gaskraan uiterlijk in 2030 helemaal dichtgedraaid moet zijn. Omdat hij ervan uitgaat dat daardoor het bevingsrisico afneemt, besloot hij van een kleine 3200 huizen de inspectie of versterking op te schorten. Hij wilde wachten op adviezen van het SodM, het KNMI en de Mijnraad.

Dat besluit viel helemaal verkeerd bij zowel bewoners als Kamer. Hans Alders besloot op te stappen als Nationaal Coördinator Groningen. Hij vindt dat Wiebes zich niet houdt aan afspraken die hij namens de minister met Groningers heeft gemaakt. Ook de oppositie nam Wiebes dat kwalijk.

Uiteindelijk accepteerde een meerderheid in de Tweede Kamer de pauze in de versterkingsoperatie. Wel kreeg Wiebes opdracht nog voor het zomerreces duidelijkheid te geven aan de Groningers die daardoor nog altijd in onzekerheid verkeren.

Luisteren

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer is tevreden met het advies. ,,De minister moet ophouden eigenheimig besluiten te nemen en in het vervolg meer luisteren naar de inwoners en burgemeesters in Groningse dorpen.”

Ook de Groninger Bodem Beweging is blij met het rapport. ,,Het enige waarover wij ons nog wel zorgen maken, is het tempo waarin dit gaat gebeuren. We hopen dat de minister meer capaciteit gaat inzetten, zodat het het tempo waarin de versterkingen plaatsvinden omhoog kan.”

De minister moet ophouden eigenhei­mig besluiten te nemen, aldus Henk Nijboer.

Het Groninger Gasberaad is kritischer. ,,Dit advies geeft weliswaar wat handvatten, maar er blijven bij ons nog erg veel vragen”, zegt Susan Top van het Gasberaad. ,,Zoals op basis van welke afweging ze die 1500 woningen hebben aangewezen die sowieso versterkt moeten worden. Daarbij is een norm gehanteerd die nieuw is voor ons. Heel merkwaardig. Ook de keuze om te stoppen met inspecties vinden wij onbegrijpelijk, want inspecties blijven gewoon nodig.”

Verschil met eerder advies

Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) concludeerde vorige week in een eigen rapport dat de situatie in Groningen veiliger wordt met het dichtdraaien van de gaskraan, waardoor de verstevigingsoperatie kan worden beperkt.

De toezichthouder stelde echter wel dat het kabinet zo snel mogelijk werk moet maken van de versterking van vijfduizend woningen, omdat die zeker de komende vijf jaar niet voldoen aan de veiligheidsnorm. De Mijnraad stelt nu dat het niet nodig is om al die vijfduizend panden te versterken. Een groot deel van die woningen voldoet in 2023 aan de veiligheidsnorm: daarvan zegt de Mijnraad dat bewoners zelf de keuze moeten krijgen om wel of niet te versterken.

Veiligheidsnorm

De veiligheidsnorm houdt in dat de kans 1 op 100.000 is dat een Groninger overlijdt door een aardbeving. Voor de 1500 te versterken panden geldt dat de kans groter is én blijft dan 1 op 100.000. Voor de overige panden geldt dat die norm in de komende jaren – vooral na 2023 – wordt gehaald.

Minister Wiebes heeft van de Tweede Kamer een week de tijd gekregen om te komen met het kabinetsplan voor de versterking van de onveilige woningen in het Groningse gasgebied. Hij gaat vandaag – samen met minister Kajsa Ollongren van Binnenlandse Zaken – in gesprek met Groningse regiobestuurders om het Mijnraad-advies te bespreken.

Hoe zit het nou met die versterking van huizen in Groningen?

NOS 02.07.2018 De Mijnraad komt vandaag met een – voor Groningen – cruciaal advies over de veiligheidsrisico’s in hun regio, nu de gaskraan in 2030 dichtgaat. Dat heeft gevolgen voor de hoeveelheid te versterken huizen in de provincie. Minister Wiebes van Economische Zaken gaat meteen nadat hij het rapport heeft ontvangen om de tafel met de regiobestuurders om de uitkomsten te bespreken. Hij wil samen met de regio daarna zo snel mogelijk duidelijkheid geven over het vervolg van de versterkingsoperatie.

Hoeveel huizen er nu versterkt moeten worden, is niet duidelijk. De afgelopen jaren duikelden de getallen over elkaar heen over het aantal onveilige huizen, variërend van 2800 tot 22.000 gebouwen.

Waar komen die verschillende getallen vandaan?

Die verschillen ontstaan door steeds veranderende gegevens over het aantal aardbevingen en de kracht daarvan, maar ook door de afname van de gaswinning in Groningen.

Vorige week adviseerde het Staatstoezicht op de Mijnen om 5000 gebouwen zo snel mogelijk te versterken. Dat lijken er meer dan tot nu toe zijn aangewezen door de Nationaal Coördinator Groningen (NCG), die daarvoor de verantwoordelijkheid heeft. De NCG constateerde eerder dat zeker 3000 gebouwen niet aardbevingsbestendig zijn, op basis van gegevens van het KNMI en gaswinningsbedrijf NAM.

In het verleden werden ook getallen van 22.000 genoemd, hoe zit dat dan?

De Nationaal Coördinator Groningen, tot voor kort Hans Alders, heeft in overleg met het Rijk, de provincie en de gemeenten afgesproken alle woningen en gebouwen in de kern van het aardbevingsgebied in vijf jaar te inspecteren. Dat zijn zo’n 22.000 woningen en 1500 andere gebouwen. Op basis van die inspecties wordt berekend of de gebouwen bestand zijn tegen aardbevingen.

En zijn die huizen inmiddels allemaal onderzocht?

Nee, in totaal zijn de afgelopen drie jaar ruim 8000 gebouwen fysiek geïnspecteerd in opdracht van de NCG. Daaruit blijkt dat zeker 4500 gebouwen niet voldoen aan de veiligheidsnorm zoals afgesproken in landelijke bouweisen. Die zijn vastgelegd in de regeling NPR 2015. Inmiddels is er ook al een NPR 2017.

Daarin worden ook eisen gesteld aan de aardbevingsbestendigheid van gebouwen. De resterende panden moeten nog worden doorberekend. Dat doet de NCG steeds op basis van de laatste NPR. De NCG weet nog niet of uiteindelijk alle 8000 adressen allemaal versterkt moeten worden.

Is de rekensom van het Staatstoezicht dan anders dan die van de NCG?

Ja, zegt het SodM. De toezichthouder gaat uit van de productieplannen van minister Wiebes. Dat betekent dat de winning na 2022 onder de 12 miljard duikt en na 2030 helemaal stopt. De berekeningen van de NCG gingen volgens de toezichthouder uit van een gemiddelde gaswinningsproductie van 50 miljard kuub, zoals in 2013 eenmalig gebeurde. Die berekeningen zijn daarmee achterhaald.

Nee, zegt de NCG, die ook al uitgaat van een lagere gemiddelde productie van 40 miljard kuub. En dus gaat de NCG inmiddels ook al uit van minder gebouwen. Gaswinningsbedrijf NAM ondertussen komt op basis ook van statistieken uit op de versterking van 2800 gebouwen.

Welke huizen moeten dan nog wel worden versterkt volgens de Staatstoezichthouder?

In ieder geval niet alle huizen die nu door de NCG zijn aangewezen als onveilig, zegt het SodM. Van de zeker 3000 woningen die volgens de NCG versterkt of gesloopt moeten worden, is maar 10 procent zo onveilig dat ze zo snel mogelijk versterkt moeten worden, aldus het Staatstoezicht. Opvallend is dat die risicovolle gebouwen ook buiten de kern van het aardbevingsgebied vallen. Dat gebied is ooit aangewezen door de NAM, mede op basis van gegevens van het KNMI.

Is er al begonnen met de versterking van die gebouwen?

Er zijn tot nu toe zo’n 360 woningen en andere gebouwen versterkt of gesloopt. In Appingedam gebeurt dat bijvoorbeeld in een hele woonwijk. Daarnaast is het de bedoeling dat op korte termijn wordt begonnen met zo’n 1400 woningen uit de risico-analyse van Hans Alders. De eigenaren daarvan hadden al te horen gekregen dat hun huis aardbevingsbestendig gemaakt kan worden of gesloopt moet worden.

Dat schiet nog niet erg op. Eigenaren van bijvoorbeeld huizen in Ten Boer wachten nog altijd op aannemers die geen tijd hebben. En op de bouw van tijdelijke woningen, wat niet opschiet omdat daar nog geen plek voor gevonden is in het dorp.

Van de ruim 3000 andere woningen die door de NCG onveilig zijn verklaard, heeft minister Wiebes besloten de versterking uit te stellen, in afwachting van het advies van de Mijnraad dat vandaag komt.

BEKIJK OOK

Advies: huizen Groningen sneller versterken, gaskraan eerder dicht

Maakt het dichtdraaien van de gaskraan Groningen veiliger?

1 miljard euro voor gaswinningsgebied Groningen

Sigaar uit eigen doos? Vijf vragen over de Groningse gasdeal van Wiebes

AD 01.07.2018 Bij de gasdeal die minister Wiebes deze week sloot met oliegiganten Shell en ExxonMobil blijkt een forse adder onder het gras te zitten. Groningers én Tweede Kamerleden vragen zich af of de belastingbetaler de dupe is.

Protest in Zeerijp © ANP

Het leek afgelopen maandag nog zo mooi. Tijdens een persconferentie kondigde minister Eric Wiebes van Economische Zaken aan dat hij de oliebedrijven had overgehaald om 500 miljoen euro in een toekomstfonds voor Groningen te stoppen. ,,In de onderhandelingen met Shell en ExxonMobil heb ik indringend verzocht om daar van hun kant een bijdrage aan te leveren.”

De Staat past hetzelfde bedrag bij, zodat een miljard euro beschikbaar komt om de leefbaarheid in de gasprovincie uit het slop te trekken. Maar wat blijkt? Die 500 miljoen van de oliebedrijven is in de praktijk niet meer dan 135 miljoen euro. Door een ingewikkelde constructie krijgen de oliebedrijven na hun ‘gulle gift’ maar liefst 365 miljoen euro retour van Wiebes.

  1. Houdt Wiebes ons allemaal voor de gek?

Zelf houdt de minister vol dat de NAM – waarvan Shell en ExxonMobil eigenaar zijn – een half miljard euro in het fonds zal stoppen. En dat klopt ook. Maar omdat de NAM en de Staat in het verleden al hebben afgesproken dat ze alle kosten van de gaswinning delen, gaat de Staat dat nu ook doen. Dat betekent dat de Staat 73 procent van de gift van 500 miljoen aan de NAM teruggeeft: dat is 365 miljoen euro.

  1. Waar komt die 73 procent vandaan?

In 1963 – toen het gasveld in Groningen net was ontdekt – spraken de NAM en de Staat af dat 90 procent van de gasbaten naar de staatskas zou gaan. De rest van de winst was voor de oliemaatschappijen. Oók werd afgesproken dat 64 procent van de kosten van gaswinning voor rekening van de overheid zou komen. In de nieuwe gasdeal heeft Wiebes toegezegd dat dit percentage omhoog gaat naar 73 procent.

Groningse boeren protesteren in Den Haag © Phil Nijhuis

  1. Waarom gaat de Staat meer betalen?

Het kabinet wil dat de gaskraan in Groningen wordt dichtgedraaid. Maar het gasveld is nog niet leeg: er blijft voor zo’n 70 miljard euro aan gas in de grond zitten. Shell en ExxonMobil kunnen daarvoor een fikse claim indienen. Dat doen ze nu niet, maar in ruil eisen ze wel dat de Staat meer bijdraagt aan alle kosten én minder ontvangt aan gasbaten. Van al het gas dat tot 2030 nog uit de grond komt, incasseert de overheid 73 procent van de winst, in plaats van 90 procent. Daardoor loopt de staatskas tot 2022 jaarlijks zo’n 250 tot 450 miljoen euro mis.

  1. Wat vindt de Tweede Kamer ervan?

Volgens Henk Nijboer van oppositiepartij PvdA ‘stinkt de gasdeal aan alle kanten’. Tijdens een gasdebat deze week waren zelfs coalitiepartijen D66 en CDA kritisch. Zij maakten zich boos over het feit dat duizenden oude schadezaken óók volgens de nieuwe 73-procentregel worden afgehandeld. Dat betekent dat de overheid meer moet bijdragen aan schades die de NAM in het verleden op de lange baan schoof.

  1. Wat vindt Wiebes zelf van zijn deal?

De minister erkent dat ‘een beeld van schimmigheid’ is ontstaan. ,,Ik hoor van Kamerleden dat het een complex dossier is. En dat is het ook”, zegt Wiebes. ,,Het is een ingewikkelde deal. Bij nadere bestudering kun je er steeds weer nieuwe vragen bij stellen.”

Een bewoner van Loppersum voor zijn beschadigde woning © ANP

Geen gas meer in nieuwbouwhuizen, hoe doen andere landen dat?

NOS 01.07.2018 Nieuwbouwwoningen mogen vanaf vandaag niet meer worden aangesloten op het gasnet. Alleen nieuwbouw waar al een vergunning voor is aangevraagd kan nog gas krijgen. Vergeleken met andere Europese landen heeft Nederland een van de meest rigoureuze plannen om aardgasgebruik te verminderen. Maar hoe zit het met het aardgasgebruik van onze Europese buren? Vijf vragen en antwoorden.

Hoeveel aardgas gebruiken Nederlandse huishoudens vergeleken met onze Europese buren?

Nederlandse huishoudens gebruiken het meeste gas van de EU. Voor het verwarmen van onze huizen en het koken gebruiken we twee keer meer gas dan de gemiddelde Europeaan. Vrijwel alle Nederlandse huishoudens zijn aangesloten op gas en meer dan 70 procent van het energiegebruik van Nederlandse huishoudens komt van gas. Dat percentage is fors hoger dan andere EU landen.

Deel van het energiegebruik dat van gas komt (in EU huishoudens)

LAND %
Gemiddeld EU huishouden 37
België 42
Denemarken 14
Duitsland 39
Frankrijk 30
Nederland 73
Spanje 23
Verenigd Koninkrijk 63

Het totale aardgasgebruik van een land hangt niet alleen af van huishoudens. De industrie speelt ook een belangrijke rol. In Duitsland, Verenigd Koninkrijk, Italië en Frankrijk, landen met ook een vrij grote bevolking, is het totale aardgasgebruik het hoogst. Daarna volgt Nederland. Per inwoner is Nederland echter opnieuw koploper, omdat we een relatief kleine bevolking hebben.

Welke factoren spelen een rol bij het aardgasgebruik?

“Het is moeilijk om iets algemeens te zeggen over de ‘energiemix’van EU-landen. Ze hebben allemaal hun eigen geschiedenis,” zegt Tim Boersma, onderzoeker internationale gasmarkten. “Maar grote aardgasgebruikers zijn vaak relatief grote economieën die daarnaast aardgas gebruiken voor verwarmen en koken.”

André Faaij is hoogleraar in energiesysteemanalyse aan de Rijksuniversiteit Groningen. Volgens hem speelt ook de beschikbaarheid van aardgas in het land of de omringende landen een belangrijke rol. Of juist een mogelijkheid om energie uit andere bronnen op te wekken, zoals in Noorwegen. Hierover later meer.

De invloed van gasprijzen wordt benadrukt door Manfred Hafner, hoogleraar internationale energie aan de universiteiten John Hopkins en Sciences Po: “Vooral als aardgas goedkoper is dan steenkool, is het interessant om relatief veel aardgas te gebruiken en erin te investeren.”

Daarnaast drijft, volgens Boersma, economische groei de algemene energievraag op, en dus ook de gasvraag. Verder speelt ook het weer een rol. Dat verschilt per land en per jaar. In een strenge winter wordt bijvoorbeeld meer gas verbruikt, omdat mensen hun huizen meer verwarmen.

Gaan andere EU-landen hun gasverbruik net zo snel verminderen als Nederland?

“Er zijn bij mijn weten geen rigoureuze plannen in de maak zoals in Nederland om actief de gasvraag te reduceren,” zegt Boersma. Hij denkt zelfs dat de aardgasvraag in veel landen alleen maar toe zal nemen.

Hafner sluit hierbij aan: “Van alle fossiele brandstoffen is aardgas de schoonste. Aardgas stoot twee keer minder CO2 uit dan kolen. Het is dus logisch dat gas in de komende jaren kolen gaat vervangen, zodat we in ieder geval kunnen stoppen met het verbranden van kolen. Andere landen hebben niet te maken gehad met aardbevingen zoals in Groningen. Daar is dus niet dezelfde druk om te stoppen met aardgas.”

Veel landen willen dus tijdelijk overstappen op aardgas, omdat het schoner is dan steenkolen. Aardgas wordt dus gezien als een transitiebrandstof totdat er voldoende duurzame, CO2-vrije energie is.

Faaij denkt dat aardgas niet alleen van belang is als vervanger van kolen in de komende periode, maar ook als back-up voor duurzame energie: “Omdat duurzame energie uit wind en zon met pieken en dalen wordt opgewekt, zijn er momenten tussendoor waarin er een alternatief beschikbaar moet zijn,” zegt hij.

Als we onze planeet willen redden, moeten we uiteindelijk ook volledig van het aardgas af, aldus Manfred Hafner, hoogleraar internationale energie.

“Het Verenigd Koninkrijk lijkt bijvoorbeeld een vrij bewuste keuze te hebben gemaakt voor aardgas in de komende jaren”, voegt Boersma hieraan toe. Daar is een bodemprijs voor CO2 ingesteld: een minimumprijs die door de vervuiler betaald moet worden voor het uitstoten van CO2. Als gevolg hiervan worden steenkolen steeds minder populair, omdat deze vervuilender en dus duurder zijn.

Boersma verwacht dat aardgas ook in Duitsland belangrijker wordt, ondanks de ambities van het land om een voorbeeldrol op zich te nemen in de energietransitie. “Duitsland heeft moeite om haar CO2-doelstellingen te halen, met name omdat kolen een prominente rol in de elektriciteitsopwekking blijven spelen.

Dat zal nog duidelijker worden als in de komende jaren grote volumes CO2-vrije kernenergie op slot worden gedaan. Men zal de rol van steenkool terug moeten dringen in de komende jaren, en alleen hernieuwbaar lijkt dit niet te gaan oplossen”, zegt Boersma. Daarnaast wijst hij ook op het plan om een nieuwe gasleiding aan te leggen tussen Duitsland en Rusland, de Nord Stream 2. Die heeft recent groen licht gekregen. “Dat moet ook ten dele in dit licht worden gezien,” zegt Boersma.

Omdat landen niet van de een op de andere dag over kunnen gaan op hernieuwbare energiebronnen, wordt aardgas dus vaak gezien als een schonere oplossing voor de komende transitiejaren. “Maar op de lange termijn is aardgas natuurlijk ook niet duurzaam. Als we onze planeet willen redden, moeten we uiteindelijk ook volledig van het aardgas af”, benadrukt Hafner.

Waar halen landen straks hun aardgas vandaan als de Groningse gaskraan dichtgaat?

Een aantal Europese landen, zoals Duitsland, België en Frankrijk, is afhankelijk van Gronings gas voor hun energievoorziening. Overstappen van Gronings gas naar ander aardgas kan niet van vandaag op morgen. Gas uit Groningen is laagcalorisch, terwijl vrijwel alle alternatieven hoogcalorisch zijn.

Om ander aardgas te kunnen gebruiken, moet de techniek in huizen aangepast worden of de samenstelling van het gas bewerkt worden door het te vermengen met stikstof. Het omschakelen kost dus tijd en er zit een flink prijskaartje aan, maar Boersma verwacht niet dat de buitenlandse aardgasvraag gaat dalen door het sluiten van de Groningse gaskraan.

Boersma: “Landen die afhankelijk zijn van aardgas uit Groningen waren door de vorige minister al aangespoord om vaart te maken met het ombouwen van apparatuur. Dat is een complexe zaak, maar gaat op termijn gebeuren.”

“Waar het gas dan vandaan komt, zal de markt moeten bepalen, maar eerlijkheid gebiedt te zeggen dat de opties enigszins beperkt lijken”, zegt Boersma. Volgens hem is het waarschijnlijk dat er meer geïmporteerd zal worden uit Rusland.

Verder zal LNG, een vorm van vloeibaar gas, waarschijnlijk ook aantrekkelijker worden. “LNG wordt op veel verschillende plekken geproduceerd en de capaciteit ervan neemt toe. Het is wel duurder dan andere vormen van aardgas”, zegt Faaij.

Een groen alternatief 
Het lijkt voorlopig moeilijk om volledig van het gas af te gaan. “Maar dat betekent niet dat we afhankelijk van aardgas hoeven zijn”, aldus Faaij. Uit biomassa, zoals hout, kan bijvoorbeeld groen gas worden gemaakt. “Groen gas zou uit Oost-Europa kunnen worden geïmporteerd, waar veel potentieel is voor de productie van duurzame biomassa. Dat zou ook nog eens getransporteerd kunnen worden door bestaande gasleidingen.”

Ook waterstof kan een duurzame vervanger zijn van aardgas. Waterstof wordt gevormd uit water, wat door middel van elektriciteit gesplitst wordt in zuurstofgas en waterstofgas. Waterstofgas kan, onder hoge druk, opgeslagen worden en energie generen op de momenten dat er niet genoeg zon- en windenergie is. “Dit is natuurlijk alleen een beter alternatief als de waterstof geproduceerd wordt uit duurzame elektriciteit,” zegt Faaij.

Noorwegen heeft net als Nederland veel gas, maar Noorse huishoudens gebruiken nauwelijks gas. Hoe zit dat?

Noorwegen heeft net als Nederland een enorme voorraad aan gas. Noren koken en verwarmen echter voornamelijk met stroom. Die stroom komt uit hernieuwbare bronnen, vooral opgewekt door waterkracht.

Volgens Hafner was het relatief eenvoudig voor Noorwegen om hun eigen gas te exporteren in plaats van het zelf te gebruiken: “Er zijn veel bergen in Noorwegen. Die zijn zeer geschikt voor het opwekken van veel elektriciteit met waterkracht. Deze vorm van duurzame energie is aantrekkelijk, omdat dammen open en dicht kunnen op de momenten dat er meer of minder energie nodig is. Bij zonne- en windenergie bepalen de weersomstandigheden dat.”

Om genoeg stroom op te wekken voor een gasvrij Nederland zijn er veel windparken en zonnepanelen nodig. “Dit is wel een uitdaging. Weinig mensen willen windmolens in hun achtertuin. En omgaan met de pieken en dalen van deze soorten hernieuwbare energie kan lastig zijn”, zegt Hafner. “Om van het gas af te kunnen gaan is het daarom niet alleen belangrijk om te kijken naar welke bron van energie we gebruiken, we moeten ook onze consumptie reduceren om uiteindelijk van het gas te kunnen.”

Kamer geschokt door groter aandeel Staat in betaling Groningse gasdeal

NU 29.06.2018 De Tweede Kamer heeft donderdag geschokt gereageerd, omdat de Staat meer moet bijdragen aan het compenseren van oude gevallen van schade door aardbevingen in Groningen.

In een marathondebat over het beëindigen van de gaswinning meldde minister Eric Wiebes (Economische Zaken) dat deze zesduizend gevallen onderdeel zijn van een nieuw akkoord met de NAM en haar aandeelhouders Shell en ExxonMobil.

Regeringspartijen CDA en D66 toonden zich verbolgen. Agnes Mulder (CDA) zei “toch wel redelijk in shock” te zijn. Ze deed een dringend moreel appel op de bedrijven om helderheid te verschaffen. De concerns weten zelf ook dat ze deel hebben aan die zesduizend schadegevallen, zei Mulder.

“Het hoge woord is eruit”, zei Sandra Beckerman van oppositiepartij SP over de woorden van Wiebes. “Ik vind het heel pijnlijk.” Henk Nijboer van oppositiepartij PvdA sprak over een “heel lelijke aap uit de mouw”. Nijboer: “Hier wreekt zich dat de minister zijn gang ging zonder instemming van het parlement vooraf. Een financieel en moreel onbegrijpelijk akkoord.”

Dit is waarom de gaswinning in Groningen wordt verlaagd

Lees meer over: Eric Wiebes Gaswinning Groningen

Aanbevolen artikelen

Mijnraad adviseert ‘snel’ versterken van 1.500 Groningse huizen

Groninger Bodem Beweging positief over advies Mijnraad

Versterking van 1.588 Groningse huizen gaat door

Kamer geschokt door deel gasdeal

AD 29.06.2018 In de Tweede Kamer is geschokt gereageerd omdat de Staat voor een groter deel moet meebetalen aan zesduizend oude schadegevallen door aardbevingen in Groningen. In een marathondebat over het beëindigen van de gaswinning meldde minister Eric Wiebes (Economische Zaken) dat deze gevallen onder een nieuw akkoord met de NAM en haar aandeelhouders Shell en ExxonMobil vallen.

Regeringspartijen CDA en D66 toonden zich verbolgen. Volgens een aantal Kamerleden was eerder deze week de indruk gewekt dat die drie samen een half miljard zouden ophoesten. Agnes Mulder (CDA) zei ‘toch wel redelijk in shock’ te zijn. Ze deed een dringend moreel appel op de bedrijven om helderheid te geven. ,,Ze weten zelf ook dat ze deel hebben aan die zesduizend schadegevallen”, zei Mulder.

,,Het hoge woord is eruit”, aldus Sandra Beckerman van oppositiepartij SP nadat Wiebes het had erkend. ,,Ik vind het heel pijnlijk.” Henk Nijboer van oppositiepartij PvdA sprak over een heel lelijke aap uit de mouw: ,,Hier wreekt zich dat de minister zijn gang ging zonder instemming van het parlement vooraf. Een financieel en moreel onbegrijpelijk akkoord.”

‘Geen schimmigheid’

Wiebes zei in het debat dat hij ‘geen schimmigheid heeft beoogd’. Hij benadrukte dat de NAM de 500 miljoen betaalt aan het fonds. Maar het zijn kosten en die gaan af van de winst, waarvan de Staat ook steeds een deel krijgt. Daardoor loopt de schatkist zo’n 365 miljoen euro mis. ,,Het zit zoals het altijd heeft gezeten. Dit is wat het is”, aldus de minister.

Nijboer (PvdA) voelde zich daarover flink voor de gek gehouden. Volgens hem stonden bij de presentatie van het akkoord over de 500 miljoen de directeuren van Shell en Exxon ‘borstklopperig te zijn’. Er stond niemand van de NAM, aldus Nijboer.

Hij verweet Wiebes onduidelijkheid: ,,We zijn hier in het parlement. We doen geen spelletje Cluedo om uit te zoeken hoe het allemaal uiteindelijk zit.” Wiebes wilde daarop wel erkennen dat hij ‘misschien nog wat beter had moeten zeggen wat dat dan betekent voor de Staat’.

Verscheidene Kamerleden hadden Wiebes om opheldering gevraagd nadat Het Financieele Dagblad had voorgerekend dat de overheid indirect opdraait voor het leeuwendeel van de bijdrage van de NAM. Volgens afspraken vloeit 73 procent van de winst uit de gaswinning in de staatskas. Het speciale fonds voor Groningen bedraagt 1 miljard, waarvan de helft direct van het Rijk komt.

Oppositie niet te spreken over gaswet Groningen 

NU 28.07.2018 Oppositiepartijen zijn niet te spreken over de plannen waarmee de regering in 2030 een einde wil maken aan de gaswinning in het door aardbevingen geteisterde Groningen. Volgens de SP maakt het huidige wetsvoorstel “tweederangsburgers” van Groningers, terwijl die juist zekerheid en duidelijkheid nodig hebben.

SP-Kamerlid Sandra Beckerman laakt het ontbreken van een einddatum voor het stoppen. Volgens haar maken de plannen zelfs nog méér gaswinning mogelijk. Ook kan na een aardbeving niet meer worden ingegrepen en worden mensen bewust in gevaar gebracht. “Veiligheid van de Groningers staat niet voorop.”

Ook de PVV bekritiseert de afwezigheid van een einddatum in de wet. “Het komt erop neer dat we de minister op zijn blauwe ogen moeten geloven”, aldus Alexander Kops. Het Kamerlid spreekt over een voorstel met veel vaagheden en tegenstrijdigheden.

Ook twee organisaties die opkomen voor Groningers die onder aardbevingen te lijden hebben, het Groninger Gasberaad en de Groninger Bodem Beweging, vinden dat het wetsvoorstel nog te veel onduidelijkheden kent.

De twee belangengroepen steunen daarmee een oproep van Beckerman, die de behandeling van het voorstel eveneens wil uitstellen. De coalitiepartijen willen daar niet aan. Zij zeggen dat dan voorlopig niet met de beloofde afbouw van de gaswinning begonnen kan worden.

Wetgeving

De Groningse actiegroepen bestrijden dat. Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) heeft andere mogelijkheden om het gaswinningsniveau al op korte termijn “bij te sturen”, schrijven zij. “Groningers zijn vooral niet geholpen met onherstelbare ongelukken in wetgeving.”

De Tweede Kamer debatteert donderdagavond over de voorgenomen wijziging van de Mijnbouwwet. De stemming staat voor volgende week dinsdag op de rol.

Dit is waarom de gaswinning in Groningen wordt verlaagd

Fonds

Het fonds ter waarde van 1 miljard euro dat wordt opgetuigd voor de economische versterking van Groningen, gaat vooral ten koste van de staatskas.

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) wekte eerder deze week nog de indruk dat gasbedrijf NAM en haar aandeelhouders, Shell en ExxonMobil, de helft van dat bedrag voor hun rekening zouden nemen.

Verscheidene Kamerleden vroegen Wiebes om opheldering nadat het Financieele Dagblad had voorgerekend dat de overheid indirect voor het leeuwendeel van de bijdrage van de NAM opdraait. In een brief heeft de minister die lezing nu bevestigd. De NAM kan de bijdrage van 500 miljoen euro namelijk bij de overige kosten van de gaswinning optellen. Daardoor daalt de winst met datzelfde bedrag.

Volgens nieuwe verdelingsafspraken vloeit 73 procent van de winst uit de gaswinning in de staatskas. Die loopt dus 365 miljoen euro mis, boven op de eigen bijdrage van 500 miljoen euro. Voor de NAM en aandeelhouders Shell en ExxonMobil komt het aandeel in de totale rekening op 135 miljoen euro.

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Aanbevolen artikelen

Groninger Bodem Beweging positief over advies Mijnraad

Mijnraad adviseert ‘snel’ versterken van 1.500 Groningse huizen

Nieuwe afspraken gaswinning kosten schatkist ruim 1,6 miljard euro

Versterking van 1.588 Groningse huizen gaat door

‘GASWET MAAKT GRONINGERS TWEEDERANGS BURGERS’

BB 28.06.2018 Oppositiepartijen maken gehakt van de plannen waarmee de regering in 2030 een einde wil maken aan de gaswinning in het door aardbevingen geteisterde Groningen. Volgens de SP maakt het huidige wetsvoorstel van Groningers ‘tweederangsburgers’, terwijl die juist zekerheid en duidelijkheid nodig hebben.

Geen einddatum
SP-Kamerlid Sandra Beckerman laakt het ontbreken van een einddatum voor het stoppen. Volgens haar maken de plannen zelfs nog méér gaswinning mogelijk. Ook kan na een aardbeving niet meer worden ingegrepen. Volgens Beckerman worden zo bewust mensen in gevaar gebracht: ‘Veiligheid van de Groningers staat niet voorop.’

Blauwe ogen

Ook de PVV kritiseert dat in de wet geen einddatum wordt genoemd. ‘Het komt erop neer dat we de minister op zijn blauwe ogen moeten geloven’, aldus PVV’er Alexander Kops in een debat over de plannen. Hij spreekt over een voorstel met veel vaagheden en tegenstrijdigheden.

Aansprakelijkheid

Ook GroenLinks, dat net als andere oppositiepartijen blij is met het streven de gaskraan dicht te draaien, uit twijfels over het wetsvoorstel. Kamerlid Tom van der Lee plaatst vraagtekens bij onder meer de aansprakelijkheid van gasbedrijf NAM. Waarom moet NAM nadelige gevolgen voortaan slechts beperken en niet voorkomen, zo vraagt hij zich af.

Zorgen

De PvdA vindt het goed dat de gaswinning naar nul gaat, maar Kamerlid Henk Nijboer heeft ook ‘zorgen’ over de wet. Daarnaast vindt hij het niet fatsoenlijk hoe de Kamer op de hoogte wordt gebracht door verantwoordelijk minister Eric Wiebes (Economische Zaken). ‘Dat kan toch niet zo?’. (ANP)

GERELATEERDE ARTIKELEN

Beeld: ©EZK

Minister Wiebes sluit akkoord met Shell en ExxonMobil over gaswinning Groningen

RO 25.06.2018 Minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat heeft vandaag met Shell en ExxonMobil een akkoord op hoofdlijnen gesloten over de gaswinning uit het Groningenveld. Overeengekomen is dat Shell en ExxonMobil afzien van een claim voor het gas dat na beëindiging van de winning achterblijft in de grond. Verder bieden Shell en ExxonMobil garanties dat NAM altijd kan en blijft betalen voor aardbevingsschade en de versterking van gebouwen. Ook levert NAM een bijdrage van 500 miljoen euro voor de versterking van de economie en leefbaarheid in de regio.

In het akkoord staat dat de verdeling van opbrengsten van het Groningenveld wordt aangepast aan de afdrachtenregeling uit de Mijnbouwwet die ook geldt voor de kleine gasvelden in Nederland. Dit betekent dat voortaan 73 procent van de winst uit het Groningenveld toekomt aan de Staat.

Het akkoord is erop gericht om de gaswinning uit het Groningenveld zo snel als mogelijk op een verantwoorde wijze af te bouwen naar nul. Met de afspraken trekt de Staat de regie over de gaswinning geheel naar zich toe, terwijl NAM financieel aansprakelijk blijft voor schade en versterking.

In het akkoord is vastgelegd dat Shell en ExxonMobil erop toezien dat NAM over voldoende financiële middelen beschikt zodat de maatschappij ook bij een steeds lagere winning haar betalingsverplichtingen voor de schadeafhandeling, de versterkingsopgave en de opruimkosten na beëindiging van de gaswinning kan blijven nakomen.

Afgesproken is dat NAM over de boekjaren 2018 en 2019 geen dividend uitkeert. Daarna zal NAM alleen dividend uitkeren als zij voldoende financieel robuust is. Bovendien geven Shell en ExxonMobil garanties dat NAM haar verplichtingen te allen tijde kan nakomen. Ook na het einde van de gaswinning zullen Shell en ExxonMobil zekerheden stellen voor kosten van schade en versterking.

NAM krijgt een wettelijke verplichting om tot het einde van de gaswinning jaarlijks een door de minister vastgestelde hoeveelheid gas te produceren. Dit is noodzakelijk om de leveringszekerheid te garanderen. Afgesproken is dat Shell en ExxonMobil ervoor zorgen dat NAM over voldoende financiële middelen beschikt om te kunnen blijven produceren ook als de winning steeds minder wordt.

Door de dalende gaswinning en de toegenomen kosten voor schade en versterking is de huidige afdrachtenregeling, waarbij de Staat de afgelopen jaren tot 90 procent van de  opbrengst uit het Groningenveld heeft ontvangen, niet langer houdbaar. Daarom is afgesproken dat met terugwerkende kracht per 1 januari 2018 de wettelijke afdracht van 73 procent uit de Mijnbouwwet ook van toepassing is op het Groningenveld.

Naar verwachting blijft er na de beëindiging van de winning ongeveer 450 miljard m3 gas in de grond zitten. Bij de huidige gasprijs vertegenwoordigt dit een waarde van ongeveer 70 miljard euro. In het akkoord is overeengekomen dat zowel NAM, de eigenaar van het Groningengas, als Shell en ExxonMobil geen claim zullen indienen voor het gas dat achterblijft in de bodem.

De afspraken in het akkoord sluiten nauw aan bij de inzet van het kabinet en de regio om de schadeafhandeling en de versterkingsoperatie volledig publiekrechtelijk te organiseren waarbij de rol van NAM is beperkt tot het betalen van de kosten. Het kabinet en de regio werken daarnaast aan een nieuw toekomstperspectief voor Groningen om de economie en leefbaarheid in de regio te versterken.

Tijdens de onderhandelingen over het akkoord is afgesproken dat ook Shell en ExxonMobil hieraan een bijdrage zullen leveren. Dit heeft geresulteerd in een bijdrage van NAM van 500 miljoen euro. Het kabinet is voornemens om minimaal eenzelfde bedrag vrij te maken. Dit betekent dat voor het toekomstperspectief voor Groningen in totaal zeker 1 miljard euro beschikbaar komt.

Omdat minister Wiebes streeft naar maximale transparantie, heeft hij het Akkoord op Hoofdlijnen, geschoond van bedrijfsgevoelige informatie, en de Overeenkomst van Samenwerking uit  1963 vandaag naar de Tweede Kamer gestuurd.

Documenten

Kamerbrief Akkoord op Hoofdlijnen met Shell en ExxonMobil

Kamerstuk: Kamerbrief | 25-06-2018

Zie ook

‘HAAGS GEKNOEI’ MAAKT BURGEMEESTER LOPPERSUM WOEST

BB 23.06.2018 Albert Rodenboog stopt volgende week als burgemeester van Loppersum. Hij knokte jaren om de gaskraan dichtgedraaid te krijgen. Dat lukte. Haags ‘geknoei’ maakt een einde aan de kortstondige euforie daarover.

Eerder deze maand leek het wel alsof de woedende burgemeester van Loppersum ieder moment kon ontploffen. Hoe minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat het in zijn hoofd haalde om de toegezegde versterking van gebouwen in het Groningse aardbevingsgebied eenzijdig stop te zetten, zei hij bij BNR Nieuwsradio.

Onveilige huizen
Rodenboog haalde uit naar Wiebes aan de vooravond van een Kamerdebat over het stoppen van de gaswinning in Groningen. Het Loppersumse college had in opdracht van de gemeenteraad een ‘brandbrief’ geschreven, onder andere over de beslissing van Wiebes om de versterking van 1.588 zwakke en onveilige huizen in Groningen stil te leggen. De VVD-minister wilde wachten op deskundigenrapporten die op 1 juli beschikbaar zijn. Van dat uitstel komt afstel, voorzag burgemeester Rodenboog, die de Tweede Kamer daarom opriep om Wiebes op zijn vestje te spugen. En, wat deden onze volksvertegenwoordigers? ‘Er gebeurde nul komma nul’, verzucht. ‘Den Haag gaat schandalig om met de Groningers’.

Gebak
En dan te bedenken dat de Groningers een paar maanden daarvoor nog een feestje hadden gevierd toen Wiebes het besluit nam om naar nul te gaan. ‘Ik zat op het provinciehuis in Groningen en er kwam gebak op tafel. Ik had verwacht dat Wiebes naar twaalf miljard kuub gas per jaar zou gaan, want dat was het advies van het Staatstoezicht op de Mijnen na de zware beving op 8 januari in Zeerijp. Een half uur voordat hij een persconferentie zou geven, belde hij om te vertellen dat het kabinet had besloten om de gaskraan dicht te draaien. Ik was helemaal stil.’

Alles stop
‘Maar hoe dom kun je zijn’, vervolgt hij, ‘door een paar weken later te besluiten om in afwachting van een stel rapporten de versterking stil te leggen? Je treft ruim 1.500 huishoudens die de afgelopen jaren van alles hebben meegemaakt. Hun huizen zijn geïnspecteerd en hun leven staat op zijn kop. Dan ben je bijna zo ver om eindelijk van de ellende af te komen, en dan legt de minister alle adviezen naast zich neer en zet alles stop. Hij zegt: “De gaswinning gaat naar nul, dus misschien hoeft die versterking niet meer, of kan het eenvoudiger.”’

Kwaad bloed
Wiebes weet wel beter, of zou beter moeten weten, aldus Rodenboog. ‘Want pas in 2022, als er nog twaalf miljard kuub gas in Groningen wordt gewonnen, zitten we in een veilige range. Wat doe je in de tussentijd? Met een voorgenomen besluit om versneld naar twaalf en versneld naar nul te gaan, creëer je toch geen veiligheid? Dat gasveld ijlt door. De nul bereiken we overigens pas in 2030. Maar je stopt wél met het versterken van de woningen van mensen die zwaar in de problemen zitten.’

Duidelijk mag zijn dat de minister daarmee veel kwaad bloed heeft gezet en dat de verhoudingen behoorlijk zijn verstoord. Rodenboog: ‘En Wiebes legt niets uit; dat is nog het ergste.’

Vijf schades afgehandeld
De grote vraag is: waarom zet Wiebes zijn zuurverdiende populariteit in Groningen op het spel? ‘Ik heb een scenario, maar dat is mijn scenario’, zegt Rodenboog. ‘Shell wil van de ellende van Groningen af. Het kabinet heeft gezegd dat we naar nul gaan. Daarmee hebben we een financieel probleem, want er blijft voor miljarden in de grond zitten. Ik denk dat de oliemaatschappijen zeggen: wij schrijven het gas af, maar dan neem jij, minister, het schadeherstel en de versterking voor je rekening. Als die deal is gesloten, dan komt de minister daarmee naar buiten.’

En mag iedere Groninger met aardbevingsschade zich melden bij vadertje staat. ‘Nou daar ben je dan mooi klaar mee’, schampert Rodenboog. ‘Eerst liep de schade via de NAM en later via het Centrum Veilig Wonen in Appingedam. Daar zitten 350 man, maar dat ging niet goed. Nu heeft het rijk de regie naar zich toegetrokken en de schadeafwikkeling geconcentreerd bij de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen. Vorige week meldden ze dat er 16.000 schadegevallen liggen en dat ze al vijf schades hadden afgewikkeld. Het gaat fantastisch!’

Geknoei
Rodenboog schat dat het rijk zo’n 10 miljard euro zal moeten neertellen voor schadeherstel en versterking in Groningen. Hij begrijpt dat de minister ergens het geld vandaan moet halen, ‘maar ik zou de Groningse bestuurders hebben betrokken bij mijn dilemma. Nu is de glans van het besluit om te stoppen met de gaswinning verdampt, en heeft de minister met zijn geknoei het vertrouwen verspeeld.’

Lees het volledig interview in Binnenlands Bestuur nr. 12 van deze week (inlog)

 

GASBERAAD BOYCOT HOORZITTING KAMER

BB 16.06.2018 Het Groninger Gasberaad, de Vereniging Groninger Dorpen (VGD) en de voorzitter van de Maatschappelijke Stuurgroep Jan Kamminga boycotten de hoorzitting in de Tweede Kamer over de versterkingsoperatie en de Nationaal Coördinator Groningen.

Boos
Ze zijn boos over de beperkte spreektijd die ze krijgen bij de hoorzitting. Ze hebben niet meer dan twee minuten om hun standpunt toe te lichten, meldt RTV Noord. ‘We hebben ons steeds constructief ingezet, we zijn iedere keer afgereisd naar Den Haag en hebben hen het tempo laten bepalen’, aldus Meindert Schollema van de VGD. ‘Als je daar via de achterdeur anderhalve minuut iets moet zeggen, dan ben je bezig om de Groningers gewoon een beetje te verneuken, en dat gaan we niet doen.’

Zorgvuldig
‘De vragen die de commissie stelt, zijn van dien aard dat die niet in een paar minuten zorgvuldig te beantwoorden zijn’, zegt Susan Top van het Groninger Gasberaad. De hoorzitting in de Kamercommissie Economische Zaken en Klimaat is op 28 juni. (ANP)

GERELATEERDE ARTIKELEN

Ook kleine dorpen en wijken kunnen straks al helemaal van aardgas af

AD 13.06.2018 Ook kleine dorpen moeten kunnen profiteren van het geld dat het rijk besteedt aan een proef om woonwijken volledig aardgasvrij te maken. Daarvoor pleit CDA-Kamerlid Erik Ronnes in een door de rest van de coalitie gesteunde motie, die hij vanavond indient. Nu komen alleen projecten met meer dan 500 woningen in aanmerking.

Dat betekent volgens Ronnes dat het geld automatisch in grote steden terechtkomt. ,,Kleine dorpen en wijken moeten ook worden meegenomen in deze groene ontwikkeling. Waarom die grens van 500 woningen? Gemeenten en dorpen in een groot deel van ons land komen dan niet in aanmerking. Wat ons betreft gaat die grens naar beneden naar bijvoorbeeld 100.”

Het CDA vraagt in de motie ook om in de proef aandacht te geven aan de verduurzaming van buurthuizen, zorg- en onderwijsinstellingen.

Pilots

Minister Ollongren (D66, Binnenlandse Zaken) wil door middel van pilots nog dit jaar 10.000 woningen aardgasvrij maken. Op termijn moeten per jaar 200.000 woningen aardgasvrij worden. Daarvoor is geld beschikbaar uit de zogeheten Klimaatenvelop.

Door woningen aardgasvrij te maken kan de gaswinning in Groningen worden stopgezet, de import uit het buitenland worden verminderd en de uitstoot van schadelijke stoffen worden teruggebracht.

Minister van Binnenlandse Zaken Kajsa Ollongren © ANP

Kritiek op regeling voor snelle invoering aardgasloze nieuwbouw

NOS 11.06.2018 Tegen het plan van minister Wiebes om nieuwbouwhuizen al vanaf volgende maand gasloos te maken, zijn dertien bezwaren ingediend. De meeste komen van provincies en gemeenten. Zo worden er kanttekeningen geplaatst bij de mogelijkheid om bij wijze van uitzondering toch nieuwbouw mét gas toe te staan; gevreesd wordt dat daarvan misbruik wordt gemaakt.

Een ander bezwaar komt van een landelijk opererend bouwbedrijf. Dat vreest dat het versneld invoeren van gasloos bouwen tot veel vertraging en extra kosten leidt.

Tempo maken

In de wet, die op 1 juli van kracht wordt, vervalt de aansluitplicht op het gasnetwerk. Op die manier wil Wiebes tempo maken met het verminderen van gasverbruik door huishoudens.

De wet zou eigenlijk een half jaar later ingaan; tot vandaag konden bezwaren worden ingediend.

Gemeenten bepalen straks in welke gebieden het aanvragen en aanleggen van een nieuwe gasaansluiting nog mogelijk is en welke uitzonderingen mogelijk zijn. Dat kan bijvoorbeeld als aardgasvrij technisch onmogelijk is, of als een bouwproject door de meerkosten onhaalbaar is.

Gemeenten kunnen ook een uitzondering maken als een aardgasvrij alternatief tot vertragingen leidt en als er te weinig bouwpersoneel en bouwmateriaal beschikbaar is.

Geen excuus

De gemeente Tilburg ziet niets in die uitzonderingsmogelijkheid. Het probleem van krapte in personeel en materialen speelt nu ook al, schrijft de gemeente in haar bezwaar.

Beter is het volgens Tilburg om minimaal te eisen dat een huis ‘aardgasvrij ready’ wordt gebouwd en daardoor toekomstbestendig is. Volgens de gemeente biedt de aansluitingswet van Wiebes te veel ruimte aan bouwers om onder het aardgasvrij bouwen uit te komen.

Ook de provincie Zuid-Holland vreest dat de uitzonderingen die Wiebes noemt misbruik in de hand werken. Als een aardgasvrij-bouwproject door de gestelde eisen vertraging oploopt, dan is het mogelijk om woningen alsnog aan te sluiten op gas. De provincie stelt dat vertraging met hooguit een half jaar voor kopers waarschijnlijk helemaal niet zo’n probleem is.

Meerkosten

Eventuele extra kosten vanwege het herzien van bouwplannen moeten maar op de koop toe worden genomen, zegt Zuid-Holland. Het later alsnog afkoppelen van de huizen van gas zal duurder zijn. En die kosten komen dan mogelijk voor rekening van gemeenten, woningcorporaties en netbeheerders, vreest de provincie.

De provincies hebben ook gezamenlijk gereageerd op het wetsvoorstel. Zij klagen dat zij in de plannen voor aardgasvrij bouwen niet voorkomen als gesprekspartner.

Nu is dat een zaak tussen gemeenten en projectontwikkelaars afzonderlijk. De provincies willen van de minister adviesrecht, “zodat er ook een goed regionaal zicht is op alle ontwikkelingen”. Als gemeenten dan afwijken van het provinciale advies moeten zij de provincie tekst en uitleg geven.

Aanleg gasleidingen

Er zijn ook vragen van gemeenten over de consequenties voor bestaande gasleidingen of contracten die zijn gesloten voor de aanleg van nieuwe gasleidingen. Volgens de gemeente Haarlemmermeer is de regeling onduidelijk over of en waar de bouw van een nieuwbouwwijk, gekoppeld aan gas, nog door mag gaan.

De Omgevingsdienst IJmond ziet voor zeventien gemeenten en de provincie Noord- Holland toe op bouwplannen. De dienst wil weten of het klopt dat in een voor nieuwbouw aangewezen gasloos gebied ook bestaande aansluitingen niet meer mogen worden vervangen als dat nodig is.

Dat zou namelijk ook grote consequenties kunnen hebben voor de gasaansluitplicht van bestaande woningen.

De energiemaatschappijen Eneco en Nuon willen graag mogelijkheden hebben tot inspraak, bezwaar of beroep tegen een besluit van de gemeente waarin een gebied wordt aangewezen als gasaansluitgebied.

Plotselinge koerswijziging

Het enige bouwbedrijf dat in het openbaar heeft gereageerd op de mogelijkheid voor inspraak is Roosdom Tijhuis uit Rijssen. Het bedrijf spreekt van een plotselinge koerswijziging van de overheid. Die leidt er volgens de bouwer toe, dat er een onredelijke, onevenredige en eenzijdige druk wordt gelegd op bedrijven. Zij betalen daarmee de rekening van het aardgasvrij bouwen.

Een groot deel van de kosten voor gasloze nieuwbouwwoningen komt voor rekening van de marktpartij. Bij de onderhandelingen over de grondprijs zijn deze onvoorziene meerkosten niet meegenomen. Het bouwbedrijf waarschuwt dat de nieuwe wet ertoe zal leiden dat in veel gemeenten opnieuw zal worden onderhandeld tussen bouwbedrijven en gemeenten. Daardoor zullen nieuwbouwprojecten vertraging oplopen in een markt die “nu al overspannen is”.

Het bouwbedrijf vreest in conflict te komen met mensen die inmiddels een nieuwbouwhuis hebben gekocht en die nu worden geconfronteerd met het gasloos maken van hun huis. In het ergste geval zou de koper het bouwbedrijf zelfs aansprakelijk kunnen stellen voor de extra kosten.

Er komt ook een landelijk register van gebieden waar gasaansluitingen blijven. Dat register is een controlemiddel voor netbeheerders om vast te stellen of er wel of niet een gasaansluiting mag worden aangelegd.

Netbeheer Nederland vindt dat gemeenten verplicht moeten worden gegevens correct en tijdig aan te leveren. Het is “niet werkbaar” als netbeheerders voor elke aanvraag een dossier moeten opbouwen met daarin de bouwvergunning en gemeentebesluiten.

’Aardbevingsgebied groter dan overheid zegt’

Telegraaf 08.06.2018 Het gebied in Noord-Nederland waar woningen worden aangetast door aardbevingen, is veel groter dan het door de overheid vastgestelde aardbevingsgebied. Het omvat de meeste gemeenten in de provincie Groningen, maar ook de drie noordelijkste gemeenten in Drenthe. Dat blijkt uit onderzoek van promovendus Nicolás Durán en hoogleraar ruimtelijke econometrie Paul Elhorst van de Rijksuniversiteit Groningen. Ze tonen statistisch aan dat ook Noordenveld, Tynaarlo en Aa en Hunze tot het aardbevingsgebied behoren.

Woningen in aardbevingsgebied zijn tot 2015 gemiddeld 9,3 procent in waarde gedaald, zo komt naar voren uit een analyse die de twee onderzoekers hebben losgelaten op gegevens van makelaarsvereniging NVM, over alle verkochte woningen in Groningen, Friesland en Drenthe in de periode 1993-2015. Huizen die de meeste grondtrillingen ondergingen, daalden 27 procent in waarde, huizen die de minste trillingen kenden 1 procent.

Volgens de onderzoekers waren de eerste effecten van de aardbevingen op de huizenprijzen te zien in 2009. Sindsdien „heeft de aardbevingsproblematiek als een virus om zich heen gegrepen”, aldus Durán en Elhorst. Bij hun onderzoek hebben ze rekening gehouden met conjunctuurschommelingen, krimp en de manier waarop makelaars hun huizenprijzen vaststellen.

LEES MEER OVER aardbevingen groningen

‘Aardbe­vings­ge­bied Groningen veel groter dan overheid zegt’

AD 08.06.2018 Het gebied in Noord-Nederland waar woningen last hebben van aardbevingen, is veel groter dan het door de overheid vastgestelde aardbevingsgebied.

Het omvat de meeste gemeenten in de provincie Groningen, maar ook de drie noordelijkste gemeenten in Drenthe. Dat blijkt uit onderzoek van promovendus Nicolás Durán en hoogleraar ruimtelijke econometrie Paul Elhorst van de Rijksuniversiteit Groningen. Ze tonen statistisch aan dat ook Noordenveld, Tynaarlo en Aa en Hunze tot het aardbevingsgebied behoren.

Woningen in aardbevingsgebied zijn tot 2015 gemiddeld 9,3 procent in waarde gedaald, zo komt naar voren uit een analyse die de twee onderzoekers hebben losgelaten op gegevens van makelaarsvereniging NVM, over alle verkochte woningen in Groningen, Friesland en Drenthe in de periode 1993-2015. Huizen die de meeste grondtrillingen ondergingen, daalden 27 procent in waarde, huizen die de minste trillingen kenden 1 procent.

Volgens de onderzoekers waren de eerste effecten van de aardbevingen op de huizenprijzen te zien in 2009. Sindsdien ,,heeft de aardbevingsproblematiek als een virus om zich heen gegrepen”, aldus Durán en Elhorst. Bij hun onderzoek hebben ze rekening gehouden met conjunctuurschommelingen, krimp en de manier waarop makelaars hun huizenprijzen vaststellen.

Regie lijkt zoek na gasdebat

AD 08.06.2018 In het Kamerdebat over het gasbesluit van het kabinet maakten partijen terecht een punt van de uitgestelde versterkingsoperatie van ruim 1500 woningen in Groningen. Uitstel dat veel woede heeft gewekt bij de inwoners van de provincie die al jaren aan het lijntje zijn gehouden terwijl hun huizen schudden en scheuren.

Kamer: Wiebes moet snel duidelijkheid geven

Telegraaf 07.06.2018 Groningers moet komende maand zo snel mogelijk duidelijkheid krijgen over de versterking van woningen. Die harde garantie willen de regeringspartijen van minister Wiebes (Economische Zaken).

Nu het kabinet heeft besloten om de gaswinning in Groningen binnen enkele jaren te stoppen heeft Wiebes de versterking van zo’n 1600 woningen tijdelijk opgeschort. De bewindsman wil eerst weten of de versterking van alle woningen in het bevingsgebied nog wel nodig is als de gaskraan is dichtgedraaid.

Onder andere TNO, KNMI en het Staatstoezicht op de Mijnen buigen zich over de vraag wat de gevolgen precies zijn. Op 1 juli wordt het onderzoek gepresenteerd. D66-Kamerlid Jetten wil de minister een deadline stellen: een week na het onderzoek moet duidelijk zijn wat de gevolgen zijn voor de huizen van Groningers.

VVD-Kamerlid Yesilguz wil niet dat het onderzoek weer gaat leiden tot nieuwe onderzoek. Ook CU-Kamerlid Dik-Faber wil dat niet: „Het is onverteerbaar als mensen langer in onzekerheid blijven. Vraag is niet of we gaan versterken, maar hoe we gaan versterken. Als er in juli geen duidelijkheid komt moeten we terug naar de oude versterkingsoperatie.”

De linkse oppositiepartijen GL, SP en PvdA willen dat Wiebes helemaal niet wacht en per direct de oude versterkingsoperatie hervat. PvdA-Kamerlid Nijboer vreest dat het nog maanden, misschien wel jaren gaat duren voor er per huis duidelijkheid komt. „Er komt op 1 juli alleen een nieuwe norm.”

LEES MEER OVER gaswinning  eric wiebes

Minister Wiebes begrijpt wantrouwen Groningers maar vraagt om begrip

NOS 07.06.2018 Minister Wiebes zegt het wantrouwen van Groningers te begrijpen over zijn besluit om de versterking van bepaalde beschadigde woningen tijdelijk stil te leggen. Maar hij blijft erbij dat het echt verstandiger is, zegt hij in een debat met de Tweede Kamer.

“Ik ben gewaarschuwd door te veel mensen die er verstand van hebben”, zegt Wiebes tegen de Kamerleden en de Groningers op de publiekstribune. “Maar misschien kan je meer tempo maken als je echt alleen doet wat nodig is.” Ook wil hij niet onnodig huizen laten slopen. “Ik wil niet als de sloper van Groningen bekend komen te staan.”

Met bussen naar Den Haag

Wiebes probeert in het Kamerdebat het wantrouwen weg te nemen. Niet alleen bij de Groningers die opnieuw met bussen naar Den Haag waren gekomen, en soms applaus of afkeuring lieten horen in de zaal. Maar ook bij een groot deel van de Tweede Kamer.

Hij legde de herstelprocedure tijdelijk stil voor 1588 huizen in Appingedam, Delfzijl, Ten Boer en Overschild. Hij wil nieuwe rapporten afwachten die moeten uitwijzen welke versterkingen echt nodig zijn. De regeringspartijen D66 en ChristenUnie geven de minister daar nog vier weken de tijd voor. De meeste oppositiepartijen willen het liefst dat het herstel morgen weer verder gaat, desnoods op basis van de eerdere bouwadviezen.

SP-Kamerlid Beckerman spreekt van onbehoorlijk bestuur. “Dit is het eenzijdig opzeggen van afspraken”, zegt zij. PvdA-Kamerlid Nijboer zegt dat mensen eindelijk een beetje zekerheid hadden gekregen. “En u denkt toch niet dat iemand onnodig zijn huis gaat laten slopen?”, voegt hij er aan toe. Maar Wiebes houdt vooralsnog aan zijn besluit vast en zegt dat er voldoende geld is om na de nieuwe rapporten alles te doen wat nodig is.

‘Die vreselijke NAM’

Een andere reden voor het wantrouwen is de rol van de NAM. Wiebes had beloofd dat het olie- en gasbedrijf zich niet meer inhoudelijk met schadevergoedingen zou bemoeien. De NAM blijkt toch nog aan tafel te zitten. “Hoe kan dat”, wil Kamerlid Dik-Faber van de ChristenUnie weten. PVV-Kamerlid Kops: “Die vreselijke NAM, die alleen maar heeft gefrustreerd en getraineerd, zou er toch tussenuit gehaald worden?”

Wiebes zegt dat het nog steeds zo is dat de NAM zich nergens mee bemoeit maar wel alle schade gaat betalen. “Tot in het oneindige.”

Eerder maakte Wiebes bekend dat de gaswinning nog iets sneller kan worden teruggedraaid dan eerder gedacht. Al in 2020 zou kunnen worden voldaan aan de veiligheidsnorm van 12 miljard kubieke meter per jaar. Die norm staat in het advies van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) en moet uiterlijk in 2022 worden bereikt.

Het debat duurt tot 22.00 uur vanavond en wordt live uitgezonden op NPO Politiek.

BEKIJK OOK

Wiebes: gaskraan Groningen kan sneller dicht

Wiebes neemt wantrouwen Groningers niet weg

Boze Groninger: ‘Wiebes blijven prikkelen’

Telegraaf 07.06.2018 Boze Groningers willen dat Wiebes direct doorgaat met het verstevigen van huizen. De minister wil eerst een onderzoek afwachten.

LIVE: Woedende oppositie eist nu duidelijk­heid van Wiebes, ‘afspraak is afspraak’

AD 07.06.2018 Eerst een held, maar nu verguisd in Groningen door het besluit de versterking van zo’n 1600 woningen in het Groningse gasgebied uit te stellen. Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) wacht vandaag een zwaar debat met de Kamer over het terugschroeven van de gaswinning. Weet hij het vertrouwen van de Groningers terug te winnen? Volg alle ontwikkelingen in ons liveblog.

Oppositie dringt aan op terugdraaien uitstel versterkingsadvies Groningen

NU 07.06.2018 Oppositiepartijen dringen er donderdagmiddag bij minister Eric Wiebes (Economische Zaken) op aan diens beslissing om 1.588 versterkingsadviezen in de provincie Groningen uit te stellen terug te draaien. Huizen moeten in de regio worden vestevigd door de bevingsschade vanwege de gaswinning. De bewindsman is dit niet van plan.

“Dat is niet een gunst naar de Groningers, maar een recht”, zei PvdA-Kamerlid Henk Nijboer tijdens een debat over de gaswinning in Groningen.

“Waarom uitstel? Er lag toch al een compromis op tafel?”, vroeg Tom van der Lee van GroenLinks zich af.

Sandra Beckerman (SP) herhaalde haar woorden die ze een half jaar geleden ook in de Kamer uitsprak: “Het is pijnlijk om te zien hoeveel er in Groningen kapot wordt gemaakt.” Ze constateerde dat er in het afgelopen jaar niets is gebeurd voor de Groningers.

Lammert van Raan van de Partij voor de Dieren had het over “nieuwe en onnodige onzekerheid”.

GroenLinks, SP, PvdA, Partij voor de Dieren en 50Plus diende een motie in om Wiebes op andere gedachten te brengen. Coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie maakte echter geen enkele aanstalten om de partijen hierin te steunen.

Dat leidde tot frustratie bij de oppositie. “Treurig dat de coalitie zo de rijen heeft gesloten”, zei Beckerman. Nijboer vroeg zich af wat voor een nut het debat eigenlijk heeft als de coalitie alles van tevoren al heeft afgekaart.

Uitstel

De oppositieleden zijn boos omdat Wiebes onlangs bekendmaakte dat het versterkingsadvies dat 1.588 woningen zouden krijgen, wordt uitgesteld. Voor 1 juli krijgen ze een advies, terwijl eigenlijk in april al duidelijkheid werd beloofd.

Het was voor Hans Alders reden om op te stappen als Nationaal Coördinator Groningen (NCG). Hij had er genoeg van om avond na avond aan mensen uit te leggen dat ze een verstevigingsadvies krijgen, maar dat dit door Wiebes eenzijdig is opgeschort. Daarmee kwam zijn integriteit in gevaar, vond de opgestapte NCG.

Alders maakte zijn ongenoegen in een brief van acht kantjes kenbaar en herhaalde zijn boodschap woensdag tijdens een hoorzitting in de Kamer.

Wiebes wil een nieuw onderzoek afwachten, omdat de situatie veranderd is. De gaswinning gaat voor 2030 immers naar nul. Dat kan van invloed zijn op het herstel van de woningen.

Steun

Wiebes werd gesteund door coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie. De Kamerleden zeiden dat de minister met zijn actie juist wil voorkomen dat Groningers onnodig hun huis uit moeten.

Die argumentatie kon op veel scepsis van de bezoekers op de volle publieke tribune rekenen. Niet voor het eerst waren er bussen vanuit Groningen richting Den Haag gekomen om het debat rechtstreeks te volgen.

“Tjongejonge”, klonk het toen ChristenUnie-Kamerlid Carla Dik stelde dat Groningers net zo veilig moeten kunnen wonen als de rest van Nederland. De bezoekers hadden regelmatig duidelijk moeite met de beloften en goede bedoelingen van de politici.

De coalitie had moeite het uitstelbesluit te verdedigen. CDA’er Agnes Mulder wilde dat Wiebes met de gedupeerden in overleg gaat om tot een oplossing te komen. Dik benadrukte dat de verstevigingsoperatie niet wordt stopgezet. “De vraag is niet of de huizen worden verstevigd, maar hoe.”

Verkeken

D66-Kamerlid Rob Jetten stelde nog voor op oude afspraken voor de 1.588 huiseigenaren terug te vallen als er op 1 juli geen duidelijkheid blijkt te zijn.

