Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

Op weg naar de begroting 2018 van kabinet Rutte 3 – deel 1

Begroting 2018

Het Nederlandse bruto binnenlands product (bbp) groeit dit jaar met 3,3 procent: een uitzonderlijke stijging. Dat maakte het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) woensdagochtend bekend. Heeft dit invloed op de kabinetsformatie?

Al dertien kwartalen op rij wordt er meer geld uitgegeven door de Nederlandse consument. Het vertrouwen in de economie staat op het hoogste punt in tien jaar. Het Centraal Planbureau (CPB) moet de raming voor het jaar 2017 naar boven bijstellen.

En de formatie?

Hebben deze groeicijfers invloed op de formatie? Waarschijnlijk wel, het aankomende kabinet zal meer bewegingsruimte hebben op de begroting. Als de economie groeit, stijgen ook de inkomsten uit belastingen. ‘Maar het is niet zo dat alle wensen opeens kunnen worden gehonoreerd,’ zegt fractieleider Alexander Pechtold van D66, die de verwachtingen tempert.

Mark Rutte zei voor de coalitie-onderhandelingen dat de groei mede te danken is aan het kabinetsbeleid van Rutte II. ‘Die rol kan bescheiden zijn, maar de regering speelt er natuurlijk altijd een rol in.’

Bewindslieden blij met groei

Ook PvdA-minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën is blij met de nieuwe cijfers van het CBS. ‘Het gaat op alle fronten goed met de Nederlandse economie en de overheidsfinanciën. De hervormingen van de afgelopen jaren betalen zich uit. De economie groeit stevig, de werkloosheid daalt. Het begrotingsoverschot neemt toe en ook de houdbaarheid van de overheidsfinanciën op de lange termijn is positief gebleven, ondanks de extra uitgaven aan de zorg.’

Minister Henk Kamp (VVD) van Economische Zaken meent dat de groeispurt van de Nederlandse economie vooral te danken is aan succesvol ondernemerschap. ‘In het tweede kwartaal was de groei in Nederland meer dan het dubbele van die in Europa en de Verenigde Staten. Dat is het resultaat van succesvol ondernemerschap en van hard werken door de werknemers in het bedrijfsleven en de collectieve sector. Het succesvolle kabinetsbeleid heeft dat ondersteund.’

Vooruitzichten

Door een spectaculaire groei van de economie dit en volgend jaar kan het nieuwe kabinet meer geld uitgeven dan eerder gedacht. Door die groei gaan er minder uitgaven naar uitkeringen en komt er aan belasting meer binnen. Dat is allebei gunstig voor de overheidsfinanciën. Het huidige kabinet laat dit jaar een overschot op de begroting achter van 4,4 miljard euro. Volgend jaar is dat overschot 6,9 miljard en in 2021 is het 13 miljard.

Dat voorspelt de rekenmeester van het kabinet, het Centraal Planbureau, vandaag. Het CPB gaat daarbij uit van de theoretische en onwaarschijnlijke situatie dat het nieuwe kabinet het beleid van het huidige VVD-PvdA-kabinet onveranderd doorzet.

Als de huidige formatie met VVD, CDA, D66 en ChristenUnie wordt afgesloten met een regeerakkoord, maakt het CPB een nieuwe economische voorspelling tot 2021 – het beoogde laatste kabinetsjaar. Aan het verschil met de cijfers van vandaag zal dan te zien zijn, wat het effect van het nieuwe kabinetsbeleid is op de economie, werkloosheid, koopkracht en overheidsfinanciën.

Het CPB schat de economische groei dit jaar op 3,3 procent en volgend jaar op 2,5 procent. Daarna groeit de economie met naar schatting 1,8 procent per jaar door. De 3,3 procent groei van dit jaar is spectaculair. Voor het eerst sinds het uitbreken van de financiële crisis in 2008 komt de groei boven de 3 procent.

De afgelopen jaren probeerde het CPB en kabinet Nederland juist te laten wennen aan het idee dat de Nederlandse groei nooit meer boven de 2 procent zou komen. Dat dit nu en volgend jaar toch gebeurt, is te danken aan een veel betere ontwikkeling dan gedacht van de Nederlandse export.

De economische groei gaat gepaard met een snellere daling dan verwacht van de werkloosheid. Dit jaar komt die op 4,9 procent van de beroepsbevolking en volgend jaar op 4,3 procent. Daarmee is volgens het CPB de bodem wel bereikt, want in de jaren daarna stijgt dat percentage weer naar 4,6 procent. Dat is een verlaat gevolg van het stijgen van de lonen de komende jaren. Als die te hoog worden, nemen bedrijven weer minder mensen aan en stijgt de werkloosheid.

De loonstijgingen zijn niet zo spectaculair als de economische groei doet vermoeden. Het CPB schat dat werknemers gemiddeld elk jaar 0,7 procent meer loon krijgen. Opmerkelijke koopkrachtstijgingen voorspelt de economische adviseur van het kabinet dan ook niet. Elk jaar komt er ongeveer een half procent aan koopkracht bij.

Dat is een contrast met vorig jaar toen de koopkracht steeg met 2,6 procent. Dat kwam doordat het huidige kabinet, Rutte II, besloot de kiezer 5 miljard euro lastenverlichting te schenken ter gedeeltelijke compensatie van de offers die belastingbetalers hebben gebracht in de crisisjaren.

Bij de raming heeft het CPB rekening gehouden met de extra uitgaven aan verpleeghuiszorg. Die extra uitgaven lopen op tot 2,2 miljard in 2021. Desondanks zijn de overschotten op de overheidsbegrotingen tot 2021 groter dan waar het CPB in juni nog rekening mee hield. In 2021 verwacht het CPB een staatsschuld van 45 procent van het bbp. Dat is hetzelfde niveau als in 2007, voordat de financiële crisis begon.

Of het nieuwe kabinet een begrotingsoverschot geheel of gedeeltelijk uitgeeft of besteedt aan het aflossen van de staatsschuld, is een politieke keuze. Theoretisch zou het kunnen aankoersen op een tekort van 3 procent – de Brusselse norm. Dan kan het nieuwe kabinet in 2021 ruim 37 miljard euro extra uitgeven aan het politieke verlanglijstje waarop duurzaamheid, defensie, onderwijs, zorg en infrastructuur staan. Dat het nieuwe kabinet aankoerst op een tekort is echter onwaarschijnlijk.

Haagse topambtenaren adviseren elk nieuw kabinet hoe het met de overheidsfinanciën om moet gaan. Dit keer is het advies kort en goed: geef niets extra uit en bezuinig evenmin. Dat komt neer op een advies om het dak te repareren als de zon schijnt. Oftewel: in tijden van economische voorspoed streven naar een zo groot mogelijk begrotingsoverschot om de staatsschuld mee af te lossen.

Het zou een unicum zijn in de Nederlandse geschiedenis. Sinds de jaren vijftig van de vorige eeuw heeft geen kabinet de verleiding van economische groei kunnen weerstaan: extra geld uitgeven in plaats van het dak repareren.

Toch zit er zo’n reparatieadvies in de cijfers van het CPB verborgen. Het gaat daarbij om het zogenoemde houdbaarheidssaldo. Dat cijfer vertelt of ‘het huidige niveau van regelingen en voorzieningen’ ook op de lange termijn – denk aan 2060 – houdbaar is. Zodra het nieuwe kabinet iets gaat afknabbelen van de miljarden van het begrotingsoverschot, verslechtert dat houdbaarheidssaldo meteen.

Zo besloot het huidige demissionaire kabinet tot de hogere verpleegzorguitgaven en ziet het nieuwe kabinet de houdbaarheid van de overheidsfinanciën dalen van 0,5 procent van het bbp, naar 0,2 procent. Die daling wordt dan nog flink gedempt door de spectaculaire groei die het CPB vandaag voorspelt.

Zijn de magere jaren nu echt voorbij? Lees hier meer over het economisch herstel:

Minder werkloosheidsuitkeringen
Door het economisch herstel zal het UWV dit jaar 700 miljoen euro minder kwijt zijn aan werkloosheidsuitkeringen. De uitkeringslasten dalen in 2017 tot 4,9 miljard euro.

Een goed gevulde staatskas
Voor de formatieonderhandelingen begonnen, had Dijsselbloem goed nieuws voor de partijen: In 2021 heeft Nederland naar verwachting een begrotingsoverschot van 1,3 procent van het bruto binnenlands product. In euro’s: in dat jaar ontvangt de overheid 10,7 miljard euro meer dan dat zij uitgeeft.

Het kan niet op: economische groei en begrotingsoverschot blijven toenemen
En dat zal de komende jaren nog wel even doorgaan, becijferde het Centraal Planbureau (CPB) eind maart.

Rutte over economische cijfers#formatiepic.twitter.com/gI2LQP2rs2

Twitter Tobias den Hartog (@DenhartogT) 16 augustus 2017

Spanningen in het demisionaire kabinet met de Begroting 2018

De onenigheid tussen VVD en PvdA over de lerarensalarissen leek tot een crisis te leiden in het demissionaire kabinet. Volgens de sociaal-democraten valt het allemaal reuze mee.

Coalitiepartner VVD zou bereid zijn concessies te doen en meer geld in het basisonderwijs te willen steken, zo meent de PvdA. Donderdagochtend publiceerde De Telegraaf een bericht waarin fractievoorzitter Halbe Zijlstra het gedrag van PvdA-leider Lodewijk Asscher hekelt.

Nieuw kabinet moet kans grijpen om de belasting te verlagen, vindt Syp Wynia: ‘Laat regeringspartijen eindelijk eens wat lef tonen’

1,8 miljard euro

Zijlstra gaf aan dat de PvdA kan fluiten naar de hogere salarissen voor leraren die de partij in de begroting voor 2018 eist. ‘Hij had het misschien best kunnen regelen, maar dan had hij zijn mond moeten houden,’ zegt Zijlstra.

Omdat de formatiepartijen voorlopig niet met een regeerakkoord zullen komen, zal de begroting voor 2018 worden opgesteld door het demissionaire kabinet. Die begroting zorgt, met als aanleiding een (korte) nationale staking van leraren eind juni, voor geruzie tussen de partijen.

Asscher dreigt de begroting niet te ondertekenen, tenzij een salarisverhoging voor de leraren wordt meegenomen. De loonsverhoging kan het kabinet zo’n 1,8 miljard euro kosten.

AD 11.08.2017

AD 11.08.2017

Hoop gevestigd op formatiepartijen

Maar de situatie is niet zo ernstig, meent PvdA-Kamerlid Henk Nijboer. Omdat de VVD niet uitsluit aan de formatietafel alsnog te zullen meegaan in een salarisverhoging voor leraren in het basisonderwijs, is er geen reden tot zorg.

Zijlstra zegt dat de VVD best bereid is om ‘in afstemming met de formerende partijen hierover overeenstemming te bereiken’. ‘Maar dan moet je niet meteen gaan claimen, waarbij je eigenlijk zegt: dat gaat gebeuren dankzij mij. Wat Asscher probeert te doen, is de bloemen van anderen wegjatten. Daarmee heeft hij het op scherp gezet,’ aldus Zijlstra.

‘Dan moet het volgens mij snel geregeld kunnen worden,’ reageert Nijboer op donderdag.

Mogelijk komt een wijzigingspakket voor de begroting voor 2018, samengesteld door de formatiepartijen, alsnog bij het demissionaire kabinet terecht, en worden aangepaste maatregelen nog in de Miljoenennota verwerkt.

‘Moet om inhoud gaan’

De bonje tussen PvdA en VVD zorgt overigens voor woede onder leraren. Lerarencollectief PO in Actie verwijt de partijen een ‘politiek spel’ te spelen over de rug van de leraren heen. De organisatie kondigde donderdag voor het najaar een nieuwe stakingsactie aan.

Gerry van der List: Het nut van kibbelen en vliegen afvangen in de politiek

PO in Actie was betrokken bij de protestactie in juni. Duizenden basisscholen bleven het eerste uur van de dag dicht als protest tegen het uitblijven van een loonsverhoging. De actie in het najaar zal ‘intensiever’ zijn, aldus de organisatie.

‘Dit moet niet om partijpolitiek gaan, maar om de inhoud: de kwaliteit van het onderwijs,’ zegt Thijs Roovers van PO in Actie tegen RTL Nieuws. ‘De opmerkingen van Zijlstra bewijzen maar weer eens dat het belangrijk is om onze stem te laten horen.’

‘Asscher schoot zichzelf in de voet met leraren’

Opnieuw hommeles in het demissionaire kabinet, nu VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra de hakken nog eens goed in het zand zet in de kwestie over de lerarensalarissen. Zijn partij is niet van plan om zomaar akkoord te gaan met de eisen van de PvdA voor hogere salarissen voor leraren in de begroting over 2018.

‘Hij had het misschien best kunnen regelen, maar dan had hij zijn mond moeten houden,’ zegt Zijlstra in De Telegraaf.

Asscher zette verhouding op scherp 

PvdA-leider Lodewijk Asscher heeft zichzelf volgens de VVD’er in de vingers gesneden door te dreigen zijn handtekening niet onder het begrotingsakkoord van dit demissionaire kabinet te zetten als er geen afspraken worden gemaakt over hogere lonen.

Arendo Joustra: als Asscher leraren meer salaris wil geven, had hij aan de formatie mee moeten doen >

Zijlstra zegt dat de VVD best bereid is om, ‘in afstemming met de formerende partijen (dat zijn naast de VVD, het CDA, D66 en de ChristenUnie, red.) hierover overeenstemming te bereiken’: ‘Maar dan moet je niet meteen gaan claimen waarbij je eigenlijk zegt: dat gaat gebeuren dankzij mij. Wat Asscher probeert te doen, is de bloemen van anderen wegjatten. Daarmee heeft hij het op scherp gezet.’

Alsnog geld vrijmaken voor salarissen?

De VVD-fractievoorzitter sluit overigens niet uit dat er alsnog geld wordt vrijgemaakt voor hogere salarissen, maar dan omdat het door de formerende partijen wordt afgesproken, en niet omdat de PvdA dat zo graag wil. De begroting van volgend jaar is pas definitief net voor Kerst,’ zegt Zijlstra.

De onderhandelende partijen kunnen bijvoorbeeld nog een gezamenlijk wijzigingspakket indienen nadat het demissionaire kabinet een eigen begroting heeft gemaakt. Volgens De Telegraaf houden ze er bij de vier formerende partijen rekening mee dat het kabinet uiteenspat, dat de PvdA vertrekt uit het kabinet en dat de begroting op het liberale bordje komt te liggen.

Aanstaande coalitiepartijen moeten heel snel belastingdruk verlagen, meent Syp Wynia in Elsevier Weekblad‘Laat regeringspartijen eindelijk eens wat lef tonen’

De formatie is gisteren weer officieel begonnen na een vakantieperiode. D66-leider Alexander Pechtold en ChristenUnie-voorman Gert-Jan Segers keken elkaar eens diep in de ogen. Tussen hen zijn de verschillen ogenschijnlijk het grootst. Pechtold vindt het daarom beter om af te spreken dat ‘we het ene probleem aanpakken op de manier die jij ideaal vindt, en het andere zoals de ander dat zou zien’.  Zowel Segers als hij is van mening dat er over principes geen compromis valt te sluiten.

lees ook: Formatiepartijen kort om tafel voor begrotingsgesprekken AD 21.08.2017

Lees ook: Dijsselbloem: ‘Nooit gedreigd uit kabinet te stappen om lerarensalarissen’  Elsevier 18.08.2017

Lees ook: Dijsselbloem geeft geen uitsluitsel over opstappen ministers NU 18.08.2017

Lees ook: Nog geen nieuw kabinet, wel groeispurt economie Elsevier 16.08.2017

Lees ook: Formerende partijen terughoudend, ondanks spectaculaire groeicijfers Trouw 16.08.2017

zie ook:  Met de begroting 2017 op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 2

zie ook: Met de begroting 2017 op weg naar kabinet Rutte-3 deel 1  

PvdA slikt oorlogstaal in

Telegraaf 21.08.2017 De PvdA heeft met de gesprekken over de begroting in aantocht haar loopgraaf tegenover de VVD verlaten. Henk Nijboer, financieel woordvoerder van de PvdA, ziet ’voldoende basis om eruit te komen’. Vandaag proberen de kopstukken van de partijen de scherven te lijmen bij het coalitieoverleg.

De toon is zacht in vergelijking met de opstandige leuzen van PvdA-leider Asscher, die dreigde het demissionaire kabinet op te blazen als er geen extra geld voor leraren komt bij de komende begroting. Hij kreeg het lid op de neus, want VVD-fractieleider Zijlstra zei dat als het zo moest, de PvdA kon fluiten naar inwilliging van haar wensen.

Blessuretijd

Beide partijen erkenden afgelopen weken dat ze misschien wat al te hard van stapel waren gelopen. Dat niemand baat heeft bij een breuk in een demissionair kabinet terwijl aan een nieuw landsbestuur wordt gesleuteld, speelt ook mee. Ook partijen die momenteel met de VVD een kabinet proberen te vormen (CDA, D66 en CU) beseffen dat het slecht is voor het aanzien van de politiek als een kabinet in blessuretijd alsnog sneuvelt.

Afgelopen vrijdag na afloop van de ministerraad suste PvdA-minister Dijsselbloem (Financiën) dat de problemen ’oplosbaar’ zijn. VVD-collega Kamp (Economische Zaken) onderschreef dat: „We komen er altijd uit.”

„We vinden nog steeds dat leraren op de basisschool de waardering moeten krijgen die ze verdienen”, zegt Nijboer. „Maar volgens mij vindt de VVD dat ook.”

Over de koopkracht verwacht hij evenmin problemen. „De lagere inkomens en de ouderen profiteren te weinig van de economische vooruitgang. De nullijn voor sommige groepen vinden we niet rechtvaardig. De VVD onderschrijft dat er een evenwichtig koopkrachtbeeld moet zijn.”

Als de PvdA zich redelijk opstelt, zal de VVD die wensen bespreken met de andere drie partijen aan de onderhandelingstafel, zo is de verwachting. De beoogde nieuwe coalitie zou best bereid zijn om iets voor de lerarensalarissen te doen.

Bovendien heeft het demissionaire kabinet van VVD en PvdA iets te vieren. Sinds gisteren is Rutte II het langst zittende kabinet sinds de Tweede Wereldoorlog. De coalitie van VVD en PvdA regeert nu 1750 dagen, inmiddels twee dagen langer dan Lubbers III (1989 – 1994).

Dinsdag staan de bewindslieden van VVD en PvdA even stil bij hun record tijdens een etentje op het ministerie van Algemene Zaken.

Ruzie PvdA en VVD loopt met een sisser af: ‘We komen er wel uit’

Elsevier 21.08.2017 Het demissionaire kabinet leek af te stevenen op een crisis, maar de coalitiepartijen proberen de scherven te lijmen. De PvdA en de VVD zijn ervan overtuigd dat ze toch tot een oplossing kunnen komen, ondanks hun flinke ruzie over lerarensalarissen.

De afgelopen weken waren de uitspraken van beide partijen niet mals. PvdA-leider Lodewijk Asscher, die ook demissionair vicepremier is en zich tegelijkertijd opwerpt als aanvoerder van de oppositie, weigerde zijn handtekening onder de begroting voor 2018 te zetten, tenzij geld wordt vrijgemaakt voor de verhoging van de salarissen van basisschoolleraren.

  Arthur van Leeuwen: ‘Betaal leraren meer: goed voor hen, goed voor het land’

Niet claimen’

Hij ‘schiet zichzelf daarmee in de voet’, hekelde VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra Asscher in een felle reactie. ‘Hij had het misschien best kunnen regelen, maar dan had hij zijn mond moeten houden.’

Zijlstra zegt dat de VVD best bereid is om ‘in afstemming met de formerende partijen hierover overeenstemming te bereiken’. ‘Maar dan moet je niet meteen gaan claimen, waarbij je eigenlijk zegt: dat gaat gebeuren dankzij mij. Wat Asscher probeert te doen, is de bloemen van anderen wegjatten. Daarmee heeft hij het op scherp gezet,’ aldus Zijlstra.

Situatie is oplosbaar

Dat de VVD bereid is concessies te doen, is een reden tot optimisme voor Henk Nijboer, woordvoerder financiën van de PvdA. Eerder zag hij ook mogelijkheden voor de VVD en de PvdA om een oplossing te vinden. Ook nu is er volgens Nijboer ‘voldoende basis om eruit te komen’.

Dat betekent overigens niet dat de PvdA van standpunt verandert: ‘We vinden nog steeds dat leraren op de basisschool de waardering moeten krijgen die ze verdienen,’ aldus Nijboer tegen De Telegraaf. ‘Maar volgens mij vindt de VVD dat ook.’ De VVD gaat hierin mee. De kwestie is oplosbaar, stelt VVD-minister Henk Kamp (Economische Zaken): ‘We komen er altijd uit.’

Leraren boos over ‘politiek spel’

De bonje tussen PvdA en VVD zorgt voor woede onder leraren. Lerarencollectief PO in Actie verwijt de partijen een ‘politiek spel’ te spelen over de rug van de leraren heen. De organisatie kondigde donderdag voor het najaar een nieuwe stakingsactie aan.

Als Asscher leraren meer salaris wil geven, had hij aan formatie moeten meedoen, betoogt Arendo Joustra

PO in Actie was betrokken bij de protestactie op 27 juni. Duizenden basisscholen bleven het eerste uur van de schooldag dicht als protest tegen het uitblijven van een loonsverhoging. De actie in het najaar zal ‘intensiever’ zijn, aldus de organisatie.

‘Dit moet niet om partijpolitiek gaan, maar om de inhoud: de kwaliteit van het onderwijs,’ zegt Thijs Roovers van PO in Actie. ‘De opmerkingen van Zijlstra bewijzen maar weer eens dat het belangrijk is om onze stem te laten horen.’

  Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier Weekblad.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Het multiculturele drama: VVD zegt veel, bereikt niets

Kabinetscrisis? PvdA is juist positief gestemd

Kabinetscrisis dreigt: ‘Asscher schoot zich in de voet’

Politiek Den Haag kan geen miljarden verjubelen

Telegraaf 19.08.2017 Volgens de nieuwste macro-economische cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) en het Centraal Planbureau (CPB) gaat het geweldig met onze economie. Alle signalen staan op groen en de vooruitzichten zijn zonnig.

Politieke tegenstanders van het kabinet Rutte 2 menen dat deze prestatie vooral te danken is aan gunstige internationale ontwikkelingen en dat de coalitie van VVD en PvdA juist een afbraakbeleid heeft gevoerd.

Inmiddels wordt dit ‘geschreeuw’ door niemand meer serieus genomen. Het is inderdaad waar dat het Rutte 2 heeft geprofiteerd van gunstige internationale effecten, zoals de wereldhandel, de lage euro en olieprijs, maar onafhankelijke economische deskundigen en ook internationale economische denktanks menen dat Rutte juist lof verdient voor het gevoerde beleid.

Beste van de EU

Toen het kabinet in november 2012 van start ging, stond Nederland er bar slecht voor. We hadden een krimpende economie, de werkloosheid steeg, de koopkracht van de burgers daalde, het overheidstekort lag rond de 4% en de staatsschuld nam toe. Nu, bijna vijf jaar later bij het afscheid van Rutte 2, behoort Nederland tot de best presterende landen van Europa. Volgens het CPB komt de economische groei dit jaar uit op 3,3% en wordt voor de periode tussen 2018 en 2021 een groei geraamd van bijna 2%.

De werkloosheid daalt naar 4,3% van de beroepsbevolking en de werkgelegenheid neemt toe met circa 100.000 banen. Mede door deze ontwikkeling neemt de gezondheid van onze overheidsfinanciën sterk toe. Bij ongewijzigd beleid stijgt het begrotingsoverschot (EMU-saldo) van 0,6% BBP dit jaar tot 1,6% aan het einde van de volgende kabinetsperiode in 2021. Dit komt neer op een overschot van 13,5 miljard. Bovendien daalt de staatsschuld tot 45% BBP, ver onder de Brusselse norm van 60%.

Overschot niet verjubelen

Voor de formatietafel is dit goed nieuws, maar ook partijen die niet bij de onderhandelingen voor een nieuw kabinet zijn betrokken, maken zich op om op Prinsjesdag het overschot te benutten voor leuke dingen voor de mensen, zoals de beloften aan kiezers voor een verlaging van belastingen en de afschaffing van het eigen risico bij de ziektepremies.

Dit laatste voorstel lijkt weinig kans te maken. Uit cijfers blijkt namelijk dat de zorgkosten, ondanks allerlei bezuinigingsmaatregelen, door een betere kwaliteit en vergrijzing de komende tijd fors blijven stijgen (in 2021 ruim 2 miljard euro meer uitgaven). Daarom zal iedereen rekening moeten houden met hogere premies in plaats van lagere zorgkosten. Partijen die dit laatste hebben beloofd, hebben hun kiezers veel uit te leggen.

In politiek Den Haag kijken politieke partijen die hun verkiezingsbeloften willen nakomen gretig naar geraamde overschot van 13,5 miljard euro in 2021. In de eerste plaats merken we op dat het hier om een onzekere raming gaat en dat bij een tegenvallende groei dit overschot als sneeuw voor de zon verdwijnt. En de kans daarop is, onder meer vanwege Brexit, reëel. Daarom is het onverstandig nu al te gaan potverteren met ongewisse overheidsinkomsten. Vanwege mogelijke tegenvallers is het juist nodig een ruime buffer aan te houden.

Het houdbaarheidssaldo

Daarnaast krijgen alle politieke partijen ook te maken met een ander financieel criterium, het zogenoemde houdbaarheidssaldo, waarvan informateur Gerrit Zalm een erkende fan is. Dit is een ‘rekensom’ waarmee wordt bepaald of op de langere termijn het huidige niveau van overheidsvoorzieningen kan worden gehandhaafd zonder een tekort op de overheidsbegroting of een oplopende overheidsschuld.

Bij sommige politieke partijen stuit deze norm op weerstand. Waarom? Vooral vanwege de inperking van de budgettaire ruimte voor extra overheidsuitgaven. Als deze maatstaf namelijk wordt gehanteerd en het kabinet dit saldo niet negatief wil laten worden, is er slechts 1,7 miljard euro beschikbaar voor nieuwe uitgaven. We merken op dat nieuwe uitgaven ook kunnen worden gefinancierd met bezuinigingen op bestaande overheidsuitgaven.

Maar In politiek Den Haag is dat niet populair. Inmiddels staat al wel op het bezuinigingslijstje lagere uitgaven voor het overheidsapparaat. Dat zou inderdaad extra middelen kunnen opleveren, maar dat stond ook al bij Rutte 2 op de agenda en is volgens de laatste gegevens niet gerealiseerd.

Kleine belastingverlaging

Hoewel de mooie cijfers de formatie kunnen vergemakkelijken, zijn er genoeg knelpunten en een waslijst aan wensen, zoals extra geld voor defensie, onderwijs, het bedrijfsleven, infrastructuur en belastingverlaging, die voor een verdere vertraging kunnen zorgen. In ieder geval staat vast dat het op basis van gezonde overheidsfinanciën niet mogelijk is om substantiële extra overheidsuitgaven te doen zonder elders te bezuinigen.

Wat wel vast staat is dat Rutte 3 met een belastingverlaging zal starten. Maar op basis van de meest recente cijfers, de wensenwaslijst en de noodzakelijke buffer, verwachten wij dat die bescheiden zal zijn; maximaal 2-3 miljard euro.

Dijsselbloem geeft geen uitsluitsel over opstappen ministers

NU 18.08.2017 Demissionair Minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem laat in het midden of zijn partij, de PvdA, alsnog uit het kabinet stapt vanwege onvrede over de begroting voor volgend jaar.

PvdA-leider en vicepremier Lodewijk Asscher liet voor de zomervakantie doorschemeren dat zijn partij uit de coalitie stapt als er geen extra geld wordt vrijgemaakt voor de lerarensalarissen in het basisonderwijs.

Dat is tegen het zere been van coalitiepartner VVD, die liever geen grote beslissingen meer wil nemen vanwege de formatiegesprekken met CDA, D66 en ChristenUnie.

“Je kunt niet tegen de PvdA zeggen: je moet blijven zitten en je bent verantwoordelijk, maar je hebt niets meer te zeggen, je moet verder je mond houden. Zo gaat dat niet werken”, zei Dijsselbloem vrijdag voorafgaand aan de eerste ministerraad van het nieuwe politieke seizoen.

Dijsselbloem, als demissionair minister van Financiën verantwoordelijk voor de Rijksbegroting, benadrukt dat hij zelf niet heeft gedreigd met opstappen, maar waarschuwt wel dat het de ultieme consequentie is als de wensen van een coalitiepartner “volstrekt worden genegeerd”.

Oplossing

Tegelijkertijd probeert de bewindsman de opgelaaide discussie over de lerarensalarissen in het basisonderwijs te sussen en heeft hij vertrouwen in een goede oplossing.

“Er is rond dit onderwerp een te opgewonden sfeer ontstaan. Er zijn iets te grote woorden gebruikt. De lucht begint er nu uit te lopen, we kunnen ademhalen en kijken wat er nodig is en wat het kost.”

Die grote woorden komen volgens Dijsselbloem ook van VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra. Hij vindt dat Asscher zijn pleidooi voor hogere lerarensalarissen binnenskamers had moeten houden. “Wat Asscher probeert te doen is de bloemen van anderen jatten”, zei Zijlstra vorige week tegen de Telegraaf.

Dijsselbloem en ook andere PvdA’ers maakten uit die woorden op dat ook de VVD sympathie heeft voor een hoger salaris binnen het primair onderwijs.

Volgende week bespreekt het kabinet de begroting voor 2018 die op Prinsjesdag in september wordt gepresenteerd. “Als iedereen het over de inhoud eens is, kun je nog kijken om hoeveel geld het gaat. We kunnen er misschien ook over praten met de formerende partijen. Er komt vast wel een oplossing uit”, aldus Dijsselbloem.

Buffer

Voor Dijsselbloem is geld op zich geen probleem nu de economie op volle toeren draait en stevige groeicijfers laat zien. Voor de PvdA-bewindsman is het wel belangrijk dat de overheidsfinanciën tegen een stootje kunnen voor het geval het economisch tegenzit.

De Nederlandse staatsschuld voldoet aan de Brusselse norm met 54 procent van het bruto binnenlands product (bbp), maar dat is voor Dijsselbloem niet goed genoeg. Hij ziet de staatsschuld liever “dichterbij de 40 dan bij de 50 procent” gaan.

“Als er in komende paar jaar een economische crisis uitbreekt, is de begroting zo weer uit het lood. We zijn zeer kwetsbaar. Daarom moet de staatsschuld omlaag zodat je daarin de klappen kunt opvangen”, aldus Dijsselbloem.

Lees meer over: Jeroen Dijsselbloem

Mooie cijfers, nu de beloning nog

AD 17.08.2017 De Nederlandse economie draait als een tierelier. Maar de burger profiteert amper van de economische meewind, constateert het Centraal Planbureau (CPB). En daar moet een nieuw kabinet iets aan doen.

De economische groei trekt dit jaar aan naar 3,3 procent. Verder wordt voor komend jaar een groeicijfer van 2,5 procent voorspeld. Maar de koopkracht stijgt volgend jaar gemiddeld met slechts 0,5 procent. De overheid profiteert wel: het begrotingstekort is verdwenen. In 2018 houdt het nieuwe kabinet meer over dan voorzien, zo’n 0,9 procent van het bruto binnenlands product, ruim 6 miljard euro.

