Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 7 – Aftrap Kabinet Rutte 3

Op naar Kabinet Rutte 3 

Maar wie komen erin ??  Wie staan er over twee weken op het bordes van paleis Noordeinde? Dat weten de leiders van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie grofweg.

Ze zijn het eens over de verdeling van de posten, dat wil zeggen: welke partij welk ministerie krijgt, al kan daar nog altijd mee worden geschoven.

AD 17.10.2017

AD 17.10.2017

Maar de poppetjes – zestien ministers en acht staatssecretarissen – zijn nog onbekend.

Formateur Mark Rutte (VVD) neemt veertien dagen de tijd om zijn ploeg samen te stellen en dat is heel  verstandig.

AD 18.10.2017

AD 18.10.2017

Vice-premier

En wie wordt de nieuwe vice-premier ?? CDA, D66 en ChristenUnie mogen alledrie een kandidaat voordragen als nieuwe vice-premier. Premier Mark Rutte verwacht over twee weken zijn derde kabinet klaar te hebben.

De bewindslieden van Rutte III kunnen op 26 oktober 2017 bij de koning op het bordes staan, zei hij vanmiddag in de Tweede Kamer tijdens het debat over de kabinetsformatie. Het gaat wel om een ‘planning met een potlood’, benadrukt de VVD-leider.

Een week later, op 31 oktober 2017 en 1 november 2017, wordt gedebatteerd over de regeringsverklaring. Tijdens dat debat wordt het regeerakkoord inhoudelijk besproken, hoewel de oppositie het debat met informateur Gerrit Zalm al eerder aangreep om de plannen te fileren.

Rutte werd officieel als informateur aangewezen door de Kamer. Hij zal in die functie de komende weken bewindslieden zoeken voor alle plekken in het kabinet. Het is al bekend dat Rutte III met zestien ministers en acht staatssecretarissen groter wordt dan het huidige kabinet van VVD en PvdA.

16.10.2017

16.10.2017

Minister/Staatssecretaris

Rutte bevestigde dat er zestien ministers komen en acht staatssecretarissen. De VVD zal hiervan zes ministers leveren, CDA en D66 ieder vier en de ChristenUnie twee. De verdeling van de staatssecretarissen is drie VVD’ers, twee CDA’ers, twee D66’ers en één van de ChristenUnie.

CDA, D66 en ChristenUnie mogen alledrie een kandidaat voordragen als nieuwe vice-premier. Dit maakte VVD-leider Mark Rutte, die in het nieuwe kabinet weer minister-president wordt, bekend.

De portefeuilleverdeling  in het nieuwe kabinet is grotendeels rond. Rutte, die werd verkozen tot formateur, zei echter dat nog niet definitief duidelijk is welke partijen welke portefeuilles krijgen. Volgens hem kan er afhankelijk van de kandidaten waar VVD, CDA, D66 en ChristenUnie mee komen, nog wel wat verschuiven.

De partijleiders van de andere coalitiepartijen hoeft hij in ieder geval niet te bellen voor een ministerspost. Sybrand Buma (CDA), Alexander Pechtold (D66) en Gert-Jan Segers (ChristenUnie) blijven in de Tweede Kamer om het geluid van hun partij te bewaken.

Ook is duidelijk dat Hennis geen minister wordt in Rutte-3. Er gaan al geluiden over vertrouwde namen zoals Zijlstra en Wiebes als minister. En CDA’er Wopke Hoekstra wordt minister van Financiën.

Belangrijkste ministerie

Alom wordt geconstateerd dat het ministerie van Financiën het belangrijkste ministerie is en dus toekomt aan CDA of D66, die beide 19 zetels hebben. Wopke Hoekstra zou de kandidaat van het CDA zijn en Wouter Koolmees die van D66. Het CDA is echter percentueel wat groter en zou dat ministerie weleens kunnen claimen.

Gek genoeg zat er maanden een vrouw aan onderhandelingstafel wier kennis en kunde op het gebied van financiën onbetwist is: Carola Schouten. De secondant van ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers zou een perfecte kandidaat zijn voor Financiën. Toch wordt alleen Pechtolds secondant al maanden genoemd.

Maar Schouten wordt genoemd voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid, wat eerst het gedroomde ministerie was van Halbe Zijlstra (VVD). Na de val van Jeanine Hennis op Defensie en daardoor de verbleking van haar ster, aast Zijlstra opeens op Buitenlandse Zaken. Staatssecretaris Klaas Dijkhoff (Justitie) neemt de komende tijd voorlopig de functie van minister van Defensie over van de dinsdag afgetreden Jeanine Hennis.

Alles is blijkbaar mogelijk voor de VVD-fractieleider, die zelf trouwens zal worden opgevolgd door Klaas Dijkhoff.

Ank Bijleveld (CDA)

Ank Bijleveld CDA

Stand van zaken 17.10.2017 

De CDA’er Hugo de Jonge is de kandidaat-minister van Ouderenzorg op het ministerie van VWS. Hij wordt tevens een van de drie vice-premiers in het nieuwe kabinet-Rutte III. Dat bevestigen bronnen aan de NOS. De Jonge is nu wethouder Onderwijs, Jeugd en Zorg in Rotterdam. Commissaris van de Koning in Overijssel Ank Bijleveld (CDA) wordt de nieuwe minister van Defensie.

Ook viel de naam Andries Heidema, burgemeester van Deventer, als minister van Landbouw namens de ChristenUnie. Heidema studeerde aan de landbouwuniversiteit Wageningen en werkte onder meer als projectmanager bij het toenmalige ministerie van VROM.

Eerder werden al genoemd VVD’er Halbe Zijlstra als minister van Buitenlandse Zaken, VVD’er Eric Wiebes als minister van Klimaat en Economische Zaken en de CDA’er Wopke Hoekstra als minister van Financiën.

Telegraaf 18.10.2017

Telegraaf 18.10.2017

Stand van zaken 18.10.2017 

Hieronder een inventarisatie van de vermoedens en zekerheden rond kandidaten. Het lijstje zal vast nog veranderen en sommige posten zijn nog niet ingevuld. Bovendien kunnen gevraagde kandidaten weigeren of er kunnen oneffenheden worden gevonden door de fiscus, justitie of de Algemene Inlichtingen en Veiligheidsdienst.

Premier: Mark Rutte (VVD)

Financiën: Wopke Hoekstra (CDA) – Nu nog Eerste Kamerlid en vicevoorzitter van de CDA-fractie.

Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties plus vice-premier: Kajsa Ollongren (D66) – Sinds juni 2014 wethouder en locoburgemeester in Amsterdam.

VWS (ouderenzorg) plus vice-premier: Hugo de Jonge (CDA) – Sinds 2010 wethouder in de gemeente Rotterdam.

VWS (volksgezondheid): Andries Heidema (ChristenUnie) – Sinds 4 juli 2007 burgemeester van de gemeente Deventer. Of Jan Anthonie Bruijn (VVD) – Eerste Kamerlid

Onderwijs: Ingrid van Engelshoven (D66) – Sinds 2017 lid van de Tweede Kamer. Hiervoor wethouder en loco-burgemeester (sinds 2014) van Den HaagEn Bruno Bruins (VVD) – Staatssecretaris op dat departement in het derde kabinet-Balkenende (2006-2007), nu de baas van uitkeringsinstantie UWV.

Justitie: Ferdinand Grapperhaus (CDA) – Topadvocaat en voorzitter en sinds 1 oktober voorzitter van de Raad van Toezicht van het Stedelijk Museum. Daarnaast kroonlid van de Sociaal-Economische Raad (SER).

Veiligheid: Sander Dekker (VVD) – Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.

Economische Zaken en Klimaat: Eric Wiebes (VVD) – Staatssecretaris van Financiën.

Landbouw plus vice-premier: Carola Schouten (ChristenUnie) – Sinds 18 mei 2011 is lid van de Tweede Kamer.

Sociale Zaken en Werkgelegenheid: Wouter Koolmees (D66) – Sinds 17 juni 2010 lid van de Tweede Kamer.

Defensie: Ank Bijleveld (CDA) – Sinds 1 januari 2011 commissaris van de Koning in de provincie Overijssel.

Buitenlandse Zaken: Halbe Zijlstra (VVD) – Van 1 november 2012 tot 16 maart 2017 fractievoorzitter in de Tweede Kamer voor de VVD.

Ontwikkelingssamenwerking en Buitenlandse Handel: Tom de Bruijn (D66) – Wethouder in Den Haag.

Infrastructuur: Cora van Nieuwenhuizen (VVD) – Lid van het Europees Parlement.

Immigratie en Integratie: nog niet bekend.

18.10.2017

18.10.2017

Steeds meer namen lekken uit van het nieuwe kabinet van premier Mark Rutte. Staatssecretaris Sander Dekker, thans demissionair staatssecretaris van Onderwijs voor de VVD, zal minister worden op het ministerie van Veiligheid en Justitie, schrijft De Telegraaf woensdag.

Het huidige ministerie van Veiligheid en Justitie kent een minister en een staatssecretaris, maar krijgt nu twee ministers: voor Justitie en voor Veiligheid. En het NRC meldt dat europarlementariër Cora van Nieuwenhuizen minister van Infrastructuur wordt.

Volgens onbevestigde berichten zou Justitie op het nieuwe departement naar CDA’er Ferdinand Grapperhaus (advocaat en hoogleraar arbeidsrecht) gaan. En volgens de Volkskrant gaat Bruno Bruins, bestuursvoorzitter van uitkeringsinstantie UWV, naar Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW).

Per se een eigen ministerie

Volgens de krant wilde de ChristenUnie, die als vierde partij aanschoof bij de drie partijen VVD, CDA en D66, per se een eigen ministerie met een eigen begroting. Het aantal ministeries zou worden uitgebreid van elf naar twaalf. Carola Schouten is Kamerlid sinds 2011 en was als mede-onderhandelaar naast Gert-Jan Segers nauw betrokken bij de formatie.

Landbouw is voor haar geen onbekend terrein: ze groeide op een boerderij op, die zij samen met haar moeder en zussen runde na het vroegtijdig overlijden van haar vader. ‘Op de boerderij is mijn liefde voor ondernemen ontstaan. Ik hield mij bezig met de financiën: investeringen, de inkoop van grondstoffen,’ zei ze eerder op de website van werkgeversorganisatie VNO-NCW.

Telegraaf 19.10.2017

Telegraaf 19.10.2017

Gisteren werd al bekend dat Schouten een van de vicepremiers zal zijn. Dat betekent dat ze premier Mark Rutte (VVD) mogelijk vervangt als hij in het buitenland zit. Namens het CDA zou de Rotterdamse wethouder Hugo de Jonge vicepremier worden. Hij zou tevens een van de ministers worden op Volksgezondheid, meldde het AD gisteren. Zijn partijgenoot Ank Bijleveld – iemand met veel bestuurlijke ervaring – gaat naar verluidt naar Defensie.

AD 19.10.2017

AD 19.10.2017

Stand van zaken 19.10.2017 

Staatsecretaris

Ook vallen steeds meer namen over mogelijke staatssecretarissen;

Binnenlandse Zaken Raymond Knops (CDA) – Sinds 2005 (met twee korte onderbrekingen) lid van de Tweede Kamer. der Staten-Generaal. Daarvoor gemeenteraadslid en wethouder in de Limburgse gemeente Horst aan de Maas.

Immigratie Mark Harbers (VVD) – Sinds 1 december 2009 lid van de Tweede Kamer. Eerder wethouder van economie, haven en milieu van de gemeente Rotterdam.

Sociale Zaken Tamara van Ark (VVD) – Sinds 17 juni 2010 lid van de Tweede Kamer. Daar woordvoerder emancipatiebeleid, algemene wet gelijke behandeling, mantelzorg, vrijwilligersbeleid en arbeid en zorg.

Defensie Barbara Visser (VVD) – Lid van de Tweede Kamer namens de VVD sinds 20 september 2012. Daarvoor wethouder in de gemeente Zaanstad.

Economische Zaken Mona Keijzer (CDA) – Sinds 20 september 2012 lid van de Tweede Kamer.

Genoemd door RTL Nieuws maar nog onduidelijk voor welke post:
Joël Voordewind (CU) – Trad in 2006 toe tot de Tweede Kamer. Daarvoor duo-Statenlid van de Provinciale Staten in Noord-Holland. Lees ook de column van Carla Joosten over Joel Voordewind.

Ed Anker (CU) – Van 2007 tot 2010 Tweede Kamerlid en van 2012 tot 2014 wethouder in Almere. Sinds 26 mei 2014 wethouder in Zwolle.

Kees Verhoeven (D66) – Sinds 17 juni 2010 lid van de Tweede Kamer. Voormalig directeur van MKB-Amsterdam en regiodirecteur Noord-Holland bij MKB Nederland.

Vera Bergkamp (D66) – Sinds 20 september 2012 is zij lid van de Tweede Kamer. Daarvoor voorzitter van de homobelangenorganisatie COC.

Ministers op de trappen van paleis Noordeinde

Wonen krijgt geen minister meer. Daarmee blijven nog twee posten over. Landbouw krijgt zeker een minister. Wellicht dat Immigratie en Integratie, het thema dat de burger zeer bezighoudt, de zestiende ministerspost wordt. Formateur Mark Rutte (VVD) hoopt 26 oktober met zijn ministers op het bordes te staan: dat wil zeggen op de trappen aan de achterzijde van paleis Noordeinde.

Hieronder een inventarisatie van de vermoedens en zekerheden rond kandidaten. Het lijstje zal vast nog veranderen en sommige posten zijn nog niet ingevuld. Bovendien kunnen gevraagde kandidaten weigeren of er kunnen oneffenheden worden gevonden door de fiscus, justitie of de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD).

PremierMark Rutte (VVD)
Partijleider en fractievoorzitter, minister-president sinds 2010.

Financiën: Wopke Hoekstra (CDA)
Nu nog Eerste Kamerlid en vicevoorzitter van de CDA-fractie.

Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties plus vice-premier:Kajsa Ollongren (D66) – Sinds juni 2014 wethouder en locoburgemeester in Amsterdam.

VWS (ouderenzorg) plus vice-premier: Hugo de Jonge (CDA)
Sinds 2010 wethouder in de gemeente Rotterdam.

VWS (volksgezondheid):  Bruno Bruins (VVD)
Staatssecretaris op dat departement in het derde kabinet-Balkenende (2006-2007), nu de baas van uitkeringsinstantie UWV.

OnderwijsIngrid van Engelshoven (D66)
Sinds 2017 lid van de Tweede Kamer. Hiervoor wethouder en loco-burgemeester (sinds 2014) van Den Haag.

En Arie Slob (CU), sinds 2016 directeur van het Historisch Centrum Overijssel. Daarvoor vanaf 2001 fractievoorzitter van de ChristenUnie.

JustitieFerdinand Grapperhaus (CDA)
Advocaat bij Allen & Overy in Amsterdam. Sinds 1 oktober voorzitter van de Raad van Toezicht van het Stedelijk Museum. Voormalig Kroonlid van de Sociaal-Economische Raad (SER).

VeiligheidSander Dekker (VVD)
Staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap.

Economische Zaken en KlimaatEric Wiebes (VVD)
Staatssecretaris van Financiën.

Landbouw plus vice-premier: Carola Schouten(ChristenUnie)
Sinds 18 mei 2011 lid van de Tweede Kamer, was onderhandelaar bij formatie

Sociale Zaken en WerkgelegenheidWouter Koolmees(D66)
Sinds 17 juni 2010 lid van de Tweede Kamer, onderhandelaar tijdens formatie

DefensieAnk Bijleveld (CDA)
Sinds 1 januari 2011 commissaris van de Koning in de provincie Overijssel.

Buitenlandse Zaken: Halbe Zijlstra (VVD)
Van 1 november 2012 tot 16 maart 2017 VVD-fractievoorzitter Tweede Kamer, onderhandelaar tijdens de formatie.

Ontwikkelingssamenwerking en Buitenlandse HandelTom de Bruijn (D66)  Wethouder in Den Haag. Tussen 2003 en 2011 de Nederlandse permanente vertegenwoordiger bij de EU.

InfrastructuurCora van Nieuwenhuizen (VVD)
Lid van het Europees Parlement.

Vrijdag 20 oktober 2017 hakken de partijleiders de knopen door, daarna houdt Rutte nog even sollicitatiegesprekken en intussen kunnen de fiscus, justitie en de AIVD de kandidaten screenen.

Stand van zaken 20.10.2017 

Laatste check

Vanaf zaterdag 21.10.2017 trekt een stoet kandidaat-bewindslieden aan formateur Mark Rutte voorbij. Het is de laatste formele controle voor de beëdiging. Zitten er nog mogelijke vuiltjes aan een kandidaat die het kabinet kunnen belasten? Dan is dit het moment om nog in te grijpen, al gebeurt het in de praktijk eigenlijk nooit.

Donderdag 26 oktober 2017 wordt het nieuwe kabinet-Rutte III gepresenteerd. De regering gaat zestien ministers en acht staatssecretarissen tellen, verdeeld over twaalf ministeries.

De VVD levert als grootste partij zes ministers, het CDA en D66 elk vier en de ChristenUnie twee. Voor de staatssecretarissen zijn de aantallen respectievelijke drie, twee, twee en één.

Een overzicht:

Algemene Zaken
Mark Rutte (VVD, minister-president)

Financiën
Wopke Hoekstra (CDA, minister)
Menno Snel (D66, staatssecretaris)

Sociale Zaken en Werkgelegenheid
Wouter Koolmees (D66, minister)
Tamara van Ark (VVD, staatssecretaris)

20.10.2017

20.10.2017

Economische Zaken en Klimaat
Eric Wiebes (VVD, minister)
Mona Keijzer (CDA, staatssecretaris)

Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit
Carola Schouten (ChristenUnie, vicepremier en minister)

Veiligheid en Justitie
Ferdinand Grapperhaus (CDA, minister van Justitie)
Mark Harbers (VVD, staatssecretaris voor Immigratie)
Sander Dekker (VVD, minister voor Rechtsbescherming)

Defensie
Ank Bijleveld (CDA, minister)
Barbara Visser (VVD, staatssecretaris)

Onderwijs, Cultuur en Wetenschap
Ingrid van Engelshoven (D66, minister)
Arie Slob (ChristenUnie, minister voor Basis- en Voortgezet Onderwijs en Media)

Volksgezondheid, Welzijn en Sport
Hugo de Jonge (CDA, vicepremier en minister voor Ouderenzorg)
Bruno Bruins (VVD, minister voor Medische Zorg)
Paul Blokhuis (ChristenUnie, staatssecretaris)

Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties
Kajsa Ollongren (D66, vicepremier en minister)
Raymond Knops (CDA, staatssecretaris)

Buitenlandse Zaken
Halbe Zijlstra (VVD, minister)

Infrastructuur en Waterstaat
Cora van Nieuwenhuizen (VVD, minister)
Stientje van Veldhoven (D66, staatssecretaris)

Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking
Sigrid Kaag (D66, minister)

Stand van zaken 21.10.2017

Nu alle ministers en staatssecretarissen bekend zijn, moesten ze langs bij de oude en nieuwe premier Mark Rutte. Hij ontving als formateur de beoogde bewindslieden, om hen te vragen of ze nog iets ‘op hun kerfstok’ hebben. De drie aanstaande vicepremiers waren de eersten.

Maandag 23 en dinsdag 24 oktober 2017 gaan de andere ministers en staatssecretarissen naar de formateur. Ze zijn al gescreend door onder meer de Belastingdienst en de AIVD, de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst. Ook hebben de aankomend bewindslieden hun nevenactiviteiten moeten opgeven. Het is de bedoeling dat Rutte III donderdag 26.10.2017  bij de Koning op het bordes staat. Dan komt er een einde aan de langste formatie ooit.

Verrassende inkijkjes Exit Rutte 2

Wilma Borgman en Max van Weezel voerden de afgelopen maanden gesprekken met alle ministers van het kabinet-Rutte II. Die leverden soms verrassende inkijkjes op in de manier waarop het kabinet het vijf jaar heeft volgehouden.

Op de YouTube-pagina van Met het Oog op Morgen kun je de exitgesprekken terugkijken en -luisteren. Hieronder staan de links naar alle bijbehorende artikelen.

– Mark Rutte (minister-president en minister van Algemene Zaken)

– Ronald Plasterk (minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties)

– Bert Koenders (minister van Buitenlandse Zaken)

– Lilianne Ploumen (minister voor Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking)

– Jeanine Hennis (voormalig minister van Defensie, trad op 3 oktober af)

– Klaas Dijkhoff (minister van Defensie, daarvoor staatssecretaris van Veiligheid en Justitie)

– Henk Kamp (minister van Economische Zaken)

– Melanie Schultz van Haegen (minister van Infrastructuur en Milieu)

– Sharon Dijksma (staatssecretaris van Infrastructuur en Milieu)

– Jet Bussemaker (minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap)

– Sander Dekker (staatssecretaris van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap)

– Lodewijk Asscher (minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid)

– Stef Blok (minister van Veiligheid en Justitie, daarvoor minister voor Wonen en Rijksdienst)

– Edith Schippers (minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport)

– Martin van Rijn (staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport)

Lees hier alles over de verdeling van de ministersposten Elsevier 19.10.2017

Regeerakkoord niet de liefdesbaby smoorverliefd stel

Teruglezen – Het regeerakkoord ligt er. Lees hier wat er in staat en hoe er op werd gereageerd VK 10.10.2017

lees:  Dit was de dag dat het regeerakkoord werd gepresenteerd NOS 10.10.2017

lees:  Dit is wat je moet weten over het regeerakkoord NOS 10.10.2017

lees: Overzicht: De belangrijkste punten uit het regeerakkoord  NU 10.10.2017

lees: Hoe wordt het geld verdeeld? Wat hebben de partijen binnengesleept? En op welke punten gaat de coalitie het moeilijk krijgen?  VK 10.10.2017

lees: Dit zijn de maatregelen van het kabinet-Rutte III  VK 09.10.2017

lees: Wat staat er in het regeerakkoord? Je ziet, hoort en leest alles bij de NOS  NOS 09.10.2017

dossier “Kabinetsformatie”  AD

Lees meer over de kabinetsformatie van 2017 2de Kamer

Alle artikelen uit het dossier “Regeerakkoord Rutte III”  AD 

Dossier formatie  Elsevier

KABINETSFORMATIE  VK

BLOG: Alles over de formatie  Telegraaf

Bekijk ook de rechtenvrije foto’s van de kabinetsformatie TK

Zie: verslag verkenner schippers 27.04.2017

Zie: Brief aan Voorzitter en TK van informateur Schippers 11.05.2017

Zie: Verslag  29.05.2017

Zie: Verslag 12.06.2017

Zie: brief_tweede_kamer_van 12.06.2017

Zie: eindverslag_informateur_tjeenk_willink_27_juni_2017

Zie: Brief informateur Zalm aan voorzitter tk 28.08.2017

Zie: eindverslag informateur Zalm 10.10.2017 

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 6 – Regeerakkoord

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 5

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 4

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 3

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 2

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte-3 – deel 1

zie ook: Uitslag 2e kamerverkiezing 15.03.2017 – VVD de grote winnaar

Terugblik:

Elsevier 22.10.2017

Elsevier 22.10.2017

Teleurgestelde Neelie Kroes: ‘Maar één VVD-vrouw minister’ Elsevier 22.10.2017

Het politieke midden is geen plaats delict Trouw 22.10.2017

Alle ministersposten zijn bezet: dit wordt het kabinet-Rutte III VK 22.10.2017

21.10.2017

21.10.2017

Rutte ontvangt vicepremiers (en dus is de langste formatie ooit nu echt bíjna klaar) VK 21.10.2017

Rutte ontvangt de drie vicepremiers in spe (foto’s)  Elsevier 21.10.2017

Rutte ontvangt beoogde vicepremiers op Binnenhof NU 21.10.2017

Moeilijk besluit en opvallende schoenen: vicepremiers bij Rutte NOS 21.10.2017

Vicepremier Carola Schouten (CU) heeft haar wortels in het boerenbedrijf NOS 21.10.2017

Hugo de Jonge (CDA), van wethouder tot vicepremier NOS 21.10.2017

Vicepremier Kajsa Ollongren (D66), een vertrouweling van Rutte NOS 21.10.2017

21.10.2017

21.10.2017

Nieuwe kabinet: meer mannen dan vrouwen en geen kleur NOS 21.10.2017

Alle ministersposten zijn bezet: dit wordt het kabinet-Rutte III VK 21.10.2017

Nederland krijgt een eigentijds kabinet (alleen een beetje wit) AD 21.10.2017

Wie staan er straks naast Koning op het bordes? Elsevier 21.10.2017

Het beeld dat Rutte III oproept? Een wethouderskabinet Elsevier 21.10.2017

20.10.2017

20.10.2017

Rutte doet laatste check  Telegraaf 20.10.2017

Hoe lopen de gesprekken tussen Rutte en de nieuwe ministers en staatssecretarissen? NOS 20.10.2017

Alle namen kabinet-Rutte III bekend NU 20.10.2017

Alle ministersposten zijn bezet: dit wordt het kabinet-Rutte III VK 20.10.2017

Alle namen bekend van het kabinet-Rutte III NOS 20.10.2017

Dit zijn de 16 ministers van Rutte III  Telegraaf 20.10.2017

Dit zijn de 8 staatssecretarissen van Rutte III  Telegraaf 20.10.2017

Dit zijn alle nieuwe staatssecretarissen Elsevier 20.10.2017

Dit weten we over de nieuwe staatssecretarissen Elsevier 20.10.2017

Wie staan er straks naast Koning op het bordes? Elsevier 20.10.2017

20.10.2017

20.10.2017

Minister weet van toeten noch blazen? Des te beter  AD 20.10.2017

Koenders tegen opvolger: blijf ook mensenrechten agenderen NOS 20.10.2017

Laatste D66-bewindspersonen bekend NU 20.10.2017

Menno Snel voor D66 naar Financiën Telegraaf 20.10.2017

D66 vrouwenkampioen van Rutte III  AD 20.10.2017

Kabinetsploeg Rutte III rond, op D66’ers na AD 20.10.2017

Drie Haagse oud-wethouders in het kabinet OmroepWest 20.10.2017

Sigrid Kaag wordt tweede minister van Buitenlandse Zaken, Ingrid van Engelshoven gaat naar Onderwijs, Cultuur en Wetenschap Den HaagFM 20.10.2017

Het kan gaan knetteren bij Buitenlandse Zaken: beoogde ministers Kaag en Zijlstra zijn tegenpolen VK 20.10.2017

Minister weet van toeten noch blazen? Des te beter  AD 20.10.2017

Rutte had graag meer vrouwen in kabinet  Telegraaf 20.10.2017

AD 19.10.2017

AD 19.10.2017

Dit weten we over de nieuwe staatssecretarissen Elsevier 19.10.2017

Lees hier alles over de verdeling van de ministersposten Elsevier 19.10.2017

Overzicht: Deze namen lekten uit voor het kabinet-Rutte III NU 19.10.2017

Wie komen er in het kabinet-Rutte III? NOS 19.10.2017

Alle bewindslieden van VVD bekend  Telegraaf 19.10.2017

Onderwijs en Veiligheid en Justitie krijgen duoministers VK 19.10.2017

Halbe Zijlstra: Hulk of hulpje? AD 19.10.2017

Halbe is weleens in het buitenland geweest, maar dat is het dan ook wel zo’n beetje VK 19.10.2017

Wouter Koolmees en Cora van Nieuwenhuizen voegen zich bij de mensen rond Rutte VK 19.10.2017

Oud-wethouder Bruno Bruins wordt minister van Volksgezondheid Den HaagFM 19.10.2017

VVD’er Barbara Visser wordt nieuwe staatssecretaris Defensie NU 19.10.2017

Paul Blokhuis wordt nieuwe staatssecretaris van Volksgezondheid  AD 19.10.2017

Steeds meer vrouwen in nieuw kabinet AD 19.10.2017

Steeds meer vrouwen in nieuw kabinet Elsevier 19.10.2017

Val Defensie-minister Hennis betekende redding van Rutte III AD 19.10.2017

AD 18.10.2017

AD 18.10.2017

Staatscommissie oppert snellere en transparantere formatie NU 18.10.2017

Staatscommissie: formatie is een black box NOS 18.10.2017

Het bordes is bijna vol. Dit zijn de mensen rond Rutte VK 18.10.2017

DEZE WETHOUDERS WORDEN MINISTER  BB 18.10.2017

Lokale bobo’s op lijstjes voor Rutte III: Bruins, Van Engelshoven, De Bruijn  AD 18.10.2017

Rutte III krijgt vorm; zes nieuwe namen zingen rond over het Binnenhof. Wie zijn ze? VK 18.10.2017

Het nieuwe kabinet wordt hoe dan ook een frisse ploeg Trouw 18.10.2017

Deze ministers worden volgende week beëdigd  AD 18.10.2017

Steeds meer bewindspersonen bekend van kabinet-Rutte III NU 18.10.2017

Kabinet krijgt vorm: verrassende namen op bordes  Elsevier 18.10.2017

Rutte III krijgt nu snel vorm: Dekker naar Veiligheid, UWV-baas Bruins op Onderwijs VK 18.10.2017

Boeren blij met Carola  Telegraaf 18.10.2017

‘Schouten op Landbouw, Dekker naar Veiligheid’ Elsevier 18.10.2017

WETHOUDER IN BEELD VOOR VICE-PREMIERSCHAP BB 17.10.2017

Het geheime wapen van het CDA: Wopke Hoekstra  VN 18.10.2017

‘Haagse wethouder De Bruijn ministerskandidaat voor Ontwikkelingssamenwerking’ OmroepWest 17.10.2017

AD 17.10.2017

AD 17.10.2017

Puzzel van Rutte-3 past nog niet  AD 17.10.2017

Zij worden genoemd voor een ministerspost in kabinet-Rutte III – goede keuzen? VK 17.10.2017

Carola Schouten vicepremier in Rutte-3 AD 17.10.2017

Carola Schouten genoemd als vicepremier Elsevier 17.10.2017

Ollongren vicepremier en minister van Binnenlandse Zaken AD 17.10.2017

’Ollongren niet beschikbaar als waarnemend burgemeester A’dam’ Telegraaf 17.10.2017

‘Haagse wethouder De Bruijn ministerskandidaat voor Ontwikkelingssamenwerking’ OmroepWest 17.10.2017

Rutte-III: flinke dosis Rotterdam AD 17.10.2017

Rotterdamse wethouder gevraagd als vicepremier AD 17.10.2017

CDA’ers Hugo de Jonge en Ank Bijleveld worden ministers van Zorg en Defensie VK 17.10.2017

En wie werden er nog meer genoemd als kandidaat-ministers in kabinet-Rutte III? NOS 17.10.2017

CDA wil Ank Bijleveld als nieuwe minister van Defensie  AD 17.10.2017

Halbe Zijlstra ongeschikt? Wat een onzin Elsevier 17.10.2017

Hallo! Halbe Zijlstra minister van Buitenlandse Zaken? Elsevier 17.10.2017

Halbe als minister, ik moet er niet aan denken  AD 17.10.2017

16.10.2017- VVD-fractievoorzitter en Tweede Kamerlid Halbe Zijlstra en (links) en partijgenoot en staatssecretaris van Financiën Eric Wiebes krijgen beiden een ministerspost in het nieuwe kabinet.

16.10.2017- VVD-fractievoorzitter en Tweede Kamerlid Halbe Zijlstra en (links) en partijgenoot en staatssecretaris van Financiën Eric Wiebes 

Zijlstra krijgt BuZa, Wiebes EZ Telegraaf 16.10.2017

Vertrouwde namen in nieuw kabinet: Zijlstra naar Buitenlandse Zaken, Wiebes doet het klimaat VK 16.10.2017

Zijlstra en Wiebes stomen op naar belangrijke ministeries Elsevier 16.10.2017

Den Haag gonst van de namen AD 16.10.2017

Hennis geen minister in kabinet Rutte III  NU 14.10.2017

Hennis niet in nieuw kabinet, keert terug in Kamer NOS 14.10.2017

Kamp trekt deur ‘Den Haag’ na kwart eeuw achter zich dicht NOS 14.10.2017

De ideale minister van Rutte III moet degelijk zijn. Wie lijkt het meest op Stef Blok VK 13.10.2017

23 plekken in het nieuwe kabinet, wie staan er op de lijstjes? NOS 12.10.2017

‘Dijkhoff wil fractievoorzitter VVD worden’  NU 12.10.2017

‘Dijkhoff wil fractievoorzitter VVD worden’ Elsevier 12.10.2017

VVD-minister Dijkhoff wil fractievoorzitter worden NOS 12.10.2017

Rutte: hoogstwaarschijnlijk op 26 oktober op bordes NOS 12.10.2017

Premier Rutte schoorvoetend akkoord met uitbreiding kabinet NOS 12.10.2017

En verder;

20.10.2017

20.10.2017

Miljoenen niet genoeg, leraren bereid tot actie NOS 20.10.2017

Rutte III: portemonnee ouderen overhoop Elsevier 20.10.2017

19.10.2017

19.10.2017

Ook betaler alimentatie dupe van lagere aftrek  Elsevier 19.10.2017

Rutte III: portemonnee ouderen overhoop Elsevier 19.10.2017

De fiscale plannen van Rutte III op een rij Elsevier 19.10.2017

18.10.2017

18.10.2017

Doet Rutte III meer voor de rijken of de armen? Lees deze analyse VK 18.10.2017

Nieuw kabinet maakt werken onder minimumloon mogelijk Trouw 18.10.2017

Onzekerheid bij aanvraag hypotheek blijft Elsevier 18.10.2017

VNG VOORSPELT HOGERE WMO-UITGAVEN GEMEENTEN BB 18.10.2017

VNG: FINANCIËLE KRAPTE GEMEENTEN DOOR REGEERAKKOORD  BB 18.10.2017

AD 17.10.2017

AD 17.10.2017

Rutte spekt schatkist Trump Elsevier 17.10.2017

CDA-jeugd: Buma terug naar onderhandelingstafel  Elsevier 17.10.2017

CDA-jongeren willen basisbeurs alsnog in regeerakkoord  AD 17.10.2017

CDA-jongeren willen basisbeurs alsnog terug NOS 17.10.2017

AD 17.10.2017

AD 16.10.2017

Hele onderwijs trapt op de rem: acties verspreiden zich als een olievlek  AD 16.10.2017

5,4 miljoen werkenden krijgen lager belastingtarief  NOS 16.10.2017

Gevolgen regeerakkoord Decentrale Overheden FNV 16.10.2017

Advertenties

oktober 16, 2017 Posted by | 2e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, CDA, CU, D66, Eric Wiebes, formatie, politiek, Rutte 3, verkiezingen 2017, VVD, VVD-CDA-D66-ChristenUnie VVD-CDA-D66-ChristenUnie | , , , , , , , , , | Plaats een reactie

Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 6 – Regeerakkoord

Heren, we zijn er helemaal uit !!!!

Heren, we zijn er helemaal uit !!!!

‘Vertrouwen in de toekomst’ 

Na 208 dagen praten was het eindelijk zo ver: De onderhandelaars van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie hebben maandag 9 oktober 2017 overeenstemming bereikt over een conceptregeerakkoord. Zij legde dit akkoord voor aan hun fracties.

VK 11.10.2017

VK 11.10.2017

Dinsdag 10 oktober 2017 lieten ze aan informateur Gerrit Zalm weten hoe hun fracties over het conceptregeerakkoord denken.

Op dinsdag 10 oktober 2017 om 13.30 uur gaven de fractievoorzitters van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie in de Oude Zaal een toelichting  op hun regeerakkoord ‘Vertrouwen in de toekomst’.

Eindverslag

Informateur Gerrit Zalm overhandigde op dinsdag 10 oktober 2017 om 13.00 uur in de Oude Zaal zijn eindverslag met het regeerakkoord aan Tweede Kamervoorzitter Khadija Arib.

De Kamerfracties van de onderhandelende partijen stemden eerder op de dag in met het definitieve regeerakkoord.

De Onderhandelaars  van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie zijn het dinsdag 10 oktober 2017 eens geworden over een regeerakkoord. Zij bespraken met informateur Gerrit Zalm de opmerkingen van hun fracties over het conceptregeerakkoord. De fracties bespreken nu afzonderlijk het definitieve regeerakkoord.

11.10.2017

11.10.2017

De onderhandelende partijen bereikten op maandag 9 oktober al overeenstemming over een conceptregeerakkoord. Dezelfde dag gaven de fracties van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie op hoofdlijnen hun goedkeuring, maar kwamen zij nog wel met een aantal punten voor aanscherping van het conceptregeerakkoord.

Onzekerheid ???

Volgens PvdA-leider Lodewijk Asscher brengt het nieuwe kabinet meer onzekerheid voor Nederlanders. Uit de peiling van Maurice de hond blijkt deze onzekerheid.

De nieuwe regeringscoalitie staat inmiddels op acht zetels verlies in vergelijking met de laatste Tweede Kamerverkiezingen. Dat blijkt uit de wekelijkse peiling van Maurice de Hond.

Peiling 15.10.2017

Peiling 15.10.2017

De VVD zakte deze week verder weg met twee zetels verlies en staat nu op 29 zetels. Bij de Tweede Kamerverkiezingen in 2017 behaalde de partij nog 33 zetels. Het CDA wint een zetel ten opzichte van de peiling van vorige week, maar staat nog wel op 3 zetels verlies ten opzichte van de verkiezingen. D66 verliest in de peiling deze week één zetel en staat daarmee op -1 ten opzichte van 2017. Het aantal zetels van ChristenUnie blijft gelijk.

Forum voor Democratie blijft ook deze week stijgen (+1). De partij noteert nu tien zetels, acht meer dan bij de verkiezingen. De zetels komen voornamelijk van VVD, PVV en CDA.

Regeerakkoord

Afgelopen week werd na drie maanden onderhandelen het regeerakkoord van VVD, CDA, D66 en CU gepresenteerd. De vier coalitiepartijen hebben samen 76 van de 150 zetels in de Tweede Kamer. Rutte III leunt daarmee op de krapst mogelijke meerderheid.

Voor de daadkracht van het nieuwe kabinet vergt dat aantal dat Kamerleden áltijd met de fractie meestemmen. En niet met ‘gevaarlijke’ eigen initiatieven komen die een coalitiepartner kunnen grieven.

Rit uitzitten?

Van de Nederlanders denkt 32 procent dat het kabinet de rit uitzit. Kiezers van de regeringspartijen zijn hierover beduidend positiever dan de kiezers van de andere partijen. En 39 procent van de kiezers uit het panel van De Hond vindt dat de VVD het meest heeft binnengesleept tijdens de onderhandelingen over het nieuwe regeerakkoord. Daarna volgen het CDA (13%), D66 (11%) en CU (4%).

Rutte werd vorige week door de Tweede Kamer aangewezen als informateur. De premier verwacht binnen twee weken zijn derde kabinet klaar te hebben. De bewindslieden van Rutte III kunnen op 26 oktober bij de koning op het bordes staan,

Bekijk de laatste peiling van Maurice de Hond hier.

Check hier hoe populair Rutte III in jouw gemeente is.

Lees hier een eerder commentaar van chef parlement Hans van Soest terug: Hoe moet kiezer coalitie serieus nemen als die dat zelf niet doet?

AD 11.10.2017

AD 11.10.2017

,,Bijna alles is gelekt van het nieuwe kabinet, behalve het motto. Dat kan ik u alvast verklappen. Het gaat om conservatief christelijke en rechts liberale partijen. Zij zullen zich dinsdag presenteren onder de noemer: Ieder voor zich en God voor ons allen’’, sneerde Asscher tijdens het PvdA-congres in Nieuwegein.

AD 11.10.2017

AD 11.10.2017

Vanaf NU weten we dus eindelijk wat de plannen zijn van het komende kabinet van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie. Rutte noemt het akkoord ambitieus en evenwichtig.

AD 11.10.2017

AD 11.10.2017

Bij deze de belangrijkste onderdelen: 

Justitie en Veiligheid:

– 267 miljoen extra voor wijkagenten en rechercheurs.
– Reservering van 95 miljoen voor aanpak cybersecurity.
– Terugkerende jihadgangers kunnen langer in voorarrest blijven.
– Er is 13 miljoen euro extra per jaar gereserveerd voor contraterrorisme.
– Er komen extra waarborgen in de Wet op de Inlichtingen en Veiligheidsdiensten (WIV). Van willekeurig en massaal verzamelen van gegevens van burger “kan, mag en zal geen sprake zijn”. De evaluatie van de wet zal vervroegd worden en worden uitgevoerd door een onafhankelijke commissie.
– Er komt een verbod op criminele motorbendes.
– Er komt een ‘pooierverbod’. Het kabinet wil mensenhandelaren harder aanpakken door uitbaters van illegale prostitutie strafrechtelijk te vervolgen.
– Aanbieders van kansspelen op internet moeten voortaan in Nederland zijn gevestigd.
– De begroting Justitie wordt losgekoppeld van inkomsten boetes en schikkingen.
– Bij maximaal tien gemeenten wordt een proef gestart met gereguleerde wietteelt. De experimenten worden onafhankelijk geëvalueerd. Het kabinet zal daarna kijken wat voor acties het neemt.
– Strafmaat haatzaaien wordt verhoogd van 1 naar 2 jaar.
– Gedetineerden komen niet meer standaard na twee derde van hun straf vrij.
– Verdachten zware misdrijven moeten verplicht naar de rechtszitting.
– Wraakporno wordt strafbaar.

Defensie:

– Er komt meer geld voor defensie. Volgend jaar komt er 910 miljoen euro beschikbaar. Dat bedrag loopt in 2021 op naar 1,5 miljard euro structureel. De investering is bij lange na niet voldoende om te voldoen aan de NAVO-norm die eist dat 2 procent van het bruto binnenlands product wordt uitgegeven aan defensie. Wil Nederland daaraan voldoen, dan moet er 8 miljard geïnvesteerd worden.

Zorg:

– Er komt volgend jaar 180 miljoen de knelpunten in de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) en het manifest ‘Waardig ouder worden’. Daarna is er jaarlijks 30 miljoen euro beschikbaar.
– De bezuiniging op de langdurige zorg (Wlz) van 188 miljoen euro wordt teruggedraaid.
– Er komt 2,1 miljard voor verpleeghuiszorg.
– Het kabinet zet in op een nieuw zorgakkoord met een uitgavenplafond van 1,9 miljard euro per jaar.
– Tabaksaccijns gaan omhoog.
– 460 miljoen moet worden bespaard op geneesmiddelen.
– De NIPT blijft beschikbaar, maar niet in het basispakket.
– De transparantie in prijzen in de zorg moet worden vergroot.
– De hoogte van het eigen risico wordt bevroren op 385 euro. De zorgpremie gaat daardoor omhoog.

Medisch-ethisch:

– Er komt een brede maatschappelijke discussie over de euthanasiewetgeving en er zal nader onderzoek worden gedaan. Daarna zal besloten worden wat er met de Euthanasiewet gebeurt. De partijen hebben afgesproken dat de Kamer zelfstandig besluit over initiatieven.
– Het kabinet zal een discussie stimuleren over de kweek van embryo’s. Onderzoek met embryo’s kan ziektes voorkomen, maar de huidige regels staan dat niet toe. Verruiming van de regels kan volgens de Gezondheidsraad alleen als er een brede ethische en maatschappelijk discussie plaatsvindt.
– Embryoselectie waarbij het geslacht kan worden gekozen, wordt onder strikte voorwaarden wel mogelijk om erfelijke ziektes, zoals erfelijke borstkanker, te voorkomen.

AD 11.10.2017

AD 11.10.2017

Woningmarkt:

– De hypotheekrenteaftrek wordt met 3 procentpunt per jaar afgebouwd tot maximaal 36,93 procent.
– De versnelde afbouw wordt gecompenseerd door de verlaging van de eigenwoningforfait, een fiscale bijtelling voor huiseigenaren.
– De verlaging van het eigenwoningforfait voor huizenbezitters die hun woning hebben afbetaald (ook wel aflosboete), wordt afgeschaft. Dat gebeurt in 20 jaar.
– Er komen meer betaalbare huurwoningen in de vrije sector.
– De huurtoeslag wordt afgebouwd en vereenvoudigd.
– Nieuwe woningen worden niet meer met gas verwarmd.

AD 11.10.2017

AD 11.10.2017

Arbeidsmarkt en Sociale Zekerheid:

– Het wordt voor werkgevers makkelijker om werknemers te ontslaan, de ontslagvergoeding gaat wel omhoog.
– Werknemers hebben vanaf de eerste werkdag recht op een ontslagvergoeding.
– Er mag in een periode van drie jaar in plaats van twee jaar tijdelijke contracten worden gegeven. Daartussen blijft een periode van zes maanden gehandhaafd.
– Payrolling wordt aan banden gelegd. Arbeidsvoorwaarden voor uitzendkrachten moeten gelijk worden gesteld aan die van de werknemers van de inlener.
– Loondoorbetaling bij ziekte wordt bij kleine bedrijven (tot 25 werknemers) verkort van twee naar één jaar.
– Er komen maatregelen om werken vanuit arbeidsongeschiktheid aantrekkelijker te maken.
– De modelcontracten uit de zzp-wet (Wet DBA) worden vervangen.
– Er komt een opdrachtgeversverklaring die zekerheid vooraf moet bieden voor vrijstelling van loonbelasting en premies.
– Er komt een minimum uurtarief voor zzp’ers van 15 tot 18 euro.
– De zelfstandigenaftrek wordt net als de hypotheekrenteaftrek afgebouwd.
– Wanneer zzp’ers weinig verdienen (125 procent van het wettelijk minimumloon) en lang werken bij een opdrachtgever (drie maanden), hebben zij recht op een vast contract
– De arbeidswet wordt aangepast zodat ‘gezagsverhouding’ duidelijker is geformuleerd.
– Arbeidsongeschiktheidsverzekering voor zzp’ers wordt niet verplicht, wel makkelijker gemaakt.
– Plek voor 20.000 extra beschutte werkplekken.
– Er komt een inspanningsverplichting voor bijstandsgerechtigden.
– Er komen meer regelingen voor mensen met schulden en er wordt meer geld vrijgemaakt voor schuldhulp.
– Ouderschapsverlof wordt per 2019 uitgebreid van twee naar vijf dagen, per 1 juli 2020 krijgen ouders vijf weken tegen een betaling van 70 procent van het loon.
– 250 miljoen euro per jaar extra voor kinderopvangtoeslag.
– Verhoging kinderbijslag van 250 miljoen euro en verhoging van kindgebonden budget van 500 miljoen euro.

Pensioenstelsel:

– Het pensioenstelsel dat de Sociaal-Economische Raad (SER) onderzoekt, blijft leidend (gedeelde risico, persoonlijke opbouw).
– Er komt collectieve gezamenlijke buffer waaruit tegenvallers betaald moeten worden.
– De doorsneesystematiek, de methode waarbij jong en oud evenveel pensioenpremie betaalt, wordt afgeschaft.
– Meer keuzevrijheid voor pensioendeelnemers, ook voor zzp’ers.
– Er wordt onderzocht of deelnemers een deel van het pensioenvermogen kunnen opnemen.
– Na 2020 moet het nieuwe stelsel worden ingevoerd.

Belastingstelsel:

– Er komen twee belastingschijven van 36,93 procent en één van 49,5 procent.
– Het lage BTW-tarief gaat omhoog van 6 naar 9 procent.
– De algemene heffingskorting en de arbeidskorting worden verhoogd.
– Brievenbusfirma’s worden aangepakt door belastingvoordelen te schrappen.
– De uitstoot van CO2 in de elektriciteitssector wordt beprijsd met een minimumbedrag.
– Mogelijk komt er belasting op vliegverkeer (vliegtaks) per 2021.
– Vermogen dat niet wordt belast wordt verhoogd van 25.225 naar 30.000 euro.
– Vermogen wordt sneller belast tegen het werkelijk behaalde rendement.
– De Belastingdienst krijgt 500 miljoen euro om de reorganisatie te financieren.

Onderwijs:

– 270 miljoen extra voor de verbetering van de cao’s van de leraren in het basisonderwijs.
– 450 miljoen voor verlaging werkdruk in het basisonderwijs.
– 170 miljoen voor de aanpak van achterstanden bij kleuters.
– Het opzetten van scholen wordt makkelijker.
– Het collegegeld in het hoger onderwijs wordt gehalveerd in het eerste jaar, bij de lerarenopleidingen in de eerste twee jaar.
– Er komt een maatschappelijke diensttijd van zes maanden. Het is op vrijwillige basis tegen “een bescheiden vergoeding”. Voor de maatschappelijke diensttijd wordt 100 miljoen uitgetrokken. Na voltooiing van de diensttijd wordt een getuigschrift verstrekt die bij sollicitaties bij de overheid gelden als een pré.
– 5 miljoen komt er voor aanpak laaggeletterdheid.
– Er mag geëxperimenteerd worden met samenwerkingsvormen tussen basisscholen en middelbare scholen. Deze onderwijsvorm moet kinderen dienen meer gebaat zijn bij een wat geleidelijke overgang naar het voortgezet onderwijs.
– De rekentoets wordt afgeschaft en er komt een alternatief. Tot die tijd wordt de toets wel afgenomen.

Migratie:

– Het kabinet zal niet tornen aan vluchtelingenverdragen, maar het kabinet zal wel onafhankelijk onderzoek laten doen of en zo ja hoe het VN-Vluchtelingen uit 1951 bij de tijd moet worden gebracht.
– Vluchtelingen hebben recht op bescherming, maar hebben geen recht om te mogen kiezen welk land die bescherming moet bieden. Het kabinet vindt dat andere EU-landen zich ook aan de verdragen moeten houden en vluchtelingen moeten opnemen.
– Het kabinet geeft de voorkeur aan opvang in de regio. Via extra geld naar ontwikkelingssamenwerking wil het kabinet investeren in veilige havens die vluchtelingen en ontheemden bescherming, hulp en kansen biedt in de regio.
– Er gaat extra geld naar landen en regio’s waar grote aantallen vluchtelingen worden opgevangen, zoals Libanon en Jordanië. Ook wordt er extra geïnvesteerd in het wegnemen van de grondoorzaken van migratie, zoals klimaatverandering, terreur en armoede. Dit moet de rechtstaat in landen van herkomst versterken.
– Het kabinet zet zich in om migratiedeals, zoals de Turkijedeal, te sluiten met veilige derde landen. Die deals moeten voldoen aan de voorwaarden van het Vluchtelingenverdrag en bij voorkeur gesloten worden in EU-verband.
– Nederland is bereid om in plaats van 500 nu 750 vluchtelingen naar Nederland te hervestigen. Er zal hierbij speciale aandacht zijn voor kwetsbare minderheden en vluchtelingen met zicht op een succesvolle integratie.

AD 11.10.2017

AD 11.10.2017

Asiel: 

– De duur van een verblijfsstatus voor asielzoekers gaat van vijf naar drie jaar. Als het in die tussentijd veilig genoeg is om terug te keren, moet de statushouder terug. Is dat niet het geval, dan wordt de termijn met twee jaar verlengd. Kan de vluchtelingen na vijf jaar nog steeds niet terugkeren, dan krijgt hij een vergunning voor onbepaalde tijd.
– Om uitgeprocedeerde migranten effectiever terug te sturen naar land van herkomst, moeten de EU-regels worden aangepast. Het kabinet gaat zich daar op Europees niveau voor inzetten.
– Het kabinet zet in op een betere bewaking van de Europese buitengrenzen. De bijdrage aan de grensbewaking wordt uitgebreid en landen aan de randen van de EU, als Italië en Griekenland, kunnen extra hulp verwachten.
– Migranten die de oversteek op zee naar Europa maken, maar op het water in de problemen komen, moeten naar het dichtstbijzijnde veilige land worden vervoerd. Drenkelingen die door Europese schepen worden opgepikt, moeten dus naar een land in Afrika of het Midden-Oosten als dat dichterbij is dan het Europese vasteland.
– Het kabinet zal alle drukmiddelen gebruiken om derde landen ertoe te bewegen om mee te werken aan gedwongen terugkeer van migranten. Dat kan bijvoorbeeld door ontwikkelingssamenwerking stop te zetten, visa’s te weigeren of landingsrechten in te trekken.

Ondernemen:

– Winstbelasting gaat omlaag van 20 en 25 procent naar 16 en 21 procent per 2021.
– De dividendbelasting wordt afgeschaft.
– Regeldruk en administratieve lasten voor ondernemers worden beperkt.
– De oprichting van een nationaal investeringsfonds voor bedrijven, InvestNL, gaat door en krijgt 2,5 miljard euro.
– De volledige beursgangen van a.s.r. en ABN Amro gaan gewoon door.
– Een beursgenoteerd bedrijf krijgt een bedenktijd van 250 dagen bij belangrijke, strategische wijzigingen.
– Bedrijven met eigen vermogen wordt bevorderd, belastingvoordelen voor vreemd vermogen wordt beperkt.
– Expatregeling wordt versoberd.

Bestuur en Koninkrijksrelaties:

– De benoeming van de burgemeester wordt uit de grondwet gehaald om de gekozen burgemeester mogelijk te maken
– 900 miljoen wordt uitgetrokken voor ‘regionale knelpunten’ (bijvoorbeeld rond kerncentrales)
– Openbare informatie wordt zoveel mogelijk via open data aangeboden
– Het raadgevend referendum wordt afgeschaft.

Emancipatie:

– Onnodige geslachtsregistratie wordt beperkt.
– Artikel 1 van de Grondwet wordt uitgebreid. Seksuele gerichtheid en een beperking zullen in het discriminatieverbod worden opgenomen.

Cultuur:

– Op school leren kinderen het Wilhelmus, inclusief de geschiedenis en context van het volkslied.
– Alle kinderen worden in de gelegenheid gesteld het Rijksmuseum en het parlement te bezoeken.
– 325 miljoen wordt uitgetrokken voor monumentenonderhoud.
– Jongeren krijgen op hun 18e een boekje over de geschiedenis van Nederland.

Sport:

– Er moet een ‘sportakkoord’ komen om de financiering en organisatie van de sport ‘toekomstbestendig’ te maken.
– Voor de positie van sportbonden wordt 10 miljoen uitgetrokken.
– De bijdrage voor de topsport wordt verdubbeld naar 20 miljoen.
– Er komt 5 miljoen extra voor sportevenementen.

Media:

– Er komt meer geld voor het bevorderen van onderzoeksjournalistiek, onbekend hoeveel.

Duurzaamheid:

– Het kabinet wil in Europa een emissiereductie afspreken van 55 procent in 2030.
– Een nationaal klimaatakkoord moet zorgen voor een reductie van 49 procent in 2030.
– Woningcorporaties krijgen een korting van 100 miljoen op de verhuurdersheffing om te zorgen voor woningisolatie.
– Uit de rijksmiddelen is zo’n 4 miljard beschikbaar voor de transitie naar schonere energie.
– De belastingen op energie worden groener.
– Kolencentrales gaan uiterlijk in 2030 dicht.
– Meer kavels voor windenergie op zee.
– Nieuwe woningen niet meer op gas.

Mobiliteit personenvervoer:

– In 2030 alle auto’s emissieloos.
– Eenmalig 100 miljoen voor fietsinfrastructuur.
– Meer sprinters op het spoor.
– Wegen voorbereiden op autonoom rijden.

Verkeersveiligheid:

– De verlichting bij snelwegen gaat op meer plekken aan.
– Boetes voor hardleerse verkeersovertreders gaan omhoog. Bij kleinere overtredingen gaan de boetes omlaag.

Vrachtvervoer:
– Voor vrachtverkeer wordt een kilometerheffing ingesteld.

Infrastructuur algemeen:

– In totaal wordt er 2 miljard extra beschikbaar gesteld voor infrastructuur, onder andere voor het aanpakken van knelpunten.
– Samen met de regio wordt gekeken of de bereikbaarheid van Schiphol kan worden verbeterd.

Gaswinning:
– De winning zal aan het einde van de kabinetsperiode naar verwachting 1,5 miljard kuub lager kunnen, naar 20 miljard kuub.
– Na 2021 kan de gaswinning verder omlaag.

Dierenwelzijn:
– Het kabinet verkent de mogelijkheden naar het beperken van vervoer van dieren.
– Om het aantal stalbranden te voorkomen moeten er voor 2019 afspraken worden gemaakt over het bestrijden van knaagdieren en het controleren van de elektra.
– Er komt een ‘witte’ lijst met hondenhandelaren die zich aan de regels houden.

Kabinet Rutte 3

Premier Mark Rutte verwacht over twee weken zijn derde kabinet klaar te hebben. De bewindslieden van Rutte III kunnen op 26 oktober bij de koning op het bordes staan, zei hij vanmiddag in de Tweede Kamer tijdens het debat over de kabinetsformatie. Het gaat wel om een ‘planning met een potlood’, benadrukt de VVD-leider.

Een week later, op 31 oktober en 1 november, wordt gedebatteerd over de regeringsverklaring. Tijdens dat debat wordt het regeerakkoord inhoudelijk besproken, hoewel de oppositie het debat met informateur Gerrit Zalm vandaag ook al aangreep om de plannen te fileren.

Rutte werd officieel als informateur aangewezen door de Kamer. Hij zal in die functie de komende weken bewindslieden zoeken voor alle plekken in het kabinet. Het is al bekend dat Rutte III met zestien ministers en acht staatssecretarissen groter wordt dan het huidige kabinet van VVD en PvdA.

16.10.2017

16.10.2017

Minister/Staatssecretaris

Rutte bevestigde dat er zestien ministers komen en acht staatssecretarissen. De VVD zal hiervan zes ministers leveren, CDA en D66 ieder vier en de ChristenUnie twee. De verdeling van de staatssecretarissen is drie VVD’ers, twee CDA’ers, twee D66’ers en één van de ChristenUnie.

CDA, D66 en ChristenUnie mogen alledrie een kandidaat voordragen als nieuwe vice-premier. Dit maakte VVD-leider Mark Rutte, die in het nieuwe kabinet weer minister-president wordt, bekend.

De portefeuilleverdeling  in het nieuwe kabinet is grotendeels rond. Rutte, die werd verkozen tot formateur, zei echter dat nog niet definitief duidelijk is welke partijen welke portefeuilles krijgen. Volgens hem kan er afhankelijk van de kandidaten waar VVD, CDA, D66 en ChristenUnie mee komen, nog wel wat verschuiven.

De partijleiders van de andere coalitiepartijen hoeft hij in ieder geval niet te bellen voor een ministerspost. Sybrand Buma (CDA), Alexander Pechtold (D66) en Gert-Jan Segers (ChristenUnie) blijven in de Tweede Kamer om het geluid van hun partij te bewaken.

Ook is duidelijk dat Hennis geen minister wordt in Rutte-3. Er gaan al geluiden over vertrouwde namen zoals Zijlstra en Wiebes als minister. En CDA’er Wopke Hoekstra wordt minister van Financiën.

lees:  Teruglezen – Het regeerakkoord ligt er. Lees hier wat er in staat en hoe er op werd gereageerd VK 10.10.2017

lees:  Dit was de dag dat het regeerakkoord werd gepresenteerd NOS 10.10.2017

lees:  Dit is wat je moet weten over het regeerakkoord NOS 10.10.2017

lees: Overzicht: De belangrijkste punten uit het regeerakkoord  NU 10.10.2017

lees: Hoe wordt het geld verdeeld? Wat hebben de partijen binnengesleept? En op welke punten gaat de coalitie het moeilijk krijgen?  VK 10.10.2017

lees: Dit zijn de maatregelen van het kabinet-Rutte III  VK 09.10.2017

lees: Wat staat er in het regeerakkoord? Je ziet, hoort en leest alles bij de NOS  NOS 09.10.2017

dossier “Kabinetsformatie”  AD

Alle artikelen uit het dossier “Regeerakkoord Rutte III”  AD 

Dossier formatie  Elsevier

KABINETSFORMATIE  VK

BLOG: Alles over de formatie  Telegraaf

Meer informatie over de kabinetsformatie van 2017 TK

Bekijk ook de rechtenvrije foto’s van de kabinetsformatie TK

Zie: verslag verkenner schippers 27.04.2017

Zie: Brief aan Voorzitter en TK van informateur Schippers 11.05.2017

Zie: Verslag  29.05.2017

Zie: Verslag 12.06.2017

Zie: brief_tweede_kamer_van 12.06.2017

Zie: eindverslag_informateur_tjeenk_willink_27_juni_2017

Zie: Brief informateur Zalm aan voorzitter tk 28.08.2017

Zie: eindverslag informateur Zalm 10.10.2017 

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 5

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 4

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 3

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 2

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte-3 – deel 1

zie ook: Uitslag 2e kamerverkiezing 15.03.2017 – VVD de grote winnaar

Terugblik:

16.10.2017- VVD-fractievoorzitter en Tweede Kamerlid Halbe Zijlstra en (links) en partijgenoot en staatssecretaris van Financiën Eric Wiebes krijgen beiden een ministerspost in het nieuwe kabinet.

16.10.2017- VVD-fractievoorzitter en Tweede Kamerlid Halbe Zijlstra en (links) en partijgenoot en staatssecretaris van Financiën Eric Wiebes 

Zijlstra krijgt BuZa, Wiebes EZ Telegraaf 16.10.2017

Vertrouwde namen in nieuw kabinet: Zijlstra naar Buitenlandse Zaken, Wiebes doet het klimaat VK 16.10.2017

Zijlstra en Wiebes stomen op naar belangrijke ministeries Elsevier 16.10.2017

Den Haag gonst van de namen

AD 16.10.2017

15.10.2017 - Afzwaaiend minister van OCW Jet Bussemaker.

15.10.2017Afzwaaiend minister van OCW Jet Bussemaker

Bussemaker: verdeel posten in nieuw kabinet 50/50 onder mannen en vrouwen VK 15.10.2017

14.10.2017

14.10.2017

Hennis geen minister in kabinet Rutte III  NU 14.10.2017

Bij de langste formatie uit de Nederlandse geschiedenis werd gevochten om elke komma VK 14.10.2017

Rutte: ‘In de politiek word je drie keer per dag in elkaar geslagen’ NOS 14.10.2017

Met Rutte III zijn we terug in de tijd van Lubbers en Kok  VN 14.10.2017

Kabinet verleidt niet door gebrek aan passie  AD 14.10.2017

Rutte verstopt 2 miljard euro hogere belasting in voetnoot  Elsevier 14.10.2017

13.10.2017 - Pechtold, Rutte, Buma en Segers bij de presentatie van het regeerakkoord.

13.10.2017 – Pechtold, Rutte, Buma en Segers bij de presentatie van het regeerakkoord.