Die laatste opmerking kon in ieder geval niet op steun van de PvdA rekenen. Nijboer: “De ellende is dat mensen op 1 juli geen zekerheid hebben, dan komt er een nieuwe norm.”

Vooralsnog komt Wiebes niet terug op zijn besluit. “Ik hecht eraan om er andere experts naar te laten kijken”, aldus de bewindsman. Wel zei hij dat hij zich “onwaarachtig heeft verkeken” op de complexiteit van de verstevigingsoperatie.

NAM

Wiebes probeerde ook de onzekerheid weg te nemen die is ontstaan over de rol van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM), de organisatie die in handen van Shell en Exxon is en verantwoordelijk is voor de gaswinning in het gebied.

Uit uitgelekte notulen zou blijken dat de NAM wel aan tafel zat om mee te praten over de verstevigingsoperatie. Dat is een doorn in het oog van de Groningers en van de voltallige Kamer, omdat de NAM uit het proces zou worden gehaald en alleen nog financieel aansprakelijk zou zijn.

“Te allen tijde zal de NAM tot in het oneindig blijven betalen”, zei Wiebes daar donderdag over. 

Bij de lopende operatie is de NAM er nog niet tussenuit, maar het is de bedoeling dat de organisatie uiteindelijk geen enkele rol meer gaat spelen, aldus de bewindsman.

Rekening

Vanuit de politiek en de NAM is steeds benadrukt dat de financiën geen probleem zullen zijn bij het stopzetten van de gaswinning. “De overheidsfinanciën spelen geen factor”, zei premier Mark Rutte begin dit jaar. Hij benadrukte dat de veiligheid van de Groningers voorop staat.

Ook Shell bezwoer dat de rekening naar Shell kan als de NAM de bevingsschade niet meer kan betalen.

De grote vraag is hoe de verstevigingsoperatie dan uiteindelijk wordt betaald. Voor dit jaar worden de lagere gasopbrengsten à 150 miljoen euro en de 200 miljoen euro die jaarlijks wordt uitgetrokken voor onder andere het toekomstperspectief voor Groningen betaald uit meevallers bij andere ministeries.

Hoe het kabinet de verder oplopende rekening voor de komende jaren wil betalen, is nog niet duidelijk. Aan het eind van de kabinetsperiode gaat het om 1,1 miljard euro. Op Prinsjesdag (18 september) worden de plannen voor 2019 bekendgemaakt.

De precieze kosten voor de verstevigingsoperatie zijn nog niet bekend. Het is wel duidelijk dat de financiële gevolgen niet in de staatsschuld lopen. Dit kabinet heeft namelijk besloten dat tegenvallers binnen de begroting moeten worden opgevangen. Dat betekent dat geplande uitgaves worden uitgesteld of helemaal geschrapt.

Er kan ook worden bezuinigd. Al is dat een moeilijk te verkopen verhaal in tijden van economische groei en met de kabinetsbelofte voor lastenverlichting voor burgers en bedrijven.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: Eric Wiebes Gaswinning Groningen

Boze Groningers: wat gebeurt er met onze huizen?

Telegraaf 07.06.2018 Een grote groep boze Groningers is naar de Tweede Kamer in Den Haag gekomen om het debat met minister Wiebes (Economische Zaken) over de gaswinning te volgen.

De aangekondigde stop op gaswinning, waar de Groningers juist blij mee waren, wordt overschaduwd door onrust over de versterking van woningen.

BEKIJK OOK:

Groninger gas nóg sneller naar nul

Minister Wiebes heeft namelijk op de pauzeknop gedrukt bij zo’n 1600 geïnspecteerde woningen. De bewindsman wil eerst weten of de huizen nog wel platgegooid of grondig verbouwd moeten worden als de gaskraan binnen enkele jaren wordt dichtgedraaid.

De naar schatting 150 Groningers hebben spandoeken meegenomen met teksten als ’genoeg is genoeg’ en ’er gaat niets boven Groningen’.

Onderzoek

Onder andere TNO, KNMI en het Staatstoezicht op de Mijnen doen onderzoek naar de gevolgen van het historische besluit om te stoppen met de winning in Groningen. Het is nu bijvoorbeeld nog niet duidelijk of er na het dichtdraaien van de gaskraan nog steeds veel aardbevingen zullen zijn.

De resultaten worden in juli verwacht, daarna besluit Wiebes of het nog nodig is om alle woningen te versterken.

Burgemeesters

De Groningers, onder wie een aantal burgemeesters, vinden het niet kunnen dat Wiebes nu onzekerheid creëert over de versterking van huizen. Groninger Zwannie Hofman vreest dat het net als in het verleden niet bij één onderzoek blijft: „Zo gaat het al zo vaak. Weer een onderzoekje en nog een onderzoekje. Het vertrouwen is zo langzamerhand weg.”

De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) Hans Alders, verantwoordelijk voor de operatie, maakte vorige week met veel bombarie zijn vertrek bekend.

Alders zei het besluit niet uit te kunnen leggen aan de Groningers. De NCG ligt zelf ook onder vuur: Alders zou te veel bezig zijn met inspectie en te weinig met het daadwerkelijk versterken van woningen.

LEES MEER OVER gaswinning groningen tweede kamer

Ondanks goed nieuws wacht Wiebes pijnlijk gasdebat

Elsevier 07.06.2018  De gaswinning kan mogelijk sneller naar beneden, meldt Eric Wiebes de Tweede Kamer vandaag. Ondanks het goede nieuws wacht hem vandaag, donderdag, een lastig gasdebat. De oppositie is verontwaardigd dat het versterken van huizen is opgeschort. En uit Groningen klinkt niet langer goodwill maar verwijten.

Eind maart besloot het kabinet de gaswinning versneld af te bouwen. Daardoor blijft voor miljarden euro’s aan gas in de grond, en zijn enorme aanpassingen nodig om Nederland toch warm te houden.

Dat wordt een titanenklus, zelfs als het economisch goed blijft gaan. Maar minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes (VVD) kreeg al wel een aantal opstekers. Zo bleek uit de Voorjaarsnota dat dit jaar nog geen bezuinigingen nodig zijn om de verminderde gasopbrengsten op te vangen. Bovendien denkt Wiebes dat de afbouw sneller kan door bijvoorbeeld de export naar Duitsland te verminderen.

Versterkingsoperatie kost potentieel miljarden

Grote Gasdebat

Om de klimaatdoelen van Parijs te halen moeten huizen in Nederland massaal van het gas af. Elsevier Weekblad stelt de vraag: Kan Nederland van het gas af? In de Balie treffen de voor- en tegenstanders elkaar in het Grote Gasdebat van Elsevier Weekblad op maandag 25 juni 2018. Klik hier voor meer info en tickets

Toch wacht Wiebes in de Tweede Kamer een vijandige oppositie. Kamerleden zijn boos dat Wiebes de versterking van bijna 1.600 woningen opschortte. Deze liggen vooral aan de rand van het aardbevingsgebied in onder meer Appingedam en Overschild.

Wiebes wil wachten tot de Mijnraad uiterlijk 1 juli met een rapport komt. Dit onderzoekt of de afbouwen van de gaswinning, ook betekent dat de bevingsrisico’s afnemen. En daarmee de benodigde mate van versterking.

Dat zou praktisch en financieel nogal wat uitmaken. In de kern van het aardbevingsgebied staan al 22.000 huizen die net zo veilig moeten worden als elders in Nederland. Ook bij de zwaarst mogelijke beving van 5 op de schaal van Richter moeten bewoners hun huis veilig kunnen verlaten. Schattingen van de kosten lopen in de miljarden.

Harde kritiek op de vriend van Groningen

Het oponthoud van vier weken lijkt geen onredelijk verzoek. Van afstel is geen sprake, en Wiebes benadrukt dat het niet om het geld draait. Alleen in Groningen is er nauwelijks geduld voor verder oponthoud. Ook weten bewoners soms al jaren weten dat hun huis niet aan de veiligheidsnormen voldoet, en zien ze dat naburige huizen wel worden verstevigd.  Bovendien gaat Wiebes in tegen de uitgangspunten die afgelopen jaren bedacht zijn voor de versterkingsoperatie. Afspraak is dat huizen worden verstevigd volgens de op dat moment beste beschikbare informatie. Nieuwe inzichten, die door de beperkte kennis over bevingen in Nederland regelmatig opduiken, veranderen eerdere versterkingsadviezen niet om het proces niet verder te vertragen.

Tienduizenden huizen in Groningen bevingsbestendig maken, is een enorme opgave. De praktijk blijkt nog weerbarstiger. De zorgen in het gebied zijn groot.

De kritiek is mede zo hard omdat Wiebes zich vanaf het begin profileerde als een vriend van Groningen. Zo noemde hij de omgang met Groningen ‘overheidsfalen van on-Nederlandse proporties’ en vroeg hij zich af waarom Groningers niet bozer waren. Ook nam het hij miljarden kostende besluit de gaswinning al uiterlijk in 2030 tot nul terug te brengen. De hoge verwachtingen die hij wekte, zeker na de beving in Zeerijp in januari, zitten hem in de weg nu hij nuchtere afwegingen moet maken.

‘Deze minister is gewoon onbetrouwbaar’

Illustratief was het interview van BNR met Albert Rodenboog (CDA), burgemeester van de gemeente Loppersum middenin het aardbevingsgebied. Rodenboog vergeleek Wiebes met zijn voorganger Henk Kamp (VVD): ‘Je kunt van Henk zeggen wat je wilt, maar als we bestuurlijke afspraken maakten met Henk dan kwam hij deze na. Deze minister is gewoon onbetrouwbaar en zegt eenzijdig zijn afspraken op.’

Echt politiek gevaar wacht Wiebes niet in de Tweede Kamer. Er is ook positief nieuws, en de coalitiepartijen lijken de kritiek nogal overtrokken te vinden. Zo waren Kamerleden kritisch over de prestaties van Hans Alders, de opgestapte Nationaal Coördinator Groningen, onder wiens leiding nog maar weinig huizen zijn verstevigd. Gisteren lichtte Alders zijn besluit toe om op te stappen tijdens een hoorzitting in de Tweede Kamer.

NAM zou nog altijd nadrukkelijk meepraten

Na de beving bij Zeerijp in Groningen wekte minister Eric Wiebes (VVD) van Economische Zaken en Klimaat veel te hoge verwachtingen. Dat is onverstandig

Alders leek de druk op zich Wiebes zo hoog mogelijk te willen opvoeren. Hij uitte keiharde kritiek op Wiebes. Zo zou de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) nog veel nadrukkelijker meepraten over de versterking dan de minister stelt. Bovendien zou Wiebes hem in een positie hebben gebracht dat hij afspraken met Groningers niet kon nakomen. Na het debat maakt Alders opmerkelijk genoeg bekend lid te zijn geworden van één van de belangengroepen die opkomen voor bevingsgedupeerden. De man die altijd de brug vormde tussen Den Haag en Groningen stapte hiermee in het tweede kamp.

Het was voor oppositiepartijen samen met Alders’ opstappen voldoende munitie om met veel hyperbolen het debat in te gaan. Henk Nijboer (PvdA) zei tegen RTV Noord dat hij vindt dat Wiebes ‘gewetenloos handelt’. Ook de publieke tribune zal weer vol zitten met Groningers die met door aardbevingsgemeentes gesponsorde bussen naar Den Haag gaan.

    Rob Ramaker (1986) is sinds december 2016 redacteur Nederland.

Wiebes: gaskraan Groningen kan sneller dicht

NOS 07.06.2018 Het ziet ernaar uit dat de gaswinning in Groningen sneller kan worden afgebouwd dan eerst gedacht. Volgens minister Wiebes kan er mogelijk al over twee jaar, in 2020, worden voldaan aan de veiligheidsnorm van 12 miljard kubieke meter per jaar.

Die norm staat in het advies van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) en zou uiterlijk in 2022 moeten worden bereikt. Maar in een brief aan de Tweede Kamer schrijft Wiebes nu: “De voortgang in de afgelopen maanden vind ik veelbelovend”.

Vanmiddag debatteert de Tweede Kamer met de minister over het gasbesluit van het kabinet. Uiterlijk in 2030 wordt er helemaal geen gas meer uit de Groningse bodem gehaald, is de bedoeling.

Centrale in Keulen

Maar volgens Wiebes kan het sneller. Zo neemt de vraag uit Duitsland naar Gronings gas zienderogen af. Een elektriciteitscentrale in Keulen is omgebouwd naar een aansluiting op hoogcalorisch gas. Daardoor hoeft er waarschijnlijk elk jaar 0,7 miljard kuub Gronings gas minder richting Duitsland.

Daarnaast is het mogelijk om extra stikstof in te kopen om buitenlands gas geschikt te maken voor gebruik in Nederlandse fornuizen en cv-ketels.

In het schema van het kabinet zou de gaswinning in oktober 2022 zijn teruggebracht tot vier miljard kuub in een gemiddeld jaar en 7,5 kuub in een koud jaar. Wiebes ziet nu mogelijkheden om dan al onder de vier miljard te duiken.

Grootverbruikers

Eerder kondigde hij al de bouw aan van een stikstoffabriek in Zuidbroek om buitenlands, hoogcalorisch gas om te zetten naar de Nederlandse norm. Ook industriële grootverbruikers van Gronings gas worden gestimuleerd op zoek te gaan naar andere energiebronnen.

Volgens Wiebes zijn veel bedrijven daartoe bereid. Als ze niet vrijwillig overstappen, sluit hij wettelijke of fiscale maatregelen om ze te dwingen niet uit.

Voor het debat in de Tweede Kamer vanmiddag is veel belangstelling. Er worden veel bussen met Groningers in Den Haag verwacht.

Het debat wordt live uitgezonden op NPO Politiek vanaf 15.15 uur.

De Kamerleden die aan het woord komen ANP

BEKIJK OOK

Financiële meevallers dekken dichtdraaien gaskraan

Kabinet hoeft niet te bezuinigen om gas, ook geld naar onderwijs en veiligheid

Van het gas af? Minister Wiebes rekent uit hoe

Nog volop mogelijkheden om Groningse gaskraan verder dicht te draaien

Wiebes: gaswinning mogelijk sneller omlaag

AD 07.06.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) denkt dat de gaswinning mogelijk al in 2020 onder de 12 miljard kubieke meter kan dalen. Hij houdt daarbij nog wel een flinke slag om de arm door te benadrukken dat het effect van een aantal geplande maatregelen niet vaststaat.

Wiebes spreekt vanmiddag met de Tweede Kamer over het terugschroeven van de gaswinning. Toezichthouder Staatstoezicht op de Mijnen stelde na de zware beving begin dit jaar bij Zeerijp dat de gaswinning zo snel mogelijk moet worden verlaagd naar 12 miljard kubieke meter. Het kabinet besloot uiteindelijk de gaswinning helemaal te gaan afbouwen, naar nul rond 2030.

Lees ook

Raad van State: Wiebes moet veiligheid Groningers áltijd voor laten gaan

Lees meer

Alders drijft minister Wiebes in de hoek

Lees meer

In een brief aan de Kamer somt Wiebes de voortgang van zijn plannen op. Zo wil hij onder meer extra stikstof inkopen, zodat gas uit het buitenland geschikt kan worden gemaakt voor gebruik in Nederland. Dat zou vanaf oktober 2020 een verlaging van de gaswinning van 1 tot 1,5 miljard kuub kunnen opleveren.

Export verlagen

Ook ziet Wiebes mogelijkheden om de export van Gronings gas te verlagen. In Keulen is een elektriciteitscentrale omgebouwd, zodat deze geen gas uit Nederland meer nodig heeft. Momenteel wordt nog gekeken hoeveel besparing dit zal opleveren, maar Wiebes gaat uit van maximaal 0,7 miljard kubieke meter op jaarbasis.

Veel capaciteit om stikstof ‘bij te mengen’ is er niet meer over in Nederland. Daarom wordt ook de bouw van een nieuwe stikstoffabriek voorbereid, bij Zuidbroek. Die moet een verlaging van de gaswinning van 7 miljard kuub opleveren, als hij eenmaal operationeel is. De verwachting is dat de fabriek begin 2022 in gebruik wordt genomen.

Lastige middag

De minister wacht een lastige middag. De verwachting is dat Groningers wederom in groten getale naar Den Haag komen om het zoveelste Kamerdebat over gaswinning bij te wonen. Wiebes lijkt intussen hard op weg al het vertrouwen van de bevolking te verliezen, net als zijn voorganger Henk Kamp overkwam.

Burgemeester Albert Rodenboog van Loppersum zette gisteren op BNR alvast de toon: Wiebes is volgens hem onbetrouwbaar en bedrijft onbehoorlijk bestuur. ,,Kamp kwam tenminste zijn afspraken na”, aldus Rodenboog. Ook de opgestapte Nationaal Coördinator Groningen Hans Alders schetste gisteren in de Tweede Kamer alvast het ongemakkelijke beeld van een minister die zijn afspraken niet nakomt.

Gassuccessen voor minister Wiebes

Telegraaf 07.06.2018 Minister Wiebes (Economische Zaken) presenteert vandaag twee successen waardoor de vraag naar Groninger gas sneller afneemt dan verwacht: de export naar Duitsland daalt en het is mogelijk om extra stikstof in te kopen waarmee buitenlands gas geschikt kan worden gemaakt voor onze cv-ketels en gasfornuizen.

Groninger gas nóg sneller naar nul

Telegraaf 07.06.2018 De gaskraan in Groningen kan sneller worden dichtgedraaid. Dat verwacht minister Wiebes (Economische Zaken) nu hij zijn eerste successen boekt in de operatie om Nederland van het Groninger aardgas af te krijgen.

De winning duikt mogelijk al per oktober 2020 onder de twaalf miljard kuub, dat is nog binnen deze kabinetsperiode. Daarmee zou Groningen al twee jaar eerder dan gepland onder het niveau komen dat door het Staatstoezicht op de Mijnen is geadviseerd na de zware beving in Zeerijp.

Het kabinet heeft na dit advies het historische besluit genomen om de gaswinning in de noordelijke provincie helemaal te beëindigen. De bewindsman zint er zelfs op om al per oktober 2022 onder de vier miljard kuub uit te komen. Daarna wil Wiebes zo snel mogelijk richting de ‘nul’.

Gaswinning Groningen kan volgens Wiebes sneller teruggeschroefd worden

NU 07.06.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) denkt dat de gaswinning in Groningen mogelijk al in 2020 onder de 12 miljard kubieke meter kan dalen. Hij houdt daarbij nog wel een flinke slag om de arm door te benadrukken dat het effect van een aantal geplande maatregelen niet vaststaat.

Wiebes spreekt donderdag met de Tweede Kamer over het terugschroeven van de gaswinning. Het debat wordt bijgewoond door een grote groep Groningers.

Toezichthouder Staatstoezicht op de Mijnen stelde na de zware beving bij Zeerijp van begin dit jaar dat de gaswinning zo snel mogelijk moet worden verminderd naar 12 miljard kubieke meter. Het kabinet besloot uiteindelijk de gaswinning helemaal te gaan afbouwen. De winning moet rond 2030 naar nul zijn teruggebracht.

In een brief aan de Kamer somt Wiebes de voortgang van zijn plannen op. Zo wil hij onder meer extra stikstof inkopen, zodat gas uit het buitenland geschikt kan worden gemaakt voor gebruik in Nederland. Dat zou vanaf oktober 2020 een verlaging van de gaswinning van 1 miljard tot 1,5 miljard kuub kunnen opleveren.

Ook ziet Wiebes mogelijkheden om de export van Gronings gas te verlagen. In Keulen is een elektriciteitscentrale omgebouwd, zodat deze geen gas uit Nederland meer nodig heeft. Momenteel wordt nog bekeken hoe groot de besparing zal zijn, maar Wiebes gaat uit van maximaal 0,7 miljard kubieke meter op jaarbasis.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Zie ook: Groningers zitten ‘boven op besluiten Wiebes’ na vertrek NCG

Capaciteit

Veel capaciteit om stikstof ‘bij te mengen’, is er niet meer over in Nederland. Daarom wordt ook de bouw van een nieuwe stikstoffabriek bij Zuidbroek voorbereid. Die stikstoffabriek moet uiteindelijk een verlaging van 7 miljard kuub opleveren. De verwachting is dat de fabriek begin 2022 in gebruik wordt genomen.

Het besluit van het kabinet om de gaswinning volledig af te bouwen, werd in Groningen met gejuich onthaald. Maar Wiebes raakte veel van dat krediet de afgelopen weken weer kwijt. Zijn besluit om de versterkingsoperatie voor zo’n zestienhonderd huizen in afwachting van onderzoek te pauzeren, viel in slechte aarde.

De Nationaal Coördinator Groningen, Hans Alders, noemde dit besluit zelfs als reden voor zijn recente vertrek. ”Het vertrouwensbeginsel is in het geding”, zei Alders woensdag in een gesprek met de Kamer.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Wiebes licht gasbesluit toe in Tweede Kamer

Telegraaf 07.06.2018  Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) geeft donderdag de Tweede Kamer uitleg bij het kabinetsbesluit om de gaswinning in Groningen tussen nu en 2030 helemaal af te bouwen. Hij oogstte daarmee aanvankelijk lof, maar zal in het debat ook zijn beslissing moeten toelichten om de versterking van een kleine 1600 woningen die risico lopen door aardbevingen, in de ijskast te zetten.

Wiebes wil afwachten wat het gasbesluit voor gevolgen heeft voor het aardbevingsrisico. Mogelijk neemt dat op termijn dusdanig af dat een deel van de betreffende woningen niet hoeft te worden aangepakt, is zijn redenering. Daarmee heeft hij veel van het krediet dat hij sinds zijn aantreden heeft opgebouwd in Groningen, in korte tijd weer verspeeld.

De kwestie was voor Hans Alders, Nationaal Coördinator Groningen, aanleiding om op te stappen. Hij stelt dat Wiebes hem dwingt afspraken die hij met de Groningers heeft gemaakt, niet na te komen. Dat de gaswinning stopt, betekent niet dat het al op korte termijn veel veiliger wordt voor de bewoners van het aardbevingsgebied, zei Alders woensdag in een gesprek met de Tweede Kamer.

BEKIJK OOK:

Wiebes in Groningen ’om voortgang te boeken’

LEES MEER OVER gaswinning aardbevingen eric wiebes tweede kamer

ENERGIE UIT SLOOT EN PLAS KAN AARDGAS DEELS VERVANGEN

BB 07.06.2018 Warmtewinning uit water kan een grote rol spelen bij het aardgasvrij maken van de Nederlandse woningen. Oppervlaktewater, afvalwater en drinkwater bevatten samen genoeg energie om 1000 maal in de totale Nederlandse vraag naar verwarming en koeling te voorzien. Economisch winbaar kan het tot 40 procent van alle gevraagde thermische energie leveren.

TEO en TEA

Dat blijkt uit cijfers die woensdag werden gepresenteerd tijdens een symposium onder de naam ‘TEO-festival: Kansen voor een aardgasvrij Nederland. TEO staat daarbij voor Thermische Energie uit Water. Het festival vond plaats aan de oever van de Merwede in Utrecht, georganiseerd door de Unie van Waterschappen, STOWA en Rijkswaterstaat.

Het accent lag op TEO en minder op TEA –Thermische energie uit Afvalwater- omdat hier vooralsnog de grootste economische potentie wordt gezien. Onderzoekcoördinator Michelle Talsma van Stichting Toegepast Waterbeheer STOWA: ‘We hebben nu eenmaal heel veel openwater in ons land dat ’s zomers warm en ’s winters koud is. De energie die daarin zit is via eenvoudige bestaande technieken te winnen.’

Warmtepomp

Het werkt als de inmiddels bekende warmtepomp in huizen, waarbij in de zomer het opgewarmde water uit de bovenlaag via een buizensysteem langs koud water in de onderlaag wordt geleid. Het warme water koelt af, het koude water warmt op. Door dit zonodig op te slaan in een waterbel onder de grond kan het in de winter worden opgepompt voor verwarming. In de zomer verloopt het proces vice-versa en wordt het koude water gebruikt voor koeling.

Duurzaam en geen ruimtelijke overlast

Voordeel van energie uit water is volgens Talsma niet alleen dat het schoon, duurzaam en vrijwel CO2-neutraal kan worden gewonnen. ‘Het heeft ook weinig impact op de omgeving, het ruimtebeslag van een warmtewisselaar in het water is klein, er is geen horizonvervuiling, het kan makkelijk landschappelijk worden ingepast’.

Tegen hittestress

Sterker, TEO kan zelfs een positief effect hebben op de omgeving, zo stelt Barry Scholten, business-developer energie en waterbeheer bij adviesbureau If-Technologie. ‘Omdat de bovenste laag van het water afkoelt, neemt de hitte stress in stedelijk gebied af. Tegelijk komt er ook zuurstof in het water doordat het gaat stromen, waardoor bijvoorbeeld blauwalg minder kans krijgt, vissterfte in de zomer afneemt en de waterkwaliteit verbetert’.

Transport is hobbel

Grootste hobbel bij het economisch winnen van thermische energie uit water is vooralsnog het transport van de warmte/koude. ‘Je moet de energie daar krijgen waar het nodig is, dus de huizen of andere afnemers moeten wel in de buurt van voldoende water staan’, aldus Talsma. transport over lange afstanden levert veel verlies op en maken de infrastructuur relatief duur.

Aanhaken bij warmtenet

Dat is dan ook de reden dat een groot deel van de potentiele energie economisch voorlopig (nog) niet benut kan worden. Reden om bij de winning zoveel mogelijk aan te haken bij bestaande infrastructuur. ‘Het mooiste is als er voor het transport gebruik kan worden gemaakt van de leidingen van een warmtenet dat er al ligt. Er lopen al een flink aantal projecten die op deze manier rendabel zijn’ , aldus Talsma.

Terugverdientijd 7-15 jaar

Maar ook voor nieuwe kantoor- en woonwijken –liefst vanaf 60 woningen of meer- kan TEO al redelijk snel uit, zo luidt de overtuiging van de aanwezige waterbeheerders, bestuurders en energiedeskundigen. ‘Je hoeft niet per huis een individuele warmtepomp aan te leggen, een centrale installatie voorziet de hele wijk.  De terugverdientijd varieert, maar ligt tussen de 7 tot 15 jaar,’ rekent Talsma voor.

Verwend door aardgas

Maar als er dan alleen maar voordelen zitten aan thermische energiewinning uit het water, waarom gebeurt het dan niet al lang op grote schaal? Dat vraagt dijkgraaf Roelof Bleker van Waterschap Rivierenland zich eigenlijk ook af. ‘We zijn natuurlijk verwend met het goedkope aardgas en daardoor lijkt deze energiebron in onze achtertuin vergeten. Nu we aardgasvrij gaan worden, stijgt de belangstelling. En terecht.’

Warmte uit de Merwede?

De Utrechtse wethouder Lot van Hooijdonk (Groen Links) sloot zich hierbij aan en riep de aanwezigen op energiewinning uit water vooral op de agenda van bestuurders, investeerders en andere betrokkenen als bijvoorbeeld woningbouwcorporaties te houden.

Wijzend naar buiten: ‘We krijgen hier een hele nieuwe wijk naast het Merwedekanaal, ik ben blij dat dit symposium ons nog eens op deze energiebron heeft gewezen, we gaan TEO zeker serieus meenemen in de plannen.’

GERELATEERDE ARTIKELEN

Geen massale versterking huizen in Groningen

NOS 06.06.2018 Er komt geen versterking of sloop op grote schaal van huizen in het Groningse aardbevingsgebied. Dat blijkt uit een rondgang van de NOS langs betrokkenen. Vier jaar geleden bezwoer toenmalig minister Kamp de Groningers nog dat er 3000 huizen per jaar verstevigd zullen worden, om zo snel mogelijk alle panden in het aardbevingsgebied veilig te maken. Nu lijken die plannen onder in de la te verdwijnen en wordt er gekeken naar de goedkoopst mogelijke en bij voorkeur tijdelijke versterking van gebouwen.

Die versterking zou er komen op advies van gaswinningsbedrijf NAM. Die stelde dat het nodig was om binnen vijf jaar de huizen in het gebied te verstevigen. Dan zou de kans op zwaardere aardbevingen weer toenemen in het gebied rond Loppersum. De versterking van de huizen zou het mogelijk maken om ook bij Loppersum nog gas te kunnen blijven winnen.

Inmiddels is de gasproductie teruggebracht naar 21,6 miljard kuub gas voor dit jaar, en gaat hij via 12 miljard kuub in 2022 naar 0 in 2030. Vanwege die productieverlaging klinkt het logisch dat de omvang van de versterking opnieuw tegen het licht worden gehouden. Er is immers duidelijk geworden dat er een directe relatie is tussen de hoeveelheid gas die wordt gewonnen en de bodembewegingen in het gebied. Dat kan betekenen dat de kans op een beving met kracht 5 veel kleiner is geworden.

Weinig effect

Maar de huidige vermindering van de productie lijkt nog te weinig effect te hebben. Er komen nog steeds veel bevingen voor, en af en toe ook zwaardere, in het gebied. Het Staatstoezicht op de Mijnen adviseerde de minister van Economische Zaken in februari daarom de productie zo snel mogelijk naar 12 miljard kuub terug te brengen, en uiteindelijk dus naar 0.

Minister Wiebes van Economische Zaken heeft besloten om niet per direct de gasproductie te verlagen naar 12 miljard kuub. Volgens hem kan dat dus pas in 2022, na de bouw van een fabriek die gas uit het buitenland kan omzetten voor de Nederlandse markt. Met onmiddellijke ingang de gasproductie terugbrengen acht hij niet mogelijk, omdat huishoudens dan zonder gas kunnen komen te zitten. Ook dreigt faillissement voor bedrijven die op slot moeten als de energievraag te groot is.

Wel kondigde hij aan de gaswinning in Groningen al in 2030 te stoppen. Tot dan rekenden Shell en Exxon – de eigenaren van de NAM – op gaswinning tot 2080. Die productie zou na 2025 wel drastisch minder worden, omdat het gasveld uitgeput raakt.

Zo goedkoop mogelijk

Wiebes gaf daarnaast het instellingen als KNMI, TNO en het SodM opdracht om uit te zoeken wat het effect op de Groninger bodem is van zijn plannen met de gaswinning, en of het nog nodig is om alle panden te laten versterken. Zijn argument bij dat laatste is dat hij niet onnodig huizen en halve dorpen wil laten slopen.

Maar Groningers, die inmiddels nog maar weinig vertrouwen in het Rijk en Wiebes hebben, denken dat hij vooral zo goedkoop mogelijk af wil zijn. Dat merken de burgemeesters in de onderhandelingen die zij met hem voeren, net als belangenorganisaties als de Groninger Bodem Beweging (GBB) en bouwondernemingen. Vicevoorzitter Derwin Schorren van de GBB voorspelt dat de minister gaat kiezen voor maatwerk. Alleen panden die acuut moeten worden versterkt komen daarvoor nog in aanmerking.

De NAM maakte eind vorig jaar bekend dat naar verwachting 2800 panden niet aan de veiligheidsnorm voldoen. Die moeten snel worden verstevigd om ongelukken te voorkomen. De NAM baseert dat getal op statistische berekeningen. De onlangs opgestapte Nationaal Coördinator Groningen Hans Alders liet daadwerkelijk inspecties aan panden doen.

Die inspecties zijn nog niet afgerond, maar tot nu toe zijn 3000 panden geteld die niet aan de veiligheidsnorm voldoen. In totaal moeten 27.000 panden worden geïnspecteerd. Feitelijk is er tot nu toe geen huis aangetroffen dat wél aan de veiligheidsnorm voldoet.

Tijdelijke versterking

Peter Westra is directeur van bouwbedrijf Quakeshield in Grijpskerk. Zijn bedrijf heeft een techniek ontwikkeld om huizen snel te versterken. Zij spuiten daarvoor cement in binnenmuren, waardoor het niet meer nodig is om panden te stutten. Volgens Westra is dat de ideale techniek om snel te kunnen handelen. Er zijn inmiddels huizen op deze manier verstevigd en er lagen opdrachten om dat nog bij veel meer panden te doen. Maar Westra kreeg van aannemers te horen dat dat niet doorgaat.

Het Staatstoezicht op de Mijnen houdt toezicht op de veiligheid bij gaswinning. Tot op heden bemoeide de toezichthouder zich niet met de versterkingsoperatie. Bij een hoorzitting in de Tweede Kamer twee weken geleden veranderde dat. De inspecteur-generaal Theodor Kockelkoren suggereerde daar dat tijdelijke versterking ook een optie zou kunnen zijn. Dat zou kunnen betekenen dat huizen voor een periode van 30 jaar worden gestut. In het gebied is 70% van de huizen eigenwoningbezit. De vraag is of de huiseigenaren blij zullen zijn met het stutten.

BEKIJK OOK

Alders in de Kamer: Groningers hebben met mij afspraken gemaakt

Wiebes neemt wantrouwen Groningers niet weg

Rem op versterkingsoperatie Groningen, provincie krijgt wel geld

Vraagtekens coalitie bij timing opstappen Nationaal Coördinator Groningen

NU 06.06.2018 De vier coalitiepartijen vragen zich hardop af waarom Hans Alders juist nu zijn functie als Nationaal Coördinator Groningen (NCG) opzegt terwijl er onlangs grote en belangrijke beslissingen zijn genomen.

“Het is zonde om met de eindstreep in zicht, in een impasse terecht te komen”, zei D66-Kamerlid Rob Jetten.

“Waarom nu stoppen? De gaswinning gaat naar nul, de NAM is uit het schadeprotocol en verstevigingsoperatie gehaald”, somt Carla Dik van de ChristenUnie op.

Ook de twee andere regeringspartijen VVD en CDA waren kritisch over het opstappen van Alders.

Maar Alders kon niet anders, zei hij woensdag in de Tweede Kamer. Hij was daar op uitnodiging van het parlement om zijn vertrek verder toe te lichten in aanloop naar een debat over de gaswinning van aankomende donderdag met minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat).

“Veel van de mensen waar het over gaat, hebben met mij als representant van de publieke zaak afspraken gemaakt. Als die afspraken niet worden nagekomen, is mijn integriteit in het geding. Dat is voor mij een stap te ver”, zei Alders.

De NCG is een samenwerkingsorgaan van tien Groninger gemeenten in het aardbevingsgebied, de provincie Groningen en de Rijksoverheid. Binnen dat overleg was er niet enkel sprake van alleen wat schuring. “Ik ben niet zomaar opzijgegaan.”

Enkele oppositiepartijen, waaronder PvdA en SP, zijn met name kritisch op Wiebes en zijn besluit tot uitstel.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Opstappen

Alders maakte vorige week bekend op te stappen als Nationaal Coördinator Groningen, nadat Wiebes de verstevigingsoperatie van een groep Groningers had uitgesteld. Die afspraak staat haaks op wat Alders met de bewoners heeft afgesproken.

“Óf je voert zo’n besluit uit, óf je kijkt in de spiegel en denkt: ik respecteer het besluit maar ik voer het niet uit.”

Het draait om 1.588 woningen waarvan de bewoners in eerste instantie in april duidelijkheid zouden krijgen over de versterkingsoperatie. Maar de bewoners hebben nu te horen gekregen dat het besluit tot versteviging is uitgesteld tot uiterlijk 1 juli.

Wiebes wil eerst een nieuw advies afwachten voordat aan de versteviging wordt begonnen. Er is volgens de bewindsman namelijk sprake van een nieuwe situatie nu is besloten de gaswinning stapsgewijs helemaal te stoppen.

Dedain

Daarbij heeft Alders het gevoel dat Wiebes steeds minder vertrouwen heeft in de adviezen van de NCG. “Ik kan mij niet aan de indruk onttrekken dat in een aantal gevallen met dedain over de NCG wordt gesproken”, schreef Alders in zijn afscheidsbrief.

Wiebes heeft dit overigens ontkend. “Hij (Alders, red.) is in de afgelopen maanden buitengewoon waardevol geweest in allerlei adviezen.”

Alders was als eerste NCG krap drie jaar in functie. Het was de bedoeling dat hij voor vijf jaar zou blijven zitten.

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Alders krijgt zelf kritiek

Telegraaf 06.06.2018 Het handelen van Hans Alders, die vorige week plotseling zijn vertrek aankondigde als Nationaal Coördinator Groningen (NCG), is door de regeringspartijen kritisch onder de loep genomen. Alders was in de Tweede Kamer voor een hoorzitting om zijn vertrek toe te lichten.

Alders wil geen uitvoering geven aan het besluit van minister Wiebes (Economische Zaken) om de versterking van zo’n 1600 woningen in Groningen te pauzeren totdat duidelijk is wat de gevolgen zijn van het besluit om de gaskraan dicht te draaien.

De vertrekkend NCG vindt het niet uit te leggen aan de Groningers. „Het vertrouwensbeginsel is in het geding”, vindt Alders. „Ik zet mijn integriteit niet op het spel.”

Hoorzitting

De oppositiepartijen wilden graag een dag voor het debat met Wiebes een hoorzitting met Alders over zijn besluit om te vertrekken. De coalitiepartijen hebben de hoorzitting aangegrepen om kritische vragen te stellen over zijn eigen daden.

„Het kabinet neemt een historisch besluit om de gaswinning te stoppen en juist nu zegt de Nationaal Coördinator Groningen: ik stop er mee. Terwijl we volgens mij precies doen wat nodig is”, zei CU-Kamerlid Dik-Faber vol onbegrip.

Ook D66-Kamerlid Jetten zei eveneens verrast te zijn door het moment: „De versterking van woningen is helemaal niet van tafel. De minister heeft even besloten om te wachten.” Alders reageerde kortaf: „Ik hoop dat u zeer gelijk heeft.”

Mulder zeer ontevreden

CDA-Kamerlid Mulder was na afloop van de hoorzitting zeer ontevreden over de antwoorden van de bekende multi-bestuurder van PvdA-huize. De politica probeerde bij Alders duidelijkheid te krijgen over de verhouding van duizenden inspecties van huizen ten opzichte van de slechts tientallen daadwerkelijke versterkingen van woningen. Ze vreest voor een ‘papieren werkelijkheid’ voor inwoners.

„Ik maak me echt zorgen over het tempo waarin er wordt gewerkt”, zei de christendemocraat. „Er worden heel veel woningen geïnspecteerd, maar ik krijg geen goed antwoord op de vraag waarom er niet meer huizen al zijn aangepakt.”

VVD-Kamerlid Yesilguz kreeg ook geen duidelijkheid: „Als het zo gaat kan het nog wel 250 jaar duren voor alle woningen zijn versterkt.”

Vraag om begrip

Alders reageerde als door een wesp gestoken: „Er zijn dit jaar al dertig woningen versterkt. Ik vraag er begrip voor dat het gelukt is na drie jaar om dit voor elkaar te krijgen. Ik denk niet dat het sneller had gekund. Er was in 2015 nog helemaal niets gedaan.”

BEKIJK OOK:

Kamer voelt opgestapte Hans Alders aan de tand

LEES MEER OVER ministers  kritieken  groningen

Alders in de Kamer: Groningers hebben met mij afspraken gemaakt

NOS 06.06.2018 Hans Alders heeft in de Tweede Kamer een toelichting gegeven op zijn besluit om op te stappen als Nationaal Coördinator Groningen (NCG). Volgens hem is zijn integriteit in het geding nu minister Wiebes pas op de plaats maakt bij de versterking van 1600 woningen in het aardbevingsgebied.

“Mensen hebben met mij als vertegenwoordiger van het openbaar bestuur afspraken gemaakt. Die afspraken worden niet nagekomen.”

Dat grijpt volgens Alders diep in bij de Groningers. “Ze zeggen tegen me: u heeft het toen aan de keukentafel beloofd en nu gebeurt het niet.” Hij herhaalde nog eens dat hij niet kan leven met het besluit van Wiebes om te wachten op nieuwe cijfers over de verwachte afname van de aardbevingen als de gaskraan wordt dichtgedraaid.

Alders vindt dat die cijfers, die volgende maand komen, geen gevolgen mogen hebben voor de afspraken die met de Groningers zijn gemaakt over versteviging van hun huizen.

Kritiek van regeringspartijen

Er was ook kritiek op Alders, vooral van regeringspartijen. Die vinden het onbegrijpelijk dat hij op dit moment opstapt, terwijl het kabinet juist heeft besloten de gaswinning helemaal te stoppen.

Alders noemde dat besluit vandaag “fantastisch”, maar het verandert volgens hem niets aan de veiligheid van de woningen in het aardbevingsgebied.

De VVD, de partij van minister Wiebes, wees er fijntjes op dat er onder het bewind van Alders nog maar dertig woningen daadwerkelijk zijn versterkt. Maar volgens Alders gaat het om een ingewikkeld proces, met veel overleg met de bewoners. “Dat kost tijd.”

Toch zat hij naar eigen zeggen net een beetje op schema. “De eerste 5000 versterkingsadviezen liggen klaar.” In dat tempo zouden alle benodigde versterkingen in Groningen binnen de afgesproken vijf jaar zijn afgerond, denkt Alders.

BEKIJK OOK

‘Vertrek van Groningencoördinator heel pijnlijk voor kabinet’

Kamer in gesprek met opgestapte Groningen-coördinator Alders

Coördinator Groningen Hans Alders stapt op: ‘We zijn buitenspel gezet’

Alders drijft minister Wiebes in de hoek

AD 06.06.2018 Minister Eric Wiebes van Economische Zaken wacht Morgen een lastig debat over de gaswinning. De opgestapte Nationaal Coördinator Groningen Hans Alders schetste vanmiddag in de Tweede Kamer alvast het ongemakkelijke beeld van een minister die zijn afspraken niet nakomt. Al zijn de regeringspartijen bepaald niet onder de indruk.

Alders voelt zich in zijn integriteit aangetast, vertelde hij in de Tweede Kamer. Hij was de man die boze Groningers de afgelopen jaren avond aan avond in kleine zaaltjes moest vertellen dat hun huizen echt versterkt zouden worden, maar dat die operatie wel tijd kost. En net op het moment dat de sloop- en renovatiewerkzaamheden eindelijk van start zouden gaan, moest hij diezelfde mensen gaan vertellen dat het toch nog weer langer gaat duren. Minister Wiebes wil eerst nog even checken of de versterking van 1588 huizen wel nodig is, nu het kabinet heeft besloten de gaskraan in Groningen op termijn helemaal dicht te draaien.

Vertrouwen

Die nieuwe onzekerheid kan de minister niet maken, vindt Alders. ,,Ik vind dat afspraken nagekomen moeten worden”, verklaarde hij in de Kamer. ,,Het vertrouwen tussen mij als ambtenaar en de Groningse burgers is in het geding.” Daarom schreef hij vorige week Wiebes die pittige brief waarin hij aankondigde op te stappen als Nationaal Coördinator Groningen.

Behalve het beeld dat Wiebes zich niet aan zijn afspraken houdt, bevestigde Alders nog een ander heikel punt voor de minister. De Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) zit gewoon nog aan de onderhandelingstafel, ook al zei Wiebes eerder dat de NAM geen rol meer zou vervullen in de schadeafhandeling, behalve dan de rol van betaler. Eind mei nog had Alders nog een gesprek met NAM-directeur Schotman en de hoogste ambtenaar van Economische Zaken, die direct onder de minister valt. Wiebes wist daarvan, stelt Alders.

De beschuldigende vinger van de voormalig PvdA-minister en Commissaris van de Koning schoot de regeringspartijen overduidelijk in het verkeerde keelgat. Zij snappen niets van Alders’ besluit het bijltje erbij neer te gooien, net nu de gaskraan echt dichtgaat. ,,Waarom treedt u juist nu terug, terwijl dit kabinet eindelijk doet wat er nodig is”, vroeg ChristenUnie-Kamerlid Carla Dik-Faber. Volgens Alders maakt een besluit op papier Groningen niet meteen veiliger.

Te snel

De coalitiepartijen vinden bovendien dat Alders veel te snel de conclusie trekt dat van de uitgestelde versterking afstel komt en dat hij daarmee onterecht de onrust in Groningen aanwakkert. Ook vinden zij dat Alders kritisch op zichzelf mag zijn, nu er in drie jaar tijd amper 300 woningen daadwerkelijk zijn versterkt, terwijl er naar schatting zo’n 23.000 verstevigd moeten worden. ,,In dit tempo zijn we nog 250 jaar bezig”, hoonde VVD-Kamerlid Dilan Yesilgöz.

Alders beet daarop van zich af. ,,Er is hard gewerkt”, zei hij. ,,We zijn nu zo ver. Als we eenmaal het ritme hebben, moet het mogelijk zijn om de operatie in vijf jaar te doen.”

  Laurens Kok@lwmkok

Alders suggereert dat dij met opstappen een doel wilde bereiken. Welk doel, vraagt 50PLUS. Antwoord: ik wens u bij het debat morgen veel succes. 14:50 – 6 jun. 2018

Andere Tweets van Laurens Kok bekijken

De verwachting is dat Groningers morgen wederom in groten getale naar Den Haag komen om het zoveelste Kamerdebat over gaswinning bij te wonen. Wiebes lijkt intussen hard op weg al het vertrouwen van de bevolking te verliezen, net als zijn voorganger Henk Kamp overkwam. Burgemeester Albert Rodenboog van Loppersum zette op BNR alvast de toon: Wiebes is volgens hem onbetrouwbaar en bedrijft onbehoorlijk bestuur. ,,Kamp kwam tenminste zijn afspraken na”, aldus Rodenboog.

LIVE: ‘Alleen voornemen gaskraan dicht te draaien verandert niets aan veiligheid van huizen’

AD 06.06.2018 Wat zit er precies achter het opstappen van Hans Alders als Nationaal Coördinator Groningen?  En hoe oordeelt hij over het optreden van minister Eric Wiebes rond de gaswinning in Groningen? Alders is vanmiddag in de Tweede Kamer om tekst en uitleg te geven over zijn vertrek. Volg alle ontwikkelingen in ons liveblog.

Minister Wiebes: van redder tot judas

AD 06.06.2018 Eric Wiebes is van zijn voetstuk gevallen. De minister van Economische Zaken en Klimaat heeft het in Groningen verprutst nu hij wacht met de versterking van 1.600 huizen. ,,Het vertrouwen is weg.”

‘Vertrek van Groningencoördinator heel pijnlijk voor kabinet’

NOS 06.06.2018 De Tweede Kamer heeft vanmiddag om 14.00 uur een gesprek met de Nationaal Coördinator Groningen, Hans Alders, die vorige week besloot op te stappen omdat hij zich buitenspel gezet voelt door minister Wiebes.

“Heel pijnlijk voor het kabinet”, noemt politiek verslaggever Xander van der Wulp de kwestie. “En vooral voor minister Wiebes, die zo goed begonnen was op dit dossier en nu toch met iedereen ruzie lijkt te hebben.” Hij noemt het “ook niet leuk voor Alders”, die volgens hem het gevoel heeft dat hij niet serieus genomen werd.

De Tweede Kamer heeft morgen een debat met Wiebes over zijn besluit om de gaskraan in Groningen binnen twaalf jaar volledig dicht te draaien. Dat besluit viel goed in Groningen, waar door de gaswinning talloze aardbevingen plaatsvonden, met veel schade aan de huizen als gevolg. “Je kunt nu al zeggen dat dit het grootste besluit is van deze kabinetsperiode”, zegt Van der Wulp.

Minder aardbevingen

Minder goed viel de vervolgstap van Wiebes om toch nieuw onderzoek te laten doen naar de veiligheid van huizen. Hij wil weten of het besluit om te stoppen met de gaswinning tot minder aardbevingen leidt, waardoor er misschien ook minder huizen verstevigd hoeven te worden dan “na jarenlang gesteggel” eerder is afgesproken. Daardoor lijkt het volgens Van der Wulp alsof het kabinet “vanwege geld onder de afspraken uit probeert te glibberen”.

“De Groningers hebben het vertrouwen verloren”, zei PvdA-Kamerlid Nijboer vanmorgen in het NOS Radio 1 Journaal. Hij nam het initiatief om voorafgaand aan het debat met minister Wiebes met de opgestapte coördinator te spreken. Die schreef volgens hem een “heldere en harde brief” aan de minister van Economische Zaken. “Maar de Tweede Kamer moet heel precies weten hoe het zit.”

Volgens Nijboer zit het Alders vooral dwars dat hij de belofte heeft gedaan dat er 1600 woningen worden versterkt, en dat Wiebes die toezegging nu schendt. “Hij houdt zich niet aan de wet en dwingt mij om tegen mensen te zeggen: het gaat niet door, terwijl ik het heb beloofd namens de overheid”, zou Alders’ redenatie zijn. De Groningers voelen zich daardoor “niet fatsoenlijk behandeld”, aldus het PvdA-Kamerlid. “Zij zitten al jaren in onzekerheid, in een onveilig huis. Daar zijn afspraken over gemaakt en die komt minister Wiebes nu niet na.”

‘Straatje schoonvegen’

Wiebes zei afgelopen vrijdag dat het vertrek van Alders “op een heel ongelukkig tijdstip komt”. Hij verwacht over een week of vier een rapport van deskundigen van onder meer het KNMI en TNO over de veiligheid in de regio na het dichtdraaien van de gaskraan en denkt dat de onzekerheid door het vertrek van Alders alleen maar toeneemt.

Xander van der Wulp zegt dat op het ministerie van Wiebes en rond de coalitie van regeringspartijen wel wat kritiek op de vertrekkend coördinator klinkt. “Dat vinden ze wat al te bruusk. Alsof hij zijn eigen straatje een beetje probeert schoon te vegen en daardoor minister Wiebes onnodig beschadigt. Dus dat wordt in dat debat morgen toch wel spannend.”

BEKIJK OOK

Wiebes neemt wantrouwen Groningers niet weg

Minister Wiebes: vertrek Alders komt op ongelukkig moment

Linkse oppositie kritisch over Wiebes: ‘Hij maakt met iedereen ruzie’

Coördinator Groningen Hans Alders stapt op: ‘We zijn buitenspel gezet’

Lichte aardbeving gemeten in Noord-Hollands dorp Warder

NU 05.06.2018 In het Noord-Hollandse dorp Warder is in de nacht van maandag op dinsdag een aardbeving met een magnitude van 2.5 gemeten, blijkt dinsdag uit gegevens van het KNMI.

Het epicentrum bevond zich op 3 kilometer diepte. Dit wijst erop dat de beving is veroorzaakt door gaswinning.

Dergelijke aardbevingen vinden met regelmaat in de provincie Groningen plaats, waar zich een groot gasveld bevindt. In Noord-Holland zijn voelbare bevingen met een magnitude van 2.0 of hoger minder gebruikelijk.

De vorige aardbevingen in de provincie vonden in 2015 plaats. Het epicentrum lag in beide gevallen bij Anna Paulowna. De sterkste beving had een magnitude van 2.3.

Nederland telt 240 gasvelden, naast het Groningenveld. Deze velden bevinden zich op land en op zee. Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) meldde vorige week dat ook hier de gaskraan geleidelijk dichtgaat.

Er mag alleen gas worden gewonnen zolang er vraag naar is en alleen als het veilig kan. Overigens worden geen vergunningen meer verleend voor het zoeken naar nieuwe velden op land.

Zo ontstaan aardbevingen in Nederland

Lees meer over: gaswinning

Lichte aardbeving treft Noord-Hol­lands dorp Warder

AD 05.06.2018 In het Noord-Hollandse dorp Warder is afgelopen nacht een lichte aardbeving met een kracht van 2,5 op de schaal van Richter gemeten. Dat meldt het KNMI.

De beving vond kort na middernacht plaats. Het epicentrum lag op drie kilometer diepte. Volgens het KNMI is de aardbeving veroorzaakt door gasboringen.

Het is niet de eerste keer dat Noord-Holland getroffen wordt door een beving. In 2015 werden trillingen gemeten bij het dorp Anna Paulowna, vlakbij Den Helder. Toen hadden de aardbevingen een kracht van 1,5 en 2,3.

Zeven keer zo hoog

De provincie Groningen wordt regelmatiger getroffen door zulke bevingen, veroorzaakt door de gaswinning in het gebied. De ‘seismische energie’ in Groningen was in de eerste vier maanden van dit jaar zeven keer zo hoog als in 2017. Volgens het meteorologisch instituut leidt het dichtdraaien van de gaskraan in Groningen – zoals het kabinet van plan is – niet automatisch tot minder aardbevingen.

Eind mei vond er ook een lichte aardbeving plaats in het zuiden van Nederland. De beving had een kracht van 3,2 en het epicentrum lag bij de Limburgse plaats Stramproy, aan de grens met België. De beving was op een diepte van zo’n 12 kilometer. In tegenstelling tot in Groningen en Warder hebben bevingen in Limburg een natuurlijke oorzaak. Ze zijn het gevolg van bewegingen in regionale breukensystemen in de aardkorst.

Zwaarste aardbeving tot nu toe gemeten

Meerdere mensen in België en Nederland meldden vorige maand dat ze de beving in Limburg voelden. Vooralsnog zijn er geen meldingen uit Warder gekomen. Voor zover bekend heeft de beving in Noord-Holland ook geen schade aangericht.

TWITTER KNMI

View image on Twitter

KNMI@KNMI

Recente aardbeving in Nederland: op 2018-06-04 om 23:01:02 UTC (01:01:02 NL) vond in #Warder een #aardbeving plaats met een magnitude van 2.5 (reviewed). http://www.knmi.nl/nederland-nu/seismologie/aardbevingen?eventid=knmi2018kxda …  3:28 AM – Jun 5, 2018

De zwaarste aardbeving die in Nederland tot nu toe gemeten is, was in 1992 in Roermond. Die beving had een kracht van 5,8. 

Cijfer op de schaal van Richter                                Zwaarte
0 tot 1,9                                                                     Minuscuul
2 tot 2,9                                                                     Zeer licht
3 tot 3,9                                                                     Licht
4 tot 4,9                                                                     Gemiddeld
5 tot 5,9                                                                     Vrij krachtig
6 tot 6,9                                                                     Krachtig
7 tot 7,9                                                                     Zwaar
8 tot 8,9                                                                     Zeer zwaar
9 tot 9,9                                                                     Catastrofaal
Tussen de 10 en 11,9                                                 Totaal catastrofaal
12 en hoger                                                               Totale verwoesting

Kamer voelt opgestapte Hans Alders aan de tand

Telegraaf 05.06.2018  De opgestapte Nationaal Coördinator Groningen, Hans Alders, wordt woensdag gehoord in de Tweede Kamer. PvdA-Kamerlid Henk Nijboer wilde voor het debat met minister Wiebes (Economische Zaken) van aanstaande donderdag een gesprek met partijgenoot Alders.

De topbestuurder stapte vorige week op. Hij deed dat naar eigen zeggen uit onvrede over het opschorten van de versterking van 16.000 Groningse huizen door het kabinet, maar de Nationaal Coördinator lag al langer slecht bij Groningers.

BEKIJK OOK:

Alders stapt uit onvrede op als Nationaal Coördinator Groningen

’Graag een breder overleg’

De coalitiepartijen vonden het eigenlijk te kort dag voor een gesprek met alleen Alders. CDA-Kamerlid Mulder: „Wij willen graag een breder overleg over het functioneren van de Nationaal Coördinator Groningen.” De coalitie wilde liever niet alleen Alders spreken, maar ook bestuurders van de provincie Groningen, gemeenten en vertegenwoordigers met belangenorganisaties.

Om een gesprek met Alders voor komende donderdag te verhinderen hadden de coalitiepartijen extra Kamerleden opgetrommeld om het voorstel van de PvdA weg te stemmen. Maar aan het einde van de vergadering waar over een gesprek met Alders werd besloten draaide de coalitie weer bij.

BEKIJK OOK:

Groningers naar Den Haag voor gasdebat

LEES MEER OVER hans alders  groningen nationaal coördinator groningen eric wiebes henk nijboer

Kamer wil opgestapte Nationaal Coördina­tor Groningen spreken

AD 05.06.2018 Hans Alders is vanmiddag uitgenodigd in de Tweede Kamer om zijn vertrek als Nationaal Coördinator Groningen te komen toelichten. Dat heeft de vaste Kamercommissie voor Economische Zaken en Klimaat besloten op voorstel van PvdA’er Henk Nijboer.

   Laurens Kok@lwmkok

Coalitie capituleert: stemt in met gesprek met Hans Alders, die vorige week opstapte als nationaal coördinator Groningen. Morgen in de Tweede Kamer 1:48 PM – Jun 5, 2018

Alders gaf er vorige week de brui aan omdat minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) volgens hem beloftes aan de bewoners van Groningen niet nakomt. De bewindsman besloot onlangs de versterking van circa 1.600 woningen in de ijskast te zetten. Hij wil eerst weten of het risico voor die huizen vermindert als de gaswinning op termijn helemaal stopt.

De Tweede Kamer spreekt donderdagmiddag met Wiebes over het besluit om de gaswinning de komende jaren helemaal af te bouwen. Omdat in dat debat ook het vertrek van Alders aan bod komt, had Nijboer geopperd hem nog voor die tijd uit te nodigen voor een gesprek. De meeste andere oppositiepartijen steunden dat voorstel.

De coalitiepartijen hielden aanvankelijk de boot af. Zij zien meer heil in een breder gesprek op een later moment, waarbij ook provincie, gemeenten en bewonersorganisaties worden gehoord. Zij stelden bovendien dat de Kamer met zeven kantjes toelichting van Alders, plus de nog te ontvangen uitleg van minister Wiebes, voldoende is geïnformeerd voor het debat van donderdag.

Ook SGP’er Chris Stoffer had bedenkingen. ,,Gaat dit niet in een vlaag van emotie een hele grote rol spelen in dat debat?”, vroeg hij zich af. Hoewel de coalitiepartijen het gesprek met Alders gezien hun meerderheid in de commissie hadden kunnen blokkeren, gingen zij uiteindelijk toch akkoord.

Tweede Kamer wil Nationaal Coördinator Groningen spreken over vertrek 

NU 05.06.2018 Hans Alders is woensdagmiddag uitgenodigd in de Tweede Kamer om zijn vertrek als Nationaal Coördinator Groningen te komen toelichten. Dat heeft de vaste Kamercommissie voor Economische Zaken en Klimaat besloten op voorstel van PvdA’er Henk Nijboer.

Alders kondigde vorige week zijn vertrek aan omdat minister Eric Wiebes (Economische Zaken) volgens hem beloftes aan de bewoners van Groningen niet nakomt.

De bewindsman besloot onlangs de versterking van circa 1.600 woningen in de ijskast te zetten. Hij wil eerst weten of het risico voor die huizen vermindert als de gaswinning op termijn helemaal stopt.

De Tweede Kamer spreekt donderdagmiddag met Wiebes over het besluit de gaswinning de komende jaren helemaal af te bouwen. Omdat in dat debat ook het vertrek van Alders aan bod komt, had Nijboer voorgesteld hem nog voor die tijd uit te nodigen voor een gesprek.

Alders werd drie jaar geleden aangesteld als eindverantwoordelijke voor de afdeling schadedossiers als gevolg van de aardbevingen in Groningen. Hij schreef vorige week in zijn brief aan de minister dat hij het gevoel had dat Wiebes niet meer naar zijn adviezen luistert.

“Voor mij is het onmogelijk om te werken in een situatie waarin het meest elementaire vertrouwen ontbreekt”, aldus Alders.

Zie ook: Nationaal Coördinator Groningen stopt uit onvrede over visie Wiebes

Lees meer over:  Gaswinning Groningen

Aanbevolen artikelen

Raad van State adviseert kleinere rol voor Wiebes in gasbesluit

Wiebes houdt vast aan besluit versterkingsoperatie tijdelijk stil te leggen

Kamer in gesprek met opgestapte Groningen-coördinator Alders

NOS 05.06.2018 De Tweede Kamer heeft morgenmiddag een gesprek met Hans Alders over zijn vertrek als Nationaal Coördinator Groningen.

Alders stuurde vorige week een brief aan minister Wiebes, waarin hij zei dat hij zich buitenspel gezet voelde door diens besluit om de versterking van ongeveer 1600 woningen uit te stellen, nu besloten is om de gaswinning binnen twaalf jaar helemaal af te bouwen.

Veiligheidsadvies

Wiebes wil wachten op een veiligheidsadvies van deskundigen van onder meer het KNMI en TNO. Daaruit moet blijken of het risico voor woningen vermindert, nu de gaswinning op termijn stopt in het aardbevingsgebied. Hij verwacht het rapport over een week of vier.

De Tweede Kamer debatteert donderdag met Wiebes over het besluit om de gaswinning af te bouwen. Dan zal ook het vertrek van Alders aan bod komen. De Kamer wil eerst van de opgestapte coördinator zelf een toelichting op zijn brief horen.

BEKIJK OOK

Wiebes neemt wantrouwen Groningers niet weg

Minister Wiebes: vertrek Alders komt op ongelukkig moment

Linkse oppositie kritisch over Wiebes: ‘Hij maakt met iedereen ruzie’

Coördinator Groningen Hans Alders stapt op: ‘We zijn buitenspel gezet’

Raad van State: Wiebes moet veiligheid Groningers áltijd voor laten gaan

AD 05.06.2018 Economische belangen mogen niet doorslaggevend zijn bij een toekomstige beslissing over de hoogte van gaswinning in Groningen. De veiligheid van bewoners moet altijd voorop staan, ook als dat schade oplevert voor bedrijven.

Dat schrijft de Raad van State, een belangrijk adviesorgaan van de overheid, in een advies over het nieuwe wetsvoorstel waarin de gaswinning in Groningen geregeld wordt.

Lees ook

Minister vraagt Groningers opnieuw om geduld rond gasbesluit

Lees meer

Nederlandse gaswinning dreigt verder in te storten

Lees meer

In het wetsvoorstel behoudt de minister van Economische Zaken – nu Eric Wiebes (VVD) – de vrijheid om verschillende belangen tegen elkaar af te wegen. De Raad van State onderscheidt er drie: de veiligheid van de Groningers, de veiligheid van afnemers en de leveringszekerheid voor bijvoorbeeld bedrijven.

De Raad van State vindt dat die vrijheid ‘begrensd’ moet worden, ‘gelet op de onzekerheid in Groningen en gelet op het doel van het wetsvoorstel. ,,Die begrenzing moet in ieder geval inhouden dat veiligheid voor omwonenden voorrang heeft boven het algemeen maatschappelijk belang van leveringszekerheid.”

Vrij vertaald: als het gaswinningsniveau vanuit veiligheidsoogpunt naar een niveau moet waardoor bedrijven zonder gas komen te zitten, dan is dat maar zo. Ook als dat leidt tot bijvoorbeeld faillissementen.

Ontwrichtend

Minister Eric Wiebes © ANP

De gaswinning ging de afgelopen jaren al fors omlaag.© AD

In een reactie op het advies van de Raad van State schrijft Wiebes dat het loslaten van leveringszekerheid als uitgangspunt grote economische schade kan aanrichten. Hij spreekt van ‘ontwrichtende gevolgen’.

,,Om de winning substantieel te verlagen zullen eindafnemers moeten worden afgesloten. Omdat kwetsbare eindafnemers, zoals huishoudens, zorginstellingen en de sector openbare orde veiligheid, als laatste afgesloten mogen worden, betekent dit dat het ‘gewone bedrijfsleven’ als eerste afgesloten zal moeten worden.

Tot 2022 betekent dit dat Nederland stil wordt gelegd. (…) De directe gevolgen hiervan zijn dat een deel van de bedrijven failliet zal gaan en personeel ontslagen zal worden. De indirecte gevolgen zijn nog veel groter om dat ook toeleveranciers worden getroffen.”

Volgens Wiebes blijft het kabinet met de huidige winningsstrategie binnen de veiligheidsnormen en is het in het aardbevingsgebied ‘niet acuut onveilig’.

Wiebes zet versterkingsoperatie Groningen even stop

Telegraaf 04.06.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) houdt vast aan zijn besluit om de versterking van 1600 huizen in het aardbevingsgebied van Groningen tijdelijk stop te zetten. Dit bleek maandag na spoedoverleg met de provincie en bestuurders. Begin juli moet duidelijk worden wat er verder moet gebeuren, zo bleek uit het overleg.

Wiebes besloot tot tijdelijke stopzetting omdat hij eerst een advies van experts over de gevolgen van het stopzetten van de gaswinning wil afwachten. De minister hoopt daarmee onnodige maatregelen te voorkomen.