Volgens econoom Sweder van Wijnbergen profiteren burgers relatief weinig omdat het vorige kabinet verkeerd beleid heeft gevoerd. ,,De groei komt door de stijging van de export. Maar de verhoogde belastingen en andere hervormingen hebben slecht uitgepakt. Dat helpt de koopkracht van mensen niet en dit effect compenseren, is lastig. Zeker omdat er, ondanks de groeiende arbeidsmarkt, nog veel verborgen werkloosheid is (bijvoorbeeld onder zzp’ers, red.) en omdat de lonen niet stijgen”, meent Van Wijnbergen.

Verhoogde belastingen en andere hervormingen hebben slecht uitgepakt, aldus Sweder van Wijnbergen, econoom.

Gunstig

Uit de cijfers van het CPB blijkt dat de geringe koopkrachtstijging ook niet voor iedereen even gunstig uitpakt. Een werkende heeft straks 0,8 procent meer te besteden, terwijl een uitkeringsgerechtigde op de nullijn blijft hangen. En een gepensioneerde krijgt er volgend jaar maar 0,2 procent bij. Overigens heeft het huidige demissionaire kabinet al aangekondigd dat het gaat kijken of dit iets meer gelijk kan worden getrokken.

Dat burgers zo weinig profiteren van de groei, ligt volgens experts niet alleen aan het kabinet. Hoewel het in veel bedrijven veel beter gaat, zijn de salarissen van het personeel niet navenant gestegen. Werkgevers en de overheid houden hun hand op de knip en de vakbeweging richt zich vooral op werkgelegenheid.

Probleem

Ook president Klaas Knot van De Nederlandsche Bank (DNB) ziet dit probleem. Hij pleitte er eerder dit jaar voor dat bedrijven de lonen verhogen. De werkgevers kaatsen de bal echter naar het kabinet. Volgens werkgeversvoorman Hans de Boer moet het kabinet de premies en belastingen voor burgers en bedrijven verlagen, zodat werknemers netto meer loon overhouden.

Of De Boer zijn zin krijgt, is nog de vraag. Politici en het CPB rolden gisteren over elkaar heen om te waarschuwen dat er nog steeds geen grote pot met goud te verdelen is nu het beter gaat. Ook de onderhandelaars in de Stadhouderskamer blijven voorzichtig.

Ondanks het kabinet komt het toch nog goed met onze economie, aldus Jaap Koelewijn, hoogleraar Nyenrode.

‘Borstklopperij’

Er is te hard bezuinigd, dus het tromgeroffel van Kamp is erg overdreven, aldus Jaap Koelewijn, hoogleraar Nyenrode.

Het kabinet stak gisteren de tevredenheid over de huidige economische groei niet onder stoelen of banken. Volgens minister Dijsselbloem (Financiën) betalen hervormingen van de afgelopen jaren zich uit. Minister Henk Kamp (Economische Zaken) constateert dat de steeds snellere groei onder meer het resultaat is van ‘hard werken’.

Maar veel economen vinden dat er geen reden is voor borstklopperij. ,,Ondanks het kabinet komt het toch nog goed met onze economie”, grapt Jaap Koelewijn, hoogleraar aan Nyenrode. ,,Er is te hard bezuinigd, dus het tromgeroffel van Kamp is erg overdreven. Maar ze hebben wel in hoog tempo de overheidsfinanciën op orde gekregen, al heeft het riante beleid van de ECB een hoofdrol gespeeld.”

Hij is niet de enige econoom die kritisch is. De opleving van de Nederlandse economie zou vooral te danken zijn aan het herstel van de woningmarkt. De lage rentes jagen de bestedingen aan. Verder herstelt de export vooral door de aantrekkende wereldeconomie.

Econoom Bas Jacobs (Erasmus School of Economics): ,,De regering heeft alleen maar beleid gevoerd dat het economisch herstel sinds 2012 heeft beschadigd.”

Heeft het kabinet dan niets goeds gedaan, volgens hem? Jacobs: ,,Jawel, het heeft een aantal hervormingen voor de lange termijn doorgevoerd, bijvoorbeeld in de zorg en op de woningmarkt. Maar ook die ingrepen hebben op korte termijn meestal pijn gedaan.” Het ‘zoet’ ligt nog in de toekomst.

De regering heeft alleen maar beleid gevoerd dat het economisch herstel sinds 2012 heeft beschadigd, aldus Bas Jacobs, econoom Erasmus School of Economics.

Spectaculaire economische groei van 3,3 procent is goed nieuws voor het nieuwe kabinet

VK 16.08.2017 Door een spectaculaire groei van de economie dit en volgend jaar kan het nieuwe kabinet meer geld uitgeven dan eerder gedacht. Door die groei gaan er minder uitgaven naar uitkeringen en komt er aan belasting meer binnen. Dat is allebei gunstig voor de overheidsfinanciën. Het huidige kabinet laat dit jaar een overschot op de begroting achter van 4,4 miljard euro. Volgend jaar is dat overschot 6,9 miljard en in 2021 is het 13 miljard.

Dat voorspelt de rekenmeester van het kabinet, het Centraal Planbureau, vandaag. Het CPB gaat daarbij uit van de theoretische en onwaarschijnlijke situatie dat het nieuwe kabinet het beleid van het huidige VVD-PvdA-kabinet onveranderd doorzet.

Als de huidige formatie met VVD, CDA, D66 en ChristenUnie wordt afgesloten met een regeerakkoord, maakt het CPB een nieuwe economische voorspelling tot 2021 – het beoogde laatste kabinetsjaar. Aan het verschil met de cijfers van vandaag zal dan te zien zijn, wat het effect van het nieuwe kabinetsbeleid is op de economie, werkloosheid, koopkracht en overheidsfinanciën.

Het CPB schat de economische groei dit jaar op 3,3 procent en volgend jaar op 2,5 procent. Daarna groeit de economie met naar schatting 1,8 procent per jaar door. De 3,3 procent groei van dit jaar is spectaculair. Voor het eerst sinds het uitbreken van de financiële crisis in 2008 komt de groei boven de 3 procent.

De afgelopen jaren probeerde het CPB en kabinet Nederland juist te laten wennen aan het idee dat de Nederlandse groei nooit meer boven de 2 procent zou komen. Dat dit nu en volgend jaar toch gebeurt, is te danken aan een veel betere ontwikkeling dan gedacht van de Nederlandse export.

De economische groei gaat gepaard met een snellere daling dan verwacht van de werkloosheid. Dit jaar komt die op 4,9 procent van de beroepsbevolking en volgend jaar op 4,3 procent. Daarmee is volgens het CPB de bodem wel bereikt, want in de jaren daarna stijgt dat percentage weer naar 4,6 procent. Dat is een verlaat gevolg van het stijgen van de lonen de komende jaren. Als die te hoog worden, nemen bedrijven weer minder mensen aan en stijgt de werkloosheid.

De loonstijgingen zijn niet zo spectaculair als de economische groei doet vermoeden. Het CPB schat dat werknemers gemiddeld elk jaar 0,7 procent meer loon krijgen. Opmerkelijke koopkrachtstijgingen voorspelt de economische adviseur van het kabinet dan ook niet. Elk jaar komt er ongeveer een half procent aan koopkracht bij.

Dat is een contrast met vorig jaar toen de koopkracht steeg met 2,6 procent. Dat kwam doordat het huidige kabinet, Rutte II, besloot de kiezer 5 miljard euro lastenverlichting te schenken ter gedeeltelijke compensatie van de offers die belastingbetalers hebben gebracht in de crisisjaren.

Bij de raming heeft het CPB rekening gehouden met de extra uitgaven aan verpleeghuiszorg. Die extra uitgaven lopen op tot 2,2 miljard in 2021. Desondanks zijn de overschotten op de overheidsbegrotingen tot 2021 groter dan waar het CPB in juni nog rekening mee hield. In 2021 verwacht het CPB een staatsschuld van 45 procent van het bbp. Dat is hetzelfde niveau als in 2007, voordat de financiële crisis begon.

Of het nieuwe kabinet een begrotingsoverschot geheel of gedeeltelijk uitgeeft of besteedt aan het aflossen van de staatsschuld, is een politieke keuze. Theoretisch zou het kunnen aankoersen op een tekort van 3 procent – de Brusselse norm. Dan kan het nieuwe kabinet in 2021 ruim 37 miljard euro extra uitgeven aan het politieke verlanglijstje waarop duurzaamheid, defensie, onderwijs, zorg en infrastructuur staan. Dat het nieuwe kabinet aankoerst op een tekort is echter onwaarschijnlijk.

Haagse topambtenaren adviseren elk nieuw kabinet hoe het met de overheidsfinanciën om moet gaan. Dit keer is het advies kort en goed: geef niets extra uit en bezuinig evenmin. Dat komt neer op een advies om het dak te repareren als de zon schijnt. Oftewel: in tijden van economische voorspoed streven naar een zo groot mogelijk begrotingsoverschot om de staatsschuld mee af te lossen.

Het zou een unicum zijn in de Nederlandse geschiedenis. Sinds de jaren vijftig van de vorige eeuw heeft geen kabinet de verleiding van economische groei kunnen weerstaan: extra geld uitgeven in plaats van het dak repareren.

Toch zit er zo’n reparatieadvies in de cijfers van het CPB verborgen. Het gaat daarbij om het zogenoemde houdbaarheidssaldo. Dat cijfer vertelt of ‘het huidige niveau van regelingen en voorzieningen’ ook op de lange termijn – denk aan 2060 – houdbaar is. Zodra het nieuwe kabinet iets gaat afknabbelen van de miljarden van het begrotingsoverschot, verslechtert dat houdbaarheidssaldo meteen.

Zo besloot het huidige demissionaire kabinet tot de hogere verpleegzorguitgaven en ziet het nieuwe kabinet de houdbaarheid van de overheidsfinanciën dalen van 0,5 procent van het bbp, naar 0,2 procent. Die daling wordt dan nog flink gedempt door de spectaculaire groei die het CPB vandaag voorspelt.

Zijn de magere jaren nu echt voorbij? Lees hier meer over het economisch herstel:

Minder werkloosheidsuitkeringen
Door het economisch herstel zal het UWV dit jaar 700 miljoen euro minder kwijt zijn aan werkloosheidsuitkeringen. De uitkeringslasten dalen in 2017 tot 4,9 miljard euro.

Een goed gevulde staatskas
Voor de formatieonderhandelingen begonnen, had Dijsselbloem goed nieuws voor de partijen: In 2021 heeft Nederland naar verwachting een begrotingsoverschot van 1,3 procent van het bruto binnenlands product. In euro’s: in dat jaar ontvangt de overheid 10,7 miljard euro meer dan dat zij uitgeeft.

Het kan niet op: economische groei en begrotingsoverschot blijven toenemen
En dat zal de komende jaren nog wel even doorgaan, becijferde het Centraal Planbureau (CPB) eind maart.

Het goede doel is weer in trek
Na enkele magere jaren door de crisis kregen de goede doelen vorig jaar 3,6 procent meer binnen aan giften en bijdragen dan een jaar eerder. Het is dat de nalatenschappen een dip kenden, anders was de geefgroei nog groter geweest.

Maar niet iedereen profiteert van het economisch herstel 
Dat blijkt uit cijfers die het CBS afgelopen februari presenteerde. Het aantal arme huishoudens bleef in 2015 vrijwel gelijk en in elke schoolklas zit wel een arm kind. Ook steeg het aantal bijstandsuitkeringen, onder andere doordat Syriërs, Eritreeërs en andere asielzoekers die een verblijfsvergunning hebben gekregen een beroep kunnen doen op de bijstand.

Zal de werkloosheid ooit weer zo laag worden als in de ‘gouden tijden’?
De werkloosheid daalt, een enkele hapering daargelaten, al bijna drie jaar achtereen. Maar daarmee is de werkgelegenheid nog lang niet op het niveau van de ‘gouden tijden’ in 2008.

Volg en lees meer over:  POLITIEK   ECONOMIE   NEDERLAND

Goed voor onze portemonnee: flinke groeispurt economie

AD 16.08.2017 De economie zit flink in de lift. De economische groei trekt dit jaar aan naar 3,3 procent. Voor het eerst sinds het begin van de economische crisis in 2007 komt de groei daarmee weer uit boven de 3 procent.

Vooral de export trekt aan, maar ook de investeringen lopen op, zo blijkt vandaag uit nieuwe cijfers van het Centraal Planbureau (CPB). Ook voor volgend jaar is de groeiverwachting omhoog bijgesteld: in juni ging het CPB nog uit van 2 procent groei in 2018, nu is dat cijfer bijgesteld tot 2,5 procent.

Ook opmerkelijk, de inflatie slaat – ondanks die gunstige groeicijfers – niet toe. De geldontwaarding bedraagt zowel dit als volgend jaar 1,3 procent. De werkloosheid neemt in 2018 verder af tot 4,3 procent van de beroepsbevolking oftewel 395.000 mensen, van 4,9 procent (440.000) dit jaar.

Gunstig

Al deze ontwikkelingen zijn gunstig voor de portemonnee. De koopkrachtstijging van burgers komt volgend jaar op 0,5 procent. Ook de overheid houdt meer over dan eerder voorzien in 2018, zo’n 0,9 procent van het bruto binnenlands product of ruim 6 miljard. De oorzaak is een stijging van de belastinginkomsten en een daling van de uitkeringen.

Ook de komende jaren, richting 2021, groeit de economie door met gemiddeld 1,8 procent, verwacht het CPB. De koopkracht van huishoudens blijft zich eveneens voorspoedig ontwikkelen (+0,4 procent). De werkloosheid zal naar verwachting in 2021 liggen op 4,6 procent van de beroepsbevolking.

  Follow  Twitter>Centraal Planbureau @centraalpb

De economie groeit, werkloosheid daalt en ook de overheidsfinanciën staan er gezond voor. http://bit.ly/2x1nBFl   9:45 AM – Aug 16, 2017

Het bruto binnenlands product, graadmeter voor de economie, groeit al 13 kwartalen achter elkaar.

Kwartaalcijfers CBS

Betekent dit dat de onderhandelaars aan de formatietafel extra geld uit kunnen geven? Bezint eer gij begint, is daar de boodschap van de rekenmeesters bij het Centraal Planbureau. Op langere termijn is er wel wat geld over, ook na de geplande investeringen in de verpleeghuiszorg van ruim 2 miljard, maar of en hoe dat wordt uitgegeven, hangt volgens het CPB samen met politieke keuzes.

Vanmorgen verschenen ook cijfers over de specifieke groei van de economie in het tweede kwartaal, verspreid door het Centraal Bureau voor de Statistiek. De economie blijkt in het tweede kwartaal van 2017 met 1,5 procent gegroeid ten opzichte van een kwartaal eerder.

De groei is vooral te danken aan de uitvoer en de consumptie van huishoudens. Verder namen ook de investeringen weer toe. Het bruto binnenlands product, graadmeter voor de economie, groeit al 13 kwartalen achter elkaar. De economische groei in het tweede kwartaal is uitzonderlijk hoog. Zo’n groeicijfer is deze eeuw pas twee keer eerder opgetekend.

Follow   CBS   ✔@statistiekcbs

Nederlandse #economie maakt achterstand in economische #groei t.o.v. buurlanden grotendeels goed. Meer op: https://www.cbs.nl/nl-nl/nieuws/2017/33/uitzonderlijk-hoge-bbp-groei-in-tweede-kwartaal-2017 …  9:41 AM – Aug 16, 2017

Dijsselbloem

Minister Dijsselbloem (Financiën) is tevreden over de nieuwste cijfers. ,,De hervormingen van de afgelopen jaren betalen zich uit. De economie groeit stevig, de werkloosheid daalt, het begrotingsoverschot neemt toe en ook de houdbaarheid van de overheidsfinanciën op de lange termijn is positief gebleven, ondanks de extra uitgaven aan de zorg.”

Een belangrijke les uit de crisis is volgens Dijsselbloem dat goede tijden gebruikt moeten worden om buffers op te bouwen voor de toekomst en verder te hervormen. ,,Om te voorkomen dat direct ingrijpende maatregelen genomen moeten worden als het slechter gaat.”

Voorzichtig

De formatiepartijen zijn blij met de cijfers, maar blijven voorzichtig. Ze willen nog geen belastingverlaging beloven. Premier Rutte wijst erop dat ‘de middenklasse de prijs heeft betaald voor de economische crisis’ van een paar jaar geleden. ,,Als het kan zou het mooi zijn als we ze ook kunnen laten voelen dat het beter gaat. Maar nu zijn we al aan het uitgeven; laten we eerst eens vieren dat we zo’n beetje de snelst groeiende economie van de westerse wereld zijn. En we zullen de tering naar de nering moeten blijven zetten.”

Ook D66-voorman Alexander Pechtold is blij, maar waarschuwt ook dat er ,,op middellange termijn nog wel problemen zijn met de overheidsfinanciën”. ,,Het kabinet zal komende jaren toch voorzichtig moeten zijn.” ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers is al even terughoudend. Hij ziet ‘reden tot optimisme’. ,,Wie weet” kunnen mensen daarvan wat terugzien in hun eigen portemonnee.

augustus 17, 2017 Posted by | 2e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, begroting, begroting 2018, derde dinsdag september, formatie, Miljoenennota 2018, politiek, Rutte 3, verkiezingen 2017, Zorg | , , , , , , , , , , , , , | Plaats een reactie

Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 4

We zijn pas 148 dagen bezig !!!!

We zijn net iets meer dan 155 dagen bezig !!!!

De formatiebesprekingen zijn weer gestart

Op woensdag 9 augustus 2017 zijn de formatiebesprekingen in het Johan de Witthuis weer begonnen. Informateur Zalm en de onderhandelaars van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie vergaderen na een vakantieperiode weer verder.

Op woensdag 19 juli 2017 was de laatste sessie met onderhandelingen vóór de vakantie. De onderhandelaars vergaderden toen net als maandag en dinsdag in het Johan de Witthuis aan de Kneuterdijk in Den Haag, vlakbij de Tweede Kamer.

De volgende onderhandelaars van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie voeren gesprekken over de formatie van een nieuw kabinet:

  • VVD: Mark Rutte en Halbe Zijlstra
  • CDA: Sybrand van Haersma Buma en Pieter Heerma
  • D66: Alexander Pechtold en Wouter Koolmees
  • ChristenUnie: Gert-Jan Segers en Carola Schouten

Groot electoraal enthousiasme formatiepoging blijft uit

Nog steeds zijn niet alle kiezers gerust op een geslaagde uitkomst voor VVD, CDA, D66 en ChristenUnie. Net als voor de formatiebreak blijven weinig kiezers enthousiast over deze constructie.

Niet verrassend zien we een groot contrast tussen kiezers van de formerende partijen en die van de niet-formerende partijen. PVV’ers zijn het minst gelukkig met deze centrumrechtse samenwerking. Meer dan de helft zou ontevreden zijn met deze constructie.

Wel opvallend is dat D66’ers als enige achterban van de formerende partijen het m inst positief zijn met een kabinet van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie. 41% van hen zegt zich te kunnen vinden in deze constructie. Daarmee is het draagvlak onder D66’ers flink gezakt: een maand geleden gaf 54% aan tevreden te zijn. Onder VVD’ers en CDA’ers is het draagvlak onverminderd groot, met respectievelijk 72% en 58%. Ook ChristenUnie-stemmers zouden zich goed kunnen vinden in de deelname van hun partij in deze vorm.

Nog geen kwart van de Nederlanders denkt dat dit centrumrechtse kabinet plannen zal uitvoeren die voor hen belangrijk zijn. Alleen VVD’ers zijn met 56% overwegend overtuigd dat er voor hen belangrijke zaken behandeld worden. Onder CDA’ers (44%) en D66’ers (32%) is dit vertrouwen aanzienlijk lager.

Net zo weinig Nederlanders voorspellen dat het de goede kant op zal gaan met Nederland als dit kabinet er komt. Alleen een meerderheid van de VVD-kiezers is hiervan overtuigd. Nederlanders zijn dan ook niet van mening dat dit kabinet het beter zal doen dan het afgelopen kabinet, met VVD en PvdA, dat voor het grootste deel erg weinig draagvlak genoot.

Met 148 dagen onderhandelen is deze poging de op twee na langste in de Nederlandse parlementaire geschiedenis. Toch vragen kiezers informateur Zalm vooral de tijd te nemen om de partijen op alle vlakken samen te laten komen, ook als dat lang duurt. 52% geeft daar de voorkeur aan boven het zo snel mogelijk vormen van een kabinet (23%). Het overige kwart adviseert geen van beide of weet het niet.

Wanneer we kijken naar de politieke voorkeur van Nederlanders zien we geen significante verschuivingen ten opzichte van een maand geleden. Opvallend is het electorale succes dat Forum voor Democratie sinds de verkiezingen realiseert. De partij is vandaag de dag goed voor zeven zetels: vijf zetels meer dan op verkiezingsdag.

Dat blijkt uit deze midzomerse Politieke Barometer.

Klik hier voor de trend analyse tool
Klik hier voor de laatste peiling

 

Formatie onderhandelingen weer verder

Nog altijd staan D66 en de Christenunie tegenover elkaar op “principiële” zaken als abortus en stervenshulp.

“We zijn weer begonnen. Iedereen heeft energie, ook energie om verschillen op te lossen maar ook om de eigen standpunten nog eens met extra kracht te verdedigen”, zei D66-leider Alexander Pechtold woensdag na afloop van de onderhandeldag.

Volgens Pechtold liggen er nog een paar stevige dossiers op tafel. “Er liggen nog moeilijke punten”, stelde hij.

Het is bekend dat D66 schoorvoetend akkoord is gegaan met formatiegesprekken met de ChristenUnie. In een eerder stadium liet Pechtold nog weten het “onwenselijk” te vinden om met de partij van Gert-Jan Segers samen te werken, maar na de mislukte onderhandelingen met GroenLinks en blokkades van andere partijen zijn er geen combinaties meer die kunnen leiden tot een meerderheidscoalitie.

D66 en ChristenUnie staan lijnrecht tegenover elkaar als het gaat om bijvoorbeeld medisch-ethische kwesties, softdrugsbeleid en de toekomst van de Europese Unie.

Uitruilen

Wat Pechtold betreft is het een optie om thema’s uit te ruilen; een voorstel dat lijkt op de onderhandelingsstrategie die leidde tot het kabinet van de VVD en PvdA. Zo krijgt de ene partij grotendeels haar zin op bijvoorbeeld onderwijs en de ander op sociale zekerheid.

Volgens Pechtold is het streven om niet alles in detail op te schrijven, “want dat zou een hoop wantrouwen onderling opleveren”. “Soms moet je het vertrouwen hebben dat je als onderhandelaars dingen op grote lijnen regelt en de uitwerking aan de bewindslieden overlaat”, aldus de D66’er.

Komt u binnen heren !!!

Komt u binnen heren !!!

Principes

Of ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers er hetzelfde over denkt, is echter nog maar de vraag. “De afspraken worden binnen gemaakt. Of ik het ermee eens ben of niet, zeg ik binnen en niet buiten.” Hij erkende dat de onderhandelaars “al een tijdje bezig zijn” met medisch-ethische kwesties, maar dat iedereen aan tafel een grote verantwoordelijkheid voelt om eruit te komen.

Hij ziet de onderhandelende partijen er op financieel-economisch vlak wel uitkomen, maar lijkt niet bereid om principiële thema’s uit te ruilen. “Over geld kun je compromissen sluiten. Over principes niet”, aldus Segers.

Hoe de andere onderhandelaars er over denken, is niet bekend. VVD-leider Mark Rutte en Sybrand Buma (CDA) hielden hun kaken stijf op elkaar.

Donderdag onderhandelde de partijleiders verder. Of er met Prinsjesdag een nieuw kabinet op het bordes staat, kon Rutte niet zeggen. Volgens Buma is het niet te voorspellen wanneer en of de partijen eruit zullen komen. “We zijn drie weken geleden weggegaan wetende dat er nog een hele klus ligt. Daar gaan wij nu verder mee, maar wel vol goede moed.”

Ondertussen Kabinetscrisis !!

De onenigheid tussen VVD en PvdA over de lerarensalarissen leek tot een crisis te leiden in het demissionaire kabinet. Volgens de sociaal-democraten valt het allemaal reuze mee.

Coalitiepartner VVD zou bereid zijn concessies te doen en meer geld in het basisonderwijs te willen steken, zo meent de PvdA. Donderdagochtend publiceerde De Telegraaf een bericht waarin fractievoorzitter Halbe Zijlstra het gedrag van PvdA-leider Lodewijk Asscher hekelt.

Nieuw kabinet moet kans grijpen om de belasting te verlagen, vindt Syp Wynia: ‘Laat regeringspartijen eindelijk eens wat lef tonen’

1,8 miljard euro

Zijlstra gaf aan dat de PvdA kan fluiten naar de hogere salarissen voor leraren die de partij in de begroting voor 2018 eist. ‘Hij had het misschien best kunnen regelen, maar dan had hij zijn mond moeten houden,’ zegt Zijlstra.

Omdat de formatiepartijen voorlopig niet met een regeerakkoord zullen komen, zal de begroting voor 2018 worden opgesteld door het demissionaire kabinet. Die begroting zorgt, met als aanleiding een (korte) nationale staking van leraren eind juni, voor geruzie tussen de partijen.

Asscher dreigt de begroting niet te ondertekenen, tenzij een salarisverhoging voor de leraren wordt meegenomen. De loonsverhoging kan het kabinet zo’n 1,8 miljard euro kosten.

AD 11.08.2017

AD 11.08.2017

Hoop gevestigd op formatiepartijen

Maar de situatie is niet zo ernstig, meent PvdA-Kamerlid Henk Nijboer. Omdat de VVD niet uitsluit aan de formatietafel alsnog te zullen meegaan in een salarisverhoging voor leraren in het basisonderwijs, is er geen reden tot zorg.

Zijlstra zegt dat de VVD best bereid is om ‘in afstemming met de formerende partijen hierover overeenstemming te bereiken’. ‘Maar dan moet je niet meteen gaan claimen, waarbij je eigenlijk zegt: dat gaat gebeuren dankzij mij. Wat Asscher probeert te doen, is de bloemen van anderen wegjatten. Daarmee heeft hij het op scherp gezet,’ aldus Zijlstra.

‘Dan moet het volgens mij snel geregeld kunnen worden,’ reageert Nijboer op donderdag.

Mogelijk komt een wijzigingspakket voor de begroting voor 2018, samengesteld door de formatiepartijen, alsnog bij het demissionaire kabinet terecht, en worden aangepaste maatregelen nog in de Miljoenennota verwerkt.

‘Moet om inhoud gaan’

De bonje tussen PvdA en VVD zorgt overigens voor woede onder leraren. Lerarencollectief PO in Actie verwijt de partijen een ‘politiek spel’ te spelen over de rug van de leraren heen. De organisatie kondigde donderdag voor het najaar een nieuwe stakingsactie aan.

Gerry van der List: Het nut van kibbelen en vliegen afvangen in de politiek

PO in Actie was betrokken bij de protestactie in juni. Duizenden basisscholen bleven het eerste uur van de dag dicht als protest tegen het uitblijven van een loonsverhoging. De actie in het najaar zal ‘intensiever’ zijn, aldus de organisatie.

‘Dit moet niet om partijpolitiek gaan, maar om de inhoud: de kwaliteit van het onderwijs,’ zegt Thijs Roovers van PO in Actie tegen RTL Nieuws. ‘De opmerkingen van Zijlstra bewijzen maar weer eens dat het belangrijk is om onze stem te laten horen.’

‘Asscher schoot zichzelf in de voet met leraren’

Opnieuw hommeles in het demissionaire kabinet, nu VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra de hakken nog eens goed in het zand zet in de kwestie over de lerarensalarissen. Zijn partij is niet van plan om zomaar akkoord te gaan met de eisen van de PvdA voor hogere salarissen voor leraren in de begroting over 2018.

‘Hij had het misschien best kunnen regelen, maar dan had hij zijn mond moeten houden,’ zegt Zijlstra in De Telegraaf.

Asscher zette verhouding op scherp 

PvdA-leider Lodewijk Asscher heeft zichzelf volgens de VVD’er in de vingers gesneden door te dreigen zijn handtekening niet onder het begrotingsakkoord van dit demissionaire kabinet te zetten als er geen afspraken worden gemaakt over hogere lonen.

Arendo Joustra: als Asscher leraren meer salaris wil geven, had hij aan de formatie mee moeten doen >

Zijlstra zegt dat de VVD best bereid is om, ‘in afstemming met de formerende partijen (dat zijn naast de VVD, het CDA, D66 en de ChristenUnie, red.) hierover overeenstemming te bereiken’: ‘Maar dan moet je niet meteen gaan claimen waarbij je eigenlijk zegt: dat gaat gebeuren dankzij mij. Wat Asscher probeert te doen, is de bloemen van anderen wegjatten. Daarmee heeft hij het op scherp gezet.’

Alsnog geld vrijmaken voor salarissen?

De VVD-fractievoorzitter sluit overigens niet uit dat er alsnog geld wordt vrijgemaakt voor hogere salarissen, maar dan omdat het door de formerende partijen wordt afgesproken, en niet omdat de PvdA dat zo graag wil. De begroting van volgend jaar is pas definitief net voor Kerst,’ zegt Zijlstra.

De onderhandelende partijen kunnen bijvoorbeeld nog een gezamenlijk wijzigingspakket indienen nadat het demissionaire kabinet een eigen begroting heeft gemaakt. Volgens De Telegraaf houden ze er bij de vier formerende partijen rekening mee dat het kabinet uiteenspat, dat de PvdA vertrekt uit het kabinet en dat de begroting op het liberale bordje komt te liggen.

Aanstaande coalitiepartijen moeten heel snel belastingdruk verlagen, meent Syp Wynia in Elsevier Weekblad‘Laat regeringspartijen eindelijk eens wat lef tonen’

De formatie is gisteren weer officieel begonnen na een vakantieperiode. D66-leider Alexander Pechtold en ChristenUnie-voorman Gert-Jan Segers keken elkaar eens diep in de ogen. Tussen hen zijn de verschillen ogenschijnlijk het grootst. Pechtold vindt het daarom beter om af te spreken dat ‘we het ene probleem aanpakken op de manier die jij ideaal vindt, en het andere zoals de ander dat zou zien’.  Zowel Segers als hij is van mening dat er over principes geen compromis valt te sluiten.