Formatie hing aan ‘dun draadje’ door hypotheekrenteaftrek, compromis kwam onder hoogspanning tot stand  VK 13.10.2017

FormatieVlog #28: Akkoord zonder ballen, vroedvrouw Zalm en prestigieuze vlogprijs NOS 13.10.2017

De stemming van Vullings en Van Weezel: ‘Meer ministers vragen om moeilijkheden’ NOS 13.10.2017

Bedrijven lokken: belastingmaatregelen en een gelijk speelveld  NOS 13.10.2017

Video – De ideale minister van Rutte III moet degelijk zijn. Wie lijkt het meest op Stef Blok? VK 13.10.2017

‘CDA’er Wopke Hoekstra nieuwe minister van Financiën’ NOS 13.10.2017

CDA-senator Wopke Hoekstra wordt minister van Financiën AD 13.10.2017

Hoeveel invloed hebben de PVV en het FvD op het huidige regeerakkoord gehad? VK 13.10.2017

ChristenUnie: ’Wij hebben verschil gemaakt’ Telegraaf 13.10.2017

Pechtold dolbij met vrachttaks Telegraaf 13.10.2017

D66 voelt zich bevrijd na 11 oppositiejaren  AD 13.10.2017

Hoe moet kiezer coalitie serieus nemen als die dat zelf niet doet?  AD 13.10.2017

Deur op kier voor erkenning Armeense genocide  AD 13.10.2017

Jokkebrokkerij in de mooie nieuwe plannen van Rutte III is nog niet doorgeprikt  VK 13.10.2017

Is Buma de winnaar van de kabinetsformatie?  VK 13.10.2017

CDA-prominenten openen aanval op Buma  Elsevier 13.10.2017

‘Regering moet halverwege bereid zijn koers te verleggen’ Elsevier 13.10.2017

Rutte is de knappe vrouw die door iedereen bemind wil worden  AD 13.10.2017

Informateur Zalm voorkwam bezuinigingen met ‘kaasschaaf’ bij ministeries  NU 13.10.2017

Koning Willem-Alexander buigt zich over formatie, bezoek op Eikenhorst NOS 13.10.2017

12.10.2017

12.10.2017

Buma: Rutte III gaat rit absoluut uitzitten  AD 12.10.2017

HELFT KIEZERS POSITIEF OVER PROEF WIETTEELT  BB 12.10.2017

Ga ik nu merken dat het beter gaat?  AD 12.10.2017

Volkslied of volkswiet, het debat over het regeerakkoord in quotes NOS 12.10.2017

Rutte: hoogstwaarschijnlijk op 26 oktober op bordes NOS 12.10.2017

Rutte: Kabinet op 26 oktober op het bordes AD 12.10.2017

Rutte verwacht 26 oktober nieuw kabinet op bordes  NU 12.10.2017

Rutte wil over twee weken op het bordes staan Trouw 12.10.2017

Liveblog: Eindverslag Zalm, nieuwe regering wellicht 26 oktober op bordes NU 12.10.2017

23 plekken in het nieuwe kabinet, wie staan er op de lijstjes? NOS 12.10.2017

CDA, D66 en ChristenUnie dragen drie kandidaten voor als vice-premier  NU 12.10.2017

Integratie bij Rutte III: oude kliekjes  Telegraaf 12.10.2017

Oppositie over Rutte: politieke oplichter met kulverhaal NOS 12.10.2017

Wilders snoeihard: ‘Rutte is een politieke oplichter’  Elsevier 12.10.2017

Grote clash in Kamer over kabinetsplannen  AD 12.10.2017

Dit is een knetterhard kabinet  AD 12.10.2017

Onrust over nieuwe megabezuiniging zorg AD 12.10.2017

Eindigt elk debat straks in 76 tegen 74? VK 12.10.2017

Krappe coalitie doorstaat formatiedebat, maar kan komende jaren stevige tegenwind verwachten VK 12.10.2017

Nieuwe coalitie en toekomstige oppositie maken zich op voor eerste debat  NU 12.10.2017

‘Fors’ meer geld naar ontwikkelingshulp onder Rutte III? Budget blijft nagenoeg gelijk VK 12.10.2017

Premier Rutte schoorvoetend akkoord met uitbreiding kabinet NOS 12.10.2017

AD 11.10.2017

AD 11.10.2017

Klaver haalt uit naar Pechtold: ‘Het was drie tegen één aan de formatietafel’ AD 11.10.2017

REGEERAKKOORD: SIMPELER ONTSLAG EN ‘OVERHEIDSTICKET’  BB 11.10.2017

GEMEENTEN WILLEN BOTER BIJ DE VIS  BB 11.10.2017

Kiezers afwachtend over Rutte III  VK 11.10.2017

Rutte in gesprek met kiezers  Telegraaf 11.10.2017

Verbazing bij industrie over ‘onrealistisch’ kabinetsplan CO2-opslag NOS 11.10.2017

‘Energienota 200 euro hoger door kabinetsplannen’ AD 11.10.2017

Thuiszorg teleurgesteld in kabinet: ‘nu hopen op een soort Hugo Borst’ NOS 11.01.2017

AD 11.10.2017

AD 11.10.2017

Links bundelt krachten tegen btw-verhoging NOS 11.10.2017

Linkse oppositie slaat handen ineen om verhoging van btw-tarief van 6 naar 9 procent tegen te houden VK 11.10.2017

Deel oppositie begint handtekeningenactie tegen btw-verhoging AD 11.10.2017

Straks meer bewindslieden, ook minister voor Klimaat NOS 11.10.2017

Coalitie kiest voor meer ministers op Onderwijs, Justitie en Volksgezondheid  NU 11.10.2017

Toch minister van Landbouw in Rutte III AD 11.10.2017

Check hier hoe populair Rutte III in jouw gemeente is AD 11.10.2017

CPB betwist megabezuiniging zorg AD 11.10.2017

Rutte III stevent af op unicum: Dubbele bezetting op drie ministeries AD 11.10.2017

Vertrouwen in de toekomst? ‘Niet met dit kabinet’ NOS 11.10.2017

Journalistenverenigingen maken zich zorgen: ‘Rutte III brengt journalistiek serieuze schade toe’ VK 11.10.2017

Rutte noemt ingrepen op woningmarkt ‘steentjes in schoen’  NU 11.10.2017

Kranten over het regeerakkoord: ‘Het is vaak vlees noch vis’ VK 11.10.2017

Commentaar: Rutte III is een kabinet dat nieuwsgierig maakt VK 11.10.2017

10.10.2017

10.10.2017

Teruglezen – Het regeerakkoord ligt er. Lees hier wat er in staat en hoe er op werd gereageerd VK 10.10.2017

Dit was de dag dat het regeerakkoord werd gepresenteerd NOS 10.10.2017

Dit is wat je moet weten over het regeerakkoord NOS 10.10.2017

Overzicht: De belangrijkste punten uit het regeerakkoord  NU 10.10.2017

Commentaar: Rutte III is een kabinet dat nieuwsgierig maakt VK 10.10.2017

Liveblog regeerakkoord Rutte III: De maatregelen en de reacties (gesloten). NU 10.10.2017

Regeerakkoord veel te moeilijk opgeschreven, zo kan het ook AD 10.10.2017

LIVE: ‘We zijn er nu helemaal uit’  AD 10.10.2017

Nu definitief: regeerakkoord Rutte III is af AD 10.10.2017

Live – Rutte III presenteert regeerakkoord: ‘De normale Nederlander gaat erop vooruit. Aan de slag’  VK 10.10.2017

Ruttes ‘normale, gewone Nederlander’ is in praktijk vooral iemand met werk en een middeninkomen VK 10.10.2017

Groep D66-leden roept op tot congres NOS 10.10.2017

Groep D66-leden wil congres afdwingen AD 10.10.2017

Merkbaar dat Rutte III ‘geen liefde op eerste gezicht’ is Elsevier 10.10.2017

Reacties: Oppositie kraakt kabinetsplannen nieuwe coalitie NU 10.10.2017

Van les in het Wilhelmus via vlaktaks naar minder gas uit Rusland: dit zijn de plannen van Rutte III VK 10.10.2017

Dit is het Regeerakkoord van Rutte III: ‘Vertrouwen in de toekomst’ Elsevier 10.10.2017

Formatiedag 209: het regeerakkoord is gepresenteerd NOS 10.10.2017

Dit zijn de plannen van Rutte III  AD 10.10.2017

Rutte: ‘Regeerakkoord is af’ Elsevier 10.10.2017

Rutte III is kwetsbaar als porselein. Als één Kamerlid rebelleert, dreigt de val VK 10.10.2017

Oppositie gelijk met gestrekt been erin tegen Rutte III Elsevier 10.10.2017

Rutte ’loopt niet weg’ voor aflosboete  Telegraaf 10.10.2017

Regeerakkoord: klimaat, aflosboete en embryo-selectie NOS 10.10.2017

Ondanks ‘groenste regeerakkoord ooit’ blijven kolencentrales tot 2030 open VK 10.10.2017

Kabinet kondigt verbod op criminele motorbendes aan Elsevier 10.10.2017

Regeerakkoord stelt onderwijs, defensie en milieu teleur NOS 10.10.2017

Actiegroep leraren ontevreden met regeerakkoord: ‘Twee dagen staken in november’ VK 10.10.2017

LIVE: Leraren ontevreden, nieuwe staking dreigt AD 10.10.2017

Het zuur van Rutte III zit vooral in de zorg NOS 10.10.2017

Rutte III: Twee hoeraatjes voor de democratie! Elsevier 10.10.2017

Partijleiders beloven ambitie en daadkracht met nieuw kabinet  NU 10.10.2017

‘Regeerakkoord is ambitieus, maar de stormen zullen komen’ NOS 10.10.2017

Rutte III beloont werkend Nederland  Telegraaf 10.10.2017

CPB: bijna iedereen gaat er in koopkracht op vooruit NOS 10.10.2017

Zoveel ga jij er op vooruit AD 10.10.2017

Rutte noemt ingrepen op woningmarkt ‘steentjes in schoen’  NU 10.10.2017

Merkbaar dat Rutte III ‘geen liefde op eerste gezicht’ is  Elsevier 10.120.2017

Een degelijk en afgewogen werkstuk voor de ‘gewone’ Nederlander Trouw 10.10.2017

Leraren willen opnieuw staken AD 10.10.2017

Nieuw kabinet wil woningmarkt beter laten functioneren NOS 10.10.2017

Wat doet Rutte III voor de huizenmarkt? Elsevier 10.10.2017

Regeerakkoord: Levenslang blijft levenslang  Elsevier 10.10.2017

Ondernemers: Met deze plannen kunnen we Nederland in versnelling brengen AD 10.10.2017

Belasting omlaag, maar adders onder het gras  Elsevier 10.10.2017

‘Regeerakkoord verschrikkelijk gedrocht’ Telegraaf 10.10.2017

Wilders: Gedrocht van een regeerakkoord AD 10.10.2017

Rutte III opent meer ambassades en consulaten AD 10.10.2017

20.000 EXTRA BESCHUTTE WERKPLEKKEN  BB 10.10.2017

Zorg: meer geld voor ouderen, minder voor medicijnen  NRC 10.10.2017

NIEUW KABINET: SNELLER VAN HET GAS AF BB 10.10.2017

SPORTAKKOORD MET GEMEENTEN BB 10.10.2017

GESPREK OVER GEMEENTELIJKE UITVOERING TEGENPRESTATIE BB 10.10.2017

Meerouderschap op lange baan AD 10.10.2017

De rekentoets verdwijnt op middelbare scholen AD 10.10.2017

Bert Wagendorp: Rutte II wilde bruggen slaan, hoe zit dat met Rutte III VK 10.10.2017

KABINET: GEMEENTEN MOETEN MEEGAAN MET DIGITALISERING BB 10.10.2017

Baldewsingh hekelt integratieplannen: ‘Dit creëert tweederangs burgers’  AD 10.10.2017

‘Den Haag proeftuin voor legale wietteelt’  AD 10.10.2017

Fracties geven groen licht voor regeerakkoord  Elsevier 10.10.2017

Fracties stemmen definitief in met regeerakkoord NU 10.10.2017

Onderhandelaars voor het laatst om tafel: puntjes op de i AD 10.10.2017

Een kabinet van ‘iemand moet het doen’ AD 10.10.2017

oktober 10, 2017 Posted by | 2e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, begroting 2018, CDA, CU-SGP, D66, formatie, Miljoenennota 2018, nabeschouwingen, politiek, regeerakkoord, Rutte 3, verkiezingen, verkiezingen 2017, Vertrouwen in de toekomst, VVD, VVD-CDA-D66-ChristenUnie VVD-CDA-D66-ChristenUnie | , , , , , , , , , , , , , , , , | 1 reactie

Op weg naar de begroting 2018 van kabinet Rutte 3 – deel 2

Begrotingsbehandelingen uitgesteld: eerst een nieuw kabinet

De Tweede Kamer zal pas over de begrotingen voor 2018 debatteren als het nieuwe kabinet er is. Dan pas is duidelijk wat het nieuwe kabinet wil veranderen aan de begrotingen die op Prinsjesdag zijn ingediend. Eerder besloot de Tweede Kamer ook al de Algemene Politieke Beschouwingen en de Algemene Financiële Beschouwingen uit te stellen. Kamerlid Mark Harbers (VVD) deed het verzoek tot uitstel van de begrotingsbehandelingen woensdagmiddag 4 oktober tijdens de regeling van werkzaamheden. Hij kreeg steun van een meerderheid in de Kamer.

Door het uitstel vinden de verschillende debatten in de gebruikelijke volgorde plaats:

  1. Debat over de regeringsverklaring: zodra het nieuwe kabinet er is en zijn plannen bekend heeft gemaakt, zal de Tweede Kamer eerst een debat over de regeringsverklaring organiseren. Zo’n debat is vergelijkbaar met de Algemene Politieke Beschouwingen. Het is een belangrijk debat, omdat daarin duidelijk wordt welke ruimte het kabinet heeft om zijn plannen daadwerkelijk uit te voeren en hoe groot de steun daarvoor is. Het debat duurt meestal twee dagen. De media besteden er gewoonlijk veel aandacht aan.
  2. Kort daarna zullen de Algemene Financiële Beschouwingen gepland worden. In dit debat bespreken de financieel specialisten van de Kamerfracties de rijksbegroting, samen met de minister en de staatssecretaris van Financiën.
  3. Daarna zal de Tweede Kamer de begrotingen van elke ministerie afzonderlijk behandelen. In de Tweede Kamer worden sommige voorstellen gewijzigd en aangepast, sommige worden geschrapt en andere voorstellen worden ongewijzigd overgenomen. Alleen de Tweede Kamer heeft amendementsrecht en mag wetsvoorstellen wijzigen. De Eerste Kamer mag dat niet.

VOORZITTER KHADIJA ARIB: ZORGVULDIGE BEHANDELING VAN DE BEGROTING IS BELANGRIJK

Voorzitter Khadija Arib gaat samen met het Presidium bekijken hoe de begrotingsdebatten ingepland worden. Ze vindt het belangrijk dat de Kamer de tijd en ruimte krijgt om de begrotingen zorgvuldig te behandelen. Tijdens de regeling van werkzaamheden zei ze: “Ik vind het niet goed als de nieuwe Tweede Kamer eerst een halfjaar moet wachten, en dan op het laatste moment alles moet afraffelen.”

Lekkende Begroting 2018

Wie nog dacht dat de bijna-kabinetscrisis van eind augustus om de inhoud ging, weet sinds vanmiddag beter: het ging alleen om politiek prestige.

In een notendop:

PvdA-leider en vicepremier Asscher eiste op hoge toon 270 miljoen euro om de onderwijzers in het basisonderwijs komend jaar een salarisverhoging van 3 procent te geven.

Coalitiepartner VVD weigerde toe te stemmen omdat tegelijkertijd aan de formatietafel financiële afspraken moesten worden gemaakt.

Eerst moest het aanstaande regeerakkoord door het Centraal Planbureau worden doorgerekend, daarna viel er pas meer te zeggen over het budget voor de onderwijzers.

Binnenskamers viel toen al te horen: met die 270 miljoen komt het wel goed, maar Asscher moest niet proberen de eer naar zichzelf toe te trekken.

Van de totale overheidsbegroting 2018 van 270 miljard euro zijn al een paar dingen uitgelekt…!!

Prinsjesdag komt dichterbij en zoals altijd de afgelopen jaren lekken er dan cijfers uit. “Verschrikkelijk”, reageert premier Rutte. “Maar ja, het is onderdeel van Den Haag.”

19.09.2017

19.09.2017

En ziedaar, wat een korte adempauze niet kan doen. In de vanmiddag 15.09.2017 uitgelekte begrotingscijfers voor 2018  staat het dan toch gewoon: 270 miljoen voor de leraren. Tegelijkertijd lieten de formerende partijen weten dat hun akkoord nog niet naar het CPB kan. Toch nemen ze deze investering alvast voor lief, ongetwijfeld in de hoop dat het nu niet meer alleen op Asscher zal afstralen.

Leraren demonstreren afgelopen juni op het Malieveld voor meer salaris en minder werkdruk in het primair onderwijs

De basisschoolleraren eisen overigens 10 procent loonsverhoging, dus dit zal niet genoeg zijn om de al aangekondigde staking van 5 oktober 2017  af te wenden. 

Uit de Miljoenennota, die de Volkskrant heeft ingezien, blijkt ook dat het demissionaire kabinet 425 miljoen euro extra uittrekt om de Koopkracht te verbeteren van uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden.

AD 16.09.2017

AD 16.09.2017

Nota vol goed nieuws
Dit zijn de belangrijkste punten uit de begroting van komend jaar:

Met de economische cijfers feliciteert het kabinet zichzelf. De groei voor 2017 wordt geschat op 3,3 procent. Voor volgend jaar is de groei van de economie naar schatting 2,5 procent. De werkloosheid daalt naar 390.000 mensen.

Dit jaar staat Prinsjesdag vooral in het teken van de formatie. Want wat blijft er van de begroting voor 2018 overeind, als de formerende partijen het eens worden over een nieuw regeerakkoord?

Volgens premier Rutte veel. “Het gaat om een begroting van 270 miljard euro, dat gaan wij echt niet ineens allemaal anders doen.”

Prinsjesdag

Van de totale overheidsbegroting 2018 van 270 miljard euro zijn al een paar dingen uitgelekt:
* De leraren krijgen er 270 miljoen euro bij voor salarisverhoging
* De verpleegzorg krijgt er de komende vier jaar 130 miljoen euro bij, op de 435 miljoen extra
* De Belastingdienst krijgt 75 miljoen om problemen op te lossen
* Nederlanders gaan er volgend jaar gemiddeld 0,6 procent op vooruit
* De werkloosheid daalt naar 390.000
* Het begrotingsoverschot komt op 0,8 procent en de economische groei op 2,5 procent

Rutte is de verbindende schakel tussen het oude en het nieuwe kabinet. Buma en Segers van CDA en ChristenUnie gaan (waarschijnlijk) voor het eerst in jaren regeren, dus die leggen het accent anders dan Rutte.

Buma: “De Miljoenennota is van het demissionaire kabinet en het nieuwe kabinet zal een heleboel wijzigingen hebben.” Segers noemt de Prinsjesdagstukken wel echte plannen, maar die wijzigingen zullen er zeker komen, zegt hij.

Uiteindelijk gaat de Nederlander er qua Koopkracht gemiddeld maar 0,6 procent op vooruit. Werkenden profiteren het meest (0,8 procent). Om te voorkomen dat uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden erop achteruitgaan wordt 425 miljoen euro uitgetrokken.

AD 16.09.2017

AD 16.09.2017

Koopkrachtstijging, per groep

In de bijstand: 0,3 procent
Gepensioneerd: 0,6 procent
Werkend: 0,8 procent

– Minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem (PvdA) schrijft in het voorwoord dat zowel de overheidsbestedingen als bedrijfsinvesteringen toenemen. De groei wordt enigszins geremd door de lagere gasproductie.

– Intussen daalt de staatsschuld naar 53,7 procent van het BNP en kan het kabinet wijzen naar een overschot op de begroting van 0,8 procent.

– Er wordt wordt flink geïnvesteerd in de zorg, een half miljard in 2018. Het eigen risico stijgt naar 400 euro. De zorgtoeslag voor lage inkomens gaat ook omhoog.

Formatie en Regeerakkoord

Over de formatie en het concept-regeerakkoord wordt overigens ook gelekt. Gisteren werd bekend dat de vier onderhandelende partijen het eens zijn over vluchtelingendeals en een nieuwe bed-bad-broodregeling.

Maandag 18.09.2017  gaan de onderhandelingen verder. Dinsdag 19.09.2017  is het Prinsjesdag.

Goedemorgen.

Het is vandaag de derde dinsdag van september: Prinsjesdag. Maar achter de feestelijkheden gaapt een leegte. 

Want met een demissionair kabinet zijn er geen grote plannen, geen vergezichten, geen met vers beleid gestutte visie op de toekomst.

Geen climax van het politieke seizoen, maar een verplicht nummer !!!

Qua rituelen zal de liefhebber niets tekortkomen, en toch is deze Prinsjesdag anders. Achter de feestelijkheden gaapt een leegte. Want wie schetst waar het heen moet met het land?

Zo op het eerste gezicht zal het een Prinsjesdag als alle andere zijn. Een Ridderzaal vol Kamerleden en hoogwaardigheidsbekleders. Luisterend naar de Koning die op plechtige toon de Troonrede voorleest. Een parade van dames met hoedjes waarover is nagedacht en heren in kraakverse pakken.

Goed, de Gouden Koets is in groot onderhoud, dus verplaatsen koning en koningin zich, voor het tweede jaar, per Glazen Koets. De route is wel weer klassiek. Vanwege de aanleg van een ondergrondse parkeergarage moest vorig jaar worden uitgeweken naar de Korte Houtstraat. Dit jaar gaat de koninklijke rijtoer als vanouds via de Korte Vijverberg naar het Binnenhof.

 

Een cavalerist oefent met rookbommen bij het Kurhaus in Scheveningen. © Freek van den Bergh / de Volkskrant

De Algemene Politieke Beschouwingen zijn verdaagd, tot na het regeerakkoord van een nieuw kabinet

Saluutschoten, ere-escorte van cavalerie, grenadiers, marechaussee en politie te paard – qua ritueel zal de liefhebber niets tekortkomen. Het zal niet genoeg zijn om te verhullen dat daarachter een grote leegte gaapt. Geen grote plannen, geen vergezichten, geen met vers beleid gestutte visie op de toekomst. Er is geen regering die de koning de woorden in de mond kan leggen om te schetsen waar het heen moet met ons land – de Troonrede als hoofdpijndossier. De begroting wordt een verlengstuk van die van vorig jaar.

Dit wordt de Prinsjesdag die niemand wilde, de dag die gehouden wordt omdat het nu eenmaal zo in de grondwet (artikel 65) staat. Wat normaal gesproken de climax van het politieke seizoen is, zal nu een verplicht nummer zijn. Ook de Algemene Politieke Beschouwingen – het debat van twee dagen waarin de oppositie de regering het vuur aan de schenen kan leggen – zijn verdaagd, tot na het regeerakkoord van een nieuw kabinet.

In plaats daarvan gaat het dezer dagen in de plenaire zaal over onderwerpen als misstanden in de bokkenhouderij en het gebruik van drones door Limburgse landbouwers. Nu de regering amper nog besluiten neemt, droogt de Kameragenda steeds verder op. Dat geldt in verhevigde mate voor de Eerste Kamer.

Vanwege de veiligheid worden wegblokkades aangebracht in de Haagse binnenstad.© Freek van den Bergh / de Volkskrant

Primaat

Je komt niet naar de Kamer voor die poespas, en toch doet het me wat, aldus Nieuw Kamerlid Gijs van Dijk.

De Glazen Koets. © ANP

Als het aan de SP had gelegen, was dat anders gelopen. Dan waren de Beschouwingen gewoon doorgegaan. ‘Waarom zou je het primaat bij een demissionaire regering laten’, zegt Peter Kwint (32), Kamerlid sinds maart. ‘We hadden deze periode kunnen gebruiken om als Kamer accenten aan te geven.’ De pogingen die de SP daartoe ondernam, door te proberen de verhoging van de salarissen in het lager onderwijs en de verlaging van het eigen risico in de zorg te forceren, hadden niet het gewenste resultaat. Kwint, door Kamervoorzitter Arib gekapitteld toen hij zonder jasje de Kamer toesprak, komt vandaag in pak. ‘Ik heb nog wel wat in de kast hangen.’ Zijn moeder vergezelt hem.

Waar Kwint vol ongeduld wacht totdat zijn Kamerlidmaatschap echt losbrandt, heeft Gijs van Dijk (36), nieuw Kamerlid voor de PvdA, het razend druk. Zijn toch al gedecimeerde fractie bestaat voor de helft uit demissionaire bewindspersonen. Omdat die hun handen nog vol hebben aan hun ministerie, bemoeit Van Dijk zich met zowat alles. ‘Wonen, politie, sociale zaken, koninkrijksrelaties, basisregistratie personen – het is een stoomcursus. Ik ga van commissie naar commissie.’ Van Dijk, ook geen pakkendrager, bezocht de Suit Supply. ‘Je komt niet naar de Kamer voor die poespas, en toch doet het me wat.’

Troonrede 2016. © ANP

Suzanne Kröger (41), nieuw bij GroenLinks, heeft deze week wel iets anders aan haar hoofd dan Prinsjesdag. Ze heeft debatten over de uitbreiding van de luchthaven Lelystad, over de vervuiling bij Chemours en over een noodpakket luchtkwaliteit. Een soort apotheose van haar eerste half jaar als Kamerlid. ‘Dit is de week waarvoor je het doet’, zegt ze. ‘Voor mij komt alles samen.’ Haar hoop voor de Troonrede? Dat er hoge prioriteit aan klimaatverandering wordt gegeven. Over haar Prinsjesdagkleding heeft ze nog niet nagedacht. ‘Volgend jaar ben ik ook op dat punt ingewerkt.’

René Peters (42), die als kandidaat-Kamerlid drie stond op de CDA-lijst, heeft in zijn fractie de portefeuille schulden en armoede en is daar druk mee. ‘Veel is controversieel verklaard en kan dus niet worden behandeld. Maar ik ga heel veel op werkbezoek, geef lezingen, eet alle letters die over dit onderwerp worden geschreven, wil m’n contacten perfect op orde hebben. Dit is helemaal mijn terrein.’ Hij wordt dinsdag vanaf het ontbijt gevolgd door Omroep Brabant. ‘Alles nieuw en tiptop, tot en met sokken en schoenen. Het pak is gemaakt door een kleermaker in Oss.’ Zijn ouders zullen langs de route staan.

Een Prinsjesdag om te laten zien dat alles gewoon doormarcheert. Ook als de formatie eindeloos lijkt te duren.

Volg en lees meer over:   PRINSJESDAG    POLITIEK    NEDERLAND

Lees meer over: Prinsjesdag 2017

Zie ook: Waarom gaat Prinsjesdag dit jaar eigenlijk door?

zie ook: Op weg naar de begroting 2018 van kabinet Rutte 3 – deel 1

zie ook: Met de begroting 2017 op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 2

zie ook: Met de begroting 2017 op weg naar kabinet Rutte-3 – deel 1  

 

Laatste miljoenennota Rutte-II: wacht ons een verrassing?

Elsevier 19.09.2017 De laatste keer dat de Koning een troonrede houdt die is opgesteld door het kabinet Rutte-II. Prinsjesdag heeft dit jaar een apart karakter: iedereen kijkt reikhalzend uit naar een nieuw kabinet. Is het vandaag een verplicht nummertje?

Den Haag is van top tot teen beveiligd op de derde dinsdag van september. Toeschouwers die zijn gekomen om naar de Glazen Koets te kijken, kunnen erop rekenen dat ze worden gefouilleerd . Ook zijn er betonblokken op strategische plekken langs de wegen gezet. Dit om aanslagen met bestelbusjes, zoals in Barcelona, Berlijn of Londen te voorkomen. Het is niet mogelijk om in de buurt van het Binnenhof te komen met een auto.

Al deze maatregelen zijn genomen omdat Prinsjesdag van grote symbolische waarde is voor Nederland, waardoor het een doelwit voor aanslagen is.

Syp Wynia: De loongolf begint bij de basisscholen 

Miljoenennota

Opvallend aan deze Prinsjesdag is dat de Miljoenennota geen uitgebreide vergezichten biedt voor de toekomst van Nederland. Het wachten is op het nieuwe kabinet, dat ook de begroting van 2018 naar eigen wens zal modelleren.

Wel doet het demissionaire kabinet, met instemming van de formerende partijen, een aantal investeringen: zo krijgen de basisschoolleraren 270 miljoen euro extra, een vurige wens van de PvdA. Ook wordt er 435 miljoen euro uitgetrokken voor verpleeghuiszorg, en 425 miljoen euro voor extra koopkracht voor gepensioneerden. Dit is in tegenspraak met de ongeschreven regel dat een demissionair kabinet een beleidsarme begroting moet opstellen. De Miljoenennota lekte vorige week al uit.

Algemene beschouwingen

De algemene politieke beschouwingen, waarin het kabinet de begroting moet verdedigen tegen kritiek en een tegenbegroting van de oppositie, blijft uit. Dat debat wordt pas gevoerd als het nieuwe kabinet is geïnstalleerd. Dan worden in de Tweede Kamer de degens gekruist over de plannen in het Regeerakkoord.

Naar verwachting is dit nog een kwestie van weken. De financiële plannen van de formerende partijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie gaan deze week naar het Centraal Planbureau (CPB), om te worden doorgerekend.

  Berend Sommer (1990) is online redacteur bij Elsevier Weekblad. Hij studeerde geschiedenis aan de Universiteit Leiden. Zijn debuut Duchamp verscheen in juni 2017 bij Uitgeverij Prometheus.

De Miljoenennota, maar dan door kinderen: vooral geld naar defensie

NOS 18.09.2017 Op het Binnenhof in Den Haag zullen vanmiddag minstens honderd basisschoolleerlingen rondlopen. Niet voor een uitje van hun school, maar omdat ze de Kinder Miljoenennota aan de Tweede Kamer gaan aanbieden. Met uitgaven die zíj belangrijk vinden. Vorig jaar werd de ‘kinderbegroting’ voor het eerst aan de Kamer aangeboden.

De Kinder Miljoenennota is door 9000 basisschoolleerlingen samengesteld. Ze mochten voor negen posten aangeven hoeveel geld het kabinet er het komende jaar aan uit moet geven. “Een ding valt echt op: de kinderen willen veel meer geld geven aan het leger”, vertelt initiatiefnemer Bas Banning van Prodemos, het huis voor democratie en rechtsstaat, in het NOS Radio 1 Journaal. “Voor de rest wordt het geld gelijkmatig verdeeld.”

De echte reden voor het hoge bedrag voor defensie is niet duidelijk, maar Banning heeft wel een vermoeden. “Het heeft natuurlijk te maken met de huidige situatie in de wereld, met de terroristische aanslagen. Kinderen willen dat er zeker 1 miljard euro meer aan defensie wordt uitgegeven.”

Jade Couwmans tijdens de overhandiging van het koffertje met de Kinder Miljoenennota vorig jaar ANP

Ook wordt er veel geld weggezet voor de natuur en voor sport en cultuur. “De zorg is minder, daar willen ze een derde van wat we nu uitgeven aan besteden”, legt Banning uit.

De kinderen vulden de Kinder Miljoenennota in tijdens uitjes naar het mini-Binnenhof in Madurodam in Den Haag, als onderdeel van een educatief programma. In Madurodam gaven ze aan hoe ze vonden dat het geld verdeeld moest worden. Het gemiddelde van de scholen vormde de Kinder Miljoenennota. “Zo kunnen ze ervaren hoe moeilijk het is om al dat geld te verdelen”, zegt Banning.

BEKIJK OOK; 

We gaan er volgend jaar gemiddeld 0,6 procent op vooruit

Pechtold: extraatje geen gunst

Telegraaf 18.09.2017  Het opnemen van extra geld voor basisschoolleerkrachten in de nieuwe begroting was geen gunst aan de PvdA, vindt D66-leider Alexander Pechtold. „Het is gewoon een kwestie van goed samenwerken.”

„Ik vond dat de PvdA daar een terecht punt had”, zei Pechtold een dag voor het demissionaire kabinet de begroting presenteert. „We vonden dat eigenlijk allemaal, Kamerbreed.”

De partijen die onderhandelen over een nieuw kabinet voelden wel voor een extraatje voor juffen en meesters, maar wilden dat aanvankelijk nog niet in de begroting opgenomen zien omdat ze nog volop rekenden aan de inkomsten en uitgaven voor de komende jaren. Maar vorige week was het rekenwerk volgens ingewijden toch zover gevorderd, dat ze het demissionaire kabinet al groen licht konden geven voor het opnemen van 270 miljoen in de begroting.

Het getouwtrek over het cadeautje voor het basisonderwijs leek lang te draaien om de vraag wie daarvoor met de eer zou mogen strijken: het oude of het nieuwe kabinet. Maar „als dingen eenmaal duidelijk zijn, waarom ze dan niet ook maar opgeschreven?”, vroeg Pechtold zich af.

Het vergelijk tussen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie en de vorige partner van de VVD, de PvdA, smaakte volgens Pechtold naar meer. Samenwerking zoals deze „móet in de politiek gebeuren.” „Ik hoop ook in de toekomst dat we niet zulke scherpe lijnen hebben tussen oppositie en coalitie als we het over zaken gewoon eens kunnen zijn.”

De regeringscoalitie in aanbouw heeft de kleinst mogelijke meerderheid in de Tweede en de Eerste Kamer en lonkt al langer naar bondgenoten.

Alexander Pechtold: extra geld voor leraren is geen gunst aan PvdA

AD 18.09.2017 Het opnemen van extra geld voor basisschoolleerkrachten in de nieuwe begroting was geen gunst aan de PvdA, vindt D66-leider Alexander Pechtold. ,,Het is gewoon een kwestie van goed samenwerken.”

,,Ik vond dat de PvdA daar een terecht punt had”, zei Pechtold een dag voor het demissionaire kabinet de begroting presenteert. ,,We vonden dat eigenlijk allemaal, Kamerbreed.”

De partijen die onderhandelen over een nieuw kabinet voelden wel voor een extraatje voor juffen en meesters, maar wilden dat aanvankelijk nog niet in de begroting opgenomen zien. De reden daarvoor was dat ze nog volop bezig waren met het uitrekenen van de inkomsten en uitgaven voor de komende jaren.

Maar vorige week was het rekenwerk volgens ingewijden toch zover gevorderd, dat ze het demissionaire kabinet al groen licht konden geven voor het opnemen van 270 miljoen in de begroting.

De eer

Het getouwtrek over de toezegging aan het basisonderwijs leek lang te draaien om de vraag wie daarvoor met de eer zou mogen strijken: het oude of het nieuwe kabinet. Maar ,,als dingen eenmaal duidelijk zijn, waarom ze dan niet ook maar opschrijven?”, vroeg Pechtold zich af.

Het akkoord tussen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie en de vorige partner van de VVD, de PvdA, smaakte volgens Pechtold naar meer. Samenwerking zoals deze ‘moet in de politiek gebeuren’. ,,Ik hoop ook in de toekomst dat we niet zulke scherpe lijnen hebben tussen oppositie en coalitie als we het over zaken gewoon eens kunnen zijn.”

De regeringscoalitie in aanbouw heeft de kleinst mogelijke meerderheid in de Tweede en de Eerste Kamer en lonkt al langer naar bondgenoten.

Pechtold: meer geld voor leraren niet bedoeld om PvdA te paaien

Elsevier 18.09.2017 Het opnemen van extra geld voor basisschoolleraren in de nieuwe begroting was volgens D66-leider Alexander Pechtold ‘geen gunst’ aan de PvdA. Volgens hem vond de gehele kamer dat de PvdA ‘daar terecht een punt had’.

‘Het is gewoon een kwestie van goed samenwerken,’ zegt Pechtold in reactie op de afgewende crisis over de verhoging van de lerarensalarissen in het demissionaire kabinet, een dag voordat de nieuwe begroting wordt gepresenteerd.

Er moest nog gerekend worden

De partijen die onderhandelen over de formatie van een nieuw kabinet voelden allemaal wel voor een extraatje voor de leerkrachten, maar wilden dat aanvankelijk nog niet in de begroting opnemen omdat er nog gerekend werd aan de inkomsten en uitgaven voor de komende jaren. Maar vorige week was het rekenwerk volgens ingewijden toch zover gevorderd, dat ze het demissionaire kabinet al groen licht konden geven voor het opnemen van 270 miljoen in de begroting.

Volgens Elsevier Weekblad
Syp Wynia: ‘De loongolf begint bij de basisscholen’

Het getouwtrek over het extraatje aan de leraren leek lang te draaien om wie daarvoor met de eer zou mogen strijken: het oude of het nieuwe kabinet (dat nog altijd gevormd moet worden). Maar ‘als dingen eenmaal duidelijk zijn, waarom zijn ze dan niet ook maar opgeschreven,’ vraagt Pechtold zich af.

Bondgenoten

Pechtold hoopt dat er in de toekomst meer wordt samengewerkt, en dat er minder scherpe lijnen ontstaan tussen oppositie en coalitie ‘als we het over zaken gewoon eens kunnen zijn’. De regeringscoalitie waar nog aan getimmerd wordt heeft de kleinst mogelijke meerderheid in de Tweede en Eerste Kamer, en zal naar alle waarschijnlijkheid dus veel afhankelijk zijn van bondgenoten.

Dinsdag wordt tijdens Prinsjesdag de begroting van het huidige kabinet voor volgend jaar gepresenteerd. Omdat het kabinet-Rutte II demissionair is, staat er relatief weinig nieuw beleid in de begrotingsplannen. Dat wordt momenteel dus uitgestippeld in de formatiebesprekingen.

   Elif Isitman (1987) is sinds oktober 2014 online redacteur bij Elsevier Weekblad.

Overzicht: De gelekte Prinsjesdagstukken, Wat verandert er in 2018? 

NU 18.09.2017 Zoals elk jaar lekten ook dit jaar de Prinsjesdagstukken met de plannen voor volgend jaar weer ruim voor de derde dinsdag van september uit. Afgelopen vrijdag was daarom al grotendeels bekend wat we dinsdag te weten gaan komen. Een overzicht van de belangrijkste punten.

Lerarensalarissen

Het demissionaire kabinet maakt in de Rijksbegroting voor 2018 alsnog 270 miljoen euro vrij voor de verhoging van de salarissen van de basisschoolleraren.

De verhoging van de salarissen was een wens van demissionair vice-premier Lodewijk Asscher (PvdA) die de kwestie de afgelopen maanden hoog liet oplopen. Hij dreigde zelfs uit het kabinet te stappen als er niet extra geld naar de leraren zou gaan.

Groei economie

Uit de gelekte Prinsjesdagstukken blijkt verder dat de economie volgend jaar groeit met 2,5 procent, zoals het Centraal Planbureau in augustus al raamde. De groei wordt enigszins afgeremd door de lagere gasproductie.

De koopkracht neemt met gemiddeld 0,6 procent toe en het aantal werklozen daalt verder naar 390.000. Dat is een lichte verbetering vergeleken met de CPB-cijfers in augustus. Het begrotingsoverschot komt volgend jaar uit op 0,8 procent, terwijl de rekenmeester vorige maand nog rekening hield met een overschot van 0,9 procent.

Verder trekt het kabinet 425 miljoen euro uit om de koopkracht van de minima te verbeteren. Globaal gezien gaan uitkeringsgerechtigden er 0,3 procent op vooruit.

Asscher beloofde al dat het kabinet extra geld zou uittrekken zodat iedereen er volgend jaar iets op vooruit gaat. Ook gepensioneerden (0,6 procent) en werkenden (0,8 procent) zien hun koopkracht stijgen in 2018.

Beleidsarme begroting

Omdat het kabinet demissionair is, staan er in de Miljoenennota weinig nieuwe plannen en beleid. Het is namelijk gebruikelijk dat dat wordt overgelaten aan het nieuwe kabinet.

Toch werd al eerder bekend dat het kabinet Rutte II in zijn laatste begroting extra geld vrijmaakt voor de zorg. Zo gaat er vanaf volgend jaar structureel 435 miljoen, wat in 2021 oploopt tot 2,1 miljard euro, naar de verpleeghuiszorg en komt daar de komende vier jaar nog eens 130 miljoen euro bovenop.

Ook is al bekend dat het eigen risico in de zorg stijgt naar 400 euro. Daar staat tegenover dat de zorgtoeslag wordt verhoogd.

De Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit (NVWA) krijgt er na de fipronilcrisis 25 miljoen euro bij, de belastingdienst 75 miljoen, zo maakte RTL Nieuwseerder deze week bekend.

Veiligheid

In totaal komt er voor 116 miljoen bij voor veiligheid. Dat geld wordt onder meer besteed aan een expertisecentrum terrorisme, de politie, de AIVD en de MIVD. Voor de aanpak van mensenhandel wordt structureel 2 miljoen extra beschikbaar gesteld. Voor de aanpak van cybercrime 25 miljoen vrijgesteld.

Zodra een nieuw kabinet op het bordes staat, gaat de Tweede Kamer in de begrotingsdebatten echter nog sleutelen aan de begroting. Bij de behandeling van de diverse begrotingen kan daarmee dit najaar dus nog van alles worden aangepast. De onderhandelaars zullen dan echter wel vaart moeten maken.

Lees meer over: Prinsjesdag

Formatiedag 184: lekken over Prinsjesdag en de formatie

NOS 15.09.2017 Prinsjesdag komt dichterbij en zoals altijd de afgelopen jaren lekken er dan cijfers uit. “Verschrikkelijk”, reageert premier Rutte. “Maar ja, het is onderdeel van Den Haag.”

Dit jaar staat Prinsjesdag vooral in het teken van de formatie. Want wat blijft er van de begroting voor 2018 overeind, als de formerende partijen het eens worden over een nieuw regeerakkoord?

Volgens premier Rutte veel. “Het gaat om een begroting van 270 miljard euro, dat gaan wij echt niet ineens allemaal anders doen.”

Prinsjesdag

Van de totale overheidsbegroting 2018 van 270 miljard euro zijn al een paar dingen uitgelekt:
* De leraren krijgen er 270 miljoen euro bij voor salarisverhoging
* De verpleegzorg krijgt er de komende vier jaar 130 miljoen euro bij, op de 435 miljoen extra
* De Belastingdienst krijgt 75 miljoen om problemen op te lossen
* Nederlanders gaan er volgend jaar gemiddeld 0,6 procent op vooruit
* De werkloosheid daalt naar 390.000
* Het begrotingsoverschot komt op 0,8 procent en de economische groei op 2,5 procent

Rutte is de verbindende schakel tussen het oude en het nieuwe kabinet. Buma en Segers van CDA en ChristenUnie gaan (waarschijnlijk) voor het eerst in jaren regeren, dus die leggen het accent anders dan Rutte.

Buma: “De Miljoenennota is van het demissionaire kabinet en het nieuwe kabinet zal een heleboel wijzigingen hebben.” Segers noemt de Prinsjesdagstukken wel echte plannen, maar die wijzigingen zullen er zeker komen, zegt hij.

Gelekt

Over de formatie en het concept-regeerakkoord wordt overigens ook gelekt. Gisteren werd bekend dat de vier onderhandelende partijen het eens zijn over vluchtelingendeals en een nieuwe bed-bad-broodregeling.

Maandag gaan de onderhandelingen verder. Dinsdag is het Prinsjesdag.

Dit zijn de belangrijkste punten uit de nieuwe Miljoenennota

AD 15.09.2017 De inhoud van de Miljoenennota voor 2018 lag vandaag, ruim vijf dagen voor Prinsjesdag, al op straat. Onze parlementaire redactie heeft de hoogtepunten voor je op een rijtje gezet.

  • Het eigen risico in de zorg stijgt naar 400 euro in 2018, maar de zorgtoeslag wordt tegelijkertijd verhoogd met maximaal 130 euro.• Voedselveiligheidsorganisatie NVWA krijgt 25 miljoen euro extra. De Belastingdienst mag zelfs uitkijken naar 75 miljoen euro bovenop het budget. De regering trekt ongeveer 30 miljoen uit voor werving van extra verpleeghuispersoneel.• Voor lerarensalarissen in het basisonderwijs is 270 miljoen extra beschikbaar gesteld. Dat levert hen tussen de 500 tot 1000 euro per jaar extra loon op.• De economische groei voor dit jaar wordt geschat op maar liefst 3,3 procent en voor volgend jaar op 2,5 procent. De gemiddelde Nederlander kan volgend jaar uitkijken naar 0,6 procent meer te besteden. In totaal wordt 425 miljoen euro uitgetrokken om burgers meer koopkracht te geven.
  • Meer Nederlanders kunnen hopelijk uitkijken naar een baan. De werkloosheid daalt volgend jaar naar 390.000 mensen.• Voor veiligheid is 116 miljoen euro extra gereserveerd in 2018. Dat gaat onder meer naar de marechaussee en wordt ingezet op het gebied van cyberveiligheid.• De staatsschuld daalt naar 53,7 procent.

Miljoenennota: Ook minima krijgen er komend jaar wat bij  AD 15.09.2017

Zoveel gaat u erop vooruit AD 15.09.2017

Het staat nu zwart op wit: 270 miljoen voor leraren AD 15.09.2017

Rutte-2 laat financiële lijken in de kast achter AD 15.09.2017

Ook traditie: stukken wéér gelekt AD 15.09.2017

Extra miljoenen voor werving en opleiding verpleegpersoneel  AD 15.09.2017

We gaan er volgend jaar gemiddeld 0,6 procent op vooruit

NOS 15.09.2017 Nederlanders gaan er volgend jaar gemiddeld 0,6 procent op vooruit, de werkloosheid daalt naar 390.000, het begrotingsoverschot komt op 0,8 procent en de economische groei op 2,5 procent, meldt De Telegraaf.

Opnieuw zijn er vlak voor Prinsjesdag, aanstaande dinsdag, cijfers uit de begroting uitgelekt.

“Daar vind ik al zeven jaar hetzelfde van”, reageert premier Rutte. “Verschrikkelijk. Maar ja, het is onderdeel van Den Haag.”

Nieuw kabinet

Rutte onderhandelde vanmiddag verder over een nieuw regeerakkoord met CDA-leider Buma, D66-voorman Pechtold en ChristenUnie-leider Segers.

Aan hen de vraag wat de Miljoenennota eigenlijk betekent, als er toch binnenkort een nieuw kabinet komt met dus nieuwe plannen.

Buma: “De Miljoenennota is van het demissionaire kabinet en het nieuwe kabinet zal een heleboel wijzigingen hebben.” Volgens Pechtold gaat dat snel gebeuren, hij zegt dat de partijen meters maken.

Poppenkast

De vier onderhandelaars vinden niet dat Prinsjesdag daardoor een beetje een poppenkast zal worden.

“Prinsjesdag is een mooie gebeurtenis”, zegt Buma. “En dit komt vaker voor.” In 2012 was er ook een demissionair kabinet met een begroting die werd achterhaald door een nieuw kabinet.

“Niet alles verandert onmiddellijk met een nieuw kabinet”, zegt Rutte. “Het gaat om een begroting van 270 miljard euro, dat gaan wij echt niet ineens allemaal anders doen. Het gaat om accenten.”

Compromissen

Rutte wijst op de Nederlandse politiek die er een is van compromissen. Het grootste deel van het beleid voor volgend jaar is in overleg met veel politieke partijen tot stand gekomen.

Ook Segers vindt de Prinsjesdagstukken echte plannen, al gaat het nieuwe kabinet wel bepaalde veranderingen aanbrengen, zegt hij.

BEKIJK OOK;

Poortjes bij Binnenhof voor veiligheid Prinsjesdagbezoeker

Formerende partijen ook eens over nieuwe ‘vluchtelingendeals’

Prinsjesdag: nog eens 130 miljoen voor verpleegzorg

Prinsjesdag: nog eens 130 miljoen voor verpleegzorg

NOS 15.09.2017 Het demissionaire kabinet trekt de komende vier jaar 130 miljoen euro extra uit voor de verpleeghuiszorg. Het geld is bedoeld voor een wervingscampagne en voor omscholing.

Het bedrag staat in de Miljoenennota die dinsdag, op Prinsjesdag, wordt gepresenteerd, Het komt bovenop het extra bedrag dat staatssecretaris Van Rijn eerder al naar buiten bracht: vanaf 2018 jaarlijks 435 miljoen.

Er is een groot tekort aan personeel in de verpleeghuizen. Het kabinet wil dat er een campagne met onder meer televisiespots komt. Het is de bedoeling dat het voor personeel dat al in de verpleegzorg werkt aantrekkelijk wordt om dat te blijven doen. Daarnaast moeten bijvoorbeeld herintreders enthousiast gemaakt worden.

BEKIJK OOK;

Vanaf volgend jaar 435 miljoen extra voor verpleegzorg

Weer uitgelekt: dit staat in Miljoenennota

Elsevier 15.09.2017 Ook dit jaar is de Miljoenennota ruim voor Prinsjesdag gelekt. Het meeste nieuws is positief; gemiddeld hebben Nederlanders volgend jaar 0,6 procent meer te besteden.

Het is een traditie geworden, in de week voor Prinsjesdag: het is nit  meer de vraag of, maar wanneer de begrotingsplannen uitlekken. Dit jaar is het De Telegraaf die met de eer strijkt. ‘Daar vind ik al zeven jaar hetzelfde van,’ zegt premier Mark Rutte (VVD) erover. ‘Verschrikkelijk. Maar ja, het is onderdeel van Den Haag.’

Syp Wynia: Hoezo, meer welvaart? Burger profiteert nauwelijks

Nota vol goed nieuws
Dit zijn de belangrijkste punten uit de begroting van komend jaar:

– Met de economische cijfers feliciteert het kabinet zichzelf. De groei voor 2017 wordt geschat op 3,3 procent. Voor volgend jaar is de groei van de economie naar schatting 2,5 procent. De werkloosheid daalt naar 390.000 mensen.

– Uiteindelijk gaat de Nederlander er qua koopkracht gemiddeld maar 0,6 procent op vooruit. Werkenden profiteren het meest (0,8 procent). Om te voorkomen dat uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden erop achteruitgaan wordt 425 miljoen euro uitgetrokken.

Koopkrachtstijging, per groep

In de bijstand: 0,3 procent
Gepensioneerd: 0,6 procent
Werkend: 0,8 procent

– Minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem (PvdA) schrijft in het voorwoord dat zowel de overheidsbestedingen als bedrijfsinvesteringen toenemen. De groei wordt enigszins geremd door de lagere gasproductie.

– Intussen daalt de staatsschuld naar 53,7 procent van het BNP en kan het kabinet wijzen naar een overschot op de begroting van 0,8 procent.

– Er wordt wordt flink geïnvesteerd in de zorg, een half miljard in 2018. Het eigen risico stijgt naar 400 euro. De zorgtoeslag voor lage inkomens gaat ook omhoog.

Alles over de formatie

Hoe zinvol is de nota?
Omdat het kabinet-Rutte demissionnair is, staat er relatief weinig nieuw beleid in de begrotingsplannen. Dat wordt momenteel uitgestippeld in de formatiebesprekingen.  Daardoor is de koopkrachtvoorspelling dit jaar relatief onzeker. Een nieuw kabinet zal met een reeks voorstellen komen die de economie beïnvloeden, stellen onder meer CDA-leider Sybrand Buma en D66-fractieleider Alexander Pechtold.

Maar, zo zegt premier Rutte: ‘Niet alles verandert onmiddellijk met een nieuw kabinet. Het gaat om een begroting van 270 miljard euro, dat gaan wij echt niet ineens allemaal anders doen. Het gaat om accenten.’

   Emile Kossen is sinds maart 2017 correspondent Verenigde Staten in Washington D.C. Werkte vanaf 2015 als (online) redacteur bij Elsevier Weekblad.

Miljoenennota: Nederlanders 0,6 procent…

Telegraaf 15.09.2017 Gemiddeld hebben Nederlanders volgend jaar 0,6 procent meer te besteden. De werkloosheid daalt naar 390.000. Dat blijkt uit cijfers in de begroting voor 2018, in handen van deze krant.

De begroting zoals die nu is opgesteld kent volgend jaar een overschot van 0,8 procent, ongeveer 6 miljard euro. De staatsschuld daalt naar 53,7 procent. Dat is grotendeels te danken aan de bloeiende economie. Voor volgend jaar wordt de groei geschat op 2,5 procent, dit jaar is dat zelfs 3,3 procent.

Eerder had PvdA-leider Asscher al verklapt dat iedereen er volgend jaar op vooruit gaat. De ’minnetjes’ in de koopkrachtplaatjes zijn weggewerkt. Gepensioneerden komen hierdoor uit op een plus van 0,6 procent en uitkeringsgerechtigden op 0,3 procent.

Gezinnen met kinderen zien hun portemonnee gemiddeld het meest opbollen, met 0,9 procent, gevolgd door werkenden met 0,8 procent.

Voor het ’substantiële’ bedrag dat was bedacht voor de lerarensalarissen, heeft de formatietafel inmiddels zijn fiat gegeven. Het gaat om 270 miljoen euro die extra in de begroting is opgenomen.

Groei

In de inleiding van de miljoenennota schrijft minister Dijsselbloem (Financiën) dat zowel de bedrijfsinvesteringen als de overheidsbestedingen toenemen. Alleen de lagere gasproductie remt de groei enigszins.

Dat de economie in 2018 minder hard groeit dan nu, komt volgens de demissionaire bewindsman door de invloed van ’gematigder groei’ van de investeringen. „Op dit moment profiteert Nederland als open economie van de gunstige economische ontwikkelingen in Europa als open economie”, stelt hij. „Daar staat tegenover dat Nederland relatief grotere risico’s loopt als het economisch tij in Europa of daarbuiten keert.”

Omdat het kabinet demissionair is, staat er in vergelijking met andere jaren weinig nieuw beleid in de miljoenennota die coalitiepartijen VVD en PvdA volgende week op Prinsjesdag officieel presenteren. Dat is immers aan een nieuwe regering.

Zorg

Van de besluiten die wel nog genomen zijn, lekte er de afgelopen weken al een aantal uit. Er gaat met name veel geld naar de zorg. Dat is vooral het gevolg van de miljardenimpuls voor verpleeghuizen waar de politiek zich begin dit jaar aan heeft gecommitteerd. In totaal gaat het voor volgend jaar bijna om een half miljard.

Daar tegenover staat dat het eigen risico meestijgt met de zorgkosten, naar 400 euro in 2018. De premies gaan eveneens omhoog. Om ervoor te zorgen dat mensen met een laag inkomen hierdoor niet in de problemen raken, verhoogt het kabinet de zorgtoeslag met in totaal zo’n 130 euro.

Buffer

Voor de marechaussee en voor cyberveiligheid worden ook alvast miljoenen uitgetrokken. Verder gaat er 25 miljoen euro extra naar voedselwaakhond NVWA, waarvan deze zomer tijdens de eiercrisis bleek dat dit hard nodig is.

Ook gaat er 75 miljoen euro naar de belastingdienst, een buffer om er ook volgend jaar van verzekerd te zijn dat de dienst blijft draaien. En 27 miljoen euro is gereserveerd voor de sanering van de Zeeuwse fosforfabriek Thermphos.

Miljoenennota: kabinet trekt 270 miljoen extra uit voor leraren

VK 15.09.2017 Lodewijk Asscher krijgt alsnog zijn zin: het demissionaire kabinet trekt 270 miljoen euro uit voor de verhoging van salarissen van basisschoolleerkrachten, goed voor een loonstijging van 3 procent. Het bedrag, waarover PvdA en VVD al langer discussieerden, staat in de Miljoenennota 2018 die Rutte II komende Prinsjesdag presenteert en de Volkskrant heeft ingezien.

Vicepremier Asscher en premier Rutte tijdens een debat in de Tweede Kamer. © ANP

Daarin staat ook een bedrag van 425 miljoen gereserveerd voor koopkrachtverbetering voor de lage inkomens. De twee extra uitgaven verlagen volgend jaar het overschot op de begroting van 0,9 naar 0,8 procent van het bbp.

Eind augustus eiste PvdA-leider en vicepremier Lodewijk Asscher 270 miljoen euro extra voor onderwijzers zodat het salarisgat met leraren in het voortgezet onderwijs wat verkleind kon worden. Eerder had Asscher gedreigd dat alle PvdA-ministers uit het demissionaire kabinet zouden stappen als de leerkrachten in het basisonderwijs er niets bij zouden krijgen.

Coalitiepartner VVD weigerde met de 270 miljoen in te stemmen, omdat premier Rutte tegelijkertijd aan de formatietafel financiële afspraken wilde maken met CDA, D66 en ChristenUnie. Wat Rutte betrof diende eerst het aanstaande regeerakkoord door het Centraal Planbureau worden doorgerekend. Pas daarna viel er meer te zeggen over het budget voor de onderwijzers. Asscher bond in na de toezegging van Rutte dat er ‘een substantieel bedrag’ naar de salarissen in het primair onderwijs zouden gaan.

Staking

Dat substantiële bedrag blijkt dus al in de begroting voor volgend jaar te staan en is exact hetzelfde als waar Asscher op inzette. De leraren willen echter geen 3 procent (tussen de 500 en 1000 euro per jaar) maar 10 procent loonsverhoging om het gat met leraren in het voortgezet onderwijs te vullen. Ze eisen daarmee 900 miljoen extra. Ze organiseren op 5 oktober een staking van een dag om die eis kracht bij te zetten.

Demissionair minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën (PvdA) liet de Tweede Kamer in juli weten twee zaken te willen regelen als hij ook de begroting van 2018 zou moeten maken: de salarissen van onderwijzers en koopkrachtverbetering voor lage inkomens. Normaal gesproken is de begroting van een demissionair kabinet bescheiden en zonder nieuw beleid. Maar Dijsselbloem meent dat hoe langer de formatie duurt, hoe meer vrijheid zijn partij als demissionaire coalitiepartner heeft om nieuwe uitgaven aan de begroting toe te voegen.

Koopkracht

0,6 procent hebben alleenverdieners meer te besteden dankzij de koopkrachtreparatie van VVD en PvdA. Zonder dat extra geld was hun koopkrachtstijging 0,4 procent geweest. Maar kostwinners horen bij CDA en ChristenUnie. Die partijen vinden dat dankzij VVD en PvdA één kostwinner verhoudingsgewijs meer belasting is gaan betalen dan twee tweeverdieners.

Zo blijkt uit de Miljoenennota dat het demissionaire kabinet 425 miljoen euro extra uittrekt om de koopkracht te verbeteren van uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden. Mensen met een uitkering hebben daardoor 0,3 procent meer te besteden. Zonder de extra miljoenen zou dat – 0,1 procent zijn. Ouderen gaan er 0,6 procent op vooruit in plaats van 0,1 procent op achteruit. Alle huishoudens samen zouden 0,6 procent meer te besteden moeten hebben. Mensen met werk gingen en gaan er 0,8 procent in koopkracht op vooruit.

Statistiekbureau CBS meldde vrijdag dat de koopkracht in 2016 met 2,7 procent gestegen is. Dat is conform de eerdere voorspelling van het kabinet. Het is de sterkste koopkrachtstijging sinds 2007, het laatste jaar voor de financiële crises. Het is tegelijk een eenmalige opleving. In de jaren ervoor en erna zijn de koopkrachtverbeteringen bescheidener. De oorzaak van de eenmalige piek is een belastingverlaging 5 miljard. Dat geld was eigenlijk bedoeld om een hervorming van het belastingstelsel te financieren, maar die mislukte doordat VVD en PvdA er geen overeenstemming over konden bereiken.

Staking gaat door

Het extra geld betekent niet dat de onderwijsstaking op 5 oktober van de baan is. ‘270 miljoen euro extra voor het primair onderwijs is immers onvoldoende om de problemen op onze arbeidsmarkt te beteugelen’, reageert Liesbeth Verheggen van de Algemene Onderwijsbond op de gelekte miljoenennota. ‘Het is fijn dat de PvdA is overtuigd van de noodzaak van extra geld. Het is winst dat het ze is gelukt ook de VVD te overtuigen. Dat is best een prestatie als je bedenkt dat het kabinet demissionair is en de PvdA slechts negen zetels overheeft.’

Volgens Verheggen is er tijdens de economische crisis te hard gesnoeid in de publieke sector. ‘Het onderwijs is daarvan een van de voornaamste slachtoffers. Vooral in het primair onderwijs lopen de salarissen fors achter vergeleken met die van hoogopgeleiden in andere sectoren.’ Een baan in het onderwijs is onaantrekkelijk, aldus de AOB ‘zolang de eisen hoog zijn en de beloning laag is’.

Volg en lees meer over:  PRINSJESDAG   TWEEDE KAMER   POLITIEK   NEDERLAND

PRINSJESDAG

BEKIJK HELE LIJST

Toch geld voor leraren

Telegraaf 15.09.2017 Het demissionaire kabinet van VVD en PvdA trekt in de begroting van volgend jaar toch al geld uit voor de leraren in het basisonderwijs. Het gaat om 270 miljoen euro volgens Haagse bronnen.

Het geld is bedoeld voor verbetering van de arbeidsvoorwaarden van leraren. Het bedrag zou genoeg zijn voor een loonsverhoging per leraar van 3 procent; 500 tot 1000 euro per jaar. Ingewijden wijzen er echter ook op dat het geld niet per se hoeft op te gaan aan salarissen.

Het geld voor de leraren komt, hoewel het bedrag eerder al werd genoemd, als een verrassing. De PvdA en met name vicepremier Lodewijk Asscher wilde al in de begroting die met Prinsjesdag wordt gepresenteerd miljoenen uittrekken. Uiteindelijk leek dit niet te lukken, doordat de partijen aan de formatietafel hun financiële plaatje nog niet rond hadden en niet wilden instemmen.

Asscher nam na dagen onderhandelen met de VVD genoegen met de toezegging van een onbekend maar „substantieel” bedrag op een later moment. Hij had eerder gedreigd dat zijn partij het kabinet zou verlaten als er geen extra geld zou worden gereserveerd in de begroting van 2018 voor de leraren.

’Onder de maat’

De PO-raad, de sectororganisatie voor het primaire onderwijs, is niet tevreden. „Zwaar onder de maat. De geplande staking op 5 oktober gaat gewoon door”, aldus een woordvoerder.

„Die 270 miljoen verandert niets aan onze stakingsplannen. We hebben al tijden een claim van 900 miljoen voor salarissen en 500 miljoen voor verlichten van de werkdruk. Dat is het totaalpakket wat wij hebben berekend en waar wij voor gaan.”