Dat advies moet uiterlijk 1 juli klaar zijn. ,,We moeten de periode van onduidelijkheid zo kort mogelijk houden”, aldus de bewindsman. ,,Anders komt er meer verwarring en gedoe.” Wiebes liet weten dat de versterking van de 1600 huizen wel doorgaat, maar het is nu afwachten op welke manier.

Deadline

Commissaris van de Koning René Paas noemde maandag 1 juli een harde deadline. ,,De vraag is niet of de versterkingsoperatie doorgaat, maar hoe. Dit moet begin juli helder zijn.” Burgemeester Anno Wietze Hiemstra van Appingedam sloot zich hierbij aan. ,,We kunnen het ons niet permitteren dat er een langere periode van onzekerheid blijft voor de bewoners”.

De regionale bestuurders lieten vorige week hun ongenoegen blijken en stelden dat Wiebes deze versterkingsoperatie niet had mogen uitstellen. Het besluit van Wiebes om de operatie tijdelijk stil te leggen was vorige week aanleiding voor Hans Alders om op te stappen als Nationaal Coördinator Groningen.

Minister Wiebes benadrukte maandag ook dat de NAM, verantwoordelijk voor de gaswinning in Groningen, niet aan tafel zal komen zitten bij de uitvoering van de versterkingsoperatie. Dat, en het sowieso doorgaan van de versterking, beschouwt gedeputeerde Eelco Eikenaar (SP) als winst van het overleg.

LEES MEER OVER aardbevingen groningen hans alders eric wiebes

Wiebes in Groningen ’om voortgang te boeken’

Telegraaf 04.06.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) is maandagmiddag in Groningen begonnen aan overleg met provincie en bestuurders. Hij zegt een einde te willen maken aan de verwarring die is ontstaan over het stopzetten van een deel van de zogeheten versterkingsoperatie.

„We werken hier al maandenlang met een ’superteam’ samen aan de problemen en het is zaak om vooruitgang te blijven boeken. En dat doen niet we door elkaar brieven te sturen, maar door met elkaar om tafel te gaan.”

Bestuurders in de regio hadden vrijdag de minister opgeroepen om te komen praten. Volgens Wiebes klopt de berichtgeving in de media niet. „We hebben de versterking van woningen niet helemaal stilgelegd. Op dit moment zitten er zo’n 2000 huizen in de pijplijn die worden versterkt. We willen alleen een versterkingsadvies afwachten, voordat we daar nieuwe woningen aan toevoegen.” De minister snapt dat dit leidt tot onzekerheid voor een kleine groep, maar hij verzekert dat een woning wordt versterkt als dat moet.

De bestuurders zijn boos op Wiebes omdat ze vinden dat hij de versterkingsoperatie niet had mogen uitstellen. „Het is goed dat we nu weer om tafel gaan”, vindt Wiebes. „De gaswinning hebben we al stopgezet en ook de schadeafhandeling is weer opgepakt. Nu moeten we schouder aan schouder blijven werken aan de veiligheid en het verder op afstand zetten van de NAM. We moeten als bestuurders de Groningers laten zien dat we dat samen doen”, aldus de minister.

LEES MEER OVER eric wiebes groningen nederlandse aardolie maatschappij (nam)

Wiebes naar Groningen voor overleg

Telegraaf 04.06.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) is maandagmiddag in Groningen voor overleg met provincie en bestuurders. Die hadden vrijdag in een brief de minister opgeroepen om te komen praten.

Volgens een woordvoerder van de bewindsman wordt gesproken over onder meer het opstappen van Hans Alders, de Nationaal Coördinator Groningen, en de versterkingsoperatie. Alders stapte vorige week op omdat hij niet kan leven met het besluit van Wiebes om de versterking van 1600 huizen tijdelijk stil te leggen.

Het overleg begint om 16.30 in het Provinciehuis.

LEES MEER OVER groningen eric wiebes

 

Wiebes naar Groningen voor overleg

AD 04.06.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) is maandagmiddag in Groningen voor overleg met provincie en bestuurders. Die hadden vrijdag in een brief de minister opgeroepen om te komen praten.

Volgens een woordvoerder van de bewindsman wordt gesproken over onder meer het opstappen van Hans Alders, de Nationaal Coördinator Groningen, en de versterkingsoperatie. Alders stapte vorige week op omdat hij niet kan leven met het besluit van Wiebes om de versterking van 1600 huizen tijdelijk stil te leggen.

Hierdoor boekte Alders flink in aan geloofwaardigheid bij Groningers, vond hij zelf. Langer aanblijven was voor hem daarom geen optie, stelde Alders.

Wiebes zei die stap te begrijpen, maar in de Tweede Kamer klonk er kritiek op die ‘laconieke’ houding.

Het overleg begint om 16.30 in het Provinciehuis.

Wiebes neemt wantrouwen Groningers niet weg

NOS 04.06.2018 Het wantrouwen in Groningen tegenover de overheid blijft, ook na het overleg met minister Wiebes over versterking van onveilige huizen in het aardbevingsgebied. Wiebes sprak vandaag met de burgemeesters van de betrokken gemeenten en commissaris van de koning Paas. Die laatste noemt het onverteerbaar dat Wiebes het herstel van de woningen voorlopig stil laat liggen.

Commissaris van de koning Paas en de burgemeesters schortten het overleg met Wiebes twee weken geleden op. Daar bovenop kwam het vertrek van Nationaal Coördinator Groningen Hans Alders, die vorige week opstapte omdat volgens hem gemaakte afspraken niet worden nagekomen.

De vraag is of bijna 1600 woningen in het gebied alsnog moeten worden versterkt, zoals eerder is afgesproken, of dat daarvan wordt afgezien en de woningen worden gesloopt. Wiebes wil het besluit over de versterking uitstellen totdat de risico’s opnieuw in kaart zijn gebracht, en hij herhaalde dat standpunt vandaag.

“Ik neem het voor lief dat mensen moeten wachten”, zegt Wiebes. “Dat is pijnlijk omdat mensen vaker moesten wachten en beloftes kregen die niet werden waargemaakt. Maar in dit geval kon ik niet anders. Het gaat niet over of er wordt hersteld, het gaat om hoe.”

Niets bereikt

De gemeenteraad van aardbevingsgemeenten Loppersum reageert boos op het gesprek met Wiebes. “We hebben niets bereikt deze middag”, aldus burgemeester Albert Rodenboog tegen het Dagblad van het Noorden. “De angel is er niet uitgehaald.”

Loppersum is een van de tien aardbevingsgemeenten die samen met de provincie een boze brief stuurden aan minister Wiebes na het aftreden van Alders. “Dit is in de regio als een mokerslag ingeslagen en dit schaadt het broze vertrouwen van ons en onze inwoners verder”, schrijven ze. “De zorgen over de voortgang van de versterkingsoperatie nemen hierdoor alleen nog maar toe.”

Rol van de NAM

Op de achtergrond speelt ook de vraag of de NAM nog steeds inhoudelijk betrokken is bij de gesprekken over de versterkingsoperatie. Wiebes heeft beloofd dat dat niet meer gebeurt en dat hij dat wettelijk zal vastleggen.

RTV Noord heeft echter het verslag in handen van een overleg waarbij ook de NAM aanwezig was. Het aardgasbedrijf schoof vorige week maandag aan bij een ontmoeting tussen het ministerie van Economische Zaken en de Nationaal Coördinator Groningen.

Wiebes ontkent dat de NAM nog meepraat: volgens hem wordt alleen gebruik gemaakt van een rekenmodel van de NAM.

De provincie en de gemeentebestuurders zijn bang dat de NAM invloed houdt op de besluitvorming. Ze vrezen dat het bedrijf, met zijn grote belang in de gaswinning, zal proberen de kosten van de versterkingsoperatie zoveel mogelijk te drukken.

Meer dan 150 demonstranten bij protest tegen gas- en zoutwinning 

NU 02.06.2018 Naar schatting tussen de 150 en 200 demonstranten protesteren zaterdag tijdens de manifestatie Samen TegenGas in Harlingen tegen de gas- en zoutwinning. Zij bundelen daar hun krachten tegen de gevolgen van de mijnbouw en de diverse plannen voor nieuwe projecten.

”We willen laten zien dat er behalve de aardbevingen in Groningen nog veel meer schadelijke gas- en zoutwinning plaatsvindt of dat daarvoor plannen bestaan”, zegt Ellen Kuipers van de Waddenvereniging, een van de betrokken organisaties die zich hebben verzameld in de Friese havenstad.

”We moeten denken aan de volgende generaties.” Volgens Kuipers blijkt uit een recent rapport van Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) dat de zoutwinning de kans op zogenoemde sinkholes vergroot.

Volgens de organisaties uit onder meer de provincies Friesland en Groningen en plaatsen als Woerden en Haastrecht-Vlist ”is de bodem bereikt”. Het protest wordt gehouden bij de mijnbouwbedrijven Frisia (zout) en Vermillion Energy (gas). Die krijgen evenals de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) van de demonstranten een rode kaart voor hun activiteiten.

Politici uit de Tweede Kamer, provinciebesturen en gemeenteraden spreken de demonstranten toe.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Oproep

Heb jij foto’s, video’s, livebeelden of aanvullingen in tekst bij dit bericht?

Stuur ze op naar de redactie 

Gaswinning

Op 240 locaties op land en zee, met uitzondering van Groningen, wordt gas gewonnen. Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) maakte eerder deze week bekend dat hij de gaswinning geleidelijk aan wil stoppen.

Het kabinet is voornemens de vraag naar gas zo snel mogelijk te verminderen en in te zetten op energie uit duurzame bronnen. Overigens worden al geen vergunningen meer afgegeven voor het zoeken naar nieuwe velden op land.

Samen #Tegengas en tegen verzakking en vervuiling door zoutwinning #Harlingen, #Twente

  Evert_MD

09:49 – 02 juni 2018

Lees meer over: gaswinning harlingen

Protest tegen gas- en zoutwinning

Telegraaf 02.06.2018 Naar schatting tussen de 150 en 200 demonstranten protesteren zaterdag tijdens de manifestatie ’Samen TegenGas’ in Harlingen tegen de gas- en zoutwinning. Zij bundelen daar hun krachten tegen de gevolgen van de mijnbouw en de diverse plannen voor nieuwe projecten.

„We willen laten zien dat er behalve de aardbevingen in Groningen nog veel meer schadelijke gas- en zoutwinning plaatsvindt of dat daarvoor plannen bestaan”, zegt Ellen Kuipers van de Waddenvereniging, een van de betrokken organisaties die zich hebben verzameld in de Friese havenstad. „We moeten denken aan de volgende generaties.” Volgens haar blijkt uit een recent rapport van Staatstoezicht op de Mijnen dat de zoutwinning de kans op zogenoemde sinkholes vergroot.

Volgens de organisaties uit onder meer de provincies Friesland en Groningen en plaatsen als Woerden en Haastrecht-Vlist „is de bodem bereikt.” Het protest wordt gehouden bij de mijnbouwbedrijven Frisia (zout) en Vermillion Energy (gas). Die krijgen evenals de NAM van de demonstranten een rode kaart voor hun activiteiten.

Politici uit de Tweede Kamer, provinciebesturen en gemeenteraden spreken de demonstranten toe.

LEES MEER OVER zoutwinning gas friesland harlingen

Meer dan helft oude schadegevallen Groningen afgehandeld

NOS 01.06.2018 Meer dan de helft van de oude schadeclaims in verband met de aardgaswinning in Groningen is afgehandeld door de NAM (Nederlandse Aardolie Maatschappij). Dat heeft minister Wiebes van van Economische Zaken bekendgemaakt.

Het gaat om in totaal zo’n 6000 meldingen van voor 31 maart 2017. Meer dan 90 procent van de betrokken huishoudens kreeg een aanbod van de NAM, in 60 procent van de gevallen is de zaak inmiddels afgehandeld.

Van de eigenaren heeft 7 procent het aanbod afgewezen. Zij kunnen hun schade voorleggen aan de Arbiter Bodembeweging.

Een onafhankelijk onderzoek onder 378 betrokken woningeigenaren onderschrijft deze cijfers. Een groot deel is tevreden met hoe hun schade is afgehandeld. Een klein deel vindt het aanbod niet genoeg.

Deadline

Wiebes kondigde in maart aan dat de oude schadeclaims tot 25.000 euro zouden worden uitbetaald. Ook als de NAM van mening is dat de schade niet door een aardbeving is veroorzaakt of verergerd, worden de claims ingewilligd.

De deadline van 1 juli voor de afwikkeling van alle schadeclaims wordt niet gehaald omdat sommige mensen hun zaak aan de arbiter voorleggen.

BEKIJK OOK

Minister Wiebes: vertrek Alders komt op ongelukkig moment

NAM legt eerste contact met 6000 oude schadegevallen

Ruim 3000 ‘oude’ schades door aardbevin­gen Groningen vergoed

AD 01.06.2018 Van de ruim 6000 Groningers die nog een oude schademelding hadden openstaan als gevolg van aardbevingen, heeft ruim de helft van de NAM een schadevergoeding ontvangen, meldde minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) vandaag aan de Tweede Kamer.

Inwoners van Groningen die schade hebben geleden door aardbevingen als gevolg van de gaswinning, kunnen sinds vorig jaar terecht bij een speciaal loket. Alleen meldingen van voor 31 maart 2017 worden nog afgehandeld door de NAM zelf. Dat bedrijf heeft inmiddels aan negen op de tien gedupeerden een aanbod gedaan.

Bijna zes op de tien mensen die zo’n aanbod kregen, stemden daarmee in en hebben inmiddels schadevergoeding ontvangen. De rest heeft nog niet gereageerd (35 procent), of heeft het voorstel afgewezen (7 procent). Die laatste groep kan terecht bij een onafhankelijke arbiter.

HELFT ’OUDE’ SCHADES IN GRONINGEN AFGEHANDELD

Telegraaf 01.06.2018  Van de ruim 6000 Groningers die nog een oude schademelding hadden openstaan als gevolg van aardbevingen, heeft ruim de helft van de NAM een schadevergoeding ontvangen. Dat meldt minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) aan de Tweede Kamer.

Inwoners van Groningen die schade hebben geleden door aardbevingen als gevolg van de gaswinning, kunnen sinds vorig jaar terecht bij een speciaal loket. Alleen meldingen van voor 31 maart 2017 worden nog afgehandeld door de NAM zelf. Dat bedrijf heeft inmiddels aan negen op de tien gedupeerden een aanbod gedaan.

Bijna zes op de tien mensen die al zo’n aanbod kregen, stemden daarmee in en hebben inmiddels schadevergoeding ontvangen. De rest heeft nog niet gereageerd (35 procent), of heeft het voorstel afgewezen (7 procent). Die laatste groep kan terecht bij een onafhankelijke arbiter.

’Ruimhartig eindbod’

Wiebes en de Groningse commissaris van de Koning René Paas stellen vast dat de NAM „goed gevolg geeft aan de gemaakte afspraken.” Het bedrijf heeft beloofd voor 1 juli aan alle gedupeerden een „ruimhartig” eindbod te doen. De definitieve afhandeling kan nog wel wat langer duren als bewoners niet akkoord gaan en een beroep doen op arbitrage.

LEES MEER OVER schadevergoedingen  aardbevingen eric wiebes groningen nederlandse aardolie maatschappij (nam)

Meer dan helft oude schadegevallen in Groningen afgehandeld

RO 01.06.2018 Meer dan 90 procent van de bewoners in Groningen met openstaande oude schademeldingen heeft inmiddels een aanbod gehad van NAM voor de afhandeling van hun schade. In bijna 60 procent van deze gevallen is de schade intussen helemaal afgehandeld.

Dat blijkt uit de tweede voortgangsrapportage van NAM over de afhandeling van de oude schademeldingen die minister Wiebes van Economische Zaken en klimaat vandaag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. Bij de totstandkoming van het nieuwe schadeprotocol voor Groningen in januari is afgesproken dat NAM de ruim zesduizend openstaande schademeldingen uiterlijk voor 1 juli zal afronden door een ruimhartig eindbod te doen.

Uit de voortgangsrapportage blijkt dat voor 5.646 openstaande schademeldingen inmiddels een aanbod is verstuurd. In 59 procent van de gevallen hebben de bewoners het aanbod geaccepteerd, 7 procent van de eigenaren heeft het aanbod afgewezen en in 35 procent van de gevallen is nog geen reactie ontvangen.

De Commissaris van de Koning in Groningen en de minister constateren op basis van de voortgangsrapportage dat NAM goed gevolg geeft aan de gemaakte afspraken.

Naast de voortgangsrapportage heeft de minister ook een onafhankelijk bejegeningsonderzoek naar de Tweede Kamer gestuurd. Voor het onderzoek zijn gesprekken gevoerd met 378 woningeigenaren die een aanbod hebben ontvangen. Volgens de onderzoekers wordt het aanbod door een groot deel van de eigenaren als redelijk ervaren. Een kleiner deel vindt, al dan niet op voorspraak van expertisebureaus of aannemers, het aanbod ontoereikend.

NAM verwacht dat op 1 juli 2018 voor alle oude schademeldingen een aanbod is gedaan. Schademelders die het aanbod afwijzen kunnen hun schade voorleggen aan de Arbiter Bodembeweging. Daarom zullen op 1 juli nog niet alle oude schademeldingen definitief zijn afgehandeld. Minister Wiebes bekijkt nu of het proces rond de Arbiter Bodembeweging kan worden versterkt zodat eigenaren die hier een beroep op doen zo snel mogelijk duidelijkheid krijgen.

Documenten 

Voortgangsrapportage afhandeling ‘oude’ schadegevallen

Rapport | 31-05-2018

Communicatie rond afhandeling schade CVW/NAM/woningeigenaren

Rapport | 01-06-2018

Zie ook

Video afspelen

“Ik begrijp het wel, maar het zorgt wel voor meer onzekerheid”

Minister Wiebes: vertrek Alders komt op ongelukkig moment

NOS 01.06.2018 Het vertrek van de Nationaal Coördinator Groningen, Hans Alders, komt op een heel ongelukkig moment, vindt minister Wiebes. Volgens hem vergroot de stap van Alders de onzekerheid in het gaswinningsgebied. “En onzekerheid, daar houden Groningers niet van.”

Alders maakte woensdag in een brief aan Wiebes zijn vertrek bekend. Hij voelt zich buitenspel gezet door het besluit van de minister om nog even geen versterkingsadvies te maken voor zo’n 250.000 woningen in het bevingsgebied.

Wiebes zegt dat hij eerst een veiligheidsadvies van deskundigen van onder meer het KNMI en TNO wil afwachten. “Dat betekent ook dat er huizen zijn waarvoor het vanaf nu nog vier weken duurt voordat er duidelijkheid is en dat is voor hem natuurlijk ingewikkeld.”

Wiebes in november 2017 op bezoek in Groningen, rechts staat Alders ANP

‘Moeilijke boodschappen’

De minister van Economische Zaken, die ook over de gaswinning in Groningen gaat, zegt het besluit van Alders wel te snappen. Hij zegt dat de coördinator sinds 2015 vaak met Groningers “in zaaltjes” heeft gezeten “om heel moeilijke boodschappen te verkopen”, en dan zou hij nu opnieuw moeten vertellen dat het nog even duurt voordat het advies over de versterking van huizen klaar is.

Hij wijst erop dat het recente besluit van het kabinet om de gaskraan helemaal dicht te draaien ook invloed heeft op de versterkingsoperatie en dat hij daarom eerst het rapport wil afwachten. “Die veiligheidsoperatie gaat natuurlijk wel gewoon door”, zegt hij. “Maar daar had ik Alders graag nog even bij gehad.”

Of er een nieuwe Nationaal Coördinator Groningen komt, weet Wiebes nog niet. Hij is daarover in overleg met bestuurders in de regio. “Er moet in elk geval leiding en sturing komen op die organisatie, dat zijn we met elkaar eens.”

BEKIJK OOK

Linkse oppositie kritisch over Wiebes: ‘Hij maakt met iedereen ruzie’

Coördinator Groningen Hans Alders stapt op: ‘We zijn buitenspel gezet’

De volgende beving in Groningen: Eric Wiebes die door de porseleinkast dendert

VK 01.06.2018 Wanneer Hans Alders vindt dat zijn integriteit in het geding is, is er iets bijzonders aan de hand, want integriteit leek nooit zo Alders’ eerste zorg. Maar afgelopen week stuurde hij een lange brief aan minister Wiebes van Economische Zaken. Daarin verklaarde hij af te treden als baas van de NCG, de instantie die de afgelopen drie jaar de afhandeling van de aardbevingsschade in Groningen coördineerde. Hij kon niet meer in de spiegel kijken zonder een hekel te krijgen aan zichzelf, zei Alders. Dat was nieuw.

Aan de zogenoemde Alderstafel van Schiphol naaide hij de omwonenden in het pak en als voorzitter van branchevereniging EnergieNed pleitte hij vanwege de duurzaamheid voor het openhouden van de kolencentrales. En elke keer keek hij in de spiegel en zag een jofele, integere PvdA’er zonder gewetensbezwaren.

Aan de zogenoemde Alderstafel van Schiphol naaide hij de omwonenden in het pak, als voorzitter van branchevereniging EnergieNed pleitte hij vanwege de duurzaamheid voor het openhouden van de kolencentrales. Foto ANP

Een tijdje geleden was Eric Wiebes nog de held van Groningen, toen hij aankondigde de gaswinning versneld af te bouwen, tot nul kubieke meter in 2030. Wiebes werd nog net niet op een schild gehesen en in triomf door de Herestraat gevoerd. Nu is alles anders.

Want, zegt Wiebes, de belofte te stoppen met de gaswinning heeft consequenties. Misschien zal het daardoor straks wel meevallen, met de bevingen. Oké, helemaal zeker is dat niet. Daarom wil hij nu eerst een advies afwachten van het Staatstoezicht op de Mijnen, TNO, KNMI en de Mijnraad. Dat komt over een paar weken. Volgens de planning volgen daarna twee maanden van besluitvorming, waarna in september de koe bij de horens zal worden gevat.

Dat betekent dat de bewoners van bijna zestienhonderd woningen die al wel officieel onveilig zijn verklaard, nog even geduld moeten hebben. Tot het advies er is en daarna tot de besluitvorming rond is. En vervolgens nog tot de consequentie van de besluitvorming per huis is vastgesteld. En dan nog even tot die consequentie per huis in praktijk wordt gebracht: versterken, afbreken of als het allemaal reuze blijkt mee te vallen met de risico’s niks.

Hoe het met de 14 duizend woningen zal gaan die nog onderzocht moeten worden, met de 5.000 die wel zijn onderzocht maar waarvoor nog geen versterkingsadvies is geschreven én met de 3.000 waarvoor al wel zo’n advies bestaat (waarmee in de meeste gevallen helaas nog niks is gedaan) dat is afwachten. Geduld a.u.b. Ook dat hangt af van het SodM-rapport. Alle huizen in het bevingsgebied hadden inmiddels met de stapels rapporten van nieuwe fundamenten kunnen worden voorzien.

Minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat (VVD) op het Binnenhof na de wekelijkse ministerraad. Foto ANP

Het is vermoedelijk niet zo’n boude veronderstelling dat Alders niet alleen is opgestapt ter bescherming van zijn integriteit, maar dat de chaos hem ook boven het hoofd begon te groeien. Het is ook niet erg gewaagd te veronderstellen dat Wiebes wel klaar is met Alders en de NCG en dat er binnenkort een topambtenaar uit Den Haag naar het noorden zal reizen om ze daar voor een paar voldongen feiten te plaatsen.

Alle mooie praatjes van Wiebes zelf en die van premier Rutte (‘We hebben een nationale schuld aan Groningen’) op een stokje: het moet wel betaalbaar blijven. Er is ruim één miljard beschikbaar, daar verstevig je geen 22 duizend woningen mee. En je tilt er al helemaal geen hele regio mee uit de ellende, zoals aanvankelijk de bedoeling was. Dat moet de Groningers worden duidelijk gemaakt en dat zal ook gebeuren. Er zal binnenkort nog een keer een flinke beving door de Groningse dreven gaan, en die zal niet worden veroorzaakt door de gaswinning, maar door Eric Wiebes, die als een olifant door de porseleinkast dendert.

‘Dat hij nu weggaat zorgt alleen maar voor meer onzekerheid’, zei Wiebes na Alders’ ontslagbrief – dat is wel de minste van de Groningse onzekerheden.

Het enige dat eventueel zal helpen is de onlangs door Läslo Evers van het KNMI voorspelde aardbeving van 5.0 op de schaal van Richter. Die zal voor duidelijkheid zorgen op het schadevlak, tevens Wiebes’ ‘afnemend bevingsrisico’ in perspectief zetten, evenals diens ‘herbezinning versterkingsoperatie’. Ook met die 1,15 miljard euro wordt het dan heel anders.

Maar godverhoede.

MEER OVER ERIC WIEBES HANS ALDERS

GRONINGEN WIL MET WIEBES OM TAFEL

BB 01.04.2018 Tien Groningse gemeenten en de provincie willen zo snel mogelijk met minister Eric Wiebes van Economische Zaken om de tafel zitten. De regio is bezorgd over de voortgang van het versterken van huizen en wil een betekenisvolle positie in de besluitvorming ‘over onze eigen provincie’.

Brandbrief

De provincie en gemeenten laten in een brandbrief weten dat het nieuws over het opstappen van Nationaal Coördinator Groningen Hans Alders als een ‘mokerslag’ is ingeslagen. Hij stopt naar aanleiding van het besluit van Wiebes om voor een kleine 1600 woningen in het aardbevingsgebied voorlopig geen versterkingsadvies te laten maken.

Dat heeft ertoe geleid ‘dat inwoners van vele dorpen, die in de wetenschap verkeren dat zij in een onveilig huis wonen, nog langer in onzekerheid verkeren. Wij vinden dat onacceptabel, en zeer schadelijk voor het vertrouwen in de overheid’, stelt de regio. (ANP)

GERELATEERDE ARTIKELEN

Regio Groningen wil snel om tafel met Wiebes

Telegraaf 01.06.2018 Tien Groningse gemeenten en de provincie willen zo snel mogelijk met minister Eric Wiebes van Economische Zaken om de tafel zitten. De regio is bezorgd over de voortgang van het versterken van huizen en wil een betekenisvolle positie in de besluitvorming „over onze eigen provincie”.

De provincie en gemeenten laten in een brandbrief weten dat het nieuws over het opstappen van Nationaal Coördinator Groningen Hans Alders als een „mokerslag” is ingeslagen. Hij stopt naar aanleiding van het besluit van Wiebes om voor een kleine 1600 woningen in het aardbevingsgebied voorlopig geen versterkingsadvies te laten maken.

Dat heeft ertoe geleid „dat inwoners van vele dorpen, die in de wetenschap verkeren dat zij in een onveilig huis wonen, nog langer in onzekerheid verkeren. Wij vinden dat onacceptabel, en zeer schadelijk voor het vertrouwen in de overheid”, stelt de regio.

LEES MEER OVER overheid  eric wiebes hans alders ministerie van economische zaken (ez) (ministerie ez) nationaal coördinator groningen

Wiebes reageert niet op ‘gevoelens’ opgestapte Nationaal Coördinator Groningen

NU 01.06.2018 Minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat kan in bepaalde mate begrijpen dat Hans Alders opstapt als Nationaal Coördinator Groningen (NCG), maar hij wil verder niet op “al zijn gevoelens” ingaan.

“Als hij [Alders] denkt; de tijden zijn veranderd en dat valt mij zwaar, dan kan ik mij dat voorstellen. Maar ik ga niet op al zijn gevoelens reflecteren”, zei Wiebes vrijdagmiddag na afloop van de ministerraad.

“Het is voor iedereen, voor de bewoners het meest en voor de bestuurders een beetje, in belangrijke mate een onzekere en moeilijke tijd”, aldus Wiebes.

Daarmee doelt de bewindsman op het besluit de gaswinning in Groningen voor 2030 naar 0 te brengen. Alleen zo kan op termijn de veiligheid van de bewoners worden gegarandeerd, redeneert het kabinet. Ondertussen gaat de verstevigingsoperatie in het gebied als gevolg van de aardbevingen wel door.

Daar zit nu de onenigheid tussen Wiebes en de opgestapte Nationaal Coördinator Groningen (NCG), een samenwerkingsorgaan van tien Groninger gemeenten in het aardbevingsgebied, de provincie Groningen en de Rijksoverheid.

Gefopt

Alders heeft het gevoel dat Wiebes steeds minder vertrouwen had in zijn adviezen. “Ik kan mij niet aan de indruk onttrekken dat in een aantal gevallen met dedain over de NCG wordt gesproken”, schreef Alders in een woensdag gepubliceerde brief aan de bewindsman.

Dat Wiebes onlangs besloot de versterkingsoperatie van 1.588 huizen uit te stellen, was voor Alders de druppel. Het ondermijnt volgens hem de geloofwaardigheid dat (lokale) overheden en de NCG goed samenwerken. Alders moest op bepaalde beloftes aan de Groningers terugkomen. Zijn integriteit kwam daarmee in het geding, vond hij.

“Alders heeft een programma in elkaar gesleuteld en tussendoor veel wijzigingen moeten accepteren”, zegt Wiebes daar nu over.

“Dan komt er nu nog eens bij dat we zeggen: Joh, gefopt, we gaan de gaswinning stopzetten. Dan wordt de situatie wéér anders. Ik kan me voorstellen dat er allerlei gevoelens bij hem bovenkomen. Die respecteer ik in alle eerlijkheid. Maar daar kan ik verder weinig op reflecteren.”

De bewindsman prijst wel de inzet van Alders in de afgelopen drie jaar. “Die man staat avond aan avond in zalen met allemaal moeilijke boodschappen. Hij heeft zich bijna opgewerkt tot bouwdeskundige.”

Nieuwe situatie

Wiebes redeneert dat door het dichtdraaien van de gaskraan een nieuwe situatie is ontstaan. Dat vraagt om een andere benadering van de verstevigingsoperatie. Voor de ongeveer 2.500 bewoners die al een verstevigingsadvies hebben gekregen, verandert er niets. Maar het advies voor 1.588 andere gevallen, wordt dus uitgesteld tot voor de zomer.

Wiebes moest een afweging maken “tussen twee vreselijke dingen”. Namelijk mensen nog langer laten wachten op een advies, of een veiligheidsadvies. De bewindsman koos voor het laatste.

Schade

Vrijdag werd verder ook bekendgemaakt dat 90 procent van de ongeveer zesduizend Groningers met een oude schademelding een aanbod van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) heeft gehad.

Voor 1 juli verwacht de NAM, verantwoordelijk voor de gasproductie in Groningen, iedereen van deze groep een aanbod te doen. In 60 procent van de gevallen is de schade inmiddels helemaal afgehandeld.

Er is lang onderhandeld over dit zogenoemde schadeprotocol. Op verzoek van de gedupeerden is besloten de NAM op afstand te zetten. Sinds 19 maart dit jaar kunnen bewoners die schade na 31 maart 2017 hebben terecht bij een onafhankelijke commissie.

Zie ook: Nationaal Coördinator Groningen stopt uit onvrede over visie Wiebes

Lees meer over: Eric Wiebes Gaswinning Groningen

Groningen is klaar met Wiebes’ dedain

Trouw 31.05.2018 De euforie in Groningen na het besluit om de gaskraan dicht te draaien, is omgeslagen in woede. De onderhandelaars zeggen dat Hans Alders te veel begreep, en Wiebes daarom niet naar hem luisterde.

Hij is een van de weinigen die openlijk durft te antwoorden op de vraag wat Hans Alders in zijn ontslagbrief als Nationaal Coördinator Groningen (NCG) nou precies bedoelde met het Haagse dedain. De Groningse gedeputeerde Eelco Eikenaar zegt heel goed te weten waarom Alders dat woord gebruikte. Hij zat er vaak zelf bij als Wiebes niet eens inhoudelijk reageerde op wat Alders zei. Of sterker nog: zijn voorstellen ronduit negeerde.

Eikenaar (SP) geeft toe zelf ook niet blij te zijn met de positie van de organisatie van Alders. De coördinator, met inmiddels een staf van honderd man, is te veel aan de Nam verbonden, en te weinig maatschappelijk. “Die kritiek heb ik regelmatig aan Alders verwoord, maar dan wel openlijk, zodat hij kon reageren. Hij was zelf ook niet blij met die constructie. Hij moest wheelen en dealen tussen alle partijen, en dat was een bijna onmogelijke opgave. Maar het was een constructie waar Wiebes’ voorganger Henk Kamp verantwoordelijk voor was, niet Alders.”

Wiebes had als Kamps opvolger die constructie moeten veranderen, de NCG meer budget moeten geven om de NCG vervolgens om te bouwen tot een publieke organisatie. Die had dan samen met de gemeenten de problemen kunnen oplossen, zegt Eikenaar. “Maar wat deed Wiebes? Precies het omgekeerde.”

Burgemeester Anno Wietze Hiemstra van Appingedam zag hetzelfde. “Ik begrijp heel goed dat Alders zich afgeserveerd voelt. Dat ís hij ook. En dat is precies wat hij met dat dedain bedoelt. Wiebes en zijn ambtenaren vonden gewoon dat Alders te veel wist, en hij kwam vooral met feiten die ze liever niet hoorden. Dat is ook lastig. Daarom deden ze maar of ze hem niet hoorden.”

De ellende is volgens de burgemeester begonnen toen Wiebes op het schild werd gehesen nadat hij eind maart het Gasbesluit bekendmaakte, waardoor de kraan definitief wordt dichtgedraaid. “Maar er stond nog iets in die brief waar de meeste mensen overheen gelezen hebben. Daarin was ook te lezen dat het overleg over de versterking van woningen on hold ging, en dat Wiebes zich ging richten op ‘de meest risicovolle woningen’.”

Die term bestaat niet, zegt Hiemstra, er is geen norm voor, en die nieuwe koers is tegen alle eerdere gemaakte afspraken. “Je zag ook dat de Nam na de datum van het gasbesluit plotseling weer aan tafel zat en meer en meer invloed kreeg op de besluitvorming. Dat kan echt niet. De Nam is in deze kwestie de kwade genius en moet uit het systeem van herstel. Een ruimhartige compensatie moet een zuivere publieke taak zijn van het Rijk.”

We kunnen het inhoudelijk met de minister oneens zijn, zeggen de twee betrokken bestuurders, ernstiger is dat Wiebes het herwonnen vertrouwen van de Groningers opnieuw heeft geschaad. “We zijn weer terug bij af”, zegt Hiemstra. “En misschien nog wel dieper weggezakt. Ik hoop bijna dat Wiebes opnieuw in de auto stapt en hier komt vertellen dat we hem verkeerd hebben begrepen.”

Lees ook: Alders stapt op en zet Wiebes verder onder druk
De onvrede groeit over de pas op de plaats van minister Wiebes bij het herstellen van aardbevingsschade. Vooralsnog steunt alleen zijn eigen partij hem.

Staande ovatie voor Alders

Telegraaf 31.05.2018 Vertrekkend Nationaal Coördinator Groningen Hans Alders heeft op een informatieavond in Appingedam een staande ovatie gekregen van zo’n honderd aanwezigen. Hij was geraakt door het gebaar: „De emoties slaan ogenblikkelijk op mijn stem. Dank u wel voor deze ontvangst”, zei hij in een filmpje van een verslaggever van Dagblad van het Noorden.

De bijeenkomst was bedoeld als informatieavond, maar kreeg het karakter van een afscheid nu Alders zijn vertrek heeft aangekondigd. Hij geeft er de brui aan naar aanleiding van het besluit van minister Eric Wiebes (Economische Zaken) om voor een kleine 1600 woningen in het aardbevingsgebied voorlopig geen versterkingsadvies te laten maken. Dat druist volgens Alders in tegen wat hijzelf met de bewoners heeft afgesproken en daarmee is zijn integriteit in het geding, zo verklaarde hij woensdag.

   Matthijs Sorgdrager@MatthijsS

Hans Alders krijgt een staande ovatie van het publiek in Appingedam. 7:48 PM – May 31, 2018

See Matthijs Sorgdrager’s other Tweets

’Wiebes is een lul’

Een van de aanwezigen in Appingedam noemde minister Wiebes om die reden „een lul”. Burgemeester Anno Wietze Hiemstra zei het diplomatieker: „Het is te vroeg om de versterkingsoperatie ’on hold’ te zetten. Er wordt gesold met de veiligheid van de inwoners.”

BEKIJK OOK:

’Alders veegt zijn straatje schoon’

Uit de zaal kwam nog een vraag of Alders zijn besluit om weg te gaan wellicht wilde heroverwegen. Dat zit er niet in, zei Alders. „Het is een hele vergaande stap. Ik blijf hier overigens gewoon wonen en kan altijd – linksom of rechtsom – ergens bij betrokken zijn.” Voor de avond waren 850 adressen in Appingedam uitgenodigd.

   Mario Miskovic@marioomiskovic

Replying to @marioomiskovic

Janny Ebels (midden) uit de wijk Opwierde-Zuid riep op Facebook mensen op naar Appingedam te komen om hun steun te betuigen aan Alders. #rtvnoord pic.twitter.com/jrttOiw0nc

  Mario Miskovic@marioomiskovic

Een staande ovatie voor Hans Alders in Appingedam. Wie had dat ooit kunnen denken. Drie jaar lang de kop van Jut en nu treurnis omdat hij er mee stopt. De emotie slaat op z’n stem. #rtvnoord pic.twitter.com/yDE0kPDRZL  7:49 PM – May 31, 2018

LEES MEER OVER appingedam groningen eric wiebes hans alders nationaal coördinator groningen


PvdA wil voor gasdebat gesprek met Alders

Telegraaf 31.05.2018 De PvdA wil Hans Alders spreken in de Tweede Kamer, voordat het parlement volgende week debatteert over de Groningse gas- en aardbevingsproblematiek. Alders stapte deze week op als Nationaal Coördinator Groningen, naar eigen zeggen omdat hij zich voor de voeten gelopen voelt door minister Eric Wiebes van Economische Zaken.

Wiebes besloot onlangs de eigenaars van een kleine 1600 woningen in het aardbevingsgebied die in aanmerking zouden komen voor versterking, voorlopig in de wachtkamer te zetten. Nu het kabinet besloten heeft op termijn helemaal te stoppen met de gaswinning in Groningen, neemt het bevingsrisico mogelijk af, is zijn redenering.

BEKIJK OOK:

’Alders veegt zijn straatje schoon’

Alders vindt dat Wiebes daarmee afspraken niet nakomt en hem zo het werken onmogelijk maakt. PvdA-Kamerlid Henk Nijboer wil hem daar graag over spreken voordat hij met Wiebes in debat gaat.

BEKIJK OOK:

Alders stapt uit onvrede op als Nationaal Coördinator Groningen

LEES MEER OVER eric wiebes partij van de arbeid (pvda) hans alders groningen nationaal coördinator groningen

Turkse aardbe­vings­pro­fes­sor moet gebouwen in Groningen redden

AD 31.05.2018 De Hanzehogeschool in Groningen stelt een speciale aardbevingsprofessor aan. De Turkse hoogleraar Ihsan Engin Bal begint volgende week en moet proberen om gebouwen beter te beschermen tegen de Groningse bevingen.

De professor werkte eerder op het vakgebied Earthquake Engineering in Istanboel. In Groningen gaat hij vergelijkbaar werk doen. Hij gaat adviseren over hoe (historische) gebouwen te behouden zijn in het geval van aardbevingen.

Lees ook

Kabinet: Gaswinning in Groningen gaat naar nul

Lees meer

‘Groningse grond stopt niet met beven na dichtdraaien gaskraan’

Lees meer

Groningse schades eindelijk in behandeling genomen

Lees me

De hoogleraar deed daarmee ervaring op in eigen land. In 1999 werd de stad Izmit opgeschrikt door een zeer zware aardbeving die meer dan 17.000 mensen het leven kostte. Sindsdien bereidt Istanboel, dat niet heel ver van het epicentrum ligt, zich voor op een herhaling van die ramp. Ihsan Engin Bal speelde daarbij een voorname rol.

Gaswinning

De Hanzehogeschool hoopt Engin Bals expertise te kunnen gebruiken in het gebied waarbij als gevolg van de gaswinning de afgelopen jaren veel bevingen voorkwamen. ,,We willen leren hoe je goede afwegingen maakt tussen wat je wel en niet wil behouden aan gebouwen’’, zegt Fleur Gräper-Van Koolwijk, lid van Gedeputeerde Staten in Groningen.

De hoogleraar gaat onder de noemer Aardbevingsbestendig Bouwen praktijkgericht onderzoek doen naar de relatie tussen de aardbevingen en de leefbaarheid in het gebied. Zijn ervaring ligt op het gebied van het beoordelen van aardbevingsschade en het verstevigen van bouwstructuren, zo laat een woordvoerder van de Hanzehogeschool weten.

Linkse oppositie kritisch over Wiebes: ‘Hij maakt met iedereen ruzie’

NOS 30.05.2018 De linkse partijen in de Tweede Kamer zijn boos over het opstappen van Nationaal Coördinator Groningen Hans Alders. Ze verwijten minister Wiebes dat hij zijn afspraken niet nakomt. De coalitie deelt die kritiek niet.

“Het herstel van vertrouwen in Groningen komt er niet als Wiebes met iedereen ruzie maakt en zijn plannen eenzijdig terugtrekt”, zegt SP-Kamerlid Beckerman.

Alders schreef in een brief dat hij en Wiebes zodanig van opvatting verschillen dat hij de genomen besluiten niet kan uitvoeren. De minister wil een besluit over de versterking van de bijna 1600 woningen uitstellen totdat de risico’s opnieuw in kaart zijn gebracht. Alders voelt zich daardoor buitenspel gezet.

Grote onzekerheid

PvdA-Kamerlid Nijboer vindt dat het vertrek van Alders bewijst dat Wiebes zijn afspraken met de regio niet nakomt, inwoners in grote onzekerheid laat en zelfs hun rechten schendt. Hij vindt dat “de minister in beweging moet komen en eindelijk naar de inwoners moet luisteren en afspraken moet nakomen”.

GroenLinks-Kamerlid Van Tongeren schrijft in een tweet dat ze vindt dat Groningen een fulltimecoördinator verdient met breed draagvlak in de regio, bij de politiek en de bewoners. “De schadeafhandeling en versterking lopen al jaren achter bij de afspraken en bij wat recht doet aan Groningers.”

Geen verwijten

De coalitiepartijen CDA en D66 snappen de frustratie van Alders, maar verwijten het Wiebes niet. De partijen benadrukken dat dit kabinet ook het definitieve besluit heeft genomen om op termijn te stoppen met gaswinning in Groningen. Wel vinden ze dat Wiebes wel moet zorgen dat de afhandeling met de beschadigde huizen goed gaat lopen. “Er mag geen onduidelijkheid over de versterking van de woningen bestaan”, aldus CDA-Kamerlid Mulder.

VVD-Kamerlid Yesilgöz vindt dat Wiebes het vertrouwen van de Groningers niet heeft beschaamd. “Ik hoor in Groningen ook andere geluiden”, aldus het VVD-Kamerlid, die vindt dat het tijd is om met een schone lei te beginnen.

Volgende week gaat de Tweede Kamer in debat met Wiebes over het vertrek van Alders.

BEKIJK OOK

Coördinator Groningen Hans Alders stapt op: ‘We zijn buitenspel gezet’

Gronings gasoverleg met Wiebes gestopt, spoedoverleg volgt

HANS ALDERS LEGT FUNCTIE NEER

BB 30.05.2018 Hans Alders legt zijn functie als Nationaal Coördinator Groningen neer. Aanleiding is het besluit van minister Eric Wiebes (Economische Zaken) om voor een kleine 1600 woningen in het aardbevingsgebied voorlopig geen versterkingsadvies te laten maken.

Integriteit

Dat besluit druist volgens Alders in tegen wat hijzelf met de bewoners heeft afgesproken. ‘Hoe kan ik vertrouwen herstellen als ik mijn afspraken niet nakom?’, schrijft hij in een brief aan Wiebes. ‘Voor mijzelf geldt dat daarmee mijn integriteit in het geding is.’

Zure appel
Wiebes wil voorlopig alleen de huizen laten aanpakken waarvoor al een volledig versterkingsadvies is gemaakt. Met de overige woningen wil hij pas op de plaats maken totdat het bevingsrisico is herberekend. Het kabinet heeft immers besloten de gaswinning uit het Groningenveld uiterlijk in 2030 helemaal te stoppen.

Het besluit om de versterkingsoperatie deels op te schorten is volgens Alders eenzijdig genomen. ‘Voor mij is het onmogelijk om te werken in een situatie waarin het meest elementaire vertrouwen ontbreekt. Op tal van momenten heb ik door de zure appel heen gebeten omdat ik meende resultaten te kunnen boeken voor de bewoners. Tot mijn spijt heb ik dat geloof verloren.’

Dramatisch

Alders werd op 1 juni 2015 voor een periode van vijf jaar benoemd tot Nationaal Coördinator Groningen. Zijn organisatie, waarin gemeenten, provincie en rijksoverheid samenwerken, voert de regie over alle inspanningen om huizen, gebouwen en infrastructuur in Groningen aardbevingsbestendig te maken.

Het opstappen van Hans Alders als Nationaal Coördinator zet alles op z’n kop, zegt gedeputeerde Eelco Eikenaar, belast met de gevolgen van de gaswinning, in een reactie op het besluit van Alders om er de brui aan te geven.

Het besluit verraste Eikenaar niet. ‘We zagen vanuit de regio al wel dat Alders in een moeilijke positie was terechtgekomen’, zegt hij verwijzend naar het besluit van minister Wiebes om de versterkingsoperatie van huizen in het aardbevingsgebied op pauze te zetten. ‘Maar dit is uiteindelijk toch wel een heftige en dramatische beslissing.’ Eikenaar gaat zo snel mogelijk met betrokkenen om de tafel om te bespreken wat dit voor de toekomst betekent. ‘We moeten ook snel met de minister om tafel’, aldus de gedeputeerde.

Kwade genuis

‘Laat het opstappen van Alders een duidelijk signaal zijn naar Den Haag’, zegt Derwin Schorren van de belangenvereniging voor gedupeerden, de Groninger Bodem Beweging (GBB).’Door dat besluit kon Alders afspraken die hij had gemaakt met bewoners niet meer nakomen. Dat maakte hem onterecht tot de kwade genius.’

Hoewel Schorren het besluit van Alders begrijpelijk vindt, noemt hij zijn opstappen tegelijkertijd ook ‘een groot verlies voor de regio’. ‘Er gaat een enorme hoeveelheid kennis en inzicht verloren. Wat dat betreft hebben we er nu een probleem bij: hoe wordt de versterkingsoperatie nu geleid?’

Nieuw circus
Susan Top van het Groninger Gasberaad houdt haar hart vast als het gaat om de rol van de regio in de versterkingsoperatie. Alders was volgens haar de link in het overleg van de Groningers met het Rijk. ‘Er bestaat een kans dat de minister nu iemand op zijn positie gaat zetten die zonder overleg gaat uitvoeren wat Wiebes wil. Dan zijn we in Groningen echt de klos.’

Over het aftreden van Alders is ook Top niet verrast. ‘Hij kon niet meer geloofwaardig zijn. Het is ernstig dat het zover heeft moeten komen. Het is al het zoveelste overlegorgaan dat wordt ontbonden. Ik ben benieuwd in wat voor nieuw circus we nu weer terechtkomen.’

Chaos compleet

Vanuit de oppositie in de Tweede Kamer wordt getergd gereageerd op het opstappen van Alders. SP-Kamerlid Sandra Beckermann stelt dat de ‘chaos compleet is’. Wiebes stelt dat ‘de aanpak van de aardbevingsproblematiek een nieuwe fase is ingegaan’ en dat dit tot ‘nieuwe verhoudingen leidt’. Beckermann heeft geen goed woord over voor de reactie van minister Eric Wiebes (Economische Zaken) op het vertrek van Alders. ‘Wiebes is laconiek en wuift het weg. Wiebes moet nu de trein pakken naar Groningen en niet van tafel gaan tot er een akkoord is.’

Grote onzekerheid

Ook Henk Nijboer (PvdA) is kritisch. ‘Het opstappen van Hans Alders is helaas een bevestiging dat Wiebes de afspraken met de regio niet nakomt, inwoners in grote onzekerheid laat en zelfs hun rechten schendt. De VVD zegt altijd ‘afspraak is afspraak’ maar dat geldt blijkbaar niet voor de bewoners met schade die al een toezegging voor herstel of versteviging hebben gehad.’ (ANP)

GERELATEERDE ARTIKELEN

Nationaal Coördinator Groningen stopt uit onvrede over visie Wiebes

NU 30.05.2018 Hans Alders stopt uit onvrede als Nationaal Coördinator Groningen (NCG). In een brief aan minister Eric Wiebes (Economische Zaken) schrijft Alders woensdag dat hij het gevoel heeft dat zijn adviezen niet langer vertrouwd worden.

  • Alders maakt termijn van vijf jaar als NCG niet af uit onvrede over niet vertrouwen adviezen
  • Kritiek op minister Wiebes na ‘in de wacht zetten’ versterking huizen Groningen
  • Voormalig NCG zegt dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij nog steeds prominente rol heeft

Dit betekent dat hij zijn termijn van vijf jaar niet afmaakt.

Alders werd drie jaar geleden aangesteld als eindverantwoordelijke voor de afdeling van de schadedossiers als gevolg van de aardbevingen in Groningen. Zijn dienst telde ruim honderd ambtenaren.

In de brief geeft Alders aan te stoppen omdat hij het gevoel heeft dat Wiebes en het kabinet “steeds minder vertrouwen hebben in de adviezen van NCG”. Alders heeft de indruk dat er met minachting over de NCG wordt gesproken.

Versterking

Hierbij noemt de voormalig NCG dat de adviezen die hij gaf over de versterkingsopgave van meer dan 1.500 woningen in de provincie, naar zijn gevoel niet aansluiten bij de visie van Wiebes. 

Wiebes besloot onlangs dat de versterking van deze panden in de wacht gezet moest worden totdat er meer duidelijkheid over deze operatie komt. Alders hekelt dit, omdat er naar zijn zeggen een andere betekenis aan is gegeven dan hij geadviseerd heeft. Hij vindt het onveilig dat de versterkingsoperatie voor een deel van de huizen nog geen doorgang vindt.

NAM

“Voor mij is het onmogelijk om te werken in een situatie waarin het meest elementaire vertrouwen ontbreekt”, aldus Alders. Volgens de voormalig NCG is er verdeeldheid tussen de betrokken partijen en neemt de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) toch weer een prominente rol in.

De gaswinner NAM werd na veel discussie over “de slager die zijn eigen vlees keurt” op afstand gezet van de schadeafhandeling in de provincie. Volgens Alders werden de adviezen die hij deed juist “vooral gecontroleerd bij de NAM”.

De woordvoerder van Wiebes ontkent dat de NAM een rol speelt in de besluitvorming. Ook “werpen we de suggestie dat de veiligheid in het geding is (door het tijdelijk stilleggen van de versterkingsoperatie, red.) ver van ons af.”

Begrip

Wiebes laat weten begrip te hebben voor het besluit van Alders zijn werkzaamheden neer te leggen. Volgens de minister hebben gebeurtenissen als de beëindiging van de gaswinning en de publieke afhandeling van de aardbevingsschade tot “nieuwe verhoudingen geleid”.

Alders startte in 2015 als de NCG, wat volgens hem de uitdrukking was van de samenwerking tussen de gemeenten, de provincie Groningen en het Rijk.

zie ook: ‘Wiebes komt afspraak met de regio niet na’

Besluiten

De NCG valt onder de verantwoordelijkheid van Wiebes. Alders had toegang tot betrokken ministers en kon voorstellen doen aan de ministerraad.

“We staan er samen voor en we besluiten ook samen”. Echter zegt Alders dat hij moet vaststellen “dat dit steeds minder het geval is. Het maakt het buitengewoon moeilijk om uit te blijven stralen dat de NCG van de Groninger gemeenten, de provincie en het Rijk is en daarbij geloofwaardig te blijven.”

Het vertrek van Alders wordt volgende week besproken in een al eerder gepland debat. De Kamer wil dat Wiebes voor die tijd schriftelijk nadere uitleg geeft over de kwestie.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Coördinator Groningen Hans Alders stapt op: ‘We zijn buitenspel gezet’

NOS 30.05.2018  De Nationaal Coördinator Groningen Hans Alders stapt op. Dat heeft hij bekendgemaakt in een brief aan minister Wiebes van Economische Zaken. Aanleiding is het besluit van Wiebes om voor bijna 1600 woningen in het bevingsgebied voorlopig geen versterkingsadvies te laten maken.

In de brief schrijft Alders dat zijn stuurgroep buitenspel is gezet. “Hoe kan ik vertrouwen herstellen als ik mijn afspraken niet nakom? Voor mijzelf geldt dat daarmee mijn integriteit in het geding is.”

In een aantal gevallen wordt met dedain over de Nationaal Coördinator gesproken.

Hans Alders in zijn ontslagbrief

Alders schrijft dat hij en Wiebes zodanig van opvatting verschillen dat hij de genomen besluiten niet kan uitvoeren. De minister wil een besluit over de versterking van de bijna 1600 woningen uitstellen totdat de risico’s opnieuw in kaart zijn gebracht.

Minister Wiebes zegt in een reactie op Alders’ vertrek dat hij er begrip voor heeft. Volgens hem is met de beëindiging van de gaswinning en de aanpak van de aardbevingsproblematiek in Groningen een nieuwe fase ingegaan. “Dit leidt ook tot nieuwe verhoudingen”, zegt Wiebes.

‘Geen verrassing’

De Groninger Bodem Beweging zegt dat het besluit niet als een verrassing komt, maar vindt het vertrek wel jammer. Ook de Groningse gedeputeerde Eelco Eikenaar is niet verrast. “We zagen vanuit de regio al wel dat Alders in een moeilijke positie was terechtgekomen.”

Alders was eerder onder meer minister van VROM (Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer). Ook was hij commissaris van de koningin in Groningen. In 2015 wees toenmalig minister Kamp hem aan als de man die verantwoordelijk is voor het afwikkelen van de schades en de wederopbouw van het aardbevingsgebied. De benoeming gold voor vijf jaar.

BEKIJK OOK

Gronings gasoverleg met Wiebes gestopt, spoedoverleg volgt

Hans Alders stapt uit onvrede op als Nationaal Coördina­tor Groningen

AD 30.05.2018 Hans Alders stapt op als Nationaal Coördinator Groningen. Dat heeft hij bekendgemaakt in een brief aan minister Eric Wiebes (VVD, Economische Zaken). Aanleiding is diens besluit om voor een kleine 1600 woningen in het aardbevingsgebied voorlopig geen versterkingsadvies te laten maken.

Hoe kan ik vertrouwen herstellen als ik mijn afspraken niet nakom?, aldus Hans Alders.

Dat besluit druist volgens Alders in tegen wat hijzelf met de bewoners heeft afgesproken. ‘Hoe kan ik vertrouwen herstellen als ik mijn afspraken niet nakom?’, schrijft hij in een brief aan Wiebes. ‘Voor mijzelf geldt dat daarmee mijn integriteit in het geding is.’ De verschillen in opvatting leveren dan ook een onoverbrugbaar conflict op. ‘Het ‘buitenspel’ plaatsen van de bestuurlijke en maatschappelijke stuurgroep in het kader van de versterking maakt duidelijk dat zowel naar inhoud als naar vorm onze wegen niet gelijk op gaan.’

Alders schrijft al langere tijd te hebben getwijfeld en regelmatig dingen door de vingers te hebben gezien. ‘Op tal van momenten heb ik door de zure appel heen gebeten, omdat ik meende resultaten te kunnen boeken voor de bewoners en kon staan voor de medewerkers van de NCG. Tot mijn spijt heb ik dat geloof verloren.’

Alders was in zijn rol als coördinator verantwoordelijk voor zowel de schadeafhandeling als wederopbouw van woningen in het Groningse aardbevingsgebied. Hij was door toenmalig minister Henk Kamp aangesteld voor vijf jaar, maar besluit zijn taken na drie jaar neer te leggen.

Nieuwe verhoudingen

Minister Wiebes laat weten dat met het dichtdraaien van de kraan en het nieuwe schadeprotocol voor de getroffenen, een nieuwe fase is ingegaan. ‘Dat leidt ook tot nieuwe verhoudingen’, schrijft hij in een reactie. Hij zegt begrip te hebben voor het besluit van Alders. De versterkingsoperatie is niet in het geding.

Gedeputeerde Eelco Eikenaar, belast met de gevolgen van de gaswinning, stelt dat het besluit ‘alles op z’n kop’ zet. Verrast is hij echter niet. ,,We zagen vanuit de regio al wel dat Alders in een moeilijke positie was terechtgekomen. Maar dit is uiteindelijk toch wel een heftige en dramatische beslissing.”

Eikenaar gaat zo snel mogelijk met betrokkenen om de tafel om te bespreken wat dit voor de toekomst betekent. ,,We moeten ook snel met de minister om tafel”, aldus de gedeputeerde.

Duidelijk signaal

Belangenvereniging Groninger Bodem Beweging spreekt van een ‘duidelijk signaal naar Den Haag’. ,,Door dat besluit kon Alders afspraken die hij had gemaakt met bewoners niet meer nakomen. Dat maakte hem onterecht tot de kwade genius”, zegt vicevoorzitter Derwin Schorren.

Hoewel Schorren Alders’ besluit begrijpelijk vindt, noemt hij zijn opstappen tegelijkertijd ook ‘een groot verlies voor de regio’. ,,Er gaat een enorme hoeveelheid kennis en inzicht verloren. Wat dat betreft hebben we er nu een probleem bij: hoe wordt de versterkingsoperatie nu geleid?”

Complete chaos

Wiebes moet nu de trein pakken naar Groningen en niet van tafel gaan tot er een akkoord is, aldus Sandra Beckerman.

Vanuit de oppositie in de Kamer wordt getergd gereageerd. SP-Kamerlid Sandra Beckerman stelt dat de ‘chaos compleet is’. Ze heeft geen goed woord over voor de reactie van Wiebes. ,,Hij is laconiek en wuift het weg. Wiebes moet nu de trein pakken naar Groningen en niet van tafel gaan tot er een akkoord is.”

Ze krijgt bijval van Henk Nijboer (PvdA). ,,Het opstappen van Hans Alders is helaas een bevestiging dat Wiebes de afspraken met de regio niet nakomt, inwoners in grote onzekerheid laat en zelfs hun rechten schendt. De VVD zegt altijd ‘afspraak is afspraak’ maar dat geldt blijkbaar niet voor de bewoners met schade die al een toezegging voor herstel of versteviging hebben gehad.”

Ook vanuit de coalitie klinkt kritiek. ,,Ik maak me ernstig zorgen over de vastgelopen gesprekken tussen het Rijk en Groningen”, laat Rob Jetten (D66) weten. ,,D66 wil dat onveilige huizen worden aangepakt, waarbij de bewoners zelf de regie hebben.”

VVD-Kamerlid Dilan Yesilgöz schaart zich achter Wiebes. ‘Begrijpelijk’, zegt ze over het vertrek van Alders. ,,Een nieuwe fase vraagt ook om een schone lei in Groningen.”

Alders stapt uit onvrede op als Nationaal Coördinator Groningen

Telegraaf 30.05.2018 Hans Alders legt zijn functie als Nationaal Coördinator Groningen neer. Aanleiding is het besluit van minister Eric Wiebes (Economische Zaken) om voor een kleine 1600 woningen in het aardbevingsgebied voorlopig geen versterkingsadvies te laten maken.

Dat besluit druist volgens Alders in tegen wat hijzelf met de bewoners heeft afgesproken. „Hoe kan ik vertrouwen herstellen als ik mijn afspraken niet nakom?”, schrijft hij in een brief aan Wiebes. „Voor mijzelf geldt dat daarmee mijn integriteit in het geding is.”

Wiebes wil voorlopig alleen de huizen laten aanpakken waarvoor al een volledig versterkingsadvies is gemaakt. Met de overige woningen wil hij pas op de plaats maken totdat het bevingsrisico is herberekend. Het kabinet heeft immers besloten de gaswinning uit het Groningenveld uiterlijk in 2030 helemaal te stoppen.

’Mijn geloof verloren’

Het besluit om de versterkingsoperatie deels op te schorten is volgens Alders eenzijdig genomen. „Voor mij is het onmogelijk om te werken in een situatie waarin het meest elementaire vertrouwen ontbreekt. Op tal van momenten heb ik door de zure appel heen gebeten omdat ik meende resultaten te kunnen boeken voor de bewoners. Tot mijn spijt heb ik dat geloof verloren.”

Alders werd op 1 juni 2015 voor een periode van vijf jaar benoemd tot Nationaal Coördinator Groningen. Zijn organisatie, waarin gemeenten, provincie en rijksoverheid samenwerken, voert de regie over alle inspanningen om huizen, gebouwen en infrastructuur in Groningen aardbevingsbestendig te maken.

Wiebes heeft ’begrip’ voor vertrek Alders

Minister Eric Wiebes van Economische Zaken „heeft er begrip voor” dat Hans Alders zijn functie als Nationaal Coördinator Groningen neerlegt. Nu de gaswinning wordt beëindigd is de aanpak van de aardbevingsproblematiek volgens de bewindsman een nieuwe fase ingegaan. „Dit leidt ook tot nieuwe verhoudingen.”

Alders stopt ermee omdat Wiebes volgens hem gemaakte afspraken aan zijn laars lapt. De minister wil een besluit over de versterking van bijna 1600 woningen in het bevingsgebied uitstellen totdat de risico’s opnieuw in kaart zijn gebracht. Maar er is volgens Wiebes nu „reëel zicht op een afnemend bevingsrisico.” Daarmee is ook „een herbezinning op de versterkingsoperatie aan de orde.”

’Opstappen van Alders zet alles op z’n kop’

Het opstappen van Hans Alders als Nationaal Coördinator Groningen (NCG) zet alles op z’n kop. Dat zegt gedeputeerde Eelco Eikenaar, belast met de gevolgen van de gaswinning, in een reactie op het besluit van Alders om er de brui aan te geven.

Het besluit verraste Eikenaar niet. „We zagen vanuit de regio al wel dat Alders in een moeilijke positie was terechtgekomen”, zegt hij verwijzend naar het besluit van minister Wiebes om de versterkingsoperatie van huizen in het aardbevingsgebied op pauze te zetten. „Maar dit is uiteindelijk toch wel een heftige en dramatische beslissing.”

Eikenaar gaat zo snel mogelijk met betrokkenen om de tafel om te bespreken wat dit voor de toekomst betekent. „We moeten ook snel met de minister om tafel”, aldus de gedeputeerde.

’Duidelijk signaal’

„Laat het opstappen van Alders een duidelijk signaal zijn naar Den Haag”, zegt Derwin Schorren van de belangenvereniging voor gedupeerden, de Groninger Bodem Beweging (GBB). „Door dat besluit kon Alders afspraken die hij had gemaakt met bewoners niet meer nakomen. Dat maakte hem onterecht tot de kwade genius.”

Hoewel Schorren het besluit van Alders begrijpelijk vindt, noemt hij zijn opstappen tegelijkertijd ook „een groot verlies voor de regio.” „Er gaat een enorme hoeveelheid kennis en inzicht verloren. Wat dat betreft hebben we er nu een probleem bij: hoe wordt de versterkingsoperatie nu geleid?”

’Dan zijn we echt de klos’

Susan Top van het Groninger Gasberaad houdt haar hart vast als het gaat om de rol van de regio in de versterkingsoperatie. Alders was volgens haar de link in het overleg van de Groningers met het Rijk. „Er bestaat een kans dat de minister nu iemand op zijn positie gaat zetten die zonder overleg gaat uitvoeren wat Wiebes wil. Dan zijn we in Groningen echt de klos.”

Over het aftreden van Alders is ook Top niet verrast. „Hij kon niet meer geloofwaardig zijn. Het is ernstig dat het zover heeft moeten komen. Het is al het zoveelste overlegorgaan dat wordt ontbonden. Ik ben benieuwd in wat voor nieuw circus we nu weer terechtkomen.”