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 3

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 2

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte-3 – deel 1

zie ook: Uitslag 2e kamerverkiezing 15.03.2017 – VVD de grote winnaar

zie ook: Verkiezingen 2e Kamer 15.03.2017

zie ook: Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 3

zie ook;  Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 2

zie ook: Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 1

dossier “Kabinetsformatie”  AD

dossier formatie  Elsevier

KABINETSFORMATIE  VK

BLOG: Alles over de formatie  Telegraaf

Meer informatie over de kabinetsformatie van 2017 TK

Bekijk ook de rechtenvrije foto’s van de kabinetsformatie TK

Zie: verslag verkenner schippers 27.04.2017

Zie: Brief aan Voorzitter en TK van informateur Schippers 11.05.2017

Zie: Verslag  29.05.2017

Zie: Verslag 12.06.2017

Zie:  brief_tweede_kamer_van 12.06.2017

Zie:  eindverslag_informateur_tjeenk_willink_27_juni_2017

Terugblik;

21.08.2017

21.08.2017

Formatiepartijen kort om tafel voor begrotingsgesprekken AD 21.08.2017

VVD legt wensen PvdA over hogere lerarensalarissen voor aan formatiepartners  NU 21.08.2017

Hogere lerarensalarissen besproken aan de Formatietafel Telegraaf 21.08.2017

VVD wil een deal over le­ra­ren­sa­la­ris­sen AD 21.08.2017

Raoul du Pré: ‘Het recept voor D66 en ChristenUnie: laat elk Kamerlid naar eigen inzicht stemmen’ VK 21.08.2017

20.08.2017

20.08.2017

Rutte II sinds zondag langst zittende naoorlogse kabinet NU 20.08.2017

Formeren loont niet  Telegraaf 20.08.2017

Rutte II boven Lubbers III  Telegraaf 20.08.2017

Rutte II kan record breken (en dan alsnog vallen) AD 20.08.2017

Kabinet-Rutte II verslaat Lubbers III: langstzittende kabinet NOS 20.08.2017

Door de lange formatie is Rutte II het langst zittende kabinet sinds de Tweede Wereldoorlog Trouw 20.08.2017

Waarom Chris­ten­Unie-lei­der Segers zo boos was over Het Lek Trouw 20.08.2017

AD 19.08.2017

AD 19.08.2017

AD 19.08.2017

AD 19.08.2017

Mark Rutte sluit vierde termijn als premier niet uit  Elsevier 19.08.2017

AD 18.08.2017

AD 18.08.2017

Record Rutte II: 1.750 dagen aan de macht  Elsevier 18.08.2017

Formatie kan nog weken duren NU 18.08.2017

D66’ers boos op Pechtold vanwege afspraken met formatiepartijen  Elsevier 18.08.2017

D66-leden protesteren in open brief tegen bevriezing meerouderschap VK 18.08.2017

Onrust bij D66 over formatie  Telegraaf 18.08.2017

Dijsselbloem: ‘Nooit gedreigd uit kabinet te stappen om lerarensalarissen’ Elsevier 18.08.2017

Zo wil Rutte III migratiestroom stuiten  Elsevier 18.08.2017

‘Formatie doorslaggevend voor toekomst lerarensalaris’ AD 18.08.2017

Dijsselbloem: Conflict over lerarensalaris wordt opgelost AD 18.08.2018

‘Aanslag Barcelona benadrukt noodzaak spoedige formatie’ AD 18.08.2017

AD 17.08.2017

AD 17.08.2017

Is de progressieve politieke wind in Den Haag alweer gaan liggen? VK 17.08.2017

Eventueel rompkabinet blijft Rutte-II heten AD 17.08.2017

AD 17.08.2017

AD 17.08.2017

CU-leider Segers na derde formatielek: Scherpte gaat er wat af AD 17.08.2017

‘Onderzoek meervoudig ouderschap’  Telegraaf 17.08.2017

AD 17.08.2017

AD 17.08.2017

‘Formerende partijen willen nader onderzoek naar meervoudig ouderschap’ NU 17.08.2017

AD 17.08.2017

AD 17.08.2017

En opnieuw ligt er gevoelige informatie op straat  Elsevier 17.08.2017

Rutte-III: studie naar meer ouders voor één kind  AD 17.08.2017

AD 16.08.2017

AD 16.08.2017

Sfeer in formatie verslechterd  Telegraaf 16.08.2017

‘Meer tijd voor pensioendeal’ Telegraaf 16.08.2017

Verplichte Wilhelmus-les op school? ‘Andere dingen zijn belangrijker’  NOS 16.08.2017

Plan over Wilhelmus uitgelekt: Rutte III onder druk  Elsevier 16.08.2017

Alles weten over het Wilhelmus voor een halve euro  AD 16.08.2017

AD 16.08.2017

AD 16.08.2017

Wilhelmus verplichte kost als Rutte III er komt  AD 16.08.2017

Staand zingen hoeft niet, maar kinderen krijgen wel Wilhelmusles, blijkt uit concept-regeerakkoord VK 16.08.2017

Les over het Wilhelmus en kolonialisme? Nieuw kabinet bediscussieert onderwijs Trouw 16.08.2017

Formatiepartijen hopen op steun van werkgevers en werknemers bij hervormingen: vijf vragen VK 16.08.2017

Sociale partners hebben ‘nog geen begin van akkoord’ over arbeidsmarkt NU 16.08.2017

Spectaculaire economische groei van 3,3 procent is goed nieuws voor het nieuwe kabinet VK 16.08.2017

Nog geen nieuw kabinet, wel groeispurt economie Elsevier 16.08.2017

Formerende partijen terughoudend, ondanks spectaculaire groeicijfers Trouw 16.08.2017

AD 16.08.2017

AD 16.08.2017

 

 

‘Eutha­na­sie’-deal is een verstandige AD 16.08.2017

‘Nog geen begin akkoord sociale partners’ AD 16.08.2017

Onbewogen om lek Telegraaf 16.08.2017

Pechtold: Ik begrijp dat er weer wat op straat ligt?  AD 16.08.2017

’Wilhelmus verplichte kost’  Telegraaf 16.08.2017

‘Formerende partijen willen schoollessen over het Wilhelmus’ NU 16.08.2017

Polder nadert akkoord  Telegraaf 16.08.2017

AD 15.08.2017

AD 15.08.2017

Kan de coalitie VVD, D66, CDA en ChristenUnie überhaupt wel tegenspoed verdragen?  VK 15.08.2017

‘KABINET VEROORZAAKTE TEKORT NIEUWBOUWWONINGEN’ BB 15.08.2017

Rutte: we vertrouwen elkaar nog, ook na lek    Elsevier 15.08.2017

Rutte: formatie gaat door, ondanks Seegers’ woede over lek over medisch-ethische thema’s VK 15.08.2017

Rutte: geen verwijten gemaakt  Telegraaf 15.08.2017

Segers is furieus: lek uit overleg ‘heel schadelijk’  Elsevier 15.08.2017

Irritatie bij Segers over lek compromis euthanasie  NU 15.08.2017

Segers kribbig: Dit helpt het proces niet AD 15.08.2017

Eu­tha­na­sie­ver­e­ni­ging kan zich vinden in formatiedeal AD 15.08.2017

Kabinet in spe tast de medisch-ethische tsunami liever eerst even rustig af  VK 15.08.2017

AD 15.08.2017

AD 15.08.2017

D66 en ChristenUnie plaveien de weg voor Rutte-III Trouw 15.08.2017

Pechtolds adviseur over medische ethiek  NRC 15.08.2017

Compromis informateur Zalm: maak van euthanasie bij ‘voltooid leven’ een vrije kwestie  VK 15.08.2017

‘Compromis over euthanasie op tafel bij kabinetsformatie’  NU 15.08.2017

Uitgelekt! D66 en CU sluiten deal over ‘voltooid leven’  Elsevier 15.08.2017

Pechtold en Segers hebben hun knopen geteld AD 15.08.207

Ka­bi­nets­for­ma­tie: deal over euthanasie AD 15.08.2017

14.08.2017

14.08.2017

Na uitzetting Armeense moeder van minderjarige kinderen komt kinderpardon prominenter op formatietafel VK 14.08.2017

‘Formatie duurt nog wel even’ Telegraaf 14.08.2017

Optimisme in formatie houdt stand Telegraaf 14.08.2017

Partijen starten nieuwe week formeren met ‘goed gevoel’ AD 14.08.2017

12.08.2017

12.08.2017

De formatie is verder gevorderd dan deze met GroenLinks ooit is geweest Trouw 12.08.2017

11.08.2017

11.08.2017

Formatievlog #19: over de olifantenklus en poepende meeuw  NOS 11.08.2017

Informateur Zalm hoopt zijn klus voor oktober af te ronden  NOS 11.08.2017

Vertrouwen in formatiepoging groeit, maar finish nog niet in zicht  VK 11.08.2017

Vaart in formatiegesprekken Telegraaf 11.08.2017

‘Tempo’ in formatie, maar ook ‘stevige dingen die terugkomen’ Elsevier 11.08.2017

Pechtold en Segers positief: ‘Afgelopen dagen heel zinvol’ Elsevier 11.08.2017

Optimisme groeit bij onderhandelaars formatie NU 11.08.2017

Partijleiders optimistisch over formatie  AD 11.08.2017

De bloemen van Zijlstra: logisch dat kiezer cynisch wordt  Elsevier 11.08.2017

‘Idioot als de PvdA opstapt’ AD 11.08.2017

Binnenhof telt af naar mini-kabinetscrisis VK 11.08.2017

AD 10.08.2017

AD 10.08.2017

Over deze onderwerpen spreken sociale partners met formatiepartijen  Elsevier 10.08.2017

PvdA: VVD neigt in onze richting Telegraaf 10.08.2017

PvdA: VVD neigt juist in onze richting AD 10.08.2017

Vechtscheiding dreigt na geruzie tussen PvdA en VVD over extra geld leraren VK 10.08.2017

Kabinetscrisis dreigt: ‘Asscher schoot zichzelf in de voet met leraren’   Elsevier 10.08.2017

Kabinetscrisis? PvdA is juist positief gestemd  Elsevier 10.08.2017

Nu de formatie weer is gestart zoemt opeens het scenario ‘kabinetscrisis’ rond VK 10.08.2017

Formatie terug aan Binnenhof  Telegraaf 10.08.2017

Formatie hervat op het Binnenhof  AD 10.08.2017

09.08.2017

09.08.2017

’Uitruilen’ lijkt optie in formatie Telegraaf 09.08.2017

Partijen blijven worstelen met ‘principiële’ vraagstukken bij formatie NU 09.08.2017

Segers en Pechtold sluiten liever geen compromis  AD 09.08.2017

Pechtold: soms principes ‘uitruilen’ in plaats van ‘verwateren’ Elsevier 09.08.2017

Onderhandelaars zijn terug van het uitwaaien  Elsevier 09.08.2017

‘Kamer moet terug van reces’ Telegraaf 09.08.2017

Partijen hervatten overleg: doorgaan of stoppen  AD 09.08.2017

Het huiswerk van Zalm ligt op de formatietafel Trouw 09.08.2017

Informateur Zalm heeft skelet voor regeerakkoord klaar, partijen blijven terughoudend VK 09.08.2017

Vakantie voorbij: formatie hervat met heikele kwestie Elsevier 09.08.2017

Formatie door met zware dobber Telegraaf 09.08.2017

Nog geen zicht op einde kabinetsformatie NU 09.08.2017

Achtergrond: De formatie wordt hervat, hoe zijn de kaarten geschud? NU 09.08.2017

Gronings gas op tafel formatie  Telegraaf 09.08.2017

augustus 10, 2017 Posted by | 2e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, begroting 2017, derde dinsdag september, formatie, Rutte 3, verkiezingen, verkiezingen 2017, VVD, VVD-CDA-D66 | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | 1 reactie

Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 3

Doet ie of doet ie het niet ??

Doet ie het of doet ie het niet ??

De bel voor de volgende ronde

Onderhandelaars VVD, CDA, D66 en ChristenUnie praten verder – Informateur Gerrit Zalm en de onderhandelaars van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie komen op maandag 3 juli 2017 opnieuw twee keer bij elkaar. De gesprekken zijn in de Tweede Kamer, in de Stadhouderskamer. Op vrijdagochtend 30 juni spraken de informateur en de onderhandelaars met voorzitter Mariëtte Hamer van de Sociaal-Economische Raad. In de middag volgde een onderlinge vergadering.

De onderhandelaars zijn:

  • VVD: Mark Rutte en Halbe Zijlstra
  • CDA: Sybrand van Haersma Buma en Pieter Heerma
  • D66: Alexander Pechtold en Wouter Koolmees
  • ChristenUnie: Gert-Jan Segers en Carola Schouten

ELKE WERKDAG ONDERHANDELEN

Onder leiding van informateur Zalm gaan VVD, CDA, D66 en ChristenUnie de komende tijd elke werkdag onderhandelen, maar snelheid in de formatie is geen doel op zich. Dat zei informateur Zalm woensdagavond 28 juni tijdens een korte persconferentie in de Oude Zaal van de Tweede Kamer. Hij kondigde ook aan dat de Stadhouderskamer, in de Tweede Kamer, het centrum van de kabinetsformatie blijft. Wel zullen de onderhandelaars op maandag 10 en en dinsdag 11 juli ergens buiten Den Haag samenkomen.

02.07.2017

GESPREKKEN MET DESKUNDIGEN

Informateur Zalm en de onderhandelaars van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie spraken op donderdag 29 juni met president Klaas Knot van de Nederlandsche Bank, directeur Laura van Geest van het Centraal Planbureau, voorzitter Manon Leijten van de Studiegroep Begrotingsruimte en directeur Kim Putters van het Sociaal en Cultureel Planbureau.

KIEZERS STERK VERDEELD OVER MOGELIJK CENTRUMRECHTS KABINET  – Aan de start van deze week vingen nieuwe onderhandelingen tussen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie aan. Uit de Politieke Barometer van deze week verwachten de meeste kiezers dat deze partijen er wel uit gaan komen en daarmee een volgend kabinet kunnen vormen. Echter nog niet alle kiezers zijn er gerust op dat een kabinet tussen deze partijen goed is voor Nederland.

Slechts 35% van de Nederlanders geeft aan tevreden te zijn als er een kabinet komt tussen deze partijen. Daarnaast kan een derde dat (nog) niet beoordelen en is nog eens een derde ontevreden met een dergelijk kabinet.

Tjeenk Willink: kabinet VVD, CDA, D66 en ChristenUnie onderzoeken – De Tweede Kamer debatteert op woensdag 28 juni 2017 om ongeveer 11.45 uur over het eindverslag van informateur Herman Tjeenk Willink en het vervolg van de kabinetsformatie.

Hij adviseert in zijn eindverslag dat een informateur van VVD-huize moet gaan onderzoeken of een kabinet van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie mogelijk is. Oud-minister Gerrit Zalm (VVD) is beschikbaar als nieuwe informateur. Tjeenk Willink overhandigde zijn eindverslag op dinsdag 27 juni aan Tweede Kamervoorzitter Khadija Arib.

Op donderdagmiddag 16 juni had Tjeenk Willink een gesprek met fractievoorzitters Rutte, Buma en Pechtold. Eerder op de middag sprak hij afzonderlijk met D66-fractievoorzitter Pechtold over het vervolg van de formatie.

Informateur Herman Tjeenk Willink richt zich op een meerderheidskabinet waarvan in elk geval VVD, CDA en D66 deel uitmaken. Dat zei hij donderdagmiddag 15 juni 2017 in een persconferentie over de voortgang van de kabinetsformatie in de Oude Zaal van de Tweede Kamer. Tjeenk Willink heeft na gesprekken met fractievoorzitters Mark Rutte (VVD), Sybrand Buma (CDA) en Emile Roemer (SP) geconcludeerd dat het op ‘inhoudelijke gronden’ niet mogelijk is om een meerderheidskabinet te formeren met de PVV of de SP.

Op woensdag 15 maart 2017 ging Nederland naar de stembus. Kiezers bepaalden zo welke 150 Nederlanders namens hen vier jaar lang volksvertegenwoordiger mogen zijn. 28 partijen deden mee aan de verkiezingen. De Tweede Kamerleden controleren de regering en maken en beoordelen wetsvoorstellen.

Net als tijdens de eerste formatiepoging, klapte de tweede ronde toen bleek dat de afstand tussen de partijen op het gebied van migratie te groot is. Al snel bleek dat GroenLinks geen handtekening wilde zetten onder het voorstel van informateur Tjeenk Willink, omdat het plan niet de bescherming zou bieden aan oorlogsvluchtelingen waar ze recht op hebben, aldus Klaver.

Tja, en wat nu ???

Tja, en wat nu ???

Formatie geklapt: VVD, CDA en D66 boos om vluchtelingeneis van Klaver

Volgens een peiling van RTL snapt ruim 55 procent van de GroenLinkskiezers niet waarom Klaver de handdoek in de ring gooit. Ook de Volkskrant publiceerde een aantal woedende brieven, van kiezers die zich door Klaver bedrogen voelen.

Na het mislukken van de formatiegesprekken reageert zelfs de ngo Vluchtelingenwerk Nederland verrast over het gewicht van het thema migratie. In een interview met De Telegraaf vraagt adjunct-directeur Jasper Kuipers zich af waarom migratie het grote struikelblok is: ‘In Zuid-Europa, waar echt problemen zijn, lukt het politiek wel.’

Telegraaf 14.06.2017

Internationale verdragen

Dat eindvoorstel gaat over de vraag of de Europese Unie (EU) deals mag sluiten met andere landen waarbij ze geld ontvangen in ruil voor het opvangen van migranten, naar het voorbeeld van de Turkijedeal die in 2015 werd gesloten.

Vluchtelingenwerk vindt het prijzenswaardig van Tjeenk Willink dat hij vastlegt dat de afspraken alleen mogen worden gemaakt wanneer alle partijen zich aan de internationale verdragen houden. ‘Dat biedt ook mogelijkheden om Turkije aan te spreken op het niet nakomen van de mensenrechten. Zo gaan daar veel kinderen niet naar school,’ aldus Kuipers, die daarmee verwijst naar een uitspraak van Klaver, die hij eerder op de dag gebruikte om zijn starre houding te rechtvaardigen.

Ferme kritiek op Klaver

Klavers koppigheid kon ook vanuit de Tweede Kamer op flinke kritiek rekenen.  ‘Gesprekken liepen stuk op een punt waarover iedereen het eens is. De afspraken die de Europese Unie met Turkije heeft gemaakt zijn conform het internationaal recht, en bovendien effectief. Zelfs de meest linkse lidstaten van de Europese Unie zijn het hierover eens,’ zei premier Mark Rutte eerder op de dag.

Nu wenden de ogen zich weer langzaam tot de ChristenUnie. Die partij is weliswaar bereid te praten, maar dan moet er verandering in de houding van D66 komen. Gert-Jan Segers: ‘We kunnen niet eindeloos wachten op een nieuw kabinet.’ D66 wees een samenwerking met ChristenUnie eerder resoluut af, omdat de partijen op het gebied van medisch-ethische kwesties te zeer verschillen.

Ik krijg er hoofdpijn van !!!

Ik krijg er hoofdpijn van !!!

Lees ook;
Sybrand Buma: ‘Principiële ondergrens even onbegrijpelijk als ongelofelijk’

Weer mislukt

VVD en CDA hebben het natuurlijk ook aan zichzelf te wijten. Hadden ze de PVV vooraf níet uitgesloten, dan hadden ze Jesse Klaver (GroenLinks) onder druk kunnen zetten: ‘Blijf jij moeilijk doen over een rem op de massa-immigratie, dan wenden wij ons tot Wilders en dat wil jij zeker niet.’ Maar de leiders van de middenpartijen ontkenden pertinent die optie en doordat D66 feitelijk ook nog de ChristenUnie uitsluit, zit de formatie muurvast.

Pragmatisch zijn, is te moeilijk voor GroenLinks

GroenLinks wilde het onderste uit de kan. Volgens ‘verkenner’ Herman Tjeenk Willink was het verschil te overbruggen. Maar in plaats van pragmatisch te zijn, redeneerde Klaver teveel vanuit de eigen ideologische positie.

Volgens bronnen in de andere partijen boog hij voor de pro-immigratie-belangenorganisaties en actiegroepen, die in GroenLinks een flinke stem hebben. Klaver deed een beetje mee met de grote jongens over een nieuwe interpretatie van het Vluchtelingenverdrag maar eiste later toch weer dat grote aantallen vluchtelingen per vliegtuig naar Nederland werden overgebracht. Een onbegrijpelijke nederlagenstrategie.

De formatiegesprekken tussen VVD, CDA, D66 en GroenLinks zijn mislukt, meldde informateur Herman Tjeenk Willink maandagavond. Langzaam maar zeker komt toch ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers weer in beeld. Hoe denkt hij over het onderwerp waarover de partijen het niet eens werden?

Aanpassingen van Klaver

In eerste instantie leek het obstakel migratie te zijn overwonnen, maar GroenLinks-leider Jesse Klaver had nog wat aanpassingen. Daaronder viel onder meer zijn eis om 5.000 tot 25.000 extra vluchtelingen op te nemen in Nederland. De andere partijen gingen daar niet mee akkoord.

‘Libië-deal is onvermijdelijk’

Hoe kijkt de ChristenUnie naar dit soort deals? Voor de verkiezingen zei ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers duidelijk het ‘eens’ te zijn met de stelling ‘een Libië-deal is onvermijdelijk’ die het Nederlands Dagblad hem voorlegde. ‘Er moet in Noord-Afrika onder strikte voorwaarden opvang komen. Libië is een volstrekte chaos. We kunnen het niet aan hen overlaten hoe mensen worden opgevangen. De VN-vluchtelingenorganisatie moet daarbij betrokken zijn. Als goede en veilige opvang geregeld kan worden, is zo’n deal een optie.’

AD 14.06.2017

AD 14.06.2017

Gaat D66 in zee met ChristenUnie?

Na de eerste formatiepoging tussen VVD, CDA, D66 en GroenLinks, schoof Segers kort aan tafel met D66-leider Alexander Pechtold. De gesprekken liepen op niets uit, onder meer omdat Pechtold een lijst met eisen zou hebben gehad, waaraan Segers moest voldoen om een plekje te verdienen aan de formatietafel.

Segers zegt dinsdag dat de situatie ‘onveranderd’ is. Volgens de CU-leider heeft Pechtold de deur dichtgedaan. ‘Pas als hij van gedachten verandert, komen wij in beeld.’

AD 14.06.2017

AD 14.06.2017

D66 geeft aan dat de partij niet in een kabinet wil met de ChristenUnie. De partij hoopt dat de SP of de PvdA een einde maakt aan de blokkades die ze hebben opgeworpen, om aan te sluiten bij de VVD, CDA en D66.

Pechtold sluit echter nog niet uit dat de partijen in zee gaan met gedoogsteun van de ChristenUnie. Progressief D66 staat vooral op het gebied van medisch-ethische lijnrecht tegenover de ChristenUnie.

We komen er wel uit !!

We komen er wel uit !!

Lees verder: jonge D66’ers hadden vertrouwen in kabinet met CU

Toch zegt de voorzitter van jongerenvereniging de Jonge Democraten wel wat te zien in samenwerking met de ChristenUnie, op voorwaarde dat de stappen niet worden teruggedraaid die D66 heeft gemaakt op het gebied van bijvoorbeeld wietregulering en andere ethische kwesties.

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 2

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte-3 – deel 1

zie ook: Uitslag 2e kamerverkiezing 15.03.2017 – VVD de grote winnaar

zie ook: Verkiezingen 2e Kamer 15.03.2017

zie ook: Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 3

dossier “Kabinetsformatie”  AD

dossier formatie  Elsevier

KABINETSFORMATIE  VK

BLOG: Alles over de formatie  Telegraaf

Meer informatie over de kabinetsformatie van 2017 TK

Bekijk ook de rechtenvrije foto’s van de kabinetsformatie TK

Zie: verslag verkenner schippers 27.04.2017

Zie: Brief aan Voorzitter en TK van informateur Schippers 11.05.2017

Zie: Verslag  29.05.2017

Zie: Verslag 12.06.2017

Zie:  brief_tweede_kamer_van 12.06.2017

Zie:  eindverslag_informateur_tjeenk_willink_27_juni_2017

Terugblik;

AD 10.08.2017

AD 10.08.2017

 

09.08.2017

09.08.2017

’Uitruilen’ lijkt optie in formatie Telegraaf 09.08.2017

Partijen blijven worstelen met ‘principiële’ vraagstukken bij formatie NU 09.08.2017

Segers en Pechtold sluiten liever geen compromis  AD 09.08.2017

Pechtold: soms principes ‘uitruilen’ in plaats van ‘verwateren’ Elsevier 09.08.2017

Onderhandelaars zijn terug van het uitwaaien  Elsevier 09.08.2017

‘Kamer moet terug van reces’ Telegraaf 09.08.2017

Partijen hervatten overleg: doorgaan of stoppen  AD 09.08.2017

Het huiswerk van Zalm ligt op de formatietafel Trouw 09.08.2017

Informateur Zalm heeft skelet voor regeerakkoord klaar, partijen blijven terughoudend VK 09.08.2017

Vakantie voorbij: formatie hervat met heikele kwestie Elsevier 09.08.2017

Formatie door met zware dobber Telegraaf 09.08.2017

Nog geen zicht op einde kabinetsformatie NU 09.08.2017

Achtergrond: De formatie wordt hervat, hoe zijn de kaarten geschud? NU 09.08.2017

Gronings gas op tafel formatie  Telegraaf 09.08.2017

08.08.2017

08.08.2017

Gaswinning op agenda bij hervatting formatie AD 08.08.2017

‘Nieuw kabinet moet luisteren naar ondernemers: schaf DBA af’  Elsevier 08.08.2017

07.08.2017

07.08.2017

Frans Weisglas: Maak haast met formatie en houd ‘voltooid leven’ erbuiten VK 07.08.2017

Waarom die renovatie van het belastingstelsel zo moeilijk is  Trouw 07.08.2017

04.08.2017

04.08.2017

Formatie lijkt eindfase te naderen: sociale partners welkom als gesprekspartner VK 04.08.2017

Komt eindfase formatie in zicht? Het lijkt er wel op  Elsevier 04.08.2017

31.07.2017

03.08.2017

Sjaak van der Tak wil minister van land- en tuinbouw in nieuw kabinet OmroepWest 03.08.2017

 - Thierry Baudet op Instagram: "Ik laat mijn baard staan totdat er een nieuw kabinet is!

24.07.2017 – Thierry Baudet op Instagram: “Ik laat mijn baard staan totdat er een nieuw kabinet is!

Thierry Baudet laat baard staan tot er een nieuw kabinet is  Telegraaf 24.07.2017

Thierry Baudet begint een nieuwe challenge: ‘Laat je baard staan …  DDS 24.07.2017

Thierry Baudet laat een zomerbaardje staan, en geniet van nieuwe … Dagelijke Standaard 24.07.2017

NPO-boegbeeld steunt #ThierryChallenge van Thierry Baudet …  TPO 24.07.2017

Baudet laat zijn baard staan totdat er een nieuw kabinet is  DD 24.07.2017

GeenStijl: Vergeet ice buckets: hier is de #thierrychallenge  GeenStijl 24.07.2017

Thierry Baudet start challenge: laat baard staan tot nieuw kabinet  WNL 24.07.2017

Baudet laat baard staan tot nieuw kabinet Elsevier 25.07.2017

22.07.2017 - week 19

22.07.2017 – week 19

Kunnen de onderhandelaars zomaar met formatievakantie? NU 22.07.2017

In de droom van Gert-Jan Segers past geen compromis  VN 22.07.2017

AD 21.07.2017

AD 21.07.2017

FormatieVlog #18: onderhandelaars zijn elkaar zat en off the record  NOS 21.07.2017

AD 22.07.2017

AD 21.07.2017

Principiële pijn tart de formatie  AD 21.07.2017

AD 20.07.2017

AD 20.07.2017

Zalm praat koning bij Telegraaf 20.07.2017

Informateur Zalm praat de koning bij over formatie AD 20.07.2017

AD 20.07.2017

AD 20.07.2017

 

Een minister van klimaat? Liever niet! Trouw 20.07.2017

Kabinet Rutte-III laat op zich wachten AD 20.07.2017

19.07.2017-Dag 126 van de formatie

19.07.2017 – Dag 126 van de formatie

Ja, hier gaan we uitkomen, is de stemming op formatiedag 126 VK 19.07.2017

Het eindpunt van de formatie is nog niet in zicht Trouw 19.07.2017

Cruciale dag voordat vakantie formatie stillegt AD 19.07.2017

Onderhandelaars blijven hoopvol over goede afloop formatie NU 19.07.2017

Hoopvol formatiepauze in Telegraaf 19.07.2017

Laatste dag: politici kijken reikhalzend uit naar vakantie  Elsevier 19.07.2017

Laatste dag formeren voor vakantie Telegraaf 19.07.2017

Informateur Zalm hoopvol dat kabinet er na vakantie komt AD 19.07.2017

 

Als ‘de polder’ nu niets zegt, hebben ze na de formatie geen recht van spreken meer Trouw 19.07.2017

18.07.2017

18.07.2017

Formatie op weg naar ’knip’ Telegraaf 18.07.2017

Geen tropenrooster bij formatie Telegraaf 18.07.2017

Rutte heeft haast met formatie? Dat blijkt nergens uit  Elsevier 18.07.2017

CU-voorman Segers glashelder: Point of no return nog niet bereikt AD 18.07.2017

Twee C’s in één kabinet?  AD 18.07.2017

‘Pechtold en Buma botsen over klimaat’ bij formatie-onderhandelingen  Elsevier 18.07.2017

17.07.2017

17.07.2017

Pechtold: een productieve dag Telegraaf 17.07.2017

Productieve formatiedag: ‘Voor oktober hopelijk regeerakkoord’  Elsevier 17.07.2017

‘Financiële plaatje moet rond’  Telegraaf 17.07.2017

Partijen starten marathonsessie tijdens cruciale week in formatie AD 17.07.2017

Bijna vakantie. Op het nippertje een doorbraak in formatie?  Elsevier 17.07.2017

Laatste week formatie voor reces Telegraaf 17.07.2017

Lange dag aan de formatietafel  Telegraaf 17.07.2017

AD 16.07.2017

16.07.2017

Amper progressie in formatieonderhandelingen  AD 16.07.2017

14.07.2017 - Dag 122 van de formatie

14.07.2017 – Dag 122 van de formatie

Stap in formatie: CPB rekent volgende week eerste ‘houtskoolschetsen’ door VK 14.07.2017

Onderhandelaars praten maandag verder in Johan de Witthuis NU 14.07.2017

Weer naar Johan de Witthuis Telegraaf 14.07.2017

Onderhandelaars opnieuw naar Johan de Witthuis  Elsevier 14.07.2017

Formatiepartijen hebben geen haast: ‘Er zal nog wel wat tijd bijkomen’  Elsevier 14.07.2017

For­ma­tie­par­tij­en weer terug in vertrouwde Stad­hou­ders­ka­mer  AD 14.07.2017

Telegraaf 13.07.2017

Telegraaf 13.07.2017

‘Nieuwe kabinet moet start-ups stimuleren’  Telegraaf 13.07.2017

 AD 12.07.2017

AD 12.07.2017

Informateur Zalm praat koning bij over formatie  AD 12.07.2017

Zalm praat koning bij over formatie  Telegraaf 12.07.2017

AD 11.07.2017

AD 11.07.2017

Pechtold tempert verwachtingen: ‘We zijn er nog lang niet’ Elsevier 11.07.2017

Overzicht kabinetsformatie: CU laatste optie voor VVD, CDA en D66 NU 11.07.2017

Pechtold ziet nog weinig vooruitgang in formatiegesprekken NU 11.07.2017

Onderhandelingen onderbroken: ChristenUnie naar U2  Elsevier 11.07.2017

Partijen maken centimeters’ Telegraaf 11.07.2017

Pechtold: Partijen formatie maken centimeters AD 11.07.2017

Partijen vervolgen ‘informeel’ formeren op nieuwe locatie AD 11.07.2017

‘Informeel’ formeren gaat verder Telegraaf 11.07.2017

AD 10.07.2017

AD 10.07.2017

Informele formatiedag Telegraaf 10.07.2017

‘Pittige’ formatie even verder buiten het Binnenhof Parool 10.07.2017

Formatie op gymschoenen verder NOS 10.07.2017

Formeren op gympen Telegraaf 10.07.2017

Formatie verkast naar goedkoop adresje  AD 10.07.2017

Onderhandelaars kiezen voor ‘uitje’ elders in Den Haag  Elsevier 10.07.2017

Formatie om de hoek verder  Telegraaf 10.07.2017

Formatie even weg van het Binnenhof NOS 10.07.2017

Elsevier 09.07.2017

Elsevier 09.07.2017

Gênant, het snel willen regelen van ‘voltooid leven’-wet

Elsevier 09.07.2017  Over een paar dagen is het vier maanden geleden dat we naar de stembus gingen en een nieuwe volksvertegenwoordiging kozen. Sindsdien zijn de politieke kopstukken bezig geweest om op basis daarvan een nieuwe regeringscoalitie te smeden.