’Staking gaat door’

De Algemene Onderwijsbond vindt het fijn dat er een begin is gemaakt, maar zegt ook dat de staking gewoon doorgaat. „Wie denkt dat ons onderwijs is gered met dit bedrag, vergist zich”, zegt voorzitter Liesbeth Verheggen. De bond verwacht van een nieuw kabinet ambitie om de sector erbovenop te helpen.

De vakbonden hadden al eerder aangekondigd dat basisschoolleraren op 5 oktober het werk neerleggen, gesteund door de PO-raad. Al eerder circuleerden bedragen van 270 miljoen euro, maar het basisonderwijs vond dat toen ook al te weinig.

LEES MEER OVER; BANENPLAN LODEWIJK ASSCHER BASISSCHOOLLERARENSALARISSEN

‘Kabinet maakt toch 270 miljoen euro vrij voor lerarensalarissen’

NU 15.09.2017 Het demissionaire kabinet maakt in de Rijksbegroting voor 2018 alsnog 270 miljoen euro vrij voor de verhoging van de salarissen van de basisschoolleraren. Dat staat in de Miljoenennota 2018, schrijven de Volkskrant en het AD.

De verhoging van de salarissen was een wens van demissionair vice-premier Lodewijk Asscher (PvdA) die de kwestie de afgelopen maanden hoog liet oplopen. Hij dreigde zelfs uit het kabinet te stappen als er niet extra geld naar de leraren zou gaan. De VVD vond echter dat dergelijke grote uitgaven aan het nieuwe kabinet zouden moeten worden overgelaten.

Uiteindelijk moest Asscher genoegen nemen met de “inspanningsbelofte” van premier Mark Rutte – die waarschijnlijk aan het hoofd van een volgend kabinet zal staan – dat er een “substantieel bedrag” zal worden gereserveerd. Dat blijkt nu dus 270 miljoen euro te zijn, zoals verschillende media vorige maand al meldden.

De PO-raad, de sectororganisatie voor het primaire onderwijs, vindt het niet genoeg en kondigt aan dat de geplande staking op 5 oktober “gewoon doorgaat”. “Die 270 miljoen verandert niets aan onze stakingsplannen. We hebben al tijden een claim van 900 miljoen voor salarissen en 500 miljoen voor verlichten van de werkdruk. Dat is het totaalpakket wat wij hebben berekend en waar wij voor gaan”, aldus een woordvoerder.

Groei economie

Uit de gelekte Prinsjesdagstukken blijkt verder dat de economie volgend jaar groeit met 2,5 procent, zoals het Centraal Planbureau in augustus al raamde. De groei wordt enigszins afgeremd door de lagere gasproductie.

De koopkracht neemt met 0,6 procent toe en het aantal werklozen daalt verder naar 390.000. Dat is een lichte verbetering vergeleken met de CPB-cijfers in augustus. Het begrotingsoverschot komt volgend jaar uit op 0,8 procent, terwijl de rekenmeester vorige maand nog rekening hielden met een overschot van 0,9 procent.

Verder trekt het kabinet 425 miljoen euro uit om de koopkracht van de minima te verbeteren. Globaal gezien gaan uitkeringsgerechtigden er 0,3 procent op vooruit. In de eerdere berekeningen stond deze groep op de nul. Asscher beloofde al dat het kabinet extra geld zou uittrekken zodat iedereen er volgend jaar iets op vooruit gaat. Ook gepensioneerden (0,6 procent) en werkenden (0,8 procent) zien hun koopkracht stijgen in 2018.

Zie ook: Waarom gaat Prinsjesdag dit jaar eigenlijk door?

Beleidsarme begroting

Omdat het kabinet demissionair is staan er in de Miljoenennota weinig nieuwe plannen en beleid. Het is gebruikelijk dat dat wordt overgelaten aan een nieuw kabinet.

Toch werd al eerder bekend dat het kabinet Rutte II in zijn laatste begroting extra geld vrijmaakt voor de zorg. Zo gaat er vanaf volgend jaar structureel 435 miljoen, wat in 2021 oploopt tot 2,1 miljard euro, naar de verpleeghuiszorg en komt daar de komend vier jaar nog eens 130 miljoen euro bovenop.

Ook is al bekend dat het eigen risico in de zorg naar alle waarschijnlijkheid stijgt naar 400 euro. Daar staat tegenover dat de zorgtoeslag wordt verhoogd.

De Nederlandse Voedsel en Warenautoriteit (NVWA) krijgt er na de fipronilcrisis 25 miljoen euro bij en datzelfde bedrag wordt structureel ingeboekt voor cyberveiligheid. De Belastingdienst krijgt er 75 miljoen euro bij, zo maakte RTL Nieuws eerder deze week bekend.

Zodra er een nieuw kabinet op het bordes staat, gaat de Tweede Kamer in de begrotingsdebatten nog sleutelen aan de begroting. Op die manier zullen de coalitiefracties de kabinetsplannen in de nieuwe budgetten verwerken.

Geheimhouding

De inhoud van de Miljoenennota hoort geheim te blijven tot na de troonrede die Koning Willem-Alexander op Prinsjesdag zal uitspreken. De Tweede Kamerfracties krijgen een paar dagen voor Prinsjesdag de stukken al in te zien.

De plannen zijn daarvoor al bekend bij de ministeries. Ondanks de geheimhoudingsplicht worden in de weken voorafgaand aan Prinsjesdag de plannen regelmatig naar de media gelekt.

Lees meer over: Prinsjesdag 2017

Koopkrachtklapper voor huishoudens

Telegraaf 15.09.2017 Voor veel huishoudens was 2016 financieel een prima jaar. Werkenden hadden de sterkste koopkrachtstijging sinds 2001, en gepensioneerden maakten een heuse ’klapper’, zegt hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen van het CBS.

De koopkracht van gepensioneerden steeg vorig jaar in doorsnee met 0,9%, blijkt uit cijfers die het CBS vanochtend publiceert. „Dat lijkt weinig”, zegt Van Mulligen, „maar tijdens de crisis is deze groep er hard op achteruit gegaan.” De laatste keer dat de koopkracht van gepensioneerden harder steeg dan vorig jaar, was in 2007. „Dit mag je best een klapper noemen”, vindt de econoom. De meeste pensioenen zijn in 2016 niet geïndexeerd, maar veel gepensioneerden kregen een ouderenkorting op hun belastingaanslag.

Groen

Voor alle Nederlandse huishoudens samen komt de doorsnee koopkrachtstijging uit op 2,7%. „Dat is harder dan de economische groei”, benadrukt Van Mulligen. Voor werkenden stonden alle seinen op groen: de 4,9% stijging voor een doorsnee werkend gezin is de hoogste in vijftien jaar.

Of er dit jaar weer feest kan worden gevierd valt te bezien: op Prinsjesdag 2016 ging het kabinet voor bijna iedereen uit van een stijging tot 1%. Wel daalt de werkloosheid hard, zodat veel gezinnen het in de praktijk beter hebben gekregen.

Belasting

De forse toename van vorig jaar is deels het gevolg van hogere lonen, maar nog meer van gunstige belastingmaatregelen, zoals de hogere arbeidskorting en de lagere tarieven in de tweede en derde schijf.

Kregen we dan zo toch de beruchte ’duizend euro van Rutte’? „Nou, zelfstandigen gaan er veel minder hard op vooruit”, zegt Van Mulligen. „Dus gemiddeld zul je nog niet aan dat bedrag zitten, al durf ik er ook geen harde uitspraken over te doen.”

Inflatie

Ook de extreem lage inflatie, van 0,3%, hielp mee: zelfs wie in harde euro’s niet veel meer te besteden had, kon daar bijna hetzelfde van kopen. Van dat effect profiteren gepensioneerden ook.

Ondanks alle plussen zag maar liefst een derde van alle huishoudens de koopkracht afnemen. „Daar zitten mensen tussen die werkloos zijn geworden, minder zijn gaan werken, of met pensioen zijn gegaan”, verklaart Van Mulligen.

Koopkracht wederom gestegen: sterkste stijging sinds 2007

AD 15.09.2017 De koopkracht in Nederland steeg vorig jaar gemiddeld met 2,7 procent, de sterkste stijging sinds 2007. Toch profiteerde niet iedereen even veel. Vooral gezinnen en werkenden gaan erop vooruit. Gepensioneerden hielden in hun portemonnee nauwelijks extra geld over.

Werkenden zijn er verreweg het meest op vooruit gegaan. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek op basis van nieuwe cijfers. Hun koopkracht steeg gemiddeld met 4,9 procent. Dit is het hoogst in 15 jaar tijd. Naast de stijging van de cao-lonen profiteerden werknemers van fiscale maatregelen, zoals verhoging van de arbeidskorting en een verlaging van het tarief in de tweede en derde schijf van de inkomstenbelasting.

Ondanks die lastenverlichting op arbeid daalde de koopkracht vorig jaar toch bij 28 procent van de werknemers, bijvoorbeeld omdat zij minder uren gingen werken. De ontwikkeling van de koopkracht is ook afhankelijk van bijvoorbeeld premies voor pensioen, zorgverzekering en van de belasting.

Gepensioneerden 

Gepensioneerden zagen hun koopkracht het minst toenemen. Gemiddeld nam die toe met 0,9 procent. In veel gevallen hadden pensioenontvangers profijt van een verhoging van de ouderenkorting, maar ze hadden ook nog steeds te maken met het niet of beperkt indexeren van aanvullende pensioenen. Daarnaast betekende het afschaffen van de ouderentoeslag dat een deel van de gepensioneerden meer belasting over hun vermogen moest betalen.

september 15, 2017 Posted by | begroting, begroting 2018, bezuinigingen, derde dinsdag september, formatie, Miljoenennota 2018, politiek, prinsjesdag, Rutte 2, Rutte 3, verkiezingen 2017, VVD, VVD-PvdA, Zorg | , , , , , , , , , , , , , , | Plaats een reactie

Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 4

We zijn pas 148 dagen bezig !!!!

We zijn net iets meer dan 183 dagen bezig !!!!

De formatiebesprekingen zijn weer gestart

Op woensdag 9 augustus 2017 zijn de formatiebesprekingen in het Johan de Witthuis weer begonnen. Informateur Zalm en de onderhandelaars van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie vergaderen na een vakantieperiode weer verder.

Op woensdag 19 juli 2017 was de laatste sessie met onderhandelingen vóór de vakantie. De onderhandelaars vergaderden toen net als maandag en dinsdag in het Johan de Witthuis aan de Kneuterdijk in Den Haag, vlakbij de Tweede Kamer.

De volgende onderhandelaars van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie voeren gesprekken over de formatie van een nieuw kabinet:

  • VVD: Mark Rutte en Halbe Zijlstra
  • CDA: Sybrand van Haersma Buma en Pieter Heerma
  • D66: Alexander Pechtold en Wouter Koolmees
  • ChristenUnie: Gert-Jan Segers en Carola Schouten
Record
De kabinetsformatie duurt zo lang dat het ene na het andere record sneuvelt. Het aftredende kabinet regeert inmiddels langer dan al zijn voorgangers, en sinds dit weekend is er nog maar één formatie die langer duurde dan deze.

De Tweede Kamerverkiezingen van 15 maart zijn zaterdag 164 dagen geleden. Daarmee passeert deze kabinetsformatie die van 1973.

Als de onderhandelaars nog tot begin oktober de tijd nemen, komt zelfs de eerste plaats in het vizier. Maar daar wil geen van de betrokkenen aan denken.

De formaties van de jaren zeventig leken tot voor kort onaantastbaar recordhouder. De vorming van het kabinet-Den Uyl in 1973 kostte 163 dagen, en die van het kabinet-Van Agt vier jaar later zelfs 208.

Groot electoraal enthousiasme formatiepoging blijft uit

Nog steeds zijn niet alle kiezers gerust op een geslaagde uitkomst voor VVD, CDA, D66 en ChristenUnie. Net als voor de formatiebreak blijven weinig kiezers enthousiast over deze constructie.

Niet verrassend zien we een groot contrast tussen kiezers van de formerende partijen en die van de niet-formerende partijen. PVV’ers zijn het minst gelukkig met deze centrumrechtse samenwerking. Meer dan de helft zou ontevreden zijn met deze constructie.

Wel opvallend is dat D66’ers als enige achterban van de formerende partijen het m inst positief zijn met een kabinet van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie. 41% van hen zegt zich te kunnen vinden in deze constructie. Daarmee is het draagvlak onder D66’ers flink gezakt: een maand geleden gaf 54% aan tevreden te zijn. Onder VVD’ers en CDA’ers is het draagvlak onverminderd groot, met respectievelijk 72% en 58%. Ook ChristenUnie-stemmers zouden zich goed kunnen vinden in de deelname van hun partij in deze vorm.

Nog geen kwart van de Nederlanders denkt dat dit centrumrechtse kabinet plannen zal uitvoeren die voor hen belangrijk zijn. Alleen VVD’ers zijn met 56% overwegend overtuigd dat er voor hen belangrijke zaken behandeld worden. Onder CDA’ers (44%) en D66’ers (32%) is dit vertrouwen aanzienlijk lager.

Net zo weinig Nederlanders voorspellen dat het de goede kant op zal gaan met Nederland als dit kabinet er komt. Alleen een meerderheid van de VVD-kiezers is hiervan overtuigd. Nederlanders zijn dan ook niet van mening dat dit kabinet het beter zal doen dan het afgelopen kabinet, met VVD en PvdA, dat voor het grootste deel erg weinig draagvlak genoot.

Met 148 dagen onderhandelen is deze poging de op twee na langste in de Nederlandse parlementaire geschiedenis. Toch vragen kiezers informateur Zalm vooral de tijd te nemen om de partijen op alle vlakken samen te laten komen, ook als dat lang duurt. 52% geeft daar de voorkeur aan boven het zo snel mogelijk vormen van een kabinet (23%). Het overige kwart adviseert geen van beide of weet het niet.

Wanneer we kijken naar de politieke voorkeur van Nederlanders zien we geen significante verschuivingen ten opzichte van een maand geleden. Opvallend is het electorale succes dat Forum voor Democratie sinds de verkiezingen realiseert. De partij is vandaag de dag goed voor zeven zetels: vijf zetels meer dan op verkiezingsdag.

Dat blijkt uit deze midzomerse Politieke Barometer.

Klik hier voor de trend analyse tool
Klik hier voor de laatste peiling

 

Formatie onderhandelingen weer verder

Nog altijd staan D66 en de Christenunie tegenover elkaar op “principiële” zaken als abortus en stervenshulp.

“We zijn weer begonnen. Iedereen heeft energie, ook energie om verschillen op te lossen maar ook om de eigen standpunten nog eens met extra kracht te verdedigen”, zei D66-leider Alexander Pechtold woensdag na afloop van de onderhandeldag.

Volgens Pechtold liggen er nog een paar stevige dossiers op tafel. “Er liggen nog moeilijke punten”, stelde hij.

Het is bekend dat D66 schoorvoetend akkoord is gegaan met formatiegesprekken met de ChristenUnie. In een eerder stadium liet Pechtold nog weten het “onwenselijk” te vinden om met de partij van Gert-Jan Segers samen te werken, maar na de mislukte onderhandelingen met GroenLinks en blokkades van andere partijen zijn er geen combinaties meer die kunnen leiden tot een meerderheidscoalitie.

D66 en ChristenUnie staan lijnrecht tegenover elkaar als het gaat om bijvoorbeeld medisch-ethische kwesties, softdrugsbeleid en de toekomst van de Europese Unie.

Uitruilen

Wat Pechtold betreft is het een optie om thema’s uit te ruilen; een voorstel dat lijkt op de onderhandelingsstrategie die leidde tot het kabinet van de VVD en PvdA. Zo krijgt de ene partij grotendeels haar zin op bijvoorbeeld onderwijs en de ander op sociale zekerheid.

Volgens Pechtold is het streven om niet alles in detail op te schrijven, “want dat zou een hoop wantrouwen onderling opleveren”. “Soms moet je het vertrouwen hebben dat je als onderhandelaars dingen op grote lijnen regelt en de uitwerking aan de bewindslieden overlaat”, aldus de D66’er.

Komt u binnen heren !!!

Komt u binnen heren !!!

Principes

Of ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers er hetzelfde over denkt, is echter nog maar de vraag. “De afspraken worden binnen gemaakt. Of ik het ermee eens ben of niet, zeg ik binnen en niet buiten.” Hij erkende dat de onderhandelaars “al een tijdje bezig zijn” met medisch-ethische kwesties, maar dat iedereen aan tafel een grote verantwoordelijkheid voelt om eruit te komen.

Hij ziet de onderhandelende partijen er op financieel-economisch vlak wel uitkomen, maar lijkt niet bereid om principiële thema’s uit te ruilen. “Over geld kun je compromissen sluiten. Over principes niet”, aldus Segers.

Hoe de andere onderhandelaars er over denken, is niet bekend. VVD-leider Mark Rutte en Sybrand Buma (CDA) hielden hun kaken stijf op elkaar.

Donderdag onderhandelde de partijleiders verder. Of er met Prinsjesdag een nieuw kabinet op het bordes staat, kon Rutte niet zeggen. Volgens Buma is het niet te voorspellen wanneer en of de partijen eruit zullen komen. “We zijn drie weken geleden weggegaan wetende dat er nog een hele klus ligt. Daar gaan wij nu verder mee, maar wel vol goede moed.”

Ondertussen Kabinetscrisis !!

De onenigheid tussen VVD en PvdA over de lerarensalarissen leek tot een crisis te leiden in het demissionaire kabinet. Volgens de sociaal-democraten valt het allemaal reuze mee.

Coalitiepartner VVD zou bereid zijn concessies te doen en meer geld in het basisonderwijs te willen steken, zo meent de PvdA. Donderdagochtend publiceerde De Telegraaf een bericht waarin fractievoorzitter Halbe Zijlstra het gedrag van PvdA-leider Lodewijk Asscher hekelt.

Nieuw kabinet moet kans grijpen om de belasting te verlagen, vindt Syp Wynia: ‘Laat regeringspartijen eindelijk eens wat lef tonen’

1,8 miljard euro

Zijlstra gaf aan dat de PvdA kan fluiten naar de hogere salarissen voor leraren die de partij in de begroting voor 2018 eist. ‘Hij had het misschien best kunnen regelen, maar dan had hij zijn mond moeten houden,’ zegt Zijlstra.

Omdat de formatiepartijen voorlopig niet met een regeerakkoord zullen komen, zal de begroting voor 2018 worden opgesteld door het demissionaire kabinet. Die begroting zorgt, met als aanleiding een (korte) nationale staking van leraren eind juni, voor geruzie tussen de partijen.

Asscher dreigt de begroting niet te ondertekenen, tenzij een salarisverhoging voor de leraren wordt meegenomen. De loonsverhoging kan het kabinet zo’n 1,8 miljard euro kosten.

AD 11.08.2017

AD 11.08.2017

Hoop gevestigd op formatiepartijen

Maar de situatie is niet zo ernstig, meent PvdA-Kamerlid Henk Nijboer. Omdat de VVD niet uitsluit aan de formatietafel alsnog te zullen meegaan in een salarisverhoging voor leraren in het basisonderwijs, is er geen reden tot zorg.

Zijlstra zegt dat de VVD best bereid is om ‘in afstemming met de formerende partijen hierover overeenstemming te bereiken’. ‘Maar dan moet je niet meteen gaan claimen, waarbij je eigenlijk zegt: dat gaat gebeuren dankzij mij. Wat Asscher probeert te doen, is de bloemen van anderen wegjatten. Daarmee heeft hij het op scherp gezet,’ aldus Zijlstra.

‘Dan moet het volgens mij snel geregeld kunnen worden,’ reageert Nijboer op donderdag.

Mogelijk komt een wijzigingspakket voor de begroting voor 2018, samengesteld door de formatiepartijen, alsnog bij het demissionaire kabinet terecht, en worden aangepaste maatregelen nog in de Miljoenennota verwerkt.

‘Moet om inhoud gaan’

De bonje tussen PvdA en VVD zorgt overigens voor woede onder leraren. Lerarencollectief PO in Actie verwijt de partijen een ‘politiek spel’ te spelen over de rug van de leraren heen. De organisatie kondigde donderdag voor het najaar een nieuwe stakingsactie aan.

Gerry van der List: Het nut van kibbelen en vliegen afvangen in de politiek

PO in Actie was betrokken bij de protestactie in juni. Duizenden basisscholen bleven het eerste uur van de dag dicht als protest tegen het uitblijven van een loonsverhoging. De actie in het najaar zal ‘intensiever’ zijn, aldus de organisatie.

‘Dit moet niet om partijpolitiek gaan, maar om de inhoud: de kwaliteit van het onderwijs,’ zegt Thijs Roovers van PO in Actie tegen RTL Nieuws. ‘De opmerkingen van Zijlstra bewijzen maar weer eens dat het belangrijk is om onze stem te laten horen.’

‘Asscher schoot zichzelf in de voet met leraren’

Opnieuw hommeles in het demissionaire kabinet, nu VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra de hakken nog eens goed in het zand zet in de kwestie over de lerarensalarissen. Zijn partij is niet van plan om zomaar akkoord te gaan met de eisen van de PvdA voor hogere salarissen voor leraren in de begroting over 2018.

‘Hij had het misschien best kunnen regelen, maar dan had hij zijn mond moeten houden,’ zegt Zijlstra in De Telegraaf.

Asscher zette verhouding op scherp 

PvdA-leider Lodewijk Asscher heeft zichzelf volgens de VVD’er in de vingers gesneden door te dreigen zijn handtekening niet onder het begrotingsakkoord van dit demissionaire kabinet te zetten als er geen afspraken worden gemaakt over hogere lonen.

Arendo Joustra: als Asscher leraren meer salaris wil geven, had hij aan de formatie mee moeten doen >

Zijlstra zegt dat de VVD best bereid is om, ‘in afstemming met de formerende partijen (dat zijn naast de VVD, het CDA, D66 en de ChristenUnie, red.) hierover overeenstemming te bereiken’: ‘Maar dan moet je niet meteen gaan claimen waarbij je eigenlijk zegt: dat gaat gebeuren dankzij mij. Wat Asscher probeert te doen, is de bloemen van anderen wegjatten. Daarmee heeft hij het op scherp gezet.’

Alsnog geld vrijmaken voor salarissen?

De VVD-fractievoorzitter sluit overigens niet uit dat er alsnog geld wordt vrijgemaakt voor hogere salarissen, maar dan omdat het door de formerende partijen wordt afgesproken, en niet omdat de PvdA dat zo graag wil. De begroting van volgend jaar is pas definitief net voor Kerst,’ zegt Zijlstra.

De onderhandelende partijen kunnen bijvoorbeeld nog een gezamenlijk wijzigingspakket indienen nadat het demissionaire kabinet een eigen begroting heeft gemaakt. Volgens De Telegraaf houden ze er bij de vier formerende partijen rekening mee dat het kabinet uiteenspat, dat de PvdA vertrekt uit het kabinet en dat de begroting op het liberale bordje komt te liggen.

Aanstaande coalitiepartijen moeten heel snel belastingdruk verlagen, meent Syp Wynia in Elsevier Weekblad‘Laat regeringspartijen eindelijk eens wat lef tonen’

De formatie is gisteren weer officieel begonnen na een vakantieperiode. D66-leider Alexander Pechtold en ChristenUnie-voorman Gert-Jan Segers keken elkaar eens diep in de ogen. Tussen hen zijn de verschillen ogenschijnlijk het grootst. Pechtold vindt het daarom beter om af te spreken dat ‘we het ene probleem aanpakken op de manier die jij ideaal vindt, en het andere zoals de ander dat zou zien’.  Zowel Segers als hij is van mening dat er over principes geen compromis valt te sluiten.

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 3

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 2

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte-3 – deel 1

zie ook: Uitslag 2e kamerverkiezing 15.03.2017 – VVD de grote winnaar

zie ook: Verkiezingen 2e Kamer 15.03.2017

zie ook: Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 3

zie ook;  Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 2

zie ook: Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 1

dossier “Kabinetsformatie”  AD

Dossier formatie  Elsevier

KABINETSFORMATIE  VK

BLOG: Alles over de formatie  Telegraaf

Meer informatie over de kabinetsformatie van 2017 TK

Bekijk ook de rechtenvrije foto’s van de kabinetsformatie TK

Zie: verslag verkenner schippers 27.04.2017

Zie: Brief aan Voorzitter en TK van informateur Schippers 11.05.2017

Zie: Verslag  29.05.2017

Zie: Verslag 12.06.2017

Zie:  brief_tweede_kamer_van 12.06.2017

Zie:  eindverslag_informateur_tjeenk_willink_27_juni_2017

Terugblik;

16.09.2017

16.09.2017

Centraal Planbureau bekijkt plannen formatie NU 16.09.2017

CPB begint met doorrekening stukken uit formatie NOS 16.09.2017

Stukken nog doorgerekend Telegraaf 16.09.2017

Rekenmeesters bekijken plannen formatie AD 16.09.2017

’Europa’ op formatietafel Telegraaf 16.09.2017

 

AD 15.09.2017

AD 15.09.2017

Formatiedag 184: lekken over Prinsjesdag en de formatie NOS 15.09.2017

‘Einde formatie in zicht’ Telegraaf 15.09.2017

Pechtold: Einde formatie in zicht  AD 15.09.2017

Formatievlog #24: clichéman Rutte, toneelspeler Pechtold en een boze Broekers-Knol NOS 15.09.2017

Wie wil/kan de beladen Immigratie-kar trekken? AD 15.09.2017

Onderhandelingen met farmaceuten: besparing van 150 miljoen NOS 15.09.2017

AD 14.09.2017

AD 14.09.2017

Formatiedag 183: toenadering op het migratiedossier NOS 14.09.2017

Formerende partijen ook eens over nieuwe ‘vluchtelingendeals’ NOS 14.09.2017

For­ma­tie­par­tij­en bereiken akkoord over bed-bad-brood  AD 14.09.2017

Akkoord VVD, CDA, D66 en CU over bed-bad-brood NOS 14.09.2017

Onderhandelaars formatie: de meesters van de holle frase AD 14.09.2017

‘Kabinet geeft genoeg’  Telegraaf 14.09.2017

KOEPELS WIJZEN FORMATIE OP DUURZAME INVESTERINGSAGENDA  BB 14.09.2017

Provincies, gemeenten, waterschappen: er is genoeg geld NOS 14.09.2017

Gemeenten en provincies tevreden over formatieoverleg NU 14.09.2017

Gemeenten en provincies tevreden over gesprek for­ma­tie­par­tij­en AD 14.09.2017

Formatiepartijen met gemeenten en provincies aan tafel  AD 14.09.2017

13.09.2017

13.09.2017

Formatiedag 182: oppositiepartijen nu al in de aanval  NOS 13.09.2017

Kabinet mogelijk pas na herfstvakantie op bordes NU 13.09.2017

Kabinets- formatie langste ooit Telegraaf 13.09.2017

Deze formatie wordt de langste ooit AD 13.09.2017

LOKALE BESTUURDERS SCHUIVEN AAN BIJ FORMATIE  BB 13.09.2017

Provincie- en gemeentebestuurders schuiven aan bij formatie NU 13.09.2017

Eindelijk: ook bestuurders naar Stadhouderskamer  Elsevier 13.09.2017

Premier Buma: het zou zomaar kunnen  VN 13.09.2017

Niet-formerende partijen: geld moet terug naar burgers NOS 13.09.2017

Het is angstvallig stil in het CDA na de lezing van Buma  Trouw 13.09.2017

Hoe overleg in polder mislukte Telegraaf 13.09.2017

NVM: Stel bouwminister aan Telegraaf 13.09.2017

“Nieuw kabinet moet investeren in toekomst lokale omroep” Den HaagFM 13.09.2017

Geest SGP zit ook aan formatietafel’ Telegraaf 13.09.2017

12.09.2017

12.09.2017

Formatiedag 181: ook de hypotheekrenteaftrek ligt op tafel NOS 12.09.2017

Oppositie gunt onderhandelaars geen rust  VK 12.09.2017

Oppositie loopt zich al warm voor een lekker robbertje coalitiepesten VK 12.09.2017

Gert-Jan Segers geen minister. Hoe zit dat met de rest?  Elsevier 12.09.2017

Dwing referenda maar af. Zo blijft bestuurder wakker  Elsevier 12.09.2017

12.09.2017

12.09.2017

 

Kamer stemt tegen vergoeding NIP-test voor zwangere vrouwen AD 12.09.2017

Spanning bij formatie om NIPT AD 12.09.2017

VVD en D66 stemmen tegen langer vergoeden…  Telegraaf 12.09.2017

Kamer houdt verhoging eigen risico niet tegen AD 12.09.2017

Deur open voor hoger eigen risico Telegraaf 12.09.2017

SP’ers plakken oproep voor verlagen eigen risico op formatiedeur AD 12.09.2017

Partijen formatie praten over terugkeer van studiebeurs  Elsevier 12.09.2017

Studenten in jubelstemming  Telegraaf 12.09.2017

Rentree lonkt voor studiebeurs Telegraaf 12.09.2017

AD 11.09.2017

AD 11.09.2017

Formatie in eindfase: tijd om alles door te rekenen AD 11.09.2017

Het kabinet moet zich aan zijn eigen klimaatdoelstellingen houden VK 11.09.2017

10.09.2017

10.09.2017

Achter de horizon dondert het al tussen CDA en D66 – vooral nu Buma geen bruggenbouwer meer is  VK 10.09.2017

Ploumen vraagt nieuw kabinet door te gaan met abortusfonds  NU 10.09.2017

AD 09.09.2017

AD 09.09.2017

Eerste Kamervoorzitter: dichtgetimmerd regeerakkoord dood in de pot NOS 09.09.2017

Broekers-Knol (VVD): ‘Dichtgetimmerd akkoord slecht voor democratie’  Elsevier 09.09.2017

Dijsselbloem ergert zich aan trage formatie: ‘niet professioneel’  Elsevier 09.09.2017

Formatie blijft moeizaam: ook financiën zijn struikelblok  VK 09.09.2017

 

Formatie duurt te lang  Telegraaf 09.09.2017

AD 09.09.2017

AD 09.09.2017

Ploumen: volgend kabinet moet ‘gezinsfonds’ doorzetten NOS 09.09.2017

Poldermodel en zorgstelsel moeten op de schop  Telegraaf 09.09.2017

08.09.2017

08.09.2017

Formatiedag 177: minister Dijsselbloem vindt het te lang duren NOS 08.09.2017

Dijsselbloem wordt chagrijnig van lange formatie NOS 08.09.2017

‘Formatie duurt erg lang’ Telegraaf 08.09.2017

Nieuw kabinet moet fors investeren in geheime dienst  Elsevier 08.09.2017

07.09.2017

07.09.2017 – Met twaalf ministers had het kabinet Rutte II (2010) de kleinste ministerploeg sinds WOII

‘Zestien ministersposten te verdelen onder Rutte III’  Elsevier 07.09.2017

‘Ministers voor klimaat en immigratie in nieuw kabinet’ NOS 07.09.2017

Meer ministers Telegraaf 07.09.2017

‘Verlaging premie moet snel’  Telegraaf 07.09.2017

Gebrek aan solidariteit  Telegraaf 07.09.2017

Vrijwel alle partijen willen een lager eigen risico, en toch gaat het omhoog Trouw 07.09.2017

 

AD 09.2017

AD 06.09.2017

Formatiedag 175: onzekerheid over eigen risico zorg NOS 06.09.2017

Dit wordt het kabinet dat niemand wilde  Trouw 06.09.2017

Reactie SP

Je moet het maar durven. In de verkiezingscampagne beloven het eigen risico aan te pakken, om het vervolgens doodleuk te verhogen. Toch is dat, als we de kranten mogen geloven, het plan van de formerende partijen. Dat gaan wij dus niet laten gebeuren.

Het overgrote deel van de samenleving wil af van de boete op ziek zijn. Iedereen ziet dat het eigen risico onrechtvaardig is. De dokter moet bepalen welke zorg nodig is, niet de dikte van je portemonnee.

Wij zullen de ChristenUnie en het CDA herinneren aan hun verkiezingsbelofte. Wij knokken door om het eigen risico van tafel te krijgen. Samen met iedereen die ook vindt dat je in een rijk land als Nederland moet kunnen rekenen op de zorg die je nodig hebt.

Het wordt een hete herfst. Ook de basisschoolleraren blijven in actie. Zij eisen terecht een fatsoenlijk salaris en een normale werkdruk. Op 5 oktober gooien zij de scholen dicht en komen zij naar Den Haag. Natuurlijk steunen we hen. Deze juffen en meesters verdienen respect en waardering voor het belangrijke werk dat ze doen.

Ook komend jaar is de SP de bondgenoot van al die mensen die willen bouwen aan een ander land. Een land waarin je kan rekenen op de overheid als je haar nodig hebt. Voor betaalbare zorg, fatsoenlijk onderwijs en een rechtvaardige samenleving. Doet u mee?

Doe mee
Met vriendelijke groet,
Emile Roemer
Fractievoorzitter SP Tweede Kamer 
PS. Gisteren blikte ik vooruit op het komend jaar bij de stichting Machiavelli. Daar vertelde ik over het belang van strijd in de politiek. Terugkijken kan hier.

Geen wonder dat formatie zo oeverloos lang duurt  Elsevier 06.09.2017

Verhoging eigen risico ’bizar’ Telegraaf 06.09.2017

‘Verhogen eigen risico is onaanvaardbaar’  AD 06.09.2017

‘Het geld moet toch ergens vandaan komen in de zorg’ NOS 06.09.2017

Vijf vragen zorgverzekering  Telegraaf 06.09.2017

Klap middeninkomens  Telegraaf 06.09.2017

AD 09.2017

AD 09.2017

Zorgpremie flink hoger Telegraaf 06.09.2017

Eigen risico in de zorg gaat onder Rutte III verder omhoog  AD 06.09.2017

Eigen risico en zorgpremie volgend jaar omhoog NOS 06.09.2017

AD 09.2017

AD 09.2017

‘Verplicht eigen risico gaat komende jaren verder omhoog’ NU 06.09.2017

Burger volgend jaar opnieuw meer kwijt aan zorg  Elsevier 06.09.2017

Eigen risico stijgt volgend jaar naar 400 euro, ook zorgpremie wordt hoger VK 06.09.2017

AD 09.2017

AD 09.2017

Onderhandelaars houden zich op vlakte over eigen risico  NOS 06.09.2017

Wat fikse bouwwoede kan geen kwaad in het nieuwe kabinet  VK 06.09.2017

AD 05.09.2017

AD 05.09.2017 – Formatiedag 174

Formatiedag 174: mislukt polderoverleg leidt tot vertraging in formatie NOS 05.09.2017

ChristenUnie-leider Segers weet het zeker: Dit kabinet dat komt er  Trouw 05.09.2017

Segers: kabinet komt er Telegraaf 05.09.2017

Dit kabinet komt er, CU-voorman Segers weet het zeker AD 05.09.2017

Formatie doet beroep op polder  Telegraaf 05.09.2017

Geen nieuw overleg: vakbonden gooien deur met klap dicht  Elsevier 05.09.2017

Werknemers weigeren verder te praten met werkgevers NU 05.09.2017

Bonden wijzen uitgestoken hand werkgevers af AD 05.09.2017

Beloften aan vakbonden keer op keer geschonden door politiek  AD 05.09.2017

 Werkgevers geven uitleg Telegraaf 05.09.2017

Vakbonden geven tekst en uitleg aan formatietafel AD 05.09.2017

Waarom polderoverleg tussen werkgevers en bonden mislukte  Elsevier 05.09.2017

AD 04.09.2017

AD 04.09.2017

Wie wil dat superministerie eigenlijk?  AD 04.09.2017

Formatie over polderoverleg Telegraaf 04.09.2017

Voorzitters VNO-NCW en FNV aan formatietafel na mislukt polderoverleg NU 04.09.2017

Tegenvaller voor formatie: geen sociaal akkoord vanwege versoepeling ontslagrecht VK 04.09.2017

Tegenslag voor de formatie: polderoverleg mislukt  Elsevier 04.09.2017

Polderoverleg werkgevers en werknemers geklapt  AD 04.09.2017

Overleg polder mislukt  Telegraaf 04.09.2017

Overleg vakbeweging en werkgevers vastgelopen  NOS 04.09.2017

Vakbonden stappen uit polderoverleg over arbeidsmarkt  NU 04.09.2017

AD 02.09.2017

AD 02.09.2017

Mikken Buma en Pechtold op een ministerspost?  AD 02.09.2017

‘Nieuw kabinet, wegkijken in strijd tegen criminaliteit kan niet meer’ AD 02.09.2017

AD 01.09.2017

AD 01.09.2017

Eerste vrouwelijke minister van BuZa nu eindelijk in zicht?  AD 01.09.2017

AD 31.08.2017

AD 31.08.2017

Hoe Lodewijks ballonnetje vol lucht in één keer piepend leegliep VK 31.08.2017

Referenda aan zijden draadje: zet Rutte III er een streep onder?  Elsevier 31.08.2017

Raadgevend referendum wankelt Telegraaf 31.08.2017

AD 31.08.2017

AD 31.08.2017

AD 31.08.2017

AD 31.08.2017

AD 31.08.2017

AD 31.08.2017

30.08.2017

30.08.2017

Wenken voor het nieuwe kabinet: belast vervuilers veel zwaarder VK 30.08.2017

VVD en PvdA laten kwestie lerarensalarissen over aan formatie NU 30.08.2017

AD 29.08.2017

AD 29.08.2017

CDA-kanjer Wopke Hoekstra topkandidaat voor Financiën  AD 29.08.2017

Asscher krijgt toch ‘nee’ van VVD over lerarensalarissen  Elsevier 29.08.2017

’Nee’ tegen PvdA-wens extra lerarengeld Telegraaf 28.08.2017

 

28.08.2017

28.08.2017

Trage formatie leidt tot onzekerheid voor militairen en irritatie bij bondgenoten

VK 28.08.2017

Zalm: geen nieuw kabinet op Prinsjesdag  NOS 28.08.2017

Zalm verwacht geen nieuw kabinet voor Prinsjesdag NU 28.08.2017

‘Geen kabinet voor Prinsjesdag’ Telegraaf 28.08.2017

Voor Prinsjesdag geen nieuw kabinet, verwacht Gerrit Zalm  Elsevier 28.08.2017

Zalm: Nog geen kabinet met Prinsjesdag  AD 28.08.2017

AD 26.08.2017

AD 26.08.2017

Aboutaleb en Van Aartsen hekelen gang van zaken rond formatie Elsevier 26.08.2017

Oud-burgemeester Van Aartsen kritisch over kabinetsformatie Den HaagFM 26.08.2017

‘Meer openheid formatie’ Telegraaf 26.08.2017

Economen: ‘Belasting omlaag’ Telegraaf 26.08.2017

Nederland heeft een 4.0 kabinet nodig Telegraaf 26.08.2017

Is dat nou nodig, zo’n ellenlange formatie? Vier (drog)redenen waarom het zo lang duurt VK 26.08.2017

Kabinetsformatie nadert record als langste ooit NU 26.08.2017

25.08.2017

25.08.2017

Formatie op de hei afgelopen Telegraaf 25.08.2017

Formatievlog #21: onderhandelen op militair terrein met een wijntje erbij NOS 25.08.2017

Formatiedag 163: extra geld voor leraren? Rutte tempert verwachtingen NOS 25.08.2017

25.08.2017

25.08.2017

 

Dreigend nieuw referendum verdeelt formatiepartijen Elsevier 25.08.2017

De stemming van Vullings en Van Weezel: ‘Het is een liefdeloze formatie’  NOS 25.08.2017

Tweede ’heidag’ formatie Telegraaf 25.08.2017

23.08.2017

24.08.2017

Formatiedag 162: even weg uit Den Haag, akkoord over moeilijke onderwerpen NOS 24.08.2017

For­ma­ti­euit­stap­je zorgt voor optimisme AD 24.08.2017

Formatie verstopt in groen Telegraaf 24.08.2017

Oud-staatssecretarissen doen oproep aan nieuw kabinet: ‘Haal de politiek uit de Belastingdienst’ VK 24.08.2017

‘Kabinet maakt meer geld vrij voor lerarensalarissen en militairen’  NU 24.08.2017

23.08.2017

23.08.2017

Max Pam: Mijnheer Pechtold, hou op met die aanstellerij!  VK 23.08.2017

22.08.2017

22.08.2017

Formatie moet op landgoed ‘meters maken’ AD 22.08.2017

Formatie het land in; VVD, CDA, D66 en CU gaan om de tafel in Hilversum VK 22.08.2017

Onderhandelaars kabinetsformatie gaan de hei op NU 22.08.2017

Formatie naar bos Telegraaf 22.08.2017

Onderhandelaars donderdag en vrijdag naar Hilversum  NOS 22.08.2017

Waar moet Rutte III mee aan de bak? Telegraaf 22.08.2017

22.08.2017

22.08.2017

Asscher verwacht oplossing conflict lerarensalarissen NU 22.08.2017

Asscher goedgemutst over kans op lerarendeal Elsevier 22.08.2017

Akkoord over salaris leraar nabij Telegraaf 22.08.2017

Akkoord over le­ra­ren­sa­la­ris­sen nabij  AD 22.08.2017

Deal leraren nabij: krijgt dreigende Asscher dan toch zijn zin?  Elsevier  22.08.2017

Patiënten zijn trage formatie beu: ‘verlaag nu het eigen risico’  VK 22.08.2017

21.08.2017

21.08.2017

Formatiedag 159: Prinsjesdag en formatie beïnvloeden elkaar  NOS 21.08.2017

‘HONDERDEN MILJOENEN VOOR KOOPKRACHT MINIMA’ BB 21.08.2017

Miljoenen voor minima  Telegraaf 21.08.2017

Paar honderd miljoen euro voor koopkracht minima NOS 21.08.2017

‘Paar honderd miljoen voor koop­kracht­be­houd minima’ AD 21.08.2017

VVD legt wensen PvdA over hogere lerarensalarissen voor aan formatiepartners NU 21.08.2017

VVD wil lerarensalaris bespreken aan formatietafel  Elsevier 21.08.2017

Valt dit recordkabinet alsnog? VVD en PvdA worstelen met onderwijsbegroting  VK 21.08.2017

VVD en PvdA nog niet eens over lerarensalarissen  NOS 21.08.2017

Formatiepartijen kort om tafel voor begrotingsgesprekken AD 21.08.2017

VVD legt wensen PvdA over hogere lerarensalarissen voor aan formatiepartners  NU 21.08.2017

Hogere lerarensalarissen besproken aan de Formatietafel Telegraaf 21.08.2017

VVD wil een deal over le­ra­ren­sa­la­ris­sen AD 21.08.2017

Raoul du Pré: ‘Het recept voor D66 en ChristenUnie: laat elk Kamerlid naar eigen inzicht stemmen’ VK 21.08.2017

20.08.2017

20.08.2017

Rutte II sinds zondag langst zittende naoorlogse kabinet NU 20.08.2017

Formeren loont niet  Telegraaf 20.08.2017

Rutte II boven Lubbers III  Telegraaf 20.08.2017

Rutte II kan record breken (en dan alsnog vallen) AD 20.08.2017

Kabinet-Rutte II verslaat Lubbers III: langstzittende kabinet NOS 20.08.2017

Door de lange formatie is Rutte II het langst zittende kabinet sinds de Tweede Wereldoorlog Trouw 20.08.2017

Waarom Chris­ten­Unie-lei­der Segers zo boos was over Het Lek Trouw 20.08.2017

AD 19.08.2017

AD 19.08.2017

AD 19.08.2017

AD 19.08.2017

Mark Rutte sluit vierde termijn als premier niet uit  Elsevier 19.08.2017

AD 18.08.2017

AD 18.08.2017

Record Rutte II: 1.750 dagen aan de macht  Elsevier 18.08.2017

Formatie kan nog weken duren NU 18.08.2017

D66’ers boos op Pechtold vanwege afspraken met formatiepartijen  Elsevier 18.08.2017

D66-leden protesteren in open brief tegen bevriezing meerouderschap VK 18.08.2017

Onrust bij D66 over formatie  Telegraaf 18.08.2017

Dijsselbloem: ‘Nooit gedreigd uit kabinet te stappen om lerarensalarissen’ Elsevier 18.08.2017

Zo wil Rutte III migratiestroom stuiten  Elsevier 18.08.2017

‘Formatie doorslaggevend voor toekomst lerarensalaris’ AD 18.08.2017

Dijsselbloem: Conflict over lerarensalaris wordt opgelost AD 18.08.2018

‘Aanslag Barcelona benadrukt noodzaak spoedige formatie’ AD 18.08.2017

AD 17.08.2017

AD 17.08.2017

Is de progressieve politieke wind in Den Haag alweer gaan liggen? VK 17.08.2017

Eventueel rompkabinet blijft Rutte-II heten AD 17.08.2017

AD 17.08.2017

AD 17.08.2017

CU-leider Segers na derde formatielek: Scherpte gaat er wat af AD 17.08.2017

‘Onderzoek meervoudig ouderschap’  Telegraaf 17.08.2017

AD 17.08.2017

AD 17.08.2017

‘Formerende partijen willen nader onderzoek naar meervoudig ouderschap’ NU 17.08.2017

AD 17.08.2017

AD 17.08.2017

En opnieuw ligt er gevoelige informatie op straat  Elsevier 17.08.2017

Rutte-III: studie naar meer ouders voor één kind  AD 17.08.2017

AD 16.08.2017

AD 16.08.2017

Sfeer in formatie verslechterd  Telegraaf 16.08.2017

‘Meer tijd voor pensioendeal’ Telegraaf 16.08.2017

Verplichte Wilhelmus-les op school? ‘Andere dingen zijn belangrijker’  NOS 16.08.2017

Plan over Wilhelmus uitgelekt: Rutte III onder druk  Elsevier 16.08.2017

Alles weten over het Wilhelmus voor een halve euro  AD 16.08.2017

AD 16.08.2017

AD 16.08.2017

Wilhelmus verplichte kost als Rutte III er komt  AD 16.08.2017

Staand zingen hoeft niet, maar kinderen krijgen wel Wilhelmusles, blijkt uit concept-regeerakkoord VK 16.08.2017

Les over het Wilhelmus en kolonialisme? Nieuw kabinet bediscussieert onderwijs Trouw 16.08.2017

Formatiepartijen hopen op steun van werkgevers en werknemers bij hervormingen: vijf vragen VK 16.08.2017

Sociale partners hebben ‘nog geen begin van akkoord’ over arbeidsmarkt NU 16.08.2017

Spectaculaire economische groei van 3,3 procent is goed nieuws voor het nieuwe kabinet VK 16.08.2017

Nog geen nieuw kabinet, wel groeispurt economie Elsevier 16.08.2017

Formerende partijen terughoudend, ondanks spectaculaire groeicijfers Trouw 16.08.2017

AD 16.08.2017

AD 16.08.2017

 

 

‘Eutha­na­sie’-deal is een verstandige AD 16.08.2017

‘Nog geen begin akkoord sociale partners’ AD 16.08.2017

Onbewogen om lek Telegraaf 16.08.2017

Pechtold: Ik begrijp dat er weer wat op straat ligt?  AD 16.08.2017

’Wilhelmus verplichte kost’  Telegraaf 16.08.2017

‘Formerende partijen willen schoollessen over het Wilhelmus’ NU 16.08.2017

Polder nadert akkoord  Telegraaf 16.08.2017

AD 15.08.2017

AD 15.08.2017

Kan de coalitie VVD, D66, CDA en ChristenUnie überhaupt wel tegenspoed verdragen?  VK 15.08.2017

‘KABINET VEROORZAAKTE TEKORT NIEUWBOUWWONINGEN’ BB 15.08.2017

Rutte: we vertrouwen elkaar nog, ook na lek    Elsevier 15.08.2017

Rutte: formatie gaat door, ondanks Seegers’ woede over lek over medisch-ethische thema’s VK 15.08.2017

Rutte: geen verwijten gemaakt  Telegraaf 15.08.2017

Segers is furieus: lek uit overleg ‘heel schadelijk’  Elsevier 15.08.2017

Irritatie bij Segers over lek compromis euthanasie  NU 15.08.2017

Segers kribbig: Dit helpt het proces niet AD 15.08.2017

Eu­tha­na­sie­ver­e­ni­ging kan zich vinden in formatiedeal AD 15.08.2017

Kabinet in spe tast de medisch-ethische tsunami liever eerst even rustig af  VK 15.08.2017

AD 15.08.2017

AD 15.08.2017

D66 en ChristenUnie plaveien de weg voor Rutte-III Trouw 15.08.2017

Pechtolds adviseur over medische ethiek  NRC 15.08.2017

Compromis informateur Zalm: maak van euthanasie bij ‘voltooid leven’ een vrije kwestie  VK 15.08.2017

‘Compromis over euthanasie op tafel bij kabinetsformatie’  NU 15.08.2017

Uitgelekt! D66 en CU sluiten deal over ‘voltooid leven’  Elsevier 15.08.2017

Pechtold en Segers hebben hun knopen geteld AD 15.08.207

Ka­bi­nets­for­ma­tie: deal over euthanasie AD 15.08.2017

14.08.2017

14.08.2017

Na uitzetting Armeense moeder van minderjarige kinderen komt kinderpardon prominenter op formatietafel VK 14.08.2017

‘Formatie duurt nog wel even’ Telegraaf 14.08.2017

Optimisme in formatie houdt stand Telegraaf 14.08.2017

Partijen starten nieuwe week formeren met ‘goed gevoel’ AD 14.08.2017

12.08.2017

12.08.2017

De formatie is verder gevorderd dan deze met GroenLinks ooit is geweest Trouw 12.08.2017

11.08.2017

11.08.2017

Formatievlog #19: over de olifantenklus en poepende meeuw  NOS 11.08.2017

Informateur Zalm hoopt zijn klus voor oktober af te ronden  NOS 11.08.2017

Vertrouwen in formatiepoging groeit, maar finish nog niet in zicht  VK 11.08.2017

Vaart in formatiegesprekken Telegraaf 11.08.2017

‘Tempo’ in formatie, maar ook ‘stevige dingen die terugkomen’ Elsevier 11.08.2017

Pechtold en Segers positief: ‘Afgelopen dagen heel zinvol’ Elsevier 11.08.2017

Optimisme groeit bij onderhandelaars formatie NU 11.08.2017

Partijleiders optimistisch over formatie  AD 11.08.2017

De bloemen van Zijlstra: logisch dat kiezer cynisch wordt  Elsevier 11.08.2017

‘Idioot als de PvdA opstapt’ AD 11.08.2017

Binnenhof telt af naar mini-kabinetscrisis VK 11.08.2017

AD 10.08.2017

AD 10.08.2017

Over deze onderwerpen spreken sociale partners met formatiepartijen  Elsevier 10.08.2017

PvdA: VVD neigt in onze richting Telegraaf 10.08.2017

PvdA: VVD neigt juist in onze richting AD 10.08.2017

Vechtscheiding dreigt na geruzie tussen PvdA en VVD over extra geld leraren VK 10.08.2017

Kabinetscrisis dreigt: ‘Asscher schoot zichzelf in de voet met leraren’   Elsevier 10.08.2017

Kabinetscrisis? PvdA is juist positief gestemd  Elsevier 10.08.2017

Nu de formatie weer is gestart zoemt opeens het scenario ‘kabinetscrisis’ rond VK 10.08.2017

Formatie terug aan Binnenhof  Telegraaf 10.08.2017

Formatie hervat op het Binnenhof  AD 10.08.2017

09.08.2017

09.08.2017

’Uitruilen’ lijkt optie in formatie Telegraaf 09.08.2017

Partijen blijven worstelen met ‘principiële’ vraagstukken bij formatie NU 09.08.2017

Segers en Pechtold sluiten liever geen compromis  AD 09.08.2017

Pechtold: soms principes ‘uitruilen’ in plaats van ‘verwateren’ Elsevier 09.08.2017

Onderhandelaars zijn terug van het uitwaaien  Elsevier 09.08.2017

‘Kamer moet terug van reces’ Telegraaf 09.08.2017

Partijen hervatten overleg: doorgaan of stoppen  AD 09.08.2017

Het huiswerk van Zalm ligt op de formatietafel Trouw 09.08.2017

Informateur Zalm heeft skelet voor regeerakkoord klaar, partijen blijven terughoudend VK 09.08.2017

Vakantie voorbij: formatie hervat met heikele kwestie Elsevier 09.08.2017

Formatie door met zware dobber Telegraaf 09.08.2017

Nog geen zicht op einde kabinetsformatie NU 09.08.2017

Achtergrond: De formatie wordt hervat, hoe zijn de kaarten geschud? NU 09.08.2017

Gronings gas op tafel formatie  Telegraaf 09.08.2017

augustus 10, 2017 Posted by | 2e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, begroting 2017, derde dinsdag september, formatie, Rutte 3, verkiezingen, verkiezingen 2017, VVD, VVD-CDA-D66 | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | 5 reacties

PvdA in de steigers – fase 1 rouwverwerkingsproces

We durven jullie effe niet in de ogen te kijken !!!!

We durven jullie effe niet in de ogen te kijken !!!!

Onderzoek zetelverlies

Vandaag presenteert de burgemeester van Breda, Paul Depla PvdA, zijn analyse over de historische verkiezingsnederlaag van de Partij van de Arbeid. Na het recordverlies van 15 maart 2017 onderwierp Depla zijn partij aan een grondig onderzoek.

AD 22.06.2017

AD 22.06.2017

Rapporteur Paul Depla

Paul, burgemeester van Breda, is de auteur van een rapport over de dramatische verkiezingsnederlaag die zijn partij op 15 maart leed (van 38 naar 9 zetels). Een van zijn aanbevelingen: de PvdA moet gezelliger worden en minder betweterig. Op afdelingsvergaderingen mag voortaan best worden gelachen.

AD 21.06.2017

AD 21.06.2017

Tenslotte gaat het om een partij waarvan oud-minister Hedy d’Ancona ooit zei: de gemiddelde begrafenis is gezelliger dan onze congressen.De twee kleinzoons van oud-KVP-minister Frans Teulings hoorden bij de vertrouwelingen van Wouter Bos en Diederik Samsom en zijn nu close met Lodewijk Asscher. Ook die hoorde ik tijdens een politiek café in het Badhuistheater in Amsterdam zeggen dat de humor terug moest komen in de PvdA. Het lijkt me zoiets als zoeken naar water in de woestijn, was mijn eerste reactie.

Tenslotte gaat het om een partij waarvan oud-minister Hedy d’Ancona ooit zei: de gemiddelde begrafenis is gezelliger dan onze congressen

AD 21.06.2017

AD 21.06.2017

In dagblad Trouw geeft Depla alvast inzage in zijn rapport. De partij moet zich volgens zijn onderzoek ‘volledig focussen op de thema’s werk en inkomen, zorg, milieu en de multiculturele samenleving om het geloof in de sociaaldemocratie terug te winnen.’

AD 21.06.2017

AD 21.06.2017

Depla deed onderzoek naar het historische zetelverlies tijdens de Tweede Kamerverkiezingen op 15 maart  2017. De PvdA ging van 38 naar 9 zetels in de Tweede Kamer. De PvdA verloor 29 zetels en zit nu dus nog maar met negen leden in de Kamer.

De PvdA in anderhalve minuut NOS – Sinds hun start, kort na de Tweede Wereldoorlog, is de partij niet zo klein geweest.

Lees: kalma paul Ontwaak sociaal-democraat

Lees: Op de toekomst Paul Depla

Ook  NU.nl deed afgelopen tijd onderzoek naar de achtergronden van het verlies van de PvdA. Onder andere de manier van regeren met de VVD, de ouderwetse partijstructuur en de lijsttrekkersverkiezing speelden een rol.

Financiële problemen

Ook werd bekend dat de PvdA naast een ideologisch probleem ook een financieel probleem heeft. Door de historische verkiezingsnederlaag gaat namelijk de rijksbijdrage vanaf 1 juli 2017 al fors omlaag. Dat scheelt de partij bijna 1,5 miljoen euro.

Dat betekent niet alleen dat de rijksbijdrage vanaf begin volgende maand wordt verlaagd, maar ook dat er veel minder Kamerleden een deel van hun salaris afdragen aan de partij.

Sinds 2009 dragen verkozen volksvertegenwoordigers zo’n 5,5 procent van hun salaris af aan de partij. Hoewel de afdrachtregeling een stuk minder lucratief is dan die van de SP, waar politici niet meer verdienen dan een modaal inkomen, draagt elk Kamerlid toch zo’n 5.000 euro per jaar bij aan de partijkas.

Daarnaast kampt de partij met problemen met een nieuw administratiesysteem. De invoering van het systeem verloopt verre van vlekkeloos. Door een fout in het boekhoudsysteem zijn honderden openstaande rekeningen niet geïnd.

Het contributiegeld van veel leden staat nog niet op de PvdA-rekening en ook de afdracht van een aantal politici is nog niet geïnd. Om welke bedragen het gaat wil de partij niet zeggen.

Nou dag hoor !!!

Mes in personeelsbestand

Na de verkiezingen is er een ware crisis uitgebroken bij de PvdA. Ook voorzitter Hans Spekman moest uiteindelijk het veld ruimen, en zal in oktober aftreden. Om te zorgen dat dit netjes gebeurt, had de afzwaaiend partijvoorzitter Spekman gevraagd langer te mogen blijven. “Ik wil geen bende achterlaten,” zei hij op een ledenraad in maart dit jaar. Na de zomer kiezen de PvdA-leden zijn opvolger.

Door de bezuinigingen zal hij niet de enige PvdA’er zijn die de deur wordt gewezen. Inmiddels zijn reeds tientallen medewerkers in de Tweede Kamer en op het partijbureau hun baan kwijt geraakt. Dat meldt RTL Nieuws maandag.

AD 25.08.2017

AD 25.08.2017

Terugblik

Wij gaan de tent hier overnemen !!

Wij gaan de tent hier overnemen !!

Einde Rode Bolwerk het Noorden

De uitslag van de 2e kamerverkiezingen 15.03.2017  betekent het (voorlopig) einde van het noorden als sociaal-democratisch bolwerk. De PvdA leidt ook in Friesland, Groningen en Drenthe verpletterende verliezen. Toch weet de SP in het hart van het aardbevingsgebied – Loppersum – maar mondjesmaat te profiteren.

Wel domineren in Oost-Groningen de socialisten samen met de PVV die daar in bijna elke gemeente haar beste resultaat ooit neerzette.

Stemmen tellen op het stembureau Foto: Rob Ramaker/Elsevier

Aardbevingen als belangrijk campagnethema

‘Het is toch niet te geloven dat je in de rij moet staan?’ Hardop verbaasden bewoners van Loppersum zich woensdagavond over de rij stemmers die zich vanuit de raadskamer naar buiten slingerde. De opkomst was ook hier met ruim 82 procent flink hoger dan in 2012. In dat jaar had in het naburige Huizinge een aardbeving plaats met een kracht van 3,6. De start, zo bleek achteraf, van het protest tegen de door de gaswinning veroorzaakte bevingen en schade.

De aardbevingen waren een belangrijk campagnethema, zeker in Loppersum. Burgemeester Albert Rodenboog (CDA) ziet de impact hiervan zeker in de uitslag. Tegen de landelijke trend in groeit de SP hier met 4 procentpunten. ‘De SP heeft zich hier altijd sterk geprofileerd op het aardbevingsdossier.’ Toch is de invloed beperkt. De meeste kiezersbewegingen passen beter in het landelijke beeld. GroenLinks won fors, net als het CDA dat hier de grootste is geworden.

Veel kiezers in Loppersum bevestigden dat de bevingen meewogen in hun keuze. ‘Zeker weten,’ zegt Sander Eisinga (30), die de VVD verruilde voor D66. Hij hoorde hoe premier Mark Rutte bij Pauw & Jinek de schadeafhandeling ‘netjes’ noemde. ‘Daar denken wij anders over,’ zegt hij. Hij voelt het in ‘kopzorgen, tijd en in de portemonnee’. Eisinga verkocht zijn huis met 20 tot 25 procent verlies en kreeg slechts een deel gecompenseerd. Na de uitzending stuurde hij een mail naar de VVD, maar kreeg geen reactie. ‘Dat is prima, maar dan ben je deze stem kwijt.’

‘De kraan moet dicht’

Net als Eisinga ondervinden veel mensen die in de rij staan voor het gemeentehuis persoonlijk gevolgen van de bevingen. Ze hebben schade, hun huis moet bevingsbestendig worden gemaakt en in één geval zelfs nieuw worden gebouwd. ‘Dat kost erg veel tijd,’ zegt Anita Weistra (51). Om de scheuren in haar huis te laten repareren, kreeg ze te maken met bureaucratie, keuringen en contra-expertises. ‘Dat zijn we wel erg zat.’

Kiezers die de bevingen laten meewegen, doen dat elk op hun eigen manier. Meer mensen sloten net als Eisinga de VVD uit. Anderen stemmen voor een partij met ‘aandacht voor alternatieve energie’; dat wil zeggen: GroenLinks. Sommigen zien in de onrust een directe aanleiding PVV of SP te stemmen. Joyce Alders (27) verhuisde een jaar geleden vanuit Groningen naar Loppersum. Afgelopen zaterdag voelde ze voor het eerst een aardbeving. Het heeft haar letterlijk geschokt, en ze stemt PVV. ‘Er moet echt iets veranderen.’ Greetje Groen (58) stemt dit maal SP. Ze voelt mee met de mensen die psychologisch lijden onder de bevingen. ‘De kraan moet dicht.’

Lees ook: PvdA wil eenderde van aardgasopbrengst investeren in Groningen

De uitslag markeert het (voorlopig) einde van de provincie Groningen als rood bolwerk. De PvdA die hier traditioneel domineert, lijdt een onthutsend verlies.

In Loppersum hebben PVV en SP slechts licht geprofiteerd van de afstraffing van de PvdA. Maar in Oost-Groningen, een regio die kampt met bevolkingskrimp en hoge werkloosheid, beleven deze partijen een verdere opmars. In bijna alle gemeentes benaderden (SP) of verbeterden (PVV) ze hun beste score ooit. En in heel Oost-Groningen, behalve Stadskanaal, is één van beide de grootste.

PvdA 70 b

Onvrede

Bij de PvdA zijn al vele gesprekken gevoerd met de leden en de achterban en zijn er onderzoeken gedaan zoals wat van Waarde is – en meer.  Het ging al wat langer niet zo best met de partij !!!