Oppositie boos over vertrek Alders

Vanuit de oppositie in de Tweede Kamer wordt getergd gereageerd op het opstappen van Nationaal Coördinator Groningen Hans Alders. SP-Kamerlid Sandra Beckermann stelt dat de „chaos compleet is.” Wiebes stelt dat „de aanpak van de aardbevingsproblematiek een nieuwe fase is ingegaan” en dat dit tot „nieuwe verhoudingen leidt.”

Beckermann heeft geen goed woord over voor de reactie van minister Eric Wiebes (Economische Zaken) op het vertrek van Alders. „Wiebes is laconiek en wuift het weg. Wiebes moet nu de trein pakken naar Groningen en niet van tafel gaan tot er een akkoord is.”

’Bevestiging dat Wiebes afspraken niet nakomt’

Ook Henk Nijboer (PvdA) is kritisch. „Het opstappen van Hans Alders is helaas een bevestiging dat Wiebes de afspraken met de regio niet nakomt, inwoners in grote onzekerheid laat en zelfs hun rechten schendt. De VVD zegt altijd ’afspraak is afspraak’ maar dat geldt blijkbaar niet voor de bewoners met schade die al een toezegging voor herstel of versteviging hebben gehad.”

Liesbeth van Tongeren (GroenLinks) is niet rouwig om het vertrek van Alders, die volgens haar de afgelopen jaren bijzonder weinig voor elkaar heeft gekregen. „Vervolgens gaan jij-bakken naar de minister is niet erg constructief”, vindt ze. „Ik hoop dat er een goede oplossing komt voor de Groningers. Alders heeft die niet kunnen leveren.”

’Ernstige zorgen’

Ook vanuit de coalitie klinkt kritiek. „Ik maak me ernstig zorgen over de vastgelopen gesprekken tussen het Rijk en Groningen”, laat Rob Jetten (D66) weten. „D66 wil dat onveilige huizen worden aangepakt, waarbij de bewoners zelf de regie hebben.”

CDA-Kamerlid Agnes Mulder vindt het „spijtig” dat Alders stopt. Ze noemt het „van groot belang dat Wiebes zo snel mogelijk met de regio weer om de tafel gaat”.

’Begrijpelijk’

VVD-Kamerlid Dilan Yesilgöz schaart zich achter de minister. „Begrijpelijk”, zegt ze over het vertrek van Alders. „Een nieuwe fase vraagt ook om een schone lei in Groningen.”

Het vertrek van Alders wordt volgende week besproken in een al eerder gepland debat. De Kamer wil dat Wiebes voor die tijd schriftelijk nadere uitleg geeft over de kwestie.

LEES MEER OVER eric wiebes groningen groninger gasberaad hans alders

Wiebes haalt ook gaswinning uit kleinere velden omlaag 

NU 30.05.2018 De geleidelijke afbouw van de gaswinning in Groningen leidt er niet toe dat elders in het land de komende jaren meer gas wordt opgepompt. Ook de productie uit kleinere gasvelden wordt gestaag verminderd, meldt minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) woensdag.

Naast het Groningen-veld telt Nederland 240 kleine gasvelden op land en op zee. Daar mag gas uit worden gewonnen zolang daar vraag naar is, maar alleen als dat ook veilig kan.

En ook hier gaat de gaskraan geleidelijk aan dicht. Er worden geen vergunningen meer afgegeven voor het zoeken naar nieuwe velden op land.

Het kabinet zet volgens Wiebes alles op alles om de vraag naar gas zo snel mogelijk te verminderen en te zorgen voor betaalbare energie uit duurzame bronnen. Maar zolang gas nodig is om bijvoorbeeld huizen te verwarmen, verdient gaswinning in eigen land de voorkeur boven import, omdat het beter is voor het klimaat, aldus de minister.

Wel benadrukt Wiebes dat er alleen gas wordt gewonnen waar dit veilig kan. “Waar dit niet veilig kan, wil ik stoppen.”

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Aardbevingen

De gaswinning in Groningen veroorzaakt met regelmaat aardbevingen, die op hun beurt weer schade aan de huizen als gevolg hebben.

Het kabinet heeft er daarom voor gekozen om de komende jaren de winning van gas uit Groningen af te bouwen. Voor 2030 moet de gaswinning helemaal zijn stilgelegd in de provincie.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Gaswinning uit kleine velden in afbouwfase

RO 30.05.2018 Zolang huishoudens en bedrijven nog afhankelijk zijn van aardgas, blijft winning of import van gas nog noodzakelijk. Maar met afbouw van de gasvraag door de energietransitie, is ook de gaswinning uit kleine velden in de afbouwfase beland. Vergunningen voor het zoeken naar nieuwe gasvelden op land worden niet meer afgegeven.

In deze afbouwfase geeft het kabinet, op voorwaarde dat dit veilig en verantwoord kan, de voorkeur aan gaswinning in eigen land boven gasimport, omdat dit beter is voor het klimaat. Dat schrijft minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat in een brief over de herijking van gaswinning uit kleine velden die vandaag naar de Tweede Kamer is gestuurd.

In de brief geeft de minister aan dat de beëindiging van de gaswinning in Groningen niet leidt tot een hogere productie uit de kleine velden. De gaswinning uit de kleine velden is nog noodzakelijk, maar wordt de komende jaren gestaag afgebouwd.

Minister Wiebes: “Onze levenstandaard is gebaseerd op een ruime beschikbaarheid van betaalbare energie. Op dit moment is dat vooral nog fossiele energie. Dit kabinet zet zich tot het uiterste in om de gasvraag zo snel mogelijk te verminderen en te zorgen voor betaalbare, duurzame energie. Voor de kleine velden kies ik daarom voor een gestage afbouw, waarbij gas wordt gewonnen zolang en in zoverre dat nog nodig is, en alleen waar dit veilig kan. Waar dit niet veilig kan, wil ik stoppen.”

Prognose van de productie uit de kleine velden (bron: EBN)

Naast het Goningenveld telt Nederland 240 kleine gasvelden op land en op zee. Elke gaswinning, ook uit kleine velden, kent risico’s, hoe klein ook. Daarom wil het kabinet gaswinning alleen daar toestaan waar het veilig kan. Waar dat niet kan, wordt geen gas gewonnen. En als er door mijnbouw schade is ontstaan, dan moet die snel worden afgewikkeld.

Minister Wiebes: “Mensen moeten bij de vergoeding van mijnbouwschade niet verzanden in langdurige technische en juridische discussies. Daarom moet er een landelijke, onafhankelijke afhandeling van de schade komen. Hierin staan een snelle en efficiënte schade-afhandeling en laagdrempelige toegang voor burgers centraal.”

De onafhankelijke deskundige instantie moet een schade van geval tot geval beoordelen. Het uitgangspunt blijft dat de kosten voor rekening zijn van de mijnbouwonderneming en dus geen gevolgen hebben voor de rijksbegroting. Wiebes wil de uitwerking van de landelijke schadeafhandeling na de zomer naar de Tweede Kamer sturen.

Documenten

Kamerbrief over gaswinning uit kleine velden

Verkenning naar een uniforme en onafhankelijke afhandeling van mijnbouwschade in Nederland

Advies Tcbb inzake afhandeling van mijnbouwschade in Nederland

Verantwoordelijk

Gaswinning kleinere gasvelden ook omlaag

AD 30.05.2018 De geleidelijke afbouw van de gaswinning in Groningen leidt er niet toe dat elders in het land de komende jaren meer gas wordt opgepompt. Ook de productie uit kleinere gasvelden wordt gestaag verminderd, meldt minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat.

Naast het Groningenveld telt Nederland 240 kleine gasvelden op land en op zee. Daar mag gas uit worden gewonnen zolang daar vraag naar is, maar alleen als dat ook veilig kan. En ook hier gaat de gaskraan geleidelijk dicht. Er worden geen vergunningen meer afgegeven voor het zoeken naar nieuwe velden op land.

,,Elke gaswinning, ook uit een klein veld, kent bepaalde risico’s, hoe klein ook”, schrijft Wiebes aan de Tweede Kamer. Maar bij de kleine velden zijn die risico’s volgens de minister niet te vergelijken met die rond het Groningenveld. De effecten zijn volgens de minister ,,wezenlijk anders en vele malen minder ernstig”, waardoor ,,Groningse taferelen” niet te verwachten zijn.

Alles op alles

Het kabinet zet volgens Wiebes alles op alles om de vraag naar gas zo snel mogelijk te verminderen en te zorgen voor betaalbare energie uit duurzame bronnen. Maar zolang gas nodig is om bijvoorbeeld huizen te verwarmen, verdient gaswinning in eigen land de voorkeur boven import, omdat het beter is voor het klimaat, aldus de minister.

Wiebes laat daarnaast weten dat er een landelijke afhandeling komt van schade als gevolg van gaswinning. ,,Mensen moeten bij de vergoeding van mijnbouwschade niet verzanden in langdurige technische en juridische discussies”, vindt hij. De bewindsman komt na de zomer met een nadere uitwerking.

Ook gaswinning kleinere velden gaat omlaag

Telegraaf 30.05.2018  De geleidelijke afbouw van de gaswinning in Groningen leidt er niet toe dat elders in het land de komende jaren meer gas wordt opgepompt. Ook de productie uit kleinere gasvelden wordt gestaag verminderd, meldt minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat).

Naast het Groningenveld telt Nederland 240 kleine gasvelden op land en op zee. Daar mag gas uit worden gewonnen zolang daar vraag naar is, maar alleen als dat ook veilig kan. En ook hier gaat de gaskraan geleidelijk dicht. Er worden geen vergunningen meer afgegeven voor het zoeken naar nieuwe velden op land.

„Elke gaswinning, ook uit een klein veld, kent bepaalde risico’s, hoe klein ook”, schrijft Wiebes aan de Tweede Kamer. Maar bij de kleine velden zijn die risico’s volgens de minister niet te vergelijken met die rond het Groningenveld. De effecten zijn volgens de minister „wezenlijk anders en vele malen minder ernstig”, waardoor „Groningse taferelen” niet te verwachten zijn.

Het kabinet zet volgens Wiebes alles op alles om de vraag naar gas zo snel mogelijk te verminderen en te zorgen voor betaalbare energie uit duurzame bronnen. Maar zolang gas nodig is om bijvoorbeeld huizen te verwarmen, verdient gaswinning in eigen land de voorkeur boven import, omdat het beter is voor het klimaat, aldus de minister.

Wiebes laat daarnaast weten dat er een landelijke afhandeling komt van schade als gevolg van gaswinning. „Mensen moeten bij de vergoeding van mijnbouwschade niet verzanden in langdurige technische en juridische discussies”, vindt hij. De bewindsman komt na de zomer met een nadere uitwerking.

LEES MEER OVER groningen  gaswinning  eric wiebes

Huurhuizen van het gas af? Rekening: 108 miljard euro

AD 29.05.2018 Woningcorporaties moeten het astronomische bedrag van 108 miljard euro neertellen om alle sociale huurwoningen in Nederland gasloos en klimaatneutraal te maken. Dat zegt Aedes, de koepelorganisatie van corporaties.

We zullen het met zijn allen moeten doen, alleen zal het ons niet lukken, aldus Marnix Norder.

Uit een eerste raming van Aedes blijkt dat het verduurzamen en gasloos maken van alle 2,1 miljoen sociale huurhuizen in Nederland – vóór 2050 – maar liefst 108 miljard euro gaat kosten. Dat is bijna 52.000 euro per woning. Het geld is nodig om een huis duurzaam te renoveren, af te sluiten van het gas en een nieuwe, duurzame keuken en badkamer te plaatsen.

Om dat te kunnen betalen, zouden corporaties tot 2050 elk jaar 3,4 miljard euro moeten investeren. Dat gaat de corporaties nu niet lukken, stelt Aedes-voorzitter Marnix Norder. ,,Dit kabinet wil dat corporaties steeds meer belasting betalen en daar komt nog een volledig onlogische belasting bij”, zegt Norder. ,,Daar kan het kabinet natuurlijk wel wat aan doen. Als dat niet gebeurt, is het allemaal niet mogelijk. Mooier kan ik het niet maken”, aldus de voormalige PvdA-wethouder van Den Haag

Verduurzamen

De woningcorporaties willen drie van de vier woningen verduurzamen door ze te renoveren tot ‘nul-op-de-meter-woning’ (38 procent) of door ze maximaal te isoleren en er zonnepanelen op te leggen (38 procent). De overige half miljoen huizen moeten deels geïsoleerd worden. Deze maatregelen leveren een CO2-reductie op van 70 procent. De resterende 30 procent wordt gehaald uit de aanleg van duurzame energiebronnen, zoals warmtenetten.

De corporaties gaan in gesprek met het rijk, gemeenten, huurders, bouwers, installateurs, netbeheerders en energiebedrijven om de aanpassingen mogelijk te maken. ,,Want we zullen het met zijn allen moeten doen, alleen zal het ons niet lukken”, zegt Norder. ,,En we mogen vooral het belang van bewoners niet vergeten. Na de overlast moeten zij een comfortabeler huis hebben zonder hogere woonlasten.”

Het bedrag van 108 miljard euro is ongekend hoog. Ter vergelijking: dat is meer dan Nederland dit jaar uitgeeft aan de zorgkosten, defensie en veiligheid bij elkaar opgeteld. Uitgesmeerd over ruim dertig jaar lijken de kosten voor de corporaties meer behapbaar: dan gaat het om zo’n 3,4 miljard euro per jaar.

‘Huiseigenaren in problemen’

Onderzoeksbureau Ecorys berekende eerder dit jaar dat de eigenaar van een gemiddeld rijtjeshuis naar schatting 18.000 euro kwijt is om gasloos te worden. Vooral lage- en middeninkomens dreigen daardoor financieel in de problemen te komen. Die 18.000 euro is nodig om van het gas af te gaan: de kosten om helemaal klimaatneutraal te worden, zitten daar nog niet bij.

De werkelijke kosten zullen per woning enorm verschillen. ,,Als je een nieuw huis hebt met energielabel A zullen de kosten lager zijn”, voorspelde Hans André de la Porte van Vereniging Eigen Huis. ,,Maar als je een ouder huis hebt, uit de jaren 50 of 60, dan kunnen de kosten nog veel hoger uitvallen.”

Lagere gaswinning kost kabinet 900 miljoen euro in 2022 

NU 28.05.2018 Het op termijn dichtdraaien van de gaskraan in Groningen scheelt het kabinet 900 miljoen euro in 2022 aan gasopbrengsten. Daarnaast wordt er vanaf dit jaar structureel 200 miljoen euro vrijgemaakt voor de gevolgen van de bevingsschade in de regio.

  • Lagere gasopbrengsten lopen op tot 900 miljoen euro in 2022
  • Kabinet steekt jaarlijks 200 miljoen in bevings- en herstelschade
  • Lagere opbrengsten worden opgevangen door meevallers, geen bezuinigingen
  • Economie groeit harder dan eerder geraamd

De kosten worden betaald uit meevallers elders op de rijksbegroting. Bovendien blijkt uit berekeningen van het Centraal Planbureau (CPB) dat de economie sterker groeit dan aanvankelijk gedacht. Dat betekent dat er vooralsnog niet bezuinigd hoeft te worden.

Dat staat in de Voorjaarsnota die minister Wopke Hoekstra (Financiën) maandag naar de Tweede Kamer stuurt.

In deze nota staan de wijzigingen ten opzichte van Startnota, het uitgewerkte financiële plaatje van het vorig jaar gepresenteerde regeerakkoord.

De grootste wijziging heeft alles te maken met het kabinetsbesluit om de gaskraan in Groningen volledig dicht te draaien voor 2030. Daar was met het opstellen van het regeerakkoord nog geen rekening mee gehouden.

Voor dit jaar worden de kosten van de lagere gaswinning geraamd op 150 miljoen euro. Dat bedrag loopt in drie stappen op tot 350 miljoen euro in 2021. Het jaar erna bedragen de misgelopen gasbaten 900 miljoen euro.

De reden van die grote sprong heeft te maken met het installeren van een nog te bouwen stikstoffabriek. Daarmee kan buitenlands aardgas worden omgezet in gas dat ook voor het Nederlandse netwerk geschikt is. Die fabriek is vermoedelijk in 2022 klaar, waardoor de productie uit Groningen fors kan worden verlaagd.

De 200 miljoen euro die vanaf 2018 ieder jaar wordt vrijgemaakt voor de gevolgen van de gaswinning, zijn bestemd voor de bevings- en herstelschade en de mogelijke rechtszaken die daarbij komen kijken.

Er kan nog niet precies worden gezegd of dit voldoende is omdat het kabinet nog onderhandelt met de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) en haar aandeelhouders Shell en Exxon over de precieze kostenverdeling die komt kijken bij de het dichtdraaien van de gaskraan.

Meevallers

Zowel de lagere gasopbrengsten als de kosten als gevolg van de bevingen worden dit jaar betaald uit meevallers en geld dat overblijft op de begroting van de ministeries.

Met name Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) en Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) dragen hier aan bij. Er zijn meevallers te melden dankzij lagere uitgaven aan medicijnen (350 miljoen), de huurtoeslag (100 miljoen) en een lager aantal AOW-gerechtigden (95 miljoen).

Hoe de kosten na 2019 worden gedekt, wordt op Prinsjesdag in september bekendgemaakt.

Kader

Daarmee is ook meer duidelijkheid over de manier waarop de gasopbrengsten worden behandeld binnen de overheidsfinanciën. Die zijn sinds dit kabinet opgenomen in het zogenoemde uitgavenkader.

Zo’n kader is opgesteld om een norm te stellen aan de maximale uitgave van de overheid. Als er tegenvallers zijn en het uitgaveplafond wordt doorbroken, zal dat ergens anders in de begroting moeten worden opgevangen. Onder andere de PvdA vindt dit een slecht plan omdat een lagere gaswinning mogelijk ten koste gaat van bijvoorbeeld extra investeringen in de zorg.

Plaats je de gasopbrengsten buiten het kader, zoals het vorige kabinet deed, kun je tegenvallers opvangen in het overheidssaldo. In dat geval loopt de staatsschuld verder op. Maar Hoekstra noemde dit vorig jaar al niet zuiver. Zo worden volgende generaties immers opgezadeld met de tegenvallers.

Meer uitgaven

Het kabinet heeft meer extra uitgaven in petto. Zo gaat er 34 miljoen euro extra naar de douane en keuringsdiensten als voorbereidingen op de Brexit.

Ook zijn er hogere kosten (200 miljoen) vanwege een hoger aantal leerlingen en studenten dan eerder geraamd. Dat is niet zozeer kabinetsbeleid, maar een gevolg van het feit dat meer mensen besluiten een opleiding te volgen.

Een andere, niet voorziene uitgave zijn de hogere kosten aan de kinderopvangtoeslag. Vanwege de economische groei is er meer werk en maken mensen meer gebruik van de opvang dan verwacht. Dat kost het kabinet structureel 80 miljoen euro meer dan voorzien.

Groei

Er staat wat de financiën betreft ook goed nieuws in de Voorjaarsnota. Het CPB heeft berekend dat de economie harder is gegroeid dan waar rekening mee werd gehouden aan het begin van deze kabinetsperiode.

Die groei is onder meer te danken aan een hogere export, een gevolg van een groeiende wereldhandel. Ook de woningmarkt draagt een steentje bij aan de verbeterde groeicijfers.

De overheidsfinanciën staan er daarom florissanter voor. De staatsschuld is bijvoorbeeld iets verder gedaald, al komt dat mede door een eerdere bijstelling over het voorgaande jaar.

Het begrotingsoverschot (0,5 procent van het bbp) en de werkloosheid (3,9 procent) blijven ongewijzigd.

Hoewel de groei voor een belangrijk deel is te danken aan een toenemende wereldhandel, is het kabinet zich ook bewust van de internationale risico’s zoals de Brexit en het wispelturige (handels)beleid van de Verenigde Staten.

 Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: Gaswinning Groningen Nederlandse economie  Voorjaarsnota  Wopke Hoeks

Kabinet trekt 900 miljoen uit voor dichtdraaien gaskraan

Telegraaf 28.05.2018 Het sneller dichtdraaien van de gaskraan in Groningen kost ons dit jaar 150 miljoen euro, oplopend tot 900 miljoen in 2022. Ook wordt er jaarlijks 200 miljoen euro apart gezet om de kosten van de aardbevingen te dekken en voor aanvullende maatregelen voor de regio.

Dat maakt het kabinet vandaag bekend. Eerder lekte al uit dat er niet bezuinigd hoeft te worden om het ’gasgat’ te dichten dankzij financiële meevallers op begrotingen van andere departementen.

De details rond de financiële dekking van het gasbesluit worden echter pas op Prinsjesdag bekendgemaakt, bij de presentatie van de begroting voor volgend jaar.

De meevallers zijn onder meer te danken aan de hogere economische groei. Op het ministerie van Volksgezondheid wordt bovendien 350 miljoen euro minder uitgegeven aan genees- en hulpmiddelen en er zijn door hogere sterftecijfers minder AOW-gerechtigden wat de staatskas 95 miljoen euro scheelt. Voor de huurtoeslag is 100 miljoen euro minder nodig. Op de EU-afdrachten is dit jaar een eenmalige meevaller van 476 miljoen euro, al zal die naar verwachting komende jaren teniet gedaan worden door een tegenvaller op de afdrachten aan Brussel.

Dankzij de meevallers is er nog 34 miljoen euro gevonden voor meer mankracht bij de Brexit-voorbereidingen en voor de Douane en keuringsdiensten. Ook bleek er 200 miljoen euro extra nodig te zijn doordat er meer leerlingen en studenten zijn dan eerder gedacht en omdat meer mensen werken en dus hun kinderen naar de kinderopvang sturen (80 miljoen).

De PvdA vindt de aanpassingen van de begroting in de zogeheten Voorjaarsnota een ’enorme teleurstelling voor de Groningers’ omdat het stuk geen duidelijkheid geeft over het terugdraaien van de gaskraan naar nul. „De onzekerheid voor de Groningen wordt bovendien groter door de Franse slag van boekhouden waarmee het kabinet de verlaging van de gaswinning wil financieren.”

Het ministerie van Justitie en Veiligheid besteedt een meevaller van ruim 80 miljoen deels aan drugstesten. Er zijn ook forse tegenvallers op het departement. De gevangenissector kost tientallen miljoenen meer, volgend jaar bijna veertig miljoen. En er wordt verwacht dat er steeds minder zaken bij de rechter komen die griffiekosten opleveren, daarom is daar een tegenvaller voorzien van ruim 56 miljoen.

De oprichting vanhet nieuwe ministerie Landbouw, Natuur en Voedselveiligheid blijkt allerminst gratis. Er is 50 miljoen euro voor uitgetrokken. Een deel ervan is eenmalig, maar het nieuwe ministerie kost structureel in elk geval 15 miljoen per jaar meer.

Om de bouw aan te zwengelen komt er verder een fonds waar het ministerie van Binnenlandse Zaken 10 miljoen aan bijdraagt. Daarmee moet grond klaargemaakt worden voor de bouw.

Sommige investeringen, zoals de eerder gemelde miljoenen extra voor de politie, zijn wel afgesproken tijdens de onderhandelingen over de deze voorjaarsnota, maar komen pas met Prinsjesdag echt in de begroting terecht.

Overheidsfinanciën staan er onverminderd goed voor in 2018

RO 28.05.2018 De overheidsfinanciën vertonen onverminderd een positief beeld. Financiële meevallers helpen in 2018 bij het opvangen van de kosten van het verlagen van de gaswinning. De lagere gasbaten als gevolg van dit besluit lopen naar verwachting op tot 900 miljoen euro in 2022. Financiële meevallers zijn voornamelijk te vinden bij de zorg en sociale zekerheid.

Dit zijn de belangrijkste conclusies uit de Voorjaarsnota 2018 die minister Hoekstra van Financiën op 28 mei aan de Tweede Kamer heeft gestuurd. In de Voorjaarsnota staan de wijzigingen voor het begrotingsjaar 2018 ten opzichte van de Startnota, de vertaling van de financiële afspraken uit het Regeerakkoord.

Economisch en budgettair beeld

Cijfers van het Centraal Planbureau (CPB) laten zien dat de economische groei hoger was dan bij de Startnota geraamd. Deze extra groei wordt vooral verklaard door een hogere uitvoer, die het gevolg is van een hoger dan geraamde wereldhandel. Ook de woningmarkt draagt bij aan de groei. De werkloosheid blijft met 3,9 procent ongewijzigd ten opzicht van de Startnota.

Ook de raming van het overheidssaldo is onveranderd en komt uit op 0,5 procent van het bruto binnenlands product (bbp). De overheidsschuld is verder gedaald tot 53,3 procent bbp. De belangrijkste reden hiervoor is dat de schuld in 2017 lager uitkwam dan verwacht en doorwerkt in de voorjaarsnotacijfers.

Niettemin is het kabinet zich ervan bewust dat met name internationale risico’s, zoals de uitwerking van de Brexit en het (handels)beleid van de Verenigde Staten, kunnen de economische groei drukken.

Aanpassingen

Het kabinet heeft in de Voorjaarsnota 2018 extra geld vrijgemaakt voor onder andere het opvangen van de lagere gasbaten en meer mankracht bij de Brexit-voorbereidingen voor Douane en keuringsdiensten (34 miljoen).   Financiële meevallers zijn er onder andere door lagere uitgaven aan genees- en hulpmiddelen (350 miljoen) en een lager dan verwacht aantal AOW-gerechtigden (95 miljoen). Ook bij de huurtoeslag is er een meevaller van 100 miljoen.

Hogere uitgaven zijn er dit jaar onder andere door een hoger dan geraamd aantal leerlingen en studenten (200 miljoen) en doordat de gunstige economische omstandigheden meer mensen doen besluiten gebruik te maken van kinderopvang (80 miljoen).

De inkomsten komen lager uit door de uitspraak van het Hof van Justitie van de Europese Unie over de fiscale eenheid en doordat zorgverzekeraars de nominale zorgpremie uiteindelijk lager hebben vastgesteld dan eerder geraamd. De economische groei zorgt – in mindere mate – juist voor hogere inkomsten.

Gasbesluit

In de Voorjaarsnota zijn de budgettaire effecten verwerkt van het kabinetsbesluit over de gaswinning in Groningen. Het gaat hier om gederfde ontvangsten voor begrotingsjaar 2018 en de meerjarige doorwerking hiervan tot en met 2022. De gedetailleerde financiële dekking van het besluit wordt zichtbaar op Prinsjesdag, waarbij traditioneel de integrale begrotingsbesluitvorming voor het jaar 2019 en verder wordt gepresenteerd.

Volgens de huidige inzichten leidt het verlagen van de gaswinning in 2018 tot 150 miljoen euro lagere baten, en loopt dit bedrag op tot 900 miljoen in 2022. Daarnaast is er structureel 200 miljoen euro gereserveerd voor diverse kosten van het Rijk voor onder andere de kosten voor de aardbevingen en het bieden van een perspectief voor de regio.

Beide maatregelen worden in 2018 gedekt uit meevallers en geld op de verschillende departementale begrotingen wat niet tot besteding zal komen, in het bijzonder die van Sociale Zaken en Werkgelegenheid en Volksgezondheid, Welzijn en Sport. De meerjarige dekking wordt gepresenteerd op Prinsjesdag.

Zie ook

Meevallers op rijksbegro­ting moeten tekort door lagere gaswinning opvullen

AD 28.05.2018 Meevallers op de rijksbegroting zijn dit jaar groot genoeg om het gat te dichten dat geslagen wordt door het verder terugschroeven van de gaswinning in Groningen. Daarnaast is er ruimte om enkele tegenvallers op te vangen zonder elders te hoeven bezuinigen, blijkt uit de vandaag gepresenteerde Voorjaarsnota.

Het kabinet gaf al eerder aan niet extra te zullen bezuinigen om de kosten van het dichtdraaien van de Groningse gaskraan op te vangen. Het besluit om de gaskraan in 2030 helemaal dicht te draaien werd enkele weken geleden al genomen, maar onduidelijk was tot dusver welk prijskaartje daaraan hangt en hoe die rekening moet worden betaald. Hoe het kabinet dat vanaf 2019 denkt te gaan oplossen, wordt op Prinsjesdag bekendgemaakt.

Het besluit om de gaskraan verder dicht te draaien kost dit jaar 150 miljoen euro aan misgelopen gasbaten. Doordat de gaswinning de komende jaren helemaal wordt afgebouwd, loopt dat bedrag fors verder op naar 900 miljoen euro in 2022. Daarnaast wordt structureel 200 miljoen euro opzijgezet om het aardbevingsgebied in Groningen te helpen.

Onverminderd positief

Meevallers zijn er dit jaar met name bij de gezondheidszorg en de sociale zekerheid. Zo hoeft minder geld te worden uitgegeven aan genees- en hulpmiddelen, aan de AOW en aan huurtoeslagen. Daar staan hogere uitgaven tegenover aan onderwijs en kinderopvang. Ook gaat extra geld naar de douane en keuringsdiensten ter voorbereiding op het vertrek van Groot-Brittannië uit de EU.

De overheidsfinanciën vertonen volgens minister Wopke Hoekstra (Financiën) onverminderd een positief beeld. Het kabinet gaat nog altijd uit van een begrotingsoverschot van 0,5 procent van het bruto binnenlands product. De economie draait nog altijd op volle toeren, en groeit zelfs harder dan waar vanuit werd gegaan bij het opstellen van de begroting voor dit jaar.

Het kabinet waakt desondanks voor al te veel optimisme, omdat er ook risico’s op de loer liggen. De gevolgen van bijvoorbeeld de brexit en het handelsbeleid van de Verenigde Staten kunnen de economische groei drukken.

Waarom een Limburger doorslaapt en een Groninger wakker ligt van 3,2

NOS 26.05.2018 In Limburg is vannacht een aardbeving geweest. Deze had een kracht van 3,2 en werd in Zuid-Nederland en België gevoeld. In tegenstelling tot de bevingen in Groningen lijken de Limburgers er niet wakker van te liggen en is er weinig schade. Hoe kan dat?

“Dat heeft allereerst met de diepte te maken waarop de beving plaatsvindt”, vertelt Läslo Evers, seismoloog bij het KNMI. “Een beving van 3,2 op 3000 meter, zoals in Groningen, voel je veel duidelijker dan in Limburg, waar de beving op 12.000 meter diepte was.”

Een huis met aardbevingsschade in Groningen ANP

De zwaarste beving in Groningen had een kracht van 3,6, gemeten in het dorp Huizinge in 2012. Tientallen schademeldingen volgden uit de omliggende dorpen. De zwaarste beving in Limburg, en tevens ooit gemeten in Nederland, was in 1992 in Roermond. Die had een kracht van 5,8 aanmerkelijk zwaarder dan in het noorden. Deze werd overigens in heel West-Europa gevoeld en veroorzaakte vooral schade aan oude gebouwen.

Schade in een Limburgse supermarkt na de beving in 1992 ANP

Beide bevingen komen tot stand door opgebouwde spanningen in de ondergrond; er volgt een ontlading en dat zorgt voor een beving. “Het grootste verschil tussen Groningen en Limburg is de oorzaak van de bevingen”, zegt Evers. “Die in Groningen worden veroorzaakt door menselijk handelen, namelijk gasboringen. In Limburg is er een natuurlijke oorzaak. Daar zijn breuklijnen in de aardkorst.”

Magnitude zegt niks over schade

Een beving zo zwaar als die in Roermond zou, hypothetisch gezien, in Groningen veel ellende kunnen veroorzaken. De geschiedenis leert dat een lichte beving zware schade kan veroorzaken. En dat een zware aardschok juist nauwelijks voor ellende zorgt. De kracht van de beving zegt dus niet automatisch iets over de gevolgen.

Gaswinning veroorzaakt de bevingen in Groningen ANP

Nu de overheid heeft besloten te stoppen met gasboringen, zullen ook de aardbevingen in het noorden steeds minder worden, verwacht Evers, “Hiermee neem je de bron van de bevingen weg, dus zal op termijn de grond daar weer tot rust komen.”

En ook dat is een groot verschil met het zuiden, want “op de geologische tijdschaal is het te verwachten dat er in Limburg nog tot in de verre toekomst aardschokken zullen zijn”.

Aardbeving met kracht van 3,2 in Limburg

NOS 26.05.2018 In het zuiden van Nederland is vannacht een lichte aardbeving geweest. De beving had een kracht van 3,2 en was rond 00.45 uur. Het epicentrum lag bij de Limburgse plaats Stramproy, aan de grens met België.

  KNMI

@KNMI

Recente aardbeving in Nederland: op 2018-05-25 om 22:43:27 UTC (2018-05-26 om 00:43:27 NL) vond in #Stramproy een #aardbeving plaats met een magnitude van 3.2 (reviewed). https://t.co/FcThPUYrL2

De beving was op een diepte van zo’n 12 kilometer. Op Twitter melden verscheidene mensen in België en Nederland dat ze de beving hebben gevoeld.

   Olivier Malek

@olivier_malek

@Seismologie_be Was er net een aardbeving in het Oosten van Belgie ?

  Arlette

@ArlettePoolen

Huh, voelde ik nou een kleine aardbeving?! (Limburg)

Voor zover bekend is er geen schade ontstaan.

Natuurlijke oorzaak

Anders dan in Groningen hebben aardbevingen in Zuid-Nederland een natuurlijk oorzaak, schrijft 1Limburg. Ze zijn het gevolg van bewegingen in regionale breukensystemen in de aardkorst.

De zwaarste aardbeving die in Nederland tot nu toe gemeten is, was in 1992 in Roermond. Die beving had een kracht van 5,8. In 2002 was er in Heerlen een beving met een kracht van 4,9. De krachtigste aardbeving in Groningen (3,6) was in 2012 in Huizinge bij Loppersum.

Aardbeving met kracht van 3,2 in Limburg

Telegraaf 26.05.2018 In het zuiden van Nederland heeft een lichte aardbeving plaatsgevonden. De beving met een kracht van 3,2 had plaats om ongeveer 00.45 uur. Volgens het KNMI lag het epicentrum bij de Limburgse plaats Stramproy, aan de grens met België.

De beving was op een diepte van zo’n 12 kilometer. Op Twitter melden meerdere mensen in België en Nederland dat ze de beving hebben gevoeld.

   Arlette@ArlettePoolen

Huh, voelde ik nou een kleine aardbeving?! (Limburg)

12:46 AM – May 26, 2018

See Arlette’s other Tweets

In tegenstelling tot Groningen, waar aardbevingen het gevolg zijn van gaswinning, hebben bevingen in Limburg een natuurlijke oorzaak. Ze zijn het gevolg van bewegingen in regionale breukensystemen in de aardkorst. Deze bewegingen ontstaan door zogeheten tektonische krachten aan de randen van platen.

Nederland ligt midden op de Euraziatische Plaat. Midden op de min of meer stabiele platen kunnen ook aardbevingen voorkomen.

De zwaarste aardbeving die in Nederland tot nu toe gemeten is, was in 1992 in Roermond. Die beving had een kracht van 5,8.

Bij de politie en veiligheidsregio zijn geen telefoontjes binnengekomen van verontruste bewoners of mensen die schade wilden melden aan hun huizen.

View image on Twitter

KNMI@KNMI

Recente aardbeving in Nederland: op 2018-05-25 om 22:43:27 UTC (2018-05-26 om 00:43:27 NL) vond in #Stramproy een #aardbeving plaats met een magnitude van 3.2 (reviewed). http://www.knmi.nl/nederland-nu/seismologie/aardbevingen …

1:55 AM – May 26, 2018

LEES MEER OVER  aardbevingen

Limburg getroffen door lichte aardbeving

NU 26.05.2018 In het zuiden van Nederland heeft een lichte aardbeving plaatsgevonden. De beving met een magnitude van 3.2 vond plaats om ongeveer 00.45 uur.

Volgens het KNMI lag het epicentrum bij de Limburgse plaats Stramproy, aan de grens met België. De beving was op een diepte van zo’n 12 kilometer. Op Twitter melden meerdere mensen in België en Nederland dat ze de beving hebben gevoeld.

Recente aardbeving in Nederland: op 2018-05-25 om 22:43:27 UTC (2018-05-26 om 00:43:27 NL) vond in #Stramproy een #aardbeving plaats met een magnitude van 3.2 (reviewed). https://t.co/FcThPUYrL2

  KNMI

23:55 – 25 mei 2018

In tegenstelling tot Groningen, waar aardbevingen het gevolg zijn van gaswinning, hebben bevingen in Limburg een natuurlijke oorzaak. Ze zijn het gevolg van bewegingen in regionale breukensystemen in de aardkorst. Deze bewegingen ontstaan door zogeheten tektonische krachten aan de randen van platen.

Nederland ligt midden op de Euraziatische Plaat. Midden op de min of meer stabiele platen kunnen ook aardbevingen voorkomen.

De zwaarste aardbeving die in Nederland tot nu toe gemeten is, was in 1992 in Roermond. Die beving had een magnitude van 5.8.

Lees meer over: Aardbeving

Huizen van het gas af? Bijna alle supers van Lidl zijn al aardgas­vrij

AD 25.05.2018 Eind dit jaar heeft geen enkele supermarkt van Lidl in Nederland nog verwarming op aardgas. In 90 procent van de 420 filialen is de gaskraan al afgesloten.

De laatste winkels worden komende maanden in rap tempo aangepast, laat Lidl weten. ,,We vervangen de gasaansluiting door een elektrische warmtepomp. In de provincies Flevoland en Groningen zijn al alle Lidl-winkels nu al aardgasvrij.”

Lidl doet wat we eigenlijk allemaal moeten doen: stoppen met het gebruiken van aardgas. Daar wordt veel over gepraat, maar in de praktijk wordt nog weinig gedaan, aldus Marjan Minnesma.

De Duitse supermarktketen zet daarmee in Nederland de toon, zegt Marjan Minnesma van Urgenda, de stichting die Nederland sneller duurzaam wil maken en de overheid via een rechtszaak probeert te bewegen meer te doen om klimaatverandering tegen te gaan. ,,Lidl doet wat we eigenlijk allemaal moeten doen: stoppen met het gebruiken van aardgas. Daar wordt veel over gepraat, maar in de praktijk wordt nog weinig gedaan. Dit voorbeeld laat zien dat het kan.”

Flinke investering

Lidl is zo’n vier jaar geleden gestart met de ombouwoperatie. Die was een flinke investering, erkent Marlijn Simons-Somhorst, manager duurzaamheid van Lidl Nederland. ,,Om de kosten te beperken zijn de meeste winkels omgeschakeld op een natuurlijk moment; als een filiaal of verwarmingssysteem gemoderniseerd moest worden.”

De kosten voor winkels die nog voor het gas af moeten, bedragen volgens haar gemiddeld 15.000 euro. ,,We gaan nu van twee systemen – aardgas voor verwarming en elektriciteit voor de koeling – over op één systeem. Voor ons als discounter is die efficiëntie belangrijk. Daarbij vinden we het gebruik van aardgas niet langer van deze tijd. Door onze winkels fossielvrij te maken, verkleinen we onze impact op de wereld om ons heen.”

Action

Door het dichtdraaien van de gaskraan sparen de winkels per jaar in totaal 2 miljoen kubieke meter aardgas uit, volgens Lidl. Ook Albert Heijn timmert aan de weg. Een ‘ruime meerderheid’ van de winkels is inmiddels van het gas af, laat een woordvoerder weten. ,,Dat aantal groeit elke week, want in elke winkel die we verbouwen, gaat de gaskraan dicht.”

Andere winkelketens laten desgevraagd weten nog niet zo ver te zijn. Zo heeft Zeeman ‘nog geen planning gemaakt’. Jumbo ‘onderzoekt de mogelijkheden’ om zijn winkels van het gas af te krijgen. ,,Op dit moment valt er echter nog niet veel te communiceren”, aldus de Brabantse supermarktketen.

Minister vraagt Groningers opnieuw om geduld rond gasbesluit

AD 23.05.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) heeft vanmiddag laconiek gereageerd op het afbreken van het overleg over de versterking van door de gaswinning beschadigde huizen in Groningen. ,,Vastlopen is een groot woord”, aldus de bewindsman, die de boze Groningers vraagt om nog even geduld te betrachten.

Als we uit waren geweest op geld waren we lekker doorgegaan met pompen. Dit gaat over veiligheid. Punt, aldus Minister Wiebes.

Vertegenwoordigers van de provincie Groningen, tien gemeenten en de actiegroepen Groninger Bodem Beweging en Groninger Gasberaad hebben gisteravond een overleg met Wiebes afgebroken. Volgens hen is het overleg vastgelopen op onenigheid over de versterking van 1588 woningen in Appingedam, Delfzijl, Overschild en Ten Boer.

Volgens Wiebes verloopt de samenwerking tussen het Rijk en het provinciebestuur, de gemeenten en maatschappelijke organisaties juist heel goed. ,,Dit is een buitengewoon effectief team, we zijn zeer op elkaar gesteld geraakt. Maar op één punt zijn we het niet eens geworden.’

De minister, voor hij beslist over de versterking, het advies van deskundigen van de Mijnraad afwachten. Nu de gaskraan dichtgaat hebben de mensen in deze plaatsen minder aardbevingen te vrezen. Daarom hoeven sommige huizen waarschijnlijk minder of zelfs helemaal niet versterkt te worden, denkt de bewindsman. Dat advies moet binnen enkele weken klaar zijn. De bewoners zouden dan nog voor de zomer duidelijkheid moeten hebben.

Bewust

De getroffen Groningers zijn woest over de vertraging. Sommigen verdenken Wiebes ervan dat hij op de versterkingsoperatie wil besparen. De minister bezweert dat dat niet zo is. ,,Echt waar, als we uit waren geweest op geld waren we lekker doorgegaan met pompen. We hebben het ervoor over. Dit gaat over veiligheid. Punt.”

De belangenclubs vinden dat de bewoners duidelijkheid moeten krijgen en dat de eerder gemaakte afspraken over de versterking moeten worden nagekomen. De provincie en de betrokken gemeenten beraden zich op stappen.

De Tweede Kamer betreurt het afbreken van het overleg. SP en PvdA willen Wiebes er snel over aan de tand voelen.

Kabinet: nieuwe aanpak versterking moet op basis rapport aardbevingsrisico

RO 22.05.2018 De noodzaak van de versterking van huizen en gebouwen in Groningen waarvoor nog geen versterkingsadvies is afgegeven, wordt opnieuw bekeken op basis van het rapport van deskundigen over het nieuwe aardbevingsrisico dat voor de zomer verschijnt. De versterking van huizen waarbij de uitvoering reeds is gestart, wordt intussen gewoon voortgezet. Dat geldt ook voor de aanpak van huizen waarvan de bewoners al een versterkingsadvies hebben ontvangen.

Dat schrijft minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat in een brief aan de bestuurders in het aardbevingsgebied. Het besluit betekent dat er tijdelijk geen nieuwe versterkingsadviezen worden afgegeven in afwachting van het advies van de Mijnraad over het effect van de beëindiging van de gaswinning op het aardbevingsrisico en wat dit betekent voor de versterkingsoperatie. Dat advies moet binnen enkele weken gereed zijn.

Onverkort doorgaan met de oude aanpak zorgt volgens het kabinet niet voor een slagvaardige aanpak van de meest risicovolle huizen en zal bovendien niet leiden tot een afgeronde versterking op kortere termijn. Ondanks de grote inzet van alle betrokkenen gaat de lopende versterkingsoperatie veel te traag en wachten duizenden bewoners met een versterkingsadvies op dit moment nog op de daadwerkelijke uitvoering van de aanpak van hun huis.

Het kabinet wil die werkvoorraad niet nog verder vergroten met huizen die zijn geïnspecteerd op basis van verouderde technische normen en op basis van het oude gaswinningsniveau.

Het besluit om de gaswinning in Groningen te beëindigen betekent een keerpunt voor de veiligheid in de regio. Door het wegnemen van de oorzaak van de aardbevingen is er nu een werkelijk uitzicht op een afnemend bevingsrisico. Dat vraagt om herijking van de versterkingsoperatie op basis van de meest actuele veiligheidsinzichten van deskundigen.

Zodra het advies van de Mijnraad gereed is, zal het kabinet samen met de regiobestuurders een verbeterde, sterker op veiligheid gerichte aanpak opstellen. In de tussentijd worden de meest onveilige huizen met voorrang versterkt. Een team van specialisten is bezig met de identificatie van deze meest risicovolle huizen, waaronder woningen die nog niet zijn opgenomen in de werkvoorraad.

In de brief schrijft minister Wiebes dat bewoners met een versterkingsadvies de mogelijkheid hebben om hun woning conform dat advies te laten versterken, maar het is geen verplichting. De bewoners mogen ook het advies van de Mijnbouwraad afwachten dat nog voor de zomer verschijnt. De tijdelijke pas op de plaats bij huizen waarvoor nog geen versterkingsadvies is afgegeven, vergroot de kans dat deze panden uiteindelijk niet gesloopt hoeven te worden.

Omdat de gemeenten waarin deze huizen staan hun plannen voor stadsvernieuwing deels hebben gebaseerd op de versterkingsoperatie, gaan regio en kabinet bekijken welke andere opties voor wijkvernieuwing mogelijk zijn. Ook de woningcorporaties worden hierbij betrokken omdat zij een groot deel van deze woningen in bezit hebben.

Het kabinet overlegt nog met de regiobestuurders over de toekomstvisie voor Groningen. Het gaat om een ambitieuze meerjarige aanpak met daarbij passende investeringen. Daarbij worden ook afspraken gemaakt over de definitieve inrichting van de publieke afhandeling van schademeldingen.

Documenten;

Kamerbrief – Versterkingsoperatie Groningen

Kamerstuk: Kamerbrief | 22-05-2018

Zie ook; Gaswinning in Groningen

Wiebes: discussie versterken huizen Groningen gaat niet over geld

NOS 23.05.2018 Minister Wiebes ontkent dat het overleg met Groningen over het versterken van woningen in het aardbevingsgebied is vastgelopen, vanwege onenigheid over geld. “Dit gaat niet over geld, maar over veiligheid. Als het om geld zou gaan, zou dit beleid er heel anders uitzien.”

Hij vraagt de Groningers dan ook om nog wat geduld. “Echt waar, als we uit waren geweest op geld waren we lekker doorgegaan met pompen. We hebben het ervoor over.”

Wiebes en de regio zijn het niet eens over het versterken van 1588 woningen in Appingedam, Delfzijl, Ten Boer en Overschild. De regio wil dat de woningen snel worden versterkt, de minister wil eerst onderzoeken van onder meer het KNMI en TNO afwachten.

“Versterking blijft nodig, dat kunnen we aan onze klompen aanvoelen. Maar experts moeten eerst zeggen hoe we dat moeten aanpakken”, aldus de minister. Het rapport “met de meest actuele veiligheidsinzichten”, wordt in juli verwacht.

Onzekerheid

“Er zijn bewoners die de afgelopen jaren gewend zijn geraakt aan het idee dat hun huis versterkt zou gaan worden. Voor hen kan uitstel onzekerheid betekenen. Maar laten we eerst goed kijken of het echt nodig is, want het is ook heel vervelend als je huis gesloopt moet worden, terwijl dat niet nodig is.”

In de tussentijd worden de onveiligste huizen met voorrang versterkt. Een team van specialisten is bezig vast te stellen welke huizen dat zijn. De versterking van huizen waarbij de uitvoering al was begonnen, wordt ook voortgezet. Dat geldt ook voor de aanpak van huizen waarvan de bewoners al een versterkingsadvies hadden ontvangen.

Wiebes naar Groningen

De provincie Groningen en de tien aardbevingsgemeenten willen dat Wiebes naar Groningen komt om zijn standpunt uit te leggen en te luisteren naar de Groningse bestuurders. “We willen de minister vanuit de regio vertellen wat we vinden van dit voornemen”, zegt commissaris van de koning René Paas.

Paas noemt het begrijpelijk dat het rauw op het dak valt van Groningers, als ze erop rekenden dat hun huis zou worden gesloopt en de overheid gaat vertragen.

De Tweede Kamer gaat nog voor het zomerreces met Wiebes in debat.

BEKIJK OOK;

Gronings gasoverleg met Wiebes gestopt, spoedoverleg volgt

Groningers ontdaan over versterkingsbesluit: ‘Ik werd misselijk’

Rem op versterkingsoperatie Groningen, provincie krijgt wel geld

Wiebes laconiek over vastlopen gasoverleg

Telegraaf 23.05.2018 Minister Eric Wiebes van Economische Zaken reageert laconiek op het afbreken van het overleg over de versterking van door de gaswinning beschadigde huizen in Groningen. ,,Vastlopen is een groot woord”, relativeert Wiebes. Hij vraagt de Groningers, die wegliepen uit de besprekingen omdat de minister talmt met de versterking van honderden huizen, om nog even geduld.

Wiebes wil, voor hij beslist over de versterking van 1588 woningen in het aardbevingsgebied, het advies van deskundigen afwachten. Nu de gaskraan dichtgaat hebben zij minder aardbevingen te vrezen. Daarom hoeven sommige huizen waarschijnlijk minder of zelfs helemaal niet versterkt te worden, denkt de minister. Hij wil niet lichtvaardig overgaan tot sloop, terwijl dat later misschien onnodig blijkt.

Sommige Groningers verdenken Wiebes ervan dat hij op de versterkingsoperatie wil besparen. De minister bezweert dat dat niet zo is. ,,Echt waar, als we uit waren geweest op geld waren we lekker doorgegaan met pompen”, zei hij op NPO Radio 1. We hebben het ervoor over. Dit gaat over veiligheid – punt.”

Niet uit het veld geslagen

Wiebes is door het stokken van het overleg niet uit het veld geslagen, omdat de samenwerking tussen het Rijk en het provinciebestuur, de gemeenten en maatschappelijke organisaties volgens hem tot dusver eigenlijk juist heel goed verloopt. ,,Dit is een buitengewoon effectief team, we zijn zeer op elkaar gesteld geraakt. Maar op één punt zijn we het niet eens geworden.”

De minister denkt de bewoners van de huizen in kwestie, in Appingedam, Delfzijl, Ten Boer en Overschild voor de zomer duidelijkheid te kunnen bieden. Hij verwacht het advies van de veiligheidsexperts begin juli.

Duidelijkheid

Na spoedoverleg in Groningen zei commissaris van de Koning René Paas woensdag dat hij hoopt dat de Tweede Kamer Wiebes houdt aan zijn belofte voor de zomer duidelijkheid te geven.

De Tweede Kamer betreurt het afbreken van het overleg. SP en PvdA willen Wiebes er snel over aan de tand voelen.

LEES MEER OVER;  groningen  gaswinning ministerie van economische zaken (ez) (ministerie ez) eric wiebes

 

Politiek overleg over Groningse aardbevin­gen opgeschort

AD 22.05.2018 Meerdere partijen in de bevingsregio Groningen zijn boos op minister Eric Wiebes van Economische Zaken. Vertegenwoordigers van de provincie Groningen, tien gemeenten en de actiegroepen Groninger Bodem Beweging en Groninger Gasberaad hebben vanavond een overleg met de minister afgebroken, zo liet de provincie weten.

Volgens hen is het overleg vastgelopen op onenigheid over de versterking van een bepaalde groep woningen.

Lees ook;

KNMI waarschuwt voor zware bevingen ondanks dichtdraaien gaskraan

Lees meer

‘Levensechte oefening’ op gevolgen aardbeving voor Groningers

Lees meer

Wiebes wil wachten met een besluit over versterking van die ruim 1500 woningen. De bewoners moeten wachten op de uitkomst van een onderzoek van de Mijnraad of versterking van hun huis nog wel nodig is nu onlangs is besloten de gaswinning volledig af te bouwen. Dat advies moet binnen enkele weken klaar zijn. Voor de woningen is versterking wellicht niet meer nodig, omdat bij de inschatting van de risico’s is uitgegaan van een niveau van gaswinning in de toekomst dat nu is veranderd.

De regio zegt in een verklaring er veel waarde aan te hechten dat bewoners die in het lopende versterkingsproces zitten duidelijkheid krijgen en dat de gemaakte afspraken over de versterking worden nagekomen. De provincie en de betrokken gemeenten beraden zich op stappen.

Overleg versterking door aardbevingen beschadigde huizen stukgelopen 

NU 23.05.2018 Het overleg tussen minister van Economische Zaken Eric Wiebes, de provincie Groningen, maatschappelijke organisaties en Groningse gemeenten waar aardbevingen zijn is dinsdagavond opgeschort.

Dat meldt de provincie Groningen. Het overleg ging over het versterken van woningen die beschadigd zijn door de aardbevingen in het gebied.

Volgens de televisiezender RTV Noord is het overleg stukgelopen op bijna zestienhonderd huishoudens waarvan de regio vindt dat die direct versterkt moeten worden, terwijl minister Wiebes wil wachten met die versterking.

Hij wil wachten op nog meer onderzoek, van onder meer TNO en het KNMI. De uitslagen van die onderzoeken worden eind juni verwacht.

Sommige inwoners van de huizen hebben al het advies gekregen om de woningen te laten versterken, maar toch wil de minister daar nog niet meteen aan. De woningen staan in Appingedam, Delfzijl, Ten Boer en Overschild.

”De voorbereidingen voor het versterken van de woningen zijn al zo ver gevorderd, dat je in dit geval niet meer kunt stoppen. We konden de minister daar niet van overtuigen en daarom hebben we besloten het overleg af te breken”, zegt Commissaris der Koning in de provincie Groningen René Paas.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Shell

Dinsdag liet Shell weten dat het verwacht snel een definitief akkoord over de beëindiging van de gaswinning in Groningen te sluiten met de overheid. Dat zei topman Ben van Beurden tijdens de algemene aandeelhoudersvergadering van het olie- en gasbedrijf.

Shell is voor de helft eigenaar van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM), die het aardgasveld in Groningen ontgint.

Betalen aardbevingsschade

Van Beurden zei in een reactie op vragen van een Groningse boer ook dat de NAM te allen tijde zal betalen voor de aardbevingsschade die als gevolg van de gasboringen is ontstaan.

Hij benadrukte daarbij dat Shell zelf schadevergoedingen zal betalen als de NAM geen geld meer heeft. Voorlopig heeft de NAM overigens nog genoeg geld in kas voor de schadeclaims, aldus de topman.

Het kabinet kondigde eerder dit jaar aan geleidelijk naar de gehele beëindiging van gaswinning in Groningen toe te werken. Wiebes liet in april al weten dat er voor de zomer een akkoord zou zijn met Shell en ExxonMobil, de andere aandeelhouder van de NAM.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Eric Wiebes Gaswinning Groningen

Aanbevolen artikelen;

Shell verwacht snel definitief akkoord over beëindiging gaswinning Groningen

Wiebes zegt dat discussie huizenversterking bevingsgebied niet over geld gaat

Overleg over bevingsschade geklapt

Telegraaf 22.05.2018 Een belangrijk overleg over de versterkingsoperatie van Groningen tussen minister Wiebes (Economische Zaken) en de aardbevingsregio is geklapt.

Meerdere partijen in de aardbevingsregio Groningen zijn boos op Wiebes. Vertegenwoordigers van de provincie Groningen, tien gemeenten en de actiegroepen Groninger Bodem Beweging en Groninger Gasberaad hebben dinsdagavond een overleg met de minister afgebroken, zo liet de provincie weten. Volgens hen is het overleg vastgelopen op onenigheid over de versterking van een bepaalde groep woningen.

De Telegraaf onthulde eerder al dat Wiebes een nieuw rapport over toekomstige bevingen wil afwachten nu het kabinet heeft besloten om de gaskraan in Groningen dicht te draaien. De minister verwacht dat daardoor mogelijk niet alle huizen meer hoeven worden versterkt. De regio vreest nu dat mensen nog langer in onzekerheid komen.

Wiebes wil wachten met een besluit over versterking van die 1588 woningen in het gebied waar aardbevingen voorkomen door gaswinning. De bewoners moeten wachten op de uitkomst van een onderzoek van de Mijnraad of versterking van hun huis nog wel nodig is nu onlangs is besloten de gaswinning volledig af te bouwen.

Dat advies moet binnen enkele weken klaar zijn. Voor de woningen is versterking wellicht niet meer nodig, omdat bij de inschatting van de risico’s is uitgegaan van een niveau van gaswinning in de toekomst dat nu is veranderd. René Paas, commissaris van de Koning in Groningen, noemt het slecht voor het vertrouwen als deze mensen nog langer moeten wachten.

Stappen

De regio zegt in een verklaring er veel waarde aan te hechten dat bewoners die in het lopende versterkingsproces zitten duidelijkheid krijgen en dat de gemaakte afspraken over de versterking worden nagekomen. De provincie en de betrokken gemeenten beraden zich op stappen. Woensdag houden ze spoedoverleg.

Volgens Wiebes zorgt onverkort doorgaan met de oude aanpak niet voor ,,een slagvaardige aanpak van de meest risicovolle huizen”. Het zal bovendien niet leiden tot een ,,afgeronde versterking op kortere termijn”.

De minister vindt dat de lopende versterkingsoperatie veel te traag gaat, ondanks de grote inzet van alle betrokkenen. Duizenden bewoners met een versterkingsadvies wachten op dit moment nog op de aanpak van hun huis, benadrukt hij.

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer reageert teleurgesteld: „Inwoners zitten al jaren in onzekerheid. In Overschild worden bijvoorbeeld huizen aan de ene kant van de weg wel versterkt en aan de andere kant niet. Dat snapt niemand.” De sociaaldemocraat wil snel een debat met Wiebes.

LEES MEER OVER; gaswinning gas aardbevingen groningen eric wiebes

Shell verwacht snel definitief akkoord over beëindiging gaswinning Groningen 

NU 22.05.2018 Shell verwacht snel een definitief akkoord over de beëindiging van aardgaswinning in Groningen te sluiten met de overheid. Dat zei topman Ben van Beurden dinsdag tijdens de algemene aandeelhoudersvergadering van het olie- en gasbedrijf.

Shell is voor de helft eigenaar van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM), die het aardgasveld in Groningen ontgint.

Van Beurden zei in een reactie op vragen van een Groningse boer ook dat de NAM te allen tijde zal betalen voor de aardbevingsschade die als gevolg van de gasboringen is ontstaan.

Hij benadrukte daarbij dat Shell zelf schadevergoedingen zal betalen als de NAM geen geld meer heeft. Voorlopig heeft de NAM overigens nog genoeg geld in kas voor de schadeclaims, aldus de topman.

Het kabinet kondigde eerder dit jaar aan geleidelijk naar de gehele beëindiging van gaswinning in Groningen toe te werken. Minister Eric Wiebes van Economische Zaken liet in april al weten dat er voor de zomer een akkoord zou zijn met Shell en ExxonMobil, de andere aandeelhouder van de NAM.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Gaswinning Groningen

VNG: AARDGASVERBOD SOMS ECHT LASTIG

BB 18.05.2018 Gemeenten mogen tijdelijk onderbouwd afwijken van het aardgasverbod voor nieuwbouwwoningen dat per 1 juli van kracht wordt. Later deze maand publiceert het ministerie van EZK een regeling waardoor gemeenten projecten kunnen aanwijzen die toch op aardgas mogen. De VNG vindt dit een goed besluit.

Blij en onaangenaam verrast

De VNG is blij met het aardgasverbod, maar snapt dat het in sommige situaties echt lastig is. ‘Veel gemeenten zijn blij met de snelheid, maar veel zijn ook onaangenaam verrast.’ Tegelijkertijd worden gemeenten en bouwers en ontwikkelaars niet voor het blok gezet, vindt de vereniging. ‘Binnenkort komt er een regeling die gemeenten de bevoegdheid geeft om projecten aan te wijzen die toch nog op aardgas mogen.’ Ook komt er voor gemeenten, bouwers, ontwikkelaars en kopers waarschijnlijk een vrijwillige regeling om plannen die al zijn voorzien op aardgas alsnog aardgasvrij te maken.

Ontheffing
Gemeenten kunnen een ontheffing op het verbod verlenen, maar alleen conform die ministeriële richtlijn die dus later deze maand wordt vastgesteld. Een gemeente kan dan alleen een ontheffing verlenen bij “zwaarwegende belangen van algemeen belang”, zoals bij te hoge maatschappelijke kosten of als andere oplossingen dan aardgas technisch onmogelijk zijn.

‘Denk aan nieuwbouw midden in een wijk die geheel op gas is aangesloten’, verduidelijkt een woordvoerder van het ministerie van EZK. ‘Het is logischer die woningen wel op gas aan te sluiten.’ Het is de bedoeling dat de regeling tegelijk met het verbod op aardgasaansluitingen ingaat, dus ook op 1 juli 2018.

Geen compensatie
Bouwpartijen zijn op zijn zachtst gezegd not amused over de vervroeging van de datum dat alle nieuwbouwwoningen in principe aardgasvrij zouden moeten zijn. In het regeerakkoord werd nog gerept over “het eind van de kabinetsperiode” en in december noemde minister Ollongren nog 2020 als streefdatum. De aardbeving in het Groningse Zeerijp in januari bracht de kabinetsambities in een stroomversnelling en leidde ertoe dat het verbod op aardgasaansluitingen al op 1 juli van dit jaar ingaat.

Neprom, vereniging van projectontwikkelaars noemt de vervroeging van het verbod met een half jaar “slecht leiderschap”. Bouwend Nederland wil een compensatie voor hogere kosten en vertragingen in al lopende projecten. Volgens de vereniging moeten alle partijen, ook gemeenten, de lasten dragen. De VNG denkt niet dat gemeenten bouwers zullen gaan compenseren. ‘Dat is niet de verwachting.’

Invoeringsdatum onherroepelijk

De VNG wijst erop dat de invoeringsdatum onherroepelijk is, aangezien deze al is gepubliceerd in de Staatscourant. ‘Dat het verbod op aardgas eraan kwam, was al maanden bekend. Daaraan is uitgebreid aandacht besteed in verschillende media.’ De vereniging stelt dat al 50 procent van de nieuwbouwwoningen aardgasvrij wordt gebouwd. ‘En dat percentage stijgt snel.’

Volgens recent onderzoek van Bouwtrend is 35 procent van de geplande, maar nog niet vergunde, woningen ontworpen met een aardgasaansluiting. Het zou gaan om minstens tienduizend woningen.

GERELATEERDE ARTIKELEN

KNMI waarschuwt voor zware bevingen ondanks dichtdraai­en gaskraan

AD 17.05.2018 Het KNMI waarschuwt voor meer én zwaardere aardbevingen in Groningen. Ook als de gaskraan dichtgaat – zoals het kabinet van plan is – moet rekening worden gehouden met een klap van 5 op de schaal van Richter.

We moeten rekening houden met een toename van bevingen en zwaardere bevingen, aldus Läslo Evers.

Volgens het meteorologisch instituut leidt het dichtdraaien van de gaskraan in Groningen niet automatisch tot minder aardbevingen. ,,In de ondergrond kunnen nog altijd bepaalde spanningen worden opgebouwd die tot een beving met een magnitude van 5 kunnen leiden”, zegt Läslo Evers, hoofd van de vakgroep seismologie bij het KNMI.

In de Tweede Kamer heeft Evers vandaag gewaarschuwd voor optimisme en hooggespannen verwachtingen bij de Groningers. ,,We moeten rekening houden met een toename van bevingen en zwaardere bevingen.” Hij denkt dat de kracht van de bevingen op termijn wel afneemt, maar hij kan niet voorspellen wanneer dat precies gebeurt.

Opvallend

De uitspraken van het KNMI zijn opvallend, omdat minister Wiebes van Economische Zaken hoopt dat de versterkingsoperatie van huizen in Groningen minder duur wordt nu de gaskraan in 2030 helemaal dichtgaat. Wiebes laat het KNMI en het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) onderzoeken of het daardoor veiliger wordt in Groningen.

,,Ik verwacht niet dat die bovengrens van 5 op de schaal van Richter omlaag gaat”, zegt Evers nu al tegen deze site. ,,Mijn advies zou zijn om deze bovengrens als uitgangspunt te nemen voor de versterkingsoperatie.” Als dat gebeurt, kan dat aanzienlijk duurder uitpakken dan een scenario met minder zware bevingen.