Het einde is nog niet in zicht, met nog een afgesproken vakantie voor de boeg. Als een nieuw kabinet op Prinsjesdag in de Ridderzaal zit, is dat al een hele prestatie.

Genoeg hebben van het leven

Een belangrijke factor bij deze slakkengang is het principiële meningsverschil over de ‘voltooid leven’-wet. Daar begint het misverstand, want er zijn er twéé van: de ene is ingediend in oktober door minister Edith Schippers (VVD, Volksgezondheid), de andere is een initiatiefwet van het Tweede Kamerlid Pia Dijkstra (D66).

Tussen beide wetsontwerpen zijn fijnzinnige verschillen, maar die laat ik voor wat ze zijn. Grofweg komt het in beide gevallen neer op zelfgekozen beëindiging van het leven van een mens die niet ziek is maar domweg genoeg heeft van het leven.

De hulp die daarbij door anderen wordt gegeven is momenteel strafbaar en aan een dergelijke zelfdoding wordt door de samenleving niet meegewerkt omdat er geen sprake is van zichtbare ellende. Anders dan bij euthanasie die (wettelijk) mag plaatshebben als sprake is van ‘ondraaglijk en uitzichtloos lijden’.

Voor euthanasie hebben we een Euthanasiewet, waarmee we in de wereld voorop lopen. Behalve het zojuist genoemde fundamentele verschil, zijn er nog andere verschillen. Er is in het ene geval wel een objectieve norm, in het andere niet en in het ene geval komt er iemand aan te pas die in het bezit is van een artsendiploma, in het andere geval is een ‘stervensbegeleider’ voldoende, wat dat ook moge zijn.

Afshin Ellian: eerst een volwaardig debat over ‘voltooid leven’, D66! >

Nieuw kroonjuweel

De ‘voltooid leven’-wet is een nieuw ‘kroonjuweel’ van D66. Voor nogal wat mensen kan de wereld niet meer fatsoenlijk draaien zonder die wet. Voor anderen is het niet veel meer dan ten dele een doublure van de Euthanasiewet en ten dele een overbodige wet gezien de bestaande praktijk. En voor weer anderen is het strijdig met hun religieuze beleving.

Zo lijkt het alsof de scheidslijnen duidelijk zijn, maar dat is allerminst het geval. Een adviescommissie, door de regering ingesteld met als voorzitter prof. Schnabel – een D66-er – sabelde de wet neer, de KNMG  -de beroepsgroep van artsen- wil er niets van weten. Het is nog vreemder. In gezelschappen stel ik geregeld dit onderwerp aan de orde en peil de meningen.

Die neigen steeds naar fifty-fifty, maar interessanter is dat de scheidslijnen niet duidelijk zijn. Mensen die in vrijwel alles dezelfde opvatting hebben, verschillen hier van opvatting en mensen die over vrijwel niets hetzelfde denken, zijn het hierin eens. In zo’n situatie moet je geen wet willen, maar de maatschappelijke ontwikkeling eerst zijn werk laten doen.

In een recent interview verwijst de oude staatsman Frits Korthals Altes (VVD) naar de wettelijke regeling van euthanasie en abortus, waarbij hij als minister betrokken was. Je moet bij dergelijke fundamentele levensvraagstukken niet te hard van stapel willen lopen, vindt hij. En: “De helft plus één is niet voldoende. Je moet draagvlak hebben.”

Trekken aan een dood paard

U zult mij niet horen zeggen dat materiële thema’s als salarisverhoging voor onderwijzers of versterking van onze krijgsmacht belangrijker zijn dan immateriële. Ze zijn beide even belangrijk en als ik moet kiezen vind ik immateriële zelfs belangrijker. Maar drammerig trekken aan een dood paard of netter gezegd: iets per se willen regelen dat daarvoor (nog) niet rijp is, is een beetje gênant.

En als je daarmee maanden vermorst terwijl de Noord-Koreaanse kernproeven dagelijks werk zijn, Donald Trump op vergelding hint, de G20-top nauwelijks iets heeft opgeleverd, een nieuwe crisis zich volgens deskundigen aankondigt en het IS-kalifaat zijn laatste uren beleeft, is dat haast (politiek) misdadig.

Als de Noord-Koreaanse langeafstandsraketten zijn geperfectioneerd en de jihadisten massaal terugkeren, hebben we allemaal een voltooid leven.

  Philip van Tijn is bestuurder, toezichthouder en adviseur. Schrijft geregeld voor elsevierweekblad.nl

08.07.2017

08.07.2017

De gekunstelde poging om links en rechts te verbinden  VN 08.07.2017

07.07.2017

AD 07.07.2017

Koning ook op vakantie op hoogte gehouden van formatie  AD 07.07.2017

Koning volgt formatie op vakantie  Telegraaf 07.07.2017

Restaurant formatie moet dicht Telegraaf 07.07.2017

Formatie even buiten Binnenhof Telegraaf 07.07.2017

Hoe werd Voltooid Leven zo groot in de formatie? Trouw 07.07.2017

AD 06.07.2017

AD 06.07.2017

De christelijke powervrouw van de formatietafel  AD 06.07.2017

Dijsselbloem voert druk op: Snel kabinet, anders drukt PvdA stempel op begroting AD 06.07.2017

Lastenverlichting? Zelfs VVD weigert beloftes te doen Elsevier 06.07.2017

Politici blijven deze zomer het liefst dichtbij huis  AD 06.07.2017

 

05.07.2017

05.07.2017

Politieke te­gen­stel­lin­gen zijn min of meer naar de achtergrond verdwenen Trouw 05.07.2017

Dijsselbloem speculeert niet over aftreden na Asschers eis  Elsevier 05.07.2017

Dijsselbloem wil niet speculeren over aftreden als minister NU 05.07.2017

Formatieoverleg volgende week in Haagse Johan de Witthuis NU 05.07.2017

Onderhandelaars kiezen voor ‘uitje’ elders in Den Haag  Elsevier 05.07.2017

Onderhandelaars op ‘uitje’ naar Haagse Johan de Witthuis AD 05.07.2017

Formatie in Johan de Witthuis nabij Binnenhof Telegraaf 05.07.2017

For­ma­tie­par­tij­en vragen opnieuw advies van Sociaal en Cultureel Planbureau AD 05.07.2017

Partijen zijn er ‘nog lang niet’ na overleg over cijfers  Elsevier 05.07.2017

Kamer ruziet over geld Telegraaf 05.07.2017

Dijsselbloem belooft koopkrachtreparatie voor 2018   NU 05.07.2017

Vakantie Kamerleden beknot door formatie  AD 05.07.2017

AD 04.07.2017

AD 04.07.2017

Onderhandelaars hebben weer advies nodig Parool 04.07.2017

Weer advies voor onderhandelaars Telegraaf 04.07.2017

Carola Schouten brengt nuchterheid en ervaring aan de formatietafel  Trouw 04.07.2017

‘Rutte, kijk eens naar Schiphol’ Telegraaf 04.07.2017

Grootste gevaar voor Rutte III is de coalitie zelf  AD 04.07.2017

Formatie vandaag weer verder Telegraaf 04.07.2017

AD 03.07.2017

AD 03.07.2017

Kabinet heeft geluk nodig  Telegraaf 03.07.2017

Cruciale week voor formerende partijen AD 03.07.2017

‘Hete’ euthanasiewet kan nog alles verpesten AD 03.07.2017

Moeilijke kwesties aan formatietafel  Telegraaf 03.07.2017

Kiezers D66 en CU volgen formatie met argusogen Trouw 03.07.2017

Kabinet heeft geluk nodig Telegraaf 03.07.2017

Cruciale week voor formerende partijen AD 03.07.2017

‘Hete’ euthanasiewet kan nog alles verpesten  AD 03.07.2017

Moeilijke kwesties aan formatietafel Telegraaf 03.07.2017

Voorwaarts mars! Telegraaf 03.07.2017

02.07.2017

02.07.2017

Met Kuyper tegen de heilige liberale koe Trouw 02.07.2017

De Haagse flipperkast waarin Zalm een coalitie moet zien te formeren  NRC 02.07.2017

01.07.2017

01.07.2017

Een onverklaarbaar optimisme heeft zich meester gemaakt van politiek Den Haag Trouw 01.07.2017

Zorgen COC nog niet weg na gesprek met formatieteam ChristenUnie NU 01.07.2017

Hoe zal het dit keer boteren tussen Gerrit Zalm en de christelijke partijen?  VN 01.07.2017

Pensioendeal uit zicht Telegraaf 01.07.2017

Asscher blijft als demissionair vicepremier PvdA-wensen binnenhalen NU 01.07.2017

AD 30.06.2017

AD 30.06.2017

Formatievlogs maken politiek weer hip  OmroepWest 30.06.2017

Formerende partijen bespreken direct ‘stevige materie’ NU 30.06.2017

Onderhandelaars bespreken ‘stevige materie’ Telegraaf 30.06.2017

Asscher zorgt voor spanning bij kabinet én formatiepartijen  Elsevier 30.06.2017

Asscher trekt nu zijn eigen plan Trouw 30.06.2017

Dijsselbloem: Asschers eisen zijn ‘volstrekt legitiem’  Elsevier 30.06.2017

Bussemaker houdt dreigement lerarensalarissen overeind VK 30.06.2017

Rutte: Kabinet was al gevallen als we niet door konden AD 30.06.2017

Formatie verder met SER-voorzitter Hamer NU 30.06.2017

SER-voorzitter Hamer naar Zalm Telegraaf 30.06.2017

GroenLinks offert de rechtsstaat op aan een ideaal dat al in 2015 achterhaald was  Trouw 30.06.2017

Je moet het maar durven: twee weken weg tijdens de formatie  VK 30.06.2017

AD 29.06.2017

AD 29.06.2017

Formatie vrijdag verder Telegraaf 29.06.2017

Formatiepartijen morgen om tafel met SER-voorzitter Hamer  AD 29.06.2017

Informateur Zalm wil volgende week medisch-ethische kwesties behandelen NU 29.06.2017

Zalm: Heikele onderwerpen volgende week al aan bod  Elsevier 29.06.2017

DNB waarschuwt onderhandelaars opnieuw voor extra uitgaven NU 29.06.2017

DNB-president Klaas Knot bracht een informeel bezoek aan informateur Gerrit Zalm om een update te geven over de stand van de Nederlandse economie.  Telegraaf 29.06.2017

Verdeeldheid over centrumrechts  Telegraaf 29.06.2017

Slechts derde van kiezers blij met centrumrechts kabinet  AD 29.06.2017

Nederland maakt zich meeste zorgen over integratie AD 29.06.2017

Vakantie tijdens formatie is schoffering van de kiezer  Elsevier 29.06.2017

Boodschap formatie: niet te veel uitgeven Telegraaf 29.06.2017

Formatiediscipline schuift Asschers voorstel over langer partnerverlof weer op lange baan VK 29.06.2017

Uitbreiding vaderschapsverlof toch weer op de lange baan  NU 29.06.2017

Formatiepartijen blokkeren uitbreiding verlof voor papa’s AD 29.06.2017

Gerrit Zalm is meester in het gunnen  AD 29.06.2017

AD 28.06.2017

AD 28.06.2017

Belangrijkste breuklijn door coalitie in wording loopt tussen D66 en CU, maar aan de secondanten zal het niet liggen VK 28.06.2017

Informateur Zalm wil volgende week medisch-ethische kwesties behandelen NU 28.04.2017

Zalm zet vaart achter formatie  Telegraaf 28.06.2017

D66 heeft gegokt en zwaar verloren Trouw 28.06.2017

Pechtold blijft maar treuren over afhaken Klaver  Elsevier 28.06.2017

Zalm: We willen inzoomen op de grote onderwerpen AD 28.06.2017

Tjeenk Willink: Formerende partijen moeten respect voor elkaar hebben  AD 28.06.2017

Informateur rondt eerste dag overleg af AD 28.06.2017

Het is officieel: Gerrit Zalm nieuwe informateur  AD 28.06.2017

Rutte wil ook steun linkse partijen bij vraagstukken als migratie en klimaat NU 28.06.2017

Partijleiders weer aan de bak  Telegraaf 28.06.2017

Premier Rutte heeft vertrouwen  Telegraaf 28.06.2017

AD 27.06.2017

AD 27.06.2017

Weg vrij voor Zalms coalitie AD 27.06.2017

Scheidend informateur Tjeenk Willink pleit voor brede steun bij lastige dossiers NU 27.06.2017

Vanavond eindverslag Tjeenk Willink AD 27.06.2017

Formatiebesprekingen mogelijk op geheime locatie AD 27.06.2017

AD 27.06.2017

AD 27.06.2017

 

D66- en CU-kiezers stug  Telegraaf 27.06.2017

ChristenUnie toont eerste teken van loyaliteit aan de coalitie in wording VK 27.06.2017

Bonussenbeleid mogelijke splijtzwam formatie Elsevier 27.06.2017

ChristenUnie laat afkeer van bonussen plotseling vallen Elsevier 27.06.2017

ChristenUnie stemt onverwacht tegen motie over strenge bonuswetgeving  AD 27.06.2017

Kamer: soepeler bonusregels bankiers mogelijk AD 27.06.2017

Tjeenk Willink geeft opvolger huiswerk mee AD 27.06.2017

26.06.2017

26.06.2017

Banvloek op PVV maakt de formatie erg spannend  Elsevier 26.06.2017

Zalm moet Rutte-III in elkaar sleutelen Trouw 26.06.2017

Gerrit Zalm volgt Tjeenk Willink op als informateur  NU 26.06.2017

Gerrit Zalm nieuwe informateur Telegraaf 26.06.2017

Gerrit Zalm wordt de nieuwe informateur  Trouw 26.06.2017

Gerrit Zalm volgt Tjeenk Willink op als informateur en moet Rutte III gaan smeden VK 26.06.2017

Gerrit Zalm (VVD) wordt de nieuwe informateur Elsevier 26.06.2017

Gerrit Zalm wordt nieuwe informateur  AD 26.06.2017

Gerrit Zalm wordt de nieuwe informateur Trouw 26.06.2017

Tjeenk Willink hoort ‘bekende standpunten’ van oppositie  NU 26.06.2017

Informateur Tjeenk Willink hoort bekende standpunten van oppositie AD 26.06.2017

Oppositie langs bij informateur Telegraaf 26.06.2017

Toekomstige oppositie bij informateur Telegraaf 26.06.2017

‘Informateur Tjeenk Willink houdt het voor gezien’  Elsevier 26.06.2017

‘Tjeenk Willink wil stoppen als informateur, Gerrit Zalm mogelijke opvolger’  NU 26.06.2017

Tjeenk Willink wil niet verder als informateur VK 26.06.2017

Tjeenk Willink wil stoppen als informateur AD 26.06.2017

Tjeenk Willink stopt ermee Telegraaf 26.06.2017

Partijleiders nog een keer langs informateur Tjeenk Willink, Wilders grote afwezige AD 26.06.2017

25.06.2019 

25.06.2019 

Het probleem is dat er zes, zeven partijen menen dat het Torentje binnen handbereik is Trouw 25.06.2017

Partijleiders nog een keer naar informateur  Telegraaf 25.06.2017

Informateur Tjeenk Willink ontvangt nogmaals alle partijleiders  NU 25.06.2017

AD 24.06.2017

AD 24.06.2017

Den Haag heeft geen formateur nodig, maar een tovenaar  VN 24.06.2017

De gesprekken over een nieuw klimaatbeleid beloven ingewikkeld te worden Trouw 24.06.2017

Slob (CU): ‘Pragmatische Pechtold kiest voor coalitie van lef’ Elsievier 24.06.2017

Roemer: VVD, CDA en D66 hebben zich verloofd AD 24.06.2017

SP moet ’hot’ worden  Telegraaf 24.06.2017

Welke strijd wordt het hevigst aan de onderhandeltafel?  VK 24.06.2017

Van de honderd dagen sinds de verkiezingen is er niet één verspild Trouw 24.06.2017

Formatiedag 100: na twee etentjes naar de volgende fase  NOS 24.06.2017

AD 23.06.2017

AD 23.06.2017

VVD, CDA, D66 en CU gaan woensdag onderhandelen  VK 23.06.2017

Partijen eindelijk bij elkaar: ‘Er moet wel een keer een kabinet komen’  Elsevier 23.06.2017

Motorblok gaat met CU onderhandelen  Telegraaf 23.06.2017

VVD, CDA en D66 gaan met ChristenUnie onderhandelen over kabinet  AD 23.06.2017

Nieuw hoofdstuk in ka­bi­nets­for­ma­tie begonnen Trouw 23.06.2017

Rutte 3 moet inzetten op digitaal, technologie en klimaat Telegraaf 23.06.2017

De formatieworsteling in zes ronden AD 23.06.2017

Wil een beweging iets bereiken, dan moet ze toch weer partij worden Trouw 23.06.2017

Tjeenk Willink levert perfect werk af  Trouw 23.06.2017

Deze hobbels staan VVD, CDA, D66 en ChristenUnie te wachten  NU 23.06.2017

AD 23.06.2017

AD 23.06.2017

 

VVD, CDA, D66 en CU zijn begonnen  Telegraaf 23.06.2017

VVD, CDA, D66 en ChristenUnie voor het eerst samen bij informateur  NU 23.06.2017

Leiders ‘motorblok’ en ChristenUnie samen bij informateur  AD 23.06.2017

Lang wachten op kabinet Telegraaf 23.06.2017

Na honderd dagen kunnen we vandaag starten! AD 23.06.2017

Gert-Jan Segers weigert het kleine broertje te zijn Trouw 23.06.2017

Alleen Tjeenk Willink krijgt de fractieleiders stil  Trouw 23.06.2017

Formeren zoals wij dat doen, is hopeloos verouderd  Trouw 23.06.2017

AD 22.06.2017

AD 22.06.2017

Brengt dit D66-wetsvoorstel formatie in gevaar?  Elsevier 22.06.2017

Pijnpunten formatie na weekend  Telegraaf 22.06.2017

VVD, CDA, D66 en ChristenUnie vrijdag naar Tjeenk Willink  Elsevier 22.06.2017

VVD, CDA, D66 en CU vrijdag naar informateur  NU 22.06.2017

VVD, CDA, D66 en Christenunie vrijdag naar informateur  AD 22.06.2017

VVD, CDA, D66 en CU vrijdag naar informateur  Telegraaf 22.06.2017

AD 22.06.2017

AD 22.06.2017

 

Achterban CU ziet D66 wel zitten Telegraaf 22.06.2017

Achterban ChristenUnie wil graag met D66 in zee  AD 22.06.2017

Het optimisme van Pechtold is ongeloofwaardig AD 22.06.2017

Rijsttafel klaart lucht tussen Segers en Pechtold: hoe verder?  Elsevier 22.06.2017

AD 21.06.2017

AD 21.06.2017

Doorbraak in formatie  AD 21.06.2017

Rutte: eerst even bellen Telegraaf 21.06.2017

Pechtold en Segers opgetogen over formatiediner: ‘Smaakt naar meer’  Elsevier 21.06.2017

De formatie: alle ingrediënten voor een voorspoedig vervolg zijn nu aanwezig

Na bijna 100 dagen gloort Rutte III  VK 21.06.2017

Schouten (CU) onderhandelt mee over nieuw kabinet  AD 21.06.2017

Etentje Pechtold en Segers Telegraaf 21.06.2017

Pechtold en Segers opnieuw in gesprek over nieuw kabinet Trouw 21.06.2017

Pechtold en Segers praten met elkaar tijdens diner  Elsevier 21.06.2017

D66 niet toe aan uitnodiging CU Telegraaf 21.06.2017

Alsnog formatiepoging VVD, CDA, D66 en ChristenUnie NU 21.06.2017

Kogel is door de kerk: CU aan tafel met VVD, CDA en D66 VK 21.06.2017

‘Motorblok’ van VVD, CDA en D66 gaat met ChristenUnie om tafel AD 21.06.2017

CU wil ’een faire kans’ Telegraaf 21.06.2017

Segers: ik wil wel, maar informateur moet checken of ik gewenst ben aan formatietafel  Elsevier 21.06.2017

Gert-Jan Segers is aan zet, zo navigeert hij  VK 21.06.2017

CU-leider Segers legt druk in formatieproces bij VVD, CDA en D66  NU 21.06.2017

Het is CU of nooit Telegraaf 21.06.2017

ChristenUnie-leider Segers wacht op uitnodiging van ‘motorblok’  AD 21.06.2017

ChristenUnie staat sterk na afhaken PvdA  AD 21.06.2017

Na ‘nee’ van Asscher zijn VVD, CDA en D66 aangewezen op Segers  Elsevier 21.06.2017

Voorman ChristenUnie woensdag naar informateur Tjeenk Willink   NU 21.06.2017

Leden op congres: Dat Asscher weigert te regeren, is prima  Trouw 21.06.2017

Formeren is een strijd om politieke prioriteiten en macht  Trouw 21.06.2017

20.06.2017

20.06.2017

Tjeenk Willink zet streep door Asscher; alleen de ChristenUnie blijft over  VK 20.06.2017

Gert-Jan, kom er maar in; de PvdA blijft nee zeggen tegen VVD, CDA en D66 VK 20.06.2017

Asscher zegt nee; weg vrij voor coalitie met ChristenUnie Trouw 20.06.2017

Asscher: ‘Drie letters voor de informateur: nee’  Elsevier 20.06.2017

Asscher is niet beschikbaar voor plek in kabinet met VVD, CDA en D66 NU 20.06.2017

Asscher zegt ‘njet’ tegen regeringsdeelname  AD 20.06.2017

’Kabinet moet links en rechts verbinden’ Telegraaf 20.06.2017

Is de PvdA klaar om te regeren na de grote verkiezingsnederlaag? VK 20.06.2017

Rutte: nieuw kabinet moet links en rechts verbinden  AD 20.06.2017

Segers voert druk op VVD, CDA en D66 op: ‘CU is geen tussengerecht’ Elsevier 20.06.2017

Deadline nodig voor ka­bi­nets­for­ma­tie Trouw 20.06.2017

19.06.2017

19.06.2017

’Duurdere tabak in regeerakkoord’ Telegraaf 19.06.2017

Zo’n ouderwets regeerakkoord kan echt niet meer Trouw 19.06.2017

PvdA-burgemeesters zetten Asscher onder druk  Elsevier 19.06.2017

PvdA-burgemeesters: we moeten meedoen met de formatie VK 19.06.2017

Sheila Sitalsing: meeregeren, waarom zou Asscher? Hij lijkt het prima naar zijn zin te hebben VK 19.06.2017

18.06.2017

18.06.2017

Asscher: ‘We gaan Rutte niet aan een meerderheid helpen’  Elsevier 18.06.2017

Formatie toont de tragiek van links  Trouw 18.06.2017

Roemer wil geloofwaardigheid behouden  Trouw 18.06.2017

AD 17.06.2017

AD 17.06.2017

Het wordt tijd dat Asscher zijn knopen telt Trouw 17.06.2017

Een formatierecord komt snel dichterbij Trouw 17.06.2017

‘In een coalitie met een meerderheid in beide Kamers zal achterdocht het cement zijn’ Trouw 17.06.2017

Meeregeren? Of niet? Tweespalt binnen de PvdA  AD 17.06.2017

Segers: ‘De informateur kan beter eerst met de PvdA gaan praten’  Trouw 17.06.2017

‘IK DOE HET NIET. PUNT’

Alleen zij kunnen VVD, CDA en D66 nog aan meerderheid helpen AD 17.06.2017

Alleen zij kunnen VVD, CDA en D66 nog aan meerderheid helpen  Trouw 17.06.2017

Rutte en Buma spelen de vermoorde onschuld  VN 17.06.2017

Segers bedankt voor formatie, kaatst de bal weer naar Asscher  Elsevier 17.06.2017

Het wordt tijd dat Asscher zijn knopen telt Trouw 17.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Zoek de overeenkomsten: welke partij vult het ‘motorblok’ het best aan?  VK 16.06.2017

VVD, CDA en D66 praten dinsdag verder NU 16.06.2017

Informateur praat dinsdag verder met ‘motorblok’  AD 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Pechtold zet deur op kier voor ChristenUnie  Elsevier 16.06.2017

Formatie: D66 moet minder dogmatisch denken  Elsevier 16.06.2017

 

Telegraaf 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Asscher bepleit migratiedeals Telegraaf 16.06.2017

Asscher hengelt echt niet naar plek aan formatietafel, zegt hij  Elsevier 16.06.2017

Waarom mengt Lodewijk Asscher zich met een opinie-artikel in het asieldebat? VK 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

‘PvdA wél bereid vluchtelingen terug te sturen naar Noord-Afrika’ AD 16.06.2017

Is Asscher toch uit op regeringsdeelname?  Elsevier 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

Telegraaf 16.06.2017

GroenLinks offert de rechtsstaat op aan een ideaal dat al in 2015 achterhaald was Trouw 16.06.2017

Twee opties Tjeenk Willink Telegraaf 16.06.2017

AD 16.06.2017

AD 15.06.2017

 

 

 

 

Tjeenk Willink sluit SP en PVV uit van kabinetsformatie Elsevier 15.06.2017

Rutte en Buma sluiten Wilders uit, zwart op wit VK 15.06.2017

AD 15.06.2017

AD 15.06.2017

Informateur Tjeenk Willink roept partijen op te bewegen NU 15.06.2017

Meerderheid blijft inzet Telegraaf 15.06.2017

SP buitenspel in formatie, Tjeenk Willink wil verder met ChristenUnie of PvdA VK 15.06.2017

Tjeenk Willink sluit SP en PVV uit van kabinetsformatie  Elsevier 15.06.2017

Leiders motorblok moeten elkaar weer zien te vinden AD 15.06.2017

Roemer vindt dat VVD en CDA elkaar los moeten laten NU 15.06.2017

Roemer wil VVD en CDA uit elkaar trekken Elsevier 15.06.2017

SP volhardt: Geen deelname aan kabinet met VVD  AD 15.06.2017

Roemer wil echt niet Telegraaf 15.06.2017

Informateur wil variant met CU óf PvdA onderzoeken  Trouw 15.06.2017

‘Het is slim dat Jesse Klaver wegblijft van de schuldvraag’  Trouw 15.06.2017

Klaver had tijdens formatie geen vertrouwen in halen doelen Parijs NU 15.06.2017

GroenLinks is nooit een echte groene partij geweest  Trouw 15.06.2017

Heel goed dat Klaver zijn rug recht heeft gehouden VK 15.06.2017

Drukte in de achterkamertjes  Telegraaf 15.06.2017

Klaver: ik ben niet teruggefloten door onzichtbare partijbazen  Elsevier 15.06.2017

Het was niet alleen migratie, zegt Klaver: ‘Op andere dossiers zag ik ook geen compromis doorschemeren’   VK 15.06.2017

Telegraaf 14.06.2017

Rutte baalt van mislukte formatie, en Roemer aan tafel bij Tjeenk Willink Elsevier 14.06.2017

Zoek de overeenkomsten: welke partij vult het ‘motorblok’ het best aan?  VK 14.06.2017

SP op gesprek bij informateur Telegraaf 14.06.2017

SP-leider Roemer morgen bij informateur op bezoek AD 14.06.2017

Rutte en Buma richten zich nu op kabinet met SP, PvdA of ChristenUnie NU 14.06.2017

Tjeenk Willink probeert formatie weer vlot te trekken AD 14.06.2017

VVD verwijt GL koudwatervrees Telegraaf 14.06.2017

LIVE: Jesse Klaver geeft tekst en uitleg aan achterban  AD 14.06.2017

Informateur opnieuw om tafel met Rutte en Buma  AD 14.06.2017

PvdA komt langs bij D66  Telegraaf 14.06.2017

Asscher houdt hoop op kabinetsdeelname levend AD 14.06.2017

Rutte vreest lange formatie en sluit nieuwe verkiezingen niet uit NU 14.06.2017

Rutte: zaak is ingewikkeld Telegraaf 14.06.2017

Jesse Klaver heeft de milieuliefhebbers bedonderd  Elsevier 14.06.2017

Informateur weer verder in Stadhouderskamer  Telegraaf 14.06.2017

Klaver kort gehouden’ Telegraaf 14.06.2017

Felle kritiek op uitleg Klaver over mislukken formatie NU 14.06.2017

Helaas heeft Jesse Klaver een verkeerde afweging gemaakt Trouw 14.06.2017

Waarom de Turkije-deal niet te kopiëren is in Noord-Afrika  Trouw 14.06.2017

Er wordt te gretig naar de wereldvreemde Klaver gewezen Trouw 14.06.2017

De informateur trekt, maar wie helpt?  Trouw 14.06.2017

Misschien moet er nu geen regeerakkoord komen, maar een regeeragenda VK 14.06.2017

AD 13.06.2017

AD 13.06.2017

Aanhang GroenLinks verbijsterd over manoeuvre Klaver  Elsevier 13.06.2017

Onbegrijpelijk: Jesse Klaver liet gouden kans liggen  Elsevier 13.06.2017

Schuift CU aan bij formatiegesprek? Dit zegt Segers over migratiedeals  Elsevier 13.06.2017

juni 14, 2017 Posted by | 2e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, CDA, CU-SGP, formatie, groenlinks, politiek, verkiezingen 2017, VVD, VVD-CDA-D66 | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | 1 reactie

Met de begroting 2017 op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 2

Begrotingstekort

Het kabinet dat de opvolger moet worden van Rutte II dacht te kunnen profiteren van extra financiële ruimte, maar daarvan blijkt geen sprake. Vanwege tekorten op het ministerie van Volksgezondheid en het ministerie van Onderwijs, moet het nieuwe kabinet zelfs rekening houden met een tekort.  Dat melden althans NOS en De Telegraaf op basis van bronnen in Den Haag.

lees ook: Weer enorme financiële domper bij VWS Telegraaf 24.05.2017

Prognose CPB

In maart publiceerde het Centraal Planbureau een prognose, waaruit bleek dat de nieuwe coalitie kon rekenen op een begrotingsoverschot van ongeveer 3,5 miljard euro in 2017. Door tegenvallers in de zorg en het onderwijs, gaat het nu om een tekort van 1 miljard.

#Formatie: VVD en CDA kunnen D66 niet overhalen om met CU te formeren

‘Juridische blunders’ door Van Rijn

Volgens De Telegraaf valt het tekort vooral te wijten aan het ministerie van Volksgezondheid. Het ministerie zou een aantal ‘juridische blunders’ zijn begaan. De overheid heeft ervoor gezorgd dat het ministerie de komende jaren miljarden moet investeren in de verpleeghuiszorg, veel eerder dan verwacht.