De voormalige PvdA-aanvoerder Wouter Bos en andere pleitte al eens  voor samenwerking tussen zijn PvdA en GroenLinks (eventueel met de SP) om in de formatie sterker te staan. Zo’n blok met zo’n 23 zetels had nu meer voor elkaar kunnen krijgen dan elk van de partijen afzonderlijk.

Het uitblijven van linkse samenwerking is kort te verklaren: de partij waarmee het goed gaat wil niet. En, voeg ik eraan toe, is geneigd tot zelfoverschatting, zoals de PvdA van Den Uyl met haar meerderheidsstrategie liet zien en GroenLinks van Klaver met het concept van ‘een beweging’ nu. zie:> hier

Kortom, Heeft de PvdA nog bestaansrecht? Het is een harde vraag, maar je moet hem stellen.”

De website Linksom! wordt door zo’n 100 leden binnen de partij gesteund, zeggen de initiatiefnemers. Prominente leden worden opgeroepen om zich bij hen aan te sluiten.

De beweging werd al weer een tijdje geleden in het leven geroepen om de koers van de partij aan de kaak te stellen, maar de initiatiefnemers vinden dat er ‘nog steeds niks is veranderd’.

Dat komt volgens Monasch omdat de PvdA niet meer de brede volkspartij voor de gewone man is.

Hij stelt dat de meesten hun lidmaatschap ‘zo kunnen inruilen voor Groen Links’. ,,We zijn te veel een bestuurderspartij geworden. Wij zijn een partij geworden voor de hoogopgeleide politiek correcte medemens. Dit zegt hij tegen de Leeuwarder Courant.

Overigens gaan al enige jaren dergelijke geluiden op !! 

Het NWO-rapport Diploma Democracy  (download) laat namelijk  zien dat het kabinet en de Tweede Kamer vrijwel uitsluitend bestaat uit hooggeleerden en academisch afgestudeerden. Binnen de raadsfractie is zelfs de aanbeveling gedaan dat nieuwe kandidaten voor de raadsfractie ten minste hbo-niveau moeten hebben.

Crisis

Is er sprake van een crisis in de sociaal-democratie? Na de zeperd van de Partij van de Arbeid op 15 maart 2017 in Nederland, een gedecimeerde Parti Socialiste in Frankrijk en het verlies waarop de Britse Labourpartij op 8 juni lijkt af te stevenen, lijkt het einde van grote sociaal-democratische partijen nabij. Elsevier.nl deed een rondvraag naar de oorzaken.

Klara Boonstra (Directeur Wiardi Beckman Stichting, het wetenschappelijk bureau van de PvdA):

‘Een crisis in de sociaal-democratie? Dat zijn grote woorden. Het hangt erg van de analyse af. Bekijk je het vanaf 1990, of in de laatste tien jaar? Dan krijg je al volkomen verschillende conclusies. Het woord crisis, daar geloof ik niet zo in.

‘Een oorzaak van de nederlaag bij de afgelopen verkiezingen is de opkomst van partijen die een deelbelang vertegenwoordigen. Er is nu een Partij voor dieren, een partij die opkomt voor etnische minderheden en een partij voor ouderen. Naarmate de samenleving heterogener wordt, worden deze partijen aantrekkelijker. Daarmee neemt de vraag naar een traditionele volkspartij af.

‘Een ander interessant fenomeen is dat partijen die niet dominant zijn in een coalitie daarvan schade ondervinden: D66 na Paars II, het CDA na Rutte I, en nu de PvdA in Rutte II. De afgelopen kabinetsperiode heeft de PvdA, in de ogen van de kiezer, te weinig de belangen van de verzorgingsstaat verdedigd. Sterker, het belang van de economie stond voorop ten koste van het belang van de werkenden.

Verandering arbeidsmarkt

‘De arbeidsmarkt is natuurlijk ingrijpend veranderd en die verandering zet door. Voornamelijk voor mensen die niet hoogopgeleid zijn, kan dat in de nabije toekomst problematisch worden. Het cynische is dat Lodewijk Asscher (minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid, red.) wel een poging heeft gedaan om de arbeidsmarkt te hervormen, maar dat is naar de smaak van de kiezer te weinig gelukt.

Zijn voorgangers Henk Kamp (VVD, red.) en Piet Hein Donner (CDA, red.) hebben daar veel minder aandacht aan besteed. Die worden vervolgens niet bestraft, omdat ze buiten beeld blijven. Hetzelfde kan GroenLinks nu overkomen.

‘De kerk, de PvdA en vakbond FNV zijn de enige instituties in Nederland die het oogmerk hebben alle klassen te vertegenwoordigen. Dit geldt voor iedereen, laag- en hoogopgeleiden. Uiteindelijk is de PvdA er om te verbinden, en dat gaat het beste door werk. Of, om Ernst Hirsch Ballin te citeren: ‘Arbeid is de sleutel tot het  plein van de samenleving.’

René Cuperus (onderzoeker van de Wiardi Beckman Stichting):

‘Er zijn mensen die zeggen dat de sociaal-democratie klaar is, zijn klus heeft gedaan, omdat de samenleving af is, en iedereen geëmancipeerd. Maar dat is een dubieuze voorstelling van zaken.

‘Volgens mij is er sprake van een bredere politieke systeemcrisis. Een crisis van vertrouwen en vertegenwoordiging. De sociaal-democratie is daarvan het zwaarste slachtoffer, maar dit raakt ook christen-democraten en andere gevestigde partijen. In de twintigste eeuw had het kapitalisme twee remmen, enerzijds de sociaal-democratie, anderzijds het christendom.

Secularisering en individualisering hebben dat veranderd. Solidariteit, wat vroeger de lijm van de sociaal-democratie was, werkt niet in een samenleving waarin niemand meer een vaste baan krijgt, of waar niemand meer “in control” lijkt over de grenzen.

Establishment geworden

‘Vroeger stonden de sociaal-democraten met één been in de gevestigde orde, en met één been erbuiten. De PvdA onder Joop den Uyl zou je toch nooit elite of establishment noemen? De afgelopen twintig jaar is dat veranderd: de PvdA is gaan samenvallen met het establishment. Door neoliberaal mee te bezuinigen op de verzorgingsstaat, door het steeds meer wegvallen van de links/rechts-tegenstelling in de politiek.

Iets soortgelijks zie je in Frankrijk en Groot-Brittannië. Ook de zogenoemde Derde Weg, waarvoor Frankrijk nu met Emmanuel Macron gaat kiezen, draagt bij aan het ontstaan van een ‘marktsamenleving’. Dit heeft de sociaal-democratie onherkenbaar gemaakt.

‘De lijnen die door de samenleving lopen zijn veranderd: de PvdA was altijd een overbruggingspartij: tussen hogere en lagere middengroepen, tussen het rode noorden en de grote steden, tussen man en vrouw, migrant en niet-migrant. De sociaal-democratie wist die voorheen te verenigen.

De PvdA van Willem Drees bestond uit drie stromingen: de SDAP, de christelijk geëngageerden en de vrijzinnigen. Die zijn respectievelijk terechtgekomen bij SP, GroenLinks en D66.

Geen monopolie

‘De klassieke middenpartijen hebben niet het monopolie op de democratie. De samenleving is in hoog tempo veranderd: dan is het ook niet gek dat nieuwe partijen en bewegingen zich roeren. De vraag is wel even wat het alternatief voor het klassieke partijenkartel is. Daar ben ik niet helemaal gerust op. Neem de nationaal-populistische opstand tegen het establishment.

Een belangrijk alarmsignaal, maar ook met risico’s voor de rechtsstaat en de multiculturele verhoudingen. Met daartegenover de technocratie in Europa. Of de platte identiteitspolitieke zwart-witkeuzen: honderd procent voor Europa of honderd procent nationalist. Zie de tweede ronde van de Franse presidentsverkiezingen.

‘Zal Europa erin slagen ook in een mondialiserende wereld een werkende democratie en een verzorgingsstaat overeind te houden? Dat is de kernvraag. Mensen beginnen het vertrouwen in het antwoord daarop te verliezen, ook en vooral van sociaal-democraten.

Adriaan van Veldhuizen (promoveerde aan de Universiteit Leiden op de geschiedenis van de SDAP, de voorloper van de PvdA):

‘Afgelopen twintig jaar hinkt de sociaal-democratie op twee gedachten: enerzijds de Derde Weg van Tony Blair en Wim Kok, anderzijds zeer gepolitiseerd activisme, zoals Jeremy Corbyn nu in Engeland, of Benoît Hamon in Frankrijk. Deze twee stromingen botsen met elkaar.

Politiek zijn het twee uitersten die moeilijk in één programma zijn te verenigen. In een Europese denktank over de sociaal-democratie zag ik dat dit vraagstuk in bijna elk land terugkeert: allemaal weten ze dat dit het probleem is, maar toch ging niemand met de oplossing naar huis. Dat is één kant van het probleem.

‘De andere kant is het achterhaalde instituut van de politieke partij. Je ziet bij de verkiezingen in Frankrijk dat het voordeel van een politiek instituut is weggevallen; Macron kan vanuit het niets de grootste partij worden, maar ook Jean-Luc Mélenchon gooide in korte tijd hoge ogen.

Traditioneel was een stevig gevestigde partij erg in het voordeel, maar als je je achterban kunt bedienen met behulp van Twitter of Facebook, wordt dat voordeel kleiner. In Nederland zie je dat aan de opkomst van Thierry Baudet, die in zeer korte tijd twee zetels veroverde.

Links gedachtegoed

‘Wel merk je dat er nog steeds behoefte is aan links gedachtegoed. GroenLinks en Mélenchon scoorden prima. In Duitsland komt ook Martin Schulz nu met een overwegend links programma. Volgens mij moeten de sociaal-democraten leren van de negentiende eeuw: gewoon twee of drie thema’s uitkiezen waar men waarde aan hecht, en voor die thema’s op de bres staan.

In de negentiende eeuw waren dat bijvoorbeeld het algemeen kiesrecht en de achturige werkdag. Zo zou je nu kunnen kiezen voor een basisinkomen en een klimaatneutrale overheid. Plannen mogen best lastig zijn om te bereiken, maar dit biedt kiezers meer perspectief dan een procentje erbij aan het eind van de maand.’

Lees hier meer over de PvdA, de verkiezingen en de formatie

De conclusies van de officiële interne evaluatie van de PvdA sluiten aan bij het verhaal dat verslaggevers Frank Hendrickx en Ariejan Korteweg al maakten over de crisis in de PvdA én de vraag of de partij ondanks de grootste verkiezingsnederlaag uit de politieke geschiedenis toch zou kunnen gaan regeren. Paul Depla, die het onderzoek leidde, komt daarin ook aan het woord. Dat verhaal leest u hier.

‘Afgelopen zaterdag zei Asscher het voor de zevenentwintigste keer, ditmaal in onder andere Het Parool, een regiokrant uit Amsterdam: Hij. Doet. Het Niet. Waarom zou hij ook? Hij lijkt het prima naar zijn zin te hebben, als demissionair minister.’ Lees hier de column van Sheila Sitalsing.

Enkele tientallen burgemeesters en wethouders van de PvdA willen dat de partij gaat meeregeren. Burgemeester Jan Nieuwenburg van Hoorn: ‘In de oppositie gaan we een beetje lopen dolen. Eindelijk marcheert de economie. Dan moet je niet rechts er met de buit vandoor laten gaan.’

Na de zware verkiezingsnederlaag heeft Lodewijk Asscher overwogen te stoppen. Dat vertelt hij eerder in een interview met de Telegraaf. ‘Als je 29 zetels verliest, dan gaat dat door je hoofd.’

Natrappen ???

Kabinetscrisis? PvdA is juist positief gestemd

De onenigheid tussen VVD en PvdA over de lerarensalarissen leek tot een ‘kabinetscrisis’ te leiden in het demissionaire kabinet. Volgens de sociaal-democraten valt het allemaal reuze mee.

Coalitiepartner VVD zou bereid zijn concessies te doen en meer geld in het basisonderwijs te willen steken, zo meent de PvdA. Donderdagochtend publiceerde De Telegraaf een bericht waarin fractievoorzitter Halbe Zijlstra het gedrag van PvdA-leider Lodewijk Asscher hekelt.

Nieuw kabinet moet kans grijpen om de belasting te verlagen, vindt Syp Wynia: 

‘Laat regeringspartijen eindelijk eens wat lef tonen’

1,8 miljard euro

Zijlstra gaf aan dat de PvdA kan fluiten naar de hogere salarissen voor leraren die de partij in de begroting voor 2018 eist. ‘Hij had het misschien best kunnen regelen, maar dan had hij zijn mond moeten houden,’ zegt Zijlstra.

Omdat de formatiepartijen voorlopig niet met een regeerakkoord zullen komen, zal de begroting voor 2018 worden opgesteld door het demissionaire kabinet. Die begroting zorgt, met als aanleiding een (korte) nationale staking van leraren eind juni, voor geruzie tussen de partijen.

Asscher dreigt de begroting niet te ondertekenen, tenzij een salarisverhoging voor de leraren wordt meegenomen. De loonsverhoging kan het kabinet zo’n 1,8 miljard euro kosten.

Hoop gevestigd op formatiepartijen

Maar de situatie is niet zo ernstig, meent PvdA-Kamerlid Henk Nijboer. Omdat de VVD niet uitsluit aan de formatietafel alsnog te zullen meegaan in een salarisverhoging voor leraren in het basisonderwijs, is er geen reden tot zorg.

Zijlstra zegt dat de VVD best bereid is om ‘in afstemming met de formerende partijen hierover overeenstemming te bereiken’. ‘Maar dan moet je niet meteen gaan claimen, waarbij je eigenlijk zegt: dat gaat gebeuren dankzij mij. Wat Asscher probeert te doen, is de bloemen van anderen wegjatten. Daarmee heeft hij het op scherp gezet,’ aldus Zijlstra.

‘Dan moet het volgens mij snel geregeld kunnen worden,’ reageert Nijboer donderdag.

Mogelijk komt een wijzigingspakket voor de begroting voor 2018, samengesteld door de formatiepartijen, alsnog bij het demissionaire kabinet terecht, en worden aangepaste maatregelen nog in de Miljoenennota verwerkt.

‘Moet om inhoud gaan’

De bonje tussen PvdA en VVD zorgt overigens voor woede onder leraren. Lerarencollectief PO in Actie verwijt de partijen een ‘politiek spel’ te spelen over de rug van de leraren heen. De organisatie kondigde donderdag voor het najaar een nieuwe stakingsactie aan.

Gerry van der List: Het nut van kibbelen en vliegen afvangen in de politiek

PO in Actie was betrokken bij de protestactie in juni. Duizenden basisscholen bleven het eerste uur van de dag dicht als protest tegen het uitblijven van een loonsverhoging. De actie in het najaar zal ‘intensiever’ zijn, aldus de organisatie.

‘Dit moet niet om partijpolitiek gaan, maar om de inhoud: de kwaliteit van het onderwijs,’ zegt Thijs Roovers van PO in Actie tegen RTL Nieuws. ‘De opmerkingen van Zijlstra bewijzen maar weer eens dat het belangrijk is om onze stem te laten horen.’

‘Idioot als de PvdA opstapt’ AD 11.08.2017

PvdA: VVD neigt in onze richting Telegraaf 10.08.2017

PvdA: VVD neigt juist in onze richting AD 10.08.2017

Vechtscheiding dreigt na geruzie tussen PvdA en VVD over extra geld leraren VK 10.08.2017

Kabinetscrisis dreigt: ‘Asscher schoot zichzelf in de voet met leraren’   Elsevier 10.08.2017

Kabinetscrisis? PvdA is juist positief gestemd  Elsevier 10.08.2017

Nu de formatie weer is gestart zoemt opeens het scenario ‘kabinetscrisis’ rond VK 10.08.2017

Rapport: Op-de-toekomst-Paul-Depla

zie ook: Fusie PvdA, GroenLinks, SP ??

zie ook: Populisme versus de opkomst van onvrede en onrust

zie ook: Tot ziens wethouder Rabin Baldewsingh PvdA !!!

zie ook: PvdA – aftrap Haagse gemeenteraadsverkiezingen 21.03.2018

zie ook: PvdA 70 jaar partijvernieuwing – Over wat van Waarde is – en meer

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 4

zie ook: PvdA versus Code Rood

zie ook: De PVDA is te onzichtbaar geworden

zie verder ook: PvdA partijvernieuwing – Over wat van Waarde is – deel 5

zie ook: PvdA partijvernieuwing – Over wat van Waarde is – deel 4

zie ook: PvdA partijvernieuwing – Over wat van Waarde is – deel 3

zie ook: PvdA partijvernieuwing – Over wat van Waarde is – deel 2

zie ook: PvdA partijvernieuwing – Over wat van Waarde is – deel1

zie ook: Wethouder Rabin Baldewsingh PvdA luidt de noodklok

zie ook: Het Rode Bolwerk in Amsterdam is gebarsten – deel 2

zie ook: Het einde van de PvdA ??

zie ook: Is de ‘Elitaire’ samenstelling van de 2e kamer een afspiegeling van de samenleving ??

zie ook: PvdA, Partij van de Academici in 2010?

Deprimerend, de PvdA moet (al)weer een partij met humor worden

VN 29.07.2017 De PvdA moet een beweging worden die haar voelsprieten uitsteekt in de samenleving, stelt een rapport. Dat hebben we vaker gehoord. Gaat het deze keer wel lukken, nu alle bestuurlijke ballast overboord is gezet?

De broers Depla zijn sociaal-democraten met een prettig relativerende inslag. Van Staf, oud-Tweede Kamerlid en nu wethouder van Eindhoven, is de uitspraak: ‘Voor een bijeenkomst van twee of meer PvdA’ers heb je een milieuvergunning nodig vanwege de zuurgraad.’

Paul, burgemeester van Breda, is de auteur van een rapport over de dramatische verkiezingsnederlaag die zijn partij op 15 maart leed (van 38 naar 9 zetels). Een van zijn aanbevelingen: de PvdA moet gezelliger worden en minder betweterig. Op afdelingsvergaderingen mag voortaan best worden gelachen.

Tenslotte gaat het om een partij waarvan oud-minister Hedy d’Ancona ooit zei: de gemiddelde begrafenis is gezelliger dan onze congressen.De twee kleinzoons van oud-KVP-minister Frans Teulings hoorden bij de vertrouwelingen van Wouter Bos en Diederik Samsom en zijn nu close met Lodewijk Asscher. Ook die hoorde ik tijdens een politiek café in het Badhuistheater in Amsterdam zeggen dat de humor terug moest komen in de PvdA. Het lijkt me zoiets als zoeken naar water in de woestijn, was mijn eerste reactie.

Tenslotte gaat het om een partij waarvan oud-minister Hedy d’Ancona ooit zei: de gemiddelde begrafenis is gezelliger dan onze congressen. Maar Asscher droomt van partijbijeenkomsten waar je met een gerust hart ook je familie en vrienden mee naartoe kunt nemen en de burgemeester van Breda moest hem daarvoor de ingrediënten aanleveren.

Op de toekomst heet het werkstuk van Paul Depla. Het gaat hem om een partij die niet in zichzelf is gekeerd maar openstaat voor samenwerking met ngo’s, actiegroepen en jongerenclubs. Geen technocratische bestuurderspartij maar een beweging die haar voelsprieten uitsteekt in de samenleving.

Het deprimerende is dat de meeste aanbevelingen van Depla al jaren geleden zijn gedaan. De commissie-Van Kemenade schreef in 1991 dat de PvdA minder introvert moest worden en aansluiting moest zoeken bij nieuwe maatschappelijke bewegingen.

De commissie-De Boer constateerde in 2002 dat de PvdA onder de paarse kabinetten van Wim Kok in zichzelf gekeerd was geraakt. PvdA-voorzitter Lilianne Ploumen riep de bestuurders binnen de partij op hun gezicht vaker buiten het stadhuis te laten zien. PvdA-voorzitter Hans Spekman vond dat Kamerleden, wethouders en gedeputeerden moesten worden verplicht om minstens 25 procent van hun tijd op straat door te brengen. Het was allemaal aan dovemansoren gericht.

Hoe groot is de kans dat de sociaal-democratie nu wél te veranderen is in ‘een beweging van themanetwerken die door middel van festivals, acties, plannen en safari’s het maatschappelijk debat weer naar zich toetrekt’, zoals Depla aanbeveelt? Waarom zou de PvdA nu niet meer immuun voor verandering zijn?

Misschien ben ik te somber, want de afgelopen jaren is de bestuurlijke context waarbinnen de PvdA opereert (o jee, ik bezondig me nu ook al aan technocratisch jargon) grondig veranderd. Na de gemeenteraadsverkiezingen van 2014 verloor de partij haar plek in het college van B en W in steden als Amsterdam, Utrecht en Maastricht. Bij de Provinciale Statenverkiezingen vielen de rode bolwerken Friesland en Groningen. Om nog maar te zwijgen van de 29 zetels verlies bij de Tweede Kamerverkiezingen.

Niet leuk voor de PvdA, maar voor de partijvernieuwing is het niet slecht dat zoveel bestuurlijke ballast overboord is gezet. Lodewijk Asscher, die sinds hij aan de VVD is ontsnapt een bevrijd man lijkt, heeft laten zien hoe ver je het in Kamerdebatten met een gezonde dosis humor kunt brengen. Al is het wel vaak galgenhumor.

‘Bezwaar tegen topbaan PvdA’er bij Financiën’

Elsevier 24.07.2017 De rechterhand van demissionair minister Jeroen Dijsselbloem (PvdA) en campagnevoerder van ‘Team Samsom’ komt op een invloedrijke positie op het ministerie van Financiën. Rens Nissen wordt directeur Algemene Financiële en Economische Politiek.

Dat betekent dat Nissen, die bij het afscheid van Diederik Samsom zelfs werd genoemd als actief campagnevoerder binnen de PvdA, veel invloed zal hebben op de Miljoenennota. Oud-partijleider Samsom leunde sterk op Nissen, die deel uitmaakte van een team van ‘high potentials’.

Eric Vrijsen: ‘Martijn van Dam had echt geen kartel of carrousel nodig’

Oppositiepartij kan meegluren

Zijn carrièreswitch wekt verbazing, zo meldt De Telegraaf, omdat een PvdA’er verantwoordelijk zal zijn voor de Miljoenennota. De sociaal-democratische partij kreeg een behoorlijke klap tijdens de verkiezingen, en verloor een historisch aantal zetels.

Met nog maar negen zetels is de PvdA veroordeeld tot de oppositiebanken. Die oppositiepartij zou toch achter de schermen kunnen meekijken op een van de belangrijkste ministeries, luidt de kritiek.

Banencarrousel

Het beleid in 2018 wordt al door Dijsselbloem uitgezet, zo bleek recent. Omdat de kabinetsformatie maar voortduurt, zal het demissionaire kabinet verantwoordelijk zijn voor de Miljoenennota en het beleid van het komende jaar. Voorlopig heeft de PvdA dus nog veel in de melk te brokkelen.

PvdA’ers die snel aan een nieuwe baan komen, vaak in bestuursfuncties of bij organen van de overheid, zorgen voor kritiek. Er zou sprake zijn van een banencarrousel, waardoor sociaa-ldemocraten door andere sociaal-democraten op belangrijke posities worden gezet.

  Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier Weekblad.

GERELATEERDE ARTIKELEN

Dijsselbloem speculeert niet over aftreden

Diederik Samsom krijgt leiding over fosfor-onderzoek

Marcouch (PvdA) wordt de nieuwe burgemeester

lees ook Schimmige (PvdA-)praktijken rond deradicalisering Amsterdam

Topbaan PvdA’er wekt verbazing

Telegraaf 24.07.2017 Aan het Binnenhof worden de wenkbrauwen gefronst over de nieuwe baan van Rens Nissen, de rechterhand van minister Dijsselbloem (Financiën). De PvdA’er was tot voor kort de persoonlijk assistent van Dijsselbloem. Hij zwaait nu de scepter over de afdeling ’AFEP’ van het ministerie van Financiën, kort voor Algemeen Financiële Economische Politiek.

Het is een invloedrijke baan. Grote delen van de Miljoenennota worden door dit deel van het departement geschreven.

Oppositie

De PvdA – door de kiezer gemillimeterd bij de verkiezingen – gaat zoals het er nu naar uitziet de oppositie in en heeft daardoor minder in de melk te brokkelen. Maar door Rens Nissen de topbaan te geven zouden de sociaaldemocraten een kijkje in de keuken behouden als het gaat om de portemonnee van een nieuw kabinet. „De schijn van belangenverstrengeling wordt gewekt”, zo wordt gefluisterd.

Recent ontstond er ook ophef over de nieuwe job van staatssecretaris van Dam (Economische Zaken). Hij gaat in september aan de slag bij de raad van bestuur van de publieke omroep. Tot die tijd blijft de PvdA’er aan als bewindsman. Oud-Kamerleden Vermeij en Marcouch hebben invloedrijke stekken gevonden als leider van een pensioenfonds en burgemeester van Arnhem.

Keklik Yücel: ‘Te vaak heeft PvdA emancipatie verward met iedereen maar toelaten’

VK 15.07.2017 Keklik Yücel is sinds 15 maart Kamerlid af. Ze blikt terug op een explosieve periode: met de afsplitsing van partijgenoten Kuzu en Öztürk, de arrestatie van Ebru Umar en met Erdogan die zijn invloed doet gelden.

‘Een keer, ik vergeet het nooit, stond Tunahan Kuzu trillend van woede voor me in het Tweede Kamergebouw. Ik had geen schriftelijke vragen gesteld over een school die een stagiaire met een hoofddoekje had geweigerd. Razend was hij. Ik wilde de kwestie eerst uitzoeken. Hij schoot meteen in de pavlovreactie: ze komen aan moslima’s dus het zal per definitie discriminatie zijn. Ik ben weggelopen.’

In september 2012 wordt Keklik Yücel (49) Tweede Kamerlid voor de PvdA. Ze weet dan nog niet dat ze aan het begin staat van een twee jaar durende strijd in haar eigen fractie. Yücel – dochter van een Turkse gastarbeider, kind uit een alevitisch en seculier gezin – ziet de Marokkaans- en Turks-Nederlandse gemeenschappen afdrijven van de Nederlandse samenleving.

Zij beschouwt het als haar missie dit tij te keren. Haar progressieve agenda stuit op hevig bezwaar van onder anderen haar fractiegenoten Tunahan Kuzu en Selçuk Öztürk, de Turks-Nederlandse Kamerleden die zich eind 2014 afsplitsen van de PvdA.

Wat zich die eerste twee jaar in het klein afspeelt in haar fractie, voltrekt zich in de laatste twee jaar van het kabinet-Rutte II op grote schaal landelijk en op het internationale toneel. De Turkse president Erdogan doet zijn invloed gelden tot in Nederland. In de Turks-Nederlandse gemeenschap borrelt en gist het. Yücel spreekt zich kritisch uit over Turkije en krijgt de volle laag van Nederlandse AKP-aanhangers.

Ze is sinds 15 maart Kamerlid af. Zelfs plek 16 op de lijst was te laag bij een PvdA in vrije val. In een café in de schaduw van de Deventer Waag blikt ze terug. ‘Veel conservatief-Turkse geluiden binnen de PvdA hebben geprobeerd mij tegen te werken. Er was een actieve lobby tegen mij: Keklik moet niet op de lijst. Het is ze niet gelukt.’

‘Veel conservatief-Turkse geluiden binnen de PvdA hebben geprobeerd mij tegen te werken. Er was een actieve lobby tegen mij: Keklik moet niet op de lijst. Het is ze niet gelukt.’ © Aurélie Geurts / de Volkskrant

Als kersvers Kamerlid krijgt Yücel in 2012 de gevoelige portefeuille integratie. Het eerste wat ze doet, is een gesprek voeren met PvdA-leider Diederik Samsom en PvdA-minister van Integratie Lodewijk Asscher. ‘Te lang heeft de nadruk bij integratiebeleid gelegen op sociaal-economische problemen en zijn de sociaal-culturele problemen genegeerd.

De fundamentele waardenontwikkeling van groepen mensen loopt uiteen. Ik heb hun gezegd dat we binnen tien jaar de rekening krijgen gepresenteerd.’ Samsom en Asscher steunden haar, maar waarschuwden ook: ‘Je gaat het niet makkelijk krijgen in de fractie.’

‘Toen waren die Denk-jongens nog bij ons. Van hen ondervond ik continu intimidatie. Ze probeerden me voortdurend tegen te houden. Als ik een debat had, zaten zij in het publiek. Beoordelend keken ze toe vanaf de tribune. Of ze regelden dat er een Turkse cameraploeg bij was. Dat is niet normaal. Maar ik boog geen millimeter voor ze.’

Wat was hun kritiek op u?

In Kamerdebatten werd ik nooit uitgedaagd, de uitdaging zat in de fractie

‘De problemen die ik schetste, bestonden niet. Er was geen probleem met de democratische waardenvorming onder minderheden, met de positie van vrouwen binnen conservatief-islamitische kringen, geen probleem met vrijheid van homo’s. Daar moest ik het niet over hebben. De rector van de zogenaamde Islamitische Universiteit, een man die demonstranten wegzet als honden, mocht je niet bekritiseren. Met moskee-internaten was ook niks mis, daar werd alleen huiswerkbegeleiding gegeven.

‘De echte integratiedebatten vonden niet plaats in de plenaire zaal, maar in onze fractie. Na zo’n vergadering kon niemand me wat maken, ik had op elke scherpe vraag mijn antwoord klaar. In Kamerdebatten werd ik nooit uitgedaagd, de uitdaging zat in de fractie.’

Welke fractiegenoten waren tegen u, naast Kuzu en Öztürk?

‘Zij zorgden altijd wel dat ze wat collega’s meekregen die ook belobbyd werden uit de conservatief-Turkse hoek. Collega’s met een migratieachtergrond, ik noem geen namen. De fractietop steunde mijn lijn en de meerderheid van de fractie ook. Maar het stoorde me dat ze de ruimte kregen voor hun intimidaties.

‘Diederik is één keer op zijn strepen gaan staan, een jaar voordat Kuzu en Öztürk vertrokken, maar ze bleven dwarsliggen. Ik denk dat ze bewust op een clash hebben aangestuurd. Als dat niet zo is, is dat eigenlijk nog erger. Een soort waanzinpolitiek, puur politiekislamitisch fanatisme.

De PvdA heeft in het verleden emancipatie te vaak verward met iedereen maar toelaten

‘De PvdA had in het begin veel duidelijker moeten zijn naar die jongens. Toen zij op de lijst kwamen, hebben veel progressieve mensen zich afgekeerd van de PvdA. Daardoor heeft de PvdA meer kiezers verloren dan die drie zetels van Denk. Het is alsof je een mengelmoes van Kees van der Staaij en Geert Wilders op de lijst zet, maar dan islamistisch.

De PvdA heeft in het verleden emancipatie te vaak verward met iedereen maar toelaten. Ja, ze brachten achterban met zich mee, maar je moet afstand houden van stromingen die orthodoxie en conservatisme propageren. Die mensen moet je niet jouw partij laten vertegenwoordigen.

‘De sociaal-democratie moet vooruitgang voor iedereen mogelijk maken, eerlijk loon, werk, onderwijs, zorg, opkomen voor vrouwen- en lhbt-rechten. De meeste mensen in Nederland willen dat. Als je niet zichtbaar voor die meest essentiële verworvenheden opkomt, keren kiezers zich van je af.’

Een jaar later liepen de Turks-Nederlandse spanningen snel op. 2016 begon met een EU-Turkijedeal over migratie. De PvdA speelde een grote rol bij de totstandkoming. Wat vond u van die deal?

‘We hadden geen beter plan. Het mooiste zou een eigen humaan Europees grensbeleid zijn, maar ongecontroleerd iedereen binnenlaten, dat kan Europa niet aan. We hadden geen keus. Met buikpijn sluit je zo’n deal. Je geeft Erdogan positie, je stut een dictator. Ik zei toen in de fractie: wat deze man in Turkije doet, gaat hij ook in Europa doen. Hij gaat ons om zijn vinger proberen te winden.’

‘We hadden geen keus in de Turkijedeal. Met buikpijn sluit je zo’n deal.’ © Aurélie Geurts / de Volkskrant

Kort daarop werd columniste Ebru Umar gearresteerd in Turkije. ‘Schande’, twitterde u en u haalde uit naar juichende Turkse Nederlanders die haar arrestatie vierden.

   > Keklik Yucel @keklikyucel

Vast vanwege haar column! Bizar dit schandelijk & onacceptabel’Columniste Ebru Umar door Turkse politie meegenomen’ http://nu.nl/algemeen/4251810/columniste-ebru-umar-turkse-politie-meegenomen.html …

12:06 AM – 24 Apr 2016

Columniste Ebru Umar opgepakt vanwege tweets over Erdogan

Ebru Umar, een kritische Nederlandse columniste van Turkse afkomst, is in Turkije door de politie meegenomen vanwege haar tweets over de Turkse president Recep Tayyip Erdogan.

nu.nl

  > Keklik Yucel @keklikyucel

Blije tweets Erdogan aanhang in NL Schaam je! Hier opgroeien en je als anti-democraat ontwikkelen Mislukte integratie #parallellesamenleving

10:41 AM – 24 Apr 2016

‘Toen Ebru werd opgepakt heb ik autonoom gehandeld. Het was op een zaterdagavond, de partij had nog niet getweet. Ik vreesde dat de PvdA met mitsen en maren zou reageren. Ik vond dat een statement nodig was. Mijn tweets kwamen recht uit het hart. Zonder afstemmen, zonder communicatieregeltjes toe te passen. In het verleden ergerde ik me aan PvdA’ers die zich niet uitspraken. Nu probeerde ik het te doen zoals ik denk dat het moet.

‘Ik ben het niet altijd eens met wat Umar schrijft, maar ze moet de vrijheid hebben om het te kunnen schrijven. Daarom heb ik haar tijdens haar landarrest opgezocht in Turkije. Zij twitterde een foto van ons en de poppen waren aan het dansen.

Ik was de vijand, ik mocht opgehangen worden. Toen ik op Facebook een kritisch stuk schreef, werd mijn pagina uit de lucht gehaald. Dat werd opgepikt door Nederlandse media. In de Turkse gemeenschap was ik al eerder gebombardeerd tot Turkenhater. Nu was er een breder publiek. Mijn doel was niet: hier ga ik me op profileren. Ik deed wat nodig was in mijn ogen.’

In juli volgde de couppoging en gingen Turkse Nederlanders met Turkse vlaggen de Erasmusbrug op.

Die mensen die in Rotterdam journalisten aanvielen gaven Wilders gelijk. Heel zorgelijk

‘Zo’n couppoging is vreselijk. Bovendien heeft Turkije een traumatisch verleden met militaire coups. Onze woordvoerder heeft daar wel degelijk stevig op gereageerd. Maar de volgende dag werd meteen duidelijk dat de Turkse regering de couppoging gebruikte om meer autocratie door te voeren. De echte coup is nu al een jaar gaande. Daar kwam terecht kritiek op vanuit de EU.

‘Die mensen die in Rotterdam journalisten aanvielen, zeiden eigenlijk: wij willen niet integreren, Nederland is niet ons land. Ze gaven Wilders gelijk. Heel zorgelijk. Moet je nagaan hoe een werkgever reageert de volgende keer dat een Turkse Nederlander komt solliciteren.’

Begreep u het ‘pleur op’ van Rutte?

‘Ik zou andere woorden gebruiken, maar wanneer Rutte zegt ‘als jij onze waarden niet wil delen en respecteren, zoek dan een ander land’, snap ik dat heel goed. Die mensen zeggen: ‘Jullie rechtsstaat respecteer ik niet, Erdogan is mijn president’. Inderdaad, ga dan lekker daar wonen.’

Afgelopen maart weigerde Nederland een Turkse minister de toegang tot haar ambassade in Rotterdam.

Wat vond u daarvan?

‘Ik snap dat het kabinet zei: tot hier en niet verder. Ik was daar ontzettend blij mee. Je moet niet met je laten sollen.’ © Aurélie Geurts

‘Het was spierballenvertoon van Erdogan. Kijk, wij durven een andere staat te tarten. Dat was voor hem win-win. Als het lukt: kijk waar wij mogen demonstreren. Lukt het niet: ze zijn tegen ons. Ja, ik snap dat het kabinet zei: tot hier en niet verder. Ik was daar ontzettend blij mee. Je moet niet met je laten sollen.’

Uw eigen PvdA koerste op dat moment richting de electorale afgrond. Wat ging er mis?

‘We hebben de afgelopen jaren de sociaal-democratie op papier bedreven, maar niet de harten van de mensen bereikt. Lage inkomens ontzien, de verzorgingsstaat houdbaar maken, de overheidsfinanciën op orde, op papier klopte het.

Maar we zijn vergeten om herkenbaar en waardenvast de PvdA neer te zetten. We hebben de strijd die wij achter de schermen voerden niet kunnen laten zien. Het regeerakkoord heette ‘Bruggen slaan’. Die sloegen we naar de coalitiepartner, naar de sociale partners, naar de Eerste Kamer, naar iedereen, behalve naar de mensen.

‘Asscher kon als lijsttrekker het tij niet keren. De leiderschapsverkiezing kwam ook veel te laat. Vier jaar lang schreef de pers Diederik kapot. Tot hij weg was, toen was hij geweldig. Maar toen moest Lodewijk het doen, met nog een paar maanden te gaan tot de verkiezingen. Ga er maar aan staan.

‘Ik heb vertrouwen in hem als oppositieleider. Ik weet wat hij kan in debatten. Nu kan hij wel zichtbaar de PvdA-strijd voeren. Ik hoop dat we de weg omhoog terugvinden. Je zou zeggen: erger dan dit kan niet. Weet je, ik heb heel erg het gevoel dat het onbedoeld is afgebroken op 15 maart. Dus als je het me nu vraagt zeg ik: ja, de volgende keer sta ik weer op de lijst en heel hoog. Want ik heb nog een progressieve strijd te voeren.’

Waarom deze plek voor mij belangrijk is

‘Tachtig procent van de kinderen op mijn basisschool was Turks. Pal ernaast stond de Julianaschool met enkel witte kinderen. Ik groeide op in een buurt waar veel meiden thuisbleven. Die meisjes werden in de zesde klas uitgehuwelijkt en trouwden op hun 14de.

Mijn vader moest zich tegenover buren vaak verantwoorden waarom mijn zus en ik wel naar school gingen. Soms gingen klasgenootjes naar een internaat, dat was heel schimmig, dan waren ze plots een hele zomer weg.

Van mijn ouders leerden wij: je bent te gast, je past je aan, je gaat naar school. En wees onafhankelijk. Toen dachten mijn ouders nog dat ze in Nederland geld zouden sparen en daarna terug naar Turkije zouden gaan. Nu voelen ze zich geen gasten meer. Ze wonen nog steeds in dezelfde wijk, vlak bij mijn oude basisschool.’

Keklik Yücel: ‘Mijn ouders voelen zich nu geen gasten meer. Ze wonen nog steeds in dezelfde wijk, vlak bij mijn oude basisschool.’ © Aurélie Geurts / de Volkskrant

Volg en lees meer over: NEDERLAND   POLITIEK   POLITIEKE PARTIJEN   PVDA

PvdA’ers: liever baantjes dan intellectueel debat

Elsevier 11.07.2017 De PvdA overtreft zichzelf. Hoewel er geen einde lijkt te komen aan de afgrond waarin zij tuimelt, werkt het old boys network van de partij nog uitstekend. Hoe minder kiezers, hoe meer dit netwerk nodig blijkt om banen te regelen en invloed uit te oefenen. Het Uitzendbureau van de Arbeid draait overuren, er moeten heel wat leden opnieuw worden gedetacheerd.

Afgelopen week ontstond ophef over drie PvdA-transfers. Niet alleen werd bekend dat twee voormalige PvdA-Kamerleden prestigieuze nieuwe banen kregen – Roos Vermeij als bestuurder bij Pensioenfonds PME en Ahmed Marcouch als burgemeester van Arnhem –, maar ook bleek de nog zittend staatssecretaris Martijn van Dam over te stappen naar de publieke omroep. Daar komt hij vanaf september in de raad van bestuur, zelfs als er nog geen nieuw kabinet is. Van emissierechten naar uitzendrechten – het maakt de gretige bestuurder blijkbaar niets uit.

lees ook: Arnhem wil Ahmed Marcouch (PvdA) als nieuwe burgemeester

lees ook: Waarom Ahmed Marcouch ongeschikt is als burgemeesterPvdA maakt geen pas op de plaats

Politiek verslaggever Carla Joosten van Elsevier Weekblad merkte terecht op dat dit soort transfers bij burgers het beeld van een geoliede baantjescarrousel alleen maar versterken: ‘Baudet hoeft eigenlijk niets te doen om virtueel te groeien’. Juist als het verwijt van ‘partijkartel’ zo luid klinkt, zou een partij als de PvdA een pas op de plaats moeten maken.

Martijn van Dam bij NPO versterkt idee partijkartel, schrijft Carla Joosten >

lees ook: Martijn van Dam had echt geen kartel of carrousel nodig

Niet alleen gezien de genadeloze afstraffingen van de kiezer, maar ook omdat partijbenoemingen geheel ingaan tegen de ambitie van de PvdA om weer een ‘volksbeweging’ te worden. Maar nee, de PvdA maakt geen pas op de plaats. Zij loopt extra hard om iedereen nog snel een stoeltje te geven voordat de muziek stopt.

Van een wolkenkrabber een bungalow maken

Hoewel de PvdA-praktijk dus wordt gedomineerd door carrièristische beroepsbestuurders, is de sociaaldemocratie in theorie veel interessanter. Zij herbergt een lange traditie van intellectuele predikers en grote woorden, die geregeld doordringen tot achter de katheders van onze universiteiten.

Een proefschrift dat vorige maand verscheen, herinnert ons hieraanDe promovendus die aan de Universiteit van Amsterdam zijn doctorstitel verkreeg was Menno Hurenkamp (1971). Zijn dissertatie behandelt het burgerschap in de eenentwintigste eeuw – een belangwekkend thema. (Het boek is hier gratis te downloaden.) Dat Hurenkamp intussen verbonden is aan het wetenschappelijk bureau van de PvdA, alwaar hij hoofdredacteur is van het maandblad, maakt hem geen minder interessante analyticus.

Zijn boek is zelfs soms, en dat is zeldzaam voor een proefschrift en voor de PvdA, om te lachen. Zo bekritiseert Hurenkamp de beroemde Britse socioloog Thomas Marshall, die meende dat het ‘sociale burgerschap’ niet de bodem in het bestaan van een paar mensen verhoogt, maar juist van een wolkenkrabber een bungalow maakt. ‘Dat had hij misschien beter niet kunnen zeggen, want waar is dan nog de verleiding om hogerop te komen?’

lees: Hurenkamp_Proefschrift_compleet

lees: Summary_Verantwoording

De sociaaldemocratie is niet gediend met de PvdA

Het is bizar hoe de PvdA in staat is om deze bloeiende sociaaldemocratische intellectuele traditie, waar Hurenkamp in staat, volledig links te laten liggen. Zij heeft het onderwerp laten kapen door opportunistische premiers van andere partijen, met hun ‘normen en waarden’ (Jan Peter Balkenende) en hun ‘participatiesamenleving’ (Mark Rutte).

Als Hurenkamp stelt dat burgers tot op grote hoogte asociaal zijn geworden, afwachtend en berekenend, dan geldt zijn analyse ook voor zijn eigen partij.  ‘De wil om voor elkaar en voor de gemeenschap te zorgen, is gesmoord in voorzieningen en misplaatste geldingsdrang van bestuurders en politici.’

De goede verstaander leest hier drie namen – die van Vermeij, Van Dam, Marcouch.

   Geerten Waling is historicus en schrijver van o.a. de boeken Zetelroof (2017) en 1848 – Clubkoorts en revolutie (2016).

Ook zonder PvdA blijft Amsterdam socialistisch

Elsevier 29.06.2017 In 2014 werd de Amsterdamse PvdA dan eindelijk afgestraft voor haar arrogantie. Maar daarmee is het socialisme nog niet uit de hoofdstad verdwenen, schrijft Syp Wynia.

Geen gemeente in Nederland wordt zozeer getekend door het socialisme als de hoofdstad Amsterdam. Dat heeft zo zijn redenen. Vanaf 1914 was de SDAP de grootste partij en vanaf 1946 was dat de PvdA. Samen met kleinere linkse partijen zetten de sociaal-democraten de toon. En wie lang aan de macht is, krijgt nog meer macht, want coalitiepartijen, het ambtenarenkorps en maatschappelijke organisaties richten zich naar de macht en mengen zich met de macht.

Het heeft lang geduurd, maar in 2014 werd de Amsterdamse PvdA dan toch afgerekend op haar arrogantie. De Amsterdamse afdeling van D66 leidde met steun van partijleider Alexander Pechtold het verzet tegen de eeuwige machtspartij PvdA en won overtuigend de gemeenteraadsverkiezingen.

De PvdA werd ondanks verwoede pogingen van Lodewijk Asscher (ex-wethouder, toen vicepremier en nu ook PvdA-leider) om het tegendeel te bereiken, naar de oppositie verwezen. Er kwam een coalitie van D66, VVD en SP (waarvan toen nog werd gedacht dat die wel eens een opmaat zou kunnen zijn tot landelijke samenwerking).

Kroonjuwelen van de PvdA

D66 en VVD was er, zo zou je mogen verwachten, veel aan gelegen om de kroonjuwelen van de opzij gezette PvdA aan te pakken, nu ze daartoe in de gelegenheid waren. Die kroonjuwelen van de PvdA zitten vooral in grond en gebouwen en de mogelijkheid die dat biedt om geld te verdienen en een gemeentelijke bevolkingspolitiek te voeren.

Dat zit zo. Ten eerste is vrijwel alle bebouwde grond in Amsterdam eigendom van de gemeente en die gebruikt dat om er socialistisch grond- en woonbeleid mee te voeren. De erfpacht die eigenaren van koopwoningen en bedrijven wordt opgelegd, wordt gebruikt voor allerlei collectieve voorzieningen en vooral voor het subsidiëren van sociale huurwoningen.

Gesubsidieerde huurwoningen

Dat is meteen kroonjuweel twee, de gesubsidieerde huurwoning. Geen land ter wereld heeft er zo veel als Nederland (30 procent) en geen gemeente er zo veel als Amsterdam (60 procent, waarvan het overgrote deel in handen van woningbouwverenigingen). Nergens is het ook zo profijtelijk om zo’n sociale huurwoning te hebben als in Amsterdam, waar volgens het Centraal Planbureau de gemiddelde gesubsidieerde huurder 6.500 euro per jaar minder voor zijn woning betaalt dan zijn ongesubsidieerde, hurende buurman. De cijfers zijn al weer wat verouderd – waarschijnlijk is het inmiddels meer.

Ooit werden sociale huurwoningen gebouwd om arme arbeiders uit vochtige kelders te halen. Zo veel arme arbeiders en vochtige woonkelders zijn er niet meer. Waarschijnlijk zouden Nederland in het algemeen en Amsterdam in het bijzonder prima af kunnen met iets van 10 procent sociale huurwoningen: eenvoudige woningen op niet al te dure plekken voor mensen die als te kwetsbaar worden beschouwd om geheel op eigen benen te kunnen staan.

In Amsterdam was zowel de grond als het woningbestand de kern van de machtsmachine van de PvdA. Daarom is de erfpacht nooit afgeschaft of gedimd, en het gesubsidieerde woningbestand kunstmatig groot gehouden. En daartoe werd door de PvdA en de bondgenoten van de PvdA een kwart eeuw geleden een derde kroonjuweel ontwikkeld: De Ongedeelde Stad.

Lees ook dit: waarom toch die verbijstering over het verlies van de PvdA ?

De Ongedeelde Stad

Volgens het ideaal van De Ongedeelde Stad moet er zodanig woonbeleid worden gevoerd dat arme mensen gesubsidieerd in rijke buurten (grachtengordel, Zuid) kunnen wonen en rijkere mensen gesubsidieerd in arme buurten. Lodewijk Asscher heeft als lokaal PvdA-leider het scheefwonen (mensen met behoorlijke inkomens in een gesubsidieerde huurwoning) openlijk verdedigd als een probaat middel om het hogere doel – De Ongedeelde Stad – te bereiken.

In de praktijk werkt die Ongedeelde Stad trouwens niet of nauwelijks. In de praktijk zitten er vooral handige, maar allerminst arme heren en dames voor weinig geld gesubsidieerd in de grachtengordel (of in Oud-West) en woont Amsterdam heel wat meer gesegregeerd dan De Ongedeelde Stad pretendeert. Dat komt overigens ook doordat Surinamers liever niet tussen de Marokkanen in West wonen en de Marokkanen liever niet tussen de Surinamers in Zuid-Oost.

Enfin, zo lag Amsterdam er bij toen de Amsterdamse PvdA in 2014 naar de oppositie werd verwezen. Wat hebben de nieuwe machthebbers van D66, VVD en SP met de erfenis van de PvdA gedaan, met de erfpacht, met de overmacht aan sociale huurwoningen en met het ideaal van de Ongedeelde Stad?

Welnu. De erfpacht wordt anders. Dat besloot de gemeenteraad van Amsterdam op 28 juni 2017. De gemeente Amsterdam houdt echter gewoon de gemeentegrond onder huizen en bedrijven – in die zin verandert er niets. Vanaf eind dit jaar krijgen eigenaren van huizen en andere panden wel wat meer keuzevrijheid. Zo kunnen ze kiezen voor een vast bedrag aan erfpacht, waar de gemeente die tot dusver nog periodiek kon verhogen. Is dit kroonjuweel van de PvdA daarmee verdwenen? Allerminst.

Cliëntelisme

Dan het woonbeleid. De Amsterdamse PvdA gebruikte het woonbeleid om de bevolking van Amsterdam naar de eigen hand te zetten. Je zou het ook grootscheeps cliëntelisme kunnen noemen. En inderdaad stemden huurders van gesubsidieerde huurwoningen, scheefwonend of niet, in voor de PvdA betere tijden massaal op de PvdA. Dat het kabinet Rutte-II met actieve medewerking van de PvdA de huren (vooral voor scheefwoners) liet stijgen en de woningcorporaties een verhuurdersheffing oplegde, legde al een bom onder de loyaliteit van de gesubsidieerde huurder met de PvdA.

En wat doen de nieuwe machthebbers in de Stopera, D66, VVD en SP? Die leggen niet de bijl aan de wortel van het PvdA-kroonjuweel van de gesubsidieerde huur, maar breiden dat kroonjuweel uit! Op 19 juli 2017 gaat de Amsterdamse gemeenteraad naar verwachting op voorstel van B en W een woningplan voor de periode tot 2025 goedkeuren. Volgens dat plan worden er van de nieuw te bouwen woningen in Amsterdam 40 procent sociale huur, 40 procent gesubsidieerd voor middeninkomens en (slechts) 20 procent voor hogere inkomens.

Geen inperking, maar uitbreiding

In feite wordt het gesubsidieerde huurbeleid in Amsterdam (kosten: circa 1,5 miljard euro per jaar) dat officieel alleen is voor inkomens tot modaal (37.000 euro bruto) uitgebreid tot inkomens tot ongeveer 52.000 euro. Ook dat kost geld, omdat de gemeente in ruil voor eisen aan verhuurders een lagere erfpacht gaat rekenen en daar naar verwachting 1 miljard euro bij inschiet. Het PvdA-woonbeleid wordt dus niet ingeperkt, maar uitgebreid.

De verandering (een beetje, dan) van de erfpacht komt uit de koker van de plaatselijke VVD-leider, wethouder Eric van der Burg – ook wel bekend als de meest linkse VVD-bestuurder die er in Nederland te vinden is. Nog maar kort geleden riep Van der Burg tot verbijstering van VVD’ers in de rest van het land: ‘Hoe meer asielzoekers hoe beter’ – en nog wel speciaal in Amsterdam, waar de woningkrapte nota bene het grootst is en de koophuizenprijzen het hoogst zijn.

De uitbreiding van het PvdA-woonbeleid komt uit de koker van de plaatselijke SP-leider, wethouder Laurens Ivens, die van zijn collega’s van D66 en VVD voluit mag gaan, onder het motto dat zonder stevig extra gebouwde sociale huurwoningen en het betrekken van de middeninkomens bij het gemeentelijke woonbeleid, gewone mensen niet meer in Amsterdam kunnen wonen. Daarbij wil het gemeentebestuur politieagenten, verpleegkundigen en leraren overigens speciaal voortrekken. Waarom werknemers uit de collectieve sector worden voorgetrokken boven werknemers van gewone bedrijven, is een raadsel.

Problemen met wonen

Als er een probleem met wonen in Amsterdam is, dan is dat tweeledig. Aan de ene kant is Amsterdam al weer enkele decennia terug als favoriete woonstad. Aan de andere kant heeft Amsterdam zijn dirigistische woon- en grondbeleid steeds belangrijker gevonden dan in te spelen op werkelijke vraag.

Dat er in Amsterdam te weinig woningen voor de middenklasse zijn, is geen natuurverschijnsel, maar het product van verkeerd beleid. De middenklasse moest in ogen van de vorige machthebbers immers maar verhuizen naar Purmerend en Almere. D66, VVD en SP in Amsterdam maken geen eind aan dat schadelijke collectivistische beleid, maar breiden het uit – nu voor de middenklasse.

Dat is het paard achter de wagen spannen.

Het Amsterdamse grond- en woonbeleid blijft uitgaan van een maakbare wereld, waar grote bedragen worden besteed aan het van gemeentewege sturen van een gewenste bevolkingssamenstelling. Dat maakbaarheidsideaal produceert wachtlijsten en hoge prijzen, die worden bestreden met nog meer geld en nog meer overheidsdirigisme, zonder dat enig ideaal wordt gerealiseerd.

   Syp Wynia (1953) is sinds 1997 redacteur van Elsevier Weekblad. Hij schrijft columns, commentaren en analyses in weekblad Elsevier Weekblad en essays in maandblad Elsevier Juist over politiek, economie en samenleving, dikwijls met een grensoverschrijdende blik.

‘Opwindende’ meet-ups zijn niet van deze tijd, Klaver en Asscher!

Elsevier 27.06.2017 De PvdA is binnenkort geen partij meer, maar een ‘beweging’. Tenminste, als zij de adviezen volgt uit het nieuwe rapport van Paul Depla (nummer 784 in de reeks ‘verbeterstukken’ van de vermolmde sociaaldemocratie).

De ‘Beweging van de Arbeid’ moet nu ook met niet-leden in gesprek over ‘inhoudelijke vraagstukken’. Een verstandig advies, want bijeenkomsten met PvdA-leden dreigen inmiddels wel erg intieme onderonsjes te worden.

Nog naast de vraag of beroepsbestuurder Lodewijk Asscher wel genoeg charisma heeft voor opwindende meet-ups, dringt zich de vraag op: waar komen die meet-ups toch vandaan? Vorige week schreef ik al over de sociale en zelfs erotische aantrekkingskracht van meet-ups. Emmanuel Macron, Beppe Grillo, Jesse Klaver en Thierry Baudet – ze leiden allemaal succesvolle ‘bewegingen’. Die benaming wekt de suggestie dat het hier om heel iets anders gaat dan die ouwe, stoffige partijen.

René van Rijckevorsel: 

partij in de versukkeling? Maak er een ‘beweging’ van

Al in 1848 gloedvolle betogen in volle zaaltjes

Maar het hele idee van meet-ups is uiteraard niet nieuw. Gloedvolle betogen in volle zaaltjes met verhitte jonge idealisten vormen de kern van politieke bewegingen die verandering beloven. Dat is nu zo, dat was een generatie geleden zo – en het was zelfs in 1848 het geval.

Terwijl in tientallen Europese steden de barricades werden beklommen in de meest democratische en omvangrijke revolutie uit de geschiedenis van ons continent, raakten ook de meet-ups in zwang. De revolutionairen van 1848 noemden het uiteraard niet zo, zij verzamelden hun achterban in ‘clubs’ en ‘volksvergaderingen’.

Het idee was echter hetzelfde. Avond aan avond kwamen de inwoners van Parijs, Berlijn, Wenen, Boedapest, Praag, en andere steden bij elkaar in rokerige cafés, theaterzalen, scholen en welke ruimten ook maar voorhanden waren. Ze bespraken er de toekomst, in de hoop dat ze die zelf konden vormgeven. De revolutionaire euforie vertroebelde de zintuigen en wekte de suggestie dat de samenleving maakbaar was en dat dít het moment was om haar te hervormen.

Democratische experimenten drijven op euforie

In mijn boek 1848 – Clubkoorts en revolutie (2016) volg ik de voetsporen van enkele revolutionairen en hun gewillige achterban, die zich vol overgave stortten op democratische experimenten. Net als bij de tegenwoordige meet-ups draaide het vaak om aansprekende leiders, die scherpe toespraken de zaal in slingerden, vol vuur, zekerheid en belofte. Door het rumoer waren ze lang niet altijd goed te verstaan, maar daar ging het niet om: je was erbij, je maakte het mee, je was onderdeel van iets groots. Je laafde je aan de vlammende retoriek van de Messias of popster op het podium.

Lees deze blog van Geerten Waling:
Bij ‘meet-ups’ draait het meer om seks dan om idealisme >

Ook buiten de vergaderingen om bleven de aanhangers betrokken, middels pamfletten, kranten en affiches die de clubs overal in de stad aanplakten. De bewegingen van tegenwoordig gaan volgens de regels van deze tijd te werk: zij versterken hun meet-ups met slim gebruik van social media, waarop de aanhangers en hun vatbare omgeving gericht worden aangeschreven om petities te tekenen, om lid te worden van online- en offline-groepen, om hun steentje bij te dragen aan de beloofde verandering.

Hoe lang kan een beweging doen alsof zij geen partij is?

De empowerment van de idealistische kiezer in bewegingen lijkt nieuwe vormen aan te nemen, maar eigenlijk is het een oude traditie. Die is krachtig, maar leert ons ook dat alle euforie ooit een keer wegvloeit. In 1848 gebeurde dit al na een paar maanden, toen de revolutie toch niet zo baanbrekend en universeel bleek als gedacht.

Nu we in minder revolutionaire tijden leven kunnen bewegingen het iets langer volhouden en hun basis langzamer uitbouwen. Toch moeten ze beducht zijn voor de teleurstelling, de leegloop, de korte spanningsboog van hun jonge volgelingen. Hoe lang lukt het bewegingen de schijn op te houden dat zij geen partijorganisatie nodig hebben?

   Geerten Waling is historicus en schrijver van o.a. de boeken Zetelroof (2017) en 1848 – Clubkoorts en revolutie (2016).

Dit PvdA-rapport hoeft niet direct de la in

Trouw 21.06.2017 Het heeft inmiddels veel van een rituele dans en niet alleen voor de PvdA. Zodra er een (zware) verkiezingsnederlaag is geweest wordt een partijcommissie aan het werk gezet, die na lang nadenken tot de conclusie komt dat de partij te zeer een bestuurderspartij geworden is. Conclusie getrokken, en het rapport kan in een lade die verder niet meer opengaat.

De PvdA pakte het dit keer anders aan. De burgemeester van Breda, Paul Depla, werd gevraagd te reflecteren op de situatie waarin de partij zich bevindt en zijn bevindingen te rapporteren. Zijn werkstuk (‘Op de toekomst’) is verfrissend. Geen opsmuk, geen grote woorden, wel een interessante analyse van het huidige maatschappelijke en politieke klimaat en de consequenties voor de PvdA.

Depla trekt in ieder geval de juiste conclusie dat de PvdA niet als antwoord op de steeds verder fragmenterende samenleving in arren moede maar de eigen specifieke achterban op moet zoeken. De PvdA kan zijn eigen zuiltje zoeken, maar daar wint de partij niets mee, stelt hij.

De PvdA is een volkspartij. Terecht staat dat uitgangspunt centraal in de analyse; een zo groot mogelijke partij is niet het hoogste doel. De sociaal-democratische ideologie is leidend, niet de vraag hoe de partij weer zo snel mogelijk een centrale rol kan spelen in de politiek.

Depla gaat tegelijkertijd op dit punt de fout in. Hij constateert dat (regerings-)verantwoordelijkheid dragen niet altijd de meest effectieve weg is. Macht hebben en invloed uitoefenen zijn idealiter in balans, aldus Depla, maar tegelijkertijd is hij bijna jaloers op de PVV van Geert Wilders. Die partij heeft maximale invloed op de maatschappelijke discussie en daarmee op het beleid door langs de kant luid de stem te verheffen.

Traditie

De burgemeester van Breda lijkt daarmee te zeggen dat het beter is invloed te hebben zonder de last van verantwoordelijkheid te dragen. Als echter iets in de sociaal-democratische traditie staat dan is het het nemen van verantwoordelijkheid en de bereidheid situaties onder ogen te zien. De sterke bestuurstraditie van de partij, waar in het rapport aan wordt gerefereerd, begon met sociaal-democratische wethouders in de jaren twintig en dertig van de vorige eeuw. Zij droegen verantwoordelijkheid maar voerden beleid vanuit hun idealen.

Juist die houding is bij uitstek een sociaal-democratische. De specifieke conclusie van Depla lijkt al te zeer ingegeven door de onoverzichtelijke maatschappelijke verhoudingen van het moment en zou er op kunnen duiden dat ook hij nog geen concreet antwoord heeft op de vraag wat het typisch sociaal-democratische antwoord zou moeten zijn op de huidige gepolariseerde maatschappelijke verhoudingen.

De mening van de krant, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

‘Net­flixi­se­ring’ past in een taaltrend

Trouw 21.06.2017 De ‘netflixisering’ van de maatschappij: volgens Paul Depla is daar de ‘ineenstorting’ van de PvdA aan te wijten, stond gisteren in Trouw.

Netflix is een streamingdienst waarmee ieder voor zich zijn ideale tv-serie of film kan kijken, maar Depla gebruikt het hiervan afgeleide woord netflixisering als metafoor voor ‘het ontstaan van groepjes die in hun eigen informatiebubbel leven’, voor ‘het uiteenvallen van de samenleving’ en voor ‘een versplinterde verzuiling’.

Zo’n metafoor oogt hip en eigentijds, maar werkt hij ook? Kan de traditionele PvdA-achterban de vertaalslag maken van een metafoor waarmee ze niet vertrouwd is, naar wat daarmee wordt bedoeld? Ik betwijfel het.

Wel past zo’n metafoor in een taaltrend. We hebben al eerder gezien dat merknamen werden omgevormd tot metaforen. Zo hebben we weet van de ‘googlificatie’ van informatie en de ‘vertwittering’ van het politieke debat. En ‘facebookisering’, een metafoor die verwijst naar het ontstaan van groepjes mensen in hun eigen informatiebubbel, was een paar jaar geleden wat nu netflixisering heet.