Onzekerheid

Duizenden Groningers zitten op dit moment in onzekerheid over wat er met hun huis gaat gebeuren. Wiebes besloot in april om een pas op de plaats te maken met de versterking van die panden in afwachting van het onderzoek door het KNMI en het SodM. Komende zomer worden de uitkomsten verwacht.

De ‘seismische energie’ in Groningen was in de eerste vier maanden van dit jaar zeven keer zo hoog als in 2017. Op 8 januari werd Zeerijp getroffen door een aardbeving van 3,4 op de schaal van Richter. ,,In dat gebied was de gaswinning al teruggedraaid”, zegt Evers. ,,Eerder dachten wij nog dat een afname van gaswinning gepaard ging met een afname van bevingen, maar dat blijkt helaas niet zo te zijn.”

’Vervroegd gasverbod overvalt bouwsector’

Telegraaf 16.05.2018 Projectontwikkelaars, bouwbedrijven en woningcorporaties voelen zich overvallen door het „overhaaste” verbod op het bouwen van woningen met aardgas. Dat verbod gaat al op 1 juli in, een half jaar eerder dan de sector dacht.

Hun brancheorganisaties noemen die ingangsdatum in een brief aan het kabinet onverantwoord en „niet getuigen van behoorlijk bestuur”, schrijft de Volkskrant. De bouwers waarschuwen het kabinet voor grote vertragingen en kostenoverschrijdingen bij bouwplannen die nog in de ontwerpfase zijn.

De zware aardbeving in het Groningse Zeerijp op 8 januari heeft de zaak in een stroomversnelling gebracht. De landelijke politiek raakte plotseling doordrongen van de urgentie van de energietransitie.

LEES MEER OVER; zeerijp groningen aardgas gasverbod

Ollongren: aardgasverbod gewoon op 1 juli

NOS 16.05.2018 Het verbod op het bouwen van woningen met een aardgasaansluiting wordt niet uitgesteld. Vanaf 1 juli mogen er geen huizen met zo’n aansluiting meer worden gebouwd en in de bouwwereld leven daar bezwaren tegen. Brancheorganisaties vinden dat de ingangsdatum overhaast is ingevoerd; ze zijn bang voor vertragingen en hoge kosten bij bouwplannen die nu nog op de tekentafel liggen.

Minister Ollongren laat nu weten dat het kabinet vaart wil maken met het aardgasvrij maken van de bouw. Op die manier moet de gaswinning in Groningen zo snel mogelijk naar nul worden gebracht.

Uitzondering mogelijk

De minister vindt het niet uit te leggen dat nu nog vergunningen worden gegeven voor woningen met een aardgasaansluiting, terwijl die woningen binnen afzienbare tijd weer van het gas af moeten.

Volgens het ministerie van Binnenlandse Zaken lukt het de meeste bedrijven goed om de plannen aan te passen. Het ministerie wijst er ook op dat gemeenten een uitzondering op het aardgasverbod kunnen maken als vertraging in de bouw dreigt. Binnenlandse Zaken werkt daarvoor samen met de sector aan een regeling.

BEKIJK OOK;

Bouwwereld slaat alarm over ‘overhaast’ aardgasverbod

Nederland is ten prooi gevallen aan gasgekte

Elsevier 16.05.2018 Nederland voert al op 1 juli 2018 tot verrassing van onder meer de bouw- en woningsector een verbod in op het gebruik van aardgas in nieuwbouwhuizen en kleine bedrijven. Het vervallen van de aansluitplicht oogt misschien onschuldig, maar in de praktijk is het dat niet, schrijft Syp Wynia.

Lees hier het commentaar van Syp Wynia: Terecht komen burgers in verzet tegen verbod op gas in huizen

In een eerder commentaar schreef Wynia al dat de Nederlandse staat, voor zover bekend als eerste en enige land ter wereld, besloten heeft dat zijn burgers geen aardgas meer mogen gebruiken. De Tweede Kamer besloot in januari dat nieuwbouwhuizen in beginsel niet meer mogen worden aangesloten op aardgasnet. Het overgrote deel van het parlement is het erover eens: in de volgende decennia moet heel Nederland van het gas af. Begin april maakte Ferdi Licher, programmadirecteur Bouwen en Energie, dat bekend op het congres van aardgasvrije nieuwbouw. Dat zorgt recent voor ophef.

 Syp Wynia

✔@sypwynia

U wilde een nieuw bedrijf bouwen? Na 1 juli moet u het van #RutteDrie (en van bijna de hele Tweede Kamer) zonder gasaansluiting stellen. Die wordt met ingang van die datum namelijk verboden. Dat hadden ze u waarschijnlijk nog niet verteld, maar zo zit het dus. #VanGasLos https://twitter.com/sypwynia/status/996272341377277953 …

17:28 – 15 mei 2018

Hoe nu verder met de energievoorziening?

Hoe het dan verder moet met de energievoorziening van de huishoudens lijkt totaal ondergeschikt te zijn aan de gasobsessie van de Nederlandse overheid. ‘Alsof Gronings gas het enige aardgas van Nederland is  (de helft komt nu nog uit andere Nederlandse velden), alsof het Groningse gas het enige aardgas is dat wereldwijd beschikbaar zou zijn (het is wellicht een paar promille) en alsof aardgas kwalijker is voor natuur, milieu en klimaat dan de alternatieven (integendeel). En alsof de Nederlandse huishoudens de Nederlandse grootconsumenten van aardgas zouden zijn (zij nemen slechts een kwart van het gas af).’ Schrijft Wynia. Nederland is ten prooi gevallen aan de gasgekte.

Afbeelding weergeven op Twitter

  Syp Wynia

✔@sypwynia

Het is nauwelijks te geloven wat je aan ongeloof en activistische verkettering over je heen krijgt als je het nieuws aan de man brengt, maar het is werkelijk waar: Nederlandse nieuwbouw heeft al over zes weken een #gasverbod http://www.sypwynia.nl/echt-waar-nieuwbouw-nu-al-van-gas-af/ …

09:07 – 16 mei 2018

Vind op deze overzichtspagina het dossier ‘Van het gas af’, waarin alle artikelen van Elsevier Weekblad over deze kwestie zijn verzameld.

Lees ook:Hoezo wil de overheid gas in huis verbieden? 

   Syp Wynia (1953) is sinds 1997 redacteur van Elsevier Weekblad. Hij schrijft columns, commentaren en analyses in weekblad Elsevier Weekblad en essays in maandblad Juist Magazine over politiek, economie en samenleving, dikwijls met een grensoverschrijdende blik.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Terecht verzet tegen verbod op gas in huizen

Hoe verwarm je een huis met water uit de diepte?

Wiebes wil afspraken over gaswinning met Shell niet openbaar maken

NU 16.05.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) wil de afspraken over de Groningse gaswinning die het kabinet met de oliebedrijven Shell en Exxon heeft gemaakt en nog zal maken, niet openbaar maken. Dit had de vaste commissie voor Economische Zaken en Klimaat wel gevraagd van de minister.

“De overeenkomsten zijn gesloten met private partijen en zijn bedrijfsvertrouwelijk”, schrijft de minister in een brief aan de Tweede Kamer.

Wiebes is momenteel bezig met nieuw overleg betreffende de gaswinning en wil dit naar eigen zeggen op korte termijn afronden. De resultaten zullen besproken worden, maar het akkoord zelf zal niet openbaar worden gemaakt.

Kamerlid Henk Nijboer noemt dit “belachelijk”. In een reactie aan RTV Noord zegt hij dat de nieuwe overeenkomst over vele miljarden gaat en dat de afspraken openbaar moeten worden wat hem betreft.

De Nederlandse Staat sloot in 1963 een overeenkomst over het winnen van gas in Groningen met de voorlopers van Shell en Exxon. Deze zijn in februari openbaar gemaakt door Dagblad van het Noorden. Aanvullende afspraken zijn echter nooit bekendgemaakt.

Wiebes is bezig met het afbouwen van de gaswinning in Groningen. Dit vanwege de aardbevingen die daar met regelmaat plaatsvinden. Voor 2030 moet het winnen van gas helemaal zijn stopgezet.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Wiebes maakt oude ‘gasafspraken’ met Shell en Exxon niet openbaar

NOS 16.05.2018 De oude afspraken die de staat heeft gemaakt met oliebedrijven Shell en Exxon over het Groninger gas zullen niet openbaar worden gemaakt, schrijft minister Wiebes in een brief aan de Tweede Kamer.

De minister wijst erop dat de afspraken met private partijen zijn gesloten en bedrijfsvertrouwelijk zijn. “Dat respecteer ik en om die reden maak ik deze niet openbaar.”

Wiebes hoopt op korte termijn nieuwe onderhandelingen met Exxon en Shell over het Groninger gas af te ronden. Er wordt onder andere gesproken over de verantwoordelijkheid voor de schade en de waarde van het achtergebleven gas.

Wiebes schrijft dat hij de resultaten van dat overleg bekend wil maken, maar niet integraal. De juridische details blijven daarmee dus geheim.

De vaste Kamercommissie die over dit onderwerp gaat, had de minister gevraagd alle oude en nieuwe afspraken openbaar te maken.

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer noemt het “belachelijk” dat de nieuwe afspraken met Shell, Exxon en de NAM niet openbaar worden. “Het gaat over vele miljarden, en op deze manier blijft het onder de pet wat de rekening voor de belastingbetaler zal worden.”

Gasgebouw

In 1963 werd het zogenoemde Gasgebouw opgezet. Het was een overeenkomst van samenwerking waarin alle afspraken staan die de overheid met de Bataafse Petroleum Maatschappij (nu Shell) en de Standard Oil Company (nu Exxon) heeft gemaakt. Later zijn er nog aanvullende afspraken gemaakt. De exacte inhoud daarvan is niet bekend. Op 1 februari heeft het Dagblad van het Noorden de overeenkomst van samenwerking gepubliceerd.

Kabinet hoeft niet te bezuinigen om gas, ook geld naar onderwijs en veiligheid

NOS 09.05.2018 Het kabinet trekt extra geld uit voor onderwijs en de aanpak voor de knelpunten bij de politie en het Openbaar Ministerie. Onderwijs krijgt er dit jaar zo’n 65 miljoen bij vanwege een tegenvaller, die is ontstaan omdat er meer leerlingen en studenten naar school en de universiteit gaan. Het ministerie van Justitie en Veiligheid kan rekenen op een eenmalig bedrag van ook zo’n 65 miljoen euro.

Niets kwijt

Dit staat in de Voorjaarsnota van minister Hoekstra van Financiën, zo bevestigen bronnen rondom het kabinet. De Voorjaarsnota moet voor 1 juni naar de Tweede Kamer. Minister Hoekstra wilde nog niets kwijt over dit belangrijke overzicht over de mee- en tegenvallers van de afgelopen periode. “Ik ga eerst de Tweede Kamer informeren.”

Gas

Verder is de coalitie het na veel discussie eens geworden over de betaling van de kosten van het dichtdraaien van de gaskraan. De tegenvallende gasinkomsten moeten binnen de begroting worden opgevangen, dat heet officieel binnen het “uitgavenkader”. Het is nog onbekend om hoeveel geld het gaat.

Belangrijk besluit

Het herstel en de versteviging van de beschadigde huizen daarentegen hoeven niet te worden betaald uit de bestaande begroting, vinden VVD, CDA, D66 en de ChristenUnie. Dit geld komt uit de staatskas, waardoor het afbouwen van de staatsschuld minder snel gaat. Een belangrijk besluit, zegt NOS-verslaggever Ron Fresen.

“Door deze grote kostenpost op deze manier te betalen, wordt gezorgd dat er altijd geld is. Ook wordt voorkomen dat het schadeherstel in Groningen iedere jaar weer een speelbal wordt in de discussie over geld. Het kabinet hoeft dan niet te zeggen dat er bijvoorbeeld geen geld is voor de zorg, omdat de huizen daar verstevigd moeten worden.”

Compromis

De belofte van extra geld naar onderwijs en veiligheid is een compromis tussen de partijen, aldus Fresen. “De VVD en het CDA wilden geld voor veiligheid, de ChristenUnie en D66 hebben zich hard gemaakt voor onderwijs.”

Wat is de Voorjaarsnota?

Het is een tussentijds overzicht van de lopende begroting van het Rijk. Daaruit blijkt of sommige ministeries teveel geld hebben uitgegeven (‘tegenvallers) of dat er extra geld is (‘de meevallers’).
Als een minister meer geld blijkt nodig te hebben, wordt de begroting die op Prinsjesdag is gepresenteerd nog veranderd.

Werkdruk

Het extra geld voor onderwijs voorkomt dat het ministerie de komende tijd op andere uitgaven moet bezuinigen.

De coalitie wil voorkomen dat de sector, die onder druk staat in verband met de werkdruk en lagere salarissen, de dupe wordt van die verkeerde inschatting van de leerling- en studentenaantallen. Het gaat om geld dat wel op Prinsjesdag officieel wordt geregeld, voor de afgelopen tijd is al zo’n oplossing gevonden.

Naar verluidt zijn er grote meevallers omdat het ministerie van Sociale Zaken en het ministerie van Volksgezondheid geld overhouden. Bij Sociale Zaken komt dat door lagere AOW-uitgaven, bij Volksgezondheid omdat de lonen en prijzen minder zijn gestegen dan werd aangenomen.

BEKIJK OOK;

Rijk vecht met Shell en Exxon over miljarden euro’s aan onbenut gas

VIER OP TIEN GEMEENTEN VERKIEZEN AARDGASLOZE NIEUWBOUW

BB 03.05.2018 Grootste opgave voor gemeenten bij verhoging van het aantal nieuwbouwwoningen zonder aardgasaansluiting is het oplossen van technische en organisatorische knelpunten in binnenstedelijke locaties en in de bestaande voorraad. Dat blijkt uit een nulmeting in het rapport Aardgasloos nieuwbouw van RIGO Research en Advies. Bijna vier op de tien gemeenten hebben inmiddels voor aardgasloze nieuwbouw gekozen.

Nulmeting

Wat is de huidige stand van zaken in de aardgasloze nieuwbouw? Een nulmeting onder alle gemeenten moest uitsluitsel geven op deze vraag van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. Uiteindelijk konden 212 gemeenten die vraag met cijfers onderbouwen, de anderen monitoren dit simpelweg (nog) niet. In totaal zijn er in Nederland vorig jaar 62.000 nieuwe woningen gebouwd. 35 procent van de geënquêteerde gemeenten heeft in 2017 aardgasloze woningen opgeleverd. Een kwart daarvan weet niet wat het precieze aandeel of aantal was.

Kennis niet centraal geregistreerd
Kennis over aardgasloos bouwen is in gemeenten vaak op projectniveau aanwezig, maar wordt nog niet altijd centraal geregistreerd. Daardoor is het kwantificeren van plannen en aantallen woningen op gemeenteniveau niet altijd mogelijk. Van de gemeenten die aantallen wel bijhouden varieert het aandeel sterk. In Almere en Purmerend waren bijna alle nieuwe woningen aardgasloos, met name stadsverwarming was het alternatief. In andere gemeenten was dat slechts bij een of enkele projecten zo.

Stadsverwarming

Van de gemeenten die nieuwbouw zonder aardgasaansluiting registreren is 37 procent van de nieuwe woningen in 2017 aardgasloos opgeleverd. In de Randstad en de regio Eindhoven is dat 42 procent. Daarnaast weet 41 procent dat niets gasloos is opgeleverd in 2017 en van de gemeenten in de Randstad en de regio Eindhoven 47 procent. Stadsverwarming en warmtepomp komen overigens als alternatieve bron voor verwarming relatief vaak voor bij woningen die in 2017 aardgasloos zijn opgeleverd. Dat komt vooral door relatief grote projecten in Almere, Lelystad, Arnhem en Den Haag.

Weinig overzicht

In bijna 40 procent van de gemeenten is al een besluit genomen om in de toekomst te kiezen voor volledig aardgasloze nieuwbouw. In gemeenten in de Randstad en in de regio Eindhoven is dat 54 procent. In de overige 60 procent van de gemeenten staat het onderwerp aardgasloos bouwen “op de agenda”. In 2017 zijn in Nederland 70.000 vergunningen afgegeven voor nieuw te bouwen woningen, maar opvallend veel gemeenten hebben geen zicht of dit aardgasloze woningen zijn. Slechts de helft van de gemeenten met een overzicht (24 van de 48) geeft aan hoeveel woningen aardgasloos zijn vergund. Van het totaal aantal woningen waarvoor in 2017 een bouwvergunning is afgegeven was een derde een aardgasloze woning.

Winst uit zachte plannen

Naar verwachting wordt in de toekomst ruim de helft van de nieuwbouw aardgasloos opgeleverd. Voor maar een klein deel daarvan is al een bouwvergunning verleend. Voor die vergunde woningen is het lastig om de beslissing voor aansluiting op het gasnet terug te draaien. Uit “zachtere” plannen kan de meeste winst worden gehaald. Gemeenten, waaronder de G4 en Eindhoven, willen graag in die plannen zorgen voor een groot aandeel aardgasloze woningen. Knelpunten zijn er op technisch (alternatieve bron, netwerk) en organisatorisch (samenwerking, planning, onderhandelingen) vlak. Die spelen vooral een rol op (kleinere) binnenstedelijke locaties en in bestaande voorraad. Gunstige ontwikkeling is dat de markt uit markttechnische oogpunt ook kiest voor aardgasloze nieuwbouw.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Wethouder Lot van Hooijdonk stapt in Utrecht in een elektrische bus  ANP

Gemeenten willen meer geld van Rijk voor aardgasvrije proefwijken

NOS 03.05.2018 Drie gemeenten die vooroplopen bij het aardgasvrij maken van wijken, willen daarvoor meer financiële en praktische steun van het Rijk. De bewoners van die wijken in Utrecht, Woerden en Wageningen moeten hun huis aanpassen voor 2030. Ze vrezen dat ze daarbij op kosten worden gejaagd, meldt de Volkskrant. De krant voerde gesprekken met bewoners en wethouders van de drie steden.

De kosten die de bewoners moeten maken, variëren volgens een schatting van een milieubureau van enkele duizenden tot 30.000 euro.

De Utrechtse wethouder Van Hooijdonk (GroenLinks) zegt in de krant dat het sowieso goedkoper moet, “anders komt de omschakeling niet van de grond”. Ook de wethouders in Wageningen en Woerden willen dat het Rijk meer bijdraagt, omdat de gemeenten huiseigenaren anders niet meekrijgen.

90 miljoen niet genoeg

In Nederland moeten ruim 7 miljoen huizen worden aangepast om ze aardgasvrij te maken. 31 gemeenten beloofden vorig jaar te beginnen met één wijk die verdergaat zonder aardgas.

Het ministerie van Binnenlandse Zaken wijst nog eens 20 wijken aan. Voor de aanpassingen is 90 miljoen euro vrijgemaakt, met de aantekening dat betrokkenheid van de bewoners cruciaal is om het project te doen slagen.

De genoemde gemeenten Utrecht, Woerden en Wageningen vinden de 90 miljoen niet toereikend.

De Vereniging Eigen Huis verbaast zich er in de Volkskrant over dat gemeenten een aardgasvrije wijk aanwijzen, zonder dat de bewoners weten wat ze moeten doen.

De Vereniging Nederlandse Gemeenten zegt dat er gezien de tijdsdruk wel moet worden begonnen. Een woordvoerder zegt “dat we de mensen natuurlijk wel moeten meekrijgen, want de overgang naar een aardgasvrij Nederland is een groter project dat de decentralisatie van de zorg in 2015”.

BEKIJK OOK;

Aardwarmte als alternatief voor gas: hoe realistisch zijn grote ambities?

Twintig gemeenten mogen meedoen aan proef gasvrij wonen

Mijn cv-ketel vervangen door een warmtepomp? Daar heb ik geen geld voor

Nederland in 2050 aardgasvrij: is dat wel haalbaar?

Nederland van het gas af, maar wie betaalt de transitie?

VK 02.05.2018 Nederland moet snel van het aardgas af, maar de gemeenten die hierin vooroplopen, willen meer financiële en praktische steun van de regering. Huiseigenaren in wijken die als proeftuin zijn aangewezen, zitten met talloze vragen en vrezen dat zij op kosten worden gejaagd. Dat blijkt uit een rondgang van de Volkskrant.

Wethouders van de voorlopers Utrecht, Woerden en Wageningen zeggen dat het Rijk financieel moet bijspringen in de door hen aangewezen aardgasvrije proefwijken. Utrecht en Woerden zijn reeds in botsing gekomen met particuliere huiseigenaren. Die kregen te horen dat ze hun woning moeten aanpassen voor 2030, dus binnen ruim tien jaar. Die opdracht vereist een investering van een paar duizend euro tot 30 duizend euro, aldus een schatting van Milieu Centraal.

Botsingen

De botsingen in Utrecht en Woerden leggen een belangrijke politieke kwestie bloot: wie gaat de energietransitie betalen? Het kabinet wil dat Nederland per 2050 van het gas af is en ziet daarbij een cruciale rol weggelegd voor de 380 gemeenten. Samen met wooncorporaties, energieleveranciers en bewoners moeten die ervoor zorgen dat woningen en bedrijfspanden overgaan op bijvoorbeeld de warmtepomp.

Wethouder Lot van Hooijdonk (Utrecht, GroenLinks) zegt desgevraagd niet te weten wie de aanpassingen moet betalen in proeftuin Overvecht. ‘Het moet hoe dan ook goedkoper worden. Als het ons niet lukt om dit haalbaar en betaalbaar te maken, komt deze omschakeling niet van de grond.’

Pioniers

In Nederland moeten zo’n 7,2 miljoen huizen worden aangepast. Eenendertig gemeenten, waaronder naast Utrecht ook Woerden en Wageningen, hebben in 2017 beloofd te beginnen met één wijk die van het aardgas wordt afgekoppeld. Het ministerie van Binnenlandse Zaken kiest dit jaar zelf ook nog twintig wijken die dienen als proeftuin. Voor de aanpassingen van de huizen daarin is 90 miljoen euro beschikbaar.

‘Betrokkenheid van de bewoners is hierbij cruciaal’, zegt een woordvoerder. ‘Samen moeten we tot betere en goedkopere oplossingen komen, en tot een andere manier van financieren, waarbij ook rekening wordt gehouden met een lagere energierekening.’

De kosten voor het gasvrij maken van een moderne hoekwoning uit 2009

De pionierende gemeenten vinden dit niet genoeg. ‘Er moet meer ondersteuning van het Rijk komen met geld en kennis’, zegt wethouder Lara de Brito (Wageningen, GroenLinks). ‘Wij krijgen een opdracht waarvoor niemand een oplossing heeft; wij zijn de eersten en iedereen kijkt mee.’

‘In deze aanloop hebben we steun van het Rijk nodig, omdat de aanpassingen voor gasvrij wonen zichzelf nog niet terugverdienen’, zegt de Woerdense wethouder Hans Haring (D66). ‘Dan krijg je huiseigenaren niet mee. En er zijn ook mensen die het geld ervoor niet hebben.’

Expert Puk van Meegeren van voorlichtingsinstantie Milieu Centraal begrijpt dat sommige gemeenten al begonnen zijn. ‘Afgesproken is dat in 2021 alle gemeenten voor alle wijken een transitieplan moeten hebben. Dus de gemeenten die nog niet zijn begonnen hierover na te denken, zijn rijkelijk laat.’

‘Het baart ons zorgen dat sommige gemeenten een aardgasvrije wijk aanwijzen zonder dat de bewoners weten wat ze moeten doen’, zegt ook woordvoerder Hans André de la Porte van de Vereniging Eigen Huis. ‘En wie moet het betalen?’

Om huizenbezitters tegemoet te komen, wordt er gedacht aan speciale huisgebonden leningen, terug te betalen met de winst van een lagere energierekening. Maar volgens Milieu Centraal kan het tot wel twintig jaar duren voor die zijn terugverdiend.

Over de schutting

Eigen Huis is voor de energietransitie, zegt De la Porte. ‘Maar als een gemeente zo’n proces begint zonder antwoord te hebben op terechte vragen, leidt dat tot paniek en gaan mensen tegenwerking bieden. Overheden en bedrijven hebben het vooral over de doelen die gehaald moeten worden, en gooien de realisatie ervan vervolgens over de schutting van huiseigenaren. Dat kan zo niet.’

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten zegt niet anders te kunnen dan al beginnen, gezien het krappe tijdspad. ‘Er wordt keihard gewerkt, men hoeft niet te bang zijn. Maar we moeten de mensen wel meekrijgen. Want deze transitie is groter dan bij voorbeeld de decentralisatie van de zorg in 2015.’

Overvecht gasvrij? Dat gaat de bewoners een beetje te snel

De Utrechtse wethouder Lot van Hooijdonk loopt voorop in de strijd tegen het aardgas. Overvecht-Noord is haar proeftuin. Maar de bewoners vertrouwen het niet. ‘Hoeveel gaat dit ons straks kosten?’

MEER OVER; UTRECHT ECONOMIE, BUSINESS EN FINANCIËN WOERDEN ECONOMISCHE SECTOR POLITIEK MILIEU CENTRAAL WAGENINGEN NEDERLAND

‘Levensech­te oefening’ op gevolgen aardbeving voor Groningers

AD 01.05.2018 Inwoners van het aardbevingsgebied in Groningen gaan dit najaar samen met hulpdiensten drie dagen lang een zware aardschok simuleren. De levensechte oefening moet onder meer duidelijk maken hoe zelfredzaam inwoners zijn. Dat meldt het Dagblad van het Noorden.

Onlangs maakte de Veiligheidsregio Groningen bekend dat de hulpdiensten voor het eerst de gevolgen van een stevige aardschok intensief en levensecht willen oefenen. De veiligheidsregio heeft vooralsnog vijf locaties geselecteerd voor de oefening, bewoners hebben zeggenschap over de definitieve locatie.

Wilma Mansveld, directeur van de veiligheidsregio, stelt in het Dagblad van het Noordendat de inwoners een belangrijke rol gaan spelen tijdens de oefening. ,,De eerste hulpverlener is namelijk de bewoner zelf. Op die manier krijgen zij, maar ook wij, een beeld van de mogelijkheden die er zijn als het om zelfredzaamheid van burgers gaat.”

Gevaar

De Groninger Bodem Beweging (GBB) vindt een grote oefening gewenst. ,,Zolang er nog gas wordt gewonnen, is het gevaar op een stevige beving niet geweken. Mensen moeten voorbereid zijn”, zegt GBB-bestuurslid Derwin Schorren.

In maart maakte minister Eric Wiebes (Economische Zaken) bekend de gaskraan in Groningen stapsgewijs volledig dicht te zullen draaien. Uiterlijk in oktober 2022 – maar mogelijk een jaar eerder – moet de gaswinning tot onder 12 miljard kuub per jaar zijn gebracht. Volgens deskundigen wil dit echter niet zeggen dat er geen aardbevingen meer zullen zijn in het gebied. Ook als de gaswinning is gestopt, is er nog altijd spanning aanwezig in het gasveld.

Bijna 1500 meldingen bij loket aardbe­vings­scha­de

AD 27.04.2018 Het overheidsloket waar Groningers met aardbevingsschade sinds eind maart terechtkunnen, heeft tot nu toe 1489 nieuwe schademeldingen ontvangen. Dat maakt de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen vandaag bekend, op de dag van het bezoek van koning Willem-Alexander aan Groningen.

Er komen relatief meer schademel­din­gen uit de directe omgeving van Garsthui­zen, aldus de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen.

De afgelopen weken is het aantal nieuwe meldingen hard opgelopen, wegens een aardbeving in Garsthuizen. Het dorpje was op 14 april het epicentrum van een beving met een kracht van 2,8. ,,Analyse laat nu zien dat er relatief meer schademeldingen uit die directe omgeving zijn binnengekomen”, aldus de commissie.

Bij bijna duizend schades geven de melders aan dat die is ontstaan in 2018, bij bijna 100 meldingen is dat in 2016 of eerder. In 38 gevallen gaat het om schades uit 2014 of nog eerder.

Tijdens zijn bezoek aan Groningen sprak de koning met slachtoffers van de aardbevingen in het gebied, die ontstaan door gaswinning.

Afschrijving NAM Groningen kan Shell zo’n 30 miljard omzet kosten

NOS 26.04.2018 Het dichtdraaien van de gaskraan in Groningen in 2030 kost Shell een twintigste van zijn totale bewezen olie- en gasreserves. Shell derft daarmee naar schatting 30 miljard euro aan omzet. Het stopzetten van de winning in het Groningen-gasveld betekent dat veel gas in de grond blijft zitten.

Het olie- en gasconcern verkleint daarom de bewezen en winbare gasvoorraad dit jaar met omgerekend 500 à 650 miljoen vaten. Dat komt overeen met 85 à 110 miljard m3. Het Groningse gas is goed voor ongeveer 5 à 6 procent van de totale olie- en gasreserves van Shell wereldwijd. Tegen de huidige olie-en gasprijzen betekent het verlies van deze reserves dus een omzetderving van ruwweg 30 miljard euro.

Shell is boekhoudkundig helemaal klaar met NAM Groningen. De multinational schrijft in het eerste kwartaal 244 miljoen dollar (200 miljoen euro) af op de netto-investeringen in het Groningen gasveld. Daarmee is de investering volledig tot nul afgeschreven.

De NAM, de gezamenlijke onderneming van Shell en Exxon Mobil, exploiteert overigens naast het Groningse veld nog 175 gasvelden in Nederland. Meer dan een kwart van het Nederlandse aardgas wint de NAM op zee

Winstsprong

De omzet en winst van Shell hebben in het eerste kwartaal een sprong gemaakt dankzij de hogere olie- en gasprijzen en ontwikkelingen in de gasmarkt. De nettowinst nam toe met 67 procent naar 5,9 miljard dollar (4,8 miljard euro).

Door de hogere prijzen is de exploratie en productie van olie en gas (upstream zoals dat heet) een stuk winstgevender. Een jaar geleden leverde deze divisie nog een verlies op van meer dan een half miljard dollar, nu is het goed voor 1,8 miljard winst.

Aan de andere kant leverde de verwerking van olie en gas tot brandstoffen en chemische producten (downstream geheten) 30 procent minder op. De winst in de raffinage en de handel in olieproducten kelderde zelfs van 715 miljoen naar 62 miljoen dollar. Een zwakkere raffinagemarkt en de wisselkoersen spelen een rol.

Gas leverde 2,4 miljard dollar op, 31 procent meer dan een jaar geleden. Shell is in de loop van de jaren meer een gasbedrijf dan een oliebedrijf geworden.

 

Geen extra bezuini­ging door ‘Groningen’

AD 26.04.2018 Het kabinet gaat niet extra bezuinigen om de kosten van het dichtdraaien van de Groningse gaskraan op te vangen. De rekening wordt deels opgevangen door genoegen te nemen met een lager begrotingsoverschot. Aan de andere kant worden ook meevallers gebruikt om de lagere gasbaten te dempen, melden bronnen rond de coalitie.

Vandaag besloot de ministerraad over de Voorjaarsnota, die voor 1 juni naar de Tweede Kamer moet worden gestuurd. Daarin wordt de begroting van het lopende jaar tegen het licht gehouden. Het besluit om de gaskraan in 2030 helemaal dicht te draaien werd enkele weken geleden al genomen, maar onduidelijk was tot dusver welk prijskaartje daaraan hangt en hoe die rekening wordt betaald.

Door het besluit komt de omvangrijke investeringsagenda van dit kabinet, goed voor een slordige 14 miljard euro, niet in gevaar. Regeringspartijen ChristenUnie en D66 stelden binnenskamers eerder huiverig te zijn voor bezuinigingen, terwijl coalitiepartners VVD en CDA lieten weten de tering naar de nering te willen zetten nu de gasbaten, dit jaar nog goed voor 2,1 miljard euro, op termijn zullen slinken. Na sluiting van het Groningse gasveld, goed voor ruim de helft van alle gasopbrengsten, komen er alleen nog inkomsten uit de kleinere velden.

Einde gaswinning heeft geen gevolg voor versterkingsoperatie in uitvoering

RO 24.04.2018 Het besluit om de gaswinning in Groningen te beëindigen heeft geen gevolgen voor de versterking van huizen en gebouwen waarbij de uitvoering reeds is gestart. Ook de aanpak van huizen waarvan de bewoners al een versterkingsadvies hebben ontvangen wordt voortgezet. Dat heeft minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat afgesproken met vertegenwoordigers van de provincie Groningen en de gemeenten in het aardbevingsgebied.

Daarnaast wordt de komende weken in kaart gebracht wat er moet gebeuren met huizen en gebouwen in lopende versterkingsoperatie waarvan de eigenaren nog geen versterkingsadvies hebben ontvangen. Omdat de gemeenten waarin deze huizen staan hun plannen voor stadsvernieuwing deels hebben gebaseerd op de versterkingsoperatie, gaan regio en kabinet bekijken welke andere opties voor wijkvernieuwing mogelijk zijn. Ook de woningcorporaties worden hierbij betrokken omdat zij een groot deel van deze woningen in bezit hebben.

Minister Wiebes en de regiobestuurders hebben verder afgesproken dat de toekomstige versterkingsoperatie wordt aangepast aan de nieuwe situatie met een dalende gaswinning. Deskundigen van SodM, KNMI, TNO en NEN onderzoeken op dit moment de precieze gevolgen van de beëindiging van de gaswinning voor het veiligheidsrisico en de omvang van de versterkingsopgave. Dat onderzoek moet voor de zomer klaar zijn.

De regiobestuurders en het kabinet willen binnen enkele weken een akkoord sluiten over de toekomstvisie voor Groningen. Het gaat om een ambitieuze meerjarige aanpak met daarbij passende investeringen. In dat akkoord worden ook afspraken gemaakt over de definitieve inrichting van de publieke afhandeling van schademeldingen.

Onderwerpen overleg Groningen

Het overleg tussen de minister en de regiobestuurders gaat over:

  • het toekomstperspectief voor Groningen;
  • de definitieve inrichting van de publiekrechtelijke afhandeling van schademeldingen;
  • de uitvoering en aansturing van de versterkingsaanpak.

Documenten;

Kamerbrief over stand van zaken bij overleg met regiobestuurders Groningen

Kamerstuk: Kamerbrief | 24-04-2018

Zie ook; Gaswinning in Groningen

Bouwsector: per 2019 geen gas meer in nieuwbouw­wo­ning

AD 20.04.2018 Geen enkele nieuwbouw woning mag vanaf volgend jaar nog een cv-ketel en gasfornuis krijgen. Dat wil NVB Bouw, waarvan leden driekwart van alle nieuwe huizen realiseren. De woningbouwsector gaat zo beduidend verder dan het Kabinet.

Zonder verbod blijft het voor ontwikke­laars verleide­lijk huizen mét gasaanslui­ting te bouwen, aldus Piet Adema, voorzitter NVB Bouw.

De Tweede Kamer besloot onlangs de gasaansluitingsplicht voor nieuwbouw per 1 juli te schrappen. Dat betekent niet dat alle nieuwe huizen gasvrij worden, er geldt geen verbod.

,,Nu aardgasvrije woningen aanzienlijk duurder om te bouwen zijn, blijft het verleidelijk te kiezen voor een gasaansluiting,” zegt voorzitter Piet Adema van brancheorganisatie NVB Bouw.  Gasloze woningen moeten immers beter geïsoleerd worden en bijvoorbeeld een dure warmtepomp krijgen.

Volgens NVB Bouw is een verbod op nieuwe woningen met een gasaansluiting hoognodig en moreel het juiste om te doen. ,,Dat is beter voor het milieu, de Groningers en bewoners zélf,” zegt Adema.

Met het verbod ontstaat een gelijk speelveld voor de gehele bouw en worden gasloze woningen veel sneller goedkoper. ,,In Nederland worden nu ruim 60.000 nieuwe woningen per jaar gebouwd. Bij een massale overstap op gasvrije systemen creëren we een mooie hefboom en zal de prijs snel dalen.”

Lees ook;

​‘Ouderwetse cv-ketel verdwijnt vanaf 2021’

Lees meer

CV-ketel in de ban, wat gaat u dat kosten?

Lees meer

Alwine de Raad uit Eibergen met het buitendeel van haar nieuwe warmtepomp die door installateur Martin Koopman is geplaatst. © Emiel Muijderman

Overgangsregeling

Technisch is aardgasloos bouwen geen probleem, zegt Adema. ,,Bouwers zijn er klaar voor en kunnen uitstekend gasloos bouwen.”

NVB Bouw pleit wel voor een goede overgangsregeling, waarbij gesloten contracten en lopende bouwaanvragen eventueel nog onder het oude regime vallen. ,,Het kan niet zo zijn dat aannemers hun gehele winstmarge inleveren.”

Gemeenten zouden volgens Adema bijvoorbeeld genoegen kunnen nemen met een iets lagere grondprijs. ,,Ik wil snel met minister Ollongren in gesprek over een werkbare en eerlijke overgangsregeling.”

Bouwend Nederland laat weten het pleidooi van NVB Bouw te ondersteunen, waardoor de gehele sector vóór is. Zegsman Richard Massar beklemtoont eveneens het belang van een overgangsregeling.

Nieuwbouw woningen zullen het zonder gasmeter moeten doen. © Koen Suyk

Convenant

Het is veel slimmer nu al aardgas­vrij te bouwen, aldus Koen de Lange, netbeheerder Stedin.

Al met al zal een verbod een flinke impuls kunnen geven aan het aantal duurzame woningen, denkt de bouw. Uit recente cijfers van Bouwtrend blijkt dat de helft van de nieuwbouwprojecten nog steeds een gasaansluiting krijgt. Voor dit jaar zal dat vier op de tien woningen zijn.

Desalniettemin gaat het steeds beter: zo sloot netbeheerder Stedin vorige maand een convenant met tientallen gemeenten in Zuid-Holland en Utrecht om nieuwe woningen in principe aardgasvrij op te leveren. Oa Rotterdam, Utrecht, Dordrecht, Delft, Leidschendam-Voorburg en Zeist doen mee. Eerder liet ook Zoetermeer weten dat nieuwe woningen aardgasvrij zullen zijn.

Netbeheerder Stedin bevestigt dat gasloos bouwen technisch geen probleem is. ,,Het klopt dat een aardgasloze woning voorlopig duurder is, maar een huis staat uiteraard veel langer dan 10 tot 15 jaar. Het is dus veel slimmer om nu al gasvrij te bouwen,” zegt woordvoerder Koen de Lange.

Het traditionele gasfornuis zal komende decennia langzaam verdwijnen uit Nederlandse huizen

Vereniging Eigen Huis kritisch

Een forse ‘mits’ komt van Vereniging Eigen Huis. ,,Het hals over kop gasloos maken van nieuwe woningen mag niet ten koste gaan van de kwaliteit,” waarschuwt zegsman Hans André de la Porte.

De belangenclub is weinig te spreken over hoe de bouwsector nieuwe woningen aardgasvrij realiseert. ,,Dat vergt een radicaal andere aanpak, inclusief nieuwe bouwtekeningen.” Nu worden  huizen als het ware opgelapt met een warmtepomp of balansventilatie.

Doordat het veel installateurs aan kennis en ervaring ontbreekt ontstaan vaak problemen, stelt André de la Porte van Eigen Huis. ,,Kopers investeren grote bedragen en moeten kwaliteit krijgen. Helaas zijn onze ervaringen nu  slecht, veel huizen worden beroerd opgeleverd. De ergernis bij veel kopers is gróót.”

Kakofonie

Eerder reageerde Eigen Huis ook al kritisch op het pleidooi van Berenschot om per 2021 de traditionele cv-ketel in de ban te doen. Bij vervanging moet dan een (hybride) warmtepomp worden gekozen.  Volgens de belangenclub worden warmtepompen slecht geïnstalleerd en zorgt dit voor een kakofonie aan geluid in Nederlandse straten.

Duizenden Groningers weer in onzekerheid over versterking: ‘Ik sta nog te trillen’

NOS 19.04.2018 Zeker 3000 Groningse huiseigenaren zijn in onzekerheid over wat er met hun eigendom gaat gebeuren. Worden hun panden versterkt vanwege de aardbevingen in de provincie, of is dat toch niet nodig vanwege de afbouw van de gasproductie?

Vandaag sprak minister Wiebes van Economische Zaken met lokale bestuurders en belangenorganisaties om te inventariseren waar de versterkingsoperatie wel moet doorgaan en waar voorlopig niet. De bedoeling is dat hij daarover volgende week een knoop doorhakt.

De bewoners balen van de nieuwe onzekerheid. “Ik voel me een speelbal van de politiek”, zegt een van hen:

Video afspelen

Al drie jaar slapen in een huis dat niet veilig is voor aardbevingen

Wiebes wil een pas op de plaats maken bij de versterking van de Groningse panden. Hij verwacht dat het veiliger wordt in Groningen als de gasproductie wordt afgebouwd naar nul, in 2030. Wiebes wil daarom eerst onderzoek hiernaar afwachten van het KNMI en het Staatstoezicht op de Mijnen. Hij verwacht de uitkomsten daarvan in juni.

Uit de laatste cijfers van de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) Hans Alders blijkt dat in twee jaar tijd zo’n 8000 panden in het aardbevingsgebied zijn geïnspecteerd op hun veiligheid bij zwaardere aardbevingen. Het gaat om panden binnen een straal van tien kilometer van Loppersum. Voor die plek is gekozen, omdat daar de zwaarste aardbevingen waren.

Tot nu toe is van 3055 panden vastgesteld dat ze niet veilig zijn. Van zo’n 700 adressen hebben de eigenaren inmiddels gehoord dat hun pand vanwege de kosten beter gesloopt kan worden. Volgens de NCG zijn inmiddels 359 panden versterkt. In de dorpen Woudbloem, Appingedam, Loppersum en ’t Zandt is al begonnen met de versterking of de sloop van panden.

Ten Boer

Burgemeester De Vries van de gemeente Ten Boer praat vanavond met de 31 pandeigenaren in zijn gemeente die te horen hebben gekregen dat hun huis onveilig is. Hij maakt zich zorgen om hun welzijn. Sommige mensen weten al meer dan drie jaar dat hun huis onveilig is, maar kregen na het besluit van Wiebes te horen dat de versterkingsoperatie wordt herzien. De Vries wil dat de versterking van de huizen van deze mensen hoe dan ook doorgaat.

Ik was zo blij dat er eindelijk een einde kwam aan die onzekerheid en nu krijg ik te horen dat het misschien allemaal niet meer doorgaat, aldus Anneke de Jong, gedupeerde

Anneke de Jong is een van de huiseigenaren in Ten Boer die al drie jaar in onzekerheid zitten. Na jarenlang onderhandelen met gaswinningsbedrijf NAM was er in november duidelijkheid. Er zou een nieuw huis komen. Er staat een afspraak geboekt met de aannemer voor volgende week.

Maar dat staat nu allemaal weer op losse schroeven. “Ik sta er nog van te trillen”, vertelt ze. “Ik was zo blij dat er eindelijk een einde kwam aan die onzekerheid en nu krijg ik te horen dat het misschien allemaal niet meer doorgaat.” Zij en haar gezin zijn wel in het huis blijven wonen, maar leven tussen hoop en vrees. “Wat moeten we anders? We hebben wel de bedden van de kinderen bij het raam weggehaald”, zegt ze. Dat was een advies van Italiaanse aardbevingsdeskundigen die onderzoek in het dorp hebben gedaan.

De burgemeester van Ten Boer in gesprek met inwoners NOS

Manuel Sintubin is hoogleraar Geodynamica aan de universiteit van Leuven in België. Hij houdt zich als onafhankelijke deskundige al vijf jaar bezig met de aardbevingen in Groningen. Volgens Sintubin is op dit moment niet met zekerheid te zeggen dat het dichtdraaien van de gaskraan Groningen veiliger maakt.

“De seismiciteit is ontstaan door straks zeventig jaar gaswinning: zeventig jaar verstoring. Als de gaswinning naar nul gaat, neem je inderdaad de oorzaak weg van een verdere verstoring”, aldus Sintubin. “Maar pas over drie, vier jaar is misschien te zeggen of de productiebeperking inderdaad goed uitpakt.” Het kan volgens de hoogleraar zelfs zijn dat het veiliger is om de productie langzamer dan gepland af te bouwen.

BEKIJK OOK;

Stoppen met gas uit Groningen, wat kost dat?

Hoe Wiebes tot historisch besluit kwam om gaskraan dicht te draaien

Kabinet: binnen 12 jaar einde aan gaswinning in Groningen

Gas komt nu vooral uit buitenland: 12 procent minder gaswinning in Nederland vorig jaar

Import stijgt nog harder dan productie daalt

VK 19.04.2018 Nederland importeerde in 2017 meer gas dan het uit eigen bodem haalde. Dat is voor het eerst. Volgens het CBS daalde de gaswinning met 12 procent tot 1.390 petajoule, het vierde jaar op rij dat de winning daalde. Het gat dat daardoor ontstond werd opgevuld met 17 procent meer importgas, vooral uit Noorwegen: 1.613 petajoule, zo blijkt uit cijfers van het CBS.

Het totale gasverbruik steeg met 4,4 procent tot 1.299 petajoule. Dat kwam vooral doordat er bij de elektriciteitsproductie minder kolen werden gebruikt, en meer gas.

Het had weinig gescheeld of Nederland was ook netto-importeur van gas geworden. Toenmalig minister Henk Kamp van Economische Zaken dacht vijf jaar geleden nog dat dat pas rond 2023 zou gebeuren, maar het lijkt bijna zeker dat die mijlpaal dit jaar al zal worden gehaald. Vorig jaar was de export nog net iets groter dan de import.

©

Sinds het Slochteren-veld in Groningen in 1959 werd aangeboord, is Nederland altijd een geducht aardgasexporteur geweest. De invoer begon pas een beetje omvang te krijgen rond de eeuwwisseling, toen Nederland probeerde wat zuiniger om te springen met zijn gasvoorraad.

Uit de gegevens van het CBS blijkt ook dat Nederland vorig jaar nagenoeg evenveel energie gebruikte als in 2016: 3.150 petajoule. Olie, gas en steenkool leverden 92 procent van die energie, een percentage dat al enkele jaren langzaam stijgt. Die fossiele brandstoffen verdringen niet de duurzame energie (want die groeit flink verder), maar de import van stroom, vooral uit Duitsland. Bovendien liet de kerncentrale van Borssele het vorig jaar twee maanden lang afweten, wat vooral door gascentrales werd opgevangen.

Volg en lees meer over:  NATUUR & MILIEU   AARDGAS   NEDERLAND   ECONOMIE

 

Nederland­se gaswinning dreigt verder in te storten

AD 19.04.2018 Nederland dreigt in recordtempo afhankelijk te worden van Russisch gas. Niet alleen gaat in Groningen de kraan dicht, maar ook op de Noordzee dreigt de gaswinning in te storten. Bedrijven blijken er amper nog naar gas te zoeken. In drie jaar tijd kelderde het bedrag dat ze investeerden met ruim 70 procent. Een zorgelijke ontwikkeling, vindt staatsbedrijf EBN.

© AD

Als het in Nederland over gaswinning gaat, gaat het bijna altijd over Groningen. Wat veel mensen niet weten, is dat bijna de helft van het gas inmiddels uit andere velden komt. En dat wordt  alleen maar meer. Onder invloed van de aardbevingen heeft het kabinet besloten dat de gaskraan in Groningen zo snel mogelijk dicht moet en dat het aanboren van nieuwe bronnen op land tot het verleden behoort.

De vraag is echter of de winning op de Noordzee niet (bijna) net zo hard gaat instorten. In 2014 investeerden energiebedrijven nog 475 miljoen euro in het zoeken naar gas in de Nederlandse zeebodem. In 2016 was dat gedaald naar 244 miljoen, en vorig jaar was het zelfs nog maar 131 miljoen. Een daling van liefst 73 procent.

Energie Beheer Nederland (EBN), dat namens de staat verantwoordelijk is voor de gaswinning, maakt zich zorgen. ,,Het is van belang offshore-velden te blijven ontwikkelen en nieuwe reserves toe te voegen, om de productie zoveel mogelijk op peil te houden. Zonder voldoende investeringen zal de gasproductie uit kleine velden sterk afnemen.”

De staatsdeelneming wijt de gebrekkige belangstelling aan de lage gasprijs, die het voor bedrijven onaantrekkelijk maakt veel geld te steken in onzekere avonturen op zee. Tegelijk is er ook een aantal structurele bedreigingen, schrijft EBN in haar jaarverslag. ,,De ruimte op de Noordzee is relatief beperkt. Er is sterke concurrentie van windparken, zandwinning en natuurgebieden.”

De kosten van gaswinning op zee worden daardoor eerder hoger dan lager. Daarmee neemt het risico van versnelde beëindiging van de winning toe, schrijft EBN.

A Flourish data visualisation

Rusland

René Peters, energiespecialist bij TNO, voegt daaraan toe dat het beleid van de overheid  de laatste jaren ook niet bepaald gunstig is voor energiebedrijven, met strengere emissieregels en hogere belastingen dan in andere landen, bijvoorbeeld het Verenigd Koninkrijk. ,,Grote bedrijven richten hun pijlen daarom liever op de kusten van Brazilië of Oost-Afrika.”

Als je de afhanke­lijk­heid van Rusland zo lang mogelijk wilt uitstellen, moet je de gasvelden in de Noordzee maximaal benutten, aldus René Peters, TNO.

Daardoor dreigt Nederland aardig wat geld mis te lopen. 70 procent van de baten gaat naar de staat. Wat misschien nog wel een groter probleem is, is dat Nederland versneld meer gas moet importeren, uit Rusland en Noorwegen bijvoorbeeld.

Nu was het niet de verwachting dat het gas uit de Noordzee het gat kon vullen dat ‘Groningen’ achterlaat. De inschatting was altijd al dat de winning geleidelijk zou afnemen. ,,Maar als er niet meer wordt geïnvesteerd in nieuwe velden of in verlenging van de productie uit oude velden, kan de productie veel harder dalen dan verwacht”, zegt Peters.

Vooral import uit Rusland is gezien de actuele en historische verhoudingen een gevoelig punt. ,,Als  je de afhankelijkheid van Rusland zo lang mogelijk wilt uitstellen, moet je de gasvelden in de Noordzee maximaal benutten”, zegt Peters. ,,Het gas zit er, dat is het probleem niet.”

De verwachting was al dat de winning uit de Noordzee zou dalen, maar die daling dreigt nu veel harder te gaan dan ingeschat. In deze grafiek uit 2016 geeft het groene deel van de staven aan welke productie uit bestaande velden verwacht wordt. De gele en oranje gedeeltes moeten komen uit nog niet ontwikkelde velden. Nu amper geïnvesteerd wordt in dat soort velden, is het hoogst onzeker of die schattingen nog realistisch zijn. © Jaarverslag Delfstoffen en Aardwarmte 2016

Visie

Minister Eric Wiebes © ANP

Maar dan moet het wel gewonnen worden. Minister Eric Wiebes (VVD, Economische Zaken) komt voor eind mei met een nieuwe visie op kleine gasvelden, zegt zijn woordvoerder. Daarin wordt rekening gehouden met het Groningen-besluit en ‘het streven naar een duurzame energievoorziening’. ,,In dat kader wordt ook overwogen of maatregelen voor de gaswinning uit de kleine velden nodig zijn.”

Peters verwacht dat de minister met maatregelen komt om gaswinning op de Noordzee voor bedrijven weer aantrekkelijk te maken. Niet alleen om de import zoveel mogelijk te beperken, maar ook omdat de aanwezigheid van die bedrijven belangrijk is voor duurzame plannen in de toekomst.

,,De infrastructuur op zee kan later nog van pas komen, bijvoorbeeld bij CO2-opslag. In het regeerakkoord staat dat we op termijn 20 megaton CO2 in lege gasvelden willen opslaan. Maar dan moeten die velden wel beschikbaar blijven. Als bedrijven vertrekken uit de Noordzee, wordt dat een stuk moeilijker.”

Nederlandse gaswinning dreigt verder in te storten

Telegraaf 19.04.2018  Nederland dreigt in recordtempo afhankelijk te worden van ’buitenlands’ gas. Niet alleen gaat in Groningen de kraan dicht, maar ook op de Noordzee dreigt de gaswinning in te storten.

Bedrijven blijken er amper nog naar gas te zoeken. In drie jaar tijd kelderde het bedrag dat ze investeerden met ruim 70 procent, meldt het AD.

In 2014 investeerden energiebedrijven nog 475 miljoen euro in het zoeken naar gas in de Nederlandse zeebodem. In 2016 was dat gedaald naar 244 miljoen, en vorig jaar was het zelfs nog maar 131 miljoen. Een daling van liefst 73 procent.

Energie Beheer Nederland (EBN), dat namens de staat verantwoordelijk is voor de gaswinning, maakt zich zorgen. ,,Het is van belang offshore-velden te blijven ontwikkelen en nieuwe reserves toe te voegen, om de productie zoveel mogelijk op peil te houden. Zonder voldoende investeringen zal de gasproductie uit kleine velden sterk afnemen.”

EBN wijt de gebrekkige belangstelling aan de lage gasprijs, die het voor bedrijven onaantrekkelijk maakt veel geld te steken in onzekere avonturen op zee.

Nederland heeft vorig jaar voor het eerst in de geschiedenis meer aardgas geïmporteerd dan dat er uit eigen bodem werd gewonnen. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Vanwege aardbevingsgevaar in Groningen werd de gaskraan het afgelopen jaar verder dichtgedraaid. Daardoor haalde Nederland vorig jaar 13 procent minder aardgas uit eigen bodem.

Noorwegen

Omdat het gasverbruik wel steeg, werd er vorig jaar meer geïmporteerd. De extra invoer kwam volgens het CBS voornamelijk op het conto van Noorwegen. Dat land zag zijn export naar Nederland verviervoudigen. De import uit Groot-Brittannië verdrievoudigde ruimschoots.

Het Nederlandse energieverbruik als geheel bleef vorig jaar nagenoeg gelijk aan dat van 2016. Fossiele brandstoffen zijn met 92 procent nog altijd de grootste energiebron. De rest komt uit hernieuwbare energiebronnen als wind en zon, kernenergie, afval en elektriciteit uit het buitenland.

LEES MEER OVER; noordzee  gaswinning  energie beheer nederland

Wiebes benadrukt dat NAM schade van gaswinning blijft betalen 

NU 18.04.2018 Minister Eric Wiebes van Economische Zaken benadrukt nog maar eens dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) de schade betaalt die is ontstaan als gevolg van de gaswinning in Groningen.

“De NAM blijft de schade als gevolg van de gaswinning betalen. Punt. Niemand neemt daar afstand van”, zei Wiebes woensdag in de Tweede Kamer.

Er ontstond onduidelijkheid over dit punt nadat Trouw deze week een interview met de directeur van de NAM Gerald Schotman publiceerde waarin hij zei dat het bedrijf minder verantwoordelijkheid wil dragen.

Dat is een logisch gevolg van de regels die Wiebes wil veranderen, vindt Schotman. “Daar waar NAM minder controle op kan uitoefenen, kan zij ook minder verantwoordelijkheden voor dragen.” De gaswinner stelde in een reactie aan NU.nl al dat het bedrijf “niet wegloopt voor haar financiële aansprakelijkheid”.

Met name SP drong er bij Wiebes op aan dat de NAM op geen enkele wijze mag worden gecompenseerd voor de schadeafhandeling. De partij kreeg in die oproep steun GroenLinks, PvdA en Partij voor de Dieren.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Details

Wiebes was zeer expliciet dat dit ook niet gaat gebeuren, maar verdere details over de onderhandelingen die hij met de NAM en haar beide aandeelhouders Shell en ExxonMobil voert, wilde hij niet geven.

“Dit kost tijd, laat mij nu eerst mijn werk doen”, zei Wiebes. De bewindsman had ook een boodschap voor de (toekomstige) gedupeerden: “Laat de Groningers nu even niet naar de NAM luisteren, maar naar mij. Ik zeg dit hier.”

Ook volgt er geen miljardenclaim van de oliemaatschappijen over het gas dat nog in de grond blijft zitten. Een boodschap die Shell-topman Ben van Beurden eerder deze week onderstreepte.

Het kabinet wil de gaskraan op termijn, uiterlijk in 2030, volledig dichtdraaien. Dat gaat gepaard met gemiste inkomsten, maar het is volgens de regering de enige manier om de risico’s op aardbevingen in Noord-Nederland zo klein mogelijk te maken en de veiligheid voor met name de Groningers op termijn te garanderen.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Gaswinning Groningen Eric Wiebes


Wiebes: NAM blijft betalen

Telegraaf 18.04.2018  De NAM blijft de schade als gevolg van de gaswinning betalen. Dat heeft minister Wiebes (Economische Zaken) herhaald in de Tweede Kamer.

Meerdere politieke partijen hadden om opheldering gevraagd nadat eerder deze week ophef ontstond over een brief van de NAM. Daaruit concludeerden sommige experts dat het gas- en oliebedrijf onder de aansprakelijkheid probeert uit te komen.

Wiebes onderhandelt met NAM-aandeelhouders Shell en ExxonMobil over de toekomst van de gaswinning. De bewindsman zegt dat er aan tafel geen twijfel bestaat over de vraag wie moet opdraaien voor de schade en de versterking van huizen.

„Hoe precies, daar ga ik het hier niet over hebben. Ik ben daar mee bezig”, zegt de minister. „De inzet van mij is helder. Er komt geen claim voor het gas in de grond.”

NAM: minder gas, dan ook minder verantwoordelijkheid

VK 17.04.2018 ‘Waar de NAM minder controle op kan uitoefenen, daar kan zij ook minder verantwoordelijkheden voor dragen’. Met dat zinnetje heeft de topman van de Nederlandse Aardolie Maatschappij, Gerald Schotman, een flinke steen gegooid in een vijver met toch al woelig water. Het energiebedrijf ontkent intussen weg te duiken voor het vergoeden van de aardbevingsschade nu de gaskraan dichtgaat.

De zin van Schotman komt uit de reactie van zijn bedrijf op door minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat voorgestelde wetswijzigingen over de gaswinning in Groningen. Volgens de NAM heeft het bedrijf nauwelijks nog invloed op de aardbevingsrisico’s in Groningen, nu de minister de hand stevig aan de gaskraan houdt.

Kamerleden wisten genoeg. ‘De NAM loopt weg voor haar verantwoordelijkheid’, aldus Sandra Beckerman (SP). Het energiebedrijf haastte zich dinsdag met een toelichting te komen. ‘Om elk misverstand weg te nemen: de NAM loopt niet weg voor haar financiële aansprakelijkheid voor schade ontstaan door mijnbouwactiviteiten, nu en in de toekomst.’ Wel vraagt het bedrijf de minister de wettekst te verduidelijken.

Aanpassing 

Minister Eric Wiebes. © ANP

Aanleiding voor de aanpassing van de Mijnbouw- en Gaswet is het voornemen van het kabinet om de gaswinning in Groningen zo snel mogelijk te verminderen. Uiterlijk in 2030 moet de gaskraan helemaal dicht.

Nu is het nog zo dat de exploitant, in Groningen de NAM, een winningsplan indient met een voorstel voor de op te pompen hoeveelheid gas. De minister stemt daar al dan niet mee in, mogelijk onder voorwaarden. In een warm jaar kan dat ertoe leiden dat er meer gas uit de bodem wordt gehaald dan noodzakelijk voor de leveringszekerheid.

De wetsaanpassing moet daar verandering in brengen, aldus de minister in een schriftelijke toelichting op de wet. ‘De vergunninghouder wordt opgedragen te winnen wat noodzakelijk is voor de leveringszekerheid, niet meer en ook niet minder’,  zo formuleert de minister het in een toelichting.

Op de voorgestelde wetswijziging zijn 67 reacties gekomen van bedrijven, organisaties, lokale overheden en inwoners

Verantwoordelijkheid verschuift

‘Dit wil zeggen dat een belangrijk deel van de verantwoordelijkheid voor de gaswinning van NAM naar de minister verschuift’, stelt Herman Bröring, hoogleraar bestuursrecht aan de Rijksuniversiteit Groningen in zijn reactie op de wetswijziging. ‘De vraag is nu wat dit voor de aansprakelijkheid van NAM en de minister c.q. de staat betekent.’

In het Burgerlijk Wetboek staat dat een mijnbouwexploitant – in dit geval de NAM – aansprakelijk is voor ‘schade door beweging van de bodem’. Niettemin meent Bröring dat er ‘geen enkele onduidelijkheid mag bestaan over wie op welke grond aansprakelijk is wegens onrechtmatig handelen’.

Het is de tweede keer in korte tijd dat hierover twijfels rijzen. Eerder dit jaar werd bekend dat moederbedrijf Shell een zogeheten 403-verklaring voor dochterbedrijf NAM had ingetrokken – een financiële rugdekking voor als de NAM niet meer aan haar verplichtingen kan voldoen. Nadat er onzekerheid was ontstaan over de kredietwaardigheid van de NAM verzekerde topvrouw Marjan van Loon dat Shell garant zou staan: ‘Dan betalen wij.’

Op de voorgestelde wetswijziging zijn 67 reacties gekomen van bedrijven, organisaties, lokale overheden en inwoners. Kritiek is er onder meer van de provincie Groningen. Waar de oorspronkelijke wettekst de verplichting van de exploitant benoemde om schade te ‘voorkomen’, is dat woord vervangen door ‘beperken’. De provincie Groningen vindt dat daardoor ‘onduidelijk is wie voor het Groningenveld nu de zorgplicht heeft om schade te voorkomen en te vergoeden en gebouwen te versterken.’

Garanties ontbreken

Het Gasberaad deelt dat commentaar. Het overlegorgaan van maatschappelijke organisaties in het aardbevingsgebied prijst het besluit van het kabinet de gaswinning op termijn te beëindigen. Maar garanties zouden ontbreken. ‘Voor een groot deel van de afbouw zijn we afhankelijk van de mogelijkheden en bereidheid van anderen (grootverbruikers, buitenland, e.d.), maar ook van de ‘sturingsbereidheid’ van de dan zittende minister van EZK. Liever hadden we meer waarborgen gezien.’

Cijfers NAM ©

Meer over de Nederlandse Aardoliemaatschappij;

Heeft de NAM nog een toekomst?
De Nederlandse Aardoliemaatschappij heeft het moeilijk. Financieel valt het nog mee, maar het versneld terugdraaien van de gaswinning en een nieuwe twist over de aansprakelijkheid voor bevingsschade doet de vraag rijzen: heeft de NAM nog een toekomst?

Volg en lees meer over:  MILIEU   ENERGIE   PROVINCIE GRONINGEN   FOSSIELE BRANDSTOFFEN   AARDGAS   NATUUR & MILIEU   AARDBEVINGEN IN GRONINGEN  GRONINGEN

‘NAM wil in wet minder verantwoordelijkheid voor gaswinning’

NU 17.04.2018 De NAM wil minder verantwoordelijkheid dragen voor de gevolgen van de gaswinning in Groningen. Het bedrijf vindt dat de huidige wetsvoorstellen van minister Eric Wiebes hierover moeten worden aangepast.

Dat heeft de NAM volgens Trouw kenbaar gemaakt in een reactie op de nieuwe Mijnbouw- en Gaswet. Hierin staat dat de gaswinning in Groningen de komende jaren sterk wordt teruggebracht.

De NAM verliest volgens de nieuwe wet vrijwel alle invloed op de gaswinning; minister Eric Wiebes van Economische Zaken bepaalt voortaan hoeveel gas er mag worden gewonnen.

“Daar waar NAM minder controle op kan uitoefenen kan zij ook minder verantwoordelijkheden voor dragen”, stelt directeur Gerald Schotman volgens de krant. Hij stelt er niets voor te voelen dat zijn bedrijf wel verantwoordelijkheid blijft dragen voor de risico’s als de NAM geen enkele invloed op winningsbesluiten meer kan uitoefenen.

Schuldvraag

Een groot aantal Groningse gemeenten maakte vorige week in Trouw al kenbaar te vrezen dat de nieuwe wet, die Wiebes heeft opgesteld, niet duidelijk zou formuleren wie er aansprakelijk is voor de schade als gevolg van de gaswinning. De staat zou die verantwoordelijkheid over kunnen nemen van de NAM, maar ook dit staat niet hard in het wetsvoorstel omschreven.