Het gaat om een uitspraak van het Zorginstituut. Staatssecretaris Martin van Rijn (PvdA) liet het instituut bepalen hoeveel geld er nodig is voor betere verpleeghuiszorg. Omdat de staatssecretaris deze opdracht heeft gegeven, is de uitspraak juridisch bindend geworden. Het bedrag kan oplopen tot 2 miljard in 2021, zeggen anonieme bronnen.

lees ook: Flink prijskaartje aan betere verpleeghuiszorg AD 24.05.2017

Voorjaarsnota besproken in ministerraad

Het ministerie van Financiën ontkent dat er sprake is van een tekort. Het kabinet bespreekt de Voorjaarsnota woensdag 31.05.2017 in de ministerraad – die een half uur eerder begint dan normaal. Dan moet meer duidelijk worden over de berichten. Volgende week wordt de voorjaarsnota gepubliceerd.

Voorjaarsnota 2017 – 01.06.2017

aanbiedingsbrief-voorjaarsnota-2017

bijlage-1-kamerbrief-voorjaarsnota-2017

bijlage-2-meerjarig-uitgavenbeeld

bijlage-3-verticale-toelichting

Verantwoordingsbrief 2016: Van overheidstekort naar begrotingsoverschot  RO 17.05.2017

Financieel Jaarverslag 2016: voor het eerst in jaren een begrotingsoverschot  RO 17.05.2017

Economische groei op hoogste niveau sinds de crisis  RO 16.05.2017

zie ook: Met de begroting 2017 op weg naar kabinet Rutte-3 deel 1  

Consumenten besteden meer

Telegraaf 20.07.2017 Consumenten hebben in mei ruim 2 procent meer besteed dan in dezelfde maand een jaar eerder. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. De groei is wel wat lager dan in de voorgaande maand.

Er werd in mei vooral meer uitgegeven aan kleding en woninginrichting. Aan voedings- en genotmiddelen werd circa 1 procent meer uitgegeven dan een jaar eerder. Verder hebben consumenten in mei bijna 3 procent meer besteed aan overige goederen.

Ook aan diensten als woninghuur, reizen met bus en trein en het bezoek aan kapper of restaurant werd meer besteed. De diensten maken ruim de helft van de totale binnenlandse consumptieve bestedingen uit, zo merkte het CBS op.

Volgens de zogenoemde consumptieradar van het statistiekbureau zijn de omstandigheden voor de consumptie in juli iets gunstiger dan in mei.

LEES MEER OVER; CBS NEDERLAND CONSUMENTEN

Begrotingstekort eurolanden daalt

Telegraaf 20.07.2017 Het begrotingstekort van de eurolanden is in het eerste kwartaal van dit jaar gedaald tot 0,9 procent van het bruto binnenlands product (bbp) van de eurozone. In het vierde kwartaal kwam het tekort nog uit op 1,1 procent.

Volgens cijfers van het Europese statistiekbureau Eurostat bedroeg voor de gehele Europese Unie het tekort 1 procent, tegen 1,2 procent in het voorgaande kwartaal. De Europese begrotingsregels schrijven voor dat landen hun tekort moeten beperken tot maximaal 3 procent van het bbp. Eurostat tekende binnen de EU het hoogste tekort op in Frankrijk met 3,3 procent. In Malta was juist sprake van een begrotingsoverschot met 3,5 procent. In Nederland was het overschot 1,5 procent.

Verder maakte Eurostat bekend dat de schuld van de eurolanden in de eerste drie maanden is opgelopen tot 89,5 procent van het bbp, tegen 89,2 procent in het voorgaande kwartaal. Voor de gehele EU kwam de schuld uit op 84,1 procent.

Geen feestje in politiek Den Haag

Telegraaf 01.07.2017 Op dit moment behoort Nederland in Europa tot de landen met de beste economische prestaties. Alle seinen staan op groen. Volgens de Juniraming 2017 van het Centraal Plan Bureau (CPB) groeit onze economie in 2017 met 2,4% en in 2018 met 2%. Deze groei leidt tot extra werkgelegenheid.

De werkloosheid daalt dit jaar tot 445.000 personen (4,9%) en in 2018 tot 425.000 (4,7%). Voor de herinnering: in 2014 lag de werkloosheid nog rond de 660.000 personen (7,4%). Ook de overheidsfinanciën zijn gezond. Volgens een optimistische raming, zonder rekening te houden met tegenvallers, eindigt 2017 met een begrotingsoverschot van 0,5% in 2017 en 0,7% in 2018. Deze positieve ontwikkelingen zorgen voor een daling van de zogenoemde staatsschuldquote naar 55% BBP, die in 2014 nog op het hoge niveau van bijna 70% lag.

Door dit feestelijke beeld worden de onderhandelaars, die onder leiding van informateur Gerrit Zalm bezig zijn met de formatie van het kabinet Rutte 3, van alle kanten bestookt met miljarden aan claims voor extra uitgaven, zoals voor de zorg, het basisonderwijs en sociale zekerheid, maar ook voor belastingverlaging. Niet alleen in de publieke opinie, maar ook bij politieke partijen bestaat veel sympathie voor de gedachte om voor deze goede doelen flink in de buidel te tasten.

Als je een optelsom maakt van alle wensen voor extra uitgaven voor de schatkist, zit je al snel boven een structureel bedrag van boven de €10 miljard. De kans is groot dat de onderhandelaars, mede onder druk van de roep om ‘goede doelenuitgaven’ met een regeerakkoord komen waarin een deel van dit bedrag gehonoreerd zal worden.

Geen geld verjubelen

Deze week kregen ze bezoek van de president van De Nederlandsche Bank, Klaas Knot, die de feestpret kwam bederven. Hij hield het onderhandelingsgezelschap voor dat het onverstandig is om een greep in de schatkist te doen en het begrotingsoverschot nu al te verjubelen. Volgens Knot kan van feestvieren geen sprake zijn en zou het verstandig zijn om een overschot op de rijksbegroting zoveel mogelijk in een spaarpotje te stoppen voor magere tijden.

Zo kan Rutte 3 voorkomen dat er in zware tijden en bij tegenvallers bezuinigd moet worden. Omdat onze economie en werkgelegenheid sterk afhankelijk zijn van de gang van zaken in de wereldeconomie en onze export naar andere landen, is dit een waardevol advies.

Maar wie politiek Den Haag kent, weet dat uitgeven en leuke dingen voor de mensen doen een hogere prioriteit hebben. Bovendien zitten ze daar niet te wachten op ‘doemdenkers’ die bij een stralende hemel voor zwaar weer waarschuwen. Toch leert de economische geschiedenis dat het licht voor de open Nederlandse economie snel op oranje kan springen en die kans is inderdaad aanwezig.

Spaarpotje

We zien op dit moment toenemende internationale onzekerheden waardoor de groei van onze economie kan worden afgeremd en de schatkist met tegenvallers te maken krijgt. Voorbeelden zijn de effecten van de Brexit-onderhandelingen en de financiële instabiliteit van een aantal Zuid-Europese landen.

Bovendien krijgen we te maken met de ongewisse gevolgen van het beleid van president Donald Trump en China die voor de EU, waaronder Nederland, slecht kunnen uitpakken. Om die reden zou het verstandig zijn om in het regeerakkoord een deel van het mogelijke begrotingsoverschot in een Klaas Knot-spaarpotje te stoppen en het andere deel te bestemmen voor uitgaven die onze economie versterken.

Voor extra rijksuitgaven op het terrein van de zorg en de sociale zekerheid is geen ruimte, tenzij je voor lief neemt dat de groei van onze economie wordt afgeremd en er werkgelegenheid in het bedrijfsleven verloren gaat. Internationaal gezien lopen we met deze twee mega kostenposten volledig uit de pas. Kijken we naar de uitgaven van de Rijksoverheid in 2017 dan gaat het om een totaalbedrag van €264 miljard.

Verreweg de twee grootste uitgavenposten zijn onze sociale zekerheid met €78 miljard en de zorg met €75 miljard. Deze posten zijn de afgelopen decennia fors gestegen. Daardoor was er minder ruimte voor andere rijksuitgaven die voor onze toekomstige economie van belang zijn, zoals die voor onderwijs. Hoe vervelend ook, maar iedereen zal er rekening mee moeten houden dat deze rijksuitgaven hun grenzen al hebben overschreden. We zullen de stijgende zorgkosten meer zelf moeten gaan betalen en dat geldt ook voor sociale zekerheid.

De nieuwe helden

Naast het spaarpotje zou het kabinet Rutte 3 er verstandig aandoen de extra uitgaven te beperken tot maatregelen waarmee de Nederlandse economie en werkgelegenheid worden versterkt. Onderwijs en onderzoek zijn daarvoor van cruciaal belang. Voor het verder terugdringen van de werkloosheid en het scheppen van banen heeft de politiek het bedrijfsleven nodig, vooral de bestaande kleine ondernemers uit het mkb en start-ups en scale-ups (starters die snel doorgroeien).

Dat zijn de nieuwe helden van de Nederlandse economie. Politiek Den Haag is buiten de (semi)overheid zelf niet in staat banen te scheppen, maar kan daaraan wel een bijdrage leveren door een goed bedrijfsklimaat voor deze helden te creëren.

Dit zou in het regeerakkoord moeten worden neergelegd in een concreet mkb-plan dat de volgende hoofdpunten omvat: minder bureaucratie, lagere werkgeverslasten en ruimere mogelijkheden voor bedrijfskredieten. Daarnaast zijn stimulansen nodig voor een versnelling van digitalisering, innovatieve technologieën en klimaatmaatregels.

Mooie groei Nederlandse economie

Telegraaf 23.06.2017 De economie is in het eerste kwartaal met 0,4 procent gegroeid ten opzichte van een kwartaal eerder. Dat blijkt uit een tweede raming van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). Het groeicijfer is gelijk aan dat van de eerste berekening.

De tweede berekening van het bbp wordt altijd 90 dagen na afloop van het kwartaal gepubliceerd. Het beeld van de economie blijft hetzelfde. De groei is vooral te danken aan de investeringen, aldus het statistiekbureau.

Het bruto binnenlands product (bbp) groeit al twaalf kwartalen achter elkaar. Ten opzichte van een jaar eerder groeide de economie in het eerste kwartaal overigens met 3,2 procent. Volgens de eerste berekening was dat 3,4 procent.

Nederlandse staatsschuld voor het eerst in zes jaar onder de Europese norm

VK 23.06.2017 De overheidsschuld kwam aan het einde van het eerste kwartaal van dit jaar uit op 59,6 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daarmee is de staatsschuld voor het eerst in zes jaar lager dan de Europese norm, van 60 procent van het bbp. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

De schuld werd verlaagd door een overschot op de begroting en door opbrengsten uit het verminderen van financiële bezittingen. De Europese Unie hanteert als norm dat de overheidsschuld aan het eind van een kalenderjaar niet hoger dan 60 procent van het bbp mag zijn, óf daar naartoe moet bewegen. Eind 2016 bedroeg de schuldquote nog 61,8 procent.

De daling van schuld komt overeen met bijna 12 miljard euro. Hiermee komt de schuld eind maart uit op bijna 423 miljard euro. Dat is bijna 25 duizend euro per Nederlander. In zijn raming van juni rekent het Centraal Planbureau (CPB) eind 2017 op een overheidsschuld van 58,5 procent van het bbp.

De staatsschuld krimpt wanneer de economie groeit, omdat de schuld wordt uitgedrukt als percentage van de omvang van die economie. Hoe groter de totale Nederlandse omzet, hoe kleiner (relatief) de staatsschuld.

Chique balans voor nieuw kabinet

Nu Nederland voldoet aan het in Brussel afgesproken plafond begint het volgende kabinet de rit met een chique balans. Het vorige kabinet moest juist 50 miljard bezuinigen om het tekort en de te hoge staatsschuld onder controle te krijgen.

De positieve cijfers zijn te danken aan een groeiende economie. Meer werkgelegenheid, meer bedrijvigheid en meer consumptie betekenen meer belastinginkomsten en minder uitgaven aan uitkeringen. Opgeteld rekent Dijsselbloem op een meevaller van bijna 8 miljard in 2017. Daardoor blijft onderaan de streep geld over.

Betekenen deze positieve cijfers dat een nieuwe regering straks een grote zak geld ter beschikking heeft om naar hartelust te spenderen? Niet direct. Die 9,1 miljard overschot in 2021 is nog ver weg en komt er enkel als een volgende ministersploeg de hand strak op de knip houdt. Dat zal niet gebeuren. Zelfs het demissionaire kabinet is al aan het interen op de meevallers, zo bleek uit Dijsselbloems voorjaarsnota.

Volg en lees meer over:  NEDERLAND   ECONOMIE   POLITIEK   KABINET-RUTTE II

Overheidsschuld onder Europese norm

Telegraaf 23.06.2017 De overheidsschuld kwam aan het einde van het eerste kwartaal uit op 59,6 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Het is voor het eerst in zes jaar dat de schuld lager is dan de Europese norm, van 60 procent van het bbp. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag.

De schuld werd verlaagd door een overschot op de begroting en door opbrengsten uit het verminderen van financiële bezittingen. De Europese Unie hanteert als norm dat de overheidsschuld aan het eind van een kalenderjaar niet hoger mag zijn dan 60 procent van het bbp of daar naartoe moet bewegen. Eind 2016 bedroeg de schuldquote nog 61,8 procent, aldus het CBS.

De daling van schuld komt overeen met bijna 12 miljard euro. Hiermee komt de schuld eind maart uit op bijna 423 miljard euro, oftewel bijna 25.000 euro per Nederlander. Het Centraal Planbureau (CPB) raamt voor eind 2017 een overheidsschuld van 58,5 procent van het bbp in zijn raming van juni.

Overheidsschuld voldoet voor het eerst in zes jaar aan Europese norm

NU 23.06.2017 De schuld van de Nederlandse overheid voldoet voor het eerst in zes jaar aan de Europese norm.

De overheidsschuld kwam aan het einde van het eerste kwartaal uit op 59,6 procent van het bruto binnenlands product (bbp), meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag. Eind 2016 bedroeg de schuldquote nog 61,8 procent.

De Europese Unie hanteert als norm dat de overheidsschuld aan het eind van een kalenderjaar niet hoger mag zijn dan 60 procent van het bbp of daar naartoe moet bewegen.

Begroting

De schuld werd verlaagd door een overschot op de begroting en door opbrengsten uit het verminderen van financiële bezittingen. De daling van schuld komt overeen met bijna 12 miljard euro. Hiermee komt de schuld eind maart uit op bijna 423 miljard euro, oftewel bijna 25.000 euro per Nederlander.

Het Centraal Planbureau (CPB) raamt voor eind 2017 een overheidsschuld van 58,5 procent van het bbp in zijn raming van juni.

Economische groei

Het CBS maakte vrijdag ook bekend dat de economie in het eerste kwartaal met 0,4 procent is gegroeid ten opzichte van een kwartaal eerder. Dit was een tweede raming. Het groeicijfer is gelijk aan dat van een eerdere berekening.

De tweede berekening van het bruto binnenlands product (bbp) wordt altijd negentig dagen na afloop van het kwartaal gepubliceerd. Het beeld van de economie blijft hetzelfde. De groei is vooral te danken aan de investeringen, aldus het statistiekbureau.

Het bbp groeit al twaalf kwartalen achter elkaar. Ten opzichte van een jaar eerder groeide de economie in het eerste kwartaal overigens met 3,2 procent. Volgens de eerste berekening was dat 3,4 procent.

Lees meer over: Staatsschuld Economische groei

CBS: Consumenten onverminderd positief

AD 21.06.2017 Consumenten hebben weer meer vertrouwen in de markt dan vorig jaar. Tijdens het winkelen is meer geld uitgegeven. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vandaag.

De vertrouwensindex kwam uit op een niveau van 23. Het statistiekbureau constateerde daarbij dat het oordeel over het economische klimaat nauwelijks veranderde en de koopbereidheid iets toenam.

Met 23 ligt het consumentenvertrouwen in juni ruim boven het gemiddelde over de afgelopen twintig jaar (min 3). Het vertrouwen bereikte in januari 2000 de hoogste stand ooit op 36. Het dieptepunt werd bereikt in maart 2013 met min 41.

Meer besteed

Het CBS maakte ook bekend dat consumenten in april 2,7 procent meer hebben besteed dan een jaar eerder. De groei was daarmee ook hoger dan de maand ervoor. Vooral aan kleding en woninginrichting werd meer uitgegeven.

Groei dit jaar verwacht van 2,4%

CPB: Seinen economie staan op groen

Telegraaf 14.06.2017 Het Centraal Planbureau (CPB) is in zijn nieuwe ramingen positiever geworden over de economische groei in het land.

Het CPB gaat voor 2017 uit van een plus van 2,4 procent, waar eerder nog op 2,1 procent groei werd gerekend. Voor volgend jaar wordt 2 procent groei voorzien, wat betekent dat het stevige aantrekken van de economie voorlopig aanhoudt. Bij de vorige raming eind maart voorzag het CPB voor 2018 nog een plus van 1,8 procent.

De werkloosheid daalt naar verwachting verder, naar 4,9 procent dit jaar en 4,7 procent volgend jaar. Ook de overheidsfinanciën zijn gezond aldus het CPB, met een overschot van 0,5 procent in 2017 en 0,7 procent in 2018.

Eerder deze week verhoogde De Nederlandsche Bank (DNB) zijn prognoses voor de economie ook al. Demissionair minister Henk Kamp van Economische Zaken reageert dan ook verheugd: ,,Deze raming van het CPB bevestigt het beeld eerder deze week van DNB dat we dit jaar de sterkste economische groei kunnen verwachten in tien jaar tijd”, verklaart hij. ,,De uitdaging is nu om de groei voor de komende jaren veilig te stellen.”

Net als de centrale bank plaatst het CPB wel kanttekeningen. Zo blijft de ontwikkeling van de lonen nog achter. Volgens de belangrijke adviseur van het kabinet komt dit mogelijk door de flexibilisering van de arbeidsmarkt.

De contractlonen gaan volgens de voorspellingen dit jaar gemiddeld met 1,7 procent omhoog en volgend jaar met 2,0 procent. Ook de inflatie blijft wat onder de maat. Deze komt volgens het CPB waarschijnlijk uit op 1,4 procent in beide jaren. Het licht voor de Nederlandse economie kan daarbij weer ,,op oranje springen”, als internationale onzekerheden veranderen in tegenvallers, waarschuwt het planbureau.

Het is bijvoorbeeld nog niet duidelijk wat de uitkomst van de brexit-onderhandelingen zullen zijn. Buiten Europa is onder meer de koers van de Verenigde Staten onder president Donald Trump een punt van onzekerheid, aldus het CPB.

Economie groeit verder

Telegraaf 14.06.2017 Het blijft goed gaan met de Nederlandse economie. Volgens het Centraal Planbureau groeit de economie dit jaar met 2,4 procent en volgend jaar met 2,0 procent. Vooral de woningmarkt staat in volle bloei.

Dat blijkt uit de cijfers die het rekeninstituut vanochtend heeft gepubliceerd. Op de banenmarkt zijn de cijfers eveneens gunstig, waardoor de koopkracht in Nederland toeneemt. In 2018 daalt de werkloosheid naar 4,7 procent.

Wel blijft de hoogte van de lonen achter, net als de prijzen waardoor de inflatie niet erg stijgt. Volgens de rekenmeesters is dat mede vanwege de flexibilisering van de arbeidsmarkt en vanwege de internationale concurrentie.

Goed nieuws

Minister Kamp van Economische Zaken reageert: „Deze raming van het CPB bevestigt het beeld eerder deze week van DNB dat we dit jaar de sterkste economische groei kunnen verwachten in tien jaar tijd. Dat is goed nieuws voor iedereen: meer kansen voor ondernemers, meer werk, meer koopkracht.”

Wel zegt Kamp nu dat het de ’uitdaging’ is om de groei voor de komende jaren veilig te stellen. „Daarom is het nodig meer te investeren in innovatie en de intensieve samenwerking tussen bedrijven, overheden en kennisinstellingen onverminderd voort te zetten.”

zie ook: Nederlanders tevredener over eigen financiën

CPB: groeiverwachtingen voor 2017 en 2018 flink omhoog

AD 14.06.2017 De seinen voor de Nederlandse economie staan op groen. Dat stelt het Centraal Planbureau (CPB), die in zijn nieuwe ramingen vandaag positiever is geworden over de economische groei in het land.

Het CPB gaat voor 2017 uit van een plus van 2,4 procent, waar eerder nog op 2,1 procent groei werd gerekend. Voor volgend jaar wordt 2 procent groei voorzien, wat betekent dat het stevige aantrekken van de economie voorlopig aanhoudt. Bij de vorige raming eind maart voorzag het CPB voor 2018 nog een plus van 1,8 procent.

De economie wordt onder meer geholpen door de toenemende wereldhandel. Daarbij loopt de consumptie op en trekken de investeringen aan. De werkloosheid daalt naar verwachting verder, tot 4,9 procent dit jaar en 4,7 procent volgend jaar. Ook de overheidsfinanciën zijn gezond aldus het CPB, met een begrotingsoverschot van 0,5 procent in 2017 en 0,7 procent in 2018.

Eerder deze week verhoogde De Nederlandsche Bank (DNB) zijn prognoses voor de economie ook al. Demissionair minister Henk Kamp van Economische Zaken reageert dan ook verheugd: ,,Deze raming van het CPB bevestigt het beeld eerder deze week van DNB dat we dit jaar de sterkste economische groei kunnen verwachten in tien jaar tijd”, verklaart hij. ,,De uitdaging is nu om de groei voor de komende jaren veilig te stellen.”

Kanttekeningen

Net als de centrale bank plaatst het CPB wel kanttekeningen. Zo blijft de ontwikkeling van de lonen nog achter. Volgens de belangrijke adviseur van het kabinet komt dit mogelijk door de flexibilisering van de arbeidsmarkt. De contractlonen gaan volgens de voorspellingen dit jaar gemiddeld met 1,7 procent omhoog en volgend jaar met 2,0 procent. Ook de inflatie blijft wat onder de maat. Deze komt volgens het CPB waarschijnlijk uit op 1,4 procent in beide jaren.

Het licht voor de Nederlandse economie kan daarbij weer ,,op oranje springen”, als internationale onzekerheden veranderen in tegenvallers, waarschuwt het planbureau. Het is bijvoorbeeld nog niet duidelijk wat de uitkomst van de brexit-onderhandelingen zullen zijn. Buiten Europa is onder meer de koers van de Verenigde Staten onder president Donald Trump een punt van onzekerheid, aldus het CPB.

‘Waar blijft onze koopkracht?’

Telegraaf 14.06.2017 Het CPB heeft de verwachtingen over de Nederlandse economie naar boven bijgesteld, eerder deze week kwam DNB ook al met positieve berichten. Maar DFT’s Martin Visser plaatst ook een kanttekening.

Nederland groeit het hardst in tien jaar tijd

Telegraaf 12.06.2017  De Nederlandse economie groeit dit jaar in het hoogste tempo in tien jaar tijd. Goed nieuws voor de overheid, die hierdoor steeds meer overhoudt op de begroting. En voor huishoudens, aangezien de lonen langzaamaan omhoog gaan.

Dat schrijft De Nederlandsche Bank in de vandaag gepubliceerde Economische Ontwikkelingen en Vooruitzichten. Dit jaar groeit het bruto binnenlands product (bbp) naar verwachting 2,5%. Het is het vijfde opeenvolgende jaar dat het bbp hoger is dan het jaar ervoor.

Dat onze economie zo goed draait, is onder meer te danken aan de aantrekkende wereldhandel en een stijging van investeringen door bedrijven. Zowel de overheid als de Nederlandse consument staan er beter voor. „Je moet tien jaar terug in de tijd voor vergelijkbare cijfers” zei Job Swank, directielid van De Nederlandsche Bank (DNB).

Groei zwakt af

De hoge economische groei zwakt de komende jaren wel wat af. In 2018 en 2019 zakt de groei naar 2,1 respectievelijk 1,9%.

De steeds beter draaiende economie betekent ook dat het begrotingsoverschot blijft oplopen, van 0,4% van het bbp vorig jaar tot 1,1% in 2019. Dat is met name omdat de overheid meer geld binnenkrijgt uit inkomstenbelasting, vennootschapsbelasting en btw.

’Bouw buffer op’

DNB schreef in de EOV opnieuw dat ze hoopt dat het nieuwe kabinet dit overschot gebruikt als een buffer voor slechtere tijden. „We zijn kampioen procyclisch beleid”, zei Swank over de neiging om af te remmen in economisch slechtere tijden en gas te geven als het goed gaat.

De betere groei is ook te merken op het salarisstrookje. Vorig jaar stegen de contractlonen bij bedrijven met 1,6%. Dat is het hoogste niveau sinds de kredietcrisis. Maar wat DNB betreft, mogen de lonen nog wel wat verder omhoog. Het percentage dat bedrijven van hun inkomsten aan lonen uitbetalen, ligt onder het langjarig gemiddelde, en het loopt maar mondjesmaat op.

Volgens Swank is dat omdat er nog veel onbenut arbeidspotentieel is, bijvoorbeeld mensen die ontmoedigd zijn over de arbeidsmarkt maar wel weer aan het werk willen, of mensen die part-time werken maar graag meer uren willen maken.

Economische vooruitzichten onverminderd positief

RO 12.06.2017 De nieuwe raming, die de Nederlandsche Bank (DNB) vandaag naar buiten heeft gebracht, voorspelt opnieuw gunstige ontwikkelingen voor de Nederlandse economie. DNB verwacht dat de economische groei van de afgelopen jaren doorzet. In 2017 wordt een economische groei van 2,5% verwacht, in 2018 een groei van 2,1%.

De Nederlandse economie groeit inmiddels twaalf kwartalen op rij, de werkloosheid daalt snel en het vertrouwen van consumenten en producenten ligt op een hoog niveau.

Minister Kamp, Economische Zaken: “In het begin van deze kabinetsperiode gaf ik aan het oneens te zijn met de voorspellingen van veel economen dat een hogere economische groei dan 1 of 1,5 % er niet meer in zou zitten voor Nederland. We kunnen nu gezamenlijk vaststellen dat de Nederlandsche Bank voor dit jaar een groei van 2,5 procent verwacht.

Voor het vijfde achtereenvolgende jaar zal de groei hoger uitvallen dan in het voorgaande jaar. Steeds meer mensen vinden werk en merken in hun portemonnee dat het beter gaat. Nederland staat sterk met de meest concurrentiekrachtige economie van Europa.”

Dalende werkloosheid

In 2016 was er sprake van de snelste werkgelegenheidsgroei sinds 2007. De werkgelegenheid blijft dit jaar en de komende jaren stevig doorgroeien. Daardoor daalt de werkloosheid in 2017 naar 5%, oftewel 539 duizend personen en in 2018 naar 4,6% van de beroepsbevolking, oftewel 444 duizend personen. Omdat sommige delen van de arbeidsmarkt krapper worden, zullen de lonen in 2017 en 2018 naar verwachting sneller toenemen dan in voorgaande jaren.

Gezonde overheidsfinanciën

Het overschot op de begroting verbetert de komende jaren verder en de overheidsschuld neemt hard af. Door de gezonde positie van de overheidsfinanciën neemt de schuld in 2019 naar verwachting af tot 51,3% van het  bbp, ruimschoots onder het schuldencriterium van de EU.  De begroting is in de afgelopen kabinetsperiode met moeilijke maatregelen op orde gebracht.

Daarmee is er in het begrotingsbeleid een solide basis gelegd voor het volgende kabinet om de Nederlandse economie duurzaam te versterken door de energietransitie te versnellen en te investeren in maatregelen die het groeipotentieel verhogen, zoals extra middelen voor het innovatiebeleid.

Zie ook;

Economie blijft groeien: tijd voor hogere lonen, vindt De Nederlandsche Bank

Trouw 12.06.2017 Er viel vandaag niks te klagen in het pand van De Nederlandsche Bank waar directeur Job Swank de economische vooruitzichten voor Nederland schetste. De economie groeit en blijft dat doen, de werkloosheid daalt, het vertrouwen is groot.

Goed, de inflatie had iets hoger gekund en er is natuurlijk die Amerikaanse president, maar dat weerhoudt de Nederlandse economie er niet van vol gas door te razen. Daarom moet een volgend kabinet niet nog harder op het gaspedaal trappen, waarschuwt Swank. Die neiging is bij Nederlandse politici namelijk moeilijk te onderdrukken.

Scandinavische aanpak

Nederland kent een zogeheten procyclisch beleid. Gaat het goed met de economie, dan geeft de overheid volop geld uit. Gaat het slecht, dan volgen de lastenverzwaringen en bezuinigingen elkaar snel op. Het kan ook anders. In Scandinavische landen bijvoorbeeld trappen overheden zachtjes op de rem als de economie snel vooruit gaat en geven zij gas bij als de snelheid terugloopt.

Door lagere belastingen en investeringen verkleinen landen als Denemarken en Zweden de gevolgen van een recessie.

Volgens DNB is dit het moment waarop Nederland het procyclische beleid kan veranderen in een meer Scandinavische aanpak. Dit jaar komt het begrotingsoverschot uit op 0,7 procent. Volgend jaar is dat 1 procent, zo blijkt uit de ramingen van DNB. In 2019 houdt de minister van financiën 1,1 procent van het bruto binnenlands product over; ongeveer 8 miljard euro.

“Dat is geen reden de sluizen open te zetten”, zegt Swank. “Pas bij een percentage boven de één procent ontstaat er ruimte.” Oftewel: als het aan DNB ligt geeft het nieuwe kabinet pas in 2019 de 0,1 procent uit, wat neerkomt op een voor begrotingsbegrippen klein bedrag van 80 miljoen euro.

Dat geld zou het kabinet kunnen steken in de lonen van ambtenaren. Want over de lonen heeft DNB nog wel wat te wensen. President Klaas Knot heeft al meerdere malen gezegd dat de salarissen in Nederland sneller omhoog moeten. Swank herhaalde die boodschap, waarbij hij ook zei dat de overheid als werkgever niet de eerste moet zijn om haar medewerkers royaler te belonen. De publieke sector volgt de markt, niet andersom, zei hij.

In de markt zullen de contractlonen de komende jaren met ongeveer 2 procent stijgen. Toch is er ruimte voor meer. Kijk maar naar de winsten van bedrijven, zegt Swank. Dat DNB zo op loonsverhoging hamert, “iets dat een centrale bank niet snel doet”, heeft te maken met de hardnekkig lage inflatie. De Europese Centrale Bank heeft ondertussen alle mogelijke instrumenten gebruikt, nu is het aan de markt. Als zij de lonen verhogen, volgt de inflatie vanzelf, zo wil de economische wetmatigheid.

Bij al het goede nieuws wilde DNB ook even stilstaan bij de Verenigde Staten, die dreigen met protectionisme. Voor een open economie als Nederland kan dat schadelijk zijn. Maar volgens Swank zijn de gevolgen van een protectionistische politiek beperkt. Tenzij Europa terug gaat pesten en zelf ook importtarieven verhoogt voor Amerikaanse producten.

Dan neemt de handel sterk af. “Toch kan dreigen met tegenmaatregelen handig zijn”, zegt Swank. “Al is het maar om de scherpe kanten van het protectionisme te halen.” Het grootste slachtoffer van dichte grenzen in de Verenigde Staten zijn de Amerikanen zelf, zegt Swank. In het slechtste geval kan hun inkomen met 3 procent dalen.

Prognoses van DNB;

  • In 2017 zal de economie met 2,5 procent groeien, het hoogste percentage in tien jaar.
  • De werkloosheid daalt verder en komt in 2019 uit op 4,4 procent van de beroepsbevolking.
  • De lonen stijgen de komende jaren met ongeveer 2 procent.

Inflatie daalt naar 1,1 procent

Telegraaf 08.06.2017 De inflatie in Nederland is in mei gedaald naar 1,1 procent. Een maand eerder werd door consumenten voor goederen en diensten nog 1,6 procent meer betaald dan een jaar eerder.

Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. Vooral door goedkopere vliegtickets en vakanties op bungalowparken stegen de consumentenprijzen in mei minder. De maand ervoor piekten de prijzen van deze diensten door de schoolvakanties die eind april begonnen, aldus het statistiekbureau. In mei nam de vraag naar vakanties weer af waardoor de prijzen zakten.

Autobrandstoffen werden in mei goedkoper en ook dit had een drukkend effect op de inflatie van consumentenprijzen, zo stelde het CBS.

Prijsontwikkeling energie

Omdat de prijsontwikkeling van energie als autobrandstoffen, gas en electriciteit en voeding sterk fluctueert en de prijzen van alcohol en tabak vaak stijgen door belastingmaatregelen, wordt ook gekeken naar de inflatie exclusief deze productgroepen. De inflatie in mei volgens deze maatstaf steeg met 0,8 procent op jaarbasis. In april was dat nog 1,3 procent.

Op basis van de geharmoniseerde Europese meetmethode daalden de consumentenprijzen vorige maand, van 1,4 procent in april naar 0,7 procent in mei. De inflatie in de eurozone daalde van 1,9 procent naar 1,4 procent. De inflatie in Nederland is vanaf mei 2016 lager dan in de eurozone, aldus het CBS.

Rabo: Nederlandse economie trekt verder aan

Telegraaf 07.06.2017 De Nederlandse economie groeit dit jaar ondanks internationale onzekerheid door. Dat verwachten economen van de Rabobank. Het bbp groeit dit jaar naar verwachting met 2,2 procent. In 2018 is de groei iets minder hoog: 1,9 procent. Vooral de export groeit gestaag.

De economie groeit verder door woninginvesteringen en de consumptie voor huishoudens. Voor een deel zijn dat tijdens de crisis uitgestelde investeringen en aan die inhaalgroei komt na 2018 een einde.

De Rabobank-economen verwachten dat de werkloosheid in 2018 afneemt naar 4,5 procent, maar maken zich zorgen om het besteedbaar inkomen. Dat groeit niet hard genoeg. Een manier om het besteedbaar inkomen te verhogen is om het verschil tussen netto- en brutoloon te verkleinen zodat werknemers meer geld krijgen en werkgevers niet meer kwijt zijn. ,,Zowel de hoogte van het besteedbaar inkomen als de werking van de arbeidsmarkt heeft baat bij verkleining van de wig tussen nettoloon en werkgeverslasten.”

De wereldeconomie groeit dit jaar waarschijnlijk iets harder dan vorig jaar. De groei in de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk komt lager uit dan eerder verwacht, maar de eurozone en China presteren juist beter.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

CPB: risico’s economie

Telegraaf 06.06.2017 Onzekerheid over de politieke koers in Europa, het Verenigd Koninkrijk en de Verenigde Staten en de aanhoudend lage rente vormen grote economische risico’s in Nederland.

Dat stelt het Centraal Planbureau (CPB) in zijn dinsdagochtend gepresenteerde Risicorapportage Financiële Markten. Vooral het negatieve sentiment in Europa vormt een gevaar voor de Nederlandse economie.

De harde toon in de Brexit-onderhandeling tussen Brussel en Londen vergroten het risico op een harde scheiding tussen het Verenigd Koninkrijk en de Europese Unie en hogere economische kosten. Vragen over de houdbaarheid van de eurozone en onzekerheid rondom de Italiaanse verkiezingen wakkeren het risico nog eens extra aan.

Trump

Ook het beleid van president Donald Trump kan de Nederlandse economie negatief beïnvloeden. Veel is afhankelijk hoe de Verenigde Staten zich opstellen tegenover internationale instellingen, handel en regulering van de financiële sector.

Naast de geopolitieke onzekerheden speelt de aanhoudend lage rente parten. Deze ondermijnt de vermogenspositie van pensioenfondsen en levensverzekeraars.

Pensioen

Vooral voor levensverzekeraars is de situatie penibel. Zij hebben weinig herstelmogelijkheden, zitten in een afkalvende markt en de onzekere afwikkeling van de woekerpolisaffaire staan een herstructurering van de sector in de weg.

Pensioenfondsen kunnen de lage rente nog wel ondervangen door bijvoorbeeld niet te indexeren. Deze maatregelen doen echter wel pijn, aldus het CPB.

Hypotheken

Hoewel Nederlandse banken er beduidend beter voor staan dan enkele jaren geleden, maakt het CPB zich wel zorgen over de toekomstige hypotheekverstrekking. Het Bazels Comité stelt voor om een minimumvloer voor risicogewichten in te stellen, waardoor het gemiddelde risicogewicht voor hypotheken van grote Nederlandse banken toeneemt van de huidige 11,5% naar 35-45%.

Dat zou betekenen dat de de banken €6 miljard extra kapitaal nodig hebben. In plaats van extra geld ophalen om te herkapitaliseren, kiezen banken volgens de rekenmeesters van de politiek er meestal voor de hypotheekkraan dicht te draaien.

De vraag is of andere partijen dit kunnen compenseren. Het marktaandeel van pensioenfondsen (11%) en verzekeraars (17%) op de hypotheekmarkt is afgelopen jaren gestegen, maar lijkt zich nu weer te stabiliseren, concludeert het CPB.

Exit-strategie

Onduidelijkheid over wat er gaat gebeuren met de afbouw van de obligatieportefeuille van de Europese Centrale Bank (ECB) kan volgens het planbureau leiden tot volatiliteit op de financiële markten en hogere rentes. De ECB heeft nog geen exit-strategie gepubliceerd. In de huidige vorm loopt het aankoopprogramma door tot het einde van het jaar, waarbij de bank tot wel €60 miljard per maand aan staatsobligaties opkoopt.

Het CPB brengt op verzoek van de Tweede Kamer sinds 2012 minimaal een keer per jaar een rapportage over de internationale en nationale macro-economische ontwikkelingen in samenhang met ontwikkelingen in de financiële sector. De regelmatige publicatie was een aanbeveling van Commissie-De Wit die onderzoek deed naar de financiële crisis.

Consument laat kassa’s rinkelen

Telegraaf 02.06.2017 Winkeliers hebben in het eerste kwartaal van dit jaar 4,8 procent meer omzet geboekt dan in de eerste drie maanden van 2016.

Ook het aantal verkopen steeg, blijkt uit de Kwartaalmonitor detailhandel van het CBS.

De omzet van onlineverkopen groeide met 14,8 procent. Opvallend is dat bedrijven die zowel een webwinkel als fysieke winkels hebben een sterkere omzetgroei hebben dan pure webwinkels: 16,4 procent tegen 13,6 procent.

De groei van winkels die voedingsmiddelen verkopen bedroeg 3 procent. Het waren vooral de supermarkten die goed boerden. In de non-foodsector, die met 4,1 procent op jaarbasis groeide, waren de woningwinkels de sterkhouders.

Zij profiteerden van de herstelde woningmarkt. De omzet van winkels in doe-het-zelfartikelen en keukens was ten opzichte van een jaar eerder 10,8 procent hoger.

Fysieke elektronicawinkels blijven onder druk staan door de concurrentie van webwinkels. De omzet van elektronicazaken kromp met 3,4 procent. Dat was het negende kwartaal op rij met krimp.

Het aantal openstaande vacatures was het hoogst van de afgelopen twintig jaar. Er stonden 20.000 vacatures open.

Goed nieuws voor de schatkist: het begrotingsoverschot neemt naar verwachting verder toe naar 1,3 procent in 2021. Dat blijkt uit de voorjaarsnota van het kabinet. Het overschot zorgt ervoor dat er ruimte is voor loonsverhoging voor ambtenaren.

RUIMTE VOOR LOONSVERHOGING AMBTENAREN

BB 01.06.2017 Goed nieuws voor de schatkist: het begrotingsoverschot neemt naar verwachting verder toe naar 1,3 procent in 2021. Dat blijkt uit de voorjaarsnota van het kabinet. Het overschot zorgt ervoor dat er ruimte is voor loonsverhoging voor ambtenaren.

Pensioenpremies
Het kabinet maakt 342 miljoen extra vrij om de lonen van ambtenaren te verhogen. Daarmee wil de regering de pijn verzachten van de pensioenpremies bij het ambtenarenpensioenfonds ABP. Die stegen meer dan verwacht. Het extra geld komt beschikbaar om het begrotingsoverschot verder toeneemt, naar 1,3 procent in 2012. Dit jaar gaat het waarschijnlijk om 0,2 procent van het bruto binnenlands product. Dat is iets minder dan de 0,4 procent (2,9 miljard euro) vorig jaar, toen er voor het eerst sinds 2008 weer een overschot was. Maar de komende jaren stijgt het overschot weer.

Tegenvallers
Er zijn dit jaar financiële tegenvallers, maar ook meer extra inkomsten. Er is ruimte voor onder meer een loonsverhoging voor ambtenaren, voor meer geld voor de verpleeghuizen en voor meer marechaussees, meldt minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën donderdag in de zogenoemde voorjaarsnota. Het gaat om een tussentijdse stand van zaken over de lopende begroting. In de verpleeghuiszorg stelt het kabinet, naast de eerder aangekondigde eenmalige extra honderd miljoen euro, nog eens honderd miljoen euro beschikbaar om de kwaliteit te verbeteren. Daarnaast komt er tot 2021 in totaal 145 miljoen euro bij om in deze sector extra mensen op te leiden en om- of bij te scholen.
Meevallers
Het kabinet verwacht bijna 8 miljard euro meer aan belastingen en premies dan vorig jaar in de Miljoenennota is geraamd, mede doordat de economische groei doorzet. Daardoor dalen ook de uitgaven voor werkloosheid. Verder vallen de uitgaven aan hulpmiddelen in de zorg lager uit verwacht. In de langdurige zorg stijgen de uitgaven met 176 miljoen euro, doordat bepaalde groepen aanspraak hebben op meer zorg, zoals dagbesteding en huishoudelijke hulp. Verder ziet het kabinet af van de invoering van de kostendelersnorm AOW, waarbij de AOW lager zou worden als meer mensen van 21 jaar of ouder op hetzelfde adres wonen. Ook de korting op de scholings- en monumentenaftrek is van de baan. (ANP/Red.)

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Tientallen miljoenen extra voor zorg van huisartsen

NU 01.06.2017 Huisartsen mogen volgend jaar voor enkele tientallen miljoenen euro’s meer zorg verlenen. Minister Edith Schippers van Volksgezondheid gunt de artsen meer ruimte, omdat langer thuiswonende ouderen en psychiatrisch patiënten steeds meer van hen vragen.

Schippers en de huisartsen, patiënten en zorgverzekeraars spraken donderdag af dat het budget voor huisartsen in 2018 2,5 procent mag stijgen naar een totaal van 3,5 miljard euro. De partijen verlengen daarmee in feite de afspraken die ze in 2014 hadden gemaakt.

Als huisartsen taken overnemen van medisch specialisten, zoals de bedoeling is, kunnen ze nog meer extra geld krijgen. Daarvoor is 75 miljoen euro uit het budget van de specialisten beschikbaar.

Huisartsen staan onder steeds grotere druk, waarschuwen ze. Vooral aan oudere patiënten hebben ze veel werk. Ze krijgen komend jaar meer tijd voor deze patiënten en ook extra ruimte om samen te werken met bijvoorbeeld wijkverpleegkundigen.

Lees meer over: Zorg Huisartsen

‘Staat leent in 2017 wat minder dan gedacht’

Telegraaf 01.06.2017 De Nederlandse staat hoeft dit jaar naar verwachting iets minder geld te lenen dan eerder werd gedacht. Het agentschap van de generale thesaurie van het ministerie van Financiën schat de financieringsbehoefte op dit moment op 56,8 miljard euro, waar eerder nog werd uitgegaan van 58,7 miljard euro.

De bijstelling komt vooral door een stijging van het verwachte kasoverschot. Deze daling wordt echter voor een groot deel tenietgedaan door het terugkopen van leningen die aflopen in 2018 en 2019 en door een afname van het onderpand in contanten.

De volgende actualisatie van de financieringsbehoefte vindt plaats in september, na de publicatie van de Miljoenennota 2018.

LEES MEER OVER; STAATSLENINGEN NEDERLANDSE STAAT OBLIGATIES RENTE ECB

Jeroen Dijsselbloem

Het begrotingsoverschot neemt van 0,2 procent in 2017 verder toe naar 1,3 procent in 2021

RO 01.06.2017  Het begrotingsoverschot loopt naar verwachting op van 0,2 procent van het bruto binnenlands product (bbp) in 2017 naar 1,3 procent van het bbp in 2021. Dat is een verbetering van het EMU-saldo, de inkomsten min de uitgaven van de collectieve sector, van 0,7 procentpunt ten opzichte van de Miljoenennota van vorig jaar en komt vooral door de toename van de verwachte inkomsten in 2017.

De EMU-schuld komt dit jaar naar verwachting uit op 59,4 procent bbp, een verbetering van 2,7 procentpunt (13 miljard euro) ten opzichte van de raming uit de Miljoenennota 2017. In 2010 kwam de staatsschuld voor het laatst onder de zestig procent uit. Dit schrijft minister Dijsselbloem van Financiën in de Voorjaarsnota 2017 die vandaag aan de Tweede Kamer is gestuurd. In verband met de kabinetsformatie is dit jaar een overzicht van de verwachte inkomsten en uitgaven in de komende jaren toegevoegd.

Extra uitgaven

Er is in 2017 ruimte gevonden voor noodzakelijke extra uitgaven aan de verpleeghuiszorg. Het kabinet stelt, naast de eenmalige extra honderd miljoen euro in 2017, nog eens honderd miljoen euro beschikbaar voor betere kwaliteit in de verpleeghuizen. Dit is een structurele investering vanaf 2017 in de verpleeghuiszorg. Daarnaast wordt er in de periode 2017 – 2021 in totaal 145 miljoen euro beschikbaar gesteld om in deze sector extra mensen op te leiden en om- of bij te scholen.

Vanwege de hoger dan verwachte pensioenpremie bij het ABP heeft het kabinet 342 miljoen extra vrijgemaakt, zodat er toch ruimte voor loonsverhoging voor ambtenaren is.

Het kabinet heeft 50 miljoen euro extra vrijgemaakt voor veiligheid, stabiliteit, migratiesamenwerking en opvang in de regio. Verder stijgt het budget voor ontwikkelingssamenwerking in 2017 met 62 miljoen euro, vanwege de koppeling aan het hogere geraamde bruto nationaal inkomen (bni).

Daarnaast werkt de lagere asielinstroom in 2016 door in lagere uitgaven van 170 miljoen euro aan asielopvang in 2017. Dit geld wordt teruggeboekt naar de begroting van ontwikkelingssamenwerking.

Verder stelt het kabinet structureel 20 miljoen euro extra beschikbaar voor de uitbreiding van de capaciteit van de Koninklijke Marechaussee. Hierdoor kunnen in de komende jaren ongeveer 200 extra marechaussees worden ingezet voor grensbewaking op lucht- en zeehavens.

Meevallers

Het kabinet verwacht in 2017 bijna 8 miljard euro meer aan belasting- en premieontvangsten te ontvangen dan vorig jaar in de Miljoenennota is geraamd. Vooral de btw (2,4 miljard), de vennootschapsbelasting (2,3 miljard) en de loon- en inkomensheffing (1,2 miljard) vallen hoger uit dan verwacht. Dit komt mede doordat de verwachte economische groei in 2017 doorzet.

De uitgaven aan de werkloosheid dalen met 234 miljoen euro in 2017. De werkloze beroepsbevolking komt naar verwachting dit jaar uit op 4,9 procent, waar ten tijde van de Miljoenennota 2017 nog werd uitgegaan van 6,2 procent. Verder vallen de uitgaven aan hulpmiddelen in zorg in 2017 164 miljoen euro lager uit verwacht.

Tegenvallers

Vanaf 2017 is er een tegenvaller van gemiddeld 200 miljoen euro per jaar op de OCW-begroting, voornamelijk als gevolg van hogere leerling- en studentenaantallen dan eerder geraamd. Het kabinet heeft besloten de tegenvaller in 2017 op te lossen door de inzet van meevallers. Daardoor hoeft er dit jaar niet bezuinigd te worden op de bekostiging van onderwijsinstellingen.

Ook in de langdurige zorg stijgen de uitgaven met 176 miljoen euro in 2017, doordat bepaalde groepen aanspraak hebben op meer zorg, zoals dagbesteding en huishoudelijke hulp. Verder ziet het kabinet af van de invoering van de kostendelersnorm AOW.

Deze regeling hield in dat de AOW lager wordt als meer mensen van 21 jaar of ouder op hetzelfde adres wonen. Ook de korting op de scholings- en monumentenaftrek is van de baan. De keuze hoe om te gaan met structurele dekking van deze tegenvallers wordt overgelaten aan nieuw kabinet.

Zie ook; Overheidsfinanciën

GroenLinks-leider Jesse Klaver schoof gisteren aan bij informateur Herman Tjeenk Willink. © ANP

Echte meevaller is er niet voor nieuw kabinet

Trouw 01.06.2017 Het nog te formeren kabinet kan niet rekenen op extra geld, want dat is grotendeels al uitgegeven.

Er is voor het volgend kabinet veel minder extra geld beschikbaar dan optimisten tijdens de verkiezingscampagne begin dit jaar dachten. De economie groeide harder dan gedacht en dus zou het geld tegen de plinten klotsen. Niets is minder waar, blijkt uit de Voorjaarsnota van minister Dijsselbloem van financiën.

Al tijdens het eerste deel van de kabinetsformatie, toen VVD, CDA, D66 en GroenLinks nog met elkaar onderhandelden, sijpelde uit de gesprekken naar buiten dat de partijen gewaarschuwd waren dat al dat beloofde geld er niet zou zijn.

Uit de Voorjaarsnota, het jaarlijkse overzicht over de uitvoering van de begroting van dat jaar en het eerste doorkijkje naar komende jaren, blijkt dat er dermate veel tegenvallers zijn, dat de meevallers al voor een groot deel weer uitgegeven zijn. Ook de komende jaren, want het gaat niet om eenmalige uitgaven.

Zo is er 200 miljoen euro per jaar extra naar de verpleeghuizen gegaan. Dat bedrag komt jaarlijks terug. Ook de tegenvallers bij onderwijs (meer leerlingen en studenten) zijn terugkerend en souperen dus een deel van het extra geld de komende jaren op.

Optimisten verwachtten eerder dit jaar dat er genoeg extra geld zou zijn de komende jaren om een ingrijpende belastingherziening te financieren. Daarvoor is naar schatting 5 miljard euro nodig, waarmee alle negatieve koopkrachtgevolgen van een belastingherziening zouden moeten worden voorkomen. Dat geld is er zeker niet als een nieuw kabinet niet besluit er nieuwe bezuinigingen tegenover te stellen.

Volgens het doorkijkje van Dijsselbloem zal het begrotingsoverschot (0,2 procent), dat dit jaar door alle tegenvallers toch lager uitkomt dan verwacht, de komende jaren wel groeien. Tot uiteindelijk 1,4 procent (rond 12 miljard euro) aan het einde van de nieuwe kabinetsperiode in 2021.

Vergrijzing

Dat overschot kan niet zomaar uitgegeven worden. Opeenvolgende kabinetten pleitten voor een overschot om extra uitgaven door de vergrijzing in de jaren na 2021 op te kunnen vangen. Het zogeheten houdbaarheidstekort, waarin wel met die extra uitgaven rekening wordt gehouden, laat dan ook een veel lager cijfer zien. Daarmee komt de begroting in 2021 grosso modo uit op noch een tekort, noch een overschot.

Belangrijke tegenvallers voor de overheidsbegroting zijn, naast de hogere zorguitgaven en de tegenvallers bij onderwijs, de veel lagere inkomsten uit het aardgas.

De Voorjaarsnota is voor de formerende politici extra slecht nieuws als bijvoorbeeld de brief van staats-secretaris Van Rijn van volksgezondheid aan de Kamer erbij betrokken wordt. In die brief becijferde hij dat er voor de verpleeghuiszorg de komende jaren 2 miljard euro extra nodig is om die sector aan de kwaliteitsnormen te laten voldoen die de Kamer wil stellen.

De cijfers van Dijsselbloem gaan overigens uit van de puur theoretische veronderstelling dat een nieuw kabinet het beleid ongewijzigd laat. Door bijvoorbeeld te bezuinigen op bestaande uitgaven zou ruimte voor nieuw beleid kunnen worden gecreëerd.

Bovendien zijn zijn cijfers gebaseerd op aannames over de prestaties van de economie de komende jaren. Of die aannames nog kloppen kan voor het eerst media deze maand worden nagegaan als het Centraal Planbureau met de nieuwste doorrekeningen komt.

Het kabinet houdt dit jaar geld over, maar minder dan verwacht

Trouw 01.06.2017 Demissionair minister van financiën Jeroen Dijsselbloem benadrukte wel dat een nieuw kabinet een aantal problemen snel zal moeten aanpakken. © ANP

Een nieuw kabinet krijgt dit jaar en de komende jaren te maken met flinke meevallers. In 2021 is er naar verwachting 10,7 miljard euro over. Bovendien zakt de staatsschuld voor het eerst sinds 2010 onder de 60 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Daarmee voldoet het kabinet aan het in Brussel afgesproken maximum.

De meevallers zijn onder meer te danken aan een groeiende economie, waardoor er meer werkgelegenheid is en meer geld wordt uitgegeven en doordat er meer belasting binnenkomt bij het rijk. 

Toch valt het overschot wat tegen vergeleken met eerdere voorspellingen. Het Centraal Planbureau (CPB) voorspelde in maart nog een overschot van 0,5, maar in zijn vandaag gepubliceerde voorjaarsnota houdt demissionair minister van financiën Jeroen Dijsselbloem rekening met een overschot van 0,2.

Er zijn daarnaast veel problemen die een nieuw kabinet snel zal moeten aanpakken, benadrukte Dijsselbloem vanmorgen bij de presentatie van de voorjaarsnota. Zo loopt de woningmarkt loopt vast en is er in het onderwijs is er behoefte aan veel extra ondersteuning, aldus Dijsselbloem.

Hoewel het demissionaire kabinet geen nieuw beleid uit mag voeren, wordt er op verschillende terreinen meer geld uitgegeven. Zo werd eerder al bekend dat er extra geld zou gaan naar de verpleeghuizen. Het kabinet stelt, naast de eenmalige extra honderd miljoen euro in 2017, nog eens honderd miljoen euro beschikbaar die de kwaliteit van de zorg in de verpleeghuizen moet verbeteren. Het kabinet wil daarnaast tot en met 2021 meer geld beschikbaar stellen om extra mensen op te leiden en bij te scholen.

Rustiger vaarwater

Het demissionair kabinet heeft daarnaast een streep gezet door plannen om de mantelzorg te schrappen. Hierdoor worden ouderen die bij hun kind inwonen niet gekort op AOW. Ook is er geld vrijgemaakt voor het uitbreiden van de Koninklijke Marechaussee, een loonsverhoging voor ambtenaren en kan het budget voor ontwikkelingssamenwerking met 62 miljoen omhoog.

Dat er op dit moment nog geen nieuw kabinet is gevormd is volgens Dijsselbloem geen ramp. “De begroting is nu in rustig vaarwater gebracht en met deze economische ontwikkeling gaat dat heel snel verder de goeie kant op”. Voor een gezonde begroting maakt het niet zo veel uit of een nieuw kabinet snel aantreedt of het oude nog even blijft zitten, aldus Dijsselbloem.

Maar mocht het demissionaire kabinet nog de begroting 2018 voor Prinsjesdag moeten opstellen, dan is het “onvermijdelijk” dat er nieuw beleid inkomt, zegt de minister. Er zal extra geld beschikbaar worden gesteld voor knelpunten, bijvoorbeeld om de koopkracht voor bepaalde groepen op peil te houden. “We gaan niet problemen laten ontstaan of laten oplopen.”

Voorjaarsnota: 8 mld naar staatskas

Telegraaf 01.06.2017 Nederland draagt dit jaar in totaal bijna 8 miljard euro meer naar de staatskas aan belastingen en premies dan eerder geraamd. Vooral de btw (2,4 miljard), de vennootschapsbelasting (2,3 miljard) en de loon- en inkomensheffing (1,2 miljard) vallen hoger uit dan gedacht.

Dat blijkt uit de tussentijdse stand van zaken van de begroting van 2017, de zogenaamde voorjaarsnota, die het kabinet donderdag bekend maakt. De extra miljarden zijn te danken aan de economische groei en zorgen voor overschotten op de begroting. Ook daalt de werkloosheid harder dan eerder gedacht en komt daarmee dit jaar naar verwachting uit op 4,9 procent. Een andere meevaller zit in de uitgaven aan hulpmiddelen in de zorg. Die vallen 164 miljoen lager uit dan geraamd.

Dit jaar nog gebruikt het demissionaire kabinet een deel van het geld om de verpleeghuiszorg te spekken. Ook wordt er 342 miljoen euro gereserveerd voor de verwachte stijging van de ambtenarenpensioenpremies, zodat er financiële ruimte overblijft voor stijging van loonsverhoging voor ambtenaren.

Verder gaat er nog 50 miljoen extra naar opvang in de regio en 62 miljoen naar ontwikkelingssamenwerking, vanwege de koppeling aan het hoger geraamde nationaal inkomen. Doordat er minder asielzoekers ons land inkomen, dalen de uitgaven daarvoor met 170 miljoen euro. Dat geld wordt teruggeboekt naar de begroting van ontwikkelingssamenwerking.

Voor de uitbreiding van de Koninklijke Marechaussee stelt het kabinet 20 miljoen euro beschikbaar. Hierdoor kunnen in de komende jaren zo’n 200 extra marechaussees worden ingezet voor onder andere luchthaven Schiphol.

Ook is er geld nodig om enkele tegenvallers op de begroting op te vangen. Zo is er vanaf 2017 een gat van zo’n 200 miljoen euro binnen de Onderwijsbegroting doordat er meer leerlingen en studenten zijn dan gedacht. Ook stijgen de kosten voor de zorg voor ouderen en gehandicapten met 176 miljoen euro, doordat bepaalde groepen aanspraak hebben op meer zorg, zoals dagbesteding en huishoudelijke zorg.

Wat er overblijft van het begrotingsoverschot, gaat naar de staatsschuld. Die komt daarmee dit jaar uit op 59,4 procent, voor het eerst sinds 2010 onder de Europa geëiste grens van 60 procent.

Het demissionaire kabinet gaat vandaag ook met de billen bloot wat betreft openstaande rekeningen voor het volgende kabinet. Zo werkt het extra geld voor de verpleeghuiszorg en de problemen binnen de Onderwijsbegroting de komende jaren nog door. Verder wordt de mantelzorgboete geschrapt, wat een bezuiniging van 200 miljoen moest opleveren, maar dat is inmiddels in de boeken weggewerkt.

Door de groeiende economie wordt echter alsnog een begrotingsoverschot van zo’n 11 miljard euro verwacht tegen 2021. Veel partijen willen daarmee onder andere inzetten op lastenverlichting.

Kabinet verwacht meevaller van 8 miljard euro in 2017

NU 01.06.2017 Het kabinet verwacht voor dit jaar bijna 8 miljard euro meer op te halen aan belastingen en premies dan eerder in de Miljoenennota op Prinsjesdag vorig jaar werd geraamd.

De meevallers komen vooral van de btw (2,4 miljard), de vennootschapsbelasting (2,3 miljard) en de loon- en inkomensheffing (1,2 miljard). 

Dat staat in de Voorjaarsnota die demissionair minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem donderdag naar de Tweede Kamer stuurt. De Voorjaarsnota laat zien welke wijzigingen er door het kabinet zijn doorgevoerd ten opzichte van de Miljoenennota.

De meevaller is te danken aan de aantrekkende economie, die doet het in 2017 beter dan aanvankelijk werd gedacht.

Zo daalt de werkloosheid met de huidige verwachting naar 4,9 procent van de beroepsbevolking. Bij de presentatie van de Miljoenennota in september vorig jaar werd uitgegaan van een werkloosheidspercentage van 6,2 procent.

Daardoor dalen de kosten aan uitkeringen met 234 miljoen euro. Tegelijkertijd wordt er meer inkomstenbelasting geïnd omdat er meer mensen aan het werk zijn. Ook aan hulpmiddelen in de zorg wordt minder uitgegeven dan verwacht: 164 miljoen euro.

In de Voorjaarsnota staat verder dat het begrotingsoverschot dit jaar uitkomt op 0,2 procent van het bbp en verder oploopt naar 1,3 procent in 2021. De staatsschuld blijft dit jaar net onder de door Europa gestelde grens van 60 procent van het bbp. Ook dit is een gunstiger beeld vergeleken met de Miljoenennota op Prinsjesdag.

Tegenvallers

Bij de positieve cijfers is een kanttekening op zijn plaats. Het Centraal Planbureau (CPB) becijferde in maart dat het begrotingsoverschot dit jaar zou uitkomen op een half procent.

Het ministerie van Financiën legt dit verschil van 0,3 procentpunt uit als gevolg van beleid. Het planbureau presenteert de kale cijfers, vervolgens kunnen die in dit geval lager uitvallen als gevolg van politieke keuzes.

Er zijn sowieso tegenvallers te melden. Eerder sprak Dijsselbloem van een tekort op de begroting van het ministerie van Onderwijs van “enkele honderden miljoenen”. Nu is het duidelijk dat het om 200 miljoen euro per jaar gaat. Een gevolg van te laag ingeschatte leerling- en studentenaantallen.

De langdurige zorg valt voor dit jaar 176 miljoen euro duurder uit omdat sommigen aanspraak hebben op meer zorg.

Ook de voorgenomen bezuiniging van de scholings- en monumentenaftrek is van de baan. De Tweede Kamer had grote problemen met de plannen waarop het kabinet afzag van de bezuiniging. De tegevallers voor dit jaar worden gedekt met de meevallers.

Staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) liet woensdag aan de Kamer weten dat de verpleeghuizen per jaar 2,1 miljard euro nodig hebben om op een gewenst niveau te blijven. Daarmee legt de demissionair bewindsman deze opdracht neer bij een volgend kabinet.

Nieuw beleid

Dankzij de goede economische ontwikkelingen, maakt het niet zoveel uit of een nieuw kabinet snel aantreedt of dat het huidige nog even blijft zitten, laat Dijsselbloem in een reactie weten.

Mocht het demissionaire kabinet nog de begroting 2018 voor Prinsjesdag moeten opstellen, dan is het ”onvermijdelijk” dat er nieuw beleid inkomt, zegt de minister. Er zal extra geld beschikbaar worden gesteld voor knelpunten, bijvoorbeeld om de koopkracht voor bepaalde groepen op peil te houden. ”We gaan niet problemen laten ontstaan of laten oplopen.”

Hoewel het overschot aan het eind van een volgende kabinetsperiode vermoedelijk oploopt tot ongeveer 11 miljard euro, vindt Dijsselbloem het vooral belangrijk te kijken naar hoe de overheidsfinanciën er op de langere termijn voor staan.

“Kunnen we dan ook de AOW, de zorg en het onderwijs betalen?”, vraagt de bewindsman zich af. Hij waarschuwt zijn opvolger daarom voor een te los uitgavebeleid.

Mantelzorgboete

De zogenoemde ‘mantelzorgboete’ is definitief van de baan. Op het plan van staatssecretaris Jetta Klijnsma (Sociale Zaken) kwam veel kritiek, omdat het immers financieel minder aantrekkelijk zou worden om als ouder een kind of als kind een ouder in huis te nemen om mantelzorg te verlenen. Volgens sommigen wordt het daardoor zelfs onmogelijk gemaakt.