Opvallend is dat deze metaforen zijn afgeleid van merknamen uit de wereld van informatie en entertainment. Blijkbaar spreken zulke nieuwe industrieën meer tot de verbeelding dan oude, want ‘unileverisering’ en ‘vershelling’ hebben we nog niet aangetroffen. Overigens raken van merknamen afgeleide metaforen slechts zelden echt ingeburgerd. Zal netflixisering wel beklijven? Of wijt de PvdA haar problemen binnenkort weer, wat minder catchy geformuleerd, aan de ‘versplintering van de maatschappij’?  tdb@taalbank.nl

De PvdA geeft zichzelf een peptalk tijdens hippe talkshow

Trouw 20.06.2017 Geen statig spreekgestoelte van waarachter burgemeester Paul Depla van Breda zijn adviezen over het herstel van de partij over de zaal uitstrooide, maar pizza bij binnenkomst, een talkshow op het podium, afgewisseld met live muziek van een brassband en bier van de tap. De PvdA introduceerde dinsdagavond een sessie politieke rouwverwerking nieuwe stijl.

Een paar honderd PvdA-leden kwamen dinsdag bijeen in een concertzaal in Hilversum om te praten over hoe het verder moet met de partij na het historische verlies van 29 zetels bij de verkiezingen. Of eigenlijk: luisteren. Partijleider Lodewijk Asscher, ­Depla en andere genodigden werden op het podium bevraagd door de presentator van de avond. Leden konden alleen via WhatsApp vragen insturen.

Met Depla, die vier tot acht jaar rekent voor de wederopbouw van de PvdA, ziet Asscher dat het herstel van de partij wel even kan gaan duren. “Er zijn leden die bij een eerste blik op een zandkorrel denken: ‘Ik heb wel genoeg van deze tocht door de woestijn.’ Maar het komt niet vanzelf weer goed. We krijgen niet vanzelf weer dertig of veertig zetels.” Ook een ander kritiekpunt deelt Asscher met Depla: “Ik wil dat we weer trots op onszelf kunnen zijn”.

Anders dan na vorige verkiezingsnederlagen kiest de PvdA dit keer voor een veel minder officiële eva­luatie van het verleden. Dit keer geen persconferentie in het Haagse perscentrum waar partijcoryfeeën na maanden intern gesoebat in vuistdikke rapporten hun kritiek uiteenzetten, maar een ‘talkshow met live muziek’ op een doordeweekse avond ver van het Binnenhof. Voor de ­concertzaal is geen banner of vlag van de PvdA te bekennen.

Ook het werk van Depla past in dat minder bestuurlijke beeld. Hij wil met zijn advies over hoe de PvdA weer uit het dal kan klimmen enkel ‘de hoekstukjes van de puzzel’ leggen.

Zijn hulptroepen en hijzelf mogen geen commissie heten, zijn advieswerk – een document van 33 kantjes – mag niet als rapport worden gezien. Alles om het beeld te vermijden van een wondenlikkende partij die met papieren werkelijkheden de strijd met de toekomst aan denkt te kunnen gaan. Dat terwijl er de afgelopen maanden heel wat materiaal is verzameld om een behoorlijk boekwerk mee te vullen.

Inspraakavonden

Zo zijn er vier inspraakavonden georganiseerd voor leden, die daar met een tablet op schoot hun commentaar op de campagne, de partij en de koers konden doorgeven. Dat leverde alleen tijdens de sessie in Rotterdam al een urenlang aanhoudende stroom aan opmerkingen en suggesties op.

Verder is er achter de schermen een grootscheepse enquête uitgevoerd. Honderd PvdA’ers dienden elk vijf mensen met kennis van zaken te bevragen over de oorzaken van de crisis in de sociaaldemocratische partij en hun aanbevelingen voor de toekomst. Dat konden mensen ­binnen de partij zijn, maar ook ­prominenten uit andere partijen werkten mee. Al die gegevens ­verdwenen eveneens in een online database om de rode draden te kunnen ontdekken.

Al die bergen aan data hebben Depla’s rapport niet gehaald, de PvdA-leden kregen de bevindingen gisteren evenmin over zich uitgestort.

In plaats daarvan kwamen voorbeelden van Asscher op het podium aan het woord. Van Roda JC-aanvoerder en rasoptimist Nathan Rutjes (“Wacht niet tot de storm voorbij is, maar dans in de regen”) tot de gelauwerde Amsterdamse vmbo-lerares Trudy Coenen. “Deze ­mensen brengen verandering in de praktijk”, zei Asscher bij wijze van peptalk tegen het publiek. “Ik vind dat inspirerend.”

Lees ook: Leden op congres: Dat Asscher weigert te regeren, is prima

Leden op congres: Dat Asscher weigert te regeren, is prima

Trouw 20.06.2017 Liesbeth Tijhaar is al 36 jaar lid van de Partij van de Arbeid. Ze was wethouder namens de partij, in Huizen. Maar de bestuursjaren zijn wat haar betreft nu even voorbij. Dat partijleider Lodewijk Asscher dit keer blijft volharden in zijn weigering om te regeren, vindt ze ‘alleen maar prima’.

Tijhaar kwam dinsdagavond nieuwsgierig af op ‘Club Rood’, de talkshow waarmee de PvdA zichzelf opnieuw probeert uit te vinden. “Ik maakte me wel zorgen”, zegt ze. “Ik hoorde op de radio dat Asscher ‘nee’ gezegd had tegen Rutte. In de auto hiernaartoe zei ik nog tegen mijn man: als ze nu maar hun poot stijfhouden.”

“Hij staat wel onder druk”, weet Tijhaar. “Ik las een oproep van burgemeesters: dat hij nu toch moest gaan onderhandelen. Maar nu ik hem hoorde zeggen ‘alleen als de pleuris uitbreekt’, ben ik wel wat gerustgesteld.”

De zaal van Club Rood is voller dan kennelijk verwacht werd: de stoelen zijn allemaal bezet, ook in de gangpaden staan mensen die luisteren. Huub van Schaijik uit Amsterdam staat in zo’n doorloop. Ooit was hij lid van de partij, maar hij zegde ook weer op. Waarom precies weet hij eigenlijk niet zo goed meer – dat het uit onvrede was, dat weet hij nog. Nu overweegt Van Schaijik sterk om zich opnieuw aan te melden.

Dat Asscher blijft weigeren om bij de coalitiebesprekingen aan te sluiten, is een belangrijke reden voor zijn hernieuwde geloof in de partij. “Het kan echt niet, anderen hebben gewonnen.”

Van Schaijik is gecharmeerd van het idee van een brede volkspartij. “Deze partij is toch het meest verbonden met iedereen, waar andere partijen meer een verzameling individuen lijken voor te staan”, zegt hij.

Naast hem staat Cisca van Rijn uit Almere – geen familie van de staatssecretaris, zegt ze. Van Rijn is raadslid in haar stad, die ‘behoorlijk rechts’ is. Ze weet dat je ook in zo’n omgeving dingen voor elkaar kan krijgen. Toch: “Ik vind het op dit moment wel heel erg goed, dat Asscher niet meedoet. We moeten de partij eerst opnieuw opbouwen”, zegt ze. Bovendien: “Er zijn nog genoeg andere mogelijkheden om een coalitie te vormen, er is geen reden voor de PvdA om rechts aan een meerderheid te helpen.”

Vijf jaar geleden vond Van Rijn dat trouwens ook al, toen Diederik Sam­som op het congres het regeerakkoord met de VVD presenteerde. “Ik heb toen tegengestemd. Ik wil niet gelijkhebberig doen, maar zie waar het ons heeft gebracht.”

 Lees ook: ‘PvdA mist aansluiting met de samenleving’

Macht moet geen doel zijn binnen de nieuwe ‘brede volksbeweging’ PvdA

VK 20.06.2017 Terug naar de basis. Dat is de kern van het advies dat rapporteur Paul Depla zijn verwarde partij geeft. De PvdA moet van en voor het volk zijn, opgebouwd van onderaf. En dat met politici in wie de kiezer zich kan herkennen.

De toekomstvisie die Paul Depla, burgemeester van Breda en prominent PvdA’er, dinsdagavond presenteerde, is ook te lezen als een correctie op de koers van de ploeg die de afgelopen jaren samen met de VVD het land bestuurde. Bezuinigingen op de zorg, flexwerk, strafbaarstelling van illegaliteit – het lijkt allemaal haaks te staan op de koers die Depla voorstelt om zelfvertrouwen te herwinnen. Die van een partij die mensen bindt, dwars door bevolkingsgroepen heen.

‘Een brede progressieve volkspartij’, dat moet de PvdA weer worden

‘De PvdA is sterk bezig geweest met besturen’, vertelt Depla vlak voordat de presentatie begint. ‘Dat moest ook, Nederland moest uit de crisis komen. Maar we hebben intussen ons verhaal niet kunnen vertellen.’  Een brede progressieve volkspartij, dat moet de PvdA weer worden. Dwars op wat Depla de ‘netflixisering’ van de samenleving noemt: ‘Kleine groepjes die in hun eigen informatiebubbel leven, met elk hun eigen politieke partij.’

Zaal de Vorstin in Hilversum is voor de gelegenheid omgedoopt in Cafe Rood. Er is inbreng uit allerlei richtingen geregeld. Voormalig hoofdpiet Erik van Muiswinkel, politicoloog Sarah de Lange, Volkskrantcolumnist Harriet Duurvoort, Kamerlid Gijs van Dijk, onderwijzers, vakbondsmensen – allemaal komen ze vertellen hoe ze de toekomst van de PvdA voor zich zien.

Ook Nathan Rutjes, cultheld van het veelgeplaagde Roda JC, schuift aan. Om uit te leggen hoe je positieve energie uit  nederlagen haalt. Zijn advies: ‘Wacht niet tot de storm voorbij is; leer dansen in de regen.’ En wat hij ervaart als hij Asscher hoort praten: ‘Dat is alsof ik het heel koud had, en iemand gooit een warme deken over me heen.’

Maar hoofdact is Depla. Zijn opvattingen zijn tot in de enscenering terug te vinden. Geen zaalmicrofoons voor ellenlange interrupties, maar bier en pizzapunten na afloop en het Broken Brass Ensemble om de zaal op te warmen. ‘Het moet gezellig zijn om naar de PvdA te gaan’ – Depla zal het vaak herhalen.

Een toekomstgerichte analyse moest het worden. Vooral geen evaluatie van wat er zoal mis ging, zoals bij vorige nederlagen gebeurde. Geen terugblik dus op de ongelukkig verlopen tweestrijd tussen Lodewijk Asscher en Diederik Samsom, waardoor de campagne te laat op gang kwam. Geen nabeschouwing over de samenwerking met de VVD, of over de fletse aanwezigheid  in de Tweede Kamer.

Telkens na een regeerperiode stelde de PvdA vast dat ‘ideologische veren’ waren afgeschud. Dan klonk de roep om terugkeer naar de bronnen van de sociaaldemocratie. Die roep is er ook bij Depla. De PvdA moet zich volgens hem de komende vier tot acht jaar richten op het beschermen van bestaanszekerheid. Hij deelt dat op in vier thema’s: werk en inkomen, zorg, milieu en de multiculturele samenleving.

Die nadruk op bestaanszekerheid is een constante in de partijgeschiedenis. Depla citeert Joop den Uyl die in ‘De weg naar vrijheid’ het socialisme een beweging noemt ‘die de ganse maatschappij (…) wil hervormen tot een gemeenschap van vrije mensen.’ Voor die vrije mensen is bestaanszekerheid een voorwaarde.

In het rapport ‘Bewogen beweging’, waarmee de PvdA zich in 1989 op de verkiezingen voorbereidde, werd ‘bestaanszekerheid’ als prioriteit genoemd. Ook Hans Spekman, tot oktober partijvoorzitter, noemt bestaanszekerheid vaak als kern van de sociaaldemocratie.

De PvdA moet ‘een organisatie van netwerken’ worden. Met minder nadruk op besluitvorming, en meer ideeënvorming

De PvdA moet ‘een organisatie van netwerken’ worden, vindt Depla. Met minder nadruk op besluitvorming, en meer ideeënvorming. Nieuwe maatschappelijke bewegingen moet worden omarmd en versterkt.

Welke bewegingen dat zijn, staat er niet bij. Depla wil ook minder nadruk op de ledendemocratie, die bij de PvdA gepaard kan gaan met interne verkiezingen die voor wrijving zorgen. ‘Het lidmaatschap krijgt waarde als men als lid dingen kan doen. En het gezellig is binnen de partij.’

Kritisch is hij over de stoet aan capabele bestuurders waar de partij graag mee pronkt. ‘Te lang heeft de partij op twee gedachten gehinkt. Aan de ene kant de sociaaldemocratische idealen. Aan de andere kant de PvdA als partij van sterke bestuurders.

De klassieke bestuurderspartij moet omgevormd naar een volksbeweging.’ Macht is geen doel op zich; het moet gaan om het uitoefenen van invloed op de maatschappelijke en politieke agenda. Geert Wilders noemt hij als voorbeeld van iemand die dat effectief doet.

De hamvraag: moet de PvdA de komende jaren in de oppositie zichzelf opnieuw uitvinden, als derde partij op de linkerflank?

Waarmee de hamvraag is aangesneden die de hele avond boven Cafe Rood hangt. Moet de PvdA de komende jaren zichzelf in de oppositie opnieuw uitvinden, als derde partij op de linkerflank? Of kan de partij loon naar werken krijgen door na Rutte II opnieuw aan te schuiven? Depla sluit dat laatste niet uit.

Fractieleider Asscher, dinsdagmiddag andermaal door informateur Herman Tjeenk Willink ontboden, gaf toen al aan dat overtuigend anders te zien. ‘Over regeringsdeelname kan ik in drie letters antwoorden: nee.’

Een ontspannen Asscher geeft in Cafe Rood nog eens zijn voorwaarden aan. ‘Als de pleuris uitbreekt en we nodig zijn, doen we mee. Maar een ruzie tussen Pechtold en Segers, dat kan het land wel aan. Willen ze dat uitpraten, dan gaan ze maar een weekeinde kamperen op Terschelling.’ Intussen heeft Asscher een andere prioriteit. Hij vindt het ‘heerlijk om van die nederlaag een kracht te maken’..’

Volg en lees meer over:  NEDERLAND  POLITIEK   POLITIEKE PARTIJEN   PVDA   LODEWIJK ASSCHER

Is de PvdA klaar om te regeren na de grote verkiezingsnederlaag?

De PvdA na de nederlaag

VK 20.06.2017 De PvdA boekte de grootste verkiezingsnederlaag uit de politieke geschiedenis. Toch is de partij van Lodewijk Asscher nu de formatie stokt weer in beeld om te regeren. Is de PvdA daar klaar voor? ‘Er zijn enkele malloten in onze partij die dat roepen.’

Op de ochtend van 16 maart riep een suizebollende Lodewijk Asscher zijn suizebollende acht fractieleden bij elkaar voor overleg. Op de gangen van de ineens veel te grote PvdA-burelen in het Kamergebouw zaten en hingen intussen de medewerkers, zeventig mensen in totaal. Ook zij waren verbijsterd en wanhopig. Door de nederlaag moesten er zo’n vijftig van hen weg. Maar wie?

‘Ik ben naar Asscher toegestapt’, vertelt Ellen Grigoleit, fractiemedewerker sinds de nadagen van Joop den Uyl. ‘Ik heb ‘m gezegd: jij moet de medewerkers nu wat vertellen. Hij bedankte me en is bij iedereen langs geweest. Een mooi gebaar. Eigenlijk had hij dat moeten doen vóór de fractievergadering.’

Volgende week neemt de PvdA afscheid van die medewerkers, onzichtbare slachtoffers van de dramatische verkiezingsuitslag: een ongekende val van 38 naar 9 zetels. Dat betekent minder beleidsmedewerkers, minder perswoordvoerders, minder ondersteunend personeel. Zowel in de Kamer als op het partijbureau. De riante fractiezaal waar Diederik Samsom de afgelopen jaren bleef hopen op de genade van de kiezer is definitief ontruimd. De nieuwe fractie kreeg de bescheiden derde verdieping toegewezen.

De politieke pikorde is onverbiddelijk, ook voor een partij die na de oorlog zo lang haar stempel op de politiek drukte. Asscher zit in de plenaire zaal niet op de voorste rij, zoals de leiders van grotere fracties. ‘Ik kan hem nauwelijks nog zien’, sarde Geert Wilders vanaf het spreekgestoelte. ‘Daar zit-ie, negen zetels, ergens naar achteren verbannen.’

Meteen na De Klap voorspelde Asscher een ‘tocht door de woestijn’. De gedachte dat de partij nog in aanmerking kwam voor regeringsdeelname was een idee-fixe. Asscher: ‘Regeren? Get real!’ Minister Plasterk stelde voor met GroenLinks te fuseren. Jesse Klaver kon dan de nieuwe leider worden. ‘We moeten een toontje lager zingen.’

Dit duo wil Hans Spekman opvolgen als voorzitter van de PvdA

Nog voor de inschrijving is geopend, melden zich de eerste twee kandidaten voor het voorzitterschap van de PvdA. Voormalig Kamerlid Astrid Oosenbrug (48) en Gerard Oosterwijk (32), beleidsmedewerker van de fractie in Brussel, willen er een duobaan van maken. Lees hier het hele artikel.

Het is negentig dagen later en het is alsof de historische afstraffing nooit plaatsvond. Regeren? Waarom niet? De opties voor een meerderheidskabinet zijn bijna uitgeput nu GroenLinks naar de oppositiebankjes is verbannen. Alleen ChristenUnie of PvdA zijn nog in de race.

Er hangt een nieuwe emotie op het Binnenhof: PvdA-heimwee. Zelfs Alexander Pechtold, die een privé-oorlogje leek uit te vechten met de arrogante regentenpartij die hem als juniorwethouder in Leiden al dwarszat, zou zijn halve verkiezingsprogramma inleveren om Asscher aan tafel te krijgen. VVD en CDA verlangen na de ‘surrealistische ervaring’ met Jesse Klaver naar de kille onderhandelaar Asscher.

Niet meer tobben

Asscher vertrekt na de wekelijkse ministerraad. © ANP

De negenkoppige fractie wil een goede indruk op het Binnenhof maken. PvdA-Kamerleden melden graag dat ze er met ‘opgeruimd gemoed’ tegenaan gaan, alsof is afgesproken dat het tobben is afgezworen. In de debatten over de formatie trekt Asscher fris van leer.

Een deel van de achterban vindt inmiddels dat de tocht door de woestijn lang genoeg heeft geduurd. De PvdA-kiezers zijn in meerderheid voor regeren, blijkt uit peilingen. Oud-minister Willem Vermeend, ex-campagnestrateeg Dig Istha, voormalig partijvoorzitter Michel van Hulten: allemaal vinden ze dat Asscher zijn bezwaren opzij moet zetten. Ook bij de bestuurlijke flank van de partij is dat gevoel aanwezig. ‘Er is maar één oplossing voor de PvdA: in een kabinet gaan zitten’, aldus Vermeend.

Is dat wel zo? Een rondgang in de coulissen roept de vraag op of de PvdA stabiel genoeg is om een kabinet te dragen. Organisatorisch verkeert de partij in niemandsland. Er klinkt veel kritiek op het tot oktober aanblijven van voorzitter Hans Spekman. Daardoor komt de campagne voor de gemeenteraadsverkiezingen van maart te laat op gang, is de vrees. De PvdA tuimelt dan in dezelfde valkuil als bij de landelijke verkiezingen, toen de campagne pas echt begon nadat de lijsttrekkersstrijd tussen Samsom en Asscher was beslecht.

Eigen plan

We kunnen niet wachten tot oktober. Omdat we ons afvragen of de partijtop met de oplossingen komt die nodig zijn.

Den Haag en Amsterdam trekken zich niets van het partijproces aan, daar worden de lokale lijsttrekkers al gekozen. Ook de eerste kandidaten om Spekman op te volgen, Astrid Oosenbrug en Gerard Oosterwijk, negeren de partijkalender. Ze meldden zich voordat de profielschets naar buiten kwam. ‘We kunnen niet wachten tot oktober. Omdat we ons afvragen of de partijtop met de oplossingen komt die nodig zijn.’ Zo trekken PvdA’ers hun eigen plan.

Lodewijk Asscher houdt zich op de vlakte. De partijleider wil volgens zijn woordvoerder niet meewerken aan een artikel waarin hij moet ‘reageren op wat andere mensen zeggen’.

Onomstreden is zijn leiderschap niet, blijkt bijvoorbeeld op de zevende verdieping van het Haagse stadhuis. Daar zetelt Rabin Baldewsingh, laatste PvdA-wethouder in een van de vier grote steden. Baldewsingh is in alles een rode bestuurder. Robuuste man met luide stem, die zichzelf tijdens het gesprek vragen stelt en daar uitgebreid antwoord op geeft. ‘Follow the leader: dat bestaat de komende jaren niet meer bij de PvdA’, zegt hij. ‘De partijtop zal juist de basis moeten volgen.’

Baldewsingh is ‘een klassieke sociaaldemocraat’. Hij is voorstander van gesubsidieerd werk, wil dat de overheid de schulden overneemt van mensen in de schuldsanering en stelt voor dat gemeenten zelf goedkope woningen bouwen, omdat corporaties ‘de weg kwijt zijn’. De Rotterdamse burgemeester Aboulaleb noemt hij ‘knettergek’ omdat die het Vluchtelingenverdrag wil aanpassen. ‘Dan worden onze beginselen gewoon aan de kant gezet. Een populair orakel mag dat blijkbaar zeggen.’

Baldewsingh wil dat de PvdA zich bevrijdt van ‘de sociaal-liberale wurggreep’, zoals Corbyn deed met Labour. ‘Ik behoor tot de stoottroepen die de partij weer naar links willen krijgen. De partij moet weer activistisch worden. Het technocratische afschudden.’ Asscher kan de Nederlandse Corbyn worden, vindt de wethouder. ‘Ik zie hem veranderen en krachtiger worden. Maar hij mag grotere stappen nemen.’

De laatste PvdA-wethouder in de grote steden heeft zo zijn eigen zorgen. Baldewsingh is 54 jaar, loopt al heel lang mee in de PvdA en wordt gezien als ‘een machtspoliticus’. Zeker na de opkomst van Jesse Klaver is dat een probleem: de PvdA voelt zich oud en onzeker. Baldewsingh was erbij toen Sharon Dijksma het bij de laatste ledenraad bijna wanhopig uitriep: ‘Hoe worden we weer een beetje sexy?’

Linksom

We gaan met z’n allen door op de weg die Rabin inzet: linksom

In de strijd om het PvdA-lijsttrekkerschap in Den Haag doet de wethouder er alles aan om energiek en vitaal over te komen. In het debat ‘veegt’ de stuiterende Baldewsingh zijn jonge tegenstander, Martijn Balster, bijna van het podium. Tijdens een optreden bij Omroep West begint hij tot verbazing van de stamelende presentator opeens aan een zelfgeschreven rap. Hij wil een beweging met ‘de razende woede van een afgewezen minnaar’. ‘Ja, ja, ja. Onweerstaanbaar. Ja. Onweerstaanbaar’, rapt Baldewsingh. ‘Een vloed van tederheid.’

Sexy? De leden vinden van niet. Baldewsinghs jongere rivaal komt woensdag als winnaar uit de bus. Balster belooft wel de koers van de wethouder voort te zetten. ‘We gaan met z’n allen door op de weg die Rabin inzet: linksom.’

Maar lang niet iedereen gelooft dat de PvdA de kant op moet van Corbyns Labour. Zo’n 150 kilometer zuidelijker klinken heel andere geluiden. In Eindhoven, een van de weinige steden waar de PvdA nog de grootste is, gelooft wethouder Staf Depla in een tussenweg.

‘We hoeven niet te kiezen tussen markt óf overheid. Dat is meer iets voor andere partijen. Hier in het zuiden werken overheden, bedrijven en kennisinstellingen juist heel goed samen.’

Eerst moeten ze het over rechts proberen, met de ChristenUnie. Als dat niet lukt, zijn wij aan de beurt en moeten we ons interne en externe verhaal op orde hebben

Depla, voormalig Kamerlid, vindt het spijtig dat de term participatiesamenleving – een woord waar Baldewsingh van gruwelt – besmet raakte. ‘Net als marktwerking in de jaren tachtig werd het een dekmantel voor een bezuinigingsoperatie. Toch is het een ontwikkeling die in de samenleving plaatsvindt. Een gezonde maatschappij heeft ruimte voor burgerinitiatieven. Dat willen mensen ook.’

Anders dan Baldewsingh staat Depla achter Aboutaleb als die waarschuwt voor slinkende maatschappelijke spankracht voor vluchtelingenopvang. ‘We moeten het probleem onder ogen zien. We staan voor bestaanszekerheid: een fatsoenlijke arbeidsmarkt, toegankelijk onderwijs, betaalbare zorg en huisvesting. Minstens zo belangrijk is de immateriële bestaanszekerheid. Mensen willen zich thuis voelen in hun buurt, terwijl daar soms niet meer hun eigen taal wordt gesproken. Tegelijkertijd mogen Nederlanders met een allochtone achtergrond niet als tweederangsburgers worden behandeld.’

Kraken

De PvdA scoorde al vanaf 2013 laag in de peilingen. Dat staat dus los van het oordeel over de bewindspersonen

In september 2017 moet er volgens Depla een verhaal van Asscher liggen waarmee de PvdA de gemeenteraadsverkiezingen in kan. Meeregeren sluit de Eindhovense wethouder niet uit. ‘Eerst moeten ze het over rechts proberen, met de ChristenUnie. Als dat niet lukt, zijn wij aan de beurt en moeten we ons interne en externe verhaal op orde hebben.’

Als het zover komt, zal de PvdA ongetwijfeld kraken. De leden spraken zich op de laatste ledenraad uit tegen kabinetsdeelname en mensen als Baldewsingh zullen niet van mening veranderen. ‘De PvdA gaat dan weer pleisters plakken in een rechtse coalitie’, zegt hij. ‘Er zijn malloten in onze partij die roepen dat we het moeten doen. Never nooit! De PvdA gaat niet besturen. Met negen zeteltjes! We zijn in de war. Het dak is van ons huis geblazen. Met de gemeenten als proeftuinen moeten we de partij weer opbouwen, de beweging op gang krijgen.’

PvdA-leden tijdens de ledenraad in het Beatrix gebouw. © ANP

Mocht de PvdA toch in de regering gaan? Baldewsingh: ‘Dan moet de beweging kijken of er een plek voor ons verhaal is binnen de PvdA.’

René Cuperus, wetenschappelijk medewerker bij de Wiardi Beckman Stichting, de denktank van de PvdA – en columnist van de Volkskrant -, ziet een partij die nog niet lijkt te beseffen wat er is gebeurd. Zoals het huis dat verbazend genoeg niet in elkaar stort nadat het een dreun heeft gekregen van Jerommeke, de sterke man uit de strip Suske en Wiske. ‘Huis snapt nog niet wat gebeurd is, heeft even tijd nodig’, legt Jerommeke uit. Een plaatje verder verandert het huis alsnog in een bouwval.

‘Iedereen die zegt dat we zulke goede ministers hadden en dat de nederlaag onterecht is, vergeet één ding’, zegt Cuperus. ‘De PvdA scoorde al vanaf 2013 laag in de peilingen. Dat staat dus los van het oordeel over de bewindspersonen. 50 procent van onze aanhang heeft de partij niet meer nodig om te emanciperen. De andere helft voelt zich verraden.

Rode burchten als Amsterdam, Zaanstad en Rotterdam zijn weg, het rode noorden is verloren. De kweekvijver van wethouders die kunnen doorstromen naar het Binnenhof droogt op. Maar negen zetels is blijkbaar nog te veel om de partij wakker te schudden uit haar posttraumatische stresssyndroom.’

Cuperus plaatst het verlies van de PvdA in een ruimer verband: het hele traditionele politieke centrum verkeert in een systeemcrisis. Daarom is hij sceptisch over de kansen van de PvdA zich ‘als een baron van Münchhausen aan de eigen haren uit het moeras te trekken.’

De buitenwacht ziet partijen als organisaties die net zo degelijk zijn als Shell of de ANWB. In werkelijkheid zijn het reuzen op lemen voeten, die tijd noch menskracht hebben om structureel na te denken over waar het met Nederland heen moet, zegt Cuperus. ‘De PvdA heeft die wankele situatie lang gemaskeerd door telkens een nieuwe leider de arena in te sturen. Maar veel is improvisatie. Kamerleden hebben technocratische kennis op deelterreinen. Als die tien minuten over de partijkoers moeten praten, worden ze al ongemakkelijk.’

De PvdA heeft die wankele situatie lang gemaskeerd door telkens een nieuwe leider de arena in te sturen. Maar veel is improvisatie.

De vraag of Nederland een fatsoenlijke middenklassesamenleving blijft, is voor hem belangrijker dan de toekomst van de PvdA. ‘De samenleving spat uit elkaar. De middenklasse kan zich geen woning in Amsterdam meer permitteren, nieuwe emigranten leven in 19de-eeuwse omstandigheden. En dan is er een rijke bovenklasse. Dat bij elkaar brengen is de opdracht van het politieke midden. In een partij die dat wil, zal het altijd schuren. ‘Omdat je verschillende stemmen in je gelederen hebt. Heel anders dan partijen voor louter geestverwanten zoals GL, D66 of Denk.’

In eerste instantie was de Wiardi Beckman Stichting gevraagd een analyse te maken van de verkiezingsnederlaag. Later ging de opdracht naar Paul Depla, burgemeester van Breda, die dinsdag een juist op de toekomst gericht rapport zal presenteren. Cuperus is er niet rouwig om. ‘Ik heb die gifbeker al meerdere malen leeggedronken.’

Hoe het verder moet? ‘Laat iedere PvdA’er zichzelf opnieuw uitvinden en zijn eigen rommel opruimen, door eigen stad of regio op orde te brengen. We moeten nederig en relevant zijn.’

‘Blom fan ús partij’

Op een stralende zondagmiddag verzamelen zich in het voormalige kerkje van Wergea, onder de rook van Leeuwarden, tientallen wethouders, raadsleden en andere PvdA’ers uit voorheen ‘het rode noorden’ om afscheid te nemen van Lutz Jacobi, die elf jaar Kamerlid was. PvdA’ers als Roelof Offringa, fractievoorzitter in Heerenveen, waar de partij met acht raadsleden dubbel zo groot is als de nummer twee.

Hoe zal dat straks zijn, vraagt Offringa zich bezorgd af. Veel Friezen hoor je hier pleiten voor een terugkeer naar de basis: een PvdA die voorkomt dat mensen 40 procent van hun inkomsten aan huisvesting moeten besteden en die de decentrale zorg op orde brengt.

Er wordt gezongen, een lied op de wijs van Het Dorp. ‘Hé Lutz, wu wolle dy wat sizze/ Do bist de blom fan ús partij.’ Twee landelijke partijgenoten, voormalig Kamerlid Agnes Wolbert en staatssecretaris Jetta Klijnsma, namen de moeite naar Wergea te komen. Waar Jacobi nog eens uitlegt hoe je de PvdA nieuw leven inblaast. ‘Alle lagen van de samenleving moeten elkaar met liefde vasthouden. Als je elkaar vaak treft, gaat het goed komen. En’ – grote grijns – ‘het moet gezellig zijn.’

Zij gaat doen waar Cuperus op aandringt: in de eigen stad ‘de rommel opruimen’. Ze stelt zich, met een kus, kandidaat voor de gemeenteraad van Leeuwarden. ‘Dikke tút voor allemaal.’

Dat is de PvdA waar ook het Binnenhof mee te maken krijgt. ‘Follow the leader’ bestaat niet meer, het ontzag voor de partijtop is verdampt, de lokale afdelingen zoeken hun eigen weg en ‘het interne en externe verhaal’ is niet op orde.

Het is ook de partij waar VVD, CDA en D66 een deel van hun hoop op hebben gevestigd om na deze lange, lange formatie toch nog een meerderheidskabinet te vormen.

Luide roep – De PvdA moet weer een beweging worden

De PvdA moet weer een beweging worden – die roep klinkt luid. Bewegingen doen het goed. Macron werd president van Frankrijk dank zij zijn beweging En Marche. Klaver ziet GroenLinks als een beweging, Denk doet hetzelfde, Trump had het over zijn movement. We zijn een instituut dat weer een beweging van onderop moet worden, zegt wethouder Baldewsingh. ‘De PvdA is altijd een beweging geweest’, vinden kandidaat-partijvoorzitters Astrid Oosenbrug en Gerard Oosterwijk.

En in een videoboodschap voor Lutz Jacobi noemt Asscher haar ‘een sieraad van onze beweging’. Voormalig wethouder Pieter Hilhorst schreef in zijn boek De belofte: ‘Door van de partij een beweging te maken, is ze voor haar succes ook veel minder afhankelijk van de lijsttrekker.’ Alleen partij-ideoloog Cuperus is sceptisch. ‘De PvdA is nu niet eens een partij, laat staan een beweging.’ Zijn analyse: partijen hebben baat bij sterke wortels in maatschappelijke bewegingen.

‘In de jaren zeventig was de PvdA van Den Uyl zo sterk omdat de sociale protestbewegingen politiek werden vertolkt. Zo surft Klaver met GroenLinks nu op de groene golf van zorgen om het klimaat. Partijen zonder stuwende maatschappelijke beweging zijn lege hulzen.’

Volg en lees meer over:  NEDERLAND   POLITIEK   POLITIEKE PARTIJEN   PVDA

Intern advies: PvdA moet zich omvormen tot brede volksbeweging

VK 20.06.2017 De PvdA moet zich de komende vier tot acht jaar volledig richten op het beschermen van bestaanszekerheid op het gebied van werk en inkomen, zorg, milieu en de multiculturele samenleving. Dat zegt de Bredase burgemeester Paul Depla vandaag in Trouw. De klassieke bestuurderspartij moet daarbij worden omgevormd naar een brede volksbeweging.

Depla was door het bestuur van de PvdA gevraagd een advies te schrijven over hoe om te gaan met de grote verkiezingsnederlaag. Dat advies wordt vanavond in Hilversum gepresenteerd. De opdracht aan Depla was zich niet te concentreren op het grote zetelverlies, maar vooral te kijken naar hoe de partij weer een rol van betekenis kan krijgen.

Paul Depla, de burgemeester van Breda. © ANP

‘Een brede progressieve volkspartij.’ Dat is voor Depla nog steeds het ideaal dat de PvdA moet nastreven. Het moet een partij zijn die de verbinding legt tussen verschillende bevolkingsgroepen. Iedereen, binnen en buiten de PvdA, zegt volgens Depla ‘dat we dat ideaal van een brede progressieve volkspartij niet moeten verlaten.’

Invloed boven macht

Het beeld is ontstaan dat de PvdA een scholingsinstituut is voor bestuurders, zegt Depla. Dat moet veranderen. Invloed moet volgens hem boven macht worden gesteld. ‘In een kabinet ben je juist heel beperkt, want je zit vastgeketend aan een regeerakkoord. We hadden te weinig invloed op de maatschappelijke en publieke agenda.’

Toch sluit Depla opnieuw regeren niet uit. Wel vindt hij dat eerst moet worden onderzocht of een kabinet over rechts echt niet mogelijk is.

Demissionair minister Asscher verlaat de wekelijkse ministerraad. © ANP

De nadruk op bestaanszekerheid is een constante in de geschiedenis van de PvdA. In het rapport Bewogen beweging, waarmee de partij zich in 1989 op de verkiezingen voorbereidde, werd ‘bestaanszekerheid’ als eerste prioriteit genoemd. Het leidde tot Lubbers III, met Wim Kok als vicepremier. Ook Hans Spekman, tot oktober nog partijvoorzitter, noemt bestaanszekerheid vaak als kern van de sociaal-democratie.

Lees hier meer over de PvdA, de verkiezingen en de formatie

De conclusies van de officiële interne evaluatie van de PvdA sluiten aan bij het verhaal dat verslaggevers Frank Hendrickx en Ariejan Korteweg al maakten over de crisis in de PvdA én de vraag of de partij ondanks de grootste verkiezingsnederlaag uit de politieke geschiedenis toch zou kunnen gaan regeren. Paul Depla, die het onderzoek leidde, komt daarin ook aan het woord. Dat verhaal leest u hier.

‘Afgelopen zaterdag zei Asscher het voor de zevenentwintigste keer, ditmaal in onder andere Het Parool, een regiokrant uit Amsterdam: Hij. Doet. Het Niet. Waarom zou hij ook? Hij lijkt het prima naar zijn zin te hebben, als demissionair minister.’ Lees hier de column van Sheila Sitalsing.

Enkele tientallen burgemeesters en wethouders van de PvdA willen dat de partij gaat meeregeren. Burgemeester Jan Nieuwenburg van Hoorn: ‘In de oppositie gaan we een beetje lopen dolen. Eindelijk marcheert de economie. Dan moet je niet rechts er met de buit vandoor laten gaan.’

Na de zware verkiezingsnederlaag heeft Lodewijk Asscher overwogen te stoppen. Dat vertelt hij eerder in een interview met de Telegraaf. ‘Als je 29 zetels verliest, dan gaat dat door je hoofd.’

Volg en lees meer over:  NEDERLAND  POLITIEKE PARTIJEN   POLITIEK   PVDA

Demissionair minister van sociale zaken en werkgelegenheid en vicepremier Lodewijk Asscher (PvdA) wordt na het verlaten van de ministerraad op het Binnenhof aangeklampt door een fan. © ANP

‘PvdA mist aansluiting met de samenleving’

Trouw 20.06.2017 De partij moet niet capituleren voor maatschappelijke ontwikkelingen en laten zien dat ze nodig is, zegt verkenner Depla.

De PvdA moet de komende jaren veranderen van een klassieke bestuurderspartij in een brede volksbeweging die naast en met de mensen opkomt voor ieders bestaanszekerheid. De partij moet zich ‘volledig focussen’ op de thema’s werk en inkomen, zorg, milieu en de multiculturele samenleving om het geloof in de sociaaldemocratie terug te winnen. Dat is in hoofdlijnen het advies dat PvdA-prominent Paul Depla vanavond presenteert in Hilversum. Hij blikt er in deze krant alvast op vooruit.

De bijeenkomst vormt het sluitstuk van de werkzaamheden van Depla. De burgemeester van Breda was na de verkiezingen van maart door de partij gevraagd om te onderzoeken hoe de PvdA het verlies van 29 Kamerzetels te boven kan komen. Depla maakte een verkennende ronde langs de velden, won binnen en buiten de partij advies in bij honderden mensen om zo tot ‘toekomstgerichte aanbevelingen’ te komen. “Ik leg alleen de hoeksteentjes van de puzzel.”

Netflixisering

Depla ziet de ‘netflixisering’ van de maatschappij als een van de oorzaken van de ineenstorting van de partij. “De samenleving valt uiteen in kleine groepjes die in hun eigen informatiebubbels leven, met elk hun eigen politieke partij. Er is sprake van een versplinterde verzuiling, terwijl de PvdA juist altijd heeft gestaan voor verbinding tussen de verschillende bevolkingsgroepen om zo maatschappelijke ontwikkelingen aan te pakken die voor al die groepen van belang zijn.”

In die nieuwe verzuiling moet de PvdA niet meegaan, stelt Depla. “Als de PvdA een eigen zuiltje wordt, kunnen we beter ophouden te bestaan. Dan doe je geen recht aan waar de partij ooit voor is opgericht en wat nog steeds van betekenis is, namelijk dwars door de bevolkingsgroepen heen mensen binden. Iedereen, binnen en buiten de PvdA, zegt dat we dat ideaal van een brede progressieve volkspartij niet moeten verlaten.”

Lodewijk Asscher. © ANP

Om dat ideaal toekomstbestendig te maken, moet de partij zichzelf weer een duidelijk smoelwerk geven. De komende vier tot acht jaar zou ze zich daarom volledig op het thema bestaanszekerheid moeten concentreren, vindt Depla. Daaronder schaart hij vier hoofdthema’s: werk en inkomen, zorg, milieu en de multiculturele samenleving. “Op die punten voelen mensen zich niet altijd zeker over hun bestaan en verwachten ze van de PvdA een agenda die verdergaat dan capituleren voor maatschappelijke ontwikkelingen.”

Besturen met buikpijn

Daarnaast zou de partij zichzelf moeten bevrijden van het beeld van een klassieke bestuurderspartij, meent Depla. “Er is het beeld dat het land in goede handen is bij ons en we het land uit de crisis hebben geholpen. Daarmee presenteren we ons als een soort ENA-partij, naar die Franse eliteopleiding die bestuurders klaarstoomt. Alsof de PvdA een scholingsinstituut is voor bestuurders. Dat willen we niet. Dat vinden we te weinig.”

Uit de analyse van Depla komt een beeld naar voren van een partij die grote moeite heeft zichzelf een beetje leuk in de etalage te zetten. De top weet haar compromissen met moeite uit te leggen aan de achterban, leden staren zich blind op de weg in plaats van de horizon en ledenraden hebben de sfeer van een zitting bij de rechtbank.

“In wezen zijn we meer een oppositiepartij die bestuurt met buikpijn”, aldus Depla. Hij vergelijkt de sfeer in de partij met het kind dat voor een moeilijk proefwerk een zeven haalt. “Dan kun je als vader zeggen: ‘Nou, drie punten te weinig voor een tien’. Of je zegt: ‘Dat heb je goed gedaan’. Dat beeld dat we maar geen tienen haalden, leidde tot chagrijn en dat werd vervolgens het beeld naar buiten toe. Het kinderpardon is daar wel het grootste voorbeeld van. We hadden als partij ook kunnen zeggen: ‘Dat hebben we goed geregeld.'”

Het hielp daarbij niet dat de PvdA-kopstukken zich de afgelopen jaren afschermden, concludeert Depla. “Alles was erop gericht om uit de crisis te komen. Daar werd de top blind van. Ze zagen niet dat leden het gevoel hadden dat hun inspraak er niet meer toe deed. We zijn sowieso te weinig naast de mensen gaan staan. Neem de Q-koorts in Brabant. We leken meer op een verzekeringsbedrijf dan een partij die voor burgers opkomt.”

Trots

Dat de PvdA ook best trots op zichzelf mag zijn, kreeg Depla tijdens zijn rondgang alleen van buitenstaanders horen. “Binnen de partij gaat het niet over de mooie reis die we willen afleggen, maar over de moeren en bouten die nodig zijn om het schip voor die reis te laten varen. We verliezen onszelf in de details. In plaats daarvan zouden we best wat minder bescheiden kunnen zijn, én: we mogen het ook gezellig hebben met elkaar hebben.”

De ledenraad meteen na de verpletterende verkiezingsuitslag van maart was voor hem precies het toonbeeld van hoe het níet meer moet. Een Jaarbeurshal vol rijen stoelen en de ene na de andere ‘ome Harry van de PvdA’ die zijn gal spuwde in de microfoon. “Het leek wel een rechtszaal; mensen haken daardoor af. Als we die niet weten te veranderen, wordt de drempel voor nieuwkomers om actief te worden wel heel hoog.” Hoe Depla het had aangepakt? “We hadden na verloop van tijd gewoon de bierpomp open moeten zetten om samen het verdriet te verwerken.”

Geen agenda

Volgens Depla moet de PvdA het verkrijgen van invloed boven het vergaren van macht plaatsen. “Het misverstand is dat je alleen invloed hebt als je macht hebt. Terwijl je in een kabinet juist heel beperkt bent, want je zit vastgeketend aan een regeerakkoord. Kijk naar de afgelopen jaren. We hebben te weinig invloed uitgeoefend op de maatschappelijke en publieke agenda. Er lag geen agenda van de sociaaldemocratie waar mensen warm voor liepen.”

Tijdens de verbouwing van de partij kan de PvdA in theorie best meeregeren, vindt de burgemeester. Mits zij zaken kan regelen die passen bij het scherpgestelde kompas. “Macht is niet heilig en zaligmakend, maar het is ook geen verboden woord. Maar gelet op de geloofwaardigheid van de politiek zou ik eerst verkennen of een kabinet over rechts echt niet mogelijk is. Als dat niet lukt, is het logisch dat je als PvdA ook gaat kijken, maar we moeten onze geloofwaardigheid niet weer op het spel zetten omdat andere partijen dat niet durven.”

De rol van Samsom

Een opvallend detail in Depla’s studie is de rol van partijleider Diederik Samsom. Of beter gezegd: zijn functie. Volgens Depla was het ‘gezien Diederiks rol in de kabinetsformatie en zijn karakter veel logischer geweest om hem vicepremier te laten worden’ in Rutte-II. Hij werd fractievoorzitter. Samsom had in aanloop naar de verkiezingen van 2012 gezegd in de Kamer te blijven als hij van de PvdA niet de grootste partij wist te maken. Depla: “Dat was een reactie op het falen van de samenwerking tussen Bos en Balkenende in een vorig kabinet.

Maar daarmee vecht je een vorige oorlog uit. Achteraf had je op basis van het karakter van Diederik een andere conclusie moeten trekken.” Iemand als Frans Timmermans, die in 2012 minister van buitenlandse zaken werd, was geschikter geweest als fractieleider, denkt Depla. “Hij had als buitenboordmotor beschouwend kunnen zijn.” Huidig partijleider Lodewijk Asscher was in dat scenario wethouder in Amsterdam gebleven.

Lees ook: Hoe de volkspartijen kopje-onder gingen.

‘PvdA moet brede volksbeweging worden die opkomt voor mensen’

NU 20.06.2017 De PvdA moet de komende jaren veranderen van een klassieke bestuurderspartij in een brede volksbeweging die naast en met de mensen opkomt voor ieders bestaanszekerheid. Dat is de belangrijkste aanbeveling die coryfee Paul Depla dinsdag zal geven aan zijn partij.

In dagblad Trouw geeft hij dinsdag alvast inzage in zijn rapport.

Het prominente partijlid en burgemeester van Breda, deed in opdracht van de PvdA onderzoek naar hoe de partij het verlies van 29 zetels bij de laatste Tweede Kamerverkiezingen te boven kan komen.

De partij moet zich volgens het onderzoek “volledig focussen op de thema’s werk en inkomen, zorg, milieu en de multiculturele samenleving om het geloof in de sociaaldemocratie terug te winnen”.

Depla sprak voor het rapport met honderden mensen binnen en buiten de partij om te komen tot wat hij noemt “toekomstgerichte aanbevelingen”.

Netflixisering

Een van de belangrijkste oorzaken van de ineenstorting van de partij noemt Depla de ‘Netflixisering van de maatschappij’.

“De samenleving valt uiteen in kleine groepjes die in hun eigen informatiebubbels leven, met elk hun eigen politieke partij. Er is sprake van een versplinterde verzuiling waarin de partij niet mee moet gaan. Als de PvdA een eigen zuiltje wordt kunnen we beter ophouden te bestaan”, stelt hij.

Het rapport zegt verder dat “de partij zal zichzelf snel weer een duidelijk smoelwerk zal moeten geven. De komende twee kabinetsperiodes zou de PvdA zich volledig op het thema bestaanszekerheid moeten richten. Kiezers verwachten van de PvdA dat we verder gaan dan capituleren voor maatschappelijke ontwikkelingen”.

Onderzoek

NU.nl deed afgelopen tijd ook onderzoek naar de achtergronden van het verlies van de PvdA. Onder andere de manier van regeren met de VVD, de ouderwetse partijstructuur en de lijsttrekkersverkiezing speelden een rol.

Op basis van de vele gesprekken komt bovendien een beeld naar voren van een inhoudelijk diep verdeelde partij, waarvan vele twijfelen aan het voortbestaan. Zo stellen drie onlangs vertrokken Kamerleden dat de partij zichzelf de vraag moet stellen of de sociaaldemocratie nog wel nodig is.

“De vraag bij de PvdA zou moeten zijn: Moet er nog wel een sociaaldemocratie zijn? En misschien is de conclusie wel: Misschien kan de sociaaldemocratie er beter niet zijn”, aldus een betrokken PvdA’er.

Lees het hele onderzoek hier:

Zie ook: NU.nl onderzoekt: Waar ging het mis bij de PvdA?

Lees meer over: PvdA

PvdA gaat strijd ‘populisten’ aan

Telegraaf 20.06.2017  ’Populisten’ zijn in het gat gesprongen dat de sociaaldemocratie heeft laten ontstaan. Dat concludeert de Bredase PvdA-burgemeester Paul Depla na een ’verkenning’ van de problemen binnen zijn partij. Hij adviseert daarom onder meer een kritischere houding ten aanzien van de rol van de islam in Nederland.

Na zijn licht op te hebben gestoken zowel binnen als buiten de partij over het waarom van de enorme verkiezingsnederlaag in maart, concludeert Depla dat de PvdA niet voldoende heeft gestaan voor ’bestaanszekerheid’. „Door die onzekerheid te negeren (of erger nog, te bagatelliseren) worden de mensen die zich onzeker voelen onbewust en onbedoeld in de armen van de xenofoben en racisten gedreven.”

In zijn verkenning pleit hij er dan ook voor dat de PvdA ’pal’ gaat staan „voor de waarden van de economische en culturele emancipatie gericht op het versterken van de autonomie van de mensen.” Volgens hem betekent dit dat er ’afstand’ genomen moet worden „van politieke stromingen in de islam en religieus-conservatieve groepen onder migranten.”

Ook op het gebied van zorg ziet Depla dat het mis is gegaan. „Voordat je het weet, ben je de sloper van de verzorgingstehuizen in plaats van de opbouwer van aanspreekbare zorg in de wijken”, aldus de Bredase burgervader.

Hij vindt dat de PvdA nu een ’brede volksbeweging’ moet worden, in plaats van een ’bestuurderspartij’. De hoofdthema’s waarop gericht zou moeten worden, zijn ’werk en inkomen’, ’milieu’, ’zorg’ en ’wonen en samenleven’.

PvdA’ers staat een potje navelstaren te wachten

Telegraaf 20.06.2017 Terwijl er door de beoogde coalitiepartijen steeds wanhopiger naar de PvdA gekeken wordt voor steun voor een meerderheidskabinet, richt de partij het vizier op zichzelf. Vandaag wordt het nieuwste rapport gelanceerd, bedoeld om het tij te keren.

PvdA’ers staat weer een ouderwets potje navelstaren te wachten. Met bier, pizza en live muziek worden leden naar Hilversum gelokt om de ’toekomstverkenning’ te bespreken die de Bredase PvdA-burgemeester Paul Depla heeft opgesteld na gesprekken met mensen ’binnen en buiten de partij’.

Uitdagingen

Zo zullen de sociaaldemocraten volgens ingewijden kleur op de wangen moeten krijgen door zich meer een oppositiestijl aan te meten met een herkenbaar verhaal dat aansluit op de ’uitdagingen’ van deze tijd, zoals migratie en de arbeidsmarkt. Ook moet de PvdA weer een ’partij worden die aanspreekt’ door zich bijvoorbeeld te profileren op thema’s als de positie van basisschoolleraren en het eigen risico in de zorg. Daarbij moet er meer oor zijn voor de geluiden die vanuit de samenleving zelf komen om zo van de PvdA weer een brede volkspartij te maken.

Dat dit een proces is dat enkele jaren in beslag neemt, wordt voor lief genomen. Volgens de verkenning liggen de problemen immers dieper dan één dramatische verkiezingsuitslag. Hierin zit ’m ook de reden dat PvdA-leider Asscher in steeds hardere bewoordingen ’nee’ zegt tegen deelname aan een kabinet met VVD, CDA en D66.

Bij het CDA zegt men inmiddels overtuigd te zijn van Asschers ’nee’. Maar VVD en D66 zien nog altijd mogelijkheden. Vandaag komt het ’motorblok’ bijeen met Tjeenk Willink om zich te buigen over de volgende stap in het formatieproces.

Intussen wacht de andere gegadigde, de ChristenUnie, rustig af tot men zich weer tot haar wendt.

Analyse Depla: ‘PvdA moet volksbeweging worden’

Elsevier 20.06.2017 Vandaag presenteert de burgemeester van Breda, Paul Depla, zijn analyse over de verkiezingsnederlaag van de Partij van de Arbeid. Na het recordverlies van 15 maart onderwierp Depla zijn partij aan een grondig onderzoek.

De Partij van de Arbeid leed bij de Tweede Kamerverkiezingen een verlies van 29 zetels – een niet eerder geëvenaard record in de naoorlogse parlementaire geschiedenis.

Depla werd gevraagd met een analyse te komen. Die levert hij vanavond op een partijbijeenkomst in Hilversum. In gesprek met dagblad Trouw blikt hij vooruit op zijn conclusie: ‘De Partij van de Arbeid is slachtoffer geworden van de “netflixisering” van de maatschappij.’

Depla ontwaart een nieuwe verzuiling: ‘De samenleving valt uiteen in kleine groepjes die in hun eigen informatiebubbels leven, met elk hun eigen politieke partij. Er is sprake van versplinterde verzuiling, terwijl de PvdA juist altijd heeft gestaan voor verbinding.’ Mogelijk doelt Depla op partijen die een deelbelang vertegenwoordigen, zoals DENK, 50Plus of Partij voor de Dieren. ‘Als de PvdA een eigen zuiltje wordt, kunnen we beter ophouden te bestaan.’

‘De Partij van de Arbeid moet weer een brede volksbeweging worden,’ filosofeert Depla tegen Trouw. Hij benadrukt dat er voor de sociaal-democraten vier thema’s van belang zijn: werk en inkomen, zorg, milieu en de multiculturele samenleving. Volgens de burgemeester van Breda moet de noodlijdende partij zich de komende vier tot acht jaar richten op eigen bestaanszekerheid.

Financiële problemen

Maandag werd bekend dat de PvdA naast een ideologisch probleem ook een financieel probleem heeft. De bijdrage van het Rijk gaat door het zetelverlies bij de verkiezingen fors omlaag, en door een fout in het boekhoudsysteem zijn honderden openstaande rekeningen niet geïnd.

De PvdA ging van 38 naar 9 zetels in de Tweede Kamer. Dat betekent niet alleen dat de rijksbijdrage vanaf begin volgende maand wordt verlaagd, maar ook dat er veel minder Kamerleden een deel van hun salaris afdragen aan de partij. Sinds 2009 dragen verkozen volksvertegenwoordigers zo’n 5,5 procent van hun salaris af aan de partij. Hoewel deze afdrachtregeling een stuk minder lucratief is dan die van de SP, waar politici niet meer verdienen dan een modaal inkomen, draagt ieder Kamerlid toch zo’n 5.000 euro per jaar bij aan de partijkas.

Lees verder: Sinds verkiezingsverlies kampt PvdA met groeiende geldproblemen 

Daarnaast kampt de partij met problemen met een nieuw administratiesysteem. De invoering van het systeem verloopt verre van vlekkeloos. Daarom zijn veel betalingen nog niet geïnd. Het contributiegeld van veel leden staat nog niet op de PvdA-rekening en ook de afdracht van een aantal politici is nog niet geïnd. Om welke bedragen het gaat wil de partij niet zeggen.

   Berend Sommer (1990) is online redacteur bij Elsevier Weekblad. Hij studeerde geschiedenis aan de Universiteit Leiden. Zijn debuut Duchamp verscheen in juni 2017 bij Uitgeverij Prometheus.

Paul Depla

PvdA moet weer een duidelijk smoelwerk krijgen

AD 20.06.2017 De Partij van de Arbeid moet de komende jaren van een klassieke bestuurderspartij veranderen in een brede volksbeweging, die naast en met de mensen opkomt voor ieders bestaanszekerheid. Daarnaast moet de PvdA weer een duidelijk smoelwerk krijgen. Dat is de belangrijkste aanbeveling die de Bredase burgemeester Paul Depla, prominent lid van de partij, vanavond zal geven aan zijn partij tijdens een ledenavond in Hilversum.

Depla deed onderzoek naar het historische zetelverlies tijdens de Tweede Kamerverkiezingen op 15 maart van dit jaar. De PvdA verloor 29 zetels en zit nu nog maar met negen leden in de Kamer.

Focussen

Er lag geen agenda van de so­ci­aal­de­mo­cra­tie waar mensen warm voor liepen

In dagblad Trouw geeft Depla alvast inzage in zijn rapport. De partij moet zich volgens zijn onderzoek ‘volledig focussen op de thema’s werk en inkomen, zorg, milieu en de multiculturele samenleving om het geloof in de sociaaldemocratie terug te winnen.’

Depla sprak voor het rapport met honderden mensen binnen en buiten de partij om zo tot ‘toekomstgerichte aanbevelingen’ te komen. ,,Ik leg alleen de hoeksteentjes van de puzzel.”

Verzuiling

 

Partijleider Lodewijk Asscher © ANP

Als de PvdA een eigen zuiltje wordt, kunnen we beter ophouden te bestaan

Een van de belangrijkste oorzaken van de ineenstorting van de partij is volgens de PvdA-prominent de ‘Netflixisering van de maatschappij’. ,,De samenleving valt uiteen in kleine groepjes die in hun eigen informatiebubbels leven, met elk hun eigen politieke partij. Er is sprake van een versplinterde verzuiling, terwijl de PvdA juist altijd heeft gestaan voor verbinding tussen de verschillende bevolkingsgroepen om zo maatschappelijke ontwikkelingen aan te pakken die voor al die groepen van belang zijn.”

Het is volgens Depla van groot belang dat de PvdA niet meegaat in die verzuiling. ,,Als de PvdA een eigen zuiltje wordt, kunnen we beter ophouden te bestaan. Dan doe je geen recht aan waar de partij ooit voor is opgericht en wat nog steeds van betekenis is, namelijk dwars door de bevolkingsgroepen heen mensen binden. Iedereen, binnen en buiten de PvdA, zegt dat we dat ideaal van een brede progressieve volkspartij niet moeten verlaten.”

Bestuurdersclub

In het rapport staat verder dat de partij zal zichzelf snel weer een ‘duidelijk smoelwerk’ zal moeten geven en af moet van het imago van een klassieke bestuurderspartij.

,,Er is het beeld dat het land in goede handen is bij ons en we het land uit de crisis hebben geholpen. Daarmee presenteren we ons als een soort ENA-partij, naar de Franse eliteopleiding die bestuurders klaarstoomt. Alsof de PvdA een scholingsinstituut is voor bestuurders. Dat willen we niet. Dat vinden we te weinig.”

Volgens Depla moet zijn partij invloed boven het vergaren van macht plaatsen. ,,Het misverstand is dat je alleen invloed hebt als je macht hebt. Terwijl je in een kabinet juist heel beperkt bent, want je zit vastgeketend aan een regeerakkoord”, aldus Depla. ,,Kijk naar de afgelopen jaren. We hebben te weinig invloed uitgeoefend op de maatschappelijke en publieke agenda. Er lag geen agenda van de sociaaldemocratie waar mensen warm voor liepen.”

Sinds verkiezingsverlies kampt PvdA met groeiende geldproblemen

Elsevier 19.06.2017 De financiële problemen van de Partij van de Arbeid stapelen zich op. De bijdrage van het rijk gaat fors omlaag door het zetelverlies bij de verkiezingen, en door een fout in het boekhoudsysteem zijn honderden betalingen niet geïnd.

Dat meldt RTL Nieuws maandag. De partij moet zelfs werknemers ontslaan om te bezuinigen. PvdA ging van 38 naar 9 zetels in de Tweede Kamer. Dat betekent niet alleen dat de rijksbijdrage vanaf begin volgende maand wordt verlaagd, maar ook dat er veel minder Kamerleden een deel van hun salaris afdragen aan de partij.

 Arendo Joustra: dat de PvdA niet is beloond, moet niet verbazen

Problemen met administratiesysteem

Sinds 2009 dragen verkozen volksvertegenwoordigers zo’n 5,5 procent van hun salaris af aan de partij. Hoewel de afdrachtregeling een stuk minder lucratief is dan die van de SP, waar politici niet meer verdienen dan een modaal inkomen, draagt elk Kamerlid toch zo’n 5.000 euro per jaar bij aan de partijkas.

Daarnaast kampt de partij met problemen met een nieuw administratiesysteem. De invoering van het systeem verloopt verre van vlekkeloos. Daarom zijn veel betalingen nog niet geïnd. Het contributiegeld van veel leden staat nog niet op de PvdA-rekening en ook de afdracht van een aantal politici is nog niet geïnd. Om welke bedragen het gaat wil de partij niet zeggen.

Mes in personeelsbestand

Na de verkiezingen is crisis uitgebroken bij de PvdA. Voorzitter Hans Spekman moest het veld ruimen, en zal in oktober aftreden. Door de bezuinigingen zal hij niet de enige PvdA’er zijn die de deur wordt gewezen. Tientallen medewerkers op het partijbureau en in de Kamer zouden hun baan kwijtraken.

Al voor de verkiezingen kwam aan het licht dat veel grote politieke partijen, waaronder naast de PvdA ook CDA en VVD, met geldproblemen zitten. Omdat het ledenaantal afneemt, loopt de partijkas langzaam leeg. Daarnaast wordt ook de subsidie minder omdat de partijen minder leden hebben, en omdat de subsidie aan politieke partijen is verlaagd als bezuinigingsmaatregel.

  Bauke Schram Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier Weekblad.

OP DE TOEKOMST

PvdA 17.06.2017 Het Partijbestuur heeft mij begin april benaderd om de PvdA een spiegel voor te houden. Om een toekomstgerichte analyse op te stellen, geen dik rapport, maar een serie observaties en een aantal adviezen. Dit heb ik met veel plezier samen met de Wiardi Beckmanstichting en met leden en experts van binnen en buiten de partij gedaan. Hieronder staat een beknopte samenvatting van die analyse.

De opdracht voor de PvdA is niet eenvoudig. We zullen met alle energie moeten werken aan een partij die herkenbaar en geloofwaardig is als brede progressieve volkspartij. Een inhoudelijk herkenbare agenda is van groot belang. Maar politiek gaat om meer dan alleen de inhoud. We kunnen alleen succesvol zijn als we aansprekend en inspirerend zijn.

Dat stelt eisen aan de structuur en cultuur van onze organisatie. Net zoals het eisen stelt aan de manier waarop we als PvdA politiek bedrijven. En de manier waarop we campagne voeren. Ook op deze punten moeten we kritisch in de spiegel kijken. En zouden we juist nu duidelijke keuzen moeten maken.