De NAM laat dinsdag in een reactie weten “niet weg te lopen voor haar financiele aansprakelijkheid voor schade ontstaan door mijnbouwactiviteiten, nu en in de toekomst.”

Eerder meldde de krant al dat ook Shell afstand leek te nemen van de mogelijke aansprakelijkheid voor schulden als gevolg van de gaswinning. Dat zou blijken uit een formulering in het jaarverslag van Shell, dat samen met Esso eigenaar is van de NAM. Shell stelde “zich niet in de teneur van de berichtgeving te herkennen“.

Lees meer over: Gaswinning Groningen NAM

’NAM wil minder verantwoordelijkheid gevolg gaswinning’

Telegraaf 17.04.2018 De NAM wil minder verantwoordelijkheid dragen voor de gevolgen van de gaswinning in Groningen. De huidige wetsvoorstellen van minister Wiebes moeten daarop worden aangepast, schrijft het bedrijf in reactie op de nieuwe Mijnbouw- en Gaswet. Die regelt dat de gaswinning in Groningen de komende jaren sterk wordt teruggebracht, schrijft Trouw.

Volgens de NAM zorgt de nieuwe wet ervoor dat het bedrijf nauwelijks nog invloed heeft op de gaswinning. De minister van economische zaken zal als gevolg van die wet bepalen hoe hoog de gaswinning moet zijn, en daarin de veiligheid van de Groningers en de leveringszekerheid van gas aan huishoudens en bedrijven tegen elkaar moeten afwegen.

„Daar waar Nam minder controle op kan uitoefenen kan zij ook minder verantwoordelijkheden voor dragen”, zegt directeur Schotman van de NAM in de krant.

LEES MEER OVER;  aardbevingen  eric wiebes groningen nederlandse aardolie maatschappij (nam)

Video afspelen

Premier Rutte legt uit waarom hij nonchalant was over de financiële gevolgen

Wiebes: gesprek met Shell en Exxon gaat over ingewikkeld dossier

NOS 13.04.2018 Minister Wiebes zegt dat de gesprekken met Shell en Exxon over het dichtdraaien van de gaskraan constructief zijn, maar dat het onderwerp zeer ingewikkeld is. “Alles wat de afgelopen 55 jaar is afgesproken, moet nu anders. Dat kost even tijd.”

Bronnen zeggen tegen de NOS dat er achter de schermen een gevecht wordt gevoerd over de rekening voor het afbouwen van de gaswinning in Groningen. Maar volgens Wiebes is van een gevecht geen sprake. “De sfeer aan tafel is prima. Er valt geen onvertogen woord.”

Video afspelen

Minister Wiebes: sfeer aan tafel met Shell en Exxon is goed

Als de plannen van het kabinet doorgaan, blijft er volgens de oliebedrijven voor 125 miljard euro aan gas in de grond zitten. Volgens Wiebes gaat het om een veel lager bedrag van “ten minste 50 miljard”.

De minister zegt dat het exacte bedrag moeilijk te bepalen is. “Het hangt er bijvoorbeeld van af wat je aan voorraden veronderstelt. We kunnen natuurlijk maar beperkt weten wat er onder de grond zit.”

De bedrijven hebben de verdiensten van het gas al in de boeken staan. Wiebes moet nu onderhandelen over wie die rekening voor het verlies gaat betalen. Hij vindt zelf dat gas dat niet meer gewonnen kan worden, eigenlijk niet ingeboekt mag worden.

De minister zegt dat de gesprekken ingewikkeld zijn omdat alle regelingen en rollen opnieuw moeten worden vastgesteld, nu het kabinet heeft besloten om de gaswinning snel af te bouwen. “Wie stelt eigenlijk vast hoeveel gas er gewonnen wordt?”, zegt Wiebes. “Dat deden tot nu toe de oliemaatschappijen, maar dat is eigenlijk niet handig. Het zou eigenlijk de overheid moeten zijn die vaststelt hoeveel gas er gewonnen wordt.”

Premier Rutte gaat er ook van uit “dat we er goed uit gaan komen met de oliemaatschappijen”.

BEKIJK OOK;

Rijk vecht met Shell en Exxon over miljarden euro’s aan onbenut gas

Wiebes verwacht snel akkoord over gaswinning

AD 14.04.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) verwacht snel een akkoord te sluiten met Shell en ExxonMobil, de aandeelhouders van de NAM, over de geleidelijke beëindiging van de gaswinning in Groningen. Berichten over schadeclaims van de energiebedrijven weerspreekt hij.

Wiebes benadrukt dat er veel te bespreken valt met Shell en ExxonMobil. ,,Alles wat we de afgelopen 55 jaar met elkaar hebben afgesproken moet nu anders. Dat kost tijd. Maar de sfeer aan tafel is prima, het is constructief, niemand vindt ten principale dat we met iets onrealistisch bezig zijn. Voor de zomer willen we eruit zijn, misschien zelfs al in mei.”

Lees ook;

Rutte: Geldkraan voor Groningers open zolang als nodig

Lees meer

Kabinet: Gaswinning in Groningen gaat naar nul

Lees meer

Zestig meldingen bij nieuw loket bevingsschade Groningen

Lees meer

De minister herhaalde dat hij van Shell en ExxonMobil geen claim verwacht voor het gas dat in de bodem blijft zitten. De NOS berichtte eerder dat de bedrijven een vergoeding van de staat willen voor het gas dat nu ongebruikt in de grond achterblijft. Een woordvoerder van Shell laat  echter weten dat een eis tot schadevergoeding niet aan de orde is.

Groningers met schrik vrij na nieuwe aardbeving

AD 14.04.2018 Er zijn geen gewonden gevallen, maar de schrik zit er goed in bij de Groningers die gisteravond opnieuw te maken kregen met een aardbeving. Rond half twaalf was er een beving met een kracht van 2,8 op de schaal van Richter.

,,Ik werd er wakker van. Het voelde alsof het huis naar beneden zakte.” Jolanda Jager-Smit lag al te slapen toen haar huis in het Groningse ’t Zandt begon te schudden. En Jager-Smit is niet de enige die wakker heeft gelegen. De beving is in een groot gebied gevoeld, blijkt uit berichten op Twitter. Een woordvoerder van het KNMI bevestigt de beving ‘in een behoorlijk gebied kan zijn gevoeld’.

De aardbeving van gisteravond bij het Groningse plaatsje ’t Zandt heeft tot twintig meldingen geleid bij het Schadeloket Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen. Dat meldde het loket vandaag aan het begin van de middag. Het loket is de nieuwe overheidsinstantie waar Groningers met aardbevingsschade sinds 19 maart terechtkunnen.

Steeds meer bevingen

Het aantal zwaardere bevingen in Groningen neemt toe. Het begon dit jaar op 8 januari met de beving van 3,4 bij Zeerijp. Op 11 februari was er een aardbeving van 2,2 bij Garrelsweer. Zelfs zonder die beving van Zeerijp mee te rekenen, is er in 2018 al evenveel seismische energie vrijgekomen als in heel 2017, twittert Manuel Sinbutin, een Belgische hoogleraar geologie.

TWITTER MANUELSINTUBIN

Door de vele bevingen en de schade die de bevingen veroorzaken, heeft het kabinet eind maart besloten de gaswinning af te bouwen naar nul. Maar op dit plan is veel kritiek gekomen en ook na de beving van gisteravond klinkt er kritiek. Een plan voor afbouw is nog geen afbouw, twittert wethouder Bé Schollema van Loppersum. ,,Intussen voelen we dat in de gemeente Loppersum en daarbuiten weer in de vorm van een pittige beving… Zolang het geen nul is, versterken en rap een beetje.”

TWITTER BSCHOLLEMA

Aardbeving van 2,8 bij Garsthuizen

NOS 14.04.2018 Bij de Groningse plaats Garsthuizen is een aardbeving gemeten met een kracht van 2,8. Het KNMI registreerde de beving rond 23.30 uur op een diepte van drie kilometer.

Bij de meldkamer van de hulpdiensten zijn geen meldingen van incidenten binnengekomen. De Veiligheidsregio Groningen ontving wel veel berichten van verontruste inwoners. Op sociale media zeggen mensen uit onder meer ’t Zandt, Loppersum, Bedum en Uithuizermeeden dat ze een schok hebben gevoeld.

    Marc Schriemer@marcschriemer

Het huis kraakte hier. Morgen weer rondje om het huis doen #aardbeving #schadeinspectie

23:52 – 13 apr. 2018 · Bedum, Nederland

    Liesbeth Liesz

Slaap zacht rest van Nederland… er was hier in Groningen weer even een scheurtje in ons dagelijks leven…  00:11 – 14 apr. 2018

Andere Tweets van Liesbeth bekijken

   Bé Schollema@BSchollema

Even voor de rest van @Nederland: een “plan” voor afbouw van de gaswinning is nog geen afbouw. Intussen voelen we dat in @GemLoppersum en daarbuiten weer in de vorm van een pittige beving….
Zolang het geen nul is.. versterken en rap een beetje. 23:46 – 13 apr. 2018

In eerste instantie meldde de meetapparatuur van het KNMI een beving bij ’t Zandt. Dat werd later bijgesteld naar Garsthuizen, een paar kilometer ten westen van ’t Zandt. Het epicentrum ligt precies tussen de twee dorpen in.

“We hoorden een knal en het was net of de muur op ons af kwam”, vertelt een inwoonster van ’t Zandt tegen RTV Noord. “Ik schrik niet gauw, maar ik dacht wel: daar komt de muur aan. Het blijft een raar gevoel.”

  Marten Nauta@MartenNauta

‘Deze voelde zwaarder dan die in januari’, zegt Arene Smit uit ‘t Zandt. #rtvnoord #aardbeving

01:05 – 14 apr. 2018

In het gebied vinden geregeld bevingen plaats als gevolg van de gaswinning door de NAM. De aardbeving van de afgelopen avond is een van de zwaarste van de afgelopen jaren. In januari was er bij Zeerijp een beving die zwaarder was, namelijk 3,4.

Het kabinet besloot eind vorige maand dat de gaswinning in de regio over twaalf jaar moet zijn afgebouwd naar nul. Volgens het kabinet zijn de gevolgen van de winning, zoals schade aan woningen en andere gebouwen, niet langer maatschappelijk aanvaardbaar.

LOCAL FOCUS

BEKIJK OOK;

Hoe Wiebes tot historisch besluit kwam om gaskraan dicht te draaien

Zwaarste aardbeving in Groningen sinds 2012

Rijk vecht met Shell en Exxon over miljarden euro’s aan onbenut gas

NOS 13.04.2018 Minister Wiebes van Economische Zaken is achter de schermen in gevecht met Shell en Exxon over de rekening voor het dichtdraaien van de gaskraan in Groningen. Het draait om de vraag of de Nederlandse Staat de oliebedrijven Shell en Exxon een miljardenvergoeding moet betalen. Dat blijkt uit stukken die de NOS heeft opgevraagd met een beroep op de Wet openbaarheid van bestuur (WOB).

Als alle plannen van het kabinet doorgaan, blijft er voor 50 tot 125 miljard euro aan gas in de grond zitten, zo blijkt uit de stukken uit 2016. Het exacte bedrag is afhankelijk van de gasprijs. De oliebedrijven eisen daar een vorm van compensatie voor.

Beschadigingen

Maar dit is niet het enige onderwerp waar Wiebes over praat met de olieconcerns. Ook over de kosten van de versterkingsoperatie van de huizen in Groningen wordt gesproken. De geschatte kosten lopen uiteen van 1 tot 30 miljard euro. Die zouden worden gedeeld.

Wiebes moet voorkomen dat de oliebedrijven onder die betalingen uitkomen nu hij de gaskraan dichtdraait. De bedrijven zeggen dat ze inkomsten mislopen.

Shell zegt in een reactie dat een schadeclaim nu niet aan de orde is. Een woordvoerder zegt dat gesprekken over de toekomst van het gas “constructief” verlopen.

Begroting

Economische Zaken is niet het enige ministerie waar wordt gesproken over de gaskosten. Ook bij Financiën wordt gekeken hoe de misgelopen inkomsten gedekt kunnen worden.

In het regeerakkoord hebben de partijen afgesproken dat alles wat er gebeurt met het Groningse gas, rechtstreeks gevolgen heeft voor de begroting. De kosten moeten ergens anders op de begroting worden verrekend. Vorige kabinetten lieten de staatsschuld oplopen bij dit soort besluiten. Dat is nu dus anders.

Meevallers inleveren

Minister Hoekstra van Financiën heeft een duidelijke boodschap afgegeven aan zijn collega’s: lever de meevallers maar in, die moeten naar het gas. Naar schatting loopt de staatskas de komende jaren miljarden mis aan aardgasbaten.

Als er meevallers zijn, bijvoorbeeld in de zorg of bij de aanleg van wegen, kan dat bedrag worden gedekt. Maar zijn die er niet, of zijn er meer tegenvallers, dan moet er worden bezuinigd.

Daar blijft het niet bij. De Staat is aandeelhouder van gasgroothandel GasTerra. Het bedrijf heeft afspraken gemaakt over de leveranties van gas en moet dit inkopen op de beurs TTF. Dat is vaak duurder dan wanneer het uit de eigen grond komt. Volgens bronnen moet het kabinet in deze periode grofweg 3 miljard extra uittrekken zodat GasTerra aan de afspraken kan voldoen. Het kan zijn dat deze tegenvaller wordt doorberekend op de energierekening.

Energierekening

Onbekend is verder wat een snelle ombouw gaat kosten van huishoudens en bedrijven. Als de minister besluit dat het nodig is dat alle huishoudens al in 2020 moeten worden aangepast, dan kost dat 5,1 miljard euro. Wacht de minister tot 2025, dan komen de kosten uit op 2,3 miljard euro.

Er zijn 200 grootverbruikers, zo blijkt uit stukken die de NOS heeft opgevraagd bij het ministerie van Financiën. Voor de ombouw van vijf grootverbruikers en twee energiecentrales is alleen al 130 miljoen euro nodig.

Betrokkenen verwachten dat die kosten worden doorberekend in de energierekening.

BEKIJK OOK;

Shell: we overleven de overgang van fossiel naar duurzame energie

Vreugde bij Groningers: ‘Licht aan het einde van de tunnel’

90 MILJOEN EURO OM BESTAANDE BOUW SNELLER TE ONTGASSEN

BB 04.04.2018 Het rijk stelt dit jaar 90 miljoen euro beschikbaar voor gemeenten die nog voor 1 juli een plan indienen om een of meer woonwijken van het aardgas af te halen. Voorwaarde is wel dat nog dit jaar met de concrete uitwerking ervan moet kunnen worden begonnen.

Grootschalige proeftuin

Dat maakte minister Ollongren (Binnenlandse Zaken) gisteren in een Kamerbrief bekend. Ollongren verwacht dat ongeveer twintig van de ingediende plannen kunnen gaan dienen als ‘grootschalige proeftuin’. De kennis die gedurende het experiment wordt opgedaan, moet beschikbaar  komen voor alle andere gemeenten die bezig zijn aan om bestaande wijken van het aardgas af te halen.

Arbeidsintensief en kostbaar

Veel gemeenten hebben al het beleid om nieuwbouw voortaan aardgasvrij op te leveren. Om te kunnen voldoen aan het Klimaatakkoord van Parijs, heeft het kabinet-Rutte III daarnaast de ambitie om jaarlijks 30.000 tot 50.000 bestaande woningen van het aardgas af te halen. De eerste ervaringen van gemeenten die bestaande woonwijken van het gas afhalen (zoals in Purmerend), leren dat het een arbeidsintensief en kostbaar proces is.

Selectiecriteria

Van de 90 miljoen is 85 concreet beschikbaar voor gemeenten en wordt 5 miljoen geïnvesteerd in een landelijk ondersteuningsprogramma van de pilots. Per gemeente wordt maximaal één plan (circa 500 woningen) gehonoreerd. Selectie geschiedt onder meer op bestuurlijke steun vanuit het college, termijn van oplevering, betrokkenheid van regionale stakeholders (corporatie, netbeheerder, energieleverancier, bedrijfsleven) en de betrokkenheid en het draagvlak bij burgers en bedrijven voor de plannen. Ook mogelijkheid tot opschaling wordt in de selectie meegenomen.

GERELATEERDE ARTIKELEN

Rutte en Wiebes bij Gronings schadeloket: ’Wat mooi was is in een hel veranderd’

Telegraaf 04.04.2018 Een kleine week na de opzienbarende bekendmaking dat de gaskraan in Groningen over twaalf jaar helemaal dicht moet zijn gedraaid, bezochten zowel premier Rutte als minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) woensdag de regio. De premier benadrukte dat het dichtdraaien van de gaskraan geen gevolgen heeft voor budgetten die nodig zijn voor herstel en versterking.

Rutte sprak met zowel bestuurders als een aantal burgers. Wat gebeuren moet aan tot duizenden panden, zal gebeuren: „Dat gaswinning stopt is een klein plusje, na alle ellende. Zolang het nodig is, blijft er geld. En er is veel nodig. Want voor Groningers is de gaswinning, die lang mooi was, de laatste vijf jaar soms in een hel veranderd.” De bewindsman wilde niet speculeren of bijvoorbeeld een schadefonds wordt opgericht. „De verwachte mate van versterking moet nog worden vastgesteld na inwinning van advies van met name TNO, KNMI, NEN en SodM.”

Schadeloket

Rutte bezocht in de Martinistad een pas geopend ’schadeloket’, waar duizenden schadedossiers wachten op aanpak. Rutte en Wiebes voelen zich betrokken. Rutte: „Ik woon hier niet zelf, maar het is hier wel Nederland. Mentaal wonen wij hier ook!” De premier heeft geen pasklare agenda’s klaar met wat allemaal gebeuren moet. „Daar wordt nu hard aan gewerkt. We kijken voor Groningen verder dan alleen het einde van gaswinning. We betrekken er bijvoorbeeld ook alternatieve energie bij, want Groningen wil graag energieprovincie blijven. Tevens kijken we naar krimp en ontwikkeling van de economie.”

Burgemeester Albert Rodenboog en Rutte bezochten gedupeerden in Garrelsweer (gemeente Loppersum). Boerenondernemers zien hun bezit verzakt en vochtig. De familie woont met twee kleine kinderen sinds ander jaar in een container bij de monumentale boerderij uit 1883. De slachtoffers proberen hun verhaal bekender te maken. Zo vertellen ze op bijeenkomsten en werd onlangs de nieuwste videoclip van zanger Hans de Booij deels op de boerderij opgenomen.

Complexe schade

„We hebben ons verhaal kunnen doen tegen Rutte. Er zijn wel tachtig boeren met complexe schade. Dat het bij ons nog steeds niet is opgelost… Dat een eerdere schadeaanpak averechts werkte”, vertelt Margreet Kadijk op het akkerbouwbedrijf. Partner Wiard Kraak vult aan: „Het vergt veel het weer voor elkaar te krijgen. Het neemt je toch enorm in beslag om alles uit te zoeken en op te lossen. Hij heeft naar ons geluisterd.”

Terwijl Rutte het landelijke gebied bezocht, was Wiebes op het provinciehuis voor bestuurlijk overleg. Wiebes heeft het druk na het ’ferme besluit’ van vorige week. „Dit betekent veel. Het niveau van winning gaat snel terug. Wat moet er gebeuren? We weten niet alles nog in detail, het is nog vers.

Over een paar maanden verwachten we van de experts wel al inzicht te hebben in de benodigde verstevigingsopgave”, aldus Wiebes. De spoedige grote afname van gaswinning kan concrete gevolgen hebben. „Eerder dachten dat we bijvoorbeeld 28.000 woningen moesten versterken, of 22.000. Nu hoeft er wellicht minder verstevigd te worden, kleinere aantallen.”

Rutte: geld voor Groningen zolang als nodig

Telegraaf 04.04.2018 „Zolang het nodig is, is er geld voor Groningen.” Dat zei premier Mark Rutte woensdag tijdens een werkbezoek aan de provincie Groningen. Hij sprak er onder meer over het herstel van aardbevingsschade. Het betrof een al langer geleden afgesproken bezoek, dat losstaat van het kabinetsbesluit om in 2030 de gaswinning in Groningen volledig te staken.

Rutte bezocht woensdagmorgen eerst de Groningse commissaris der Koning René Paas, en bracht vervolgens een bezoek aan het ‘schadeloket’ waar inwoners van Groningen aardbevingsschade kunnen melden. Bij dit schadeloket liggen inmiddels 12.000 dossiers, en volgens de premier zijn daar dit jaar zeshonderd nieuwe meldingen bij gekomen.

In het gemeentehuis van Loppersum sprak Rutte met burgemeester Albert Rodenboog, waarna hij in het dorp Garrelsweer op bezoek ging bij een gezin in een door bevingen ernstig beschadigde woning.

Veilig wonen

Volgens de minister-president heeft het kabinet aan deskundigen gevraagd wat er nodig is om de inwoners van Groningen veilig te kunnen laten wonen. ,,We wachten dat advies nu af. Zij moeten maar zeggen wat nodig is, en dat gaan we doen. In elk geval hoeft niemand bang te zijn dat we van plan zijn om de geldkraan dicht te draaien.”

Volgens Rutte komt de aanpak van het kabinet van de problemen in Groningen neer op het herstellen van schade, het versterken van gebouwen en vervolgens ook het bieden van nieuw economisch perspectief.

De premier realiseert zich dat het zeer lastig zal worden om het vertrouwen van de Groningers te herwinnen. ,,Het vertrouwen van Groningers naar ons toe is min honderd. Dat krijg je niet snel weer goed. In elk geval voelen ik en collega Eric Wiebes ons zeer betrokken bij de provincie.

Mentaal wonen wij hier ook in Groningen, het is allemaal Nederland. Behalve dat we schade willen herstellen, willen we Groningen ook economisch versterken. Daarbij zou het mooi zijn wanneer Groningen ook in de toekomst energieprovincie kan blijven, en een kraamkamer kan worden van nieuwe energie”, aldus de premier.

 

Rutte: Geldkraan voor Groningers open zolang als nodig

AD 04.04.2018 Premier Mark Rutte heeft er tijdens zijn bezoek vandaag aan Groningen geen doekjes om gewonden: ,,Zolang het nodig is, is er geld voor Groningen.” Hij realiseert zich wel dat het vertrouwen van de gedupeerde inwoners moeilijk terug te winnen is.

Het vertrouwen van Groningers naar ons toe is min honderd. Dat krijg je niet snel weer goed, aldus Mark Rutte.

Rutte sprak er onder meer over het herstel van aardbevingsschade. Hij bezocht vanmorgen eerst de Groningse commissaris van de Koning René Paas en ging daarna lang bij het schadeloket waar gedupeerde Groningers sinds kort hun aardbevingsschade kunnen melden.

Bij dit loket liggen inmiddels 12.000 dossiers, en volgens de premier zijn daar dit jaar zeshonderd nieuwe meldingen bij gekomen. In het gemeentehuis van Loppersum sprak Rutte met burgemeester Albert Rodenboog, waarna hij in het dorp Garrelsweer op bezoek ging bij een gezin in een door bevingen ernstig beschadigde woning.

Herstel

Premier Rutte met burgemeester Albert Rodenboog. © ANP

Het kabinet heeft aan deskundigen gevraagd wat er nodig is om de inwoners van Groningen veilig te kunnen laten wonen. ,,We wachten dat advies nu af”, aldus Rutte. ,,Zij moeten maar zeggen wat nodig is, en dat gaan we doen. In elk geval hoeft niemand bang te zijn dat we van plan zijn om de geldkraan dicht te draaien.”

Volgens Rutte komt de aanpak van het kabinet van de problemen in Groningen neer op het herstellen van schade, het versterken van gebouwen en vervolgens ook het bieden van nieuw economisch perspectief.

Vertrouwen

Rutte realiseert zich dat het zeer lastig zal worden om het vertrouwen van de Groningers terug te winnen. ,,Het vertrouwen van Groningers naar ons toe is min honderd. Dat krijg je niet snel weer goed. In elk geval voelen ik en collega Eric Wiebes ons zeer betrokken bij de provincie. Mentaal wonen wij hier ook in Groningen, het is allemaal Nederland”, aldus de premier.

Het bezoek vandaag stond al langer op de planning, en stond dus los van het kabinetsbesluit om in 2030 de gaswinning in Groningen volledig te staken.

Opinie: Installatiebranches en milieubewegingen schetsen een te rooskleurig beeld van de warmtepomp

VK 04.04.2018 Anders dan de warmtepomp zal de hr-ketel ook na 2020 miljarden kuub gas en CO2 besparen. Nederland moet aardgasvrij en de ‘ouderwetse’ hr-ketel is over drie jaar taboe.

Na die oproep van installatiebranches en milieuverenigingen vragen miljoenen huizenbezitters en -huurders zich af wat dat voor hen betekent. Consumenten hebben geen idee wat er bij komt kijken om je huis met dure warmtepompen te verwarmen. Installatiebranches en milieubewegingen schetsen een te rooskleurig beeld.

Volgens fabrikanten en milieubewegingen zijn warmtepompen een wonder van duurzaamheid

Milieurendement, kosten en terugverdientijden van warmtepompen worden vanuit onze 25 jaar praktijkervaring gezien (zie energienulhuis-kroon.nl) steevast te optimistisch ingeschat. Volgens fabrikanten en milieubewegingen zijn warmtepompen een wonder van duurzaamheid; ons doet het aan sjoemeldiesels denken. Afgezien van geluidshinder en kosten scheppen warmtepompen vijf fundamentele problemen:

1. Ondanks Europese afspraken om gehalogeneerde fluorkoolwaterstoffen (HFK’s) uit te bannen, zijn warmtepompen standaard gevuld met deze uiterst broeikasgevaarlijke koudemiddelen. Jaarlijks lekt gemiddeld 6 procent koudemiddel weg. Dat versterkt het broeikaseffect – wat juist bestreden moet worden. Goedkopere, milieuvriendelijker alternatieven als R-290/propaan willen fabrikanten en installateurs niet, met als flutargument ‘brandbaarheid’. Hoog tijd dat Samsom en Terpstra zorgen dat consumenten hierover beter worden geïnformeerd en dat HFK’s uit warmtepompen worden gebannen.

2. De grootste verspillers van aardgas zijn kantoren, glastuinbouw, bedrijfsgebouwen, scholen, kerken, verzorgingshuizen, villa’s en oudere semi-geïsoleerde woningen met energielabel D of slechter. Daar kan en moet de grootste gasreductie worden bereikt, maar daarbij kunnen warmtepompen helemaal niet worden ingezet. Die hebben namelijk een verwarmingsafgiftetemperatuur van maximaal 40°C.

Wat dan wel? Eerst extra isoleren, warmteterugwinning toepassen, installaties beter inregelen, energiebesparingsnormen handhaven en zonnecollectoren inzetten. Zolang dat niet lukt en als ook een warmtenet niet kan, is er geen energetisch-technisch alternatief voor hr-ketels. Een oplossing zou zijn de combinatie van ‘hybride’-warmtepomp met hr-ketel, die alle warmtapwater levert en (gas)verwarming bij lage temperaturen.

Helaas, warmtepompen gaan hooguit vijftien jaar mee, beloofde terugverdientijden worden in de praktijk zelden gehaald. Dat geld kan beter besteed worden aan bouwkundige en regeltechnische verbetering van cv-installaties en gebouwen, met directe CO2-winst.

Vervanging van een hr-ketel door een warmtepomp verdubbelt het gemiddeld stroomverbruik

3. Zolang elektriciteit grotendeels met fossiele brandstoffen wordt opgewekt (nu: 83 procent, in 2030: 33-50 procent?), waarbij tweederde aan primaire energie verloren gaat, zijn warmtepompen minder energie-efficiënt dan fabrikanten opgeven en dragen ze minder bij aan CO2-reductie. De modernste HR-ketel met meer dan 100 procent rendement kan met slechts 500-1000 m3 aardgas/jaar een A-label geïsoleerde middenklassewoning verwarmen.

Vervanging daarvan door een 8kW warmtepomp verdubbelt het gemiddeld stroomverbruik met circa 3500 kWh tot 7000 kWh/jaar. Vervanging van moderne hr-ketels in perfect geïsoleerde huizen met vloerverwarming kan technisch wel, maar levert nauwelijks CO2-/aardgasbesparingen op. Dat helpt Groningen niet echt.

4. De grootste misvatting is de bewering dat warmtepompen ‘zero CO2-emission’ zijn als je zonnestroom hebt of ‘groene stroom’ inkoopt. Elektrotechnisch is dat onzin: uit Nederlandse stopcontacten komt geen groene maar grijze stroom, zonnepanelen voeden de grid en de grid voedt de warmtepomp.

Als er geen zon of wind is, zullen all electric huizen alsnog op gas/kolen-stroom, kernenergie of uit (toekomstige?) gigantische stroomopslag moeten draaien. Miljoenen warmtepompen, (pseudo-groene) infraroodpanelen en Tesla’s (met 100 kW accu!) vergroten de stroomvraag enorm en bemoeilijken het vergroenen van de brandstofmix. Hr-ketels verbieden en warmtepompen verplichten mag dus niet zonder degelijke milieueffect­rapportage (MER).

5. Naast financiering en draagvlak vormt de praktische implementatie de grootste bottleneck: installateurs en bouw komen nu al tienduizenden vakmensen tekort. Warmtepompen installeren vergt technische kwaliteit die geen Poolse klusjesman kan garanderen. Miljoenen gebouwen versneld energieneutraal maken? Daarvoor ontbreken de bouwtechnische voorwaarden, de mensen en de expertise. Vakopleidingen uitbreiden kost vele jaren, dát probleem moet Terpstra eerst aanpakken!

Hoe Groningen dan helpen? Eerst de energieverspilling verminderen en megaverspillers aanpakken, energiebesparing maximaliseren, extra isolatie verplichten, zonnepanelen op bedrijfsgebouwen verplichten (rendabel!), meer wind-op-land, lage-temperatuurwarmtenetten en diepe aardwarmte versneld ontwikkelen, en lokale warmtebronnen zoals riothermie, geothermie en energie uit oppervlaktewateren benutten.

Wiebes, blijf dus van de hr-ketel af; ook ná 2020 zal die miljarden kuub gas en CO2 besparen!

Arie Kroon, consultant energiebesparing en ontwerper van de eerste nulenergiewoning in de EU.
Martin Kroon, oud-projectleider verkeer, milieu en energie VROM/DGM.

Volg en lees meer over:  NEDERLAND   OPINIE

Een vrachtwagen in raffinaderij Shell Pernis, de grootste raffinaderij van Europa en een van de grootste van de wereld. © ANP XTRA Lex van Lieshout

‘Shell ligt op ramkoers met het klimaat’

Trouw 04.04.2018 Milieudefensie spant een rechtszaak aan tegen Shell. Daarmee wil de milieuclub bereiken dat het olie- en gasconcern zijn beleid aanpast en stopt met het aanrichten van wereldwijde klimaatschade.

Dat is bekendgemaakt op een persconferentie in de A’DAM Toren, het voormalige hoofdkantoor van Shell in Amsterdam.

Volgens Milieudefensie wil Shell nog voor lange tijd inzetten op olie en gas, terwijl het bedrijf al meer dan dertig jaar weet dat dit leidt tot gevaarlijke klimaatverandering. De komende jaren wil het concern maar zo’n 5 procent in duurzame energie steken.

Om aan de eisen van Milieudefensie tegemoet te komen, moet Shell zijn beleid in lijn brengen met de klimaatdoelen van het Parijs-akkoord. Dat houdt in: het afbouwen van investeringen in olie en gas en het per 2050 naar nul terugbrengen van de uitstoot. “Als het bedrijf nu niet afbouwt, zijn we ook na 2050 nog geketend aan olie en gas”, aldus directeur Donald Pols.

Klimaat

De milieuorganisatie laat zich bijstaan door advocaat Roger Cox. Hij won enkele jaren geleden namens Urgenda een klimaatzaak tegen de Nederlandse staat, die meer moet gaan doen om de CO2-uitstoot te verminderen. “Shell ligt op ramkoers met het klimaat”, zegt Cox, nummer 37 in Trouws Duurzame 100, de ranglijst met de meest invloedrijke Nederlanders op het gebied van duurzaamheid en natuur.

Shell heeft woensdag per brief van Milieudefensie een aansprakelijkstelling gekregen. Het concern heeft acht weken om aan de eisen van Milieudefensie tegemoet te komen. Gebeurt dat niet, dan volgt de dagvaarding.

Iedereen kan zich als mede-eiser bij de zaak aansluiten, die als het aan Milieudefensie ligt wordt behandeld door de civiele rechter. Onder degenen die zich al hebben aangesloten is acteur Ruben van der Meer. Hij lanceerde een variant op de oude Shell-slogan ‘Shell helpt’: “Ik roep bij deze: Help! In godsnaam Help!”

Milieudefensie-directeur Donald Pols vroeg zich eerder in Trouw af of het wel verstandig is om in bedrijven te investeren om de overstap naar duurzame energie te versnellen. “Dat er veel geld vrijgemaakt moet worden om de doelen van het klimaatakkoord van Parijs te halen, klopt. Maar of het slim is om die miljarden op de bankrekeningen van Shell of Unilever te storten?’

Milieudefensie eist van Shell dat de multinational stopt met het aanrichten van wereldwijde klimaatschade. © ANP

Milieudefensie start zaak tegen Shell om klimaatschade

AD 04.04.2018 Milieudefensie eist van Shell dat het bedrijf stopt met het aanrichten van klimaatschade. Het bedrijf moet per direct beginnen met de afbouw van het boren naar olie en gas. Alle Nederlanders kunnen mede-eiser worden via klimaatzaakshell.nl. Shell boort naar olie en gas, terwijl het bedrijf al meer dan dertig jaar weet dat dit leidt tot klimaatverandering.

Vandaag heeft Milieudefensie de zaak aangekondigd in het vroegere Shell-gebouw, de A’Dam Toren in Amsterdam. Het is volgens de belangenorganisatie voor het eerst dat van een bedrijf geëist wordt om van koers te veranderen als gevolg van de klimaatverandering. Dat houdt in: het afbouwen van investeringen in olie en gas en het naar nul terugbrengen van de uitstoot in 2050.

Lees ook;

Shell-aandeelhouders wijzen duurzaamheidsresolutie af

Lees meer

Nederland moet uitstoot broeikas sterk terugdringen

Lees meer

New York klaagt Shell aan om klimaatverandering

Lees meer

‘Gemakzuchtig’

Milieudefensie neemt hiervoor advocaat Roger Cox in de arm, die in 2015 de klimaatzaak van Urgenda tegen de Nederlandse overheid voerde en won. ,,Het huidige beleid van Shell ligt op ramkoers met de Parijs-afspraken”, licht de topadvocaat toe. ,,Het lijkt of Shell de klimaatschade die zij daardoor aanricht beschouwt als een jammerlijk, maar noodzakelijk kwaad. Het recht verzet zich tegen deze gemakzuchtige houding van Shell.”

Shell weet al meer dan dertig jaar welke rampzalige gevolgen zijn activiteiten hebben, aldus Donald Pols, directeur Milieudefensie.

De baas van Milieudefensie Donald Pols vindt dat Shell te weinig doet om klimaatverandering te stoppen. ,,Shell weet al meer dan dertig jaar welke rampzalige gevolgen zijn activiteiten hebben. Toch blijft het bedrijf olie en gas oppompen.” Juist een bedrijf met een grote impact als Shell heeft volgens hem de verantwoordelijkheid om om te schakelen naar duurzame energie.

Klimaatfilm

Onderzoekers van Shell waarschuwden al in 1986 voor ‘relatief snelle en dramatische veranderingen’ van het klimaat. In 1991 maakte de oliegigant zelfs een film als waarschuwing tegen de gevolgen van klimaatverandering. Dat was dus vijftien (!) jaar eerder dan veelbesproken klimaatfilm An Inconvenient Truth van de vroegere Amerikaanse vicepresident Al Gore.

Shell zet wel stappen richting duurzame energie. Zo won het een aanbesteding voor een windmolenpark voor de Zeeuwse kust in de Noordzee. Maar olie en gas zijn nog altijd met afstand de belangrijkste activiteiten van de Nederlands/Engelse multinational. In de media geeft Shell volgens Pols keer op keer aan dat het de afspraken uit het klimaatakkoord ondersteunt. ,,Maar helaas blijft het bij groene woorden, de duurzame daden blijven achterwege. Shell neemt geen verantwoordelijkheid, daarom doen wij dat nu wel.”

Mede-eiser

© AD

Milieudefensie roept alle Nederlanders op om mede-eiser te worden en zich aan te sluiten bij de klimaatzaak. ‘Maak klimaat ook jouw zaak’, is de slogan. BN’er Ruben van der Meer en duurzaam onderneemster Lynn Zebeda van innovatiestudio Dr. Monk zijn de eerste twee Nederlanders die de actie tegen Shell steunen.

Shell zegt zich in een reactie volledig achter de internationale doelstellingen van het klimaatverdrag van Parijs te scharen. Het bedrijf denkt verder dat de kwesties rondom klimaatverandering niet moet worden aangepakt door rechtbanken, maar door overheidsbeleid. Ook pleit Shell voor een cultuuromslag ,,om CO2-arme keuzes voor bedrijven en consumenten aan te jagen”.

Sceptisch

De Leidse hoogleraar staats- en bestuursrecht Wim Voermans is sceptisch over de kansen van Milieudefensie. ,,De kans dat het lukt is klein, omdat Shell niet rechtstreeks gebonden is aan het klimaatakkoord in Parijs. Landen en de EU hebben zich daarbij aangesloten. Die landen moeten ervoor zorgen dat de uitstoot naar beneden wordt gebracht. Zonder dat zij wetten en regels hebben gemaakt, kun je eigenlijk niet naar de rechter om Shell te dagen.’’

Ook valt volgens Voermans te betwisten of er genoeg bewijs is voor de stelling dat CO2-uitstoot een direct gevaar is voor je leven. ,,Bij asbest en roken is er een een-op-eenrelatie tot de gezondheid, maar dat is bij CO2 uitstoot niet zo.’’

BN’er Ruben van der Meer: ‘Shell gedraagt zich als een verwend kind’ 

Acteur en cabaretier Ruben van der meer, onder meer bekend van De Lama’s, heeft geen goed woord over voor het beleid van Shell. ,,Shell gedraagt zich als een verwend kind. Verwende kinderen willen ook nooit luisteren. Wij moeten met z’n allen naar de rechter om Shell op te voeden.”

Samen met duurzaam onderneemster Lynn Zebeda roept de acteur alle Nederlanders op om zich aan te sluiten bij de klimaatzaak. ,,Dit is meer dan de zoveelste petitie”, klinkt Lynn Zebada strijdbaar. ,,Al in mijn geboortejaar in 1985 schreef Shell over klimaatverandering. Nu heb ik alweer een kind. Shell heeft al een generatie gewacht om de daad bij het woord te voegen. Dit is een kans om creatief te worden en het anders te gaan doen. We moeten echt nu, nu, nu, wat doen.”

Het duo hoopt dat veel mensen zich zullen aansluiten bij de klimaatzaakshell. ,,Iedereen kan meedoen: ook je oma en de bakker”, betoogt Zebeda. ,,Het maakt niet uit of je wel eens tankt bij Shell, dat doe ik zelf ook”, vult Van der Meer haar aan. ,,Ik ben ook geen heilig boontje.”

Het stuit het tweetal tegen de borst dat het olieconcern met alle kennis die er in huis is, toch kiest voor het blijven inzetten op olie en gas. Lynn Zebeda: ,,Eénvijftigste van alle wereldwijde uitstoot sinds de industriële revolutie in de 18e eeuw komt door Shell.” Van der Meer: ,,Ik heb mijn dieselauto weggedaan en rijd nu hybride. Wij kunnen allemaal ons steentje bijdragen. Maar Shell kan een hele grote steen bijdragen.”

NAM mag gas winnen op Gronings veldje met ‘fracking’ – kan dat kwaad of zijn de zorgen van omwonenden onterecht?

Vier vragen over de techniek fracking

VK 03.04.2018 Opmerkelijke timing: op de dag dat minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat bekendmaakte dat de gaskraan in Groningen versneld dicht gaat, gaf hij een vergunning aan de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) om gas te winnen uit een klein veld op de grens van Friesland en Groningen. Met behulp van fracking nog wel. En daar zijn omwonenden en lokale overheden niet blij mee.

1. Fracking?

De NAM vond het gasveld tussen Pieterzijl en Warfstermolen in 2015. In een zandsteenlaag op 3.300 meter diepte zit naar schatting 294 miljoen kuub gas. Daarvan kan 255 miljoen kuub worden gewonnen, mits gebruikt wordt gemaakt van fracking. Die techniek, ook wel ‘hydraulische putstimulatie’ genoemd’, wordt gebruikt om moeilijk winbare resten gas te winnen uit kleine velden.

Onder hoge druk wordt een mengsel van water (90 procent), chemicaliën (2 procent) en keramiekkorrels (8 procent) in de boorput geïnjecteerd om breuken in de zandsteenlaag te forceren. Zo komt het gas makkelijker omhoog. Nieuw is fracking niet in Nederland: sinds de jaren vijftig is de techniek al honderden keren toegepast. Zonder incidenten, benadrukt de NAM.

2. Vanwaar dan de weerstand?

Het moet hier geen tweede Groningen worden, aldus PvdA-fractievoorzitter Gitta Luiten onlangs in Tubantia.

Sinds fracking bij de winning van schaliegas in de Verenigde Staten tot grote problemen leidt, zoals aardbevingen, heeft de techniek een slecht imago. De NAM benadrukt echter dat fracken bij het winnen van gewoon gas uit kleine velden onvergelijkbaar is met fracken bij het winnen van schaliegas. Het principe is hetzelfde, maar de intensiteit en de gebruikte hoeveelheid chemicaliën veel minder groot. Winning van schaliegas gaat in Nederland niet gebeuren, beloofde minister Wiebes onlangs.

Toch zijn de betrokken gemeenten er niet gerust op. ‘Wij zijn tegen de ontwikkeling van nieuwe kleine gasvelden in onze gemeente vanwege de onduidelijkheid van de gevolgen voor mens en milieu op lange termijn en de maatschappelijke onrust die er op dit moment is’, aldus de gemeente Zuidhorn.

Die onrust kan niet los worden gezien van de toegenomen argwaan ten aanzien van ondergrondse activiteiten in het algemeen, nu duidelijk is geworden welke gevolgen de gaswinning in Groningen heeft. Werd daar aanvankelijk ook niet beweerd dat hooguit het servies zou rammelen?

Of het nu gaat om gaswinning uit een klein veld bij Wapse of zoutwinning bij Kiel-Windeweer: het verzet is groot. Ook bij gaswinning uit een klein veld nabij Gramsbergen past de NAM sinds 2016 fracking toe, tot ongenoegen van de lokale overheid. ‘Het moet hier geen tweede Groningen worden’, zei PvdA-fractievoorzitter Gitta Luiten onlangs in Tubantia.

3. Zijn die zorgen onterecht?

Het SodM vindt dat de NAM de frack-werkzaamheden te beperkt heeft toegelicht

Wel volgens minister Wiebes, die advies heeft gevraagd aan het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). De kans op een beving als gevolg van gaswinning bij Pieterzijl is ‘verwaarloosbaar’, schrijft hij, net als de kans op schade aan gebouwen. Mocht die wel ontstaan, dan is de NAM aansprakelijk. De bodemdaling bedraagt maximaal 2 centimeter. Volgens Wiebes garandeert fracking ‘een efficiënte winning van de delfstof’.

Ook de toezichthouder acht de risico’s klein. Wel vindt het SodM dat de NAM de frack-werkzaamheden te beperkt heeft toegelicht. Het besluit ligt nu ter inzage. Waarschijnlijk in mei neemt de minister een definitief besluit. Mocht er gefrackt gaan worden, dan zal het SodM verscherpt toezicht houden.

4. Moeten kleine gasvelden de verminderde winning uit Groningen opvangen?

Nee. Ook de productie uit zo’n 240 kleine velden, de meeste onder de Noordzee, loopt al jaren terug. Vorig jaar bedroeg de winning 18,7 miljard kuub, tien jaar geleden was dat nog het dubbele. In het meest optimistische scenario bedraagt de winning in 2036 nog 10 miljard kuub. Onder de Noordzee zit nog zo’n 265 miljard kuub gas, in de zestig kleine velden op land naar schatting nog zo’n 40 miljard kuub.

Volg en lees meer over:  MILIEU   ENERGIE   AARDBEVINGEN IN GRONINGEN   FOSSIELE BRANDSTOFFEN   AARDGAS  GRONINGEN   NATUUR & MILIEU

Oproep minister Ollongren voor plannen aardgasvrije wijken

RO 03.04.2018 Minister Ollongren (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) heeft in een brief gemeenten uitgenodigd voor 1 juli plannen in te dienen voor het programma Aardgasvrije Wijken. In 2018 is voor zogeheten proeftuinen 90 miljoen euro beschikbaar. Voorwaarde is dat gemeenten dit jaar al kunnen starten.

Met de ondertekening van het klimaatakkoord van Parijs in 2015 heeft Nederland zich gebonden aan maatregelen om de klimaatverandering tegen te gaan. Het aardgasvrij maken van de gebouwde omgeving is hiervan een belangrijk onderdeel.

De minister verwacht dat ongeveer 20 wijken kunnen starten als grootschalige proeftuin. De kennis en ervaringen komen ten goede aan het aardgasvrij maken van alle bestaande woonwijken. Voor het eind van de kabinetsperiode is de ambitie om 30.000 tot 50.000 bestaande woningen per jaar aardgasvrij te maken. Daarnaast is het belangrijk dat nieuwe wijken zoveel mogelijk gasvrij worden opgeleverd.

Documenten;

Kamerbrief bij afschrift brief aan gemeenten over Grootschalige Proeftuinen Aardgasvrije wijken

Kamerstuk: Kamerbrief | 03-04-2018

Jan Holtman (66)

Hongerstaker stopt lichamelijk protest tegen gaswinning Groningen

AD 02.04.2018 Een van de actievoerders die drie weken geleden in hongerstaking ging tegen de gaswinning in Groningen, beëindigt zijn lichamelijke protest de komende dagen. Jan Holtman (66) uit Wildervank vindt het naar eigen zeggen mooi geweest en stopt om gezondheidsredenen.

,,Mijn benen zijn al twee weken koud”, verklaarde hij aan het begin van de middag tegenover RTV Noord. De doorbloeding is volgens hem niet goed. ,,Op een gegeven moment moet je aan je gezondheid denken.”

Holtman ging maandag 12 maart in hongerstaking voor het kantoor van Centrum Veilig Wonen in Appingedam. Hij zette er met sympathisanten een tent op, stopte met eten maar bleef wel drinken. Holtman, naar eigen zeggen een aardbevingsslachtoffer, zei te zullen doorgaan tot de inwilliging van al zijn eisen. De belangrijkste waren het onmiddellijk terugschroeven van de gaswinning, een ruimere uitkoopregeling en korting op gas voor Groningers.

Vervanger(s)

Het beëindigen van de hongerstaking, die haar vierde week ingaat, betekent volgens Holtman niet het einde van de actie in Appingedam. ,,Zodra mijn vervanger het overneemt, stop ik er mee”, zegt hij. ,,Misschien komen er zelfs twee vervangers. Maar ik weet nu nog niet op welke dag dat is.”

Holtman zegt na zijn hongerstaking in het actiekamp te willen blijven om andere dingen te gaan doen. ,,Ik wil geen verdere risico’s meer lopen. Vier weken is genoeg.”

Medehongerstaker

Vrijdag onderbrak medehongerstaker Jannie Knot haar actie al voor enkele dagen. Zij moest voor haar kind met het syndroom van down zorgen, aldus RTV Noord.

De actievoerders blijven volgens Holtman zo lang als nodig is. Ze willen serieus genomen worden en ook een eerlijker en menselijker behandeling krijgen. ‘Het traineren en kleineren moet stoppen’.  Zij eisen onder meer dat de gaswinning snel wordt verminderd en dat schadedossiers sneller worden afgehandeld.

Jannie Knot en Jan Holtman © Inez Witjes

Jan Holtman werkte eind januari zijn profielfoto op Facebook bij uit protest tegen de gaswinning en daaruit voortvloeiende aardbevingen in Groningen. © Facebook

Desnoods extra gas van Poetin

AD 02.04.2018 De gaskraan in Groningen gaat in twaalf jaar tijd helemaal dicht. Dit staat Nederland te wachten.

Lees ook;

Kabinet: Gaswinning in Groningen gaat naar nul

Lees meer

Een gaspompstation in Wit-Rusland. © AFP

Wat zijn de belangrijkste maatregelen?
1. De bouw van een nieuwe stikstofinstallatie, die in 2022 klaar moet zijn. Deze fabriek kan buitenlands gas geschikt maken voor onze apparaten, waardoor er minder gas uit het Groningenveld nodig is.

2. De overschakeling van industriele grootverbruikers op hoogcalorisch gas of een duurzame energiebron. Uiterlijk in 2022 moeten zij van het Groningse gas af zijn.

3. Beperking van de export naar buurlanden. In 2030 gaat geen kuub gas meer de grens over.

4. Het gasvrij maken van Nederlandse woningen, winkels en overige bedrijven. Nog in 2018 wordt begonnen met de nieuwbouw van gasloze wijken. De verwijdering van cv-ketels en gasfornuizen uit zo’n zeven miljoen bestaande huizen begint ook dit jaar, zij het op zeer bescheiden schaal. In 2021 moeten de eerste 100 wijken van het gas af zijn. Het tempo wordt vanaf dan geleidelijk opgeschroefd, van 30.000 naar uiteindelijk 200.000 woningen die per jaar van het gas moeten worden afgesloten. Een megaoperatie.

Een stikstoffabriek van de Gasunie in Vilsteren. © ANP XTRA

Wat gaat dit kosten?
Een totaaloverzicht ontbreekt. Toch weten we al een aantal zaken. Aan de nieuwe stikstofinstallatie hangt een prijskaartje van zo’n 500 miljoen euro. Volgens het kabinet gaan huishoudens maximaal 2 euro per jaar extra betalen om die te financieren. De energienota valt voor de meeste huishoudens de komende jaren echter sowieso al enkele honderden euro’s hoger uit, doordat de energiebelasting en de opslag duurzame energie stijgen. Industriële grootverbruikers kunnen voor de omschakeling een beroep doen op verduurzamingssubsidies, die uit die opslagen worden betaald.

Nederlanders kunnen hun stijgende energiekosten zelf drukken door hun cv-ketel en/of gasfornuis in te ruilen voor een duurzamer alternatief. Probleem is echter dat zonneboilers of warmtepompen in aanschaf – zelfs met subsidie – vaak dubbel of zelfs drie keer zo duur zijn als een cv-installatie. Het kabinet is voorlopig niet van plan de verkoop van nieuwe cv-ketels te verbieden.

Nederland kan misschien zonder gas uit Groningen, maar niet zonder gas

Wat merkt de schatkist ervan?
Dat valt wel mee. In topjaar 2013, toen maar liefst 54 miljard kuub Gronings gas werd opgepompt, bedroegen de totale gasbaten nog ruim 15 miljard euro. Dit jaar staan de verwachte gasopbrengsten nog voor slechts 2 miljard euro op de begroting. Ter vergelijking: de totale Rijksuitgaven bedragen in 2018 277 miljard euro. Ondanks de teruglopende gasopbrengsten in de afgelopen jaren kent de begroting bovendien een overschot. En naast de opbrengsten uit Groningen deelt de Staat ook mee in de winning uit kleinere gasvelden. Die productie gaat gewoon door, dus ook zonder ‘Groningen’ blijft Nederland geld verdienen aan het gas.

Wordt Nederland helemaal gasloos?
Nou, zeker niet binnen twaalf jaar. Een deel van de industrie zal bijvoorbeeld overschakelen van Gronings gas op een andere variant. Dit komt doordat alternatieve, duurzame energiebronnen nog niet voorhanden zijn of doordat ze domweg niet ‘uit’ kunnen. Afsluiting van alle Nederlandse huizen neemt bovendien decennia in beslag. De regering wil Nederland in 2050 volledig gasloos maken, maar dat vergt nog tal van maatregelen. Nederland kan misschien zonder gas uit Groningen, maar niet zonder gas.

Rokende schoorstenen in Rotterdam. © ROBIN UTRECHT

Worden we nu afhankelijk van Rusland?
Dat zijn we eigenlijk al een beetje. En die afhankelijkheid groeit. Nederland was 50 jaar zelfvoorzienend, maar kennisinstituut TNO voorspelde vorig jaar al dat we in 2021 meer gas importeren dan exporteren. Dat proces kan wel eens worden versneld.

Het meeste importgas komt nu nog uit het relatief dure Noorwegen, maar het goedkopere Russische gas is in opmars. Rusland heeft bovendien plannen voor een nieuwe pijplijn naar Noordwest-Europa, de Nord Stream 2, waardoor het nog meer gas onze kant op kan laten stromen. Nederland wil bovendien de ‘gasrotonde’ van Europa worden. Al wordt die ambitie, sinds de relatie met president Poetin is bekoeld, minder van de daken geschreeuwd.

Kasteelmuseum weer open na aardgaschade

Telegraaf 01.04.2018 Kasteelmuseum De Menkemaborg in het Groningse Uithuizen gaat zondag weer open, na het herstellen van schade door de aardbevingen. Het gebouw had tientallen scheuren in gang, kamers en op zolders, opgelopen door de aardgasboringen.

De Menkemaborg is een volledig ingericht huis waar te zien is hoe het was om in de achttiende eeuw te leven en wonen op een Groninger borg. Het museum trekt jaarlijks zo’n 23.000 bezoekers.

Tegelijk met de hersteloperatie is nieuwe verlichting aangebracht. Daardoor kunnen de vertrekken worden verlicht op een manier dat het altijd lijkt of het dag is en of er geen modern kunstlicht aan te pas komt. Het is een cadeau van de eigenaar, het Groninger Museum, voor de negentigste verjaardag van de Menkemaborg vorig jaar. Er wordt ook meteen een nieuw thema over het voetlicht gebracht: ‘De Menkemaborg: sfeervol verlicht in de 18de eeuw en nu’.

In april en mei zijn er ook ‘historische’ tulpen te zien, niet alleen op 17de -eeuwse aquarellen, maar ook in de tuin.

De Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) vergoedde de kosten van het schadeherstel. De Menkemaborg sluit altijd in de winter, maar nu langer dan normaal.

Nam, locatie Kooipolder bij Froombosch. © Kees van de Veen

Geen gas meer uit Groningen: overleeft de Nam dat wel?

Trouw 31.03.2018 De Nam heeft enorme financiële verplichtingen, maar ziet de kas opdrogen nu de gaswinning stilaan stopt.

“Ik denk niet dat de vlag daar uit kan”, zei minister Wiebes met gevoel voor understatement toen hem werd gevraagd hoe de Nam dacht over zijn besluit om versneld te stoppen met gaswinning in Groningen. De Nam liet het bij een korte reactie – ‘Nam treft in haar bedrijfsvoering voorbereidingen voor lagere productie in de komende gasjaren’ – en hield haar kruit verder droog.

Toch zal Wiebes’ beslissing de Nam, in handen van Shell en ExxonMobil, hard raken. In januari, toen bekend werd dat Shell zijn aansprakelijkheid voor haar dochter had ingetrokken, rezen al twijfels of de Nam aan haar verplichtingen kon voldoen. Shell-directeur Marjan van Loon noemde de financiële positie van de Nam ‘robuust’, maar beloofde ook dat ‘de rekening naar Shell mag’ als de Nam niet kon betalen.

Hoe staat de Nam er financieel voor? Het laatste jaarverslag gaat over 2016. Op basis daarvan is een inschatting te maken. Die pakt niet goed uit voor de Nam. Het concern heeft voor zo’n 3 miljard aan bezittingen, maar die bestaan vooral uit gebouwen en installaties. Daarop zal de Nam, nu er hooguit nog een jaar of tien gas wordt geproduceerd, vervroegd moeten afschrijven.

Opruimen

Dan de verplichtingen. Die bestaan vooral uit voorzieningen – boekhoudkundige reserveringen voor toekomstige uitgaven. De grootste post is voor het opruimen van alle installaties en apparatuur die nodig zijn voor de aardgaswinning. De Nam schatte die kosten op 2,2 miljard euro. Het is de vraag of dat genoeg is. Het opruimen moet eerder beginnen dan gedacht en de inschatting was gebaseerd op de verwachting dat de installaties nog lang mee zouden gaan. Daarnaast waarschuwt Energie Beheer Nederland (EBN), het bedrijf dat namens de staat deelneemt in de gaswinning, al langer voor een forse onderschatting van de opruimkosten. Bij eerdere opruimacties vielen de kosten volgens EBN soms 50 tot 75 procent hoger uit dan was geraamd.

Voor vergoeding van bevingschades had de Nam eind 2016 495 miljoen euro gereserveerd. Maar het is nog onduidelijk hoe hoog de claims zijn die het bedrijf kan verwachten – voor herstel, compensatie voor waardedaling van huizen, versteviging van de bebouwde omgeving en vergoedingen voor immateriële schade. Die claims kunnen in de miljarden lopen. Een deel daarvan komt terecht bij de Nam.

Dan de inkomsten. In 2016 boekte de Nam een winst van ruim 500 miljoen euro. Die werd vrijwel geheel uitgekeerd aan Shell en Exxon. Maar in dat jaar werd er 27,6 miljard kuub gewonnen. Wiebes wil op korte termijn naar 12 miljard kuub, en niet veel later naar nul. De Nam wint ook gas uit kleine velden op land en zee, maar de inkomsten daaruit vallen in het niet bij die in Groningen.

Schadeclaim tegen de staat

Een mogelijkheid voor de Nam, hier en daar al gesuggereerd, is een schadeclaim indienen tegen de staat nu een flink deel van de winbare reserves achterblijft in het Groningenveld. Dat is juridisch niet uitgesloten, maar zou zeker voor Shell een publicitaire ramp betekenen. Wiebes liet al weten dat hij geen compensatie wil betalen voor de hoeveelheid gas die in het Groningenveld zal blijven zitten.

Lees hier meer over het besluit van het kabinet om de gaswinning in Groningen terug te brengen tot nul: ‘Het kabinet draait de gaskraan definitief dicht.’

En wat gaat die hele operatie, om Nederland van het Groningse gaf af te krijgen, ons eigenlijk kosten? Dat lees je hier: ‘Groningen gaat van het gas af, hoe ziet dat kostenplaatje er voor u uit?’

 

Ophef in het noorden over nieuwe gaswinning

NOS 31.03.2018 In de noordelijke provincies is onrust ontstaan over het voornemen van de NAM om gas te winnen in Pieterzijl, een plaats in het noordwesten van Groningen op de grens met Friesland.

Minister Wiebes van Economische Zaken heeft het ontwerp-besluit dat de gaswinning goedkeurt, op vrijwel op hetzelfde moment naar buiten gebracht als het besluit van het kabinet om de gaswinning in Groningen terug te brengen naar nul.

Klein gasveld

In Pieterzijl wil de NAM fracken, een methode om gas uit kleine gasvelden te halen. Er worden scheurtjes gecreëerd in het gesteente waar het gas in opgesloten zit. Dit gebeurt door water, zand en chemicaliën onder hoge druk in een boorput te pompen en kleine explosies te veroorzaken. De zandkorrels gaan in de scheurtjes zitten en houden ze open, waardoor transport van gas naar de boorput mogelijk is.

Pieterzijl is een kleine gaswinningslocatie. De NAM wil er dit jaar nog beginnen. De bedoeling is het gasveld in zeven jaar helemaal leeg te halen, ruim voordat de gaswinning in Groningen helemaal beëindigd moet zijn. Fracking wordt vaak gebruikt om laatste restjes uit velden te halen.

Bezwaren van de regio

De provincies Groningen en Friesland, de gemeenten Zuidhorn en Kollumerland en Wettterskip Fryslân zijn tegen. Ze hebben eerder gezamenlijk bezwaar aangetekend en gewezen op het risico van aardbevingen, bodemdaling, gevolgen voor de natuur en de mogelijk nadelige gevolgen van fracking voor mens en milieu.

De gemeenteraad van Zuidhorn sprak zich in een motie unaniem uit tegen fracking. Wethouder Bakker van Zuidhorn zegt bij RTV Noord: “Het moge duidelijk zijn, dat we ons hier niet zomaar bij neerleggen, helemaal gezien het besluit van de minister dat de gaswinning terug moet naar nul. Ik ga ervan uit dat we weer als gezamenlijke overheden bezwaar indienen.”

Een veehouder met een boerderij in Den Ham, in het westen van Groningen, zegt in het Dagblad van het Noorden dat hij de timing zeer ongelukkig vindt. “In de hele provincie heerst euforie over de stopzetting van gaswinning. Nota bene op de dag dat dit goede nieuws bekend wordt gemaakt, kondigt het ministerie doodleuk aan dat de winning van aardgas bij Pieterzijl-Oost weer wordt opgepakt. Dit gebeurt op zo’n 20 kilometer afstand van het Groningenveld.”

‘Bodemdaling blijft binnen de perken’

De NAM is al enkele jaren bezig met de plannen. Minister Wiebes baseert zich bij zijn oordeel onder meer op onderzoek van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). Die zegt dat de kans op aardbewegingen verwaarloosbaar is en dat de bodemdaling met twee centimeter binnen de perken blijft.

Ook zijn volgens de minister de risico’s voor mens en milieu niet aangetoond en is er daarom geen reden de toestemming te weigeren. De NAM moet wel nauwlettend de gevolgen van de gaswinning voor de bodem en de gebouwen in de gaten houden.

De komende weken kunnen mensen nog bezwaar maken tegen het ontwerpbesluit. Een woordvoerder verwacht dat de minister in de eerste helft van mei een definitief besluit neemt.

BEKIJK OOK;

‘Fracken naar aardgas geen probleem’

NAM stelt ‘fracking’ bij Saaksum uit

‘Fracken’ bij gaswinning leidt tot onrust

Protest tegen gaswinning: don’t frack with Terschelling

Wat staat er op het spel met schaliegas?

Groene revolutie begint pijn te doen: wie betaalt de rekening van het klimaatbeleid?

Nu het geld gaat kosten, kruipt het venijn in het klimaatdebat

VK 30.03.2018 De groene revolutie begint pijn te doen. Wie draait straks op voor de rekening van het afscheid van het Groningse gas en de cv-ketel?

De eensgezindheid rond de Nederlandse klimaatrevolutie deed het afgelopen jaar denken aan een EO-jongerendag, of een eindeloze NLdoet. Zij aan zij steken goedwillende burgers de handen uit de mouwen om zonnepanelen aan te leggen of een week vleesloos te koken. Afgezien van wat kniezende klimaatontkenners langs de zijlijn – Baudet, Wilders – lijkt het groene bedoelingen troef. Van links tot rechts, van vakbonden tot multinationals.

Deze week bleek hoe broos dat groene eenheidsfront is. Een brede coalitie  bepleitte de euthanasie van de cv-ketel. Vanaf 2021 zouden huishoudens volledig moeten overgaan op warmtepompen en hybride systemen. Die stoten minder CO2 uit. Bovendien maken ze Nederland minder afhankelijk van het gas.

De afgelopen jaren werden plaatselijk conflicten uitgevochten over windmolens in weilanden, maar de komende maanden wordt het echt menens

Toch zijn lang niet alle reacties positief. Zo waarschuwt de Vereniging Eigen Huis voor een ‘kakofonie van geluid’, als gevolg van de bij de warmtepompen horende ventilatoren. Maar vooral het prijskaartje doet mensen schrikken. Een cv-ketel kost hooguit 2.000 euro. Warmtepompen zijn, inclusief installatie, al snel vier tot vijf keer zo duur. ‘Pak eerst de grote industrieën aan’, schreef een lezer in deze krant.

Het onverwachte kabinetsbesluit van donderdag om de Groningse gaskraan helemaal dicht te draaien, dreunt mogelijk nog langer na. Nu overheerst opluchting. De bewoners in het aardbevingsgebied kunnen over enkele jaren weer rustig slapen. Maar straks valt de rekening op de deurmat – en volgen de ruzies over wie die moet betalen. Dan komt de groene revolutie ineens wel erg dichtbij.