Eerder werd al duidelijk dat de plannen de ijskast ingaan, waardoor de wijziging geen verrassing is voor de lopende begroting. Hoe de lagere inkomsten voor de komende jaren moet worden opgelost, is aan een volgend kabinet.

Uitgaven

Om een volgend kabinet meer inzicht te geven in de financiën, is er een overzicht van de inkomsten en uitgaven voor de komende jaren toegevoegd.

Voor 2017 stelt het kabinet 100 miljoen euro beschikbaar voor de verpleeghuiszorg. Dat komt bovenop de al eerder aangekondigde eenmalige 100 miljoen euro extra. Daarbij is er 145 miljoen euro beschikbaar gesteld tot 2021 om extra mensen op te leiden en om- of bij te scholen.

Ambtenaren kunnen een loonsverhoging tegemoetzien dankzij hogere inkomsten van het rijk uit pensioenpremies. Het gaat in totaal om 342 miljoen euro.

Verder gaat er 50 miljoen euro extra naar veiligheid, stabiliteit, migratiesamenwerking en opvang in de regio. Het budget voor ontwikkelingssamenwerking stijgt dit jaar met 62 miljoen euro.

De lagere asielinstroom in 2016 heeft ook nog effect op dit jaar. Er is 170 miljoen euro minder nodig dan gedacht voor de opvang. Dit geld gaat terug naar de begroting van ontwikkelingssamenwerking.

De Koninklijke Marechaussee krijgt er structureel 20 miljoen euro bij van het kabinet. Hiermee moeten tweehonderd extra marechaussees worden ingezet voor de grensbewaking op lucht- en zeehavens.

Lees meer over: Voorjaarsnota

Minister Dijsselbloem van Financiën.
Groeiende economie doet wonderen voor staatskas: in 2021 ruim 9 miljard ‘over’

Dijsselbloem heeft goed nieuws voor nieuw te vormen kabinet in voorjaarsnota

VK 01.06.2017 In 2021 heeft Nederland naar verwachting een begrotingsoverschot van 1,3 procent van het bruto binnenlands product (de omvang van de economie). In euro’s: in dat jaar ontvangt de overheid 9,1 miljard euro meer dan dat zij uitgeeft. Dat is het goede nieuws dat minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem in zijn voorjaarsnota meegeeft aan de partijen die onderhandelen over een nieuw te vormen kabinet.

Nog een opsteker: dit jaar zakt de staatsschuld voor het eerst sinds 2010 onder de 60 procent van het bbp. Daarmee voldoet Nederland aan het in Brussel afgesproken plafond. Moest het vorige kabinet nog 50 miljard bezuinigen om het tekort en de te hoge staatsschuld onder controle te krijgen, het volgende kabinet begint de rit met een chique balans waar de Europese Commissie enkel goedkeurend bij zal kunnen knikken.

De positieve cijfers zijn te danken aan een groeiende economie. Meer werkgelegenheid, meer bedrijvigheid en meer consumptie betekenen meer belastinginkomsten en minder uitgaven aan uitkeringen. Opgeteld rekent Dijsselbloem op een meevaller van bijna 8 miljard in 2017. Daardoor blijft onderaan de streep geld over.

De staatsschuld krimpt wanneer de economie groeit, omdat de schuld wordt uitgedrukt als percentage van de omvang van die economie. Hoe groter de totale Nederlandse omzet, hoe kleiner (relatief) de staatsschuld.

Betekenen deze positieve cijfers dat een nieuwe regering straks een grote zak geld ter beschikking heeft om naar hartelust te spenderen? Niet direct. Die 9,1 miljard overschot in 2021 is nog ver weg en komt er enkel als een volgende ministersploeg de hand strak op de knip houdt. Dat zal niet gebeuren. Zelfs het demissionaire kabinet is al aan het interen op de meevallers, blijkt uit Dijsselbloems voorjaarsnota.

Het Centraal Planbureau (CPB) voorspelde in maart dat het overschot dit jaar zou uitkomen op 0,5 procent, maar wat blijkt: het wordt een overschotje van 0,2 procent. Want hoewel de vertrekkende ministersploeg geen nieuw beleid mag maken, slaagt ze er wel in op tal van terreinen nog wat extra geld uit te geven. En naast meevallers zijn er ook tegenvallers, kosten die hoger uitvallen dan vooraf was ingeboekt.

De verpleeghuiszorg krijgt er 100 miljoen bij, een bedrag dat in de komende jaren nog zal oplopen. De langdurige zorg kost 176 miljoen meer dan was geraamd, omdat meer mensen recht blijken te hebben op dagbesteding en huishoudelijke hulp. Door stijgende pensioenpremies moet het kabinet 340 miljoen extra uitgeven aan ambtenarensalarissen.

De regering besteedt zo’n 130 miljoen extra aan veiligheid, migratie en ontwikkelingssamenwerking. De onderwijskosten vallen hoger uit doordat het aantal leerlingen hoger blijkt dan geraamd: een tegenvaller van 200 miljoen euro. En de beruchte ‘mantelzorgboete’ is van de baan.

Een p.s. van Dijsselbloem: het volgende kabinet mag zelf uitzoeken hoe ‘om te gaan met de structurele dekking van deze tegenvallers’.

Volg en lees meer over:  POLITIEK   NEDERLAND   ECONOMIE

Voorjaarsnota: kabinet rekent op meevaller van miljarden

Elsevier 01.06.2017 Het kabinet verwacht dit jaar bijna 8 miljard euro meer aan belastingen en premies op te halen dan in eerste instantie werd gedacht. De staatskas profiteert van de aantrekkende economie.

Het gaat om een meevaller van bijna 8 miljard ten opzichte van de schatting die in de Miljoenennota op Prinsjesdag werd gepresenteerd. Dat blijkt uit de voorjaarsnota – de tussentijdse update van de begroting van dit jaar – die het kabinet donderdag publiceerde.

Er is groei. 

Waarom blijft koopkracht zorgenkindje

Economische groei

De meevaller komt vooral uit hogere inkomsten van de BTW (2,4 miljard euro) en de vennootschapsbelasting (2,3 miljard). Daarnaast viel de loon- en inkomensheffing 1,2 miljard euro hoger uit dan verwacht.

Het ministerie van Financiën meldt donderdag ook dat het begrotingsoverschot oploopt van 0,2 procent van het bruto binnenlands product in 2017 naar 1,3 procent in 2021. Daarnaast daalt de werkloosheid sneller en eerder dan is ingecalculeerd.

De economische groei heeft een duidelijk effect op de financiën van de overheid. Het werkloosheidspercentage ligt in 2017 naar verwachting rond de 4,9 procent. In de Miljoenennota ging het kabinet nog uit van 6,2 procent. De uitgaven aan werkloosheid dalen met meer dan 200 miljoen euro.

Ook tegenvallers

Omdat het aantal asielzoekers dit jaar daalde, wordt er minder aan asielzoekersopvang uitgegeven: een adling van 170 miljoen euro. Wel besteedt het kabinet meer geld aan opvang in de regio (50 miljoen meer).

Meer: dit verandert er in 2017 in uw portemonnee

Niet bij alle ministeries verloopt alles voorspoedig. Structureel moet het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap 200 miljoen euro meer aan onderwijs besteden, vanwege te laag ingeschatte studentencijfers. Het kabinet trekt ook meer geld uit voor de zorg, Justitie (de politie en de Marechaussee) en Ontwikkelingssamenwerking.

Het kabinet lost ook een deel van de staatsschuld af en geeft veel geld uit aan de loonsverhoging voor ambtenaren.

  Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier Weekblad.

RUIMTE VOOR LOONSVERHOGING AMBTENAREN

BB 01.06.2017 Goed nieuws voor de schatkist: het begrotingsoverschot neemt naar verwachting verder toe naar 1,3 procent in 2021. Dat blijkt uit de voorjaarsnota van het kabinet. Het overschot zorgt ervoor dat er ruimte is voor loonsverhoging voor ambtenaren.

Pensioenpremies
Het kabinet maakt 342 miljoen extra vrij om de lonen van ambtenaren te verhogen. Daarmee wil de regering de pijn verzachten van de pensioenpremies bij het ambtenarenpensioenfonds ABP. Die stegen meer dan verwacht. Het extra geld komt beschikbaar om het begrotingsoverschot verder toeneemt, naar 1,3 procent in 2012.

Dit jaar gaat het waarschijnlijk om 0,2 procent van het bruto binnenlands product. Dat is iets minder dan de 0,4 procent (2,9 miljard euro) vorig jaar, toen er voor het eerst sinds 2008 weer een overschot was. Maar de komende jaren stijgt het overschot weer.

Tegenvallers
Er zijn dit jaar financiële tegenvallers, maar ook meer extra inkomsten. Er is ruimte voor onder meer een loonsverhoging voor ambtenaren, voor meer geld voor de verpleeghuizen en voor meer marechaussees, meldt minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën donderdag in de zogenoemde voorjaarsnota.

Het gaat om een tussentijdse stand van zaken over de lopende begroting. In de verpleeghuiszorg stelt het kabinet, naast de eerder aangekondigde eenmalige extra honderd miljoen euro, nog eens honderd miljoen euro beschikbaar om de kwaliteit te verbeteren. Daarnaast komt er tot 2021 in totaal 145 miljoen euro bij om in deze sector extra mensen op te leiden en om- of bij te scholen.

Meevallers
Het kabinet verwacht bijna 8 miljard euro meer aan belastingen en premies dan vorig jaar in de Miljoenennota is geraamd, mede doordat de economische groei doorzet. Daardoor dalen ook de uitgaven voor werkloosheid.

Verder vallen de uitgaven aan hulpmiddelen in de zorg lager uit verwacht. In de langdurige zorg stijgen de uitgaven met 176 miljoen euro, doordat bepaalde groepen aanspraak hebben op meer zorg, zoals dagbesteding en huishoudelijke hulp. Verder ziet het kabinet af van de invoering van de kostendelersnorm AOW, waarbij de AOW lager zou worden als meer mensen van 21 jaar of ouder op hetzelfde adres wonen. Ook de korting op de scholings- en monumentenaftrek is van de baan. (ANP/Red.)

GERELATEERDE ARTIKELEN;

De staatsschuld is weer EU-proof

AD 01.06.2017 De staatsschuld bedraagt dit jaar 13 miljard euro minder dan op Prinsjesdag nog werd verwacht. Voor het eerst sinds 2010 voldoet Nederland daarmee aan de Europese staatsschuldnorm. 

Daarnaast zal Nederland ook in 2017 een begrotingsoverschot boeken, van 0,2 procent, stelt demissionair minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem in zijn voorjaarsnota.

De staatsschuld mag maximaal 60 procent van het nationaal inkomen bedragen, zo luidt de afspraak in Brussel. Nederland voldeed daar jarenlang niet aan, als gevolg van opeenvolgende begrotingstekorten en de redding van banken zoals ABN Amro. Dit jaar duikt de staatsschuld met 59,4 procent voor het eerst weer onder de afgesproken norm. Ter vergelijking: de Griekse staatsschuld bedraagt nog altijd ruim 170 procent van het bruto binnenlands product.

Niet alleen hosanna

Door de groeiende economie regent het belastingmeevallers. Zo verwacht Dijsselbloem meer btw (2,4 miljard), vennootschapsbelasting (2,3 miljard) en loon- en inkomensheffing (1,2 miljard). In totaal komt er bijna 8 miljard euro meer aan belastingen en premies binnen dan hij op Prinsjesdag verwachtte.

Maar het is niet alleen hosanna. De Onderwijsbegroting komt de komende jaren 200 miljoen euro per jaar tekort, doordat meer leerlingen naar school gaan dan verwacht. Voor dit jaar heeft het kabinet dat tekort weten op te lossen, maar de gaten in de jaren daarna mag een volgend kabinet dichten. Datzelfde geldt voor een tegenvaller van 176 miljoen euro in de langdurige zorg.

Meer geld voor zorg

Tegelijkertijd heeft het demissionaire kabinet besloten meer geld uit te trekken voor de verpleeghuiszorg. Behalve een eenmalige impuls van 100 miljoen euro komt er ook een langjarige stimulans voor eenzelfde bedrag om de kwaliteit in verpleeghuizen te verhogen. Daarnaast is er tussen 2017 en 2021 in totaal 145 miljoen euro beschikbaar om extra zorgmedewerkers op te leiden of om- of bij te scholen. Deze bedragen tellen echter bij lange na niet op bij de 2,1 miljard euro die volgens demissionair staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) op jaarbasis extra nodig is voor de verpleeghuiszorg. Ook dat mag een volgend kabinet regelen.

Verder is er goed nieuws voor ambtenaren. Het kabinet trekt alsnog 342 miljoen euro uit om de hogere pensioenpremies bij ambtenarenpensioenfonds ABP te kunnen betalen. Hierdoor is er toch ruimte voor loonsverhoging voor ambtenaren.

Waar komt die ‘miljardentegenvaller voor nieuw kabinet’ vandaan?

Elsevier 24.05.2017 Het kabinet dat de opvolger moet worden van Rutte II dacht te kunnen profiteren van extra financiële ruimte, maar daarvan blijkt geen sprake. Vanwege tekorten op het ministerie van Volksgezondheid en het ministerie van Onderwijs, moet het nieuwe kabinet zelfs rekening houden met een tekort.  Dat melden althans NOS en De Telegraaf op basis van bronnen in Den Haag.

In maart publiceerde het Centraal Planbureau een prognose, waaruit bleek dat de nieuwe coalitie kon rekenen op een begrotingsoverschot van ongeveer 3,5 miljard euro in 2017. Door tegenvallers in de zorg en het onderwijs, gaat het nu om een tekort van 1 miljard.

#Formatie: VVD en CDA kunnen D66 niet overhalen om met CU te formeren

‘Juridische blunders’ door Van Rijn

Volgens De Telegraaf valt het tekort vooral te wijten aan het ministerie van Volksgezondheid. Het ministerie zou een aantal ‘juridische blunders’ zijn begaan. De overheid heeft ervoor gezorgd dat het ministerie de komende jaren miljarden moet investeren in de verpleeghuiszorg, veel eerder dan verwacht.

Het gaat om een uitspraak van het Zorginstituut. Staatssecretaris Martin van Rijn (PvdA) liet het instituut bepalen hoeveel geld er nodig is voor betere verpleeghuiszorg. Omdat de staatssecretaris deze opdracht heeft gegeven, is de uitspraak juridisch bindend geworden. Het bedrag kan oplopen tot 2 miljard in 2021, zeggen anonieme bronnen.

Voorjaarsnota besproken in ministerraad

Het ministerie van Financiën ontkent dat er sprake is van een tekort. Het kabinet bespreekt de voorjaarsnota woensdag in de ministerraad – die een half uur eerder begint dan normaal. Dan moet meer duidelijk worden over de berichten. Volgende week wordt de voorjaarsnota gepubliceerd.

  Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier

Nieuw kabinet zit financieel minder ruim dan gedacht – hoe ernstig is het?

Vijf vragen over tegenvallers voor nieuwe kabinet

VK 24.05.2017  Het nieuwe kabinet heeft het financieel niet zo ruim als tijdens de verkiezingscampagne nog werd gedacht. Onverwachte tegenvallers duiken nu op. Hoe ernstig is de situatie?

Tegenvallers? En de economische groei dan?

Volgens informateur Edith Schippers kwam minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën gedurende de formatie – toen GroenLinks nog met het ‘motorblok’ van CDA, VVD en D66 onderhandelde – met een vervelende boodschap. Het nieuw te vormen kabinet moet niet denken dat er door de economische groei opeens ook exponentieel veel te besteden zal zijn. Dijsselbloem kondigde volgens Schippers een aantal financiële tegenvallers aan en zei dat er ook in ‘lopende dossiers’ van het huidige, demissionaire kabinet nog financiële addertjes onder het gras zitten.

Wat zijn de tegenvallers?

Jeroen Dijsselbloem van Financiën kwam gedurende de formatie naar informateur Edith Schippers met een vervelende boodschap. © ANP

Het gaat daarbij om uitgaven aan onder meer onderwijs, justitie en verpleegzorg. De onderwijsuitgaven vallen enkele honderden miljoenen euro’s hoger uit dan begroot doordat de leerlingenaantallen verkeerd zijn ingeschat. Bij het ministerie van Veiligheid en Justitie zit mogelijk een tegenvaller doordat de al begrote verhoging van griffierechten niet doorgaat.

Bovendien heeft het huidige kabinet beloofd meer extra geld voor justitie vrij te maken. Dat deed het ook rondom de verpleegzorg. De Telegraaf meldt vandaag dat staatssecretaris Van Rijn van Volksgezondheid er per ongeluk voor heeft gezorgd dat het komende kabinet meteen bij aantreden honderden miljoenen naar de verpleeghuiszorg moet loodsen. Het bedrag loopt op tot ruim 2 miljard in 2021.

De bedoeling was om geld uit te geven zodra duidelijk was waar welke behoefte aan was. De Telegraaf stelt dat Van Rijn een advies heeft bedoeld te vragen aan het Zorginstituut over de verpleegzorgkosten, maar nu vast zit aan een juridisch bindende uitspraak daarover en verplicht is het geld uit te geven. Volgens Van Rijn is dit geen onaangename, onverwachte tegenvaller. Alle politieke partijen willen de verpleeghuiszorg verbeteren, zei de staatssecretaris, en dat kost nu eenmaal geld.

Er is bovendien sprake van een ruilvoettegenvaller. Wat is dat?

Er schuilen tegenvallers in de ruilvoetproblematiek en in de monumentenaftrek

De zogenoemde ruilvoetproblematiek levert vanaf 2019 een tegenvaller op van circa 600 miljoen euro. Kort gezegd komt dat probleem erop neer dat de miljardenuitgaven van de overheid aan vooral ambtenarensalarissen niet in de pas lopen met de gewone loonontwikkeling. Vooraf is de afspraak: de uitgaven van het Rijk mogen niet meer stijgen dan de inflatie. Maar als de lonen in de markt harder stijgen dan de inflatie, geldt dat ambtenarensalarissen daar niet bij mogen achterblijven. Gevolg is dat departementen meer loonkosten hebben, terwijl ze volgens eerdere afspraken minder mogen uitgeven. Dat is een ruilvoettegenvaller.

Om het rijtje tegenvallers compleet te maken: Er schuilt er ook nog een in de monumentenaftrek. Die belastingaftrek voor het onderhoud van monumenten zou geschrapt worden, maar dat gaat niet door.

Om hoeveel geld gaan al die tegenvallers?

Dat is niet exact te specificeren zonder de zogenoemde Voorjaarsnota. Dat overzicht van hoe de overheidsfinanciën er in het lopende begrotingsjaar voor staan, komt volgende week van het ministerie van Financiën. Volgens bronnen van de NOS zou eruit blijken dat het volgende kabinet niet begint met een overschot op de begroting, maar een tekort van 1 miljard.

Minister Dijsselbloem ontkent het bericht krachtig. ‘Pertinent onjuist.’ De bron die de NOS heeft ingefluisterd snapt niets van begrotingen, zei de bewindsman. Dijsselbloem erkende dat er ‘forse tegenvallers’ in de Voorjaarsnota zullen staan, maar er blijft volgend jaar en de jaren erna een begrotingsoverschot.

De tegenvallers waar het nu over gaat, zijn acuut. Die spelen al volgend jaar of het jaar daarna. © ANP

Waar komt het idee vandaan dat er geld genoeg zou zijn?

De tegenvallers waar het nu over gaat, zijn acuut. Die spelen al volgend jaar of het jaar daarna. Waar het in de verkiezingscampagne over ging was de financiële situatie in 2021, het laatste jaar van het volgende kabinet als het de vier jaar volmaakt. Dat heeft te maken met de doorrekening van het Centraal Planbureau van de verkiezingsprogramma’s. De bedragen die daaruit rolden gingen allemaal over 2021. In dat jaar voorspelt het CPB een begrotingsoverschot van 1,3 procent van het bruto binnenlands product – in euro’s is dat dan 9,1 miljard. Het CBS stelde het overschot in 2016 op 3 miljard.

Maar een begrotingsoverschot is een keuze. Er zijn tal van politieke wensen die in de formatie geregeld moeten worden die geld kosten. Denk aan kleinere klassen, de krijgsmacht, verpleegzorg en een nieuw belastingstelsel. Zonder te bezuinigen op andere posten, is het voorspelde overschot in een oogwenk veranderd in een begrotingstekort zodra er geld gaat naar de grote verlangens van het nieuwe kabinet.

Volg en lees meer over:  POLITIEK  ECONOMIE  NEDERLAND

‘Tekort van 1 miljard op begroting nieuw kabinet’

AD 24.05.2017 Door tegenvallers is het overschot op de begroting van het kabinet volledig verdampt. Er zou nu zelfs sprake zijn van een tekort van 1 miljard euro, zo bevestigen bronnen in Den Haag aan de NOS. Het ministerie van Financiën ontkent de berichtgeving tegen deze redactie. Vandaag wordt de voorjaarsnota besproken in de ministerraad. Naar verwachting wordt dan meer bekend over eventuele tegenvallers. Vooral in de zorg en het onderwijs liep het financieel minder voorspoedig dan berekend en ook op andere gebieden waren er tegenvallers, aldus de NOS.

Het nieuws zou een flinke domper voor het nog te vormen kabinet zijn. In eerste instantie ging men ervan uit dat het nieuwe kabinet zo’n 3,5 miljard extra te besteden zou hebben.

Paniek om fikse tegenvaller

Telegraaf 24.05.2017 Een nieuw kabinet moet door een juridische blunder van het ministerie van Volksgezondheid stevig de hand op de knip houden, melden bronnen aan De Telegraaf.

Onbedoeld heeft het departement ervoor gezorgd dat de overheid de aankomende jaren al verplicht is om aan verpleeghuiszorg miljarden euro’s uit te geven. Het gaat volgend jaar al om honderden miljoenen, oplopend tot zo’n 2,1 miljard in 2021, wordt gemeld. Verwacht werd dat dit pas op termijn het geval zou zijn.

Een ander een gapend gat van 600 miljoen op de begroting is ontstaan vanwege ruilvoetproblematiek. Eerder werd al bekend dat er ook bij het ministerie van Onderwijs grote tekorten zijn. Ingewijden reageren ontsteld.

Het miljardentekort voor de verpleeghuiszorg is in principe uit goede bedoelingen ontstaan. Ruim voor de verkiezingen was compleet politiek Den Haag – van PVV tot GroenLinks – het er over eens dat de kwaliteit in de verpleeghuiszorg tekortschiet. Meer handen aan het bed, was het credo.

Een aantal partijen wilde echter dat dit geld pas zou worden ingeboekt, als het ook daadwerkelijk nodig was. Onverklaarbaar is het namelijk nog steeds dat het ene verpleeghuis veel meer geld opslurpt dan het andere, terwijl hun bewoners evenveel zorg krijgen. Personeel opleiden kost bovendien tijd, zo klonk het. Pas op termijn hoeft er dus pas meer geld naar extra krachten.

Bezuinigen

Politieke partijen die aan de onderhandelingstafel hebben gezeten zijn echter ruw wakker geschud door nieuws vanuit het ministerie van Volksgezondheid en Financiën. Doordat staatssecretaris Van Rijn (Volksgezondheid) het Zorginstituut heeft laten bepalen wat er nodig is voor betere verpleeghuiszorg, is de uitspraak van deze instelling juridisch bindend geworden. Het betekent dat er al veel sneller en veel meer geld naar de ouderenzorg moet. Het gaat volgend jaar al om honderden miljoenen, oplopend tot zo’n 2,1 miljard in 2021, wordt gemeld.

Het verraste onderhandelaars aan de formatietafel, bevestigen betrokkenen. Toch kwamen zij mede vanwege de ’aap uit de mouw’ met elkaar overeen om iets te doen aan de ’houdbaarheid van de overheidsfinanciën’, oftewel te gaan hervormen en bezuinigen. Hoe die bezuinigingen moesten worden ingevuld, daar kwamen VVD, CDA, D66 en GL niet meer aan toe. De gesprekken waren toen al afgeketst op strubbelingen over migratie.

Bij meerdere fracties wordt het verpleeghuisincident als ’angstaanjagend onhandig’ beschouwd. Gevreesd wordt namelijk dat het ook voor andere sectoren ingrijpende gevolgen heeft. „Gaan we nu straks ook juridisch vastleggen hoeveel leerlingen er maximaal in een klas mogen zitten en welk bedrag daar tegenover staat?”, schetst een geschrokken betrokkene het probleem.

LEES MEER OVER; KABINET BEGROTING MINISTERIE VAN VOLKSGEZONDHEIDMARTIN VAN RIJN

Tegenvallers begroting

Telegraaf 24.05.2017 Het kabinet moet forse tegenvallers op de begroting incasseren, maar er blijft volgend jaar en de jaren erna een begrotingsoverschot. Dat heeft minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën woensdagochtend benadrukt. ,,We bereiken dit jaar al een mooi overschot en dat loopt de komende jaren behoorlijk op”, zei Dijsselbloem.

Hij veegde de vloer aan met berichten dat het overschot zou omslaan in een tekort. Wie ,,dit verhaal heeft verspreid heeft geen verstand van begrotingen”, zei hij. ,,Ja, er zijn tegenvallers. En die zullen in de voorjaarsnota worden gepresenteerd. Maar die vallen echt in het niet bij de gunstige ontwikkeling.”

Voor verpleeghuizen is volgend jaar 200 miljoen euro extra nodig. In 2021 kost deze zorg zelfs 2,1 miljard extra. Maar volgens staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) mag dat geen onaangename verrassing heten. Nagenoeg alle politieke partijen willen de verpleeghuiszorg verbeteren en dat kost nu eenmaal geld, aldus Van Rijn. Haast iedere partij heeft dat volgens hem in haar verkiezingsprogramma al onder ogen gezien.

Het kabinet heeft afgesproken kwaliteitsnormen op te stellen waar de verpleeghuizen aan moeten voldoen. Omdat die eisen bindend zijn, kan het kabinet niet onder de hogere kosten uit die daarvoor moeten worden gemaakt.

Vanaf 2019 is er bij het ministerie van Volksgezondheid bovendien een tegenvaller van ongeveer 600 miljoen. Ook de uitgaven van het ministerie van Onderwijs vallen een paar honderd miljoen hoger uit dan begroot.

 

Weer enorme financiële domper bij VWS

Telegraaf 24.05.2017 Nu het kabinet de deur bijna achter zich dicht kan trekken blijven er maar lijken uit de kast vallen. Dit keer gaat het om een tegenvaller van bijna 750 miljoen euro, opnieuw op de begroting van het ministerie van Volksgezondheid.

Staatssecretaris Van Rijn (Volksgezondheid) moet de nieuwe financiële domper incasseren na een rechterlijke uitspraak. Door een weeffout in de wet blijken veel meer mensen recht te hebben op langdurige zorg. Het kost de Staat opgeteld 745 miljoen euro extra.

De financiële pijn wordt naar achter geduwd en uitgesmeerd. Zo’n 140 miljoen euro is ingeboekt voor het jaar 2019. De jaren daarna gaat het steeds om zo’n 200 miljoen euro.

Eerder werd ook al bekend dat het Rijk zich onbedoeld juridisch heeft vastgepind op extra geld voor de verpleeghuiszorg. Veel politieke partijen wilden daarvoor de knip wel trekken, maar wilden de regie houden over het tempo en de hoogte van het bedrag. Inmiddels is duidelijk dat dat een gepasseerd station is. De overheid moet volgend jaar al 200 miljoen euro betalen, op termijn oplopend naar 2,1 miljard euro.

Lees ook: Paniek om miljardentegenvaller

Een andere tegenvaller van bijna twee miljard euro zit op de begroting van minister Bussemaker (Onderwijs). De blunder is hoofdzakelijk te wijten aan het te laag inschatten van studentenaantallen. Een zeer kostbare blunder, zo blijkt. Ook op dit departement wordt de pijn uitgesmeerd. Volgend jaar prijkt er een min van 470 miljoen euro. De jaren daarna gaat het steeds om zo’n 400 miljoen euro.Bij politieke partijen die eerder aan de formatietafel zaten, zijn de tegenvallers ingeslagen als een bom. Ondanks de economische voorspoed blijken ze miljarden euro’s minder te spenderen te hebben dan kabinet-Rutte II. Hierdoor zullen ze veel zuiniger aan moeten doen, dan menigeen had gedacht.

Het maakt de formatie er niet makkelijker op. Partijen die in het kabinet durven te stappen zullen waarschijnlijk moeten hervormen of zelfs bezuinigen, willen ze voldoende geld overhouden voor de stokpaardjes uit hun verkiezingsprogramma.

LEES MEER OVER; KABINET BEGROTING MINISTERIE VAN VOLKSGEZONDHEIDMARTIN VAN RIJN

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Koenders wil meer geld voor BZ

Telegraaf 24.05.2017  Om de veiligheid in Nederland te verbeteren, moet een nieuw kabinet ’tientallen miljoenen’ extra uitgeven aan buitenlands beleid. Daarvoor pleit demissionair minister Koenders (Buitenlandse Zaken). Hij wil meer Nederlandse diplomaten in gevaarlijke landen rondom Europa.

„Diplomaten zijn geen sherrydrinkers”, zegt Koenders. „Ze werken aan de frontlinie aan grote problemen als migratie, terrorisme, criminaliteit en cyberdreigingen. Ze zorgen voor reisadviezen en inlichtingen.”

Koenders reageert met zijn oproep op een rapport waarmee de Adviesraad Internationale Vraagstukken vandaag naar buiten komt. De AIV stelt vast dat er afgelopen decennia een ’verdunning’ heeft plaatsgevonden in de vertegenwoordigingen. Momenteel heeft Buitenlandse Zaken 834 medewerkers in het buitenland. In 2012 lag dit aantal nog op 948 en in 1997 op 1250. Op veel posten zet Nederland noodgedwongen stagiairs in, schrijft de adviesraad.

„Terwijl de situatie op de wereld ingewikkelder is”, zegt Koenders. „Lang hebben we kunnen leven in een wereld die relatief veilig is. Maar onze wereld is onveiliger geworden en dat hangt samen met wat er in het buitenland gebeurt.” De afgelopen jaren is er wel weer wat meer personeel op de diplomatieke posten gezet. „De weg terug is ingezet, maar het is nog niet genoeg”, vindt de minister.

Het ministerie wil vooral versterking van zijn diplomatieke posten in de ’instabiele ring’ rond Europa. In het oosten komt het mankracht te kort in landen als Moldavië en Wit-Rusland. Om migratiestromen vanuit Afrika in te dammen, wil Koenders vooral meer mankracht in landen als Tsjaad en Niger. Nederland heeft daar momenteel geen diplomatieke post.

Ook in grote, staatsgeleide economieën zoals China moet Nederland zijn aanwezigheid vergroten, vindt de PvdA-bewindsman.

De wens van Koenders en het AIV-advies komen overeen met een advies van de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid. Die schreef dat een nieuw kabinet meer moet uitgeven aan veiligheid door de defensie-uitgaven te verhogen met zo’n 2,5 miljard euro en ambassades moet versterken.

Kabinet incasseert tegenvallers begroting, maar behoudt overschot

NU 24.05.2017 Het kabinet moet forse tegenvallers op de begroting incasseren, maar er blijft volgend jaar en de jaren erna een begrotingsoverschot. Dat heeft minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën woensdagochtend benadrukt.