In de analyse waar het partijbestuur om heeft gevraagd, wordt daarom stil gestaan bij:

  1. Wat voor een partij willen we zijn: het wezen van de PvdA.
  2. Wat is de agenda van de PvdA: de idealen van de PvdA
  3. Wat voor een organisatie ondersteunt agenda van de PvdA
  4. Wat is een aansprekende stijl van politiek bedrijven

I. Het wezen van de PvdA

De PvdA is altijd een brede progressieve volkspartij geweest. De laatste decennia is dit steeds moeilijker geworden. De verdeelde samenleving speelt brede volkspartijen als de PvdA steeds meer parten. Het is de verzuiling in een eigentijdse vorm, waarbij de nieuwe zuiltjes steeds kleiner en specifieker lijken te worden. Ook op de kiezersmarkt zien we de gevolgen van de versplinterde verzuiling.

Ons electorale systeem maakt het mogelijk dat iedere nieuwe zuil zijn eigen nieuwe partij krijgt. Ik noem het de ‘Netflixisering’ van de politiek. Door deze versplintering lijkt voor brede volkspartijen geen plaats meer te zijn. En juist dat, een brede volkspartij, waren wij als PvdA altijd. Dus hebben we het als PvdA – net als andere brede volkspartijen – zwaar.

Hoewel de dominante maatschappelijke trends de keuze voor één zuil zou rechtvaardigen, is er vrijwel niemand binnen de PvdA die een dergelijke beweging omarmt. Wil de PvdA echt overleven als een brede progressieve volkspartij, zal het tegen de stroom in moeten roeien. Dat lukt alleen als de PvdA in staat is om duidelijk te maken waar de partij voor staat.

De laatste jaren is de PvdA is bij het antwoord op deze vraag te lang op twee gedachten blijven hinken. Aan de ene kant was de PvdA de partij die stond voor de sociaaldemocratische idealen. Aan de andere kant werd vaak aangegeven dat de PvdA uiteindelijk de partij van de sterke bestuurders waren. Die dubbele positie komt de herkenbaarheid van de PvdA niet ten goede.

II. De idealen van de PvdA

Hoewel de PvdA zich vaak presenteert als een bestuurderspartij, zien we onszelf vooral als een brede progressieve volkspartij. Gedreven door idealen. Vrijwel iedereen is ervan overtuigd dat PvdA in wezen een waardenpartij is. We moeten als partij leidend zijn in de zoektocht naar het verkennen van de belangrijkste, maatschappelijke vraagstukken.

Macht (bijvoorbeeld door te regeren) kan daarbij handig zijn. Maar het is geen doel op zichzelf. Het gaat uiteindelijk om de invloed die de sociaaldemocratische beweging heeft op de maatschappelijke en politieke agenda.

Als PvdA hoeven we niet op zoek te gaan naar nieuwe idealen. Integendeel, we kunnen vol trots vasthouden aan het aloude ideaal van het streven naar een gemeenschap van vrije mensen, zoals Den Uyl het omschreef. We beseffen alleen wel dat dit ideaal door de veranderende maatschappelijke context steeds bij de tijd gehouden moeten worden. Den Uyl was van mening dat de gemeenschap van vrije mensen alleen zou ontstaan als er bestaanszekerheid voor iedereen was. Vrijheid veronderstelt bestaanszekerheid.

De PvdA zou dus moeten staan voor het versterken van die bestaanszekerheid. Door die strijd voor bestaanszekerheid centraal te stellen, kunnen we als partij de spreekbuis worden voor de maatschappelijke beweging die de bestaanszekerheid in de huidige samenleving wil versterken. We hoeven zo dus ook niet alleen conservatief te zijn.

Waar de sociaaldemocratie niet meer lijkt te gaan voor bestaanszekerheid, duiken populisten handig in dit vacuüm. Toch hoeft bestaanszekerheid niet het domein van populisten te worden. In discussies over de toekomst van arbeid is namelijk meer mogelijk dan alleen een strategie van valse beloftes, capitulatie, of een van de kop in het zand.

Het is goed om te kijken wat op dit moment de belangrijkste pijlers van bestaanszekerheid zijn.

  1. Werk en inkomen door globalisering, flexibilisering en robotisering
  2. Milieu door klimaatverandering
  3. Zorg door vergrijzing
  4. Wonen en samenleven door de multiculturele samenleving

Dit zijn de vier thema’s die de belangrijkste dragers van bestaanszekerheid vormen, en waarop de PvdA zich dus de komende tijd volledig moet richten. De PvdA als partij die staat voor het versterken van de bestaanszekerheid. Omdat alleen dan mensen in staat zijn om echt te geloven in de toekomst. En optimistisch vooruit kunnen gaan.

III. De organisatie van de PvdA

De toekomst van de PvdA moet liggen in het zijn van een beweging. Een beweging georganiseerd rond de inhoudelijke vraagstukken waar de PvdA zich op gaat richten. In deze netwerken vinden, daarbij verbinding makend met afdelingen en regionale actiecentra, inhoudelijke debatten plaats. De inhoudelijke netwerken hebben een open karakter. Leden en niet leden kunnen deelnemen aan de activiteiten.

Een maatschappelijke beweging ontstaat echter niet bij toverslag. Het kost veel tijd en energie om deze beweging op te bouwen. Daarom moet het komende jaar tijd capaciteit – zowel in mensen als in centen – worden vrijgespeeld om de ontwikkeling richting beweging van netwerken mogelijk te maken. Op dit moment is de PvdA voor een groot deel georganiseerd langs de lijnen van de beroepsgroepen van politici.

Maar het is de vraag of we wel in staat zijn om op deze manier echt agenda-bepalend bezig te zijn op de thema’s waar je als PvdA het verschil wil maken. In plaats een organisatie van beroepsgroepen te zijn, zou het wellicht beter zijn om de partij in te richten als een organisatie van netwerken. De inzet van de netwerken zou dus minder moeten liggen op besluitvorming, en veel meer op de ideeënvorming. Die behoefte is breed aanwezig binnen de partij.

Ook de communicatie moet dan anders: de ontvanger met al zijn en haar emoties moet veel meer centraal staan in onze communicatie. Dat maakt onze communicatie veel effectiever.

De afgelopen jaren is veel tijd en moeite gestoken in het versterken van de ledendemocratie. Het is mooi dat deze ontwikkeling is ingezet. Op veel punten loopt de PvdA in dit opzicht voorop. Toch knaagt het. Want de manier waarop het binnen de PvdA georganiseerd is, wordt het stemmen over moties en amendementen de hoogste vorm van de ledendemocratie.

Terwijl het lidmaatschap waarde krijgt als men als lid dingen kan doen. En het gezellig is binnen de partij. Het kunnen loslaten van de stemdemocratie vraagt wellicht het een en ander van onze manier van werken. Het zou aardig zijn om met radicale voorstellen te komen. Voorstellen waarin we niet voortborduren op bestaande structuren en we tot marginale aanpassingen komen, maar we met voorstellen komen waarmee we een fundamenteel nieuwe start maken.

IV. De stijl van de PvdA

We zullen als PvdA weer ambitieus moeten zijn in onze idealen en veel bescheidener in de oplossingen. Juist in het zoeken van de oplossingen moet een eigentijdse politicus veel meer willen varen op de ervaring en de kennis in de samenleving. Als PvdA moeten we een positieve houding hebben.

Ten opzichte van elkaar (“De PvdA zal gezellig zijn, of de PvdA zal niet zijn”), maar ook ten opzichte van maatschappelijke initiatieven. Dergelijke initiatieven kunnen als een sociaal alternatief dienen voor het liberale dogma van de eigen verantwoordelijkheid. We moeten nieuwe maatschappelijke bewegingen omarmen en versterken, omdat ze een nieuw aansprekend vehikel zijn waarmee de bestaanszekerheid van mensen kan worden versterkt.

Als we dat niet doen, worden we in het oog van de samenleving namelijk meer en meer technocraten in plaats van aansprekende politici. Dat is lastig, want de gulzigheid van de ambtelijke-professionele wereld is groot en heeft grote gevolgen. Na verloop van tijd verliezen de bestuurders hun politiek-bestuurlijke antenne en politiek-bestuurlijke uitstraling.

Men verliest contact met de andere domeinen. En worden symbool van een voor de buitenwereld vrij gesloten bestuurlijke wereld. Politieke partijen hebben een rol om te voorkomen dat de politicus een beleidsmedewerker wordt. Bijvoorbeeld in de werving van politici. En ook in onze scholingsprogramma’s zouden we veel meer moeten richten op de eigenschappen die van een politicus mogen worden verwacht in de huidige tijd: waarin we mensen scholen in politieke acties en het politieke handwerk.

Tot slot

Met deze analyse eindigt niet het veranderingsproces. Integendeel. We beginnen pas. De analyse is niet meer dan de vier hoekstukjes van een puzzel die we de komende jaren met vele mensen moeten leggen. De PvdA heeft het niet gemakkelijk. Maar er is geen reden voor te groot pessimisme. Want als zelfs Feyenoord het heeft geflikt om toch weer eens kampioen te worden, kunnen we als PvdA er ook zeker weer er helemaal bovenop komen!

DOWNLOAD: DE VOLLEDIGE ANALYSE

juni 20, 2017 Posted by | 2e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, Paul Depla PvdA, politiek, PvdA | , , , , , , , , , | 4 reacties

Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 3

Doet ie of doet ie het niet ??

Doet ie het of doet ie het niet ??

De bel voor de volgende ronde

Onderhandelaars VVD, CDA, D66 en ChristenUnie praten verder – Informateur Gerrit Zalm en de onderhandelaars van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie komen op maandag 3 juli 2017 opnieuw twee keer bij elkaar. De gesprekken zijn in de Tweede Kamer, in de Stadhouderskamer. Op vrijdagochtend 30 juni spraken de informateur en de onderhandelaars met voorzitter Mariëtte Hamer van de Sociaal-Economische Raad. In de middag volgde een onderlinge vergadering.

De onderhandelaars zijn:

  • VVD: Mark Rutte en Halbe Zijlstra
  • CDA: Sybrand van Haersma Buma en Pieter Heerma
  • D66: Alexander Pechtold en Wouter Koolmees
  • ChristenUnie: Gert-Jan Segers en Carola Schouten

ELKE WERKDAG ONDERHANDELEN

Onder leiding van informateur Zalm gaan VVD, CDA, D66 en ChristenUnie de komende tijd elke werkdag onderhandelen, maar snelheid in de formatie is geen doel op zich. Dat zei informateur Zalm woensdagavond 28 juni tijdens een korte persconferentie in de Oude Zaal van de Tweede Kamer. Hij kondigde ook aan dat de Stadhouderskamer, in de Tweede Kamer, het centrum van de kabinetsformatie blijft. Wel zullen de onderhandelaars op maandag 10 en en dinsdag 11 juli ergens buiten Den Haag samenkomen.

02.07.2017

GESPREKKEN MET DESKUNDIGEN

Informateur Zalm en de onderhandelaars van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie spraken op donderdag 29 juni met president Klaas Knot van de Nederlandsche Bank, directeur Laura van Geest van het Centraal Planbureau, voorzitter Manon Leijten van de Studiegroep Begrotingsruimte en directeur Kim Putters van het Sociaal en Cultureel Planbureau.

KIEZERS STERK VERDEELD OVER MOGELIJK CENTRUMRECHTS KABINET  – Aan de start van deze week vingen nieuwe onderhandelingen tussen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie aan. Uit de Politieke Barometer van deze week verwachten de meeste kiezers dat deze partijen er wel uit gaan komen en daarmee een volgend kabinet kunnen vormen. Echter nog niet alle kiezers zijn er gerust op dat een kabinet tussen deze partijen goed is voor Nederland.

Slechts 35% van de Nederlanders geeft aan tevreden te zijn als er een kabinet komt tussen deze partijen. Daarnaast kan een derde dat (nog) niet beoordelen en is nog eens een derde ontevreden met een dergelijk kabinet.

Tjeenk Willink: kabinet VVD, CDA, D66 en ChristenUnie onderzoeken – De Tweede Kamer debatteert op woensdag 28 juni 2017 om ongeveer 11.45 uur over het eindverslag van informateur Herman Tjeenk Willink en het vervolg van de kabinetsformatie.

Hij adviseert in zijn eindverslag dat een informateur van VVD-huize moet gaan onderzoeken of een kabinet van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie mogelijk is. Oud-minister Gerrit Zalm (VVD) is beschikbaar als nieuwe informateur. Tjeenk Willink overhandigde zijn eindverslag op dinsdag 27 juni aan Tweede Kamervoorzitter Khadija Arib.

Op donderdagmiddag 16 juni had Tjeenk Willink een gesprek met fractievoorzitters Rutte, Buma en Pechtold. Eerder op de middag sprak hij afzonderlijk met D66-fractievoorzitter Pechtold over het vervolg van de formatie.

Informateur Herman Tjeenk Willink richt zich op een meerderheidskabinet waarvan in elk geval VVD, CDA en D66 deel uitmaken. Dat zei hij donderdagmiddag 15 juni 2017 in een persconferentie over de voortgang van de kabinetsformatie in de Oude Zaal van de Tweede Kamer. Tjeenk Willink heeft na gesprekken met fractievoorzitters Mark Rutte (VVD), Sybrand Buma (CDA) en Emile Roemer (SP) geconcludeerd dat het op ‘inhoudelijke gronden’ niet mogelijk is om een meerderheidskabinet te formeren met de PVV of de SP.

Op woensdag 15 maart 2017 ging Nederland naar de stembus. Kiezers bepaalden zo welke 150 Nederlanders namens hen vier jaar lang volksvertegenwoordiger mogen zijn. 28 partijen deden mee aan de verkiezingen. De Tweede Kamerleden controleren de regering en maken en beoordelen wetsvoorstellen.

Net als tijdens de eerste formatiepoging, klapte de tweede ronde toen bleek dat de afstand tussen de partijen op het gebied van migratie te groot is. Al snel bleek dat GroenLinks geen handtekening wilde zetten onder het voorstel van informateur Tjeenk Willink, omdat het plan niet de bescherming zou bieden aan oorlogsvluchtelingen waar ze recht op hebben, aldus Klaver.

Tja, en wat nu ???

Tja, en wat nu ???

Formatie geklapt: VVD, CDA en D66 boos om vluchtelingeneis van Klaver

Volgens een peiling van RTL snapt ruim 55 procent van de GroenLinkskiezers niet waarom Klaver de handdoek in de ring gooit. Ook de Volkskrant publiceerde een aantal woedende brieven, van kiezers die zich door Klaver bedrogen voelen.

Na het mislukken van de formatiegesprekken reageert zelfs de ngo Vluchtelingenwerk Nederland verrast over het gewicht van het thema migratie. In een interview met De Telegraaf vraagt adjunct-directeur Jasper Kuipers zich af waarom migratie het grote struikelblok is: ‘In Zuid-Europa, waar echt problemen zijn, lukt het politiek wel.’

Telegraaf 14.06.2017

Internationale verdragen

Dat eindvoorstel gaat over de vraag of de Europese Unie (EU) deals mag sluiten met andere landen waarbij ze geld ontvangen in ruil voor het opvangen van migranten, naar het voorbeeld van de Turkijedeal die in 2015 werd gesloten.

Vluchtelingenwerk vindt het prijzenswaardig van Tjeenk Willink dat hij vastlegt dat de afspraken alleen mogen worden gemaakt wanneer alle partijen zich aan de internationale verdragen houden. ‘Dat biedt ook mogelijkheden om Turkije aan te spreken op het niet nakomen van de mensenrechten. Zo gaan daar veel kinderen niet naar school,’ aldus Kuipers, die daarmee verwijst naar een uitspraak van Klaver, die hij eerder op de dag gebruikte om zijn starre houding te rechtvaardigen.

Ferme kritiek op Klaver

Klavers koppigheid kon ook vanuit de Tweede Kamer op flinke kritiek rekenen.  ‘Gesprekken liepen stuk op een punt waarover iedereen het eens is. De afspraken die de Europese Unie met Turkije heeft gemaakt zijn conform het internationaal recht, en bovendien effectief. Zelfs de meest linkse lidstaten van de Europese Unie zijn het hierover eens,’ zei premier Mark Rutte eerder op de dag.

Nu wenden de ogen zich weer langzaam tot de ChristenUnie. Die partij is weliswaar bereid te praten, maar dan moet er verandering in de houding van D66 komen. Gert-Jan Segers: ‘We kunnen niet eindeloos wachten op een nieuw kabinet.’ D66 wees een samenwerking met ChristenUnie eerder resoluut af, omdat de partijen op het gebied van medisch-ethische kwesties te zeer verschillen.

Ik krijg er hoofdpijn van !!!

Ik krijg er hoofdpijn van !!!

Lees ook;
Sybrand Buma: ‘Principiële ondergrens even onbegrijpelijk als ongelofelijk’

Weer mislukt

VVD en CDA hebben het natuurlijk ook aan zichzelf te wijten. Hadden ze de PVV vooraf níet uitgesloten, dan hadden ze Jesse Klaver (GroenLinks) onder druk kunnen zetten: ‘Blijf jij moeilijk doen over een rem op de massa-immigratie, dan wenden wij ons tot Wilders en dat wil jij zeker niet.’ Maar de leiders van de middenpartijen ontkenden pertinent die optie en doordat D66 feitelijk ook nog de ChristenUnie uitsluit, zit de formatie muurvast.

Pragmatisch zijn, is te moeilijk voor GroenLinks

GroenLinks wilde het onderste uit de kan. Volgens ‘verkenner’ Herman Tjeenk Willink was het verschil te overbruggen. Maar in plaats van pragmatisch te zijn, redeneerde Klaver teveel vanuit de eigen ideologische positie.

Volgens bronnen in de andere partijen boog hij voor de pro-immigratie-belangenorganisaties en actiegroepen, die in GroenLinks een flinke stem hebben. Klaver deed een beetje mee met de grote jongens over een nieuwe interpretatie van het Vluchtelingenverdrag maar eiste later toch weer dat grote aantallen vluchtelingen per vliegtuig naar Nederland werden overgebracht. Een onbegrijpelijke nederlagenstrategie.

De formatiegesprekken tussen VVD, CDA, D66 en GroenLinks zijn mislukt, meldde informateur Herman Tjeenk Willink maandagavond. Langzaam maar zeker komt toch ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers weer in beeld. Hoe denkt hij over het onderwerp waarover de partijen het niet eens werden?

Aanpassingen van Klaver

In eerste instantie leek het obstakel migratie te zijn overwonnen, maar GroenLinks-leider Jesse Klaver had nog wat aanpassingen. Daaronder viel onder meer zijn eis om 5.000 tot 25.000 extra vluchtelingen op te nemen in Nederland. De andere partijen gingen daar niet mee akkoord.

‘Libië-deal is onvermijdelijk’

Hoe kijkt de ChristenUnie naar dit soort deals? Voor de verkiezingen zei ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers duidelijk het ‘eens’ te zijn met de stelling ‘een Libië-deal is onvermijdelijk’ die het Nederlands Dagblad hem voorlegde. ‘Er moet in Noord-Afrika onder strikte voorwaarden opvang komen. Libië is een volstrekte chaos. We kunnen het niet aan hen overlaten hoe mensen worden opgevangen. De VN-vluchtelingenorganisatie moet daarbij betrokken zijn. Als goede en veilige opvang geregeld kan worden, is zo’n deal een optie.’

AD 14.06.2017

AD 14.06.2017

Gaat D66 in zee met ChristenUnie?

Na de eerste formatiepoging tussen VVD, CDA, D66 en GroenLinks, schoof Segers kort aan tafel met D66-leider Alexander Pechtold. De gesprekken liepen op niets uit, onder meer omdat Pechtold een lijst met eisen zou hebben gehad, waaraan Segers moest voldoen om een plekje te verdienen aan de formatietafel.

Segers zegt dinsdag dat de situatie ‘onveranderd’ is. Volgens de CU-leider heeft Pechtold de deur dichtgedaan. ‘Pas als hij van gedachten verandert, komen wij in beeld.’

AD 14.06.2017

AD 14.06.2017

D66 geeft aan dat de partij niet in een kabinet wil met de ChristenUnie. De partij hoopt dat de SP of de PvdA een einde maakt aan de blokkades die ze hebben opgeworpen, om aan te sluiten bij de VVD, CDA en D66.

Pechtold sluit echter nog niet uit dat de partijen in zee gaan met gedoogsteun van de ChristenUnie. Progressief D66 staat vooral op het gebied van medisch-ethische lijnrecht tegenover de ChristenUnie.

We komen er wel uit !!

We komen er wel uit !!

Lees verder: jonge D66’ers hadden vertrouwen in kabinet met CU

Toch zegt de voorzitter van jongerenvereniging de Jonge Democraten wel wat te zien in samenwerking met de ChristenUnie, op voorwaarde dat de stappen niet worden teruggedraaid die D66 heeft gemaakt op het gebied van bijvoorbeeld wietregulering en andere ethische kwesties.

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 2

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte-3 – deel 1

zie ook: Uitslag 2e kamerverkiezing 15.03.2017 – VVD de grote winnaar

zie ook: Verkiezingen 2e Kamer 15.03.2017

zie ook: Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 3

dossier “Kabinetsformatie”  AD

dossier formatie  Elsevier

KABINETSFORMATIE  VK

BLOG: Alles over de formatie  Telegraaf

Meer informatie over de kabinetsformatie van 2017 TK

Bekijk ook de rechtenvrije foto’s van de kabinetsformatie TK

Zie: verslag verkenner schippers 27.04.2017

Zie: Brief aan Voorzitter en TK van informateur Schippers 11.05.2017

Zie: Verslag  29.05.2017

Zie: Verslag 12.06.2017

Zie:  brief_tweede_kamer_van 12.06.2017

Zie:  eindverslag_informateur_tjeenk_willink_27_juni_2017

Terugblik;

AD 10.08.2017

AD 10.08.2017

 

09.08.2017

09.08.2017

’Uitruilen’ lijkt optie in formatie Telegraaf 09.08.2017

Partijen blijven worstelen met ‘principiële’ vraagstukken bij formatie NU 09.08.2017

Segers en Pechtold sluiten liever geen compromis  AD 09.08.2017

Pechtold: soms principes ‘uitruilen’ in plaats van ‘verwateren’ Elsevier 09.08.2017

Onderhandelaars zijn terug van het uitwaaien  Elsevier 09.08.2017

‘Kamer moet terug van reces’ Telegraaf 09.08.2017

Partijen hervatten overleg: doorgaan of stoppen  AD 09.08.2017

Het huiswerk van Zalm ligt op de formatietafel Trouw 09.08.2017

Informateur Zalm heeft skelet voor regeerakkoord klaar, partijen blijven terughoudend VK 09.08.2017

Vakantie voorbij: formatie hervat met heikele kwestie Elsevier 09.08.2017

Formatie door met zware dobber Telegraaf 09.08.2017

Nog geen zicht op einde kabinetsformatie NU 09.08.2017

Achtergrond: De formatie wordt hervat, hoe zijn de kaarten geschud? NU 09.08.2017

Gronings gas op tafel formatie  Telegraaf 09.08.2017

08.08.2017

08.08.2017

Gaswinning op agenda bij hervatting formatie AD 08.08.2017

‘Nieuw kabinet moet luisteren naar ondernemers: schaf DBA af’  Elsevier 08.08.2017

07.08.2017

07.08.2017

Frans Weisglas: Maak haast met formatie en houd ‘voltooid leven’ erbuiten VK 07.08.2017

Waarom die renovatie van het belastingstelsel zo moeilijk is  Trouw 07.08.2017

04.08.2017

04.08.2017

Formatie lijkt eindfase te naderen: sociale partners welkom als gesprekspartner VK 04.08.2017

Komt eindfase formatie in zicht? Het lijkt er wel op  Elsevier 04.08.2017

31.07.2017

03.08.2017

Sjaak van der Tak wil minister van land- en tuinbouw in nieuw kabinet OmroepWest 03.08.2017

 - Thierry Baudet op Instagram: "Ik laat mijn baard staan totdat er een nieuw kabinet is!

24.07.2017 – Thierry Baudet op Instagram: “Ik laat mijn baard staan totdat er een nieuw kabinet is!

Thierry Baudet laat baard staan tot er een nieuw kabinet is  Telegraaf 24.07.2017

Thierry Baudet begint een nieuwe challenge: ‘Laat je baard staan …  DDS 24.07.2017

Thierry Baudet laat een zomerbaardje staan, en geniet van nieuwe … Dagelijke Standaard 24.07.2017

NPO-boegbeeld steunt #ThierryChallenge van Thierry Baudet …  TPO 24.07.2017

Baudet laat zijn baard staan totdat er een nieuw kabinet is  DD 24.07.2017

GeenStijl: Vergeet ice buckets: hier is de #thierrychallenge  GeenStijl 24.07.2017

Thierry Baudet start challenge: laat baard staan tot nieuw kabinet  WNL 24.07.2017

Baudet laat baard staan tot nieuw kabinet Elsevier 25.07.2017

22.07.2017 - week 19

22.07.2017 – week 19

Kunnen de onderhandelaars zomaar met formatievakantie? NU 22.07.2017

In de droom van Gert-Jan Segers past geen compromis  VN 22.07.2017

AD 21.07.2017

AD 21.07.2017

FormatieVlog #18: onderhandelaars zijn elkaar zat en off the record  NOS 21.07.2017

AD 22.07.2017

AD 21.07.2017

Principiële pijn tart de formatie  AD 21.07.2017

AD 20.07.2017

AD 20.07.2017

Zalm praat koning bij Telegraaf 20.07.2017

Informateur Zalm praat de koning bij over formatie AD 20.07.2017

AD 20.07.2017

AD 20.07.2017

 

Een minister van klimaat? Liever niet! Trouw 20.07.2017

Kabinet Rutte-III laat op zich wachten AD 20.07.2017

19.07.2017-Dag 126 van de formatie

19.07.2017 – Dag 126 van de formatie

Ja, hier gaan we uitkomen, is de stemming op formatiedag 126 VK 19.07.2017

Het eindpunt van de formatie is nog niet in zicht Trouw 19.07.2017

Cruciale dag voordat vakantie formatie stillegt AD 19.07.2017

Onderhandelaars blijven hoopvol over goede afloop formatie NU 19.07.2017

Hoopvol formatiepauze in Telegraaf 19.07.2017

Laatste dag: politici kijken reikhalzend uit naar vakantie  Elsevier 19.07.2017

Laatste dag formeren voor vakantie Telegraaf 19.07.2017

Informateur Zalm hoopvol dat kabinet er na vakantie komt AD 19.07.2017

 

Als ‘de polder’ nu niets zegt, hebben ze na de formatie geen recht van spreken meer Trouw 19.07.2017

18.07.2017

18.07.2017

Formatie op weg naar ’knip’ Telegraaf 18.07.2017

Geen tropenrooster bij formatie Telegraaf 18.07.2017

Rutte heeft haast met formatie? Dat blijkt nergens uit  Elsevier 18.07.2017

CU-voorman Segers glashelder: Point of no return nog niet bereikt AD 18.07.2017

Twee C’s in één kabinet?  AD 18.07.2017

‘Pechtold en Buma botsen over klimaat’ bij formatie-onderhandelingen  Elsevier 18.07.2017

17.07.2017

17.07.2017

Pechtold: een productieve dag Telegraaf 17.07.2017

Productieve formatiedag: ‘Voor oktober hopelijk regeerakkoord’  Elsevier 17.07.2017

‘Financiële plaatje moet rond’  Telegraaf 17.07.2017

Partijen starten marathonsessie tijdens cruciale week in formatie AD 17.07.2017

Bijna vakantie. Op het nippertje een doorbraak in formatie?  Elsevier 17.07.2017

Laatste week formatie voor reces Telegraaf 17.07.2017

Lange dag aan de formatietafel  Telegraaf 17.07.2017

AD 16.07.2017

16.07.2017

Amper progressie in formatieonderhandelingen  AD 16.07.2017

14.07.2017 - Dag 122 van de formatie

14.07.2017 – Dag 122 van de formatie

Stap in formatie: CPB rekent volgende week eerste ‘houtskoolschetsen’ door VK 14.07.2017

Onderhandelaars praten maandag verder in Johan de Witthuis NU 14.07.2017

Weer naar Johan de Witthuis Telegraaf 14.07.2017

Onderhandelaars opnieuw naar Johan de Witthuis  Elsevier 14.07.2017

Formatiepartijen hebben geen haast: ‘Er zal nog wel wat tijd bijkomen’  Elsevier 14.07.2017

For­ma­tie­par­tij­en weer terug in vertrouwde Stad­hou­ders­ka­mer  AD 14.07.2017

Telegraaf 13.07.2017

Telegraaf 13.07.2017

‘Nieuwe kabinet moet start-ups stimuleren’  Telegraaf 13.07.2017

 AD 12.07.2017

AD 12.07.2017

Informateur Zalm praat koning bij over formatie  AD 12.07.2017

Zalm praat koning bij over formatie  Telegraaf 12.07.2017

AD 11.07.2017

AD 11.07.2017

Pechtold tempert verwachtingen: ‘We zijn er nog lang niet’ Elsevier 11.07.2017

Overzicht kabinetsformatie: CU laatste optie voor VVD, CDA en D66 NU 11.07.2017

Pechtold ziet nog weinig vooruitgang in formatiegesprekken NU 11.07.2017

Onderhandelingen onderbroken: ChristenUnie naar U2  Elsevier 11.07.2017

Partijen maken centimeters’ Telegraaf 11.07.2017

Pechtold: Partijen formatie maken centimeters AD 11.07.2017

Partijen vervolgen ‘informeel’ formeren op nieuwe locatie AD 11.07.2017

‘Informeel’ formeren gaat verder Telegraaf 11.07.2017

AD 10.07.2017

AD 10.07.2017

Informele formatiedag Telegraaf 10.07.2017

‘Pittige’ formatie even verder buiten het Binnenhof Parool 10.07.2017

Formatie op gymschoenen verder NOS 10.07.2017

Formeren op gympen Telegraaf 10.07.2017

Formatie verkast naar goedkoop adresje  AD 10.07.2017

Onderhandelaars kiezen voor ‘uitje’ elders in Den Haag  Elsevier 10.07.2017

Formatie om de hoek verder  Telegraaf 10.07.2017

Formatie even weg van het Binnenhof NOS 10.07.2017

Elsevier 09.07.2017

Elsevier 09.07.2017

Gênant, het snel willen regelen van ‘voltooid leven’-wet

Elsevier 09.07.2017  Over een paar dagen is het vier maanden geleden dat we naar de stembus gingen en een nieuwe volksvertegenwoordiging kozen. Sindsdien zijn de politieke kopstukken bezig geweest om op basis daarvan een nieuwe regeringscoalitie te smeden.

Het einde is nog niet in zicht, met nog een afgesproken vakantie voor de boeg. Als een nieuw kabinet op Prinsjesdag in de Ridderzaal zit, is dat al een hele prestatie.

Genoeg hebben van het leven

Een belangrijke factor bij deze slakkengang is het principiële meningsverschil over de ‘voltooid leven’-wet. Daar begint het misverstand, want er zijn er twéé van: de ene is ingediend in oktober door minister Edith Schippers (VVD, Volksgezondheid), de andere is een initiatiefwet van het Tweede Kamerlid Pia Dijkstra (D66).

Tussen beide wetsontwerpen zijn fijnzinnige verschillen, maar die laat ik voor wat ze zijn. Grofweg komt het in beide gevallen neer op zelfgekozen beëindiging van het leven van een mens die niet ziek is maar domweg genoeg heeft van het leven.

De hulp die daarbij door anderen wordt gegeven is momenteel strafbaar en aan een dergelijke zelfdoding wordt door de samenleving niet meegewerkt omdat er geen sprake is van zichtbare ellende. Anders dan bij euthanasie die (wettelijk) mag plaatshebben als sprake is van ‘ondraaglijk en uitzichtloos lijden’.

Voor euthanasie hebben we een Euthanasiewet, waarmee we in de wereld voorop lopen. Behalve het zojuist genoemde fundamentele verschil, zijn er nog andere verschillen. Er is in het ene geval wel een objectieve norm, in het andere niet en in het ene geval komt er iemand aan te pas die in het bezit is van een artsendiploma, in het andere geval is een ‘stervensbegeleider’ voldoende, wat dat ook moge zijn.

Afshin Ellian: eerst een volwaardig debat over ‘voltooid leven’, D66! >

Nieuw kroonjuweel

De ‘voltooid leven’-wet is een nieuw ‘kroonjuweel’ van D66. Voor nogal wat mensen kan de wereld niet meer fatsoenlijk draaien zonder die wet. Voor anderen is het niet veel meer dan ten dele een doublure van de Euthanasiewet en ten dele een overbodige wet gezien de bestaande praktijk. En voor weer anderen is het strijdig met hun religieuze beleving.

Zo lijkt het alsof de scheidslijnen duidelijk zijn, maar dat is allerminst het geval. Een adviescommissie, door de regering ingesteld met als voorzitter prof. Schnabel – een D66-er – sabelde de wet neer, de KNMG  -de beroepsgroep van artsen- wil er niets van weten. Het is nog vreemder. In gezelschappen stel ik geregeld dit onderwerp aan de orde en peil de meningen.

Die neigen steeds naar fifty-fifty, maar interessanter is dat de scheidslijnen niet duidelijk zijn. Mensen die in vrijwel alles dezelfde opvatting hebben, verschillen hier van opvatting en mensen die over vrijwel niets hetzelfde denken, zijn het hierin eens. In zo’n situatie moet je geen wet willen, maar de maatschappelijke ontwikkeling eerst zijn werk laten doen.

In een recent interview verwijst de oude staatsman Frits Korthals Altes (VVD) naar de wettelijke regeling van euthanasie en abortus, waarbij hij als minister betrokken was. Je moet bij dergelijke fundamentele levensvraagstukken niet te hard van stapel willen lopen, vindt hij. En: “De helft plus één is niet voldoende. Je moet draagvlak hebben.”

Trekken aan een dood paard

U zult mij niet horen zeggen dat materiële thema’s als salarisverhoging voor onderwijzers of versterking van onze krijgsmacht belangrijker zijn dan immateriële. Ze zijn beide even belangrijk en als ik moet kiezen vind ik immateriële zelfs belangrijker. Maar drammerig trekken aan een dood paard of netter gezegd: iets per se willen regelen dat daarvoor (nog) niet rijp is, is een beetje gênant.

En als je daarmee maanden vermorst terwijl de Noord-Koreaanse kernproeven dagelijks werk zijn, Donald Trump op vergelding hint, de G20-top nauwelijks iets heeft opgeleverd, een nieuwe crisis zich volgens deskundigen aankondigt en het IS-kalifaat zijn laatste uren beleeft, is dat haast (politiek) misdadig.

Als de Noord-Koreaanse langeafstandsraketten zijn geperfectioneerd en de jihadisten massaal terugkeren, hebben we allemaal een voltooid leven.

  Philip van Tijn is bestuurder, toezichthouder en adviseur. Schrijft geregeld voor elsevierweekblad.nl

08.07.2017

08.07.2017

De gekunstelde poging om links en rechts te verbinden  VN 08.07.2017

07.07.2017

AD 07.07.2017

Koning ook op vakantie op hoogte gehouden van formatie  AD 07.07.2017

Koning volgt formatie op vakantie  Telegraaf 07.07.2017

Restaurant formatie moet dicht Telegraaf 07.07.2017

Formatie even buiten Binnenhof Telegraaf 07.07.2017

Hoe werd Voltooid Leven zo groot in de formatie? Trouw 07.07.2017

AD 06.07.2017

AD 06.07.2017

De christelijke powervrouw van de formatietafel  AD 06.07.2017

Dijsselbloem voert druk op: Snel kabinet, anders drukt PvdA stempel op begroting AD 06.07.2017

Lastenverlichting? Zelfs VVD weigert beloftes te doen Elsevier 06.07.2017

Politici blijven deze zomer het liefst dichtbij huis  AD 06.07.2017

 

05.07.2017

05.07.2017

Politieke te­gen­stel­lin­gen zijn min of meer naar de achtergrond verdwenen Trouw 05.07.2017

Dijsselbloem speculeert niet over aftreden na Asschers eis  Elsevier 05.07.2017

Dijsselbloem wil niet speculeren over aftreden als minister NU 05.07.2017

Formatieoverleg volgende week in Haagse Johan de Witthuis NU 05.07.2017

Onderhandelaars kiezen voor ‘uitje’ elders in Den Haag  Elsevier 05.07.2017

Onderhandelaars op ‘uitje’ naar Haagse Johan de Witthuis AD 05.07.2017

Formatie in Johan de Witthuis nabij Binnenhof Telegraaf 05.07.2017

For­ma­tie­par­tij­en vragen opnieuw advies van Sociaal en Cultureel Planbureau AD 05.07.2017

Partijen zijn er ‘nog lang niet’ na overleg over cijfers  Elsevier 05.07.2017

Kamer ruziet over geld Telegraaf 05.07.2017

Dijsselbloem belooft koopkrachtreparatie voor 2018   NU 05.07.2017

Vakantie Kamerleden beknot door formatie  AD 05.07.2017

AD 04.07.2017

AD 04.07.2017

Onderhandelaars hebben weer advies nodig Parool 04.07.2017

Weer advies voor onderhandelaars Telegraaf 04.07.2017

Carola Schouten brengt nuchterheid en ervaring aan de formatietafel  Trouw 04.07.2017

‘Rutte, kijk eens naar Schiphol’ Telegraaf 04.07.2017

Grootste gevaar voor Rutte III is de coalitie zelf  AD 04.07.2017

Formatie vandaag weer verder Telegraaf 04.07.2017

AD 03.07.2017

AD 03.07.2017

Kabinet heeft geluk nodig  Telegraaf 03.07.2017

Cruciale week voor formerende partijen AD 03.07.2017

‘Hete’ euthanasiewet kan nog alles verpesten AD 03.07.2017

Moeilijke kwesties aan formatietafel  Telegraaf 03.07.2017

Kiezers D66 en CU volgen formatie met argusogen Trouw 03.07.2017

Kabinet heeft geluk nodig Telegraaf 03.07.2017

Cruciale week voor formerende partijen AD 03.07.2017

‘Hete’ euthanasiewet kan nog alles verpesten  AD 03.07.2017

Moeilijke kwesties aan formatietafel Telegraaf 03.07.2017

Voorwaarts mars! Telegraaf 03.07.2017

02.07.2017

02.07.2017

Met Kuyper tegen de heilige liberale koe Trouw 02.07.2017

De Haagse flipperkast waarin Zalm een coalitie moet zien te formeren  NRC 02.07.2017

01.07.2017

01.07.2017

Een onverklaarbaar optimisme heeft zich meester gemaakt van politiek Den Haag Trouw 01.07.2017

Zorgen COC nog niet weg na gesprek met formatieteam ChristenUnie NU 01.07.2017

Hoe zal het dit keer boteren tussen Gerrit Zalm en de christelijke partijen?  VN 01.07.2017

Pensioendeal uit zicht Telegraaf 01.07.2017

Asscher blijft als demissionair vicepremier PvdA-wensen binnenhalen NU 01.07.2017

AD 30.06.2017

AD 30.06.2017

Formatievlogs maken politiek weer hip  OmroepWest 30.06.2017

Formerende partijen bespreken direct ‘stevige materie’ NU 30.06.2017

Onderhandelaars bespreken ‘stevige materie’ Telegraaf 30.06.2017

Asscher zorgt voor spanning bij kabinet én formatiepartijen  Elsevier 30.06.2017

Asscher trekt nu zijn eigen plan Trouw 30.06.2017

Dijsselbloem: Asschers eisen zijn ‘volstrekt legitiem’  Elsevier 30.06.2017

Bussemaker houdt dreigement lerarensalarissen overeind VK 30.06.2017

Rutte: Kabinet was al gevallen als we niet door konden AD 30.06.2017

Formatie verder met SER-voorzitter Hamer NU 30.06.2017

SER-voorzitter Hamer naar Zalm Telegraaf 30.06.2017

GroenLinks offert de rechtsstaat op aan een ideaal dat al in 2015 achterhaald was  Trouw 30.06.2017

Je moet het maar durven: twee weken weg tijdens de formatie  VK 30.06.2017

AD 29.06.2017

AD 29.06.2017

Formatie vrijdag verder Telegraaf 29.06.2017

Formatiepartijen morgen om tafel met SER-voorzitter Hamer  AD 29.06.2017

Informateur Zalm wil volgende week medisch-ethische kwesties behandelen NU 29.06.2017

Zalm: Heikele onderwerpen volgende week al aan bod  Elsevier 29.06.2017

DNB waarschuwt onderhandelaars opnieuw voor extra uitgaven NU 29.06.2017

DNB-president Klaas Knot bracht een informeel bezoek aan informateur Gerrit Zalm om een update te geven over de stand van de Nederlandse economie.  Telegraaf 29.06.2017

Verdeeldheid over centrumrechts  Telegraaf 29.06.2017

Slechts derde van kiezers blij met centrumrechts kabinet  AD 29.06.2017

Nederland maakt zich meeste zorgen over integratie AD 29.06.2017

Vakantie tijdens formatie is schoffering van de kiezer  Elsevier 29.06.2017

Boodschap formatie: niet te veel uitgeven Telegraaf 29.06.2017

Formatiediscipline schuift Asschers voorstel over langer partnerverlof weer op lange baan VK 29.06.2017

Uitbreiding vaderschapsverlof toch weer op de lange baan  NU 29.06.2017

Formatiepartijen blokkeren uitbreiding verlof voor papa’s AD 29.06.2017

Gerrit Zalm is meester in het gunnen  AD 29.06.2017

AD 28.06.2017

AD 28.06.2017

Belangrijkste breuklijn door coalitie in wording loopt tussen D66 en CU, maar aan de secondanten zal het niet liggen VK 28.06.2017

Informateur Zalm wil volgende week medisch-ethische kwesties behandelen NU 28.04.2017

Zalm zet vaart achter formatie  Telegraaf 28.06.2017

D66 heeft gegokt en zwaar verloren Trouw 28.06.2017

Pechtold blijft maar treuren over afhaken Klaver  Elsevier 28.06.2017

Zalm: We willen inzoomen op de grote onderwerpen AD 28.06.2017

Tjeenk Willink: Formerende partijen moeten respect voor elkaar hebben  AD 28.06.2017

Informateur rondt eerste dag overleg af AD 28.06.2017

Het is officieel: Gerrit Zalm nieuwe informateur  AD 28.06.2017

Rutte wil ook steun linkse partijen bij vraagstukken als migratie en klimaat NU 28.06.2017

Partijleiders weer aan de bak  Telegraaf 28.06.2017

Premier Rutte heeft vertrouwen  Telegraaf 28.06.2017

AD 27.06.2017

AD 27.06.2017

Weg vrij voor Zalms coalitie AD 27.06.2017

Scheidend informateur Tjeenk Willink pleit voor brede steun bij lastige dossiers NU 27.06.2017

Vanavond eindverslag Tjeenk Willink AD 27.06.2017

Formatiebesprekingen mogelijk op geheime locatie AD 27.06.2017

AD 27.06.2017

AD 27.06.2017

 

D66- en CU-kiezers stug  Telegraaf 27.06.2017

ChristenUnie toont eerste teken van loyaliteit aan de coalitie in wording VK 27.06.2017

Bonussenbeleid mogelijke splijtzwam formatie Elsevier 27.06.2017

ChristenUnie laat afkeer van bonussen plotseling vallen Elsevier 27.06.2017

ChristenUnie stemt onverwacht tegen motie over strenge bonuswetgeving  AD 27.06.2017

Kamer: soepeler bonusregels bankiers mogelijk AD 27.06.2017

Tjeenk Willink geeft opvolger huiswerk mee AD 27.06.2017

26.06.2017

26.06.2017

Banvloek op PVV maakt de formatie erg spannend  Elsevier 26.06.2017

Zalm moet Rutte-III in elkaar sleutelen Trouw 26.06.2017

Gerrit Zalm volgt Tjeenk Willink op als informateur  NU 26.06.2017

Gerrit Zalm nieuwe informateur Telegraaf 26.06.2017

Gerrit Zalm wordt de nieuwe informateur  Trouw 26.06.2017

Gerrit Zalm volgt Tjeenk Willink op als informateur en moet Rutte III gaan smeden VK 26.06.2017

Gerrit Zalm (VVD) wordt de nieuwe informateur Elsevier 26.06.2017

Gerrit Zalm wordt nieuwe informateur  AD 26.06.2017

Gerrit Zalm wordt de nieuwe informateur Trouw 26.06.2017

Tjeenk Willink hoort ‘bekende standpunten’ van oppositie  NU 26.06.2017

Informateur Tjeenk Willink hoort bekende standpunten van oppositie AD 26.06.2017

Oppositie langs bij informateur Telegraaf 26.06.2017

Toekomstige oppositie bij informateur Telegraaf 26.06.2017

‘Informateur Tjeenk Willink houdt het voor gezien’  Elsevier 26.06.2017

‘Tjeenk Willink wil stoppen als informateur, Gerrit Zalm mogelijke opvolger’  NU 26.06.2017

Tjeenk Willink wil niet verder als informateur VK 26.06.2017

Tjeenk Willink wil stoppen als informateur AD 26.06.2017

Tjeenk Willink stopt ermee Telegraaf 26.06.2017

Partijleiders nog een keer langs informateur Tjeenk Willink, Wilders grote afwezige AD 26.06.2017

25.06.2019 

25.06.2019 

Het probleem is dat er zes, zeven partijen menen dat het Torentje binnen handbereik is Trouw 25.06.2017

Partijleiders nog een keer naar informateur  Telegraaf 25.06.2017

Informateur Tjeenk Willink ontvangt nogmaals alle partijleiders  NU 25.06.2017

AD 24.06.2017

AD 24.06.2017

Den Haag heeft geen formateur nodig, maar een tovenaar  VN 24.06.2017

De gesprekken over een nieuw klimaatbeleid beloven ingewikkeld te worden Trouw 24.06.2017

Slob (CU): ‘Pragmatische Pechtold kiest voor coalitie van lef’ Elsievier 24.06.2017

Roemer: VVD, CDA en D66 hebben zich verloofd AD 24.06.2017

SP moet ’hot’ worden  Telegraaf 24.06.2017

Welke strijd wordt het hevigst aan de onderhandeltafel?  VK 24.06.2017

Van de honderd dagen sinds de verkiezingen is er niet één verspild Trouw 24.06.2017

Formatiedag 100: na twee etentjes naar de volgende fase  NOS 24.06.2017

AD 23.06.2017

AD 23.06.2017

VVD, CDA, D66 en CU gaan woensdag onderhandelen  VK 23.06.2017

Partijen eindelijk bij elkaar: ‘Er moet wel een keer een kabinet komen’  Elsevier 23.06.2017

Motorblok gaat met CU onderhandelen  Telegraaf 23.06.2017

VVD, CDA en D66 gaan met ChristenUnie onderhandelen over kabinet  AD 23.06.2017

Nieuw hoofdstuk in ka­bi­nets­for­ma­tie begonnen Trouw 23.06.2017

Rutte 3 moet inzetten op digitaal, technologie en klimaat Telegraaf 23.06.2017

De formatieworsteling in zes ronden AD 23.06.2017

Wil een beweging iets bereiken, dan moet ze toch weer partij worden Trouw 23.06.2017

Tjeenk Willink levert perfect werk af  Trouw 23.06.2017

Deze hobbels staan VVD, CDA, D66 en ChristenUnie te wachten  NU 23.06.2017

AD 23.06.2017

AD 23.06.2017

 

VVD, CDA, D66 en CU zijn begonnen  Telegraaf 23.06.2017

VVD, CDA, D66 en ChristenUnie voor het eerst samen bij informateur  NU 23.06.2017

Leiders ‘motorblok’ en ChristenUnie samen bij informateur  AD 23.06.2017

Lang wachten op kabinet Telegraaf 23.06.2017

Na honderd dagen kunnen we vandaag starten! AD 23.06.2017

Gert-Jan Segers weigert het kleine broertje te zijn Trouw 23.06.2017

Alleen Tjeenk Willink krijgt de fractieleiders stil  Trouw 23.06.2017

Formeren zoals wij dat doen, is hopeloos verouderd  Trouw 23.06.2017

AD 22.06.2017

AD 22.06.2017

Brengt dit D66-wetsvoorstel formatie in gevaar?  Elsevier 22.06.2017

Pijnpunten formatie na weekend  Telegraaf 22.06.2017

VVD, CDA, D66 en ChristenUnie vrijdag naar Tjeenk Willink  Elsevier 22.06.2017

VVD, CDA, D66 en CU vrijdag naar informateur  NU 22.06.2017

VVD, CDA, D66 en Christenunie vrijdag naar informateur  AD 22.06.2017

VVD, CDA, D66 en CU vrijdag naar informateur  Telegraaf 22.06.2017

AD 22.06.2017

AD 22.06.2017

 

Achterban CU ziet D66 wel zitten Telegraaf 22.06.2017

Achterban ChristenUnie wil graag met D66 in zee  AD 22.06.2017

Het optimisme van Pechtold is ongeloofwaardig AD 22.06.2017

Rijsttafel klaart lucht tussen Segers en Pechtold: hoe verder?  Elsevier 22.06.2017

AD 21.06.2017

AD 21.06.2017

Doorbraak in formatie  AD 21.06.2017

Rutte: eerst even bellen Telegraaf 21.06.2017

Pechtold en Segers opgetogen over formatiediner: ‘Smaakt naar meer’  Elsevier 21.06.2017

De formatie: alle ingrediënten voor een voorspoedig vervolg zijn nu aanwezig

Na bijna 100 dagen gloort Rutte III  VK 21.06.2017

Schouten (CU) onderhandelt mee over nieuw kabinet  AD 21.06.2017

Etentje Pechtold en Segers Telegraaf 21.06.2017

Pechtold en Segers opnieuw in gesprek over nieuw kabinet Trouw 21.06.2017

Pechtold en Segers praten met elkaar tijdens diner  Elsevier 21.06.2017

D66 niet toe aan uitnodiging CU Telegraaf 21.06.2017

Alsnog formatiepoging VVD, CDA, D66 en ChristenUnie NU 21.06.2017

Kogel is door de kerk: CU aan tafel met VVD, CDA en D66 VK 21.06.2017

‘Motorblok’ van VVD, CDA en D66 gaat met ChristenUnie om tafel AD 21.06.2017

CU wil ’een faire kans’ Telegraaf 21.06.2017

Segers: ik wil wel, maar informateur moet checken of ik gewenst ben aan formatietafel  Elsevier 21.06.2017

Gert-Jan Segers is aan zet, zo navigeert hij  VK 21.06.2017

CU-leider Segers legt druk in formatieproces bij VVD, CDA en D66  NU 21.06.2017

Het is CU of nooit Telegraaf 21.06.2017

ChristenUnie-leider Segers wacht op uitnodiging van ‘motorblok’  AD 21.06.2017

ChristenUnie staat sterk na afhaken PvdA  AD 21.06.2017

Na ‘nee’ van Asscher zijn VVD, CDA en D66 aangewezen op Segers  Elsevier 21.06.2017

Voorman ChristenUnie woensdag naar informateur Tjeenk Willink   NU 21.06.2017

Leden op congres: Dat Asscher weigert te regeren, is prima  Trouw 21.06.2017

Formeren is een strijd om politieke prioriteiten en macht  Trouw 21.06.2017

20.06.2017

20.06.2017

Tjeenk Willink zet streep door Asscher; alleen de ChristenUnie blijft over  VK 20.06.2017

Gert-Jan, kom er maar in; de PvdA blijft nee zeggen tegen VVD, CDA en D66 VK 20.06.2017

Asscher zegt nee; weg vrij voor coalitie met ChristenUnie Trouw 20.06.2017

Asscher: ‘Drie letters voor de informateur: nee’  Elsevier 20.06.2017

Asscher is niet beschikbaar voor plek in kabinet met VVD, CDA en D66 NU 20.06.2017

Asscher zegt ‘njet’ tegen regeringsdeelname  AD 20.06.2017

’Kabinet moet links en rechts verbinden’ Telegraaf 20.06.2017

Is de PvdA klaar om te regeren na de grote verkiezingsnederlaag? VK 20.06.2017

Rutte: nieuw kabinet moet links en rechts verbinden  AD 20.06.2017

Segers voert druk op VVD, CDA en D66 op: ‘CU is geen tussengerecht’ Elsevier 20.06.2017

Deadline nodig voor ka­bi­nets­for­ma­tie Trouw 20.06.2017

19.06.2017

19.06.2017

’Duurdere tabak in regeerakkoord’ Telegraaf 19.06.2017

Zo’n ouderwets regeerakkoord kan echt niet meer Trouw 19.06.2017

PvdA-burgemeesters zetten Asscher onder druk  Elsevier 19.06.2017

PvdA-burgemeesters: we moeten meedoen met de formatie VK 19.06.2017

Sheila Sitalsing: meeregeren, waarom zou Asscher? Hij lijkt het prima naar zijn zin te hebben VK 19.06.2017

18.06.2017

18.06.2017

Asscher: ‘We gaan Rutte niet aan een meerderheid helpen’  Elsevier 18.06.2017

Formatie toont de tragiek van links  Trouw 18.06.2017

Roemer wil geloofwaardigheid behouden  Trouw 18.06.2017

AD 17.06.2017

AD 17.06.2017

Het wordt tijd dat Asscher zijn knopen telt Trouw 17.06.2017

Een formatierecord komt snel dichterbij Trouw 17.06.2017

‘In een coalitie met een meerderheid in beide Kamers zal achterdocht het cement zijn’ Trouw 17.06.2017

Meeregeren? Of niet? Tweespalt binnen de PvdA  AD 17.06.2017

Segers: ‘De informateur kan beter eerst met de PvdA gaan praten’  Trouw 17.06.2017

‘IK DOE HET NIET. PUNT’

Alleen zij kunnen VVD, CDA en D66 nog aan meerderheid helpen AD 17.06.2017

Alleen zij kunnen VVD, CDA en D66 nog aan meerderheid helpen  Trouw 17.06.2017

Rutte en Buma spelen de vermoorde onschuld  VN 17.06.2017

Segers bedankt voor formatie, kaatst de bal weer naar Asscher  Elsevier 17.06.2017

Het wordt tijd dat Asscher zijn knopen telt Trouw 17.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Zoek de overeenkomsten: welke partij vult het ‘motorblok’ het best aan?  VK 16.06.2017

VVD, CDA en D66 praten dinsdag verder NU 16.06.2017

Informateur praat dinsdag verder met ‘motorblok’  AD 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Pechtold zet deur op kier voor ChristenUnie  Elsevier 16.06.2017

Formatie: D66 moet minder dogmatisch denken  Elsevier 16.06.2017

 

Telegraaf 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Asscher bepleit migratiedeals Telegraaf 16.06.2017

Asscher hengelt echt niet naar plek aan formatietafel, zegt hij  Elsevier 16.06.2017

Waarom mengt Lodewijk Asscher zich met een opinie-artikel in het asieldebat? VK 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

‘PvdA wél bereid vluchtelingen terug te sturen naar Noord-Afrika’ AD 16.06.2017

Is Asscher toch uit op regeringsdeelname?  Elsevier 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

GroenLinks offert de rechtsstaat op aan een ideaal dat al in 2015 achterhaald was Trouw 16.06.2017

Twee opties Tjeenk Willink Telegraaf 16.06.2017

AD 16.06.2017

AD 15.06.2017

 

 

 

 

Tjeenk Willink sluit SP en PVV uit van kabinetsformatie Elsevier 15.06.2017

Rutte en Buma sluiten Wilders uit, zwart op wit VK 15.06.2017

AD 15.06.2017

AD 15.06.2017

Informateur Tjeenk Willink roept partijen op te bewegen NU 15.06.2017

Meerderheid blijft inzet Telegraaf 15.06.2017

SP buitenspel in formatie, Tjeenk Willink wil verder met ChristenUnie of PvdA VK 15.06.2017

Tjeenk Willink sluit SP en PVV uit van kabinetsformatie  Elsevier 15.06.2017

Leiders motorblok moeten elkaar weer zien te vinden AD 15.06.2017

Roemer vindt dat VVD en CDA elkaar los moeten laten NU 15.06.2017

Roemer wil VVD en CDA uit elkaar trekken Elsevier 15.06.2017

SP volhardt: Geen deelname aan kabinet met VVD  AD 15.06.2017

Roemer wil echt niet Telegraaf 15.06.2017

Informateur wil variant met CU óf PvdA onderzoeken  Trouw 15.06.2017

‘Het is slim dat Jesse Klaver wegblijft van de schuldvraag’  Trouw 15.06.2017

Klaver had tijdens formatie geen vertrouwen in halen doelen Parijs NU 15.06.2017

GroenLinks is nooit een echte groene partij geweest  Trouw 15.06.2017

Heel goed dat Klaver zijn rug recht heeft gehouden VK 15.06.2017

Drukte in de achterkamertjes  Telegraaf 15.06.2017

Klaver: ik ben niet teruggefloten door onzichtbare partijbazen  Elsevier 15.06.2017

Het was niet alleen migratie, zegt Klaver: ‘Op andere dossiers zag ik ook geen compromis doorschemeren’   VK 15.06.2017

Telegraaf 14.06.2017

Rutte baalt van mislukte formatie, en Roemer aan tafel bij Tjeenk Willink Elsevier 14.06.2017

Zoek de overeenkomsten: welke partij vult het ‘motorblok’ het best aan?  VK 14.06.2017

SP op gesprek bij informateur Telegraaf 14.06.2017

SP-leider Roemer morgen bij informateur op bezoek AD 14.06.2017

Rutte en Buma richten zich nu op kabinet met SP, PvdA of ChristenUnie NU 14.06.2017

Tjeenk Willink probeert formatie weer vlot te trekken AD 14.06.2017

VVD verwijt GL koudwatervrees Telegraaf 14.06.2017

LIVE: Jesse Klaver geeft tekst en uitleg aan achterban  AD 14.06.2017

Informateur opnieuw om tafel met Rutte en Buma  AD 14.06.2017

PvdA komt langs bij D66  Telegraaf 14.06.2017

Asscher houdt hoop op kabinetsdeelname levend AD 14.06.2017

Rutte vreest lange formatie en sluit nieuwe verkiezingen niet uit NU 14.06.2017

Rutte: zaak is ingewikkeld Telegraaf 14.06.2017

Jesse Klaver heeft de milieuliefhebbers bedonderd  Elsevier 14.06.2017

Informateur weer verder in Stadhouderskamer  Telegraaf 14.06.2017

Klaver kort gehouden’ Telegraaf 14.06.2017

Felle kritiek op uitleg Klaver over mislukken formatie NU 14.06.2017

Helaas heeft Jesse Klaver een verkeerde afweging gemaakt Trouw 14.06.2017

Waarom de Turkije-deal niet te kopiëren is in Noord-Afrika  Trouw 14.06.2017

Er wordt te gretig naar de wereldvreemde Klaver gewezen Trouw 14.06.2017

De informateur trekt, maar wie helpt?  Trouw 14.06.2017

Misschien moet er nu geen regeerakkoord komen, maar een regeeragenda VK 14.06.2017

AD 13.06.2017

AD 13.06.2017

Aanhang GroenLinks verbijsterd over manoeuvre Klaver  Elsevier 13.06.2017

Onbegrijpelijk: Jesse Klaver liet gouden kans liggen  Elsevier 13.06.2017

Schuift CU aan bij formatiegesprek? Dit zegt Segers over migratiedeals  Elsevier 13.06.2017

juni 14, 2017 Posted by | 2e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, CDA, CU-SGP, formatie, groenlinks, politiek, verkiezingen 2017, VVD, VVD-CDA-D66 | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | 4 reacties

Met de begroting 2017 op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 2

Begrotingstekort

Het kabinet dat de opvolger moet worden van Rutte II dacht te kunnen profiteren van extra financiële ruimte, maar daarvan blijkt geen sprake. Vanwege tekorten op het ministerie van Volksgezondheid en het ministerie van Onderwijs, moet het nieuwe kabinet zelfs rekening houden met een tekort.  Dat melden althans NOS en De Telegraaf op basis van bronnen in Den Haag.

lees ook: Weer enorme financiële domper bij VWS Telegraaf 24.05.2017

Prognose CPB

In maart publiceerde het Centraal Planbureau een prognose, waaruit bleek dat de nieuwe coalitie kon rekenen op een begrotingsoverschot van ongeveer 3,5 miljard euro in 2017. Door tegenvallers in de zorg en het onderwijs, gaat het nu om een tekort van 1 miljard.

#Formatie: VVD en CDA kunnen D66 niet overhalen om met CU te formeren

‘Juridische blunders’ door Van Rijn

Volgens De Telegraaf valt het tekort vooral te wijten aan het ministerie van Volksgezondheid. Het ministerie zou een aantal ‘juridische blunders’ zijn begaan. De overheid heeft ervoor gezorgd dat het ministerie de komende jaren miljarden moet investeren in de verpleeghuiszorg, veel eerder dan verwacht.

Het gaat om een uitspraak van het Zorginstituut. Staatssecretaris Martin van Rijn (PvdA) liet het instituut bepalen hoeveel geld er nodig is voor betere verpleeghuiszorg. Omdat de staatssecretaris deze opdracht heeft gegeven, is de uitspraak juridisch bindend geworden. Het bedrag kan oplopen tot 2 miljard in 2021, zeggen anonieme bronnen.

lees ook: Flink prijskaartje aan betere verpleeghuiszorg AD 24.05.2017

Voorjaarsnota besproken in ministerraad

Het ministerie van Financiën ontkent dat er sprake is van een tekort. Het kabinet bespreekt de Voorjaarsnota woensdag 31.05.2017 in de ministerraad – die een half uur eerder begint dan normaal. Dan moet meer duidelijk worden over de berichten. Volgende week wordt de voorjaarsnota gepubliceerd.

Voorjaarsnota 2017 – 01.06.2017

aanbiedingsbrief-voorjaarsnota-2017

bijlage-1-kamerbrief-voorjaarsnota-2017

bijlage-2-meerjarig-uitgavenbeeld

bijlage-3-verticale-toelichting

Verantwoordingsbrief 2016: Van overheidstekort naar begrotingsoverschot  RO 17.05.2017

Financieel Jaarverslag 2016: voor het eerst in jaren een begrotingsoverschot  RO 17.05.2017

Economische groei op hoogste niveau sinds de crisis  RO 16.05.2017

zie ook: Met de begroting 2017 op weg naar kabinet Rutte-3 deel 1  

Consumenten besteden meer

Telegraaf 20.07.2017 Consumenten hebben in mei ruim 2 procent meer besteed dan in dezelfde maand een jaar eerder. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. De groei is wel wat lager dan in de voorgaande maand.