Windmolens en houtkachels

Hoe de klimaatpijn te verdelen? Dat kan wel eens dé politieke kwestie van 2018 worden

Beetje bij beetje sluipt zo het venijn in het klimaatdebat. Een totale verrassing is dat niet. De win-winsituatie waarvan enthousiaste verduurzamingsadviseurs graag spreken, was van begin af aan een sprookje. De afgelopen jaren werden plaatselijk verhitte conflicten uitgevochten over windmolens in weilanden, of anders wel de houtkachel van de buren. Maar de komende maanden wordt het echt menens.

Het kabinet wil nog voor de zomer een nieuw klimaatakkoord op hoofdlijnen afsluiten. Verspreid over vijf onderhandelingstafels stelt de Nederlandse polder plannen op om uiterlijk in 2030 maar liefst 49 procent minder CO2 uit te stoten dan in 1990. ‘Dit is geen politiek’, stelde minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat hierover, ‘dit is uitvoering.’

Klimaatbeleid als technocratische invuloefening? Verstandiger lijken de woorden die Wiebes deze week na ‘Groningen’ sprak: ‘Liefde gaat door de maag, maar draagvlak door de portemonnee.’ Zo bezien staat zijn kabinet voor een zware opgave. In totaal schat de minister de jaarlijkse kosten op 1 tot 3 procent van het bruto binnenlands product. Volgens voorzichtige ramingen van het ministerie van Financiën zal alleen al de energiebelasting voor een gemiddeld huishouden in 2021 138 euro per jaar hoger zijn dan nu.

Rijksten trekken aan het langste eind

Wat kost het?*

– Inductiekookplaat (incl. aansluiting): 1.000 euro
– Warmtepomp (niet-hybride, incl. installatie): 11.000 euro
– Aangepaste radiatoren: 2.500 euro
– Isolatie: 8.300 euroHR++-glas: 3.500 euro
– Zonnepanelen (10 stuks): 4.600 euro
Totale investeringskosten: 30.900 euro

*Exclusief subsidie en aanzienlijke besparingen; globale berekening Milieu Centraal voor hoekwoning jaren zeventig

Hoe die klimaatpijn te verdelen? Dat kan wel eens dé politieke kwestie van 2018 worden. Het is een miljardendans waarbij de gebruikelijke plussen en minnen in de koopkrachtplaatjes in het niet vallen. De rijksten trekken vooralsnog aan het langste eind in deze verdelingsstrijd. Zij zijn de morele én financiële winnaars van de groene revolutie. Wie geld heeft en handig is, strijkt belastingvoordeel op door groen te beleggen. Hij verdient aan de zonnepanelen op het (uitgestrekte) dak en kan pronken met zijn gesubsidieerde Tesla.

Wie daarentegen huurt, geen geld op de plank heeft voor milieuvriendelijke investeringen of gewoon verdwaalt in het woud van subsidieregelingen, heeft het nakijken. In 2021 zijn de meest welgestelden slechts 1,2 procent van hun besteedbaar inkomen kwijt aan klimaatbeleid. De laagste inkomens betalen 4,2 procent, blijkt uit onderzoek van CE Delft in opdracht van Milieudefensie.

Iets soortgelijks gebeurt ook in het bedrijfsleven. ‘Mkb-bedrijven en eenmanszaken zoals een lunchroom, een zelfstandig adviseur of een huisartsenpraktijk (…) krijgen door het regeerakkoord de grootste lastenverzwaring’, aldus het onderzoek. ‘De zware industrie krijgt de kleinste lastenverzwaring en gaat het minst betalen.’

De kritiek op deze rekensommen is dat ze voorbarig zijn. De kabinetsplannen waarop ze gebaseerd zijn, zijn onvoldoende uitgewerkt – daar moet het Klimaatakkoord immers voor zorgen. Maar de onderhandelaars zijn wel gewaarschuwd. Doorgaan met de huidige lappendeken van subsidiepotjes en deelbelangen kan funest uitpakken. Niet alleen vanwege het sociale onrecht dat de zwakste schouders het meest betalen. Ook omdat het de deur openzet voor jarenlang chagrijn.

Op vliegvakantie

Minister Eric Wiebes tijdens de persconferentie waar hij het besluit van het kabinet over de gaswinning in Groningen toelicht© ANP

Bij gebrek aan een heldere, eerlijke lastenverdeling dreigt gemoraliseer op de vierkante meter. Waarom moet ik in de buidel tasten voor een nieuwe warmtepomp, terwijl mijn buurman voor de tweede keer dit jaar op vliegvakantie gaat?

Zowel de vakbonden als milieuorganisaties hebben inmiddels verklaard dat een eerlijke verdeling van de klimaatpijn cruciaal is voor hen. ‘Als de lasten alleen op de burgers worden verhaald, komen zij in verzet en gaan ze op rare partijen stemmen’, zei Milieudefensie-directeur Donald Pols eerder in de Volkskrant.

‘Het gaat niet zonder offers’, merkte ook minister Wiebes deze week op bij zijn historische gasbesluit. Hij en zijn onderhandelingspartners staan de komende maanden voor de herculestaak om die offers zodanig over Nederland te verdelen dat het draagvlak voor de groene ommezwaai overeind blijft.

‘Met alles wat je aan duurzame oplossingen kunt bedenken, is ons huis uitgerust’

Arthur Warmerdam (55, zie topfoto) woont sinds zes dagen in een monumentaal pand in Noordwijkerhout (bouwjaar 1928), overgenomen van zijn ouders. ‘Mijn vader woonde er de laatste zeven jaar alleen, maar dit jaar wordt hij 90 en de woning werd hem te groot,’ vertelt Warmerdam. ‘Hij klaagde steeds meer over lekkages en het onderhoud, dus besloten mijn vrouw en ik er zelf in te trekken. Maar wel pas na een rigoureuze verbouwing. Duurzaamheid en bewust leven zijn voor mij altijd al belangrijk geweest. Toen we ons deze grote verbouwing voornamen, besloten we dan ook in een keer alles goed te doen.’

Na vijftien maanden voorbereiden en bouwen, is het pand inmiddels voorzien van een nieuw dak, dakisolatie, muurisolatie, zonnecollectoren, HONE-collectoren, een scheidingssysteem voor de riolering en een aansluitpunt voor een elektrische auto. Warmerdam: ‘Met alles wat je aan duurzame oplossingen kunt bedenken, is het huis nu uitgerust. Behalve een warmtepomp.

Die stond wel in de offerte, maar ik vond dat we die niet snel genoeg konden terugverdienen.’ De verbouwingskosten van 25.000 euro betaalde Warmerdam uit eigen zak. Subsidies voor duurzaam verbouwen zijn in Noordwijkerhout namelijk pas dit jaar ingevoerd.

De Groningse gaskraan gaat dicht. Wat zijn de gevolgen?

De gaskraan in Groningen gaat dicht, heeft het kabinet besloten. Nu wordt er nog 21 miljard kuub gas per jaar gewonnen. Hoe vangt Nederland dat op?

Hoe gaat de overheid de teruglopende inkomsten compenseren na het sluiten van de Groningse gaskraan: stijging staatsschuld, bezuiniging of belastingverhoging? De rekening is hoe dan ook voor de betalende burger.

De gaswinning in Groningen, waar Nederlandse de schatkist jarenlang op teerde, gaat terug naar nul. ‘Alleen zo kan de veiligheid in Groningen op afzienbare termijn worden gegarandeerd’.

Volg en lees meer over:  KLIMAATVERANDERING   ERIC WIEBES   POLITIEK   AARDBEVINGEN IN GRONINGEN   NATUUR & MILIEU   NEDERLAND   ECONOMIE

Te weinig geld voor opkoopregeling Groningen

Telegraaf 30.03.2018 Voor de opkoopregeling voor moeilijk verkoopbare huizen in het aardbevingsgebied in Groningen zijn zoveel aanmeldingen binnengekomen dat het beschikbare budget sowieso onvoldoende is.

In totaal zijn er volgens de Nationaal Coördinator Groningen 159 aanmeldingen binnengekomen. Voor het zogenoemde Koopinstrument is jaarlijks 10 miljoen euro beschikbaar, geld dat afkomstig is van de NAM.

„Het aantal aanvragen dat aan de voorwaarden voldoet, is groter dan het door NAM beschikbaar gestelde budget van 10 miljoen euro”, aldus de Nationaal Coördinator Groningen, waarvan de regeling is.

Van de aanmeldingen voldoen er 54 in ieder geval niet aan de voorwaarden. Zo zijn er drie aanmeldingen bij voor bedrijfspanden, terwijl de regeling bedoeld is voor huiseigenaren. Enkele aanmeldingen moeten nog verder worden bestudeerd, omdat daarvan nog niet helemaal duidelijk is of ze voldoen aan de vereisten.

Het is nu nog niet te zeggen hoeveel huizen wel kunnen worden gekocht van het budget van 10 miljoen euro. Wie nu niet aan de beurt komt, krijgt later misschien alsnog een kans, aldus een woordvoerster.

De Nationaal Coördinator hoopt eind april bekend te maken welke woningen met de regeling kunnen worden aangekocht. De selectie wordt gemaakt op basis van hoe lang een woning te koop staat. Aanvragen waarbij een knelpunt, zoals een scheiding, overlijden of ontslag, wordt aangevoerd hebben voorrang.

Koopinstrument

Belangstellenden konden zich van 15 februari tot en met 16 maart aanmelden voor het Koopinstrument. De woningen worden opgekocht voor 95 procent van de taxatiewaarde. Opgekochte woningen worden of meteen weer te koop aangeboden, of ingezet om mensen in op te vangen van wie de woning wordt versterkt met het oog op de aardbevingen in het gebied of tijdelijk uit de verkoop gehaald vanwege bijvoorbeeld plannen van een gemeente.

De regeling loopt tot en met 2020. Elk jaar kunnen mensen zich inschrijven. Als een opgekocht huis wordt doorverkocht, gaat de opbrengst terug in het fonds, waarvan andere huizen kunnen worden opgekocht.

Een boerderij net buiten het Groningse Middelstum. © Kees van de Veen

Gaswinning naar nul? De Groningers laten de kurken nog niet knallen

Trouw 30.03.2018 Geen confettikanonnen in de straten van Loppersum, geen fanfare die een overwinningsmars speelt. De gaswinning gaat terug naar nul, maar de Groningers? Die moeten het eerst zien. “Ik weet: veel beloven en weinig geven, doet de dwaas in vreugde leven.”

Onophoudelijk rinkelt de telefoon van Ger Warink, muzikant en eigenaar van de gelijknamige muziekwinkel aan de Lagestraat, de doorgaande winkelstraat van Loppersum. Allemaal mensen die hem feliciteren, die weten hoeveel schade hij heeft aan zijn pand, hoe slepend de procedures zijn.

“Ik moet blij zijn”, zegt hij. “Voor het oog van Nederland moet het dak eraf, moeten we juichen. Maar hoe blij kun je zijn? Zo veel panden zijn kapot, gáán nog kapot en wat wordt daarvoor geregeld?” Bovendien, zegt hij, de bevingen mogen misschien stoppen, maar hoe zit het met de bodemdaling? Zijn honderd jaar oude pand is al 47 centimeter gezakt, zegt hij. “We zitten al in de put van de kom.”

Natuurlijk, zegt hij, er is een datum genoemd, en dat is meer dan eerder is gebeurd, bovendien durfde niemand de nul in de mond te nemen. “Ik ben door schade en schande wijs geworden en ik weet: veel beloven en weinig geven, doet de dwaas in vreugde leven.”

Mutsen met ‘Moi’

Loppersum, donderdagmiddag. Een felle zon doet kiekeboe met donkergrijze wolken, af en toe barst er een buitje los. Tegenover de winkel van Warink scharrelen kippen rond in het gras, aan het water. Bij de snoepwinkel, waar ze ook mutsen met ‘Moi’ verkopen, wappert de Groninger vlag. Fa. Hol, een winkel in huishoudelijke artikelen en speelgoed, heeft magnetrons, gourmetstellen en een houten eland in de etalage staan.

Martin Jurna van kapsalon de Smidse weet niet zo goed wat hij ervan moet vinden. “Het is hartstikke mooi dat de bevingen dan stoppen. Maar we weten nog niet wat ons tot die tijd te wachten staat. Er is al zo vaak iets geroepen waarvan dan weer het tegendeel bewezen werd. Dan zeggen ze dit, dan zeggen ze dat, en er is altijd over nagedacht. Er moet zóveel afgebroken en opnieuw gebouwd… ik wacht af.”

Aan de gevel van Jan Dales wappert de Groninger vlag. Die, belooft hij, blijft hier net zo lang hangen ‘tot het hele spul op nul staat en we allemaal zijn aangesloten op alternatieve energiebronnen’.

Dales zet zich al jaren in tegen de bevingen. Hij schoof bij praatprogramma’s aan, sprak in de Tweede Kamer, Mark Rutte kwam bij hem op bezoek. Aan de ene kant is hij blij, zegt hij. “Maar aan de andere kant heeft het veel te lang geduurd. En de periode van 12 miljard tot nul duurt te lang.” Je wordt er, zegt ook hij, sceptisch van. “Er is al zo vaak iets beloofd.”

Sorry hoor

Och, zegt de Lopster, Den Haag kon niet om een verlaging heen, het Staatstoezicht op de Mijnen was daar al duidelijk over. “Maar vergeet niet dat de gaswinning eerst steeds verhoogd is. En om dan te zeggen dat je enorm vermindert… sorry hoor, maar ze hebben geen kloot gedaan. Oké, Wiebes komt een stuk empatischer over dan zijn voorganger Kamp. Maar hij heeft ook gewoon de economie mee. Anders was dit echt niet gebeurd hoor, daar ben ik van overtuigd.”

Maar hád Wiebes niets gedaan, zegt Dales, dan zouden er heel andere dingen gebeuren, die veel verder gaan dan een hongerstaking. Wat dan? “Ja”, zegt hij samenzweerderig, “dacht je dat ik je dat ging vertellen?”

Groninger woningbezitter Ger Warink © reyer boxem

Behalve de meezittende economie heeft Wiebes nog iets mee: de bodem van de gasvoorraad komt in zicht. Dus, zegt Dales, het wordt nu wel gepresenteerd als cadeautje, maar dit zat er sowieso aan te komen. Enfin, het moge duidelijk zijn: hij is blij, maar er is ook scepsis.

Dales senior

Dales werd in Zeerijp geboren, vertelt hij, het epicentrum van de laatste grote beving, de op één na zwaarste ooit, op 8 januari van dit jaar. In 2015 constateerde het Centrum Veilig Wonen dat zijn ouderlijk huis, waar zijn vader nog altijd woonde, onveilige elementen bevatte en verbouwd moest worden. Dales senior was hartpatiënt, maar zijn situatie was stabiel, in de zomer van 2015, pas een jaar later hoefde hij terug naar de artsen.

Maar in het voorjaar van 2016, voor het zover was, voerde pa Dales een moeizaam gesprek met het CVW. “Een week later overleed hij aan een hartstilstand. De artsen hebben zijn medisch dossier overlegd, dat doen ze alleen in heel hoge uitzonderingen, als er een verband wordt vermoed met de doodsoorzaak”, zegt Jan Dales.

De zaak die hij aanspande werd niet-ontvankelijk verklaard, een causaal verband tussen de gesprekken en zijn vaders overlijden zou niet te bewijzen zijn, zo hoorde hij een dag voor minister-president Rutte hem zou bezoeken. Het sterkt zijn vermoeden dat de politiek ‘een hele dikke vinger in de pap’ heeft bij de rechtspraak.

Onze eigen schuld

Je vertrouwt gewoon niemand meer, bedoelt hij er maar mee te zeggen. “Er is niet alleen schade aan de huizen, maar ook aan de mensen, aan gezinnen, aan huwelijken. Je denkt dat je hulp krijgt, maar in plaats daarvan word je weggehoond, wordt het bijna zo gebracht dat het onze eigen schuld is: hadden we maar niet moeten klagen.

Ik vertel je dit: Nederland is een van de grootste bananenrepublieken van Europa. Dit zou eens in Amsterdam moeten gebeuren. Waarom ging de winning van schaliegas in Brabant niet door? Omdat Brabant qua inwoners goed is voor vijftien zetels. En Amsterdam voor honderd zetels. Maar hier, dit dunbevolkte gebied? Eén zetel, hooguit. Zoals mijn grootvader zaliger altijd zei: Waar de politiek begint, houdt de eerlijkheid op.”

Lees ook: 
In Appingedam zijn twee activisten al weken in hongerstaking om een tegemoetkoming van de NAM te forceren

Een ‘historisch besluit’. Het ‘keerpunt’. Een ‘dag van de veiligheid’: Het kabinet draait de gaskraan definitief dicht

Huishoudens betalen nieuwe stikstoffabriek

Telegraaf 29.03.2018 De kosten van de nieuwe stikstoffabriek die de komende jaren wordt gebouwd om de afhankelijkheid van het Groningse gas te verminderen worden uiteindelijk opgehoest door de Nederlandse burger. Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) denkt dat het om enkele euro’s per huishouden per jaar zal gaan.

De stikstoffabriek, waarmee gas uit het buitenland geschikt kan worden gemaakt voor gebruik in Nederland, gaat naar verwachting 500 miljoen euro kosten. Dat bedrag zullen huishoudens uiteindelijk terugzien in de transportkosten voor gas die nu ook al worden betaald.

Hoe hard de transportkosten precies zullen stijgen kon Wiebes donderdag nog niet zeggen. „Ik zou het moeten gokken”, aldus de bewindsman. „Als ik per jaar 2 euro per huishouden zeg, denk ik dat ik wel aan de taks zit.”

’Liever vier jaar geleden begonnen’

Wiebes’ voorganger Henk Kamp draalde en dubde jaren over de bouw van de stikstofinstallatie. Groningse bestuurders en maatschappelijke organisaties en de oppositie drongen er tevergeefs op aan. „Als we er nu op terugkijken, hadden we liever gehad dat we er vier jaar geleden mee waren begonnen”, geeft Wiebes toe. „Maar achteraf is het zó makkelijk. We nemen dit besluit nu, het is nodig en onontkoombaar en hij zal er heel snel staan.”

Er komt niet alleen een extra stikstoffabriek, maar de bestaande installaties gaan ook op hogere toeren draaien. Daarvoor hebben ze wel meer stikstof nodig, en dat vergt dan weer wat aanpassingen in het gasnetwerk. Als dat allemaal snel lukt, kan er al eind volgend jaar 1 tot 1,5 miljard kuub aan Gronings gas per jaar worden bespaard.

BEKIJK OOK:

Gaswinning Groningen naar nul

Boze Groninger: ‘Het duurt veel te lang!’

Telegraaf 29.03.2018 Het kabinet liet donderdagmiddag weten dat de gaswinning in Groningen op termijn naar nul gaat. Verschillende Groningers zijn echter nog niet tevreden.

Vreugde bij Groningers: ‘licht aan het einde van de tunnel’

NOS 29.03.2018 In Groningen is opgetogen gereageerd op het kabinetsbesluit om de gaskraan in de provincie dicht te draaien. Actiegroepen de Groninger Bodembeweging en het Groninger Gasberaad spreken van een keerpunt.

Bij Jelle van der Knoop van de Groninger Bodembeweging sprongen de tranen in zijn ogen toen minister Wiebes het nieuws bekendmaakte. “Waar je zo lang voor gevochten hebt, lijkt nu eindelijk werkelijkheid te worden.”

Susan Top van het Groninger Gasberaad zegt dat ze dit besluit niet had verwacht. “Eindelijk is er licht aan het einde van de tunnel”, zegt ze. Wel vreest Top voor de periode tot aan 2030, wanneer de gaswinning helemaal wordt stilgelegd. Ze is bang dat er tot die tijd meer aardbevingen zullen volgen.

Video afspelen

‘Ik had tranen in mijn ogen toen ik het hoorde’

Ook Milieudefensie is blij met het besluit om de gaskraan dicht te draaien. De organisatie zegt dat Groningen er lang op heeft moeten wachten.

Maar Jorien de Lege van Milieudefensie had liever gezien dat het kabinet nog verder ging. “Het gasgebruik gaat met deze maatregelen nauwelijks naar beneden, er wordt vooral overgeschakeld op importgas met nieuwe stikstoffabrieken”, zegt zij. “Op deze manier houden we onze gasverslaving nog tot 2050 in stand. Dat is niet goed voor het klimaat.”

NAM

De Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) wijst in een reactie op het nieuws ook op de voordelen van de gaswinning. “Met dit besluit komt een versneld einde aan jarenlange gaswinning uit Groningen die Nederland veel welvaart heeft gebracht maar tegelijkertijd ook een keerzijde kent voor de Groningers.”

Het bedrijf achter de gaswinning zegt in een verklaring dat het kabinetsbesluit gevolgen heeft voor de NAM en toeleveranciers in de regio. Daarom treft de NAM voorbereidingen voor de lagere productie.

Dat de gaskraan in Groningen dichtgaat, betekent niet dat de NAM zijn deuren moet sluiten. Het bedrijf wint ook aardgas uit kleinere velden op land en zee.

BEKIJK OOK;

Kabinet: binnen 12 jaar einde aan gaswinning in Groningen

Kamer: ‘Historisch besluit’ om gaskraan helemaal dicht te draaien

Hoe Wiebes tot historisch besluit kwam om gaskraan dicht te draaien

NOS 29.03.2018 De Groningse gaskraan gaat helemaal dicht en minister Wiebes maakte vandaag bekend hoe hij dat wil doen. Er komt een stikstof-installatie om buitenlands gas geschikt te maken voor gebruik in Nederland.

De komende jaren wordt de gasexport naar het buitenland teruggeschroefd. Binnen twaalf jaar moet de gaskraan helemaal dicht zijn. Na jarenlang wikken en wegen is dit het definitieve besluit. Hoe kwam dat precies tot stand?

In de avond van 16 augustus 2012 werden de Groningers opgeschrikt door een stevige aardbeving bij het gehucht Huizinge. De schade aan huizen en monumentale panden in de provincie is groot. Met een kracht van 3,6 was het de zwaarste aardbeving ooit die is toe te schrijven aan het gevolg van de gaswinning.

Video afspelen

Tijdlijn: van de zware aardbeving in 2012 tot gaskraan dicht

Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) rapporteerde enkele maanden later aan minister Kamp en de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) dat de gaskraan zo snel en zo ver mogelijk dicht moest worden gedraaid. Een winning van maximaal 12 miljard kuub per jaar zou de kans op aardbevingen minimaliseren.

Het toenmalige kabinet startte in navolging van het rapport verschillende onderzoeken, maar deed niets om de gaswinning terug te dringen. Integendeel, in 2013 werd zelfs 53,9 miljard kuub gas uit de Groningse grond gepompt, ruim 6 miljard kuub meer dan het jaar daarvoor.

Stapsgewijs afbouwen

In 2014 kwam het kabinet tot inkeer: de gaswinning moest wel degelijk omlaag. Er werd een jaarlijks plafond ingesteld van 42,5 miljard kuub gas per jaar. Ook werd de gaswinning bij Loppersum flink teruggeschroefd.

Vanaf dat moment besloot Kamp geregeld om dit plafond steeds lager bij te stellen. Eind 2014 mocht er nog 39,3 miljard kuub uit de grond worden gehaald. In april 2017 volgde Kamp een ‘ongevraagd advies’ van het SodM op om het maximum terug te brengen naar 21,6 miljard kuub.

Plannen weggegooid

Deze laatste grens wilde het huidige kabinet in de loop van hun regeringsperiode nog verder omlaag brengen naar 20,1 miljard kuub per jaar in 2021. Na 2021 kon volgens het kabinet een verdere daling worden verwacht. Totdat Groningen weer werd getroffen door een fikse aardbeving. Op 8 januari dit jaar werd de provincie bij Zeerijp getroffen door een aardbeving met een kracht van 3,4.

Direct na de beving beloofde minister Wiebes de gaswinning zo snel mogelijk terug te brengen. Hij zei dat er plannen moeten worden gemaakt om deze verlaging voor elkaar te krijgen. Hoever hij daarin kon gaan, kon Wiebes toen niet vertellen.

Herhaling

Op 1 februari bracht het SodM nogmaals een advies uit: de gaswinning moet zo snel mogelijk terug naar 12 miljard kuub. Het was hetzelfde cijfer dat de toezichthouder al in 2013 aangaf. Wiebes nam het advies over, maar vertelde wel dat deze grens volgend jaar nog niet kan worden bereikt. Eerst moest de minister inventariseren welke maatregelen er op korte en lange termijn mogelijk waren die de vraag naar gas verkleinen.

Wiebes gaf zichzelf tot eind maart om met concrete plannen te komen. Vandaag presenteerde hij deze plannen, waarbij hij verder gaat dan het advies van het SodM. Binnen twaalf jaar moet de gaswinning in Groningen volledig stop worden gezet. De minister sprak van een “keerpunt” in de geschiedenis van het Groningse gas en zei dat hij heeft “gevochten voor de Groningers”.

Video afspelen

Het Polygoon-journaal over de opkomst van gas

BEKIJK OOK;

Kabinet: binnen 12 jaar einde aan gaswinning in Groningen

Kamer: ‘Historisch besluit’ om gaskraan helemaal dicht te draaien

NAM bereidt zich voor op lagere gaswinning

Telegraaf 29.03.2018 De Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) bereidt zich voor op een voor lagere gasproductie in de komende jaren. „Daarbij wordt gekeken naar hoe de verlaging technisch kan worden gerealiseerd. De verdere gevolgen voor NAM en zijn toeleveranciers in de regio worden de komende tijd bestudeerd”, aldus een woordvoerder.

„De werkgelegenheid bij NAM blijft voorlopig op peil.” De NAM benadrukte dat de activiteiten bestaan uit meer dan alleen gaswinning uit het Groningen-gasveld. Naast het Groningen-gasveld wint NAM ook aardgas uit kleine velden op land en zee.

BEKIJK OOK:

Gaswinning Groningen naar nul

Gasberaad kan besluit Wiebes nog niet bevatten

Telegraaf 29.03.2018 Susan Top van het Groninger Gasberaad probeert het nieuws dat de gaswinning in haar provincie nu snel wordt teruggeschroefd nog te bevatten. „Het is wel veel ineens. Ik ben wel blij, want ik had niet gedacht dat het zo snel zou kunnen. Maar we voelen ons ook extra belazerd, want tot een half jaar geleden werd ons verteld dat dit onmogelijk was.”

„Oud-minister Kamp heeft altijd gezegd dat de gaswinning niet zo snel zou kunnen stoppen en volgens hem was 21 miljard kuub de absolute ondergrens voor de gaswinning”, aldus Top. Het Groninger Gasberaad, een collectief van maatschappelijke organisaties, is volgens haar jarenlang „geconditioneerd geweest om het addertje” onder het gras te zoeken.

BEKIJK OOK:

Gaswinning Groningen naar nul

’Dapper dat Wiebes dit doet’

„Het is dapper dat minister Wiebes dit doet. En ik geloof oprecht dat hij het ook echt wil. Maar als je steeds te horen hebt gekregen dat dit onmogelijk was, is het toch een beetje gek. We proberen dit te verwerken.”

Top is tevreden dat er nu beweging in het veelbesproken gaswinningsdossier zit. „Het is mooi dat er de afgelopen zes maanden al meer beweging is geweest dan alle jaren ervoor.”

Gasunie: zonder Gronings gas moet lukken

Telegraaf 29.03.2018 Nederland kan binnen tien jaar zonder de gaswinning in Groningen mits verschillende maatregelen die het kabinet nu nog laat onderzoeken ook echt doorgang vinden. Dat schat gasnetbeheerder Gasunie in. Volgens een woordvoerder zou de leveringszekerheid in dat geval gegarandeerd blijven.

Om de kraan volledig dicht te draaien is het dan wel nodig dat er omgezet buitenlands gas kan worden gestald in de ondergrondse gasopslag in het Drentse Norg. Daar zit nu nog Gronings ’laagcalorisch’ gas in, maar dat wijkt wat betreft samenstelling iets af van het ’hoogcalorisch’ gas uit het buitenland. Komende jaren wordt er in Zuidbroek een stikstofinstallatie gebouwd waarmee hoogcalorisch gas kan worden omgezet in laagcalorisch gas.

Volgens Gasunie zal die stikstofinstallatie begin 2022 in gebruik worden genomen. De installatie maakt een reductie van de gaswinning mogelijk van circa 7 miljard kubieke meter Groningen-gas per jaar (bij een koud jaar). Hierdoor kan direct na ingebruikname van de installatie het beoogde productieplafond van 12 miljard kubieke meter gerealiseerd worden, aldus Gasunie.

BEKIJK OOK:

Gaswinning Groningen naar nul

Een andere belangrijke voorwaarde is dat het gasverbruik van Nederlandse huishoudens voldoende omlaag gaat. Gasunie denkt dat dit via initiatieven met bijvoorbeeld warmtepompen technisch mogelijk is. Maar het moet allemaal nog wel gebeuren, aldus de zegsman naar aanleiding van het kabinetsbesluit om de gaswinning in Groningen op termijn tot nul terug te brengen.

Gasunie meldde verder dat om de dalende productie van gas uit Groningen op te vangen er vorig jaar 11 procent meer ’hoogcalorisch’ gas geschikt werd gemaakt voor huishoudens en bedrijven dan in 2016. De totale hoeveelheid getransporteerd aardgas bleef vorig jaar vrijwel gelijk op 124 miljard kubieke meter.

Shell: ’NAM is meer dan alleen Groningen’

Telegraaf 29.03.2018  Het besluit om de gaswinning in Groningen uiteindelijk stop te zetten, zal uiteraard niet zonder gevolgen zijn voor de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) en de vele toeleveranciers in de regio. Dat constateert Shell, naast het Amerikaanse ExxonMobil eigenaar van de NAM. Maar de NAM is meer dan alleen Groningen, aldus het olie- en gasconcern.

„Naast het Groningenveld wint NAM ook aardgas uit kleine gasvelden in Nederland en op zee. Circa 28 procent van het Nederlandse aardgas wordt op zee gewonnen”, aldus Shell. Daarnaast zijn de kennis en kunde van NAM relevant in de energietransitie waar Nederland voor staat, voegt het bedrijf toe.

BEKIJK OOK:

Gaswinning Groningen naar nul

Shell heeft kennis genomen van de brief van minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) en bestudeert momenteel de inhoud. „Het is aan de minister om een afweging te maken tussen de verschillende publieke belangen waaronder veiligheid en leveringszekerheid”, aldus Shell.

Wiebes: inzet is geen schadeclaim NAM

Telegraaf 29.03.2018 Het kabinet wil voorkomen dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) een schadevergoeding gaat claimen voor het stopzetten van de gaswinning in Groningen. Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) wil wel regelen dat we „iedere Nederlander kunnen blijven bedienen” met aardgas.

Het besluit om de gaskraan in Groningen uiterlijk in 2030 helemaal dicht te draaien, zal door NAM en moederbedrijven Shell en Exxon vast niet met gejuich zijn ontvangen, denkt Wiebes. „Ik denk dat de vlag er niet uit kan.” Maar „ik ben met de oliemaatschappijen in gesprek, ik onderhandel met ze”, zegt de minister. „Mijn inzet is dat er geen schadeclaim komt voor het gas dat in de bodem achterblijft.”

BEKIJK OOK:

Gaswinning Groningen naar nul

De NAM had nog een kwarteeuw lang jaarlijks 12 miljard kuub uit de Groninger bodem kunnen winnen, stelt Wiebes. Maar dat zou „voor de veiligheid moeilijk te verdedigen” en bovendien „maatschappelijk niet aanvaardbaar” zijn.

Kamer: ‘Historisch besluit’ om gaskraan helemaal dicht te draaien

NOS 29.03.2018 De Tweede Kamer reageert positief op het besluit van het kabinet om de gaskraan in Groningen volledig dicht te draaien. Premier Rutte zei vandaag dat de gaswinning terug moet naar 0 kuub, omdat de gevolgen niet meer aanvaardbaar zijn.

Oppositiepartij PvdA vindt het afbouwen van de Groningse gaswinning een “historische stap”. Kamerlid Nijboer vindt het nu zaak om “de Groningers recht te doen, schades zonder rompslomp te vergoeden en perspectief te bieden voor het gebied”.

Goed nieuws

GroenLinks spreekt van het einde van het fossiele tijdperk en wil snel in debat met minister Wiebes van Economische Zaken over hoe zijn plannen werkelijkheid worden. “De Groningers moeten er zeker van kunnen zijn dat het niet bij plannen blijft”, aldus Kamerlid Van Tongeren van GroenLinks. De SP twittert: “Eindelijk goed nieuws uit Groningen!” en benadrukt dat de partij hier lang en hard voor heeft gestreden.

Historisch besluit

De coalitiepartijen zijn blij dat Groningen en “de veiligheid van de Groningers echt op de eerste plaats worden gezet”. Ook VVD, CDA, D66 en ChristenUnie spreken over een historisch besluit. “De gaskraan gaat dicht en alles wordt in het werk gezet om dat op de snelst mogelijke manier te doen”, zegt Kamerlid Mulder van het CDA.

BEKIJK OOK;

Kabinet: binnen 12 jaar einde aan gaswinning in Groningen

Gaswinning in Loppersum per direct stilgelegd

Wiebes: het kost tijd om gaswinning te verminderen maar ‘de 12’ moet gehaald

Kabinet wil gaswinning Groningen uiterlijk in 2030 stopzetten 

NU 29.03.2018 Het kabinet wil dat de gaswinning in Groningen het komend decennium helemaal wordt stopgezet en is hier maatregelen voor aan het nemen. Dit gaat stapsgewijs, laat premier Mark Rutte donderdag weten.

De Nederlandse gasproductie is op dit moment 21,6 miljard kuub per jaar. Uiterlijk in 2022 zou dit onder 12 miljard kuub per jaar moeten liggen. In “het komend decennium” moet de gaswinning naar nul.

Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) adviseerde in februari om de gaswinning terug te brengen naar die 12 miljard per jaar. Zo zou de kans op (zware) aardbevingen in de provincie lager komen te liggen. Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) toen liet vrijwel direct weten dit advies te willen opvolgen.

“Maar zelfs op een niveau van 12 miljard kuub is het niet veilig”, zegt de minister. “Dan kun je nog steeds niet zeggen dat Groningen wel Groningen blijft.” De provincie heeft al jarenlang te kampen met aardbevingen. Als gevolg hiervan ontstaat schade aan de gebouwen.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Stikstof

Donderdag presenteert Wiebes zijn plannen over hoe hij de hoeveelheid in Nederland opgepompt gas wil verlagen. Zo wordt de export naar het buitenland verminderd en wordt een nieuwe stikstoffabriek gebouwd. Deze komt te staan in Zuidbroek (Oost-Groningen) en zal rond de 500 miljoen euro gaan kosten.

Doordat buitenlands gas met de komst van de stikstoffabriek ook in Nederland bruikbaar is, hoeft er minder gas uit de Nederlandse bodem te worden gepompt en wordt de afhankelijkheid van Gronings gas verminderd. “We moeten wegschuiven van het bestrijden van de symptomen, naar het wegnemen van de oorzaak”, legt de minister uit.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Zie ook: Reacties op besluit kabinet stopzetten gaswinning

Gasbel

Als de gaswinning eenmaal is stopgezet, is naar schatting zo’n 85 tot 90 procent van het gas onder de provincie gewonnen, aldus Wiebes.

De Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM), de gaswinner in de provincie, “hangt de vlag niet uit”, reageert Wiebes op de vraag over hoe de oliemaatschappij reageerde op het stopzetten.

Verder wil de minister geen uitspraken doen over het standpunt van de NAM. “Ik onderhandel met ze. Inzet is dat we geen schadeclaim willen over het in de bodem achtergebleven gas.”

Keerzjide

De NAM laat weten dat er met het besluit van Wiebes “een versneld einde komt van de gaswinning uit Groningen, die Nederland veel welvaart heeft gebracht maar tegelijkertijd ook een keerzijde kent”. “In de bedrijfsvoering treft de NAM voorbereidingen voor lagere productie in de komende jaren.”

Het oliebedrijf zegt toe dat het plan het belang van de energietransitie onderstreept en dat de NAM de komende jaren  Nederland zal voorzien van de energie die nodig is.

Advies

SodM meldt “de minister nader te gaan adviseren over de veiligheidsrisico’s van zijn plan”. De toezichthouder zal daarnaast in kaart brengen wat het plan betekent voor de ontwikkeling van de veiligheidsrisico’s en aangeven wanneer aan de veiligheidsnorm wordt voldaan.

Naar verwachting zal SodM begin juni komen met het advies.

Zie ook: Forse verlaging van gaswinning garandeert geen veilig Groningen

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Gaswinning Groningen naar nul

Telegraaf 29.03.2018 De gaswinning in Groningen gaat op termijn naar nul. Dat heeft het kabinet besloten. Alleen door het wegnemen van de oorzaak van het aardbevingsrisico kunnen de veiligheid en de veiligheidsbeleving in Groningen op afzienbare termijn worden gegarandeerd, stelt het kabinet.

Minister Wiebes gaf dinsdagmiddag een persconferentie over het besluit. Onze verslaggever Alexander Bakker twitterde hierover. Zijn tweets vind je ook onderaan dit verhaal.

Uiterlijk per oktober 2022, maar mogelijk al een jaar eerder, daalt de gaswinning tot onder het niveau van 12 miljard kuub. Op dit moment is dat nog 21 miljard kuub.

Afhankelijk van het effect van de maatregelen wordt vanaf oktober 2022 een daling voorzien naar 7,5 miljard kuub en mogelijk fors minder. In de jaren daarna wordt de gaswinning helemaal afgebouwd tot nul.

BEKIJK OOK:

Wiebes: inzet is geen schadeclaim NAM

’Ik heb voor ze geknokt’

„Groningen moet Groningen blijven”, zegt minister Wiebes (Economische Zaken). „Het is nodig voor de veiligheid van Groningen. Ik heb voor ze geknokt.” Wiebes stelt mensen met een cv-ketel gerust: „We laten Nederlanders niet in de kou staan. Wijken worden stap voor stap gasvrij gemaakt.”

De toezichthouder, het Staatstoezicht op de Mijnen, adviseerde na de zware aardbeving bij Zeerijp in januari om de gaswinning zo snel mogelijk af te bouwen naar 12 miljard kuub. Maar ook op dat niveau „blijft het risico op een zware aardbeving bestaan”, benadrukt de regering.

BEKIJK OOK:

NAM bereidt zich voor op lagere gaswinning

Aanvullende maatregelen

Hoe snel de winning omlaag kan hangt ook af van een reeks aanvullende maatregelen die de minister voor ogen heeft, zoals de bouw van een nieuwe stikstoffabriek voor 500 miljoen euro in Zuidbroek. Daarmee kan gas uit het buitenland geschikt worden gemaakt voor gebruik in Nederland. Mogelijk komt dat ook van „regimes die we niet zo prettig vinden als het onze”, maar dat is volgens Wiebes niet anders.

BEKIJK OOK:

Huishoudens betalen nieuwe stikstoffabriek

Met deze plannen zal uiteindelijk niet al het gas uit het veld worden gehaald, zei Wiebes. „Technisch is het mogelijk de gasbel helemaal uit te putten, maar of het maatschappelijk verantwoord is…” Wiebes wil nog niets kwijt over wat het dichtdraaien van de gaskraan het Rijk gaat kosten. „Daarover gaan we komende maand praten. Dit is een dag voor de veiligheid, niet voor de financiën.”

BEKIJK OOK:

Gasberaad kan besluit Wiebes nog niet bevatten

’Als ik er zou wonen zou ik blij zijn’

Nu de gaswinning versneld wordt afgebouwd, mogen Groningse dorpen als ’t Zandt volgens de minister weer hopen dat ze aan de sloophamer ontkomen. „Dat zou ik toch wel hopen. Als ik er zou wonen zou ik blij zijn”, zei Wiebes. Hij gaat „er met de regio over praten.”

BEKIJK OOK:

Shell: ’NAM is meer dan alleen Groningen’

Het kabinet acht de „gevolgen van de gaswinning maatschappelijk niet langer aanvaardbaar.” „Alleen door het wegnemen van de oorzaak van het aardbevingsrisico kunnen de veiligheid en de veiligheidsbeleving in Groningen op afzienbare termijn worden gegarandeerd.”

BEKIJK OOK:

Gasunie: zonder Gronings gas moet lukken

Meer import

Het kabinet kiest er voorlopig voor om meer gas te importeren. Wiebes geeft daarom groen licht voor de bouw van een stikstoffabriek van een half miljard euro. Noors en Russisch gas kan zo geschikt worden gemaakt voor onze kooktoestellen en cv-ketels.

De reacties op het nieuws van de gaswinning stromen binnen.

Een overzicht:

Gedeputeerde Eelco Eikenaar (SP): „Hier is jarenlang voor gestreden door de Groningers. En ik ga vandaag even niet tragisch doen over het feit dat dit besluit eigenlijk te laat is genomen. De gaskraan gaat dicht en dat is fantastisch nieuws. Het probleem wordt bij de bron aangepakt en ik lees in de brief van de minister dat ze dat zo snel mogelijk gaan doen. Ik concludeer zelfs dat ze inzetten op een niveau van 7,5 miljard in 2022. Daarvoor moeten nu de maatregelen worden genomen. Sneller dan snel. En dan kunnen de specialisten kijken wat de effecten zijn. Ik hoop van harte dat we dan minder huizen hoeven te versterken, maar we moeten wel doen wat nodig is. Ook als de gaswinning helemaal is teruggebracht.”

Angnes Mulder, Tweede Kamerlid van het CDA: „Na een jarenlange strijd voor de veiligheid van de Groningers doet het mij goed dat het kabinet dit historische besluit heeft genomen. De gaskraan gaat dicht en alles wordt in het werk gezet om dat op de snelst mogelijke manier te doen. De stikstoffabriek waarvoor het CDA al jaren pleit draagt daar aan bij, evenals de industrie en alle huishoudens. Daarmee krijgt Groningen weer perspectief en dat is hard nodig.”

Jorien de Lege, campagneleider energie bij Milieudefensie: „Groningen heeft er lang op moeten wachten. Gelukkig is dit kabinet voortvarend aan de slag gegaan, dat is goed nieuws. Maar het gasgebruik gaat met deze maatregelen nauwelijks naar beneden, er wordt vooral overgeschakeld op importgas met nieuwe stikstoffabrieken. Op deze manier houden we onze gasverslaving nog tot 2050 in stand. Dat is niet goed voor het klimaat. Heel Nederland moet van het gas af, zo’n 7 miljoen huizen. Het is zaak dat Wiebes ook daar meer haast mee maakt en serieus geld uittrekt zodat iedereen kan overstappen op koken en stoken zonder gas.”

Faiza Oulahsen, campagnevoerster Klimaat en Energie van Greenpeace: „We zijn blij dat het kabinet inziet dat de Groningers en het klimaat belangrijker zijn dan de belangen van de NAM. We gaan erop toezien dat deze belofte wordt waargemaakt.”

Tweede Kamerlid Carla Dik-Faber van ChristenUnie (via Twitter): „Groningen first! Blij met kabinetsbesluit om gaskraan dicht te draaien. Weg met de gasverslaving. Groningen voorop in energietransitie!”

Sandra Beckerman, Tweede Kamerlid van de SP: „Er komt binnen enkele jaren eindelijk een einde aan de gaswinning in Groningen. De Groningers hebben deze overwinning niet cadeau gekregen. Hier is lang en hard voor gestreden. Ik wil alle Groningers feliciteren. We zijn er nog lang niet en we kennen nog niet alle details, maar dit is eindelijk goed nieuws.”

Henk Nijboer, Tweede Kamerlid van de PvdA (via Twitter): „Gaswinning Groningen volledig afbouwen naar 0 is een historische stap. Nu zaak Groningers recht te doen, schades zonder rompslomp te vergoeden en perspectief te bieden voor het gebied.”

Liesbeth van Tongeren, Tweede Kamerlid van GroenLinks: „GroenLinks vindt het terecht dat het kabinet dit probleem erkent. De richting die dit kabinet inslaat is de juiste. Groningers moeten er zeker van kunnen zijn dat het niet bij plannen blijft, maar dat de afbouw van de gaswinning snel werkelijkheid wordt. Ik heb onmiddellijk een debat aangevraagd en krijg daar graag meer duidelijkheid over de garanties die minister Wiebes de Groningers biedt.”

Rob Jetten, Tweede Kamerlid van D66: „Dit is een historisch besluit. Hiermee laat het kabinet zien dat de veiligheid van Groningers echt op de eerste plaats staat. Per direct wordt alles op alles gezet om binnen enkele jaren te stoppen met de gaswinning in Groningen. Dat is de beste garantie voor de veiligheid van de Groningers.”

René Paas, commissaris van de Koning in Groningen: „Voor ons is dit groot nieuws en we zijn er een beetje emotioneel onder. Het is een moedig besluit van minister Wiebes om te zeggen: we pakken de oorzaak aan. Dat het bouwen van een stikstoffabriek nu in het pakket zit, is een teken dat het deze minister ernst is met het afbouwen van de gaswinning. Zijn voorganger blies zo’n fabriek nog af omdat die te duur zou zijn. Er moet nu verder worden gepraat over het economisch perspectief voor Groningen: Nederland heeft het warm gekregen van Gronings gas, maar kan ook straks niet zonder Groningen als het gaat om de transitie naar duurzame energie.”

Dilan Yesilgöz, Tweede Kamerlid van de VVD: „Keerpunt voor Groningen! Mooi nieuws dat gaswinning zo snel mogelijk volledig wordt beëindigd. Veiligheid van Groningers voorop en positief effect op de versterkingsoperatie.”

Frank Wassenberg, Tweede Kamerlid van de Partij voor de Dieren: „De Partij voor de Dieren is blij dat de gaswinning is Groningen versneld wordt afgebouwd, en dat het kabinet eindelijk tot de conclusie komt dat de gevolgen van de gaswinning voor de leefbaarheid van Groningers onaanvaardbaar zijn. Helaas is het terugbrengen van de gaswinning niet automatisch ook goed nieuws voor het klimaat. Er is nauwelijks sprake van het terugbrengen van ons gasgebruik; onze afhankelijkheid van aardgas blijft groot.”

De Groninger Bodem Beweging noemt het besluit om de gaswinning in Groningen uiteindelijk stop te zetten „geweldig. Voor het eerst komt de nul in zicht”, aldus een woordvoerder. „Dit geeft weer vertrouwen. Hier hebben we al die tijd voor gevochten. In feite zijn alle argumenten die wij al die tijd hebben ingebracht nu overgenomen. Dit is heel belangrijk voor Groningen. Het geeft perspectief. Er kunnen weer plannen worden gemaakt en dat is ook goed voor de economie. Door die aardbevingen gaat niemand hierheen verhuizen, maar daar kan nu verandering in komen nu minister Wiebes heeft gezegd dat hij de gaswinning zo snel mogelijk terug naar nul wil brengen.”

Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) gaat het plan van Wiebes bestuderen en zal hem waar nodig adviseren over vermindering van de gaswinning: „SodM doet dit vanuit het oogpunt van de veiligheid van de Groningers. SodM gaat daarnaast in kaart brengen wat het plan betekent voor de ontwikkeling van de veiligheidsrisico’s in Groningen en gaat aangeven wanneer aan de veiligheidsnorm wordt voldaan. Aan de hand van deze aanpak maken we zichtbaar voor hoeveel gebouwen en mensen de veiligheidsrisico’s niet voldoen aan de veiligheidsnorm. Dit gaat SodM doen voor ieder jaar van afbouw van de gasproductie. Zo wordt ook zichtbaar wanneer de productie wél aan de veiligheidsnorm voldoet.”

Tweets by ‎@alexanderbakker

Kabinet gaat verder dan verwacht met nieuw besluit rond gaswinning Groningen: uiteindelijk helemaal naar nul

‘Alleen zo kan de veiligheid in Groningen op afzienbare termijn worden gegarandeerd’

VK 29.03.2018 De gaswinning in Groningen, waar Nederlandse de schatkist jarenlang op teerde, gaat versneld terug naar nul. Dat hebben premier Rutte en minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat donderdag bekendgemaakt. Uiterlijk in 2030 zal de gaskraan dichtgaan.

Daarmee zet het kabinet meer vaart achter het dichtdraaien van de gaskraan dan verwacht.In het regeerakkoord stelde het kabinet de winning nog op 20 miljard kuub per jaar. Maar na de aardbeving bij Zeerijp in januari, met 3,4 op de schaal van Richter de zwaarste in vijf jaar, kondigde het Staatstoezicht op de Mijnen code rood af en werd alles vloeibaar. Toen al kondigde Wiebes aan de gaswinning zo snel als mogelijk zo ver mogelijk terug te willen draaien.

Bijna 300 miljard euro bracht het ‘onzichtbare goud’ uit Groningen sinds het begin van de winning in 1963 op. Deze bron van welvaart veranderde de afgelopen jaren in een bron van onveiligheid en een schadepost. Zeker na de zware aardbeving bij Huizinge in 2012. De teller staat inmiddels op bijna honderdduizend schademeldingen.

Talloze gasdebatten en fakkeloptochten leverden aanvankelijk niet op wat Wiebes de Groningers nu in het vooruitzicht stelt. ‘Voor het eerst komt de nul in zicht’, aldus de Groninger Bodem Beweging. ‘Hier hebben we al die tijd voor gevochten.’

Keerpunt

Deze keer worden niet de symptomen bestreden, maar de oorzaak aangepakt, zegt commissaris van Koning in Groningen René Paas. ‘Sommigen waren er echt emotioneel onder. Zo krachtig als mogelijk is de veiligheid van de Groningers vooropgesteld.’

Even de gaskraan dichtdraaien gaat niet, zei Wiebes, al stelt hij dat de inschattingen aan de voorzichtige kant zijn. Uiterlijk in 2022 moet de winning teruggebracht zijn tot 12 miljard kubieke meter, het niveau waarbij volgens het SodM de veiligheidsrisico’s voor de Groningse bevolking aanvaardbaar zijn. Daarmee neemt Wiebes geen genoegen. ‘Het is technisch mogelijk de gasbel uit te putten, maar maatschappelijk niet. Dit is echt een keerpunt.’

De winning werd de afgelopen jaren al stapsgewijs afgebouwd, zij het schoorvoetend. Het leidde bij de Groningers tot steeds meer wantrouwen en boosheid. Vooral het feit dat na de aardbeving van Huizinge en het daaropvolgende alarmerende advies van de toezichthouder de gaswinning tot een recordhoogte van bijna 54 miljard kuub werd opgeschroefd, zit nog steeds diep in Groningen.En waarom schoot Kamp in 2016 de stikstoffabriek af, die Wiebes nu als troefkaart op tafel legt om gas te kunnen importeren?

Deze keer worden niet de symptomen bestreden, maar de oorzaak aangepakt, aldus René Paas, commissaris van de Koning in Groningen.

Vanaf 2022 kan met de stikstoffabriek 7 miljard kuub Gronings gas worden bespaard. Wel zullen grote bedrijven, huishoudens en buurlanden sneller dan gedacht moeten omschakelen. Wiebes: ‘Het gaat niet zonder offers.’

Het verbeterde economisch tij, de noodzaak de klimaatdoelstellingen van Parijs te halen, het toegenomen besef van urgentie in Den Haag: het zal allemaal bijgedragen hebben aan het besluit dat onvermijdelijk werd. De winning uit het Groningerveld, dat aanvankelijk 2.700 miljard kuub aardgas bevatte, was bovendien al een aflopende zaak: het reservoir is voor tweederde leeg. Nu zal ten gunste van de Groningers een deel van het gas in de bodem achterblijven. ‘Bij de Nederlandse Aardolie Maatschappij zal de vlag niet uitgaan’, aldus Wiebes, die niettemin geen schadeclaim verwacht.

De rol van de nieuwe minister moet niet gerelativeerd worden. Bij zijn eerste bezoek aan de provincie noemde hij Groningen zijn ‘topprioriteit’. Dat hadden ze vaker gehoord, zegt Paas. ‘Maar Wiebes laat zien dat hij levert.’ Met de minister hoopt de commissaris dat de immense versterkingsoperatie nu grotendeels kan worden afgewend.

Meer over gaswinning in Groningen; 

Minister Wiebes staat voor het blok
De gaswinning in Groningen moet flink worden verminderd omwille van de veiligheid. Dat stelde het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). Lees hier het hele artikel uit januari terug.

NAM, staat en Groningen blijven naar elkaar wijzen – waar blijft schaderegeling?
Waarom is er nog geen nieuwe schaderegeling voor Groningen? Na eerst naar de regio gewezen te hebben, weet premier Rutte de vertraging zondag aan de lange kabinetsformatie. Opvallend, want eerder noemde hij dat zelf nog ‘staatsrechtelijk geleuter’. Lees hier het hele artikel. (+)

Krijgen de gedupeerden in Groningen hun geld nu echt terug? En wie gaat er betalen?
Ineens was er de angst dat Shell zich onttrok aan zijn verantwoordelijkheid voor de gedupeerden. Is dat zo?

Volg en lees meer over:  MENS & MAATSCHAPPIJ   ECONOMIE

Kabinet: binnen 12 jaar einde aan gaswinning in Groningen

NOS 29.03.2018 Het kabinet wil een einde maken aan de gaswinning in Groningen. Premier Rutte zei op zijn wekelijkse persconferentie dat de gaswinning terug moet naar 0 kuub. Hij sprak van een “belangrijk besluit”.

De gevolgen van de gaswinning – met andere woorden: de aardbevingen – zijn volgens het kabinet niet langer aanvaardbaar. Daarom is nu besloten dat er “eind volgend decennium” een volledig einde aan moet komen.

Volgens minister Wiebes zit er “omwille van de veiligheid” niets anders op dan de oorzaak van de aardbevingen helemaal weg te nemen. Dat betekent dat een deel van het Groninger gas “gewoon in de grond blijft zitten”.

Zo snel mogelijk

Uiterlijk oktober 2022 “maar mogelijk al een jaar eerder” moet de gaswinning al onder de 12 miljard kuub zijn gedaald. In de jaren daarna wordt de gaswinning afgebouwd tot nul “volgens het snelst mogelijke pad”.

Het kabinet gaat hiermee verder dan het advies dat het Staatstoezicht op de Mijnen (SoDM) op 1 februari gaf: de gaswinning moet zo snel mogelijk omlaag naar 12 miljard kuub per jaar. Volgens Wiebes is er sprake van “een keerpunt”.

Vorig jaar werd nog 23,6 miljard kuub gas gewonnen. Dat was al minder dan in de jaren ervoor. In 2013 ging het nog om het dubbele: 53,9 miljard kuub.

Ik heb voor de Groningers gevochten, aldus Minister Wiebes van Economische Zaken.

Volgens minister Wiebes komt niemand door het besluit in de kou te zitten. Er worden allerlei maatregelen genomen. Zo wordt voor 500 miljoen euro een stikstofinstallatie gebouwd in het gaswinningsgebied. Die dient om buitenlands gas geschikt te maken voor gebruik in Nederland. Ook wordt de export van Gronings gas de komende jaar teruggeschroefd.

Wiebes wilde nog niet ingaan op de kosten. Hij wil het vandaag alleen over de veiligheid hebben. “De kosten komen bij de voorjaarsnota aan de orde.” Hij zei al wel dat dit besluit “niet zonder offers” kan worden uitgevoerd. De Nederlandse huishoudens zullen het ook in hun portemonnee merken, bijvoorbeeld omdat de investeringen in de nieuwe stikstofinstallatie worden doorberekend in de transportkosten van gas.

De minister wilde ook niet speculeren over hoe de Groningers gaan reageren. Hij zei dat er de afgelopen jaren al genoeg voor de Groningers is gesproken. “Maar ik heb voor ze gevochten.”

BEKIJK OOK;

Gaswinning in Loppersum per direct stilgelegd

Wiebes: het kost tijd om gaswinning te verminderen maar ‘de 12’ moet gehaald

Rutte: Gaswinning in 2030 helemaal stopgezet

Elsevier 29.03.2018 Premier Mark Rutte wil gaswinning in Groningen terugbrengen naar nul in 2030. Vandaag maakt de premier de plannen bekend over het stoppen met de gaswinning. Minister Eric Wiebes van Economische Zaken zal binnenkort uitleg verschaffen over de manier waarop dit moet worden bereikt.

Volgens het kabinet is het stoppen met de gaswinning in Groningen de enige garantie voor de veiligheid van de inwoners van het getroffen gebied.

De plannen van het kabinet zijn ambitieus, de gaswinning in Groningen moet in oktober 2022 worden teruggebracht tot 12 miljard kuub. Dat werd eerder al geadviseerd door het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). Daarna moet de gaswinning geleidelijk worden teruggebracht, uiteindelijk naar nul kuub.

Overheid handelt schademeldingen af

Wiebes wekt te hoge verwachtingen voor Groningen, schreef Rob Ramaker eerder.

Eerder dit jaar werd ook besloten dat de staat de schademeldingen zal afhandelen. De discussie over gaswinning in Groningen kwam op gang, toen het gebied rond Loppersum door aardbevingen werd getroffen. Over het aardbevingbestendig maken van Groningse huizen, schreef Rob Ramaker eerder de volgende analyse. 

Meer lezen over de anti-aardgas-gekte? Lees dan nu de artikelen in ons dossier ‘Van het gas af’

   Berend Sommer (1990) is online redacteur bij Elsevier Weekblad. Hij studeerde geschiedenis aan de Universiteit Leiden. Zijn debuut Duchamp verscheen in juni 2017 bij Uitgeverij Prometheus.

Kabinet: Gaswinning in Groningen gaat naar nul

AD 29.03.2018 Het kabinet gaat de gaskraan in Groningen stapgewijs volledig dichtdraaien. Uiterlijk in oktober 2022 – maar mogelijk een jaar eerder – moet de gaswinning tot onder 12 miljard kuub per jaar zijn gebracht. Dat maakt minister Wiebes (Economische Zaken) zojuist bekend.

View image on Twitter

  Laurens Kok@lwmkok

Wiebes licht gasbesluit toe: ‘meest gestelde vraag aan mij is: ‘Meneer Wiebes, blijft Groningen wel Groningen?’ 2:13 PM – Mar 29, 2018  See Laurens Kok’s other Tweets

Als het eerste doel van 12 miljard kuub in 2022 is behaald, moet de gaskraan zo snel mogelijk verder dicht naar 7,5 miljard kuub per jaar. Daarna moet de gaswinning rond 2030 helemaal zijn afgebouwd.

De gevolgen van de gaswinning zijn volgens het kabinet maatschappelijk niet langer aanvaardbaar. ,,De aardbevingen veroorzaken schade aan huizen en gebouwen en zorgen voor onzekerheid bij bewoners”, schrijft Wiebes in een brief aan de Kamer. ,,Alleen door het wegnemen van de oorzaak van het aardbevingsrisico kunnen de veiligheid en de veiligheidsbeleving in Groningen op afzienbare termijn worden gegarandeerd.”

Het besluit gaat verder dan het advies van de Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) om de gaswinning uit het Groningenveld terug te brengen tot 12 miljard kuub per jaar. ,,Ook bij een jaarlijkse gaswinning op het niveau van 12 miljard Nm3 blijft het risico op een zware aardbeving bestaan”, aldus Wiebes. ,,We moeten de oorzaken van de bevingen wegnemen”, aldus de bewindsman tijdens een ingelaste persconferentie.

Ook de uitputting van de gasbel is niet aanvaardbaar, zegt Wiebes. ,,85 tot 90 procent is gewonnen. Daar blijft het bij. Er zit ook nog kolen in de bodem en we hebben ook niet alle turf opgestoken.”

Lees ook;

​‘Ouderwetse cv-ketel verdwijnt vanaf 2021’

Lees meer

Maatregelen

  Laurens Kok@lwmkok

Niemand zit straks in de kou

‘Ik denk dat de vlaggen niet uitgaan’, zegt Wiebes over reactie NAM (Shell/Exxon). Hij stelt als ‘inzet’ te hebben ‘dat er geen schadeclaim komt voor het gas dat in de bodem blijft.’ 2:21 PM – Mar 29, 2018

See Laurens Kok’s other Tweets

,,Even de gaskraan dichtdraaien is er niet bij”, zegt Wiebes, die met een aantal maatregelen komt om de afbouwen te helpen. Zo wordt er een nieuwe stikstofinstallatie gebouwd waarmee hoogcalorisch gas kan worden omgezet in laagcalorisch gas. Die kost 500 miljoen euro en zou vanaf 2022 een jaarlijkse besparing van 7 miljard kuub moeten opleveren.

Dat geld voor de fabriek moet onder andere door huishoudens worden opgebracht. Voor hen gaat de gasrekening omhoog, naar verwachting met twee euro per jaar. Ook moeten in nieuwe huizen zo veel mogelijk alternatieve energiebronnen worden aangelegd zodat cv-ketels en keukens niet meer op gas worden gestookt. En nieuwe huizen moeten waar mogelijk worden omgebouwd. ,,Stapsgewijs”, benadrukt hij. ,,Niemand zit straks in de kou.” Verder details over dat laatste geeft het kabinet nog niet.

Een tweede maatregel is dat de 170 bedrijven die het meeste gas verbruiken (samen goed voor 4,4 miljard kuub per jaar) is gesommeerd om voor 2022 over te gaan op of buitenlands calorisch gas of op alternatieve energiebronnen.

Ten derde worden contracten met het buitenland afgebouwd. Gekeken wordt of een Duitse energiecentrale kan worden omgebouwd met een stikstofinstallatie, waardoor Duitse afnemers niet meer afhankelijk worden van het Groningse gas. Dat kan 1,7 miljard kuub per jaar schelen.

Conservatief

Eric Wiebes © ANP

Het tijdspad is volgens Wiebes conservatief opgesteld. Het kan sneller, blijkt uit de brief. ,,Afhankelijk van de weersomstandigheden en het succes van het aanvullende pakket aan besparingsmaatregelen, zoals extra inkoop van stikstof en een groter aantal bedrijven dat omschakelt op andere energiebronnen, kan de gaswinning sneller worden teruggebracht dan het tijdpad van het kabinet.”

Wiebes erkent dat er vier jaar geleden al begonnen had kunnen worden met de bouw van de stikstofinstallatie. ,,Maar achteraf praten is zó makkelijk.”

De bewindsman wil niet zeggen wat het gasbesluit in totaal gaat kosten. ,,Ik doe mijn sommetjes, maar is aan minister Hoekstra (Financiën) om die te communiceren bij de Voorjaarsnota.” Die moet voor 1 juni in de Kamer liggen.

‘Historisch’

Het besluit wordt met vreugde ontvangen in de Kamer. Dilan Yesilgöz, Tweede Kamerlid van de VVD spreekt van een ‘keerpunt voor Groningen’. Rob Jetten (D66) noemt het een ‘historisch besluit’. ,,Hiermee laat het kabinet zien dat de veiligheid van Groningers echt op de eerste plaats staat.

Per direct wordt alles op alles gezet om binnen enkele jaren te stoppen met de gaswinning in Groningen. Dat is de beste garantie voor de veiligheid van de Groningers.” Ook ChristenUnie-Kamerlid Carla Dik-Faber is blij. ,,Weg met de gasverslaving. Groningen voorop in energietransitie!” Agnes Mulder (CDA) stelt vast dat Groningen weer perspectief krijgt. ,,Dat was hard nodig.”

   Henk Nijboer@henknijboer

Gaswinning Groningen volledig afbouwen naar 0 is een historische stap. Nu zaak Groningers recht te doen, schades zonder rompslomp te vergoeden en perspectief te bieden voor het gebied. 2:08 PM – Mar 29, 2018

GroenLinks-Kamerlid Liesbeth van Tongeren wil garanties zien. ,,Groningers moeten er zeker van kunnen zijn dat het niet bij plannen blijft, maar dat de afbouw van de gaswinning snel werkelijkheid wordt.” Sandra Beckerman (SP): ,,De Groningers hebben deze overwinning niet cadeau gekregen. Hier is lang en hard voor gestreden. Ik wil alle Groningers feliciteren.”