Er werd in mei vooral meer uitgegeven aan kleding en woninginrichting. Aan voedings- en genotmiddelen werd circa 1 procent meer uitgegeven dan een jaar eerder. Verder hebben consumenten in mei bijna 3 procent meer besteed aan overige goederen.

Ook aan diensten als woninghuur, reizen met bus en trein en het bezoek aan kapper of restaurant werd meer besteed. De diensten maken ruim de helft van de totale binnenlandse consumptieve bestedingen uit, zo merkte het CBS op.

Volgens de zogenoemde consumptieradar van het statistiekbureau zijn de omstandigheden voor de consumptie in juli iets gunstiger dan in mei.

LEES MEER OVER; CBS NEDERLAND CONSUMENTEN

Begrotingstekort eurolanden daalt

Telegraaf 20.07.2017 Het begrotingstekort van de eurolanden is in het eerste kwartaal van dit jaar gedaald tot 0,9 procent van het bruto binnenlands product (bbp) van de eurozone. In het vierde kwartaal kwam het tekort nog uit op 1,1 procent.

Volgens cijfers van het Europese statistiekbureau Eurostat bedroeg voor de gehele Europese Unie het tekort 1 procent, tegen 1,2 procent in het voorgaande kwartaal. De Europese begrotingsregels schrijven voor dat landen hun tekort moeten beperken tot maximaal 3 procent van het bbp. Eurostat tekende binnen de EU het hoogste tekort op in Frankrijk met 3,3 procent. In Malta was juist sprake van een begrotingsoverschot met 3,5 procent. In Nederland was het overschot 1,5 procent.

Verder maakte Eurostat bekend dat de schuld van de eurolanden in de eerste drie maanden is opgelopen tot 89,5 procent van het bbp, tegen 89,2 procent in het voorgaande kwartaal. Voor de gehele EU kwam de schuld uit op 84,1 procent.

Geen feestje in politiek Den Haag

Telegraaf 01.07.2017 Op dit moment behoort Nederland in Europa tot de landen met de beste economische prestaties. Alle seinen staan op groen. Volgens de Juniraming 2017 van het Centraal Plan Bureau (CPB) groeit onze economie in 2017 met 2,4% en in 2018 met 2%. Deze groei leidt tot extra werkgelegenheid.

De werkloosheid daalt dit jaar tot 445.000 personen (4,9%) en in 2018 tot 425.000 (4,7%). Voor de herinnering: in 2014 lag de werkloosheid nog rond de 660.000 personen (7,4%). Ook de overheidsfinanciën zijn gezond. Volgens een optimistische raming, zonder rekening te houden met tegenvallers, eindigt 2017 met een begrotingsoverschot van 0,5% in 2017 en 0,7% in 2018. Deze positieve ontwikkelingen zorgen voor een daling van de zogenoemde staatsschuldquote naar 55% BBP, die in 2014 nog op het hoge niveau van bijna 70% lag.

Door dit feestelijke beeld worden de onderhandelaars, die onder leiding van informateur Gerrit Zalm bezig zijn met de formatie van het kabinet Rutte 3, van alle kanten bestookt met miljarden aan claims voor extra uitgaven, zoals voor de zorg, het basisonderwijs en sociale zekerheid, maar ook voor belastingverlaging. Niet alleen in de publieke opinie, maar ook bij politieke partijen bestaat veel sympathie voor de gedachte om voor deze goede doelen flink in de buidel te tasten.

Als je een optelsom maakt van alle wensen voor extra uitgaven voor de schatkist, zit je al snel boven een structureel bedrag van boven de €10 miljard. De kans is groot dat de onderhandelaars, mede onder druk van de roep om ‘goede doelenuitgaven’ met een regeerakkoord komen waarin een deel van dit bedrag gehonoreerd zal worden.

Geen geld verjubelen

Deze week kregen ze bezoek van de president van De Nederlandsche Bank, Klaas Knot, die de feestpret kwam bederven. Hij hield het onderhandelingsgezelschap voor dat het onverstandig is om een greep in de schatkist te doen en het begrotingsoverschot nu al te verjubelen. Volgens Knot kan van feestvieren geen sprake zijn en zou het verstandig zijn om een overschot op de rijksbegroting zoveel mogelijk in een spaarpotje te stoppen voor magere tijden.

Zo kan Rutte 3 voorkomen dat er in zware tijden en bij tegenvallers bezuinigd moet worden. Omdat onze economie en werkgelegenheid sterk afhankelijk zijn van de gang van zaken in de wereldeconomie en onze export naar andere landen, is dit een waardevol advies.

Maar wie politiek Den Haag kent, weet dat uitgeven en leuke dingen voor de mensen doen een hogere prioriteit hebben. Bovendien zitten ze daar niet te wachten op ‘doemdenkers’ die bij een stralende hemel voor zwaar weer waarschuwen. Toch leert de economische geschiedenis dat het licht voor de open Nederlandse economie snel op oranje kan springen en die kans is inderdaad aanwezig.

Spaarpotje

We zien op dit moment toenemende internationale onzekerheden waardoor de groei van onze economie kan worden afgeremd en de schatkist met tegenvallers te maken krijgt. Voorbeelden zijn de effecten van de Brexit-onderhandelingen en de financiële instabiliteit van een aantal Zuid-Europese landen.

Bovendien krijgen we te maken met de ongewisse gevolgen van het beleid van president Donald Trump en China die voor de EU, waaronder Nederland, slecht kunnen uitpakken. Om die reden zou het verstandig zijn om in het regeerakkoord een deel van het mogelijke begrotingsoverschot in een Klaas Knot-spaarpotje te stoppen en het andere deel te bestemmen voor uitgaven die onze economie versterken.

Voor extra rijksuitgaven op het terrein van de zorg en de sociale zekerheid is geen ruimte, tenzij je voor lief neemt dat de groei van onze economie wordt afgeremd en er werkgelegenheid in het bedrijfsleven verloren gaat. Internationaal gezien lopen we met deze twee mega kostenposten volledig uit de pas. Kijken we naar de uitgaven van de Rijksoverheid in 2017 dan gaat het om een totaalbedrag van €264 miljard.

Verreweg de twee grootste uitgavenposten zijn onze sociale zekerheid met €78 miljard en de zorg met €75 miljard. Deze posten zijn de afgelopen decennia fors gestegen. Daardoor was er minder ruimte voor andere rijksuitgaven die voor onze toekomstige economie van belang zijn, zoals die voor onderwijs. Hoe vervelend ook, maar iedereen zal er rekening mee moeten houden dat deze rijksuitgaven hun grenzen al hebben overschreden. We zullen de stijgende zorgkosten meer zelf moeten gaan betalen en dat geldt ook voor sociale zekerheid.

De nieuwe helden

Naast het spaarpotje zou het kabinet Rutte 3 er verstandig aandoen de extra uitgaven te beperken tot maatregelen waarmee de Nederlandse economie en werkgelegenheid worden versterkt. Onderwijs en onderzoek zijn daarvoor van cruciaal belang. Voor het verder terugdringen van de werkloosheid en het scheppen van banen heeft de politiek het bedrijfsleven nodig, vooral de bestaande kleine ondernemers uit het mkb en start-ups en scale-ups (starters die snel doorgroeien).

Dat zijn de nieuwe helden van de Nederlandse economie. Politiek Den Haag is buiten de (semi)overheid zelf niet in staat banen te scheppen, maar kan daaraan wel een bijdrage leveren door een goed bedrijfsklimaat voor deze helden te creëren.

Dit zou in het regeerakkoord moeten worden neergelegd in een concreet mkb-plan dat de volgende hoofdpunten omvat: minder bureaucratie, lagere werkgeverslasten en ruimere mogelijkheden voor bedrijfskredieten. Daarnaast zijn stimulansen nodig voor een versnelling van digitalisering, innovatieve technologieën en klimaatmaatregels.

Mooie groei Nederlandse economie

Telegraaf 23.06.2017 De economie is in het eerste kwartaal met 0,4 procent gegroeid ten opzichte van een kwartaal eerder. Dat blijkt uit een tweede raming van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Het groeicijfer is gelijk aan dat van de eerste berekening.

De tweede berekening van het bbp wordt altijd 90 dagen na afloop van het kwartaal gepubliceerd. Het beeld van de economie blijft hetzelfde. De groei is vooral te danken aan de investeringen, aldus het statistiekbureau.

Het bruto binnenlands product (bbp) groeit al twaalf kwartalen achter elkaar. Ten opzichte van een jaar eerder groeide de economie in het eerste kwartaal overigens met 3,2 procent. Volgens de eerste berekening was dat 3,4 procent.

Nederlandse staatsschuld voor het eerst in zes jaar onder de Europese norm

VK 23.06.2017 De overheidsschuld kwam aan het einde van het eerste kwartaal van dit jaar uit op 59,6 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daarmee is de staatsschuld voor het eerst in zes jaar lager dan de Europese norm, van 60 procent van het bbp. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

De schuld werd verlaagd door een overschot op de begroting en door opbrengsten uit het verminderen van financiële bezittingen. De Europese Unie hanteert als norm dat de overheidsschuld aan het eind van een kalenderjaar niet hoger dan 60 procent van het bbp mag zijn, óf daar naartoe moet bewegen. Eind 2016 bedroeg de schuldquote nog 61,8 procent.

De daling van schuld komt overeen met bijna 12 miljard euro. Hiermee komt de schuld eind maart uit op bijna 423 miljard euro. Dat is bijna 25 duizend euro per Nederlander. In zijn raming van juni rekent het Centraal Planbureau (CPB) eind 2017 op een overheidsschuld van 58,5 procent van het bbp.

De staatsschuld krimpt wanneer de economie groeit, omdat de schuld wordt uitgedrukt als percentage van de omvang van die economie. Hoe groter de totale Nederlandse omzet, hoe kleiner (relatief) de staatsschuld.

Chique balans voor nieuw kabinet

Nu Nederland voldoet aan het in Brussel afgesproken plafond begint het volgende kabinet de rit met een chique balans. Het vorige kabinet moest juist 50 miljard bezuinigen om het tekort en de te hoge staatsschuld onder controle te krijgen.

De positieve cijfers zijn te danken aan een groeiende economie. Meer werkgelegenheid, meer bedrijvigheid en meer consumptie betekenen meer belastinginkomsten en minder uitgaven aan uitkeringen. Opgeteld rekent Dijsselbloem op een meevaller van bijna 8 miljard in 2017. Daardoor blijft onderaan de streep geld over.

Betekenen deze positieve cijfers dat een nieuwe regering straks een grote zak geld ter beschikking heeft om naar hartelust te spenderen? Niet direct. Die 9,1 miljard overschot in 2021 is nog ver weg en komt er enkel als een volgende ministersploeg de hand strak op de knip houdt. Dat zal niet gebeuren. Zelfs het demissionaire kabinet is al aan het interen op de meevallers, zo bleek uit Dijsselbloems voorjaarsnota.

Volg en lees meer over:  NEDERLAND   ECONOMIE   POLITIEK   KABINET-RUTTE II

Overheidsschuld onder Europese norm

Telegraaf 23.06.2017 De overheidsschuld kwam aan het einde van het eerste kwartaal uit op 59,6 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Het is voor het eerst in zes jaar dat de schuld lager is dan de Europese norm, van 60 procent van het bbp. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag.

De schuld werd verlaagd door een overschot op de begroting en door opbrengsten uit het verminderen van financiële bezittingen. De Europese Unie hanteert als norm dat de overheidsschuld aan het eind van een kalenderjaar niet hoger mag zijn dan 60 procent van het bbp of daar naartoe moet bewegen. Eind 2016 bedroeg de schuldquote nog 61,8 procent, aldus het CBS.

De daling van schuld komt overeen met bijna 12 miljard euro. Hiermee komt de schuld eind maart uit op bijna 423 miljard euro, oftewel bijna 25.000 euro per Nederlander. Het Centraal Planbureau (CPB) raamt voor eind 2017 een overheidsschuld van 58,5 procent van het bbp in zijn raming van juni.

Overheidsschuld voldoet voor het eerst in zes jaar aan Europese norm

NU 23.06.2017 De schuld van de Nederlandse overheid voldoet voor het eerst in zes jaar aan de Europese norm.

De overheidsschuld kwam aan het einde van het eerste kwartaal uit op 59,6 procent van het bruto binnenlands product (bbp), meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag. Eind 2016 bedroeg de schuldquote nog 61,8 procent.

De Europese Unie hanteert als norm dat de overheidsschuld aan het eind van een kalenderjaar niet hoger mag zijn dan 60 procent van het bbp of daar naartoe moet bewegen.

Begroting

De schuld werd verlaagd door een overschot op de begroting en door opbrengsten uit het verminderen van financiële bezittingen. De daling van schuld komt overeen met bijna 12 miljard euro. Hiermee komt de schuld eind maart uit op bijna 423 miljard euro, oftewel bijna 25.000 euro per Nederlander.

Het Centraal Planbureau (CPB) raamt voor eind 2017 een overheidsschuld van 58,5 procent van het bbp in zijn raming van juni.

Economische groei

Het CBS maakte vrijdag ook bekend dat de economie in het eerste kwartaal met 0,4 procent is gegroeid ten opzichte van een kwartaal eerder. Dit was een tweede raming. Het groeicijfer is gelijk aan dat van een eerdere berekening.

De tweede berekening van het bruto binnenlands product (bbp) wordt altijd negentig dagen na afloop van het kwartaal gepubliceerd. Het beeld van de economie blijft hetzelfde. De groei is vooral te danken aan de investeringen, aldus het statistiekbureau.

Het bbp groeit al twaalf kwartalen achter elkaar. Ten opzichte van een jaar eerder groeide de economie in het eerste kwartaal overigens met 3,2 procent. Volgens de eerste berekening was dat 3,4 procent.

Lees meer over: Staatsschuld Economische groei

CBS: Consumenten onverminderd positief

AD 21.06.2017 Consumenten hebben weer meer vertrouwen in de markt dan vorig jaar. Tijdens het winkelen is meer geld uitgegeven. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vandaag.

De vertrouwensindex kwam uit op een niveau van 23. Het statistiekbureau constateerde daarbij dat het oordeel over het economische klimaat nauwelijks veranderde en de koopbereidheid iets toenam.

Met 23 ligt het consumentenvertrouwen in juni ruim boven het gemiddelde over de afgelopen twintig jaar (min 3). Het vertrouwen bereikte in januari 2000 de hoogste stand ooit op 36. Het dieptepunt werd bereikt in maart 2013 met min 41.

Meer besteed

Het CBS maakte ook bekend dat consumenten in april 2,7 procent meer hebben besteed dan een jaar eerder. De groei was daarmee ook hoger dan de maand ervoor. Vooral aan kleding en woninginrichting werd meer uitgegeven.

Groei dit jaar verwacht van 2,4%

CPB: Seinen economie staan op groen

Telegraaf 14.06.2017 Het Centraal Planbureau (CPB) is in zijn nieuwe ramingen positiever geworden over de economische groei in het land.

Het CPB gaat voor 2017 uit van een plus van 2,4 procent, waar eerder nog op 2,1 procent groei werd gerekend. Voor volgend jaar wordt 2 procent groei voorzien, wat betekent dat het stevige aantrekken van de economie voorlopig aanhoudt. Bij de vorige raming eind maart voorzag het CPB voor 2018 nog een plus van 1,8 procent.

De werkloosheid daalt naar verwachting verder, naar 4,9 procent dit jaar en 4,7 procent volgend jaar. Ook de overheidsfinanciën zijn gezond aldus het CPB, met een overschot van 0,5 procent in 2017 en 0,7 procent in 2018.

Eerder deze week verhoogde De Nederlandsche Bank (DNB) zijn prognoses voor de economie ook al. Demissionair minister Henk Kamp van Economische Zaken reageert dan ook verheugd: ,,Deze raming van het CPB bevestigt het beeld eerder deze week van DNB dat we dit jaar de sterkste economische groei kunnen verwachten in tien jaar tijd”, verklaart hij. ,,De uitdaging is nu om de groei voor de komende jaren veilig te stellen.”

Net als de centrale bank plaatst het CPB wel kanttekeningen. Zo blijft de ontwikkeling van de lonen nog achter. Volgens de belangrijke adviseur van het kabinet komt dit mogelijk door de flexibilisering van de arbeidsmarkt.

De contractlonen gaan volgens de voorspellingen dit jaar gemiddeld met 1,7 procent omhoog en volgend jaar met 2,0 procent. Ook de inflatie blijft wat onder de maat. Deze komt volgens het CPB waarschijnlijk uit op 1,4 procent in beide jaren. Het licht voor de Nederlandse economie kan daarbij weer ,,op oranje springen”, als internationale onzekerheden veranderen in tegenvallers, waarschuwt het planbureau.

Het is bijvoorbeeld nog niet duidelijk wat de uitkomst van de brexit-onderhandelingen zullen zijn. Buiten Europa is onder meer de koers van de Verenigde Staten onder president Donald Trump een punt van onzekerheid, aldus het CPB.

Economie groeit verder

Telegraaf 14.06.2017 Het blijft goed gaan met de Nederlandse economie. Volgens het Centraal Planbureau groeit de economie dit jaar met 2,4 procent en volgend jaar met 2,0 procent. Vooral de woningmarkt staat in volle bloei.

Dat blijkt uit de cijfers die het rekeninstituut vanochtend heeft gepubliceerd. Op de banenmarkt zijn de cijfers eveneens gunstig, waardoor de koopkracht in Nederland toeneemt. In 2018 daalt de werkloosheid naar 4,7 procent.

Wel blijft de hoogte van de lonen achter, net als de prijzen waardoor de inflatie niet erg stijgt. Volgens de rekenmeesters is dat mede vanwege de flexibilisering van de arbeidsmarkt en vanwege de internationale concurrentie.

Goed nieuws

Minister Kamp van Economische Zaken reageert: „Deze raming van het CPB bevestigt het beeld eerder deze week van DNB dat we dit jaar de sterkste economische groei kunnen verwachten in tien jaar tijd. Dat is goed nieuws voor iedereen: meer kansen voor ondernemers, meer werk, meer koopkracht.”

Wel zegt Kamp nu dat het de ’uitdaging’ is om de groei voor de komende jaren veilig te stellen. „Daarom is het nodig meer te investeren in innovatie en de intensieve samenwerking tussen bedrijven, overheden en kennisinstellingen onverminderd voort te zetten.”

zie ook: Nederlanders tevredener over eigen financiën

CPB: groeiverwachtingen voor 2017 en 2018 flink omhoog

AD 14.06.2017 De seinen voor de Nederlandse economie staan op groen. Dat stelt het Centraal Planbureau (CPB), die in zijn nieuwe ramingen vandaag positiever is geworden over de economische groei in het land.

Het CPB gaat voor 2017 uit van een plus van 2,4 procent, waar eerder nog op 2,1 procent groei werd gerekend. Voor volgend jaar wordt 2 procent groei voorzien, wat betekent dat het stevige aantrekken van de economie voorlopig aanhoudt. Bij de vorige raming eind maart voorzag het CPB voor 2018 nog een plus van 1,8 procent.

De economie wordt onder meer geholpen door de toenemende wereldhandel. Daarbij loopt de consumptie op en trekken de investeringen aan. De werkloosheid daalt naar verwachting verder, tot 4,9 procent dit jaar en 4,7 procent volgend jaar. Ook de overheidsfinanciën zijn gezond aldus het CPB, met een begrotingsoverschot van 0,5 procent in 2017 en 0,7 procent in 2018.

Eerder deze week verhoogde De Nederlandsche Bank (DNB) zijn prognoses voor de economie ook al. Demissionair minister Henk Kamp van Economische Zaken reageert dan ook verheugd: ,,Deze raming van het CPB bevestigt het beeld eerder deze week van DNB dat we dit jaar de sterkste economische groei kunnen verwachten in tien jaar tijd”, verklaart hij. ,,De uitdaging is nu om de groei voor de komende jaren veilig te stellen.”

Kanttekeningen

Net als de centrale bank plaatst het CPB wel kanttekeningen. Zo blijft de ontwikkeling van de lonen nog achter. Volgens de belangrijke adviseur van het kabinet komt dit mogelijk door de flexibilisering van de arbeidsmarkt. De contractlonen gaan volgens de voorspellingen dit jaar gemiddeld met 1,7 procent omhoog en volgend jaar met 2,0 procent. Ook de inflatie blijft wat onder de maat. Deze komt volgens het CPB waarschijnlijk uit op 1,4 procent in beide jaren.

Het licht voor de Nederlandse economie kan daarbij weer ,,op oranje springen”, als internationale onzekerheden veranderen in tegenvallers, waarschuwt het planbureau. Het is bijvoorbeeld nog niet duidelijk wat de uitkomst van de brexit-onderhandelingen zullen zijn. Buiten Europa is onder meer de koers van de Verenigde Staten onder president Donald Trump een punt van onzekerheid, aldus het CPB.

‘Waar blijft onze koopkracht?’

Telegraaf 14.06.2017 Het CPB heeft de verwachtingen over de Nederlandse economie naar boven bijgesteld, eerder deze week kwam DNB ook al met positieve berichten. Maar DFT’s Martin Visser plaatst ook een kanttekening.

Nederland groeit het hardst in tien jaar tijd

Telegraaf 12.06.2017  De Nederlandse economie groeit dit jaar in het hoogste tempo in tien jaar tijd. Goed nieuws voor de overheid, die hierdoor steeds meer overhoudt op de begroting. En voor huishoudens, aangezien de lonen langzaamaan omhoog gaan.

Dat schrijft De Nederlandsche Bank in de vandaag gepubliceerde Economische Ontwikkelingen en Vooruitzichten. Dit jaar groeit het bruto binnenlands product (bbp) naar verwachting 2,5%. Het is het vijfde opeenvolgende jaar dat het bbp hoger is dan het jaar ervoor.

Dat onze economie zo goed draait, is onder meer te danken aan de aantrekkende wereldhandel en een stijging van investeringen door bedrijven. Zowel de overheid als de Nederlandse consument staan er beter voor. „Je moet tien jaar terug in de tijd voor vergelijkbare cijfers” zei Job Swank, directielid van De Nederlandsche Bank (DNB).

Groei zwakt af

De hoge economische groei zwakt de komende jaren wel wat af. In 2018 en 2019 zakt de groei naar 2,1 respectievelijk 1,9%.

De steeds beter draaiende economie betekent ook dat het begrotingsoverschot blijft oplopen, van 0,4% van het bbp vorig jaar tot 1,1% in 2019. Dat is met name omdat de overheid meer geld binnenkrijgt uit inkomstenbelasting, vennootschapsbelasting en btw.

’Bouw buffer op’

DNB schreef in de EOV opnieuw dat ze hoopt dat het nieuwe kabinet dit overschot gebruikt als een buffer voor slechtere tijden. „We zijn kampioen procyclisch beleid”, zei Swank over de neiging om af te remmen in economisch slechtere tijden en gas te geven als het goed gaat.

De betere groei is ook te merken op het salarisstrookje. Vorig jaar stegen de contractlonen bij bedrijven met 1,6%. Dat is het hoogste niveau sinds de kredietcrisis. Maar wat DNB betreft, mogen de lonen nog wel wat verder omhoog. Het percentage dat bedrijven van hun inkomsten aan lonen uitbetalen, ligt onder het langjarig gemiddelde, en het loopt maar mondjesmaat op.

Volgens Swank is dat omdat er nog veel onbenut arbeidspotentieel is, bijvoorbeeld mensen die ontmoedigd zijn over de arbeidsmarkt maar wel weer aan het werk willen, of mensen die part-time werken maar graag meer uren willen maken.

Economische vooruitzichten onverminderd positief

RO 12.06.2017 De nieuwe raming, die de Nederlandsche Bank (DNB) vandaag naar buiten heeft gebracht, voorspelt opnieuw gunstige ontwikkelingen voor de Nederlandse economie. DNB verwacht dat de economische groei van de afgelopen jaren doorzet. In 2017 wordt een economische groei van 2,5% verwacht, in 2018 een groei van 2,1%.

De Nederlandse economie groeit inmiddels twaalf kwartalen op rij, de werkloosheid daalt snel en het vertrouwen van consumenten en producenten ligt op een hoog niveau.

Minister Kamp, Economische Zaken: “In het begin van deze kabinetsperiode gaf ik aan het oneens te zijn met de voorspellingen van veel economen dat een hogere economische groei dan 1 of 1,5 % er niet meer in zou zitten voor Nederland. We kunnen nu gezamenlijk vaststellen dat de Nederlandsche Bank voor dit jaar een groei van 2,5 procent verwacht.

Voor het vijfde achtereenvolgende jaar zal de groei hoger uitvallen dan in het voorgaande jaar. Steeds meer mensen vinden werk en merken in hun portemonnee dat het beter gaat. Nederland staat sterk met de meest concurrentiekrachtige economie van Europa.”

Dalende werkloosheid

In 2016 was er sprake van de snelste werkgelegenheidsgroei sinds 2007. De werkgelegenheid blijft dit jaar en de komende jaren stevig doorgroeien. Daardoor daalt de werkloosheid in 2017 naar 5%, oftewel 539 duizend personen en in 2018 naar 4,6% van de beroepsbevolking, oftewel 444 duizend personen. Omdat sommige delen van de arbeidsmarkt krapper worden, zullen de lonen in 2017 en 2018 naar verwachting sneller toenemen dan in voorgaande jaren.

Gezonde overheidsfinanciën

Het overschot op de begroting verbetert de komende jaren verder en de overheidsschuld neemt hard af. Door de gezonde positie van de overheidsfinanciën neemt de schuld in 2019 naar verwachting af tot 51,3% van het  bbp, ruimschoots onder het schuldencriterium van de EU.  De begroting is in de afgelopen kabinetsperiode met moeilijke maatregelen op orde gebracht.

Daarmee is er in het begrotingsbeleid een solide basis gelegd voor het volgende kabinet om de Nederlandse economie duurzaam te versterken door de energietransitie te versnellen en te investeren in maatregelen die het groeipotentieel verhogen, zoals extra middelen voor het innovatiebeleid.

Zie ook;

Economie blijft groeien: tijd voor hogere lonen, vindt De Nederlandsche Bank

Trouw 12.06.2017 Er viel vandaag niks te klagen in het pand van De Nederlandsche Bank waar directeur Job Swank de economische vooruitzichten voor Nederland schetste. De economie groeit en blijft dat doen, de werkloosheid daalt, het vertrouwen is groot.

Goed, de inflatie had iets hoger gekund en er is natuurlijk die Amerikaanse president, maar dat weerhoudt de Nederlandse economie er niet van vol gas door te razen. Daarom moet een volgend kabinet niet nog harder op het gaspedaal trappen, waarschuwt Swank. Die neiging is bij Nederlandse politici namelijk moeilijk te onderdrukken.

Scandinavische aanpak

Nederland kent een zogeheten procyclisch beleid. Gaat het goed met de economie, dan geeft de overheid volop geld uit. Gaat het slecht, dan volgen de lastenverzwaringen en bezuinigingen elkaar snel op. Het kan ook anders. In Scandinavische landen bijvoorbeeld trappen overheden zachtjes op de rem als de economie snel vooruit gaat en geven zij gas bij als de snelheid terugloopt.

Door lagere belastingen en investeringen verkleinen landen als Denemarken en Zweden de gevolgen van een recessie.

Volgens DNB is dit het moment waarop Nederland het procyclische beleid kan veranderen in een meer Scandinavische aanpak. Dit jaar komt het begrotingsoverschot uit op 0,7 procent. Volgend jaar is dat 1 procent, zo blijkt uit de ramingen van DNB. In 2019 houdt de minister van financiën 1,1 procent van het bruto binnenlands product over; ongeveer 8 miljard euro.

“Dat is geen reden de sluizen open te zetten”, zegt Swank. “Pas bij een percentage boven de één procent ontstaat er ruimte.” Oftewel: als het aan DNB ligt geeft het nieuwe kabinet pas in 2019 de 0,1 procent uit, wat neerkomt op een voor begrotingsbegrippen klein bedrag van 80 miljoen euro.

Dat geld zou het kabinet kunnen steken in de lonen van ambtenaren. Want over de lonen heeft DNB nog wel wat te wensen. President Klaas Knot heeft al meerdere malen gezegd dat de salarissen in Nederland sneller omhoog moeten. Swank herhaalde die boodschap, waarbij hij ook zei dat de overheid als werkgever niet de eerste moet zijn om haar medewerkers royaler te belonen. De publieke sector volgt de markt, niet andersom, zei hij.

In de markt zullen de contractlonen de komende jaren met ongeveer 2 procent stijgen. Toch is er ruimte voor meer. Kijk maar naar de winsten van bedrijven, zegt Swank. Dat DNB zo op loonsverhoging hamert, “iets dat een centrale bank niet snel doet”, heeft te maken met de hardnekkig lage inflatie. De Europese Centrale Bank heeft ondertussen alle mogelijke instrumenten gebruikt, nu is het aan de markt. Als zij de lonen verhogen, volgt de inflatie vanzelf, zo wil de economische wetmatigheid.

Bij al het goede nieuws wilde DNB ook even stilstaan bij de Verenigde Staten, die dreigen met protectionisme. Voor een open economie als Nederland kan dat schadelijk zijn. Maar volgens Swank zijn de gevolgen van een protectionistische politiek beperkt. Tenzij Europa terug gaat pesten en zelf ook importtarieven verhoogt voor Amerikaanse producten.

Dan neemt de handel sterk af. “Toch kan dreigen met tegenmaatregelen handig zijn”, zegt Swank. “Al is het maar om de scherpe kanten van het protectionisme te halen.” Het grootste slachtoffer van dichte grenzen in de Verenigde Staten zijn de Amerikanen zelf, zegt Swank. In het slechtste geval kan hun inkomen met 3 procent dalen.

Prognoses van DNB;

  • In 2017 zal de economie met 2,5 procent groeien, het hoogste percentage in tien jaar.
  • De werkloosheid daalt verder en komt in 2019 uit op 4,4 procent van de beroepsbevolking.
  • De lonen stijgen de komende jaren met ongeveer 2 procent.

Inflatie daalt naar 1,1 procent

Telegraaf 08.06.2017 De inflatie in Nederland is in mei gedaald naar 1,1 procent. Een maand eerder werd door consumenten voor goederen en diensten nog 1,6 procent meer betaald dan een jaar eerder.

Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. Vooral door goedkopere vliegtickets en vakanties op bungalowparken stegen de consumentenprijzen in mei minder. De maand ervoor piekten de prijzen van deze diensten door de schoolvakanties die eind april begonnen, aldus het statistiekbureau. In mei nam de vraag naar vakanties weer af waardoor de prijzen zakten.

Autobrandstoffen werden in mei goedkoper en ook dit had een drukkend effect op de inflatie van consumentenprijzen, zo stelde het CBS.

Prijsontwikkeling energie

Omdat de prijsontwikkeling van energie als autobrandstoffen, gas en electriciteit en voeding sterk fluctueert en de prijzen van alcohol en tabak vaak stijgen door belastingmaatregelen, wordt ook gekeken naar de inflatie exclusief deze productgroepen. De inflatie in mei volgens deze maatstaf steeg met 0,8 procent op jaarbasis. In april was dat nog 1,3 procent.

Op basis van de geharmoniseerde Europese meetmethode daalden de consumentenprijzen vorige maand, van 1,4 procent in april naar 0,7 procent in mei. De inflatie in de eurozone daalde van 1,9 procent naar 1,4 procent. De inflatie in Nederland is vanaf mei 2016 lager dan in de eurozone, aldus het CBS.

Rabo: Nederlandse economie trekt verder aan

Telegraaf 07.06.2017 De Nederlandse economie groeit dit jaar ondanks internationale onzekerheid door. Dat verwachten economen van de Rabobank. Het bbp groeit dit jaar naar verwachting met 2,2 procent. In 2018 is de groei iets minder hoog: 1,9 procent. Vooral de export groeit gestaag.

De economie groeit verder door woninginvesteringen en de consumptie voor huishoudens. Voor een deel zijn dat tijdens de crisis uitgestelde investeringen en aan die inhaalgroei komt na 2018 een einde.

De Rabobank-economen verwachten dat de werkloosheid in 2018 afneemt naar 4,5 procent, maar maken zich zorgen om het besteedbaar inkomen. Dat groeit niet hard genoeg. Een manier om het besteedbaar inkomen te verhogen is om het verschil tussen netto- en brutoloon te verkleinen zodat werknemers meer geld krijgen en werkgevers niet meer kwijt zijn. ,,Zowel de hoogte van het besteedbaar inkomen als de werking van de arbeidsmarkt heeft baat bij verkleining van de wig tussen nettoloon en werkgeverslasten.”

De wereldeconomie groeit dit jaar waarschijnlijk iets harder dan vorig jaar. De groei in de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk komt lager uit dan eerder verwacht, maar de eurozone en China presteren juist beter.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

CPB: risico’s economie

Telegraaf 06.06.2017 Onzekerheid over de politieke koers in Europa, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten en de aanhoudend lage rente vormen grote economische risico’s in Nederland.

Dat stelt het Centraal Planbureau (CPB) in zijn dinsdagochtend gepresenteerde Risicorapportage Financiële Markten. Vooral het negatieve sentiment in Europa vormt een gevaar voor de Nederlandse economie.

De harde toon in de Brexit-onderhandeling tussen Brussel en Londen vergroten het risico op een harde scheiding tussen het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie en hogere economische kosten. Vragen over de houdbaarheid van de eurozone en onzekerheid rondom de Italiaanse verkiezingen wakkeren het risico nog eens extra aan.

Trump

Ook het beleid van president Donald Trump kan de Nederlandse economie negatief beïnvloeden. Veel is afhankelijk hoe de Verenigde Staten zich opstellen tegenover internationale instellingen, handel en regulering van de financiële sector.

Naast de geopolitieke onzekerheden speelt de aanhoudend lage rente parten. Deze ondermijnt de vermogenspositie van pensioenfondsen en levensverzekeraars.

Pensioen

Vooral voor levensverzekeraars is de situatie penibel. Zij hebben weinig herstelmogelijkheden, zitten in een afkalvende markt en de onzekere afwikkeling van de woekerpolisaffaire staan een herstructurering van de sector in de weg.

Pensioenfondsen kunnen de lage rente nog wel ondervangen door bijvoorbeeld niet te indexeren. Deze maatregelen doen echter wel pijn, aldus het CPB.

Hypotheken

Hoewel Nederlandse banken er beduidend beter voor staan dan enkele jaren geleden, maakt het CPB zich wel zorgen over de toekomstige hypotheekverstrekking. Het Bazels Comité stelt voor om een minimumvloer voor risicogewichten in te stellen, waardoor het gemiddelde risicogewicht voor hypotheken van grote Nederlandse banken toeneemt van de huidige 11,5% naar 35-45%.

Dat zou betekenen dat de de banken €6 miljard extra kapitaal nodig hebben. In plaats van extra geld ophalen om te herkapitaliseren, kiezen banken volgens de rekenmeesters van de politiek er meestal voor de hypotheekkraan dicht te draaien.

De vraag is of andere partijen dit kunnen compenseren. Het marktaandeel van pensioenfondsen (11%) en verzekeraars (17%) op de hypotheekmarkt is afgelopen jaren gestegen, maar lijkt zich nu weer te stabiliseren, concludeert het CPB.

Exit-strategie

Onduidelijkheid over wat er gaat gebeuren met de afbouw van de obligatieportefeuille van de Europese Centrale Bank (ECB) kan volgens het planbureau leiden tot volatiliteit op de financiële markten en hogere rentes. De ECB heeft nog geen exit-strategie gepubliceerd. In de huidige vorm loopt het aankoopprogramma door tot het einde van het jaar, waarbij de bank tot wel €60 miljard per maand aan staatsobligaties opkoopt.

Het CPB brengt op verzoek van de Tweede Kamer sinds 2012 minimaal een keer per jaar een rapportage over de internationale en nationale macro-economische ontwikkelingen in samenhang met ontwikkelingen in de financiële sector. De regelmatige publicatie was een aanbeveling van Commissie-De Wit die onderzoek deed naar de financiële crisis.

Consument laat kassa’s rinkelen

Telegraaf 02.06.2017 Winkeliers hebben in het eerste kwartaal van dit jaar 4,8 procent meer omzet geboekt dan in de eerste drie maanden van 2016.

Ook het aantal verkopen steeg, blijkt uit de Kwartaalmonitor detailhandel van het CBS.

De omzet van onlineverkopen groeide met 14,8 procent. Opvallend is dat bedrijven die zowel een webwinkel als fysieke winkels hebben een sterkere omzetgroei hebben dan pure webwinkels: 16,4 procent tegen 13,6 procent.

De groei van winkels die voedingsmiddelen verkopen bedroeg 3 procent. Het waren vooral de supermarkten die goed boerden. In de non-foodsector, die met 4,1 procent op jaarbasis groeide, waren de woningwinkels de sterkhouders.

Zij profiteerden van de herstelde woningmarkt. De omzet van winkels in doe-het-zelfartikelen en keukens was ten opzichte van een jaar eerder 10,8 procent hoger.

Fysieke elektronicawinkels blijven onder druk staan door de concurrentie van webwinkels. De omzet van elektronicazaken kromp met 3,4 procent. Dat was het negende kwartaal op rij met krimp.

Het aantal openstaande vacatures was het hoogst van de afgelopen twintig jaar. Er stonden 20.000 vacatures open.

Goed nieuws voor de schatkist: het begrotingsoverschot neemt naar verwachting verder toe naar 1,3 procent in 2021. Dat blijkt uit de voorjaarsnota van het kabinet. Het overschot zorgt ervoor dat er ruimte is voor loonsverhoging voor ambtenaren.

RUIMTE VOOR LOONSVERHOGING AMBTENAREN

BB 01.06.2017 Goed nieuws voor de schatkist: het begrotingsoverschot neemt naar verwachting verder toe naar 1,3 procent in 2021. Dat blijkt uit de voorjaarsnota van het kabinet. Het overschot zorgt ervoor dat er ruimte is voor loonsverhoging voor ambtenaren.

Pensioenpremies
Het kabinet maakt 342 miljoen extra vrij om de lonen van ambtenaren te verhogen. Daarmee wil de regering de pijn verzachten van de pensioenpremies bij het ambtenarenpensioenfonds ABP. Die stegen meer dan verwacht. Het extra geld komt beschikbaar om het begrotingsoverschot verder toeneemt, naar 1,3 procent in 2012. Dit jaar gaat het waarschijnlijk om 0,2 procent van het bruto binnenlands product. Dat is iets minder dan de 0,4 procent (2,9 miljard euro) vorig jaar, toen er voor het eerst sinds 2008 weer een overschot was. Maar de komende jaren stijgt het overschot weer.

Tegenvallers
Er zijn dit jaar financiële tegenvallers, maar ook meer extra inkomsten. Er is ruimte voor onder meer een loonsverhoging voor ambtenaren, voor meer geld voor de verpleeghuizen en voor meer marechaussees, meldt minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën donderdag in de zogenoemde voorjaarsnota. Het gaat om een tussentijdse stand van zaken over de lopende begroting. In de verpleeghuiszorg stelt het kabinet, naast de eerder aangekondigde eenmalige extra honderd miljoen euro, nog eens honderd miljoen euro beschikbaar om de kwaliteit te verbeteren. Daarnaast komt er tot 2021 in totaal 145 miljoen euro bij om in deze sector extra mensen op te leiden en om- of bij te scholen.
Meevallers
Het kabinet verwacht bijna 8 miljard euro meer aan belastingen en premies dan vorig jaar in de Miljoenennota is geraamd, mede doordat de economische groei doorzet. Daardoor dalen ook de uitgaven voor werkloosheid. Verder vallen de uitgaven aan hulpmiddelen in de zorg lager uit verwacht. In de langdurige zorg stijgen de uitgaven met 176 miljoen euro, doordat bepaalde groepen aanspraak hebben op meer zorg, zoals dagbesteding en huishoudelijke hulp. Verder ziet het kabinet af van de invoering van de kostendelersnorm AOW, waarbij de AOW lager zou worden als meer mensen van 21 jaar of ouder op hetzelfde adres wonen. Ook de korting op de scholings- en monumentenaftrek is van de baan. (ANP/Red.)

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Tientallen miljoenen extra voor zorg van huisartsen

NU 01.06.2017 Huisartsen mogen volgend jaar voor enkele tientallen miljoenen euro’s meer zorg verlenen. Minister Edith Schippers van Volksgezondheid gunt de artsen meer ruimte, omdat langer thuiswonende ouderen en psychiatrisch patiënten steeds meer van hen vragen.

Schippers en de huisartsen, patiënten en zorgverzekeraars spraken donderdag af dat het budget voor huisartsen in 2018 2,5 procent mag stijgen naar een totaal van 3,5 miljard euro. De partijen verlengen daarmee in feite de afspraken die ze in 2014 hadden gemaakt.

Als huisartsen taken overnemen van medisch specialisten, zoals de bedoeling is, kunnen ze nog meer extra geld krijgen. Daarvoor is 75 miljoen euro uit het budget van de specialisten beschikbaar.

Huisartsen staan onder steeds grotere druk, waarschuwen ze. Vooral aan oudere patiënten hebben ze veel werk. Ze krijgen komend jaar meer tijd voor deze patiënten en ook extra ruimte om samen te werken met bijvoorbeeld wijkverpleegkundigen.

Lees meer over: Zorg Huisartsen

‘Staat leent in 2017 wat minder dan gedacht’

Telegraaf 01.06.2017 De Nederlandse staat hoeft dit jaar naar verwachting iets minder geld te lenen dan eerder werd gedacht. Het agentschap van de generale thesaurie van het ministerie van Financiën schat de financieringsbehoefte op dit moment op 56,8 miljard euro, waar eerder nog werd uitgegaan van 58,7 miljard euro.

De bijstelling komt vooral door een stijging van het verwachte kasoverschot. Deze daling wordt echter voor een groot deel tenietgedaan door het terugkopen van leningen die aflopen in 2018 en 2019 en door een afname van het onderpand in contanten.

De volgende actualisatie van de financieringsbehoefte vindt plaats in september, na de publicatie van de Miljoenennota 2018.

LEES MEER OVER; STAATSLENINGEN NEDERLANDSE STAAT OBLIGATIES RENTE ECB

Jeroen Dijsselbloem

Het begrotingsoverschot neemt van 0,2 procent in 2017 verder toe naar 1,3 procent in 2021

RO 01.06.2017  Het begrotingsoverschot loopt naar verwachting op van 0,2 procent van het bruto binnenlands product (bbp) in 2017 naar 1,3 procent van het bbp in 2021. Dat is een verbetering van het EMU-saldo, de inkomsten min de uitgaven van de collectieve sector, van 0,7 procentpunt ten opzichte van de Miljoenennota van vorig jaar en komt vooral door de toename van de verwachte inkomsten in 2017.

De EMU-schuld komt dit jaar naar verwachting uit op 59,4 procent bbp, een verbetering van 2,7 procentpunt (13 miljard euro) ten opzichte van de raming uit de Miljoenennota 2017. In 2010 kwam de staatsschuld voor het laatst onder de zestig procent uit. Dit schrijft minister Dijsselbloem van Financiën in de Voorjaarsnota 2017 die vandaag aan de Tweede Kamer is gestuurd. In verband met de kabinetsformatie is dit jaar een overzicht van de verwachte inkomsten en uitgaven in de komende jaren toegevoegd.

Extra uitgaven

Er is in 2017 ruimte gevonden voor noodzakelijke extra uitgaven aan de verpleeghuiszorg. Het kabinet stelt, naast de eenmalige extra honderd miljoen euro in 2017, nog eens honderd miljoen euro beschikbaar voor betere kwaliteit in de verpleeghuizen. Dit is een structurele investering vanaf 2017 in de verpleeghuiszorg. Daarnaast wordt er in de periode 2017 – 2021 in totaal 145 miljoen euro beschikbaar gesteld om in deze sector extra mensen op te leiden en om- of bij te scholen.

Vanwege de hoger dan verwachte pensioenpremie bij het ABP heeft het kabinet 342 miljoen extra vrijgemaakt, zodat er toch ruimte voor loonsverhoging voor ambtenaren is.

Het kabinet heeft 50 miljoen euro extra vrijgemaakt voor veiligheid, stabiliteit, migratiesamenwerking en opvang in de regio. Verder stijgt het budget voor ontwikkelingssamenwerking in 2017 met 62 miljoen euro, vanwege de koppeling aan het hogere geraamde bruto nationaal inkomen (bni).

Daarnaast werkt de lagere asielinstroom in 2016 door in lagere uitgaven van 170 miljoen euro aan asielopvang in 2017. Dit geld wordt teruggeboekt naar de begroting van ontwikkelingssamenwerking.

Verder stelt het kabinet structureel 20 miljoen euro extra beschikbaar voor de uitbreiding van de capaciteit van de Koninklijke Marechaussee. Hierdoor kunnen in de komende jaren ongeveer 200 extra marechaussees worden ingezet voor grensbewaking op lucht- en zeehavens.

Meevallers

Het kabinet verwacht in 2017 bijna 8 miljard euro meer aan belasting- en premieontvangsten te ontvangen dan vorig jaar in de Miljoenennota is geraamd. Vooral de btw (2,4 miljard), de vennootschapsbelasting (2,3 miljard) en de loon- en inkomensheffing (1,2 miljard) vallen hoger uit dan verwacht. Dit komt mede doordat de verwachte economische groei in 2017 doorzet.

De uitgaven aan de werkloosheid dalen met 234 miljoen euro in 2017. De werkloze beroepsbevolking komt naar verwachting dit jaar uit op 4,9 procent, waar ten tijde van de Miljoenennota 2017 nog werd uitgegaan van 6,2 procent. Verder vallen de uitgaven aan hulpmiddelen in zorg in 2017 164 miljoen euro lager uit verwacht.

Tegenvallers

Vanaf 2017 is er een tegenvaller van gemiddeld 200 miljoen euro per jaar op de OCW-begroting, voornamelijk als gevolg van hogere leerling- en studentenaantallen dan eerder geraamd. Het kabinet heeft besloten de tegenvaller in 2017 op te lossen door de inzet van meevallers. Daardoor hoeft er dit jaar niet bezuinigd te worden op de bekostiging van onderwijsinstellingen.

Ook in de langdurige zorg stijgen de uitgaven met 176 miljoen euro in 2017, doordat bepaalde groepen aanspraak hebben op meer zorg, zoals dagbesteding en huishoudelijke hulp. Verder ziet het kabinet af van de invoering van de kostendelersnorm AOW.

Deze regeling hield in dat de AOW lager wordt als meer mensen van 21 jaar of ouder op hetzelfde adres wonen. Ook de korting op de scholings- en monumentenaftrek is van de baan. De keuze hoe om te gaan met structurele dekking van deze tegenvallers wordt overgelaten aan nieuw kabinet.

Zie ook; Overheidsfinanciën

GroenLinks-leider Jesse Klaver schoof gisteren aan bij informateur Herman Tjeenk Willink. © ANP

Echte meevaller is er niet voor nieuw kabinet

Trouw 01.06.2017 Het nog te formeren kabinet kan niet rekenen op extra geld, want dat is grotendeels al uitgegeven.

Er is voor het volgend kabinet veel minder extra geld beschikbaar dan optimisten tijdens de verkiezingscampagne begin dit jaar dachten. De economie groeide harder dan gedacht en dus zou het geld tegen de plinten klotsen. Niets is minder waar, blijkt uit de Voorjaarsnota van minister Dijsselbloem van financiën.

Al tijdens het eerste deel van de kabinetsformatie, toen VVD, CDA, D66 en GroenLinks nog met elkaar onderhandelden, sijpelde uit de gesprekken naar buiten dat de partijen gewaarschuwd waren dat al dat beloofde geld er niet zou zijn.

Uit de Voorjaarsnota, het jaarlijkse overzicht over de uitvoering van de begroting van dat jaar en het eerste doorkijkje naar komende jaren, blijkt dat er dermate veel tegenvallers zijn, dat de meevallers al voor een groot deel weer uitgegeven zijn. Ook de komende jaren, want het gaat niet om eenmalige uitgaven.

Zo is er 200 miljoen euro per jaar extra naar de verpleeghuizen gegaan. Dat bedrag komt jaarlijks terug. Ook de tegenvallers bij onderwijs (meer leerlingen en studenten) zijn terugkerend en souperen dus een deel van het extra geld de komende jaren op.

Optimisten verwachtten eerder dit jaar dat er genoeg extra geld zou zijn de komende jaren om een ingrijpende belastingherziening te financieren. Daarvoor is naar schatting 5 miljard euro nodig, waarmee alle negatieve koopkrachtgevolgen van een belastingherziening zouden moeten worden voorkomen. Dat geld is er zeker niet als een nieuw kabinet niet besluit er nieuwe bezuinigingen tegenover te stellen.

Volgens het doorkijkje van Dijsselbloem zal het begrotingsoverschot (0,2 procent), dat dit jaar door alle tegenvallers toch lager uitkomt dan verwacht, de komende jaren wel groeien. Tot uiteindelijk 1,4 procent (rond 12 miljard euro) aan het einde van de nieuwe kabinetsperiode in 2021.

Vergrijzing

Dat overschot kan niet zomaar uitgegeven worden. Opeenvolgende kabinetten pleitten voor een overschot om extra uitgaven door de vergrijzing in de jaren na 2021 op te kunnen vangen. Het zogeheten houdbaarheidstekort, waarin wel met die extra uitgaven rekening wordt gehouden, laat dan ook een veel lager cijfer zien. Daarmee komt de begroting in 2021 grosso modo uit op noch een tekort, noch een overschot.

Belangrijke tegenvallers voor de overheidsbegroting zijn, naast de hogere zorguitgaven en de tegenvallers bij onderwijs, de veel lagere inkomsten uit het aardgas.

De Voorjaarsnota is voor de formerende politici extra slecht nieuws als bijvoorbeeld de brief van staats-secretaris Van Rijn van volksgezondheid aan de Kamer erbij betrokken wordt. In die brief becijferde hij dat er voor de verpleeghuiszorg de komende jaren 2 miljard euro extra nodig is om die sector aan de kwaliteitsnormen te laten voldoen die de Kamer wil stellen.

De cijfers van Dijsselbloem gaan overigens uit van de puur theoretische veronderstelling dat een nieuw kabinet het beleid ongewijzigd laat. Door bijvoorbeeld te bezuinigen op bestaande uitgaven zou ruimte voor nieuw beleid kunnen worden gecreëerd.

Bovendien zijn zijn cijfers gebaseerd op aannames over de prestaties van de economie de komende jaren. Of die aannames nog kloppen kan voor het eerst media deze maand worden nagegaan als het Centraal Planbureau met de nieuwste doorrekeningen komt.

Het kabinet houdt dit jaar geld over, maar minder dan verwacht

Trouw 01.06.2017 Demissionair minister van financiën Jeroen Dijsselbloem benadrukte wel dat een nieuw kabinet een aantal problemen snel zal moeten aanpakken. © ANP

Een nieuw kabinet krijgt dit jaar en de komende jaren te maken met flinke meevallers. In 2021 is er naar verwachting 10,7 miljard euro over. Bovendien zakt de staatsschuld voor het eerst sinds 2010 onder de 60 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daarmee voldoet het kabinet aan het in Brussel afgesproken maximum.

De meevallers zijn onder meer te danken aan een groeiende economie, waardoor er meer werkgelegenheid is en meer geld wordt uitgegeven en doordat er meer belasting binnenkomt bij het rijk. 

Toch valt het overschot wat tegen vergeleken met eerdere voorspellingen. Het Centraal Planbureau (CPB) voorspelde in maart nog een overschot van 0,5, maar in zijn vandaag gepubliceerde voorjaarsnota houdt demissionair minister van financiën Jeroen Dijsselbloem rekening met een overschot van 0,2.

Er zijn daarnaast veel problemen die een nieuw kabinet snel zal moeten aanpakken, benadrukte Dijsselbloem vanmorgen bij de presentatie van de voorjaarsnota. Zo loopt de woningmarkt loopt vast en is er in het onderwijs is er behoefte aan veel extra ondersteuning, aldus Dijsselbloem.

Hoewel het demissionaire kabinet geen nieuw beleid uit mag voeren, wordt er op verschillende terreinen meer geld uitgegeven. Zo werd eerder al bekend dat er extra geld zou gaan naar de verpleeghuizen. Het kabinet stelt, naast de eenmalige extra honderd miljoen euro in 2017, nog eens honderd miljoen euro beschikbaar die de kwaliteit van de zorg in de verpleeghuizen moet verbeteren. Het kabinet wil daarnaast tot en met 2021 meer geld beschikbaar stellen om extra mensen op te leiden en bij te scholen.

Rustiger vaarwater

Het demissionair kabinet heeft daarnaast een streep gezet door plannen om de mantelzorg te schrappen. Hierdoor worden ouderen die bij hun kind inwonen niet gekort op AOW. Ook is er geld vrijgemaakt voor het uitbreiden van de Koninklijke Marechaussee, een loonsverhoging voor ambtenaren en kan het budget voor ontwikkelingssamenwerking met 62 miljoen omhoog.

Dat er op dit moment nog geen nieuw kabinet is gevormd is volgens Dijsselbloem geen ramp. “De begroting is nu in rustig vaarwater gebracht en met deze economische ontwikkeling gaat dat heel snel verder de goeie kant op”. Voor een gezonde begroting maakt het niet zo veel uit of een nieuw kabinet snel aantreedt of het oude nog even blijft zitten, aldus Dijsselbloem.

Maar mocht het demissionaire kabinet nog de begroting 2018 voor Prinsjesdag moeten opstellen, dan is het “onvermijdelijk” dat er nieuw beleid inkomt, zegt de minister. Er zal extra geld beschikbaar worden gesteld voor knelpunten, bijvoorbeeld om de koopkracht voor bepaalde groepen op peil te houden. “We gaan niet problemen laten ontstaan of laten oplopen.”

Voorjaarsnota: 8 mld naar staatskas

Telegraaf 01.06.2017 Nederland draagt dit jaar in totaal bijna 8 miljard euro meer naar de staatskas aan belastingen en premies dan eerder geraamd. Vooral de btw (2,4 miljard), de vennootschapsbelasting (2,3 miljard) en de loon- en inkomensheffing (1,2 miljard) vallen hoger uit dan gedacht.

Dat blijkt uit de tussentijdse stand van zaken van de begroting van 2017, de zogenaamde voorjaarsnota, die het kabinet donderdag bekend maakt. De extra miljarden zijn te danken aan de economische groei en zorgen voor overschotten op de begroting. Ook daalt de werkloosheid harder dan eerder gedacht en komt daarmee dit jaar naar verwachting uit op 4,9 procent. Een andere meevaller zit in de uitgaven aan hulpmiddelen in de zorg. Die vallen 164 miljoen lager uit dan geraamd.

Dit jaar nog gebruikt het demissionaire kabinet een deel van het geld om de verpleeghuiszorg te spekken. Ook wordt er 342 miljoen euro gereserveerd voor de verwachte stijging van de ambtenarenpensioenpremies, zodat er financiële ruimte overblijft voor stijging van loonsverhoging voor ambtenaren.

Verder gaat er nog 50 miljoen extra naar opvang in de regio en 62 miljoen naar ontwikkelingssamenwerking, vanwege de koppeling aan het hoger geraamde nationaal inkomen. Doordat er minder asielzoekers ons land inkomen, dalen de uitgaven daarvoor met 170 miljoen euro. Dat geld wordt teruggeboekt naar de begroting van ontwikkelingssamenwerking.

Voor de uitbreiding van de Koninklijke Marechaussee stelt het kabinet 20 miljoen euro beschikbaar. Hierdoor kunnen in de komende jaren zo’n 200 extra marechaussees worden ingezet voor onder andere luchthaven Schiphol.

Ook is er geld nodig om enkele tegenvallers op de begroting op te vangen. Zo is er vanaf 2017 een gat van zo’n 200 miljoen euro binnen de Onderwijsbegroting doordat er meer leerlingen en studenten zijn dan gedacht. Ook stijgen de kosten voor de zorg voor ouderen en gehandicapten met 176 miljoen euro, doordat bepaalde groepen aanspraak hebben op meer zorg, zoals dagbesteding en huishoudelijke zorg.

Wat er overblijft van het begrotingsoverschot, gaat naar de staatsschuld. Die komt daarmee dit jaar uit op 59,4 procent, voor het eerst sinds 2010 onder de Europa geëiste grens van 60 procent.

Het demissionaire kabinet gaat vandaag ook met de billen bloot wat betreft openstaande rekeningen voor het volgende kabinet. Zo werkt het extra geld voor de verpleeghuiszorg en de problemen binnen de Onderwijsbegroting de komende jaren nog door. Verder wordt de mantelzorgboete geschrapt, wat een bezuiniging van 200 miljoen moest opleveren, maar dat is inmiddels in de boeken weggewerkt.

Door de groeiende economie wordt echter alsnog een begrotingsoverschot van zo’n 11 miljard euro verwacht tegen 2021. Veel partijen willen daarmee onder andere inzetten op lastenverlichting.

Kabinet verwacht meevaller van 8 miljard euro in 2017

NU 01.06.2017 Het kabinet verwacht voor dit jaar bijna 8 miljard euro meer op te halen aan belastingen en premies dan eerder in de Miljoenennota op Prinsjesdag vorig jaar werd geraamd.

De meevallers komen vooral van de btw (2,4 miljard), de vennootschapsbelasting (2,3 miljard) en de loon- en inkomensheffing (1,2 miljard). 

Dat staat in de Voorjaarsnota die demissionair minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem donderdag naar de Tweede Kamer stuurt. De Voorjaarsnota laat zien welke wijzigingen er door het kabinet zijn doorgevoerd ten opzichte van de Miljoenennota.

De meevaller is te danken aan de aantrekkende economie, die doet het in 2017 beter dan aanvankelijk werd gedacht.

Zo daalt de werkloosheid met de huidige verwachting naar 4,9 procent van de beroepsbevolking. Bij de presentatie van de Miljoenennota in september vorig jaar werd uitgegaan van een werkloosheidspercentage van 6,2 procent.

Daardoor dalen de kosten aan uitkeringen met 234 miljoen euro. Tegelijkertijd wordt er meer inkomstenbelasting geïnd omdat er meer mensen aan het werk zijn. Ook aan hulpmiddelen in de zorg wordt minder uitgegeven dan verwacht: 164 miljoen euro.

In de Voorjaarsnota staat verder dat het begrotingsoverschot dit jaar uitkomt op 0,2 procent van het bbp en verder oploopt naar 1,3 procent in 2021. De staatsschuld blijft dit jaar net onder de door Europa gestelde grens van 60 procent van het bbp. Ook dit is een gunstiger beeld vergeleken met de Miljoenennota op Prinsjesdag.

Tegenvallers

Bij de positieve cijfers is een kanttekening op zijn plaats. Het Centraal Planbureau (CPB) becijferde in maart dat het begrotingsoverschot dit jaar zou uitkomen op een half procent.

Het ministerie van Financiën legt dit verschil van 0,3 procentpunt uit als gevolg van beleid. Het planbureau presenteert de kale cijfers, vervolgens kunnen die in dit geval lager uitvallen als gevolg van politieke keuzes.

Er zijn sowieso tegenvallers te melden. Eerder sprak Dijsselbloem van een tekort op de begroting van het ministerie van Onderwijs van “enkele honderden miljoenen”. Nu is het duidelijk dat het om 200 miljoen euro per jaar gaat. Een gevolg van te laag ingeschatte leerling- en studentenaantallen.

De langdurige zorg valt voor dit jaar 176 miljoen euro duurder uit omdat sommigen aanspraak hebben op meer zorg.

Ook de voorgenomen bezuiniging van de scholings- en monumentenaftrek is van de baan. De Tweede Kamer had grote problemen met de plannen waarop het kabinet afzag van de bezuiniging. De tegevallers voor dit jaar worden gedekt met de meevallers.

Staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) liet woensdag aan de Kamer weten dat de verpleeghuizen per jaar 2,1 miljard euro nodig hebben om op een gewenst niveau te blijven. Daarmee legt de demissionair bewindsman deze opdracht neer bij een volgend kabinet.

Nieuw beleid

Dankzij de goede economische ontwikkelingen, maakt het niet zoveel uit of een nieuw kabinet snel aantreedt of dat het huidige nog even blijft zitten, laat Dijsselbloem in een reactie weten.

Mocht het demissionaire kabinet nog de begroting 2018 voor Prinsjesdag moeten opstellen, dan is het ”onvermijdelijk” dat er nieuw beleid inkomt, zegt de minister. Er zal extra geld beschikbaar worden gesteld voor knelpunten, bijvoorbeeld om de koopkracht voor bepaalde groepen op peil te houden. ”We gaan niet problemen laten ontstaan of laten oplopen.”

Hoewel het overschot aan het eind van een volgende kabinetsperiode vermoedelijk oploopt tot ongeveer 11 miljard euro, vindt Dijsselbloem het vooral belangrijk te kijken naar hoe de overheidsfinanciën er op de langere termijn voor staan.

“Kunnen we dan ook de AOW, de zorg en het onderwijs betalen?”, vraagt de bewindsman zich af. Hij waarschuwt zijn opvolger daarom voor een te los uitgavebeleid.

Mantelzorgboete

De zogenoemde ‘mantelzorgboete’ is definitief van de baan. Op het plan van staatssecretaris Jetta Klijnsma (Sociale Zaken) kwam veel kritiek, omdat het immers financieel minder aantrekkelijk zou worden om als ouder een kind of als kind een ouder in huis te nemen om mantelzorg te verlenen. Volgens sommigen wordt het daardoor zelfs onmogelijk gemaakt.

Eerder werd al duidelijk dat de plannen de ijskast ingaan, waardoor de wijziging geen verrassing is voor de lopende begroting. Hoe de lagere inkomsten voor de komende jaren moet worden opgelost, is aan een volgend kabinet.

Uitgaven

Om een volgend kabinet meer inzicht te geven in de financiën, is er een overzicht van de inkomsten en uitgaven voor de komende jaren toegevoegd.

Voor 2017 stelt het kabinet 100 miljoen euro beschikbaar voor de verpleeghuiszorg. Dat komt bovenop de al eerder aangekondigde eenmalige 100 miljoen euro extra. Daarbij is er 145 miljoen euro beschikbaar gesteld tot 2021 om extra mensen op te leiden en om- of bij te scholen.

Ambtenaren kunnen een loonsverhoging tegemoetzien dankzij hogere inkomsten van het rijk uit pensioenpremies. Het gaat in totaal om 342 miljoen euro.

Verder gaat er 50 miljoen euro extra naar veiligheid, stabiliteit, migratiesamenwerking en opvang in de regio. Het budget voor ontwikkelingssamenwerking stijgt dit jaar met 62 miljoen euro.

De lagere asielinstroom in 2016 heeft ook nog effect op dit jaar. Er is 170 miljoen euro minder nodig dan gedacht voor de opvang. Dit geld gaat terug naar de begroting van ontwikkelingssamenwerking.

De Koninklijke Marechaussee krijgt er structureel 20 miljoen euro bij van het kabinet. Hiermee moeten tweehonderd extra marechaussees worden ingezet voor de grensbewaking op lucht- en zeehavens.

Lees meer over: Voorjaarsnota

Minister Dijsselbloem van Financiën.
Groeiende economie doet wonderen voor staatskas: in 2021 ruim 9 miljard ‘over’

Dijsselbloem heeft goed nieuws voor nieuw te vormen kabinet in voorjaarsnota

VK 01.06.2017 In 2021 heeft Nederland naar verwachting een begrotingsoverschot van 1,3 procent van het bruto binnenlands product (de omvang van de economie). In euro’s: in dat jaar ontvangt de overheid 9,1 miljard euro meer dan dat zij uitgeeft. Dat is het goede nieuws dat minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem in zijn voorjaarsnota meegeeft aan de partijen die onderhandelen over een nieuw te vormen kabinet.

Nog een opsteker: dit jaar zakt de staatsschuld voor het eerst sinds 2010 onder de 60 procent van het bbp. Daarmee voldoet Nederland aan het in Brussel afgesproken plafond. Moest het vorige kabinet nog 50 miljard bezuinigen om het tekort en de te hoge staatsschuld onder controle te krijgen, het volgende kabinet begint de rit met een chique balans waar de Europese Commissie enkel goedkeurend bij zal kunnen knikken.

De positieve cijfers zijn te danken aan een groeiende economie. Meer werkgelegenheid, meer bedrijvigheid en meer consumptie betekenen meer belastinginkomsten en minder uitgaven aan uitkeringen. Opgeteld rekent Dijsselbloem op een meevaller van bijna 8 miljard in 2017. Daardoor blijft onderaan de streep geld over.

De staatsschuld krimpt wanneer de economie groeit, omdat de schuld wordt uitgedrukt als percentage van de omvang van die economie. Hoe groter de totale Nederlandse omzet, hoe kleiner (relatief) de staatsschuld.

Betekenen deze positieve cijfers dat een nieuwe regering straks een grote zak geld ter beschikking heeft om naar hartelust te spenderen? Niet direct. Die 9,1 miljard overschot in 2021 is nog ver weg en komt er enkel als een volgende ministersploeg de hand strak op de knip houdt. Dat zal niet gebeuren. Zelfs het demissionaire kabinet is al aan het interen op de meevallers, blijkt uit Dijsselbloems voorjaarsnota.

Het Centraal Planbureau (CPB) voorspelde in maart dat het overschot dit jaar zou uitkomen op 0,5 procent, maar wat blijkt: het wordt een overschotje van 0,2 procent. Want hoewel de vertrekkende ministersploeg geen nieuw beleid mag maken, slaagt ze er wel in op tal van terreinen nog wat extra geld uit te geven. En naast meevallers zijn er ook tegenvallers, kosten die hoger uitvallen dan vooraf was ingeboekt.

De verpleeghuiszorg krijgt er 100 miljoen bij, een bedrag dat in de komende jaren nog zal oplopen. De langdurige zorg kost 176 miljoen meer dan was geraamd, omdat meer mensen recht blijken te hebben op dagbesteding en huishoudelijke hulp. Door stijgende pensioenpremies moet het kabinet 340 miljoen extra uitgeven aan ambtenarensalarissen.

De regering besteedt zo’n 130 miljoen extra aan veiligheid, migratie en ontwikkelingssamenwerking. De onderwijskosten vallen hoger uit doordat het aantal leerlingen hoger blijkt dan geraamd: een tegenvaller van 200 miljoen euro. En de beruchte ‘mantelzorgboete’ is van de baan.

Een p.s. van Dijsselbloem: het volgende kabinet mag zelf uitzoeken hoe ‘om te gaan met de structurele dekking van deze tegenvallers’.

Volg en lees meer over:  POLITIEK   NEDERLAND   ECONOMIE

Voorjaarsnota: kabinet rekent op meevaller van miljarden

Elsevier 01.06.2017 Het kabinet verwacht dit jaar bijna 8 miljard euro meer aan belastingen en premies op te halen dan in eerste instantie werd gedacht. De staatskas profiteert van de aantrekkende economie.

Het gaat om een meevaller van bijna 8 miljard ten opzichte van de schatting die in de Miljoenennota op Prinsjesdag werd gepresenteerd. Dat blijkt uit de voorjaarsnota – de tussentijdse update van de begroting van dit jaar – die het kabinet donderdag publiceerde.

Er is groei. 

Waarom blijft koopkracht zorgenkindje

Economische groei

De meevaller komt vooral uit hogere inkomsten van de BTW (2,4 miljard euro) en de vennootschapsbelasting (2,3 miljard). Daarnaast viel de loon- en inkomensheffing 1,2 miljard euro hoger uit dan verwacht.

Het ministerie van Financiën meldt donderdag ook dat het begrotingsoverschot oploopt van 0,2 procent van het bruto binnenlands product in 2017 naar 1,3 procent in 2021. Daarnaast daalt de werkloosheid sneller en eerder dan is ingecalculeerd.

De economische groei heeft een duidelijk effect op de financiën van de overheid. Het werkloosheidspercentage ligt in 2017 naar verwachting rond de 4,9 procent. In de Miljoenennota ging het kabinet nog uit van 6,2 procent. De uitgaven aan werkloosheid dalen met meer dan 200 miljoen euro.

Ook tegenvallers

Omdat het aantal asielzoekers dit jaar daalde, wordt er minder aan asielzoekersopvang uitgegeven: een adling van 170 miljoen euro. Wel besteedt het kabinet meer geld aan opvang in de regio (50 miljoen meer).

Meer: dit verandert er in 2017 in uw portemonnee

Niet bij alle ministeries verloopt alles voorspoedig. Structureel moet het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap 200 miljoen euro meer aan onderwijs besteden, vanwege te laag ingeschatte studentencijfers. Het kabinet trekt ook meer geld uit voor de zorg, Justitie (de politie en de Marechaussee) en Ontwikkelingssamenwerking.

Het kabinet lost ook een deel van de staatsschuld af en geeft veel geld uit aan de loonsverhoging voor ambtenaren.

  Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier Weekblad.

RUIMTE VOOR LOONSVERHOGING AMBTENAREN

BB 01.06.2017 Goed nieuws voor de schatkist: het begrotingsoverschot neemt naar verwachting verder toe naar 1,3 procent in 2021. Dat blijkt uit de voorjaarsnota van het kabinet. Het overschot zorgt ervoor dat er ruimte is voor loonsverhoging voor ambtenaren.

Pensioenpremies
Het kabinet maakt 342 miljoen extra vrij om de lonen van ambtenaren te verhogen. Daarmee wil de regering de pijn verzachten van de pensioenpremies bij het ambtenarenpensioenfonds ABP. Die stegen meer dan verwacht. Het extra geld komt beschikbaar om het begrotingsoverschot verder toeneemt, naar 1,3 procent in 2012.

Dit jaar gaat het waarschijnlijk om 0,2 procent van het bruto binnenlands product. Dat is iets minder dan de 0,4 procent (2,9 miljard euro) vorig jaar, toen er voor het eerst sinds 2008 weer een overschot was. Maar de komende jaren stijgt het overschot weer.

Tegenvallers
Er zijn dit jaar financiële tegenvallers, maar ook meer extra inkomsten. Er is ruimte voor onder meer een loonsverhoging voor ambtenaren, voor meer geld voor de verpleeghuizen en voor meer marechaussees, meldt minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën donderdag in de zogenoemde voorjaarsnota.

Het gaat om een tussentijdse stand van zaken over de lopende begroting. In de verpleeghuiszorg stelt het kabinet, naast de eerder aangekondigde eenmalige extra honderd miljoen euro, nog eens honderd miljoen euro beschikbaar om de kwaliteit te verbeteren. Daarnaast komt er tot 2021 in totaal 145 miljoen euro bij om in deze sector extra mensen op te leiden en om- of bij te scholen.

Meevallers
Het kabinet verwacht bijna 8 miljard euro meer aan belastingen en premies dan vorig jaar in de Miljoenennota is geraamd, mede doordat de economische groei doorzet. Daardoor dalen ook de uitgaven voor werkloosheid.

Verder vallen de uitgaven aan hulpmiddelen in de zorg lager uit verwacht. In de langdurige zorg stijgen de uitgaven met 176 miljoen euro, doordat bepaalde groepen aanspraak hebben op meer zorg, zoals dagbesteding en huishoudelijke hulp. Verder ziet het kabinet af van de invoering van de kostendelersnorm AOW, waarbij de AOW lager zou worden als meer mensen van 21 jaar of ouder op hetzelfde adres wonen. Ook de korting op de scholings- en monumentenaftrek is van de baan. (ANP/Red.)

GERELATEERDE ARTIKELEN;

De staatsschuld is weer EU-proof

AD 01.06.2017 De staatsschuld bedraagt dit jaar 13 miljard euro minder dan op Prinsjesdag nog werd verwacht. Voor het eerst sinds 2010 voldoet Nederland daarmee aan de Europese staatsschuldnorm. 

Daarnaast zal Nederland ook in 2017 een begrotingsoverschot boeken, van 0,2 procent, stelt demissionair minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem in zijn voorjaarsnota.

De staatsschuld mag maximaal 60 procent van het nationaal inkomen bedragen, zo luidt de afspraak in Brussel. Nederland voldeed daar jarenlang niet aan, als gevolg van opeenvolgende begrotingstekorten en de redding van banken zoals ABN Amro. Dit jaar duikt de staatsschuld met 59,4 procent voor het eerst weer onder de afgesproken norm. Ter vergelijking: de Griekse staatsschuld bedraagt nog altijd ruim 170 procent van het bruto binnenlands product.

Niet alleen hosanna

Door de groeiende economie regent het belastingmeevallers. Zo verwacht Dijsselbloem meer btw (2,4 miljard), vennootschapsbelasting (2,3 miljard) en loon- en inkomensheffing (1,2 miljard). In totaal komt er bijna 8 miljard euro meer aan belastingen en premies binnen dan hij op Prinsjesdag verwachtte.

Maar het is niet alleen hosanna. De Onderwijsbegroting komt de komende jaren 200 miljoen euro per jaar tekort, doordat meer leerlingen naar school gaan dan verwacht. Voor dit jaar heeft het kabinet dat tekort weten op te lossen, maar de gaten in de jaren daarna mag een volgend kabinet dichten. Datzelfde geldt voor een tegenvaller van 176 miljoen euro in de langdurige zorg.

Meer geld voor zorg

Tegelijkertijd heeft het demissionaire kabinet besloten meer geld uit te trekken voor de verpleeghuiszorg. Behalve een eenmalige impuls van 100 miljoen euro komt er ook een langjarige stimulans voor eenzelfde bedrag om de kwaliteit in verpleeghuizen te verhogen. Daarnaast is er tussen 2017 en 2021 in totaal 145 miljoen euro beschikbaar om extra zorgmedewerkers op te leiden of om- of bij te scholen. Deze bedragen tellen echter bij lange na niet op bij de 2,1 miljard euro die volgens demissionair staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) op jaarbasis extra nodig is voor de verpleeghuiszorg. Ook dat mag een volgend kabinet regelen.

Verder is er goed nieuws voor ambtenaren. Het kabinet trekt alsnog 342 miljoen euro uit om de hogere pensioenpremies bij ambtenarenpensioenfonds ABP te kunnen betalen. Hierdoor is er toch ruimte voor loonsverhoging voor ambtenaren.

Waar komt die ‘miljardentegenvaller voor nieuw kabinet’ vandaan?

Elsevier 24.05.2017 Het kabinet dat de opvolger moet worden van Rutte II dacht te kunnen profiteren van extra financiële ruimte, maar daarvan blijkt geen sprake. Vanwege tekorten op het ministerie van Volksgezondheid en het ministerie van Onderwijs, moet het nieuwe kabinet zelfs rekening houden met een tekort.  Dat melden althans NOS en De Telegraaf op basis van bronnen in Den Haag.

In maart publiceerde het Centraal Planbureau een prognose, waaruit bleek dat de nieuwe coalitie kon rekenen op een begrotingsoverschot van ongeveer 3,5 miljard euro in 2017. Door tegenvallers in de zorg en het onderwijs, gaat het nu om een tekort van 1 miljard.

#Formatie: VVD en CDA kunnen D66 niet overhalen om met CU te formeren

‘Juridische blunders’ door Van Rijn

Volgens De Telegraaf valt het tekort vooral te wijten aan het ministerie van Volksgezondheid. Het ministerie zou een aantal ‘juridische blunders’ zijn begaan. De overheid heeft ervoor gezorgd dat het ministerie de komende jaren miljarden moet investeren in de verpleeghuiszorg, veel eerder dan verwacht.

Het gaat om een uitspraak van het Zorginstituut. Staatssecretaris Martin van Rijn (PvdA) liet het instituut bepalen hoeveel geld er nodig is voor betere verpleeghuiszorg. Omdat de staatssecretaris deze opdracht heeft gegeven, is de uitspraak juridisch bindend geworden. Het bedrag kan oplopen tot 2 miljard in 2021, zeggen anonieme bronnen.

Voorjaarsnota besproken in ministerraad

Het ministerie van Financiën ontkent dat er sprake is van een tekort. Het kabinet bespreekt de voorjaarsnota woensdag in de ministerraad – die een half uur eerder begint dan normaal. Dan moet meer duidelijk worden over de berichten. Volgende week wordt de voorjaarsnota gepubliceerd.

  Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier

Nieuw kabinet zit financieel minder ruim dan gedacht – hoe ernstig is het?

Vijf vragen over tegenvallers voor nieuwe kabinet

VK 24.05.2017  Het nieuwe kabinet heeft het financieel niet zo ruim als tijdens de verkiezingscampagne nog werd gedacht. Onverwachte tegenvallers duiken nu op. Hoe ernstig is de situatie?

Tegenvallers? En de economische groei dan?

Volgens informateur Edith Schippers kwam minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën gedurende de formatie – toen GroenLinks nog met het ‘motorblok’ van CDA, VVD en D66 onderhandelde – met een vervelende boodschap. Het nieuw te vormen kabinet moet niet denken dat er door de economische groei opeens ook exponentieel veel te besteden zal zijn. Dijsselbloem kondigde volgens Schippers een aantal financiële tegenvallers aan en zei dat er ook in ‘lopende dossiers’ van het huidige, demissionaire kabinet nog financiële addertjes onder het gras zitten.

Wat zijn de tegenvallers?

Jeroen Dijsselbloem van Financiën kwam gedurende de formatie naar informateur Edith Schippers met een vervelende boodschap. © ANP

Het gaat daarbij om uitgaven aan onder meer onderwijs, justitie en verpleegzorg. De onderwijsuitgaven vallen enkele honderden miljoenen euro’s hoger uit dan begroot doordat de leerlingenaantallen verkeerd zijn ingeschat. Bij het ministerie van Veiligheid en Justitie zit mogelijk een tegenvaller doordat de al begrote verhoging van griffierechten niet doorgaat.

Bovendien heeft het huidige kabinet beloofd meer extra geld voor justitie vrij te maken. Dat deed het ook rondom de verpleegzorg. De Telegraaf meldt vandaag dat staatssecretaris Van Rijn van Volksgezondheid er per ongeluk voor heeft gezorgd dat het komende kabinet meteen bij aantreden honderden miljoenen naar de verpleeghuiszorg moet loodsen. Het bedrag loopt op tot ruim 2 miljard in 2021.

De bedoeling was om geld uit te geven zodra duidelijk was waar welke behoefte aan was. De Telegraaf stelt dat Van Rijn een advies heeft bedoeld te vragen aan het Zorginstituut over de verpleegzorgkosten, maar nu vast zit aan een juridisch bindende uitspraak daarover en verplicht is het geld uit te geven. Volgens Van Rijn is dit geen onaangename, onverwachte tegenvaller. Alle politieke partijen willen de verpleeghuiszorg verbeteren, zei de staatssecretaris, en dat kost nu eenmaal geld.

Er is bovendien sprake van een ruilvoettegenvaller. Wat is dat?

Er schuilen tegenvallers in de ruilvoetproblematiek en in de monumentenaftrek

De zogenoemde ruilvoetproblematiek levert vanaf 2019 een tegenvaller op van circa 600 miljoen euro. Kort gezegd komt dat probleem erop neer dat de miljardenuitgaven van de overheid aan vooral ambtenarensalarissen niet in de pas lopen met de gewone loonontwikkeling. Vooraf is de afspraak: de uitgaven van het Rijk mogen niet meer stijgen dan de inflatie. Maar als de lonen in de markt harder stijgen dan de inflatie, geldt dat ambtenarensalarissen daar niet bij mogen achterblijven. Gevolg is dat departementen meer loonkosten hebben, terwijl ze volgens eerdere afspraken minder mogen uitgeven. Dat is een ruilvoettegenvaller.

Om het rijtje tegenvallers compleet te maken: Er schuilt er ook nog een in de monumentenaftrek. Die belastingaftrek voor het onderhoud van monumenten zou geschrapt worden, maar dat gaat niet door.

Om hoeveel geld gaan al die tegenvallers?

Dat is niet exact te specificeren zonder de zogenoemde Voorjaarsnota. Dat overzicht van hoe de overheidsfinanciën er in het lopende begrotingsjaar voor staan, komt volgende week van het ministerie van Financiën. Volgens bronnen van de NOS zou eruit blijken dat het volgende kabinet niet begint met een overschot op de begroting, maar een tekort van 1 miljard.

Minister Dijsselbloem ontkent het bericht krachtig. ‘Pertinent onjuist.’ De bron die de NOS heeft ingefluisterd snapt niets van begrotingen, zei de bewindsman. Dijsselbloem erkende dat er ‘forse tegenvallers’ in de Voorjaarsnota zullen staan, maar er blijft volgend jaar en de jaren erna een begrotingsoverschot.

De tegenvallers waar het nu over gaat, zijn acuut. Die spelen al volgend jaar of het jaar daarna. © ANP

Waar komt het idee vandaan dat er geld genoeg zou zijn?

De tegenvallers waar het nu over gaat, zijn acuut. Die spelen al volgend jaar of het jaar daarna. Waar het in de verkiezingscampagne over ging was de financiële situatie in 2021, het laatste jaar van het volgende kabinet als het de vier jaar volmaakt. Dat heeft te maken met de doorrekening van het Centraal Planbureau van de verkiezingsprogramma’s. De bedragen die daaruit rolden gingen allemaal over 2021. In dat jaar voorspelt het CPB een begrotingsoverschot van 1,3 procent van het bruto binnenlands product – in euro’s is dat dan 9,1 miljard. Het CBS stelde het overschot in 2016 op 3 miljard.

Maar een begrotingsoverschot is een keuze. Er zijn tal van politieke wensen die in de formatie geregeld moeten worden die geld kosten. Denk aan kleinere klassen, de krijgsmacht, verpleegzorg en een nieuw belastingstelsel. Zonder te bezuinigen op andere posten, is het voorspelde overschot in een oogwenk veranderd in een begrotingstekort zodra er geld gaat naar de grote verlangens van het nieuwe kabinet.

Volg en lees meer over:  POLITIEK  ECONOMIE  NEDERLAND

‘Tekort van 1 miljard op begroting nieuw kabinet’

AD 24.05.2017 Door tegenvallers is het overschot op de begroting van het kabinet volledig verdampt. Er zou nu zelfs sprake zijn van een tekort van 1 miljard euro, zo bevestigen bronnen in Den Haag aan de NOS. Het ministerie van Financiën ontkent de berichtgeving tegen deze redactie. Vandaag wordt de voorjaarsnota besproken in de ministerraad. Naar verwachting wordt dan meer bekend over eventuele tegenvallers. Vooral in de zorg en het onderwijs liep het financieel minder voorspoedig dan berekend en ook op andere gebieden waren er tegenvallers, aldus de NOS.

Het nieuws zou een flinke domper voor het nog te vormen kabinet zijn. In eerste instantie ging men ervan uit dat het nieuwe kabinet zo’n 3,5 miljard extra te besteden zou hebben.

Paniek om fikse tegenvaller

Telegraaf 24.05.2017 Een nieuw kabinet moet door een juridische blunder van het ministerie van Volksgezondheid stevig de hand op de knip houden, melden bronnen aan De Telegraaf.

Onbedoeld heeft het departement ervoor gezorgd dat de overheid de aankomende jaren al verplicht is om aan verpleeghuiszorg miljarden euro’s uit te geven. Het gaat volgend jaar al om honderden miljoenen, oplopend tot zo’n 2,1 miljard in 2021, wordt gemeld. Verwacht werd dat dit pas op termijn het geval zou zijn.

Een ander een gapend gat van 600 miljoen op de begroting is ontstaan vanwege ruilvoetproblematiek. Eerder werd al bekend dat er ook bij het ministerie van Onderwijs grote tekorten zijn. Ingewijden reageren ontsteld.

Het miljardentekort voor de verpleeghuiszorg is in principe uit goede bedoelingen ontstaan. Ruim voor de verkiezingen was compleet politiek Den Haag – van PVV tot GroenLinks – het er over eens dat de kwaliteit in de verpleeghuiszorg tekortschiet. Meer handen aan het bed, was het credo.

Een aantal partijen wilde echter dat dit geld pas zou worden ingeboekt, als het ook daadwerkelijk nodig was. Onverklaarbaar is het namelijk nog steeds dat het ene verpleeghuis veel meer geld opslurpt dan het andere, terwijl hun bewoners evenveel zorg krijgen. Personeel opleiden kost bovendien tijd, zo klonk het. Pas op termijn hoeft er dus pas meer geld naar extra krachten.

Bezuinigen

Politieke partijen die aan de onderhandelingstafel hebben gezeten zijn echter ruw wakker geschud door nieuws vanuit het ministerie van Volksgezondheid en Financiën. Doordat staatssecretaris Van Rijn (Volksgezondheid) het Zorginstituut heeft laten bepalen wat er nodig is voor betere verpleeghuiszorg, is de uitspraak van deze instelling juridisch bindend geworden. Het betekent dat er al veel sneller en veel meer geld naar de ouderenzorg moet. Het gaat volgend jaar al om honderden miljoenen, oplopend tot zo’n 2,1 miljard in 2021, wordt gemeld.

Het verraste onderhandelaars aan de formatietafel, bevestigen betrokkenen. Toch kwamen zij mede vanwege de ’aap uit de mouw’ met elkaar overeen om iets te doen aan de ’houdbaarheid van de overheidsfinanciën’, oftewel te gaan hervormen en bezuinigen. Hoe die bezuinigingen moesten worden ingevuld, daar kwamen VVD, CDA, D66 en GL niet meer aan toe. De gesprekken waren toen al afgeketst op strubbelingen over migratie.

Bij meerdere fracties wordt het verpleeghuisincident als ’angstaanjagend onhandig’ beschouwd. Gevreesd wordt namelijk dat het ook voor andere sectoren ingrijpende gevolgen heeft. „Gaan we nu straks ook juridisch vastleggen hoeveel leerlingen er maximaal in een klas mogen zitten en welk bedrag daar tegenover staat?”, schetst een geschrokken betrokkene het probleem.

LEES MEER OVER; KABINET BEGROTING MINISTERIE VAN VOLKSGEZONDHEIDMARTIN VAN RIJN

Tegenvallers begroting

Telegraaf 24.05.2017 Het kabinet moet forse tegenvallers op de begroting incasseren, maar er blijft volgend jaar en de jaren erna een begrotingsoverschot. Dat heeft minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën woensdagochtend benadrukt. ,,We bereiken dit jaar al een mooi overschot en dat loopt de komende jaren behoorlijk op”, zei Dijsselbloem.

Hij veegde de vloer aan met berichten dat het overschot zou omslaan in een tekort. Wie ,,dit verhaal heeft verspreid heeft geen verstand van begrotingen”, zei hij. ,,Ja, er zijn tegenvallers. En die zullen in de voorjaarsnota worden gepresenteerd. Maar die vallen echt in het niet bij de gunstige ontwikkeling.”

Voor verpleeghuizen is volgend jaar 200 miljoen euro extra nodig. In 2021 kost deze zorg zelfs 2,1 miljard extra. Maar volgens staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) mag dat geen onaangename verrassing heten. Nagenoeg alle politieke partijen willen de verpleeghuiszorg verbeteren en dat kost nu eenmaal geld, aldus Van Rijn. Haast iedere partij heeft dat volgens hem in haar verkiezingsprogramma al onder ogen gezien.

Het kabinet heeft afgesproken kwaliteitsnormen op te stellen waar de verpleeghuizen aan moeten voldoen. Omdat die eisen bindend zijn, kan het kabinet niet onder de hogere kosten uit die daarvoor moeten worden gemaakt.

Vanaf 2019 is er bij het ministerie van Volksgezondheid bovendien een tegenvaller van ongeveer 600 miljoen. Ook de uitgaven van het ministerie van Onderwijs vallen een paar honderd miljoen hoger uit dan begroot.

 

Weer enorme financiële domper bij VWS

Telegraaf 24.05.2017 Nu het kabinet de deur bijna achter zich dicht kan trekken blijven er maar lijken uit de kast vallen. Dit keer gaat het om een tegenvaller van bijna 750 miljoen euro, opnieuw op de begroting van het ministerie van Volksgezondheid.

Staatssecretaris Van Rijn (Volksgezondheid) moet de nieuwe financiële domper incasseren na een rechterlijke uitspraak. Door een weeffout in de wet blijken veel meer mensen recht te hebben op langdurige zorg. Het kost de Staat opgeteld 745 miljoen euro extra.

De financiële pijn wordt naar achter geduwd en uitgesmeerd. Zo’n 140 miljoen euro is ingeboekt voor het jaar 2019. De jaren daarna gaat het steeds om zo’n 200 miljoen euro.

Eerder werd ook al bekend dat het Rijk zich onbedoeld juridisch heeft vastgepind op extra geld voor de verpleeghuiszorg. Veel politieke partijen wilden daarvoor de knip wel trekken, maar wilden de regie houden over het tempo en de hoogte van het bedrag. Inmiddels is duidelijk dat dat een gepasseerd station is. De overheid moet volgend jaar al 200 miljoen euro betalen, op termijn oplopend naar 2,1 miljard euro.

Lees ook: Paniek om miljardentegenvaller

Een andere tegenvaller van bijna twee miljard euro zit op de begroting van minister Bussemaker (Onderwijs). De blunder is hoofdzakelijk te wijten aan het te laag inschatten van studentenaantallen. Een zeer kostbare blunder, zo blijkt. Ook op dit departement wordt de pijn uitgesmeerd. Volgend jaar prijkt er een min van 470 miljoen euro. De jaren daarna gaat het steeds om zo’n 400 miljoen euro.Bij politieke partijen die eerder aan de formatietafel zaten, zijn de tegenvallers ingeslagen als een bom. Ondanks de economische voorspoed blijken ze miljarden euro’s minder te spenderen te hebben dan kabinet-Rutte II. Hierdoor zullen ze veel zuiniger aan moeten doen, dan menigeen had gedacht.

Het maakt de formatie er niet makkelijker op. Partijen die in het kabinet durven te stappen zullen waarschijnlijk moeten hervormen of zelfs bezuinigen, willen ze voldoende geld overhouden voor de stokpaardjes uit hun verkiezingsprogramma.

LEES MEER OVER; KABINET BEGROTING MINISTERIE VAN VOLKSGEZONDHEIDMARTIN VAN RIJN

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Koenders wil meer geld voor BZ

Telegraaf 24.05.2017  Om de veiligheid in Nederland te verbeteren, moet een nieuw kabinet ’tientallen miljoenen’ extra uitgeven aan buitenlands beleid. Daarvoor pleit demissionair minister Koenders (Buitenlandse Zaken). Hij wil meer Nederlandse diplomaten in gevaarlijke landen rondom Europa.

„Diplomaten zijn geen sherrydrinkers”, zegt Koenders. „Ze werken aan de frontlinie aan grote problemen als migratie, terrorisme, criminaliteit en cyberdreigingen. Ze zorgen voor reisadviezen en inlichtingen.”

Koenders reageert met zijn oproep op een rapport waarmee de Adviesraad Internationale Vraagstukken vandaag naar buiten komt. De AIV stelt vast dat er afgelopen decennia een ’verdunning’ heeft plaatsgevonden in de vertegenwoordigingen. Momenteel heeft Buitenlandse Zaken 834 medewerkers in het buitenland. In 2012 lag dit aantal nog op 948 en in 1997 op 1250. Op veel posten zet Nederland noodgedwongen stagiairs in, schrijft de adviesraad.

„Terwijl de situatie op de wereld ingewikkelder is”, zegt Koenders. „Lang hebben we kunnen leven in een wereld die relatief veilig is. Maar onze wereld is onveiliger geworden en dat hangt samen met wat er in het buitenland gebeurt.” De afgelopen jaren is er wel weer wat meer personeel op de diplomatieke posten gezet. „De weg terug is ingezet, maar het is nog niet genoeg”, vindt de minister.

Het ministerie wil vooral versterking van zijn diplomatieke posten in de ’instabiele ring’ rond Europa. In het oosten komt het mankracht te kort in landen als Moldavië en Wit-Rusland. Om migratiestromen vanuit Afrika in te dammen, wil Koenders vooral meer mankracht in landen als Tsjaad en Niger. Nederland heeft daar momenteel geen diplomatieke post.

Ook in grote, staatsgeleide economieën zoals China moet Nederland zijn aanwezigheid vergroten, vindt de PvdA-bewindsman.

De wens van Koenders en het AIV-advies komen overeen met een advies van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid. Die schreef dat een nieuw kabinet meer moet uitgeven aan veiligheid door de defensie-uitgaven te verhogen met zo’n 2,5 miljard euro en ambassades moet versterken.

Kabinet incasseert tegenvallers begroting, maar behoudt overschot

NU 24.05.2017 Het kabinet moet forse tegenvallers op de begroting incasseren, maar er blijft volgend jaar en de jaren erna een begrotingsoverschot. Dat heeft minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën woensdagochtend benadrukt.

”We bereiken dit jaar al een mooi overschot en dat loopt de komende jaren behoorlijk op”, zei Dijsselbloem.

Hij veegde de vloer aan met berichten dat het overschot zou omslaan in een tekort. Wie ”dit verhaal heeft verspreid heeft geen verstand van begrotingen”, zei hij. ”Ja, er zijn tegenvallers. En die zullen in de voorjaarsnota worden gepresenteerd. Maar die vallen echt in het niet bij de gunstige ontwikkeling.”

Voor verpleeghuizen is volgend jaar 200 miljoen euro extra nodig. In 2021 kost deze zorg zelfs 2,1 miljard extra. Maar volgens staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) mag dat geen onaangename verrassing heten. Nagenoeg alle politieke partijen willen de verpleeghuiszorg verbeteren en dat kost nu eenmaal geld, aldus Van Rijn. Haast iedere partij heeft dat volgens hem in haar verkiezingsprogramma al onder ogen gezien.

http://media.zie.nl/e/?v=d8yz67pf2q6s

Kwaliteitsnormen

Het kabinet heeft afgesproken kwaliteitsnormen op te stellen waar de verpleeghuizen aan moeten voldoen. Omdat die eisen bindend zijn, kan het kabinet niet onder de hogere kosten uit die daarvoor moeten worden gemaakt.

Vanaf 2019 is er bij het ministerie van Volksgezondheid bovendien een tegenvaller van ongeveer 600 miljoen.

Ook de uitgaven van het ministerie van Onderwijs vallen een paar honderd miljoen hoger uit dan begroot, bevestigt Financiën. Minister Jet Bussemaker had eigenlijk afgesproken wat te bezuinigen, maar de Tweede Kamer stak daar een stokje voor. Daardoor moeten er echter wel extra miljoenen naar dat departement. Bovendien zijn er volgens ingewijden meer leerlingen en studenten dan het ministerie verwachtte en ook dat kost extra geld.

Lees meer over: Staatsbegroting

Staatsschuld valt 32 miljard euro lager uit dan gedacht

NU 17.05.2017 De staatsschuld is eind vorig jaar 32 miljard euro lager uitgevallen dan eerder werd verwacht bij de presentatie van de Miljoenennota 2016.

Dat blijkt woensdag uit het Financieel Jaarverslag van het Rijk dat op Verantwoordingsdag door minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) is aangeboden aan de Eerste en Tweede Kamer. Deze dag wordt in de volksmond ook wel gehaktdag genoemd.

De overheidsschuld bedroeg eind 2016 434 miljard euro. Dat komt neer op 62,3 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Overigens is dit nog wel hoger dan volgens de EU-norm van 60 procent. De schuld per Nederlander komt nu uit op ongeveer 26.000 euro.

Staatsbezit

De schuld kromp onder meer sneller dan verwacht door een hogere opbrengst bij de verkoop van staatsbezit en nog enkele andere meevallers.

Zo is vorig jaar een eerste deel van verzekeraar ASR voor 1,1 miljard euro naar de beurs gebracht. Verder ging een tweede deel van het overheidsbelang in ABN Amro naar de beurs. Dit zorgde voor 1,3 miljard euro aan inkomsten. En de verkoop van Propertize, de voormalige vastgoedtak van SNS, leverde bijna 0,9 miljard euro op.

Eind 2014 kwam de overheidsschuld nog uit op 450 miljard euro. Een jaar later was de schuld afgenomen naar 441 miljard euro. Naar verwachting zal de schuld dit jaar dalen tot net onder de EU-grens van 60 procent van het bbp. Voor 2018 wordt een verdere daling voorzien.

Begroting

Het Rijk heeft vorig jaar voor het eerst sinds 2008 minder geld uitgegeven dan er binnenkwam. Dit resulteerde in een begrotingsoverschot van 2,9 miljard euro.

Dit zat vooral in een hogere opbrengst uit belastingen en premies dan verwacht. Bovendien heeft het Rijk minder uitgegeven dan eerder is begroot.

Eind 2015 was er nog sprake van een begrotingstekort van 14,1 miljard euro. Een jaar eerder bedroeg het tekort nog 15 miljard euro.

Staatsschuld en begrotingstekort of -overschot

Groei

De Nederlandse economie is vorig jaar met 2,2 procent gegroeid. Dat is het hoogste groeitempo sinds het uitbreken van de financiële crisis in 2008.

Daarnaast is het aantal werklozen met 75.000 afgenomen en daalde het werkloosheidspercentage naar 5,4 procent. Dat is het laagste niveau sinds eind 2011.

Woningmarkt

Ook op de woningmarkt ging het vorig jaar beter. Het aantal verkochte woningen bereikte een record en het aandeel mensen dat een hogere schuld heeft dan hun woning waard is (‘onder water’), nam flink af.

Eind 2015 had nog 25,6 procent van de huishoudens een onderwaterhypotheek. Vorig jaar was dat nog 17,6 procent.

Uithoudingsvermogen

Volgens Dijsselbloem heeft de economie dankzij het uithoudingsvermogen “van een Tom Dumoulin” na een lange klim de voorkant van het peloton bereikt. Het is nu wel zaak onverstoorbaar door te trappen, zei hij.

In het jaarverslag legt het kabinet verantwoording af over de economische en budgettaire ontwikkelingen in 2016. Volgens het kabinet was de rechtmatigheid van de ontvangsten en uitgaven van het Rijk in 2016 “opnieuw hoog”, maar ging niet alles goed. Zo kwam de financiële besluitvorming van de Belastingdienst onder verscherpt toezicht te staan.

“De Belastingdienst is druk bezig met een jarenlange en omvangrijke renovatie van de dienst. Daarnaast heeft het ministerie van Financiën maatregelen genomen om het financiële toezicht op de Belastingdienst te verbeteren.”

Op 31 mei volgt er dan in de Tweede Kamer het zogenoemde Verantwoordingsdebat.

Dijsselbloem presenteert Financieel Jaarverslag

Lees meer over: Staatsschuld

Staatsschuld 32 miljard euro lager dan verwacht

AD 17.05.2017 De staatsschuld is vorig jaar 32 miljard euro meer gedaald dan was verwacht door het kabinet. Uiteindelijk bedroeg de schuld eind 2016 434 miljard euro, zo’n 26.000 euro per Nederlander.

Dat maakte minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) vandaag bekend in de Tweede Kamer. Hij presenteerde het Financieel Jaarverslag van het Rijk over 2016 op de zogenoemde Verantwoordingsdag. Op deze ‘gehaktdag’ legt het kabinet verantwoording af over het afgelopen jaar aan het parlement. De schuld zakte sneller door onder meer een hogere opbrengst bij de verkoop van staatsbezit en andere meevallers.

Volgens Dijsselbloem heeft de economie dankzij het uithoudingsvermogen ‘van een Tom Dumoulin’ na een lange klim de voorkant van het peloton bereikt. Het is nu wel zaak onverstoorbaar door te trappen, zei hij.

In 2014 was de overheidsschuld nog 450 miljard euro, 27.000 euro per Nederlander. Het jaar daarop daalde de schuld naar 441 miljard (26.000 euro per Nederlander). Met de schuld van 2016, die 62,3 procent van het bruto binnenlands product uitmaakte, zat Nederland nog wel boven de Europese limiet van 60 procent. Verwacht wordt dat de schuld dit jaar net onder die grens zakt, en in 2018 verder vermindert.

Het Rijk gaf vorig jaar voor het eerst sinds 2008 minder geld uit dan er binnenkwam. Dat zorgde voor een begrotingsoverschot van 2,9 miljard euro, meldde Dijsselbloem verder. De opbrengst uit belastingen en premies was hoger dan verwacht en de uitgaven vielen juist wat lager uit.

De Nederlandse economie groeide in 2016 met 2,2 procent in het hoogste tempo sinds het begin van de financiële crisis in 2008. De werkloosheid kwam uit op 5,4 procent, het laagste niveau sinds eind 2011. Voor het eerst sinds 2009 daalde daarnaast het aantal langdurig werklozen, ook onder ouderen.

Het aantal verkochte woningen bereikte een recordniveau. Het aantal huishoudens met een huis onder water, die dus een grotere hypotheekschuld hadden dan hun woning waard is, daalde naar 17,6 procent. Eind 2015 had nog een kwart van de huishoudens een onderwaterhypotheek.

Niet alles ging goed in 2016, erkent de bewindsman. Hij wijst op de problemen bij de Belastingdienst, waarvan een deel onder verscherpt toezicht is gekomen.

mei 25, 2017 Posted by | 2e kamer, begroting, begroting 2017, formatie, miljoenennota 2017, politiek, prinsjesdag, Prinsjesdag 2017, verkiezingen 2017 | , , , , , , , , , , , , , | 3 reacties

Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 2

Nieuwe verkenningsronde

Informateur Edith Schippers ontvangt vrijdag 26.05.2017 in een nieuwe verkenningsronde wederom alle fractievoorzitters van grote partijen, in een ultieme poging de kabinetsformatie vlot te trekken.

Schippers spreekt tussen tien uur ’s ochtends en half vijf ’s middags vanwege haar verkennend onderzoek met achtereenvolgens Henk Krol, Geert Wilders, Jesse Klaver, Mark Rutte, Sybrand van Haersma Buma, Lodewijk Asscher, Gert-Jan Segers en Alexander Pechtold.

Met de leiders van de SP, de Partij voor de Dieren, DENK, SGP en Forum voor Democratie neemt Schippers telefonisch contact op.

Hoewel de formatie van een nieuw kabinet muurvast lijkt te zitten, gooit de informateur het bijltje er nog niet bij neer. In een brief aan Kamervoorzitter Khadija Arib schreef ze vanmiddag dat ze nog steeds op zoek is naar opties voor een meerderheidskabinet.

Hoe nu verder?

De grote vraag in Den Haag is hoe het verder moet !!!  Juist nu is gebleken dat een kabinet van VVD, CDA, D66 en de ChristenUnie ook niet tot de mogelijkheden behoort. Verkennende gesprekken tussen D66 en de ChristenUnie mislukten eerder deze week. Eerder viel GroenLinks al af als regeringspartner.

Het enige waar alle partijen het over eens lijken te zijn, is dat de bal nu weer bij Schippers ligt. De voltallige Tweede Kamer wil volgende week in debat over de formatie, mogelijk dinsdag al. Voorwaarde is wel dat er eerst een rapport van de informateur komt.

Uiteindelijk zag D66 gisteren toch geen heil in formele onderhandelingen. ,,Het zat er gewoon niet in,’’ aldus Segers, die zich geen buil valt aan die mislukking.

Strategie

En inderdaad: het onbehagen zal de andere partijen ook bekruipen. Een dezer dagen moet gedebatteerd worden over de impasse. Met de breuk die Pechtold geforceerd heeft met ChristenUnie, zal hij opnieuw op SP en PvdA een appèl doen. Goeddeels is dat strategie. Pechtold wil niet de enige linkse partij in een nieuw kabinet worden, bang als hij is dan felle oppositie te krijgen uit die hoek de komende vier jaar. Op hun beurt zijn SP en PvdA bang om (verder) uitgekleed te worden, als ze wél regeringsverantwoordelijkheid gaan dragen.

Formatie gestrand

De formatieonderhandelingen tussen VVD, CDA, D66 en GroenLinks zijn gestrand. De vier partijen zijn er niet uitgekomen om samen een kabinet te vormen.

Dat heeft informateur Edith Schippers al eerder bekendgemaakt. “Er is ontzettend hard gewerkt, maar de inhoudelijke verschillen zijn te groot gebleken”, aldus Schippers in een persconferentie.

Volgens haar waren de standpunten over asiel en migratie onverenigbaar. “We hebben echt alles geprobeerd om die kloof kleiner te maken, maar uiteindelijk was dat kleine stukje niet te overbruggen.”

De gesprekken over de vorming van een coalitie gingen inmiddels weer verder. Dat heeft informateur Schippers bekendgemaakt. Ze riep de partijen op opnieuw na te denken over hun eigen positie en voorkeur.

De tweede poging een nieuwe regering te vormen blijkt een ingewikkelde puzzel. Alle partijen willen iets anders en niemand wil opschuiven naar de ander.

,,Ik moet constateren dat er in alle varianten altijd onvoldoende steun bestaat bij een of meerdere partijen binnen die combinatie”, aldus Schippers in een korte toelichting. ,,Daarom geef ik de partijen vandaag een moment van reflectie, waarin ze zich kunnen zich beraden op hun positie.”

  View image on Twitter  Deborah Jongejan @djongejan

Een minderheidscoalitie kan ook, zegt Schippers, “maar land is gebaat bij meerderheid”

10:37 AM – 19 May 2017  Twitter Ads info & Privacy

De tweede poging een nieuwe regering te vormen blijkt een ingewikkelde puzzel. Alle partijen willen iets anders en niemand wil opschuiven naar de ander.

De PvdA van Lodewijk Asscher is niet beschikbaar voor een coalitie met VVD, CDA, D66 en SP. Dat heeft Asscher gezegd na een gesprek met informateur Edith Schippers. D66-leider Alexander Pechtold had een vijfpartijenvariant voorgesteld.

Asscher wil dat VVDCDA en D66 en GroenLinks het nog een keer met elkaar proberen. Hij zei dat vorige week ook al, voordat Schippers de partijen opriep om nog een keer over hun standpunten na te denken. Asscher vindt dat de winnaars van de verkiezingen een serieuzere poging moeten doen.

Op de vraag of er varianten zijn waar de PvdA wel beschikbaar voor is, antwoordde Asscher dat dit tot nu toe niet zo is. ,,En ik zie het ook niet gebeuren, want ik vind dat de verkiezingsuitslag moet worden vertaald in een regering”, aldus Asscher.

AD 11.05.2017

AD 11.05.2017

Ook een centrumlinkse coalitie met het CDA zoals die is voorgesteld door Emile Roemer van de SP vindt Asscher niet realistisch. ,,Ik heb nog niet heel erg de indruk dat het CDA daarom staat te springen. Als ik nou een ander signaal krijg van meneer Buma, dan wil ik best over die variant ook nog eens een keer nadenken”, aldus Asscher die daarmee wel de deur op een kier houdt.

Debat 30.05.2017

Het debat start rond 15.30 uur. De Kamer stemt na afloop direct over het voorstel om Tjeenk Willink aan te wijzen als nieuwe informateur. Volg alle ontwikkelingen vanmiddag in ons liveblog.

Zwaargewicht Herman Tjeenk Willink is volgens Schippers de aangewezen persoon om de impasse te doorbreken in de volgende fase van de formatie. Hij zou direct ‘gericht combinaties van partijen’ moeten uitnodigen voor een gesprek. Daarbij moeten alle opties op tafel komen. ,,Het kan, zoals de meesten blijven nastreven, een meerderheidskabinet zijn, maar ook een minderheidskabinet in welke vorm dan ook”, schrijft Schippers.

De Kamer reageerde gistermiddag positief op het voorstel Tjeenk Willink aan te wijzen als nieuwe informateur. De VVD noemt het een ‘prima keuze’, en vindt daarin ook CDA, D66, PvdA, SP, ChristenUnie en SGP aan zijn zijde. Asscher zegt over zijn partijgenoot dat het ‘verstandig is iemand te vragen die zoveel gezag heeft en boven de partijen staat om te kijken of hij schot in de formatie kan brengen’. SP-voorman Emile Roemer hoopt dat de sociaaldemocratische minister van staat ‘de frisheid heeft om tot nieuwe inzichten te komen’.

Verslag

Schippers diende 29.05.2017  haar eindverslag in. Ze concludeert dat er vooralsnog onvoldoende steun is voor welke meerderheidscoalitie dan ook. Toch, stelt ze optimistisch, ziet ze nog ruimte voor beweging. ,,Het vraagt om een gerichte tussenstap waarin partijen nieuwe bereidheid kunnen vinden om zonder voorwaarden vooraf het onderlinge gesprek aan te gaan.”

Ook debatteert de Tweede Kamer dinsdag 30.05.2017 met Schippers over haar eindverslag en over het vervolg van de formatie. Tjeenk Willink kan wellicht dezelfde dag nog zijn gespreksuitnodigingen de deur uit doen.

 

Wie kan met wie regeren? Bekijk het in deze coalitiewijzer

Wie kan met wie?

Stel hier je eigen coalitie samen en bekijk welke partijen eigenlijk inhoudelijk door één deur kunnen – of juist niet.

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte-3 – deel 1

dossier “Kabinetsformatie”  AD

dossier formatie  Elsevier

KABINETSFORMATIE  VK

BLOG: Alles over de formatie  Telegraaf

Meer informatie over de kabinetsformatie van 2017 TK

Bekijk ook de rechtenvrije foto’s van de kabinetsformatie TK

Zie: verslag verkenner schippers 27.04.2017

Zie: Brief aan Voorzitter en TK van informateur Schippers 11.05.2017

Zie: Verslag  29.05.2017

Zie: Verslag 12.06.2017

Terugblik:

AD 13.06.2017

AD 13.06.2017

Formatie opnieuw muurvast: Hoe nu verder? NU 13.06.2017

Hoelang moeten we nog wachten op Rutte-III? AD 13.06.2017

LIVE Debat over ‘Klaver-klucht’  Telegraaf 13.06.2017

Schuift CU aan bij formatiegesprek? Dit zegt Segers over migratiedeals  Elsevier 13.06.2017

Tjeenk Willink strandde op exact hetzelfde punt als Schippers  Trouw 13.06.2017

‘Plan Tjeenk Willink best goed’ Telegraaf 13.06.2017

Zelfs Vluchtelingenwerk verbaasd over eisen Klaver Elsevier 13.06.2017

Vluchtelingenorganisaties bezorgd, milieuorganisaties bedroefd over stuklopen formatie  Trouw 13.06.2017

AD 13.06.2017

AD 13.06.2017

 

Harde kritiek Tweede Kamer op afhaken GroenLinks Trouw 13.06.2017

Ondergrens GroenLinks: ‘Wij sturen oorlogsvluchtelingen niet terug’ VK 13.06.2017

Formatiemagie Tjeenk Willink mocht niet baten: overleg met Klaver strandt opnieuw op vluchtelingenbeleid VK 13.06.2017

LIVE: Tjeenk Willink: We zijn ver gekomen, maar niet ver genoeg AD 13.06.2017

Felle kritiek op uitleg Klaver over mislukken formatie NU 13.06.2017

‘Principiële ondergrens even onbegrijpelijk als ongelooflijk’  Elsevier 13.06.2017

SP-leider Roemer: Rutte jaagt alle partijen de gordijnen in  AD 13.06.2017

Rutte verbijsterd dat overleg stukliep op ‘detail’  Elsevier 13.06.2017

Partijen uiten fel kritiek op afhaken GroenLinks  AD 13.06.2017

Was het onwil van GroenLinks of wilden VVD, CDA en D66 niet bewegen? VK 13.06.2017

VVD, CDA en D66 boos om vluchtelingeneis van Klaver Elsevier 13.06.2017

Tjeenk Willink strandde op exact hetzelfde punt als Schippers  Trouw 13.06.2017

Debat over formatie dinsdag  Telegraaf 13.06.2017

Dan maar een minderheidskabinet? Dit is waarom bijna niemand dat wil VK 13.06.2017

 

Overzicht kabinetsformatie: Ook tweede poging met GroenLinks mislukt  NU 13.06.2017

VVD-coryfee Neelie Kroes: Minderheidskabinet zeker een optie  AD 13.06.2017

VVD, CDA en D66 ontstemd over GroenLinks na mislukken formatie NU 13.06.2017

Reconstructie: Formatie bleek al binnen een paar dagen kansloos Parool 13.06.207

Zo klapten de formatiegesprekken met Jesse Klaver  AD 13.06.2017

Debat over formatie waarschijnlijk dinsdag Telegraaf 13.06.2017

Rutte: ontzettend teleurgesteld Telegraaf 13.06.2017

Jesse wilde niet. Ik ben daar blij om Parool 13.06.2017

ChristenUnie en PvdA: Voor ons is er niks veranderd  AD 13.06.2017

Klaver wilde 25.000 extra vluchtelingen naar Nederland halen  Elsevier 13.06.2017

Overleg met Klaver strandt opnieuw op vluchtelingenbeleid  VK 13.06.2017

AD 10.06.2017

AD 12.06.2017

Tjeenk Willink: ‘GroenLinks kon mijn voorstel niet steunen’  Elsevier 12.06.2017

Pechtold neemt verbitterd afscheid van Klaver, Rutte ‘ontzettend teleurgesteld’ en ‘verbijsterd’ VK 12.06.2017

Tjeenk Willink: meerderheidscoalitie VVD, CDA, D66 en GroenLinks niet mogelijk 2deK 12.06.2017

Kabinetsformatie op dood spoor  Trouw 12.06.2017

Tjeenk Willink: GroenLinks wees eindvoorstel over migratie af  NOS 12.06.2017

Overleg tussen VVD, CDA, D66 en GroenLinks klapt opnieuw: ‘Dit is niet mogelijk’ VK 12.06.2017

Tjeenk Willink: ‘GroenLinks kon mijn voorstel niet steunen’   Elsevier 12.06.2017

Geen nieuwe onderhandelingen VVD, CDA, D66, GroenLinks  NOS 12.06.2017

Formatie met GroenLinks mislukt wéér door migratie AD 12.06.2017

Herstart formatie VVD, CDA, D66 en GroenLinks mislukt NU 12.06.2017

Herstart formatie mislukt  Telegraaf 12.06.2017

Partijen praten verder in Catshuis  Telegraaf 12.06.2017

Formatiepartijen handelen uit angst  AD 12.06.2017

Partijen praten verder over oppakken formatie  AD 12.06.2017

Belastingbetaler de dupe van slome formatie  Elsevier 12.06.2017

Vluchtelingen zetten politiek schaak AD 12.06.2017

Trage formatie belastingstrop  Telegraaf 12.06.2017

11.06.017

11.06.017

De smalle marge maakt de formatie moeizaam  Trouw 11.06.2017

10.06.2017

10.06.2017

Kabinet met D66 en GroenLinks is gedoemd te mislukken  Elsevier 10.06.2017

Bij gebrek aan nieuws is een ruzie altijd leuk  Trouw 10.06.2017

Jesse, ga je steriele positie over Afrikaanse ‘oorlogsvluchtelingen’ herzien  Trouw 10.06.2017

AD 09.06.2017

AD 09.06.2017

VVD, CDA, D66 en GroenLinks praten maandag verder over heikel punt migratie VK 09.06.2017

Formatiegesprekken VVD, CDA, D66 en GroenLinks maandag verder NU 09.06.2017

Catshuisoverleg gaat na het weekend verder  AD 09.06.2017

Zelfbewust GroenLinks stelt hoge eisen aan CDA bij terugkeer aan formatietafel Trouw 09.06.2017

Formatie: ‘motorblok’ en GroenLinks weer bij elkaar in Catshuis  Elsevier 09.06.2017

Vier partijen klaar voor overleg Telegraaf 09.06.2017

De formatie: met man en macht wordt koortsachtig overlegd op dag 86 VK 09.06.2017

AD 08.06.2017

AD 08.06.2017

Overzicht kabinetsformatie: tweede poging met GroenLinks NU 08.06.2017

Vier partijen schorten formatie-overleg op NU 08.06.2017

Overleg Catshuis afgebroken Telegraaf 08.06.2017

VVD, CDA, D66 en GroenLinks spreken verder op het Catshuis  Trouw 08.06.2017

VVD, CDA, D66 en GroenLinks vanavond verder in het Catshuis AD 08.06.2017

Eindelijk beweging: VVD, CDA, D66 en GroenLinks samen in Catshuis VK 08.06.2017

Nieuw formatieoverleg  Telegraaf 08.06.2017

‘Motorblok’ spreekt stiekem met Klaver Elsevier 08.06.2017

AD 07.06.2017

AD 07.06.2017

De formatie is nog altijd geruststellend kneuterig, maar zit muurvast VK 07.06.2017

Angst voor verongelijkte achterban helpt niet in de formatie  Trouw 07.06.2017

Formatie-aan-huis moet de impasse doorbreken  AD 07.06.2017

Geheim overleg Rutte en Klaver bij informateur thuis  AD 07.06.2017

Praten bij informateur Tjeenk Willink thuis, net als zeven jaar terug  Trouw 07.06.2017

Rutte en Klaver op de koffie bij Tjeenk Willink thuis  Elsevier 07.06.2017

Ontmoeting Rutte (VVD) en Klaver (GroenLinks) bij informateur thuis VK 07.06.2017

Rutte en Klaver thuis bij informateur Tjeenk Willink NU 07.06.2017

Rutte en Klaver bij informateur Telegraaf 07.06.2017

Informateur Tjeenk Willink wil ‘nadenkdagje’  AD 07.06.2017

Nog geen groen licht voor Klaver, de bedachtzame Tjeenk Willink heeft meer tijd nodig

06.06.2017

Opties met GroenLinks komen langzaam weer in beeld in de formatie Trouw 06.06.2017

Nog geen groen licht voor Klaver, de bedachtzame Tjeenk Willink heeft meer tijd nodig VK 06.06.2017

Nog geen formatie-onderhandelingen in zicht  NU 06.06.2017

Nog geen beweging in formatie na gesprek VVD, CDA en D66  VK 06.06.2017

Mist trekt niet weg na ‘cruciaal gesprek’ met Tjeenk Willink  Elsevier 06.06.2017

CDA en D66: goed gesprek Willink Telegraaf 06.06.2017

Tjeenk Willink: partijen moeten verder kijken dan vier jaar  Trouw 06.06.2017

Formatie: ‘motorblok’ naar Tjeenk Willink  Elsevier 06.06.2017

Klaver schept geen helderheid Telegraaf 06.06.2017

GL en CU naar informateur  Telegraaf 06.06.2017

GroenLinks bereid te onderhandelen, Segers staat open voor D66 NU 06.06.2017

Informateur loopt op eieren  Telegraaf 06.06.2017

04.06.2017

04.06.2017

Een ontkoningde formatie levert ook verlies op  Trouw 04.06.2017

AD 03.06.2017

AD 03.06.2017

Kunnen we wel zonder de koning?  Trouw 03.06.2017

Tjeenk Willink heeft een schat aan ervaring, maar is alles hetzelfde?  Trouw 03.06.2017

Van der Staaij: ‘D66 meet met dubbele maat’  Elsevier 03.06.2017

Harde eisen minderheidskabinet  Telegraaf 03.06.2017

Opmerkelijk advies Aboutaleb: laat de PVV regeren VK 03.06.2017

Aboutaleb: ‘PVV hoort aan de formatietafel’  Elsevier 03.06.2017

Achterdocht over rentree GroenLinks Telegraaf 03.06.2017

AD 02.06.2017

AD 02.06.2017

Aan zet: Tjeenk Willink, klusjesman van de Koning  VN 02.06.2017

Formatie na weekend verder Telegraaf 02.06.2017

Formatie na Pinksteren verder  AD 02.06.2017

Formatiegesprekken na Pinksterweekend verder  NU 02.06.2017

Brandbrief aan informateur: ‘Verdeel zorggeld evenwichtig AD 02.06.2017

VVD’er Elias: Ik vond Schippers niet juiste type voor formatie  AD 02.06.2017

Tjeenk Willink hult zich in nevelen  AD 02.06.2017 

En plots is er weer de mogelijkheid van een formatie met VVD, CDA, D66 en GroenLinks VK 02.06.2017

AD 01.06.2017

AD 01.06.2017

Rutte en Buma zwijgen: ‘In het belang van voortgang’ AD 01.06.2017

Informateur ontvangt Rutte en Buma samen  AD 01.06.2017

Rutte en Buma samen naar Willink Telegraaf 01.06.2017

Herhaling van zetten: Pechtold wil GroenLinks  Elsevier 01.06.2017

Pechtold houdt vast aan GL Telegraaf 01.06.2017

Pechtold mikt op nieuwe formatiegesprekken met Klaver  NU 01.06.2017

Pechtold: Kans dat GroenLinks weer aanschuift  AD 01.06.2017

Plots klinkt er geen kwaad woord meer over Klaver VK 01.06.2017

Klaver: Altijd gezegd dat regeren onze ambitie is  AD 01.06.2017

Klaver: verschillen blijven heel groot Telegraaf 01.06.2017

‘Wonder nodig voor D66 + CU’ Telegraaf 01.06.2017

GroenLinks en ChristenUnie komen terug aan tafel Trouw 01.06.2017

ChristenUnie gaat pas formeren als D66 dat graag wil  AD 01.06.2017

11:04 Dijsselbloem: uitdagingen kabinet  Telegraaf 01.06.2017

Informateur vraagt de partijen om lef  AD 01.06.2017

Topambtenaar van justitie: Houd ‘superministerie’ heel  AD 01.06.2017

AD 31.05.2017

AD 31.05.2017

AD 31.05.2017

AD 31.05.2017

Wij, het volk, kunnen prima formeren zonder staatshoofd  VK 31.05.2017

Rutte wil haast maken met de formatie  AD 31.05.2017

Tjeenk Willink richt zich eerst alleen op VVD, CDA, D66, GroenLinks en ChristenUnie  VK 31.05.2017

Tjeenk Willink zet in op meerderheidskabinet  AD 31.05.2017

Nieuwe informateur Tjeenk Willink richt zich op vijftal partijen  NU 31.05.2017

Willink praat met Schippers Telegraaf 31.05.2017

Klaver duikt weer op Telegraaf 31.05.2017

GroenLinks en ChristenUnie komen terug aan tafel Trouw 31.05.2017

Rutte meldt zich voor gesprek Tjeenk Willink: ‘Ik ga het zien’  AD 31.05.2017

AD 30.05.2017

AD 30.05.2017

Formatie: beleefdheid maakt plaats voor harde verwijten  Trouw 30.05.2017

‘Kabinet moet roken terugdringen’ Telegraaf 30.05.2017

Met aantreden van Tjeenk Willink komt GroenLinks weer in beeld VK 30.05.2017

Informateur Tjeenk Willink moet impasse doorbreken, Kamer is akkoord VK 30.05.2017

Waarom wil het maar niet lukken met de formatieonderhandelingen?  VK 30.05.2017

Informateur Tjeenk Willink niet ‘vooropgezet’ aan de slag  AD 30.05.2017

Herman Tjeenk Willink moet vastgelopen formatie gladstrijken  AD 30.05.2017

Tjeenk Willink benoemd tot informateur  AD 30.05.2017

Buma hekelt Pechtold in grimmig debat  Elsevier 30.05.2017

Motorblok hoopt dat Tjeenk Willink GroenLinks weer aan tafel krijgt  Elsevier 30.05.2017

Irritatie Rutte en Buma over houding Pechtold in formatie  NU 30.05.2017

PvdA-achterban verdeeld  Telegraaf 30.05.2017

PvdA-achterban diep verdeeld over onderhandelen  EenVandaag 30.05.2017

Word wakker, makke schapen in de Tweede Kamer!  Elsevier 30.05.2017

De VVD kan Wilders de doodskus geven  Trouw 30.05.2017

‘Mark Rutte, u kunt de PVV niet blijven negeren bij de formatie’  AD 30.05.2017

Herrijzenis van de ‘onderkoning’  AD 30.05.2017

De druk op de partijen om te bewegen neemt toe  Trouw 30.05.2017

Kamer debatteert vanmiddag over impasse bij formatie  AD 30.05.2017

Tjeenk Willink: net geen wetenschapper, net geen politcus, wel adviseur Parool 30.05.2017

Schippers neemt taken als minister weer op  Parool 30.05.2017

AD 29.05.2017

AD 29.05.2017

Commentaar: Na 75 dagen formatie is de vrijblijvendheid voorbij VK 29.05.2017

Pechtold moet zich minder arrogant opstellen  Elsevier 29.05.2017

Schippers neemt ministertaken op Telegraaf 29.05.2017

Herman Tjeenk Willink: gezag, en afstand tot actuele politiek  Trouw 29.05.2017

Wilders over Willink: ’Bah!’ Telegraaf 29.05.2017

Fracties positief over Tjeenk Willink, behalve…PVV-leider Geert Wilders    Elsevier 29.05.2017

Kamer positief over Tjeenk Willink als informateur  AD 29.05.2017

’Onderkoning van Nederland’ Telegraaf 29.05.2017

‘Laat Tjeenk Willink het doen’ Telegraaf 29.05.2017

Schippers wil formatie overdragen aan Tjeenk Willink  Elsevier 29.05.2017

Schippers adviseert Tjeenk Willink (PvdA) als nieuwe informateur  VK 29.05.2017

Schippers adviseert Tjeenk Willink als nieuwe informateur  NU 29.05.2017