Overhaast besluit cv onverstandig

AD 29.03.2018 Het kabinet moet geen ondoordachte besluiten nemen over hoe ver de gaskraan in Groningen dicht gaat, betoogt chef parlement Hans van Soest. Nu halsoverkop meegaan in een lobby van belanghebbenden om elk woonhuis om te gaan bouwen op alternatieve ketels gaat nogal ver.

Het is nu aan de politiek om zich niet gek te laten maken

De brancheorganisatie van installatiebedrijven wil alle cv-ketels de komende jaren vervangen door duurzame alternatieven. Dat is goed voor het milieu, stelt de club. Maar het garandeert ook de inkomsten voor de bij haar aangesloten bedrijven de komende decennia. Dat het pleidooi wordt gesteund door de belangenorganisatie van ketelfabrikanten en energiebedrijven die het alternatief voor het gas moeten leveren, zal niet verbazen.

Een dezer dagen komt het kabinet met een voorstel over hoe ver de Groninger gaskraan dicht gaat de komende jaren. Dat betekent dat er op korte termijn maatregelen genomen moeten worden willen de ruim 7 miljoen (!) woningen die op het gasnet zijn aangesloten in de toekomst kunnen blijven stoken en koken. Die alternatieven zijn er wel, maar kosten geld.

Zo kunnen we gas importeren uit het buitenland en dat bewerken in een stikstoffabriek, maar daar hebben we er nu te weinig van. Of we moeten alle woningen dus aansluiten op alternatieve ketels, zoals de eerder genoemde organisaties verenigd in ‘een brede klimaatcoalitie’ bepleiten.

Het is nu aan de politiek om zich niet gek te laten maken. Dat we moeten nadenken over een alternatief voor het Groningse gas is helder. Niet alleen om de aardbevingen in het gebied, ook omdat de gasbel niet voor eeuwig gevuld blijft. Maar om nu halsoverkop mee te gaan in een lobby van belanghebbenden om elk woonhuis te gaan ombouwen, gaat nogal ver.

Ten eerste omdat het burgers opzadelt met enorme kosten. Eerder berekende onderzoeksbureau Ecorys dat het gaat om gemiddeld 18 duizend euro per huis. Ten tweede omdat de alternatieven niet zaligmakend zijn. Warmwaterpompen werken alleen goed in goed geïsoleerde huizen, oudere woningen krijgen ze niet warm in een koude winter.

Hybride pompen zijn ook gewoon nog afhankelijk van gas (zij het minder) maar veroorzaken veel lawaai doordat er een soort omgekeerde airco’s aan de gevels komen te hangen. Nederland heeft jarenlang de ogen gesloten voor alternatieven voor het gas uit Slochteren, maar dat is geen reden nu ineens overhaast ondoordachte besluiten te nemen.

Lees ook;

CV-ketel in de ban, wat gaat u dat kosten?

Lees meer

‘Grootschalige geluidsoverlast door afschaffen cv-ketel’

Lees meer

 

Onzekerheid over kosten gasplan schrikt coalitie af

AD 29.03.2018 Binnen de coalitie is onrust ontstaan over de kosten van maatregelen die minister Eric Wiebes wil nemen om de gaswinning in Groningen verder te verlagen.

Er wordt nu iets voorgelegd zonder dat het totaal duidelijk is

Verschillende bronnen binnen de coalitie betwijfelen vanwege die onrust of de ‘Moeder aller Gasbrieven’ vandaag uit de ministerraad komt.

Gasminister Wiebes wil vandaag duidelijk maken hoe hij de veiligheid van de Groningers wil garanderen en de gaswinning wil terugbrengen naar 12 miljard kuub per jaar. Welke maatregelen daarvoor precies worden genomen en wat er voor de Groningers aan schadevergoeding wordt uitgekeerd, daar zit een nog onbekende rekening aan vast.

,,Er wordt nu iets voorgelegd zonder dat het totaal duidelijk is”, stellen meerdere coalitiepartners. In de brief van Wiebes die nu circuleert zou geen precieze schatting worden gegeven.

Complex

Hoewel minister Wopke Hoekstra van Financiën (CDA) recentelijk een rondje langs de fractievoorzitters maakte om uit te leggen wat de financiële consequenties zijn, wordt nu toch getalmd door verschillende partijen.

Een derde zegt: ,,Er zit een rekening aan vast. Het is complex. Er zijn ook nog gesprekken met Shell en Exxon.”

Kabinet: einde aan gaswinning in Groningen

RO 29.03.2018 De gaswinning uit het Groningenveld wordt volledig beëindigd. Alleen door het wegnemen van de oorzaak van het aardbevingsrisico kunnen de veiligheid en de veiligheidsbeleving in Groningen op afzienbare termijn worden gegarandeerd. Het kabinet neemt daarom maatregelen om de gaswinning zo snel mogelijk geheel af te bouwen.

Uiterlijk per oktober 2022, maar mogelijk al een jaar eerder, daalt de gaswinning tot onder het niveau van 12 miljard Nm3. Afhankelijk van het effect van de maatregelen wordt vanaf oktober 2022 een daling voorzien naar 7,5 miljard Nm3 en mogelijk fors minder. In de jaren daarna wordt de gaswinning helemaal afgebouwd tot nul.

Dat staat in een brief van minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat over de gaswinning in Groningen waarmee de ministerraad heeft ingestemd. De gevolgen van de gaswinning zijn volgens het kabinet maatschappelijk niet langer aanvaardbaar. De aardbevingen veroorzaken schade aan huizen en gebouwen en zorgen voor onzekerheid bij bewoners.

Bovendien heeft de versterkingsoperatie grote gevolgen voor het aangezicht van de provincie. Een voortdurende gaswinning, geflankeerd door een massale schadevergoedings-, herstel- en versterkingsoperatie, is volgens het kabinet dan ook geen houdbare situatie.

Het kabinet gaat hiermee verder dan het advies van Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) om de gaswinning uit het Groningenveld terug te brengen tot 12 miljard Nm3 per jaar. Ook bij een jaarlijkse gaswinning op het niveau van 12 miljard Nm3 blijft het risico op een zware aardbeving bestaan. Voor het kabinet staat veiligheid voorop en daarom wordt de gaswinning uit het Groningenveld volledig beëindigd.

Door het wegnemen van de oorzaak van de aardbevingen wordt de veiligheid in het gebied sterk verbeterd. Dit heeft ook een positief effect op de versterkingsopgave: Groningen kan Groningen blijven. Het kabinet geeft opdracht aan KNMI, SodM, TNO en NEN om op korte termijn het precieze effect op het veiligheidsrisico in kaart te brengen.

De evident onveilige gebouwen moeten zonder vertraging worden versterkt. Daarna wordt samen met de regio bekeken wat het gevolg is voor de versterkingsoperatie en welke maatregelen nodig zijn voor de veiligheid. Het kabinet wil geen andere onomkeerbare stappen nemen totdat er meer helderheid is over het veiligheidsperspectief in de regio.

Het einde van de gaswinning in Groningen betekent een keerpunt voor de veiligheid in de regio. Daarmee zijn de overige maatschappelijke uitdagingen, zoals duurzaamheid, krimp en werkgelegenheid, nog niet van tafel. Het kabinet werkt samen met de regio aan een toekomstvisie voor het gebied.

In het regeerakkoord waren daarvoor middelen gereserveerd ter waarde van 2,5% van de aardgasbaten. Het succes van die aanpak mag volgens het kabinet niet afhangen van het niveau van de gaswinning in Groningen. Daarom kijkt het kabinet naar een substantiële, meerjarige bijdrage aan Groningen die onafhankelijk is van de gasbaten en de omvang van de versterkingsoperatie.

Maatregelen afbouw gaswinning

Het beëindigen van de gaswinning in Groningen vraagt om een reeks ingrijpende maatregelen aan zowel de vraag- als aanbodzijde. Zo wordt voor 500 miljoen euro een nieuwe stikstofinstallatie in Zuidbroek gebouwd waarmee hoogcalorisch gas kan worden omgezet in laagcalorisch gas. Vanaf oktober 2022 levert deze installatie jaarlijks een besparing op van 7 miljard Nm3 gas uit het Groningenveld. Daarnaast wordt gekeken naar de mogelijkheid om meer stikstof in te kopen voor bestaande installaties.

Uiterlijk in 2022 moeten alle industriële grootverbruikers van Gronings gas zijn overgeschakeld op hoogcalorisch gas of op andere, duurzame bronnen. In totaal gaat het om 170 bedrijven die jaarlijks gezamenlijk circa 4,4 miljard Nm3 laagcalorisch gas afnemen. Sinds december zijn alle bedrijven aangeschreven en met 45 grootverbruikers worden inmiddels constructieve gesprekken gevoerd.

De omschakeling van de acht grootste verbruikers kan al een daling van de vraag naar Groningengas met 2,4 miljard Nm3 opleveren. Als ook de 45 andere bedrijven die rechtstreeks zijn aangesloten op het landelijke transportnet voor laagcalorisch gas omschakelen, daalt de vraag met in totaal 3,4 miljard Nm3 per jaar.

De vraag naar laagcalorisch gas uit Duitsland, Frankrijk en België neemt de komende jaren met 2 miljard Nm3 per jaar af. Een verdere versnelling van de omschakeling van buitenlandse verbruikers is op dit moment niet mogelijk. Wel wordt nog gekeken naar de mogelijke omschakeling van een Duitse elektriciteitscentrale op hoogcalorisch gas. Daarnaast wil het Noord-Duitse energiebedrijf EWE de vraag naar Gronings gas met circa 1,7 miljard Nm3 verlagen door onder andere de bouw van een stikstofinstallatie.

Ook Nederlandse huishoudens zullen moeten bijdragen aan het terugdringen van de gaswinning. Zo worden de investeringen in onder andere de stikstofinstallatie in Zuidbroek doorberekend in de transportkosten. Ook de ombouw van bestaande woningen naar aardgasvrij, zoals aangekondigd in het regeerakkoord, zal de komende jaren leiden tot een lagere vraag naar Groningengas.

Verder heeft het kabinet de deelnemers aan het klimaatakkoord gevraagd om voorstellen voor een snelle uitfasering van de CV-ketel. Ook wil het kabinet samen met de witgoedbranche de omschakeling door particulieren van gaskookplaten en gasovens op elektrische toestellen stimuleren.

Gevolgen voor gaswinning

Veel maatregelen kunnen direct in gang worden gezet. Daarnaast wordt een deel van de maatregelen de komende tijd verder uitgewerkt. Op dit moment bedraagt de gaswinning uit het Groningenveld maximaal 21,6 miljard Nm3 in een gemiddeld jaar en maximaal 27 miljard Nm3 in een koud jaar. Gasunie Transport Services, de beheerder van het landelijke gasnet, heeft op basis van de maatregelen een tijdpad opgesteld voor de minimale winning die in de komende jaren nodig is bij een koud, een gemiddeld en een warm jaar.

In dit tijdpad zijn de maatregelen opgenomen die het kabinet voldoende zeker acht, zoals de bouw van een nieuwe stikstofinstallatie, de afnemende vraag uit het buitenland en de ombouw van de 53 grootste industriële verbruikers van Groningengas. Afhankelijk van de weersomstandigheden en het succes van het aanvullende pakket aan besparingsmaatregelen, zoals extra inkoop van stikstof en een groter aantal bedrijven dat omschakelt op andere energiebronnen, kan de gaswinning sneller worden teruggebracht dan het tijdpad van het kabinet.

Documenten;

Kamerbrief over gaswinning Groningen

Zie ook;

Wiebes komt met plannen voor Gronings gas

Telegraaf 29.03.2018  Hoe kan Nederland zo snel mogelijk van het Groningse gas af? Op die vraag geeft minister van Economische Zaken Eric Wiebes donderdag antwoord.

In januari werd Groningen getroffen door de zwaarste aardbeving in vijf jaar. De toezichthouder, het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM), adviseerde naar aanleiding daarvan de gaswinning zo snel mogelijk te verlagen, van de huidige 21 miljard kubieke meter per jaar naar 12 miljard.

Wiebes zei na de beving dat de gaswinning in deze kabinetsperiode wat hem betreft zo ver mogelijk naar beneden moet en dat hij voor het einde van het eerste kwartaal een plan zou presenteren. Die zelfopgelegde deadline loopt donderdag af.

De gaswinning is de afgelopen jaren al fors verlaagd en de halvering die het SodM nu adviseert is dan ook een flinke opgave. RTL meldde dinsdag dat er in ieder geval een nieuwe stikstoffabriek bij komt, waarmee gas uit het buitenland geschikt kan worden gemaakt voor gebruik in Nederland. Het ministerie wilde dat niet bevestigen.

Het Nederlandse netwerk is toegespitst op het gasveld in Groningen, waar laagcalorisch gas in zit. Door aan hoogcalorisch gas uit het buitenland stikstof toe te voegen wordt het geschikt voor Nederlandse huishoudens.

Wiebes wil ook dat de industriële grootverbruikers in Nederland binnen vier jaar van het Groningse gas af stappen, maar bedrijven hebben hun twijfels geuit over de haalbaarheid hiervan. Donderdag moet blijken hoe Wiebes zijn ambitieuze doelstelling wil realiseren.

maart 29, 2018 Posted by | 2e kamer, Eric Wiebes, politiek, schaliegas, veiligheid | , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties staat uit voor PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 7 – nasleep

PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 6 – nasleep

Makkers, ik denk dat we er uit zijn !!!!!

Overeenstemming

Er is eindelijk overeenstemming bereikt met het schadeprotocol Groningen !!  Bewoners in het aardbevingsgebied kunnen vanaf 19 maart 2018 terecht bij één loket voor de volledige afhandeling van schade aan huizen en gebouwen als gevolg van de gaswinning in Groningen.

Hiervoor wordt de Tijdelijke commissie mijnbouwschade Groningen ingesteld die onafhankelijk van de NAM en de overheid beslissingen neemt over de oorzaak van de schade en de schadevergoeding. Behalve nieuwe schades gaat de Commissie ook alle schademeldingen afhandelen die sinds 31 maart 2017 zijn ingediend. Daarnaast krijgen de openstaande schademeldingen van vóór 31 maart 2017 een passende oplossing aangeboden.

Dat staat in het Protocol mijnbouwschade Groningen waarover de provinciale en gemeentelijke bestuurders in Groningen vandaag overeenstemming hebben bereikt met het kabinet. De Groninger Bodembeweging en het Groninger Gasberaad zijn actief en constructief betrokken geweest bij de totstandkoming van het schadeprotocol. Beide organisaties leggen het akkoord met een positief advies voor aan hun achterban.

“Als hadden komt, is hebben te laat !!”

Het is beschamend dat we zó lang hebben toegelaten dat Groningen de prijs betaalt voor onze gasverslaving, aldus Milieudefensie.

Belangenorganisatie Milieudefensie noemt het advies ‘glashelder’. ,,Het is nu zaak dat de regering dit advies wél opvolgt. Het is beschamend dat we zó lang hebben toegelaten dat Groningen de prijs betaalt voor onze gasverslaving.

AD 12.03.2018

Wij vertrouwen erop dat het kabinet én de politiek hun belofte waarmaken en dit rapport nu niet weer naast zich neerleggen. Nederland moet nu zonder morren aan de slag met de omschakeling naar duurzame warmte.”

Met het nieuwe protocol wordt de schadeafhandeling volledig publiekrechtelijk georganiseerd. Dat betekent dat individuele schademelders geen zaken meer hoeven te doen met de NAM. Alle schademeldingen worden voortaan individueel behandeld en beoordeeld door de onafhankelijke Commissie die ook de hoogte van de schadevergoeding vaststelt. De overheid keert de schadevergoeding uit en verhaalt de kosten op de NAM die aansprakelijk blijft voor de schade als gevolg van de gaswinning in Groningen.

Bij het Centrum Veilig Wonen (CVW) zijn sinds het einde van het oude schadeproces op 31 maart 2017 meer dan achtduizend schademeldingen geregistreerd. De Commissie neemt al deze zaken over. De schades worden voortvarend opgepakt. Zo worden reeds verrichte onderzoeken door de commissie meegenomen bij de verdere afhandeling. Ook de nog openstaande schademeldingen bij de afdeling complexe schade van de Nationaal Coördinator Groningen gaan over naar de Commissie.

De ruim zesduizend openstaande schademeldingen van vóór 31 maart 2017 krijgen een passende oplossing. Het gaat om bewoners die vanwege discussies over aansprakelijkheid al lang wachten op afhandeling van hun schade. Met NAM is afgesproken dat deze zaken uiterlijk voor 1 juli 2018 moeten zijn afgehandeld, hetzij door ze op te lossen, hetzij door een redelijk eindbod te doen.

Bovenop het aanbod Schone Lei stelt NAM hiervoor 50 miljoen euro extra beschikbaar. NAM zal maandelijks aan minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat rapporteren over de afhandeling.

Het nieuwe protocol voldoet volgens de betrokken partijen aan de vooraf gestelde voorwaarden om te komen tot een onafhankelijke en ruimhartige schadeafhandeling die recht doen aan de gedupeerden. Alle partijen hopen dat hiermee een eerste stap wordt gezet naar herstel van het geschonden vertrouwen in de regio. Het nieuwe schadeprotocol is onderdeel van een brede aanpak van de problemen door de gaswinning in Groningen.

In april wil het kabinet met de regionale bestuurders en de maatschappelijke organisaties een akkoord sluiten over de verbeterde aanpak van de versterkingsopgave en over samenwerking aan een nieuw toekomstperspectief voor Groningen.

De nieuwe Commissie gaat aan de slag tot de oprichting van het onafhankelijke Instituut Mijnbouwschade dat is aangekondigd in het regeerakkoord. De Commissie krijgt bij haar werkzaamheden ondersteuning van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) die de taken overneemt die tot nu toe door het CVW worden uitgevoerd. Zo zal RVO in opdracht van de Commissie de registratie van schademeldingen verzorgen en de onderzoeken door schade-experts aansturen.

Ook de schadevergoedingen worden door RVO uitgekeerd. De nieuwe werkwijze vergt grote organisatorische aanpassingen op korte termijn. Daarom vragen de opstellers van het protocol om begrip als de dienstverlening in het begin trager verloopt dan gewenst.

In het schadeprotocol is vastgelegd dat de Commissie haar eigen werkwijze bepaalt. Uitgangspunt zijn de normen voor schadevergoeding uit het Burgerlijk Wetboek waarin ook de omgekeerde bewijslast bij aardbevingsschade in Groningen is vastgelegd. De Commissie beoordeelt individuele zaken op inhoudelijke gronden, ongeacht de omvang of geografische locatie.

Aan iedere schademelding wordt een zaakbegeleider toegewezen die de schademelder bijstaat in de procedure bij de Commissie door uitleg en informatie te geven over bijvoorbeeld het advies van de deskundige, het besluit van de Commissie en de procedurele mogelijkheden.

Hoor en wederhoor staat centraal in de nieuwe schadeafhandeling. De Commissie wijst onafhankelijke deskundigen aan voor het beoordelen van de schademelding. De melder kan in alle gevallen bezwaar maken tegen de aangewezen deskundige. Als blijkt dat de deskundige inderdaad niet voldoet aan de kwaliteitseisen of de eisen van onpartijdigheid, wijst de Commissie een andere deskundige aan.

Omdat de schadeprocedure voortaan volledig publiekrechtelijk wordt uitgevoerd, kunnen schademelders ook bezwaar en beroep aantekenen tegen het besluit van de Commissie. Hiervoor wordt een aparte Tijdelijke commissie bezwaarschriften mijnbouwschade Groningen ingesteld. De leden van beide commissies zullen worden benoemd door de minister van Rechtsbescherming.

Gelet op de rol van gasopslag Norg in Drenthe in het systeem van de levering van Groningengas is besloten dat ook bewoners in de omgeving van Norg zich met schade kunnen melden bij de Commissie.

AD 13.03.2018

De zwarte bladzijde in het dagboek van de PvdA

Bij de PvdA staat nog steeds het schaamrood op de kaken dat het op een correcte manier afhandelen van schade na gaswinningsschade niet door het vorige kabinet is geregeld. De PvdA stond toen samen met de VVD aan het roer. „Daar heeft Lodewijk Asscher ook zijn excuses voor aangeboden. Dat wil ik nog best een keer doen”, reageert Henk Nijboer PvdA.

Dat verschillende Kamerleden uitgerekend NU over elkaar heen buitelen met Groningse verontwaardiging is allerminst toevallig. In maart 2018 staan de gemeenteraadsverkiezingen op stapel. De politici hopen bij de in de politiek teleurgestelde Groningse gemeenschappen alsnog een wit voetje te kunnen halen.

Het Schaliegas zat de PvdA al niet erg lekker ! Echter het liep indertijd een beetje erg uit de hand. Diederik Samsom PvdA zal zelf ook zijn geschrokken van de manier waarop hij die bewuste dag tekeer is gegaan.

Op basis van de huidige informatie zal de PvdA volgende maand tegen proefboringen naar schaliegas stemmen. Dit heeft PvdA-energiewoordvoerder Jan Vos zaterdag tijdens een werkbezoek in Boxtel laten weten.

Te midden van een nieuwe dreigende rel binnen zijn fractie ging de geplaagde sociaaldemocraat tegenover De Telegraaf  helemaal los over de wijze waarop in Den Haag politiek wordt bedreven en de rol van de media daarin. De partijleider ontstak in woede nadat deze krant PvdA-Kamerlid Jan Vos had geconfronteerd met het gedraai van zijn politieke baas over boringen naar schaliegas.

Tja !!!!!!, want eerst was het voor en toen begon het gedraai !!! Want we zijn eigenlijk toch wel een beetje tegen en eigenlijk een beetje nog meer tegen !!!!!

Wij gaan de tent hier overnemen !!

Wij gaan de tent hier overnemen !!

Einde Rode bolwerk PvdA in het Noorden

De uitslag van de 2e kamerverkiezingen 15.03.2017  betekent het (voorlopig) einde van het noorden als sociaal-democratisch bolwerk. De PvdA leidde namelijk ook in Friesland, Groningen en Drenthe verpletterende verliezen. Toch weet de SP in het hart van het aardbevingsgebied – Loppersum – maar mondjesmaat te profiteren.

Wel domineren in Oost-Groningen de socialisten samen met de PVV die daar in bijna elke gemeente haar beste resultaat ooit neerzette.

Stemmen tellen op het stembureau Foto: Rob Ramaker/Elsevier

Aardbevingen als belangrijk campagnethema

‘Het is toch niet te geloven dat je in de rij moet staan?’ Hardop verbaasden bewoners van Loppersum zich die woensdagavond over de rijen met stemmers die zich vanuit de raadskamer naar buiten slingerde. De opkomst was ook hier met ruim 82 procent flink hoger dan in 2012. In dat jaar had in het naburige Huizinge een aardbeving plaats met een kracht van 3,6. De start, zo bleek achteraf, van het protest tegen de door de gaswinning veroorzaakte bevingen en schade.

De aardbevingen waren een belangrijk campagnethema, zeker in Loppersum. Burgemeester Albert Rodenboog (CDA) ziet de impact hiervan zeker in de uitslag. Tegen de landelijke trend in groeit de SP hier met 4 procentpunten. ‘De SP heeft zich hier altijd sterk geprofileerd op het aardbevingsdossier.’ Toch is de invloed beperkt. De meeste kiezersbewegingen passen beter in het landelijke beeld. GroenLinks won fors, net als het CDA dat hier de grootste is geworden.

Veel kiezers in Loppersum bevestigden dat de bevingen meewogen in hun keuze. ‘Zeker weten,’ zegt Sander Eisinga (30), die de VVD verruilde voor D66. Hij hoorde hoe premier Mark Rutte bij Pauw & Jinek de schadeafhandeling ‘netjes’ noemde. ‘Daar denken wij anders over,’ zegt hij. Hij voelt het in ‘kopzorgen, tijd en in de portemonnee’.

Eisinga verkocht zijn huis met 20 tot 25 procent verlies en kreeg slechts een deel gecompenseerd. Na de uitzending stuurde hij een mail naar de VVD, maar kreeg geen reactie. ‘Dat is prima, maar dan ben je deze stem kwijt.’

AD 19.10.2017

AD 19.10.2017

‘De kraan moet dicht’

Net als Eisinga ondervinden veel mensen die in de rij staan voor het gemeentehuis persoonlijk gevolgen van de bevingen. Ze hebben schade, hun huis moet bevingsbestendig worden gemaakt en in één geval zelfs nieuw worden gebouwd. ‘Dat kost erg veel tijd,’ zegt Anita Weistra (51). Om de scheuren in haar huis te laten repareren, kreeg ze te maken met bureaucratie, keuringen en contra-expertises. ‘Dat zijn we wel erg zat.’

Kiezers die de bevingen laten meewegen, doen dat elk op hun eigen manier. Meer mensen sloten net als Eisinga de VVD uit. Anderen stemmen voor een partij met ‘aandacht voor alternatieve energie’; dat wil zeggen: GroenLinks. Sommigen zien in de onrust een directe aanleiding PVV of SP te stemmen. Joyce Alders (27) verhuisde een jaar geleden vanuit Groningen naar Loppersum.

Afgelopen zaterdag voelde ze voor het eerst een aardbeving. Het heeft haar letterlijk geschokt, en ze stemt PVV. ‘Er moet echt iets veranderen.’ Greetje Groen (58) stemt dit maal SP. Ze voelt mee met de mensen die psychologisch lijden onder de bevingen. ‘De kraan moet dicht.’

Lees ook: PvdA wil eenderde van aardgasopbrengst investeren in Groningen

De uitslag markeert het (voorlopig) einde van de provincie Groningen als rood bolwerk. De PvdA die hier traditioneel domineert, lijdt een onthutsend verlies.

In Loppersum hebben PVV en SP slechts licht geprofiteerd van de afstraffing van de PvdA. Maar in Oost-Groningen, een regio die kampt met bevolkingskrimp en hoge werkloosheid, beleven deze partijen een verdere opmars. In bijna alle gemeentes benaderden (SP) of verbeterden (PVV) ze hun beste score ooit. En in heel Oost-Groningen, behalve Stadskanaal, is één van beide de grootste.

Geheime overeenkomst

Intussen is de geheime overeenkomst tussen de Staat, Shell en ExxonMobil, op basis waarvan in 1963 werd begonnen met de gaswinning, boven tafel gekomen. Het Dagblad van het Noorden publiceerde het document gisteren op de eigen website, inclusief een geheime side letter die door Shell en ExxonMobil  kort na de overeenkomst werd gestuurd aan toenmalig minister De Pous van economische zaken. Opeenvolgende ministers hebben de Tweede Kamer stelselmatig inzage in de overeenkomsten geweigerd.

Het Dagblad van het Noorden citeert hoogleraren die uit de documenten concluderen dat de rol van de Staat veel groter is dan eerder gedacht. De Staat is niet alleen begunstigde, maar ook aandeelhouder, stelt hoogleraar bestuursrecht Herman Bröring in de krant. Opvallend is dat de overeenkomst niet kan worden opgezegd, zelfs niet bij wanprestatie door de Nam. “De partijen zijn zo elkaars gevangene”, aldus Bröring. “Je zou verwachten dat de overheid een slag om de arm wil houden.”

De rol van de Staat

De rol van de Nederlandse Staat bij de gaswinning is veel groter dan tot nu toe altijd gedacht. Dat blijkt uit stukken die vanaf de ondertekening in 1963 altijd geheim zijn gebleven. Sijbrand Nijhoff, een strijdvaardige boer uit Zijldijkspeelde de stukken door aan het Dagblad van het Noorden.

Twee hoogleraren bekeken de overeenkomst. ,,De Staat zit er tot haar nek toe in.”

De inhoud van de overeenkomst is altijd geheim gebleven, ook leden van de Tweede Kamer kregen in het verleden geen inzicht in de stukken. Tijdens het gasdebat gaf minister Eric Wiebes onlangs wel aan de stukken openbaar te willen maken, maar dat niet te mogen. ,,Daar hou ik niet van, maar dat is contractueel zo vastgelegd.”

De geheime documenten werden door advocaten Kalmijn en Spithoff al eens ingebracht in de rechtszaak van Sijbrand Nijhoff tegen de maatschap, de staat, EBN en de NAM. Al deze partijen zijn verantwoordelijk, betoogden ze. De rechter stelde de drie deels in het gelijk. De staat is niet aansprakelijk, aldus het vonnis, maar staatsbedrijf EBN wel.

Het geheime document

Dertien pagina’s telt het, deze zogenaamde Overeenkomst van Samenwerking uit 1963. In 26 artikelen wordt uiteengezet hoe de exploitatie van het Groningenveld in zijn werk zal gaan. De deal gaat onder meer over de kosten en de opbrengsten van de gaswinning, over aandeelhouders, over de export en over ontbindende voorwaarden.

Minister De Pous (midden) bij de oprichting van de Gasunie in 1963. © ANP

Elkaars gevangene

In de stukken wordt uiteengezet hoe de exploitatie van het Groningse gasveld zal verlopen. Er blijkt dat de NAM samen met de voorlopers van Shell en ExxonMobil (Esso) de Nederlandse overheid na de overeenkomst nog een brief stuurden. Zij bedanken daarin toenmalig minister De Pous en schrijven dat ze de ‘maatschap’ die is aangegaan zien als een ‘concessionaris-naamloze vennootschap’ met twee aandeelhouders; de Staatsmijnen en de NAM.

Dat detail is belangrijk, want daarmee is de Staat feitelijk een aandeelhouder van een vennootschap die het gasveld exploiteert. Hoogleraar bestuursrecht Herman Bröring van de Rijksuniversiteit Groningen zegt daarover tegen DVHNdat de Staat er zo ‘tot haar nek toe in zit’.

Bröring wijst er verder op dat de overeenkomst duurt tot het gasveld is uitgeput. „Je zou verwachten dat de overheid een slag om de arm wil houden”, zegt hij. Maar uit de overeenkomst blijkt dat deze niet kan worden opgezegd. ,,De partijen zijn zo elkaars gevangene.”

Aansprakelijk

Volgens de advocaten van boer Nijhoff betekent de ‘side letter’, waarin de vennootschap wordt besproken, dat de Staat mede-exploitant van het Groningse gasveld is. Die brief maakt volgens advocaten Marco Kalmijn en Marcella Spithoff de Staat verantwoordelijk voor de gevolgen van de gaswinning.

Ook hoogleraar ondernemingsrecht Loes Lennarts van de Rijksuniversiteit Groningen stelt dat de rol van de Staat groot blijkt te zijn. ,,Hetzelfde morele appel dat nu op Shell wordt gedaan, moeten we dus ook op de overheid doen.”

De tot voor kort geheime stukken zijn nu online in te zien.

Klik hier voor een grotere versie of download

Klik hier voor een grotere versie of download

Lees ook: (Bijna) alles wat je wilt weten over de geheime aardgasdeal

Documenten;

Besluit mijnbouwschade Groningen

Kamerbrief  besluit mijnbouwschade Groningen

Zie ook;

Dossier “Gaswinning Groningen”  AD

Dossier Gaswinning NU

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 5

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 4

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 3

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 2

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 1

Twintig gemeenten mogen meedoen aan proef gasvrij wonen

 

NOS 28.03.2018 Minister Ollongren roept gemeenten op om voor 1 juli met plannen te komen om bestaande wijken aardgasvrij te maken. Ze stuurt de gemeenten deze week een brief met de uitnodiging.

Het kabinet wil dit jaar 90 miljoen euro steken in het gasvrij maken van woonwijken met zo’n 500 woningen. Gemeenten die plannen insturen, dingen mee naar een deel van dat bedrag.

De minister wil zo’n 20 plannen uitkiezen en daar nog dit jaar mee aan de slag gaan. De ervaringen in deze ‘proeftuinen’ kunnen later op andere plekken in Nederland worden toegepast.

Stadsverwarming

Het is de bedoeling dat er vanaf 2021 jaarlijks 30.000 tot 50.000 bestaande woningen van het aardgas kunnen worden afgesloten. Hier zou bijvoorbeeld overgestapt kunnen worden op warmtepompen of stadsverwarming.

Ollongren wil dat in elk geval Groningen meedoet in de proef, omdat het volgens haar goed is om een project te hebben in “de provincie waar het om gaat” bij het aardgasvrij maken van Nederlandse woningen.

Ze denkt ook aan een proef in Rotterdam-Zuid, waar al een groot project gaande is om achterstallig onderhoud te doen. Daarnaast kunnen er dan nog zo’n achttien gemeenten meedoen.

BEKIJK OOK;

Mijn cv-ketel vervangen door een warmtepomp? Daar heb ik geen geld voor

‘Over drie jaar geen traditionele cv-ketel meer’

Straks allemaal woningen zonder gas, hoe moet dat?

‘Wiebes wil nieuwe stikstoffabriek voor minder afhankelijkheid Gronings gas’ 

NU 28.03.2018 Minister van Economische Zaken Eric Wiebes gaat opdracht geven voor de bouw van een stikstoffabriek in Groningen. Dat melden meerdere media.

Door de bouw van de fabriek zou buitenlands gas met stikstof kunnen worden aangelengd en daarmee bruikbaar worden voor gebruik in Nederland. Zonder die toevoeging van stikstof kan buitenlands gas vaak niet gebruikt worden.

Volgens RTL zou de bouw van de stikstoffabriek 500 miljoen euro moeten kosten.

Doordat buitenlands gas met de komst van de stikstoffabriek ook in Nederland bruikbaar is, hoeft er minder gas uit de Nederlandse bodem te worden gepompt en wordt de afhankelijkheid van Gronings gas verminderd.

Een woordvoerder van het ministerie van Economische Zaken kon de komst van de nieuwe fabriek woensdagochtend nog niet bevestigen.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Gasproductie 

De Nederlandse gasproductie is op dit moment ruim 21 miljard kuub per jaar. Staatstoezicht op de Mijnen adviseert om dit terug te brengen naar 12 miljard per jaar. Begin februari liet minister Wiebes weten dit advies te willen opvolgen.

Donderdag zou Wiebes zijn plannen, over hoe hij de hoeveelheid in Nederland opgepompt gas wil verlagen, tijdens de ministerraad presenteren.

In Ommen, Wieringermeer en Zuidbroek staan al stikstoffabrieken. De fabriek in Zuidbroek wordt uitgebreid.

Voormalig minister van Economische Zaken Henk Kamp was ook al van plan om een nieuwe stikstoffabriek te laten bouwen, maar oordeelde dat dat uiteindelijk toch niet nodig was.

Zie ook: Forse verlaging van gaswinning garandeert geen veilig Groningen

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Kabinet overweegt bouw stikstoffabriek

Telegraaf 27.03.2018 Om de gaskraan in Groningen verder dicht te kunnen draaien overweegt het kabinet de bouw van een nieuwe stikstoffabriek. Hiermee kan buitenlands gas geschikt worden gemaakt voor onze fornuizen en cv-ketels.

Dat melden bronnen aan De Telegraaf. De opening van zo’n fabriek kost een half miljard euro. De afgelopen jaren werd het besluit voor de bouw uitgesteld met het idee dat Nederland op termijn van het gas zou afgaan. In Veendam is al grond gereserveerd naast een bestaande stikstoffabriek.

Maar nu de gaswinning in Groningen op advies van het Staatstoezicht op de Mijnen sneller moet worden afgebouwd lijkt het kabinet niet anders te kunnen dan inzetten op import van gas uit landen als Rusland en Noorwegen.

Ingewijden melden dat het de snelste manier is om in één klap minder afhankelijk te worden van gas uit Groningen. Waarschijnlijk presenteert het kabinet eind deze week een stappenplan om de winning in Groningen terug te dringen tot 12 miljard kuub. Dat is fors meer dan in het regeerakkoord is afgesproken.

Er zijn op dit moment al meerdere stikstoffabrieken. De bouw van zo’n nieuwe installatie gaat overigens nog minimaal drie jaar duren.

Minister Wiebes (Klimaat) kondigde eerder al maatregelen aan om gasverbruik bij de grote industrie te verminderen, ook wordt het makkelijker om nieuwbouwwijken te realiseren waar bewoners het moeten doen zonder gas.

BEKIJK OOK:

Wiebes: we gaan terug naar 12 miljard kuub

BEKIJK OOK:

’Hele kabinet werkt mee aan oplossingen Groningen’

BEKIJK OOK:

België zoekt gasgarantie bij Wiebes

BEKIJK OOK:

Gaswinning Loppersum gestaakt: ’De kraan is echt dicht’

Stikstoffabriek moet afhankelijkheid Gronings gas verminderen

NOS 27.03.2018 Minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat stelt het kabinet voor om honderden miljoenen euro’s te investeren in de bouw van een stikstoffabriek.

Met stikstof kan geïmporteerd zogenoemd hoogcalorisch gas omgezet worden in laagcalorisch ‘Gronings’ gas. Op die manier worden huishoudens en bedrijven minder afhankelijk van gas uit Groningen en hoeven cv-ketels, ovens, gasfornuizen en bedrijfsinstallaties minder snel worden aangepast.

Er zijn twee soorten gas: laagcalorisch en hoogcalorisch. Het gas uit Groningen is laagcalorisch, terwijl het gas uit de meeste andere gasvelden hoogcalorisch is. In bijvoorbeeld gasfornuizen en cv-ketels in Nederland, maar ook in landen als België, Duitsland en Noord-Frankrijk, is het laagcalorische gas de standaard. Het is niet mogelijk om zomaar over te schakelen op die andere gassoort, omdat de apparatuur daar niet op is ingesteld.

Het kabinet wil verder dat de 200 industriële grootverbruikers binnen vier jaar van het Gronings gas af gaan. Ook zijn er gesprekken met Duitsland, België en Frankrijk om te kijken of de export van Gronings gas naar onze buurlanden verminderd kan worden.

Komende donderdag bespreekt het kabinet de plannen van Wiebes. De minister heeft eerder toegezegd dat hij eind maart bekendmaakt hoe snel de gaskraan in Groningen verder dicht kan.

Eerder nam Wiebes het advies van het Staatstoezicht op de Mijnen over om de gasproductie in Groningen terug te brengen van ruim 20 naar 12 miljard kuub.

BEKIJK OOK;

Grootverbruikers willen van Gronings gas af, maar weten niet hoe snel

Nieuwe stikstoffabriek moet Gronings gasprobleem oplossen

Voor de zomer drie Kamerdebatten over gaswinning Groningen

NU 20.03.2018 De Tweede Kamer gaat nog voor het zomerreces drie keer debatteren over verschillende elementen van de gaswinning in Groningen. Het voorstel van de partijen D66 en CDA werd dinsdag gesteund door een meerderheid in de Tweede Kamer.

Bij het eerste debat, dat voor het meireces moet plaatsvinden, wordt de afhandeling van de aardbevingsschade en de aanpak van de versterking besproken. Afgelopen maandag is het nieuwe schadeloket, dat de meldingen van de Groningers met scheuren in hun huis afhandelt, in werking getreden.

Er liggen nu zo’n twaalfduizend schademeldingen op de plank waar de tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen mee aan de gang moet. 

Verlaging

Het thema van het tweede debat is het zogeheten gasgebouw, waarin de partijen zijn verenigd die samenwerken voor de winning en verkoop van aardgas. D66 en CDA hebben voorgesteld een technische briefing te organiseren over de (afbouw)-scenario’s van de gaswinning in Groningen, naar verwachting kan deze eind mei plaatsvinden. Zij kunnen hierbij informatie inwinnen van experts.

Het gaswinningsbesluit wordt besproken bij het derde debat, dat in juni of juli moet plaatsvinden. In dit besluit legt Eric Wiebes, minister van Economische Zaken, het gaswinningsplafond vast. 

Advies

Eerder werd al bekend dat de minister het advies van Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) hierin volgt: de toezichthouder stelde vast dat de gaswinning van 21,6 naar 12 miljard kuub per jaar moet gaan om de veiligheid van de Groningers beter te kunnen garanderen.

Voorafgaand aan de diverse debatten zal er bovendien een schriftelijke vragenronde plaatsvinden, waarbij kamerleden de kans krijgen technische vragen te stellen over de verschillende onderwerpen.

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Radeloze Jannie (57) tweede Groningse hongerstaker: ‘Wie helpt mij?’

AD 19.03.2018 Een tweede hongerstaker heeft zich aangesloten bij de strijd van Jan Holtman tegen de uitwassen van de gaswinning in Groningen. Jannie Knot uit Garrelsweer is zo wanhopig dat niet eten haar laatste redmiddel is. ,,Ik geef mijn leven hiervoor.”

Jan Holtman begon vorige week zondag in Appingedam zijn hongerstaking om anderen te helpen. ,,Zelf heb ik niet zoveel schade, maar ik doe dit voor alle mensen die overal buiten vallen.” 

Precies zo iemand is Jannie Knot (57). Tegenspoed en teleurstelling beheersen sinds 2012 haar leven. Toen liepen haar bedrijf en woning voor het eerst schade op door een aardbeving. Daarna volgde een juridische mallemolen waar je bang van wordt. Haar bedrijf ging failliet. De schade is in haar ogen nooit correct en ruimhartig vergoed. Ze heeft al zestien maanden geen inkomen meer. Tussendoor, in 2014, overleed haar man Dick aan botkanker.

Het leidt tot psychische problemen (PTSS) en een intense radeloosheid, die het onmogelijk maken om het leven nog zijn gewone gang te laten gaan. De laatste jaren leefde ze in een huis waarvan de gordijnen zowel aan de voor- en de achterkant dicht waren. ,,Aan de achterkant om de plek waar mijn bedrijf was niet meer te hoeven zien, en aan de voorkant om de buitenwereld niet meer te hoeven zien. Wie helpt mij?”

Haar 23-jarige zoon heeft dat huis inmiddels verlaten, vertelt Jannie, omdat hij het lijden van zijn moeder niet meer aan kon zien. En nu slaapt ze zelf dus ook ergens anders: in de containers die de tent hebben vervangen waarin Jan Holtman zijn protest begon. De snoeiharde, snijdende wind blies de tent aan flarden. Gelukkig voor Holtman en Knot boden lokale bedrijven de helpende hand, en hebben ze nu een warm onderkomen.

Jan Holtman (op de voorgrond), hier nog in de tent. Inmiddels is de actie verplaatst naar een warmere container. © Hollandse Hoogte / Anjo de Haan

Eisen

Je moet dit echt zien als een wanhoopsdaad en een schreeuw om aandacht. Het is heel erg wat deze mensen meemaken, aldus Woordvoerder Centrum Veilig Wonen.

De komst van de tweede hongerstaker valt samen met een nieuwe manier van schade-afhandeling waarmee vandaag een begin is gemaakt. In het nieuwe protocol staat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) buitenspel. Speciaal hiervoor is de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade in het leven geroepen, die ook bestaande zaken overneemt van het Centrum Veilig Wonen.

De actie van Holtman en Knot staat hier echter los van, stelt hun woordvoerder Inez Witjes. ,,Zij strijden voor oude gevallen, die nog steeds met de NAM moeten worden afgehandeld. Daar zijn er 6.000 van.”

Het ministerie meldde in januari bij de bekendmaking van het nieuwe schadeprotocol dat voor deze zaken ‘een passende oplossing’ komt. ,,Met de NAM is afgesproken dat deze zaken uiterlijk voor 1 juli 2018 moeten zijn afgehandeld, hetzij door ze op te lossen, hetzij door een redelijk eindbod te doen.”

De actievoerders, die kwartier hebben gemaakt tegenover het Centrum Veilig Wonen (CVW) in Appingedam, hebben echter meer eisen. Eenzijdig gesloten dossiers moeten worden heropend, dossiers moeten sneller worden afgehandeld, gedupeerden moeten zelf kunnen aangeven welke casemanagers er over de vloer komen, de gaswinning moet sneller omlaag, enzovoort.

De directrice van het Centrum Veilig Wonen, Geeke Feiter, is vorige week met de actievoerders in gesprek gegaan. Bij RTV Noord gaf ze aan stil te worden van de verhalen die ze hoorde. Tegelijk zei ze geen concrete toezeggingen te kunnen doen. ,,Ik ben slechts uitvoerder”, zei ze onder meer.

Een woordvoerder van het CVW voegt daar vandaag aan toe dat de actievoerders met veel eisen aan het verkeerde adres zijn. ,,Over de meeste dingen gaat het ministerie. Maar we bekijken per dossier wat we kunnen doen en zijn iedere dag in gesprek. Je moet dit echt zien als een wanhoopsdaad en een schreeuw om aandacht. Het is heel erg wat deze mensen meemaken.”

Staatssecretaris Wiebes in gesprek met een Groningse actievoerder. © ANP

Te zwaar

Jan Holtman is inmiddels zijn achtste dag zonder eten ingegaan. Hij drinkt wel. Bij het begin van zijn actie kondigde hij aan tenminste tien dagen vol te willen houden. Na een dag of vijf zei hij te overwegen om langer door te gaan, maar inmiddels beginnen de aftakelingsverschijnselen toe te slaan. ,,Hij kan niet meer lopen”, zegt Witjes.

Holtman krijgt veel bezoek, op het hoogtepunt 120 mensen op een dag. Dat valt hem zwaar. ,,Een normale hongerstaker hoeft geen 100 problemen per dag aan te horen. Mensen komen allemaal bij mij. Mannen, vrouwen, hele gezinnen, kinderen. Dat doet je echt wat, dat maakt je kapot. Dat maakt het zwaar. Maar het geeft me ook de steun, ik ga verder.”

Jan Holtman © Inez Witjes

In Knot heeft hij nu dus een medestrijder, en volgens Holtman zijn er nog twee personen die willen starten. Knot verwacht het wel even vol te houden. ,,Als je al zestien maanden zonder geld zit, wordt je maag vanzelf kleiner.”

Ze beseft dat het heftig is, wat ze zegt. Dat ze haar leven wil geven voor deze zaak. Een moeder met twee kinderen, waarvan de jongste het syndroom van Down heeft. ,,Weet je wat het met je doet als je je kinderen zo ziet? Hoeveel pijn het doet als je ziet dat ze zich zoveel zorgen om je maken? Dat het zover heeft moeten komen, ik draag het dag en nacht met me mee. Ik wil de Nederlandse bevolking wakker schudden.”

Een normale hongerstaker hoeft geen 100 problemen per dag aan te horen. Mensen komen allemaal bij mij, aldus Hongerstaker Jan Holtman.

 

Zestig meldingen bij nieuw loket bevingsschade Groningen

AD 19.03.2018 Het nieuwe schadeloket voor het melden van schade door gaswinning in Groningen heeft op de eerste dag zestig nieuwe schademeldingen ontvangen. De Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen opende vanmorgen de deuren.

Mensen willen weten of hun dossier in goede orde aan ons is overgedragen en wat ze kunnen verwachten in de komende maanden

Woordvoerder loket

Volgens een woordvoerder weten de gedupeerden het loket, dat deel uitmaakt van het nieuwe schadeprotocol, al goed te vinden. ,,We hebben zo’n 120 tot 130 telefoontjes gekregen. Mensen hebben genoeg vragen.”

Het schadeloket behandelt naast de nieuwe schademeldingen ook zo’n 12.000 meldingen die al sinds een jaar op de plank liggen. Die aanmeldingen werden ingediend bij voorganger Centrum Veilig Wonen (CVW), maar zijn nu door het nieuwe loket overgenomen.

Vooral mensen die al eerder een melding hebben gedaan, namen vandaag contact op. ,,Ze willen weten of hun dossier in goede orde aan ons is overgedragen en wat ze kunnen verwachten in de komende maanden”, aldus de woordvoerder. ,,Wij zijn tevreden dat mensen ons kunnen vinden en we zijn blij dat we ze eindelijk te woord kunnen staan. We gaan ook zelf contact met ze opnemen.”

Lees ook;

Radeloze Jannie (57) tweede Groningse hongerstaker: ‘Wie helpt mij?’

Lees meer

Schadeprotocol

Het loket maakt deel uit van het nieuwe schadeprotocol dat op 31 januari is gepresenteerd door minister Eric Wiebes (Economische Zaken). In dat protocol is de NAM volledig buitenspel gezet, waardoor de Groningers een juridische strijd met het gaswinningsbedrijf bespaard blijft. De Staat neemt de taak op zich om de schade bij NAM te verhalen.

De telefooncentrale van het meldpunt telt momenteel zo’n dertig mensen. Daarnaast zijn er nog eens 25 zogenoemde zaakbegeleiders, die mensen ‘persoonlijk kunnen begeleiden of bezoeken’. Het meldpunt is bezig om het aantal medewerkers verder uit te breiden.

De achtkoppige commissie, bestaande uit onafhankelijke experts, gaat per 1 april aan de slag met de dossiers. Half april wordt er meer bekendgemaakt over de precieze aanpak.

Hier kunnen Groningers aardbevingsschade melden

Telegraaf 19.03.2018 Groningers uit het aardbevingsgebied kunnen voortaan terecht bij een onafhankelijke commissie om schade aan huizen en gebouwen te melden.

Loket voor aardbevingsschade Groningen geopend

NOS 19.03.2018 Bewoners van het aardbevingsgebied in Groningen kunnen vanaf vandaag terecht bij één loket voor de volledige afhandeling van schade aan huizen en gebouwen als gevolg van de gaswinning daar. Het digitale loket is onderdeel van het nieuwe schadeprotocol waarin de NAM buitenspel is gezet.

Zo’n 30 medewerkers gaan de ongeveer 12.000 schadegevallen verwerken die al bijna een jaar op een stapel liggen. Op 31 maart 2017 liep het vorige schadeprotocol af en bleven de meldingen van na die tijd onbehandeld. Het schadeloket neemt ook nieuwe meldingen van aardbevingsschade in behandeling.

Het is nog niet bekend hoe snel de oude en nieuwe meldingen afgehandeld kunnen worden. De commissie achter het schadeloket hoopt dat begin volgende maand duidelijk te hebben.

Schadeloket Groningen start afhandeling aardbevingsschade

NU 19.03.2018 Het schadeloket dat alle schadegevallen als gevolg van de gaswinning in Groningen in behandeling gaat nemen, gaat maandag open. De ongeveer twaalfduizend schadegevallen die al lange tijd op de plank liggen, worden vanaf nu verwerkt.

Aan de meldingen is sinds 31 maart 2017 vrijwel niets gedaan. Het loket neemt ook nieuwe meldingen in behandeling. Het loket wordt bemand door zo’n dertig medewerkers.

Het loket, de tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen, laat weten dat het hopelijk “zo snel mogelijk op volle kracht is”. “Waarschijnlijk nemen we in april besluiten over de werkwijze. Het zal dus hoe dan ook voor ons allemaal even wennen en nog zoeken zijn.”

De commissie maakt deel uit van het nieuwe schadeprotocol dat op 31 januari is gepresenteerd door minister Eric Wiebes van Economische Zaken. In dat protocol is de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) volledig buitenspel gezet. Tijdens een bezoek aan het loket, afgelopen donderdag, noemde Wiebes het “een fenomenale prestatie dat het loket al zo snel op poten is gezet”.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Onafhankelijk

Het schadeloket wil de nieuwe en bestaande schadegevallen zo snel mogelijk in beeld krijgen, zodat een onafhankelijke commissie die snel kan beoordelen. Wiebes rekent erop dat het nieuwe loket een succes wordt.

“Niemand denkt nu nog aan zijn portemonnee. Het gaat om een eerlijke en onafhankelijke beoordeling van de schade en de Groningers kunnen op allerlei manieren in bezwaar”, aldus de minister.

Zie ook: Wat gebeurt er als de gaskraan in Groningen helemaal dichtgaat?

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Groningse schades eindelijk in behandeling genomen

AD 19.03.2018 Het schadeloket dat alle schadegevallen als gevolg van de gaswinning in Groningen in behandeling gaat nemen, gaat maandag open. De ongeveer 12.000 schadegevallen die al maanden op de plank liggen, worden vanaf nu verwerkt.

Aan de meldingen is sinds 31 maart 2017 vrijwel niets gedaan. Ook nieuwe meldingen worden in behandeling genomen. Het loket wordt bemand door zo’n dertig medewerkers.

Het loket maakt deel uit van het nieuwe schadeprotocol dat op 31 januari is gepresenteerd door minister Eric Wiebes van Economische Zaken. In dat protocol is de NAM volledig buitenspel gezet. Tijdens een bezoek aan het loket, afgelopen donderdag, noemde Wiebes het ‘een fenomenale prestatie dat het loket al zo snel op poten is gezet’.

Eerlijke afhandeling

Het schadeloket wil de nieuwe en bestaande schadegevallen zo snel mogelijk in beeld krijgen, zodat een onafhankelijke commissie die snel kan beoordelen. Wiebes rekent erop dat het nieuwe loket een succes wordt. ,,Niemand denkt nu nog aan zijn portemonnee. Het gaat om een eerlijke en onafhankelijke beoordeling van de schade en de Groningers kunnen op allerlei manieren in bezwaar”, aldus de minister.

Oude claims van schade tot 25.000 euro die nog lopen bij de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) zullen sowieso worden ingewilligd, ook als de NAM van mening is dat de schade niet door een aardbeving is veroorzaakt of verergerd, zo heeft Wiebes eerder deze maand verzekerd. 

Groningse schades eindelijk in behandeling

Telegraaf 19.03.2018 Het schadeloket dat alle schadegevallen als gevolg van de gaswinning in Groningen in behandeling gaat nemen, gaat maandag open. De ongeveer 12.000 schadegevallen die al maanden op de plank liggen, worden vanaf nu verwerkt. Aan de meldingen is sinds 31 maart 2017 vrijwel niets gedaan. Ook nieuwe meldingen worden in behandeling genomen. Het loket wordt bemand door zo’n dertig medewerkers.

Het loket maakt deel uit van het nieuwe schadeprotocol dat op 31 januari is gepresenteerd door minister Eric Wiebes van Economische Zaken. In dat protocol is de NAM volledig buitenspel gezet. Tijdens een bezoek aan het loket, afgelopen donderdag, noemde Wiebes het ,,een fenomenale prestatie dat het loket al zo snel op poten is gezet”.

Het schadeloket wil de nieuwe en bestaande schadegevallen zo snel mogelijk in beeld krijgen, zodat een onafhankelijke commissie die snel kan beoordelen. Wiebes rekent erop dat het nieuwe loket een succes wordt. ,,Niemand denkt nu nog aan zijn portemonnee. Het gaat om een eerlijke en onafhankelijke beoordeling van de schade en de Groningers kunnen op allerlei manieren in bezwaar”, aldus de minister.

Wiebes noemt opzetten schadeloket ’prestatie’

Telegraaf 15.03.2018 Minister Eric Wiebes van Economische Zaken is onder de indruk van de snelheid waarmee het nieuwe schadeloket voor gaswinningsschade in Groningen op poten is gezet. „Een fenomenale prestatie”, zei de minister donderdag bij een bezoek aan het loket, dat deel uitmaakt van het schadeprotocol dat Wiebes op 31 januari heeft gepresenteerd en waarin de NAM buitenspel is gezet.

De ongeveer 12.000 schadegevallen in Groningen die al maanden op de plank liggen, worden vanaf maandag weer in behandeling genomen. Aan de meldingen is sinds 31 maart 2017 vrijwel niets gedaan. Het schadeloket krijgt daar nog een flinke kluif aan, denkt Wiebes. „Ik had verwacht dat er al meer was gedaan aan die dossiers. Bij het overnemen van de boedel blijkt echter dat dit minder ver is dan gedacht”, zei hij.

Desondanks rekent hij erop dat het nieuwe loket een succes wordt. „Niemand denkt nu nog aan zijn portemonnee. Het gaat om een eerlijke en onafhankelijke beoordeling van de schade en de Groningers kunnen op allerlei manieren in bezwaar”, zegt Wiebes.

Uiteindelijk moet het schadeloket bijdragen aan het terugwinnen van het vertrouwen van de Groningers. „Dat moet lukken, maar ik realiseer me dat we het vertrouwen vooral terug kunnen winnen door iets aan de gaswinning te doen. En mijn plannen daarvoor maak ik op 31 maart bekend in een brief aan de Tweede Kamer”, besloot de minister.

Nieuw besluit nodig over opsporen en winnen schaliegas

NOS 14.03.2018 Minister Wiebes van Economische Zaken moet opnieuw een besluit nemen over het opsporen van schaliegas in Noord-Brabant en in de Noordoostpolder. De Raad van State heeft bepaald dat het bedrijf Cuadrilla ten onrechte toestemming is geweigerd om naar schaliegas te zoeken. Toenmalig minister Kamp wilde die toestemming in 2015 niet geven met het oog op het milieu.

De rechter had ook al vastgesteld dat de Mijnbouwwet destijds geen mogelijkheden bood om het zoeken naar schaliegas om milieuredenen te verbieden. De Raad van State onderschrijft dat dus, maar wijst erop dat de wet vorig jaar is veranderd. Daardoor is het nu wel mogelijk om het belang van het milieu te laten meewegen bij een beslissing over het verlengen van de vergunning. Minister Wiebes moet bij zijn nieuwe besluit rekening houden met die wetswijziging.

In juli 2015 is de mogelijkheid om schaliegas op te sporen en te winnen opgeschort met als argument dat het niet goed is voor het milieu. Cuadrilla stapte toen naar de rechter en kreeg dus gelijk, maar minister Kamp en Milieudefensie gingen in hoger beroep.

Vorige maand heeft minister Wiebes de Tweede Kamer nog laten weten dat de er de komende jaren geen vergunningen zullen worden gegeven voor commerciële opsporing en winning van schaliegas.

BEKIJK OOK;

Wiebes: schaliegas geen optie meer voor Nederland

Verzet tegen grondstofwinning groeit ook buiten Groningen

Minister in beroep tegen schaliegas-oordeel

Hongerstaking tegen gaswinning in Appingedam

Telegraaf 12.03.2018 Bij het gebouw van het Centrum Veilig Wonen (CVW) in Appingedam is maandagochtend een hongerstaking tegen de gaswinning begonnen. Dat meldt RTV Noord.

Er staan twee tenten bij het CVW-terrein, op één ervan staat het woord ‘hongerstaking’ geschreven. Er zijn op dit moment zo’n tien actievoerders aanwezig, waarvan de helft afkomstig uit Groningen. De andere helft is van milieubeweging GroenFront.

’Blijven zo lang als nodig is’

Jan Holtman (66) uit Wildervank is de enige die in hongerstaking is. Hij wil zeker tien dagen blijven zonder te eten. De actievoerders blijven zo lang als nodig, ook als Holtman zijn hongerstaking beëindigt.

De actievoerders eisen onder meer dat de gaswinning snel wordt verminderd en dat schadedossiers sneller worden afgehandeld. Ze willen serieus worden genomen, en eerlijker en vooral menselijker worden behandeld. Het traineren en kleineren moet stoppen, aldus de initiatiefnemers.

Tien dagen zonder eten tegen gaswinning in Groningen

AD 12.03.2018 Bij het gebouw van het Centrum Veilig Wonen (CVW) in Appingedam is vanochtend een hongerstaking tegen de gaswinning begonnen. Er staan twee tenten bij het CVW-terrein, op één ervan staat het woord ‘hongerstaking’ geschreven.

Er zijn op dit moment zo’n tien actievoerders aanwezig, waarvan de helft afkomstig uit Groningen, meldt RTV Noord. De andere helft is van milieubeweging GroenFront.

Enige hongerstaker

Bram Reinders @bram_reinders

Hongerstaker Appingedam: ‘Gas terug nu’ http://www.dvhn.nl/groningen/Hongerstaker-Appingedam-%E2%80%98Gas-terug-nu%E2%80%99-22986728.html …

8:38 AM – Mar 12, 2018

Hongerstaker Appingedam: ‘Gas terug nu’

Jan Holtman (66) uit Wildervank is maandagochtend in hongerstaking gegaan.  dvhn.nl  11

See Bram Reinders ’s other Tweets

Jan Holtman (66) uit Wildervank is de enige hongerstaker op het moment, hij wil zeker tien dagen blijven zonder te eten.  Holtman, zelf ook aardbevingsslachtoffer, gaat naar eigen zeggen door totdat zijn eisen zijn ingewilligd, meldt Het Dagblad van het Noorden. Drinken doet hij wel.

Zijn eisen zijn onder meer dat de gaswinning direct verder omlaag moet, er een ruimere uitkoopregeling moet komen en dat Groningers korting op gas moeten krijgen. De actievoerders blijven zo lang als nodig, ook als Holtman zijn hongerstaking beëindigt.

De actievoerders eisen onder meer dat de gaswinning snel wordt verminderd en dat schadedossiers sneller worden afgehandeld. Ze willen serieus worden genomen, en eerlijker en vooral menselijker worden behandeld. Het traineren en kleineren moet stoppen, aldus de initiatiefnemers.

View image on Twitter

Mario Miskovic@marioomiskovic

Actie tegen de gaswinning in Appingedam. Naast het kantoor van het CVW. De actievoerders blijven kamperen en gaan in hongerstaking. #rtvnoord  8:27 AM – Mar 12, 2018

CDA: Groningen staat al bovenaan de agenda

AD 10.03.2018 Groningen staat bij het kabinet allang ‘bovenaan de agenda’. Dat stelt het CDA, dat daarmee reageert op het pleidooi van ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers, die in deze krant zei dat Groningen eerst financieel geholpen moet worden voordat economische meevallers in andere plannen worden gestoken.

Segers hoorde CDA-leider Sybrand Buma al om meer geld voor veiligheid vragen en D66-leider Alexander Pechtold om extra lastenverlichting en meer geld voor onderwijs. Allemaal legitieme wensen, stelt Segers. ,,Maar laten we niet vergeten welke belofte we als eerste hebben gedaan.” Hij noemt dat ‘een ereschuld’ aan Groningen.

De VVD noemt die oproep van Segers voorbarig. De liberalen wijzen erop dat het financiële plaatje rond Groningen nog niet compleet is. Pas als dat wel zo is, is dat het moment om te kijken of er afspraken moeten worden aangepast.

Tegenvaller voor begroting

Gert-Jan Segers (ChristenUnie). © ANP

Een woordvoerder van het CDA benadrukt dat het kabinet al heeft aangegeven het nieuwe advies van toezichthouder Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) te volgen. Daarin staat dat de gaswinning zo snel mogelijk teruggebracht moet worden naar 12 miljard kuub voor de veiligheid van Groningen. Dat betekent een flinke tegenvaller voor de begroting.

Segers stelt daarom dat het regeerakkoord mogelijk moet worden aangepast, omdat daarin is afgesproken dat de gasinkomsten binnen de kaders van de begroting vallen. Dat spraken VVD, CDA, D66 en ChristenUnie af op basis van adviezen over een zo vlak mogelijke gaswinning van 21 miljard kubieke meter. Inmiddels ligt er dus een nieuw advies, waardoor er minder geld via de aardgasbaten binnenkomt.

,,Nu is er nieuwe informatie – zo min mogelijk winnen in plaats van een vlakke gaswinning kan ineens wél”, stelde Segers in deze krant. ,,Dat betekent dat we de gemaakte afspraken tegen het licht moeten houden. Vroeg of laat moeten we met elkaar dat gesprek aangaan.”

De ChristenUnie krijgt wel de steun van oppositiepartij PvdA. Partijleider Lodewijk Asscher heeft een debat met premier Mark Rutte aangevraagd om vast te leggen dat Groningen op de eerste plaats komt.

ChristenUnie: ’Groningen First’

Telegraaf 10.03.2018  Met de extra inkomsten die het kabinet heeft door het gunstige economische tij, moet eerst Groningen worden geholpen voordat het geld in andere dingen wordt geïnvesteerd.

„Om president Trump maar te parafraseren: Groningen First. Dat is een dure belofte, een ereschuld”, zegt fractieleider Gert-Jan Segers van coalitiepartner de ChristenUnie in het AD.

„Ik ben óók voor meer rechercheurs en wijkagenten en meer geld voor het onderwijs. Maar laten we niet vergeten welke belofte we eerst hebben gedaan”, aldus Segers. Om Groningen te ontlasten vindt hij dat er een stikstoffabriek moet worden gebouwd, die geïmporteerd gas geschikt maakt voor het Nederlandse gasnet. Zo’n fabriek kost 480 miljoen euro.

 

<