”We bereiken dit jaar al een mooi overschot en dat loopt de komende jaren behoorlijk op”, zei Dijsselbloem.

Hij veegde de vloer aan met berichten dat het overschot zou omslaan in een tekort. Wie ”dit verhaal heeft verspreid heeft geen verstand van begrotingen”, zei hij. ”Ja, er zijn tegenvallers. En die zullen in de voorjaarsnota worden gepresenteerd. Maar die vallen echt in het niet bij de gunstige ontwikkeling.”

Voor verpleeghuizen is volgend jaar 200 miljoen euro extra nodig. In 2021 kost deze zorg zelfs 2,1 miljard extra. Maar volgens staatssecretaris Martin van Rijn (Volksgezondheid) mag dat geen onaangename verrassing heten. Nagenoeg alle politieke partijen willen de verpleeghuiszorg verbeteren en dat kost nu eenmaal geld, aldus Van Rijn. Haast iedere partij heeft dat volgens hem in haar verkiezingsprogramma al onder ogen gezien.

http://media.zie.nl/e/?v=d8yz67pf2q6s

Kwaliteitsnormen

Het kabinet heeft afgesproken kwaliteitsnormen op te stellen waar de verpleeghuizen aan moeten voldoen. Omdat die eisen bindend zijn, kan het kabinet niet onder de hogere kosten uit die daarvoor moeten worden gemaakt.

Vanaf 2019 is er bij het ministerie van Volksgezondheid bovendien een tegenvaller van ongeveer 600 miljoen.

Ook de uitgaven van het ministerie van Onderwijs vallen een paar honderd miljoen hoger uit dan begroot, bevestigt Financiën. Minister Jet Bussemaker had eigenlijk afgesproken wat te bezuinigen, maar de Tweede Kamer stak daar een stokje voor. Daardoor moeten er echter wel extra miljoenen naar dat departement. Bovendien zijn er volgens ingewijden meer leerlingen en studenten dan het ministerie verwachtte en ook dat kost extra geld.

Lees meer over: Staatsbegroting

Staatsschuld valt 32 miljard euro lager uit dan gedacht

NU 17.05.2017 De staatsschuld is eind vorig jaar 32 miljard euro lager uitgevallen dan eerder werd verwacht bij de presentatie van de Miljoenennota 2016.

Dat blijkt woensdag uit het Financieel Jaarverslag van het Rijk dat op Verantwoordingsdag door minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) is aangeboden aan de Eerste en Tweede Kamer. Deze dag wordt in de volksmond ook wel gehaktdag genoemd.

De overheidsschuld bedroeg eind 2016 434 miljard euro. Dat komt neer op 62,3 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Overigens is dit nog wel hoger dan volgens de EU-norm van 60 procent. De schuld per Nederlander komt nu uit op ongeveer 26.000 euro.

Staatsbezit

De schuld kromp onder meer sneller dan verwacht door een hogere opbrengst bij de verkoop van staatsbezit en nog enkele andere meevallers.

Zo is vorig jaar een eerste deel van verzekeraar ASR voor 1,1 miljard euro naar de beurs gebracht. Verder ging een tweede deel van het overheidsbelang in ABN Amro naar de beurs. Dit zorgde voor 1,3 miljard euro aan inkomsten. En de verkoop van Propertize, de voormalige vastgoedtak van SNS, leverde bijna 0,9 miljard euro op.

Eind 2014 kwam de overheidsschuld nog uit op 450 miljard euro. Een jaar later was de schuld afgenomen naar 441 miljard euro. Naar verwachting zal de schuld dit jaar dalen tot net onder de EU-grens van 60 procent van het bbp. Voor 2018 wordt een verdere daling voorzien.

Begroting

Het Rijk heeft vorig jaar voor het eerst sinds 2008 minder geld uitgegeven dan er binnenkwam. Dit resulteerde in een begrotingsoverschot van 2,9 miljard euro.

Dit zat vooral in een hogere opbrengst uit belastingen en premies dan verwacht. Bovendien heeft het Rijk minder uitgegeven dan eerder is begroot.

Eind 2015 was er nog sprake van een begrotingstekort van 14,1 miljard euro. Een jaar eerder bedroeg het tekort nog 15 miljard euro.

Staatsschuld en begrotingstekort of -overschot

Groei

De Nederlandse economie is vorig jaar met 2,2 procent gegroeid. Dat is het hoogste groeitempo sinds het uitbreken van de financiële crisis in 2008.

Daarnaast is het aantal werklozen met 75.000 afgenomen en daalde het werkloosheidspercentage naar 5,4 procent. Dat is het laagste niveau sinds eind 2011.

Woningmarkt

Ook op de woningmarkt ging het vorig jaar beter. Het aantal verkochte woningen bereikte een record en het aandeel mensen dat een hogere schuld heeft dan hun woning waard is (‘onder water’), nam flink af.

Eind 2015 had nog 25,6 procent van de huishoudens een onderwaterhypotheek. Vorig jaar was dat nog 17,6 procent.

Uithoudingsvermogen

Volgens Dijsselbloem heeft de economie dankzij het uithoudingsvermogen “van een Tom Dumoulin” na een lange klim de voorkant van het peloton bereikt. Het is nu wel zaak onverstoorbaar door te trappen, zei hij.

In het jaarverslag legt het kabinet verantwoording af over de economische en budgettaire ontwikkelingen in 2016. Volgens het kabinet was de rechtmatigheid van de ontvangsten en uitgaven van het Rijk in 2016 “opnieuw hoog”, maar ging niet alles goed. Zo kwam de financiële besluitvorming van de Belastingdienst onder verscherpt toezicht te staan.

“De Belastingdienst is druk bezig met een jarenlange en omvangrijke renovatie van de dienst. Daarnaast heeft het ministerie van Financiën maatregelen genomen om het financiële toezicht op de Belastingdienst te verbeteren.”

Op 31 mei volgt er dan in de Tweede Kamer het zogenoemde Verantwoordingsdebat.

Dijsselbloem presenteert Financieel Jaarverslag

Lees meer over: Staatsschuld

Staatsschuld 32 miljard euro lager dan verwacht

AD 17.05.2017 De staatsschuld is vorig jaar 32 miljard euro meer gedaald dan was verwacht door het kabinet. Uiteindelijk bedroeg de schuld eind 2016 434 miljard euro, zo’n 26.000 euro per Nederlander.

Dat maakte minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) vandaag bekend in de Tweede Kamer. Hij presenteerde het Financieel Jaarverslag van het Rijk over 2016 op de zogenoemde Verantwoordingsdag. Op deze ‘gehaktdag’ legt het kabinet verantwoording af over het afgelopen jaar aan het parlement. De schuld zakte sneller door onder meer een hogere opbrengst bij de verkoop van staatsbezit en andere meevallers.

Volgens Dijsselbloem heeft de economie dankzij het uithoudingsvermogen ‘van een Tom Dumoulin’ na een lange klim de voorkant van het peloton bereikt. Het is nu wel zaak onverstoorbaar door te trappen, zei hij.

In 2014 was de overheidsschuld nog 450 miljard euro, 27.000 euro per Nederlander. Het jaar daarop daalde de schuld naar 441 miljard (26.000 euro per Nederlander). Met de schuld van 2016, die 62,3 procent van het bruto binnenlands product uitmaakte, zat Nederland nog wel boven de Europese limiet van 60 procent. Verwacht wordt dat de schuld dit jaar net onder die grens zakt, en in 2018 verder vermindert.

Het Rijk gaf vorig jaar voor het eerst sinds 2008 minder geld uit dan er binnenkwam. Dat zorgde voor een begrotingsoverschot van 2,9 miljard euro, meldde Dijsselbloem verder. De opbrengst uit belastingen en premies was hoger dan verwacht en de uitgaven vielen juist wat lager uit.

De Nederlandse economie groeide in 2016 met 2,2 procent in het hoogste tempo sinds het begin van de financiële crisis in 2008. De werkloosheid kwam uit op 5,4 procent, het laagste niveau sinds eind 2011. Voor het eerst sinds 2009 daalde daarnaast het aantal langdurig werklozen, ook onder ouderen.

Het aantal verkochte woningen bereikte een recordniveau. Het aantal huishoudens met een huis onder water, die dus een grotere hypotheekschuld hadden dan hun woning waard is, daalde naar 17,6 procent. Eind 2015 had nog een kwart van de huishoudens een onderwaterhypotheek.

Niet alles ging goed in 2016, erkent de bewindsman. Hij wijst op de problemen bij de Belastingdienst, waarvan een deel onder verscherpt toezicht is gekomen.

mei 25, 2017 Posted by | 2e kamer, begroting, begroting 2017, formatie, miljoenennota 2017, politiek, prinsjesdag, Prinsjesdag 2017, verkiezingen 2017 | , , , , , , , , , , , , , | 2 reacties

15 jaar herdenking moord Pim Fortuyn 06.05.2002 – 06.05 2017

Herdenking 06.05.2012 – 06.05.2017

Op de herdenking van Pim Fortuyn in Rotterdam zijn zaterdag honderden mensen afgekomen. Ook op andere plekken in het land werd de oud-politicus, die exact vijftien jaar geleden werd vermoord, herdacht.

De herdenking was bij het standbeeld van Fortuyn aan de Korte Hoogstraat in Rotterdam en werd georganiseerd door Leefbaar Rotterdam.

Onder anderen PVV-Kamerlid Martin Bosma, schrijver Leon de Winter, journalist Wierd Duk en columnist Afshin Ellian waren aanwezig.

At your service !!!

At your service !!!

Het is 15 jaar geleden dat Pim Fortuyn werd vermoord. Leefbaar Rotterdam organiseerde een herdenking en de Pim Fortuyn Prijs werd uitgereikt.

Ebru Umar

Umar kreeg de Pim Fortuyn Prijs uitgereikt uit handen van oud-politica Rita Verdonk. Zanger Lee Towers verzorgde de muziek.

Zij krijgt de prijs voor ‘haar kritische geluid, de gave van haar pen en haar verbale kwaliteiten alsmede de onverschrokkenheid waarmee zij de vrijheid verdedigt, met alle consequenties van dien ook voor haar privéleven,’ aldus het juryrapport.

Gedachtegoed van Fortuyn

De Pim Fortuynprijs is een onderscheiding voor opiniemakers, politici of bestuurders die het gedachtegoed van Fortuyn het beste uitdragen.

Afbeelding weergeven op Twitter  Volgen

  Bob van Keulen @BobHGL

Traantjes bij Ebru Umar nadat ze de Pim Fortuyn-prijs heeft gekregen. 17:34 – 6 May 2017

Umar mocht vorig jaar enige tijd Turkije niet uit, nadat ze op sociale media kritiek had geleverd op de Turkse president Recep Tayyip Erdogan. Ze werd in april aangehouden en meegenomen naar het politiebureau. In mei vorig jaar zette ze weer voet op Nederlandse bodem. Umar schrijft columns voor de gratis krant Metro, waarin ze geregeld Turkse Nederlanders die staan te juichen voor Erdogan scherp bekritiseert.

Lees hier de toespraak die Afshin Ellian uitsprak tijdens de herdenking van de moord op Fortuyn, precies vijftien jaar geleden >

Twee jaar geleden won Elsevier-blogger Afshin Ellian de prijs. Het was toen de eerste keer dat de prijs werd uitgereikt. De geboren Iraniër ‘weet uit eigen ervaring wat het is om te leven onder een meedogenloze islamitische cultuur. (…). Ellian combineert zijn intellectuele bagage en moed met een bijzonder scherpe pen en oog voor de zorgwekkende realiteit,’ luidde het juryrapport. Een later kreeg schrijver Leon de Winter de Pim Fortuynprijs.

Om 18.06 uur werd er nog twee minuten stilte gehouden. Later op de zaterdag gaan belangstellenden per bus naar het Mediapark in Hilversum. Op die plek werd Fortuyn vijftien jaar geleden doodgeschoten door Volkert van der Graaf. De LPF-leider had toen net een radio-interview op 3FM gegeven.

Umar krijgt de Pim Fortuyn Prijs Telegraaf 06.05.2017

Ebru Umar wint Pim Fortuyn Prijs Trouw 06.05.2017

Ebru Umar krijgt de Pim Fortuyn Prijs  VK 06.05.2017

Wat Fortuyn toen zei, is nu heel normaal

In 2002 werd Pim Fortuyn nog een opruier genoemd. Maar veel van zijn standpunten die destijds omstreden waren, staan inmiddels gewoon in de programma’s van de gevestigde partijen. 

Vijftien jaar na zijn dood wordt Pim Fortuyn nog altijd bewonderd in zijn thuisstad Rotterdam. Veel Rotterdammers missen hem en hij inspireerde een nieuwe generatie politici. 

zie ook: Herdenking moord Pim Fortuyn 06.05.2002 – 06.05.2012 – 06.05 2015 – 06.05 2017

zie ook: Pim Fortuyn over Europa

zie ook: Het Wilders-effect versus Links leerde niets van Fortuyn

At your service !!

At your service !!

En als Fortuyn nou niet was vermoord?

Een klein essay in 13 – soms ongemakkelijke – vragen, met 20 bijna onmogelijke antwoorden, precies 15 jaar na de moord op dr. W.S.P. Fortuyn.

Mét Fortuyn was een grote LPF een serieuzere re­ge­rings­part­ner geweest dan in de 87 dagen die haar nu gegeven waren

AD 06.05.2017 Elke ochtend wanneer ik de kleine naar school breng, fiets ik langs het G.W. Burgerplein in Rotterdam-centrum. Pim Fortuyn woonde daar en in februari 2002 kwam ik er op bezoek voor een interview, dat veel tumult opleverde en uiteindelijk in de oprichting van zijn Lijst Pim Fortuyn (LPF) resulteerde. (Knieval voor de jongste lezers: Fortuyn was een intellectuele man die qua denkbeelden nu bij de PVV in de buurt zou zitten, maar minder rabiaat en bereid tot de dialoog.)

Ik had dus wel wat met ’m. Altijd gehouden ook. Hij zou nu 69 geweest zijn en had misschien nog steeds gewoond in zijn Palazzo di Pietro. Op een kort of misschien wel langer verblijf in het Catshuis na dan. Hangt af van aan wie je het vraagt. Hijzelf voorspelde het in ieder geval in 2002, dat premierschap, en velen geloven dat het ook gebeurd zou zijn. Als niet…

Vijftien jaar geleden is het vandaag. Precies. Op 6 mei, om 18.06 uur. Negen dagen voor de verkiezingen. De eerste politieke moord in Nederland sinds die op Willem van Oranje. Er is veel veranderd in het land, sindsdien. Daar is een boekenkast over vol geschreven. Die ga ik niet omkeren. Wel wil ik proberen te formuleren: wat hebben we gemist door de moord op Pim?

1: Wat zou er zijn gebeurd als Fortuyn niet was doodgeschoten?

Mijn gok is net zoveel waard als die van u, maar ik behoor niet tot de mensen die denken dat hij de verkiezingen daadwerkelijk had gewonnen en premier van dit land was geworden. Toegegeven, de wetenschap heeft ook de opkomst van Trump en de Brexit fout voorspeld, maar er is veel materiaal dat mijn veronderstelling onderbouwt. Essentie daarvan: het aantal echt ‘boze stemmers’ in Nederland dat op een revolutie uit is, ligt al tientallen jaren op ongeveer 26 Kamerzetels. Precies het aantal dat de LPF in 2002 met zijn dode lijsttrekker haalde. Een levende Pim had de LPF vermoedelijk zelfs minder stemmers opgeleverd. De LPF kreeg extra momentum door de moord. Maar mét Fortuyn was een grote LPF wel een serieuzere regeringspartner geweest dan in de 87 dagen die haar nu gegeven waren.

2: Wat als de LPF met Fortuyn wel de grootste partij was geworden?

In 2002 ging het gerucht dat hij het premierschap al aan Hans Wiegel had gegund, om zijn promiscue leven te kunnen voortzetten. En de vraag is of de flamboyante en wispelturige Fortuyn lang interesse in het keiharde ambt van minister-president had kunnen houden. Maar goed, was Fortuyn in het Catshuis beland, dan had zich mijns inziens in Nederland-compromisland een veel bescheidener revolutie voltrokken dan algemeen gedacht. Fortuyn I was een kabinet met LPF, CDA en VVD geworden. Had dat rigoureus de structuren in bureaucratie en zorg kunnen doorbreken, zoals Fortuyn wilde? Het valt te betwijfelen. Met Fortuyn I waren we vermoedelijk wel vijftien jaar eerder terechtgekomen in diepgaander discussies over identiteit en vluchtelingenbeleid. Hij was de eerste die het onderwerp geloofwaardig agendeerde.

Het ontzielde lichaam van Pim Fortuyn op de parkeerplaats van het Mediapark in Hilversum. © ANP

3: Was Pim dan een politieke ziener? 

In zekere zin. Hij was zeker een politieke zoeker, die in de jaren daarvoor had geshopt bij CDA, VVD en PvdA en op veel terreinen veel minder revolutionair was dan zijn reputatie. Wat hem in 2002 uniek maakte, was dat hij de politiek incorrecte boodschap durfde te formuleren dat de islam zeer gevaarlijke elementen had en een ‘achterlijke cultuur’ was. Hij voer daarmee perfect op de golf van onbehagen na de aanslagen op het WTC in New York, enkele maanden ervoor. Hij verbond dat met een betoog dat ons politieke systeem op de schop moest, omdat het geen oog had voor de echte problemen in de samenleving: bureaucratie, wanorde in de zorg, de snel om zich heen grijpende verloedering van de volkswijken.

4: Waarom hield de massa van Pim, die feitelijk een zeer elitaire man was, een openlijk homoleven leidde, zich omringde met dure spulletjes en zich liet rijden door zijn butler? 

Om dezelfde reden waarom Geert Wilders nu triomfen viert in volkswijken. Hij verwoordde een altijd latente angst voor de vreemdeling en een afkeer van de elite. Mag ik het even tussendoor een keertje zeggen: Pim had niets, helemaal niets met de mensen die direct na de moord in zijn naam brand stichtten op het Haagse Plein en met hun buldogs zijn begrafenis bijwoonden. Niets.

5: Had Fortuyn volkomen gelijk en ging het in 2002 slecht met Nederland? 

Mwah, feitelijk ging het in 2002 niet alleen de elite, maar ook het Nederlandse volk economisch best goed. Beter dan nu in ieder geval. De eerste internetbubbel moest nog knappen. Paars (VVD, PvdA, D66) wist van gekkigheid niet waar het zijn geld aan uit moest geven. Maar het had ook daadwerkelijk geen oog voor wat zich in de volkswijken afspeelde: dat was overigens nog geen islamitisch fundamentalisme, wel de opkomst van niet-Nederlands sprekende allochtonen wier cultuur de buurten ging overheersen.

6: Wie heeft er baat bij Fortuyns dood gehad? 

Wat hem in 2002 uniek maakte, was dat hij de politiek incorrecte boodschap durfde te formuleren dat de islam zeer gevaarlijke elementen had en een ‘achterlijke cultuur’ was

Telt u even mee. 1. Volkert van der Graaf, want die kreeg wat-ie wilde. 2. Jan Peter Balkenende, die misschien nooit premier was geworden als Pim niet was neergeschoten. 3. LPF-lichtgewichten als Hilbrand Nawijn, Mat Herben en Gerard van As, die weggelopen leken uit sketches van Van Kooten en De Bie en op het Binnenhof kortstondig tot ongekende hoogten konden stijgen. 4. De zittende elite. Toch. Aanhangers van samenzweringstheorieën verdenken haar daarom zelfs van (aanzetten tot) de moord. Zeker is dat door die moord de ‘grote revolutie’ werd uitgesteld. Het chaotisch allegaartje van LPF-bewindslieden en Kamerleden bleek uiteindelijk geen partij voor de zittende macht. De kabinetten Balkenende vormen turbulente jaren in onze geschiedenis, maar meer vanwege politiek gekrakeel dan fundamentele discussies. En weet u wie, hoe gek het ook klinkt, ook van Fortuyns dood geprofiteerd heeft? 5: Geert Wilders. Want wees eerlijk: als Pim nog had geleefd, was Geert nooit de ster geworden die hij nu is.

7: Wie hebben, los van zijn naasten, (politiek) geleden onder de moord op Pim? 

Zijn volgelingen natuurlijk, die volkomen radeloos en leiderloos de politieke arena in moesten en daarvoor niet gehaaid genoeg bleken. En dan: links, iets specifieker de PvdA en nog even specialer: Ad Melkert, toenmalig leider van de PvdA. Wat er in Nederland ook fout ging en verkeerd was gegaan; het was allemaal hun schuld. Dat met medeweten van en gesteund door: de Nederlandse journalistiek, omdat ze Fortuyn gedemoniseerd en de zittende elite beschermd zou hebben.

8: Zit er een kern van waarheid in die verwijten?

Natuurlijk, maar van links tot rechts was er eind vorige eeuw geen oog voor de sluimerende onrust in de volkswijken en de gevaren van de politieke islam. Links heeft wel het langst de verkeerde kant op gekeken uit angst voor de onwelkome boodschap dat de Nederlandse verzorgingsstaat geen feestje is waar iedereen zonder uitnodiging naar binnen mag.

9: Heeft de journalistiek Fortuyn eerst genegeerd en vervolgens als de duivel weggezet? 

Antwoord: ja, maar veel minder dan ze zichzelf sindsdien schuldbewust heeft wijsgemaakt. Journalisten in de Haagse bubbel, ik was er een van, schilderden hem af als de bedreiger van de bestaande orde. Maar dat was hij ook. En ja, ook in de Nederlandse media was te weinig aandacht voor wat zich aan de onderkant van de samenleving afspeelde.

Pim Fortuyn in zijn huis in Rotterdam © Hollandse Hoogte

10: Heeft iemand er iets van geleerd? 

De PvdA nog steeds niet. Na de verpletterende nederlaag van 2002 riepen ze al dat ze de gewone kiezer moesten terugwinnen. Geert Wilders en Joost Eerdmans leerden wel, die weten nu waar het potentieel ligt en hoe dat te beroeren. In de journalistiek ontbreekt sindsdien de volksstem in geen enkel stuk meer. Of dat vooruitgang is, mag u zelf bepalen.

11: Was de moord op Pim Fortuyn te voorkomen geweest? 

Daar is een heel dik rapport over verschenen en afhankelijk van wie het leest variëren de antwoorden. Maar het meest eerlijke is ‘ja’. Een goed functionerende geheime dienst had Fortuyn, een man met een duidelijk kwetsbaar profiel, beter kunnen beveiligen.

12: Misschien wel de meest frustrerende vraag: hoe is het met zijn moordenaar?

Die leeft een rustig leven in de buurt van Apeldoorn. En ja, dat heeft iets onrechtvaardigs, zeker omdat van echte spijt bij hem geen sprake is geweest.

13: Dus wat hebben we gemist? 

Mensen, we zullen het nooit zeker weten. Wel dat we Pim Fortuyn hebben gemist, de afgelopen vijftien jaar. En de mogelijkheid dat we de achtenswaardige dr. W.S.P. Fortuyn, oud-premier van dit land, niet elke dag nog even aan het G.W. Burgerplein zijn twee hondjes Carla en Kenneth kunnen zien uitlaten.

Zelfs zijn voormalige tegenstanders missen Pim Fortuyn

Elsevier 06.05.2017 De gewelddadige dood van Pim Fortuyn vijftien jaar geleden schokte Nederland. Het uitzonderlijke verhaal van de LPF-leider eindigde op het Hilversumse Mediapark. Afshin Ellian bracht zaterdag tijdens de herdenking in Rotterdam een hommage aan Fortuyn. Dit is zijn toespraak.

Op 6 mei 2002 rond 18.00 uur werd Pim Fortuyn vermoord door een links-extremistische activist. In Rotterdam gingen duizenden mensen hun laatste eer betuigen aan de dappere zoon van Nederland. Nederland rouwde om een man die zei:

‘Geweld is laf, zeker indien er geen visitekaartje aan hangt, en onze beschaving onwaardig. Het woord als wapen, daarmee moeten we het in de moderniteit doen en op termijn zal dat een respectvol, liefdevol en buitengewoon effectief wapen blijken te zijn!’

Beschaafd en redelijk

Voorafgaand aan de moord was er in de media en de politiek een vloedgolf van weerstand ontstaan tegen Fortuyn. De strijd om de moderniteit was in alle hevigheid losgebarsten. Zodoende probeerde een stoet van columnisten en academici het woord moderniteit te relativeren. Hetzelfde gebeurde met het begrip Verlichting. Ze deden dat in naam van de ander, de niet-moderne, de niet-verlichte.

pimfortuyn

Bestel deze speciale uitgave van ElsevierIn Ter Herinnering – Pim Fortuyn 1948-2002 brengt de redactie van Elsevier in ruim 100 pagina’s het turbulente leven van Pim Fortuyn in beeld.Koop de Ter Herinnering hier >

Ze hebben nooit nagedacht over de consequentie van het relativeren of zelfs het laten verdwijnen van begrippen als moderniteit en verlichting. Als deze begrippen geen anker voor onze cultuur zouden zijn, dan rijst de vraag welke andere begrippen hun plaats zouden moeten innemen. Het blinde nationalisme? Het protectionisme?

Fortuyns analyse van problemen en zijn voorstellen waren beschaafd en redelijk. Hij wordt nu zelfs door zijn voormalige tegenstanders gemist. Hij zag drie grote vraagstukken: de immigratie, de verbrokkeling van de publieke sector en de islam.

Al deze vraagstukken worden wel eens met het woord identiteit aangeduid. Daarom legde Fortuyn de metagrondslagen voor het begrip identiteit: de moderniteit en de Verlichting. Die liggen aan de basis van onze moderne cultuur, van de rechtsorde en de politiek.  En hoe dacht hij over de Europese Unie (EU)?

EU heeft een donkere kant

Fortuyn vond dat de EU geen federale staat kon zijn. De EU is volgens Pim een fenomenaal experiment dat veel heeft bijgedragen aan de vrede, de welvaart en de ontwikkeling in Europa. Tegelijkertijd heeft de EU een donkere kant: het streven naar een federale staat, iets dat indruist tegen de wensen van de EU-volkeren.

De EU moest zich vooral bezighouden met zaken die voor alle leden profijtelijk zijn. Daarom moesten de Europese landbouwsubsidies worden afgeschaft. Ook diende de Nederlandse bevolking zich in een referendum te kunnen uitspreken over nieuwe toetreders.

De avond van de moord op Pim Fortuyn staat Bomhoff en zijn vrouw helder voor de geest. Foto Marco Bakker

Vijftien jaar na de dood van Pim Fortuyn kijkt Eduard Bomhoff (72), oud-minister van Volksgezondheid voor de LPF, nog één keer terug. ‘Na de moord voelde ik een zekere betrokkenheid.’

Ten slotte vond Fortuyn dat het Europese parlement moest worden afgeschaft, In plaats daarvan moest er een ‘Europese senaat, samengesteld uit de parlementariërs van de lidstaten’ komen. Het is verbijsterend om te zien hoe deze analyse van Fortuyn uit 2002 nog steeds actueel en relevant is.

Er dreigt een burgeroorlog

Over de islam had hij een uitgesproken opvatting: ‘Vanuit Nederlands/Europees perspectief gezien is veel van wat de islam en zijn cultuur uitdraagt verwerpelijk dan wel achterlijk. De islam heeft het voor het zeggen in zijn deel van de wereld, de moderniteit in Europa.’ In deze benadering nam en neemt de moderniteit een prominente plaats in:

‘De moderniteit handhaaft een scheiding van kerk en staat en aanvaardt gelijkwaardigheid van seksen en van seksuele geaardheid.’ De consequentie hiervan is ook helder: ‘Wie van ver en bovenal van anders komt heeft zich aan te passen’.

De gevolgen van de botsing tussen de moderniteit en de islam wordt op een markante, ja bijna profetische wijze voorspeld: ‘Overal in de islamitische wereld probeert de moderniteit haar zegetocht voort te zetten, zoals de islam dat probeert in ons cultuurgebied. Dit is nu de grootste bedreiging van de vrede tussen landen en in landen zelf. Dan dreigt een burgeroorlog.’

In een belangrijk deel van de islamitische wereld woeden burgeroorlogen over de relatie tussen staat, recht, samenleving, moraal en de islam. De burgeroorlog, de mogelijkheid daarvan, was in Fortuyns visie niet alleen voorbehouden aan de islamitische wereld. Hij voorzag die mogelijkheid ook in Europa.

Karaktermoord op Fortuyn

Voordat Volkert van der Graaf zijn aanslag pleegde, werd op Fortuyn karaktermoord gepleegd. Het is verbijsterend om te weten dat Fortuyn, deze genuanceerde en oplossingsgerichte intellectueel en politicus, destijds werd genazificeerd.

Telkens wenste Fortuyn om juist niet vergeleken te worden met extreemrechtse figuren, bewegingen en partijen in Europa. Hij wilde geen enkel contact met deze groepen. Zijn moderniteit bestond immers ook uit de mensenrechten die niet worden gerespecteerd door extreemrechts.

Fortuyn streefde naar de politieke macht, niet om de macht zelf, maar ook niet vanwege de eerbiedwaardige zetel van de eeuwige oppositie. Hij wilde een regering vormen en daarvoor had hij in het CDA van Jan Peter Balkenende al een bondgenoot gevonden.

Fortuyn was een constructieve politicus die daadwerkelijk wilde regeren binnen de grenzen van het recht en de Nederlandse traditie. Ja, hij was een verlichte conservatief.

Zonder vrees voor tirannie

Fortuyn werd vermoord vanwege zijn mening. Het woord moet vrij zijn, de gedachte moet vrij zijn, het debat moet vrij zijn om zonder vrees voor tirannie en terreur in de openbaarheid te treden. Geweld, of daarmee dreigen, is de harde grens van de vrijheid. Fortuyn zei:

 ‘Een reden temeer om ons nu niet te laten kisten door angst en de discussie, de ideologische strijd, met de islam aan te gaan. Uiteraard binnen de grenzen van de wet die voor ons allen zonder aanzien des persoon gelden. Dus: handen thuis, spreken met twee woorden om over bekladding van moskeeën en brandstichting in islamitische eigendommen maar niet te spreken.’

Fortuyn respecteerde de persvrijheid, verscheen in alle media. Overal in het land voerde hij debatten met zijn opponenten. Juist nu, meer dan ooit, verdient de persvrijheid te worden gerespecteerd en geëerbiedigd. De persvrijheid is een principiële waarborg voor een vrije samenleving. De vrijheid van meningsuiting en een geweldloos debat zonder vrees horen bij elkaar.

De ochtend nadert, de doodskist wacht

Terug naar mei 2002, naar de emoties van toen. In de nacht voor zijn begrafenis en afscheid in Rotterdam werkte ik aan een essay voor de zaterdagbijlage van dagblad Trouw. Ik schreef deze woorden bij de afsluiting van mijn essay, terwijl de ochtend naderde:

Het leven: een leegte heerst over Nederland. Weemoed en melancholie hebben zich meester gemaakt van een volk dat om zijn zorgeloosheid en vrolijkheid beroemd is. Politiek handelen en taal zijn diep verbonden met elkaar. 4 mei herdenken we de Joden, 5 mei vieren we de Vrijheid, 6 mei herdenken we de gevallen dapperheid van Vrijheid van meningsuiting. De ochtend nadert, een doodskist wacht, Nederland is al wakker.

Afshin Ellian   Prof. mr. dr. Afshin Ellian (Teheran, 1966) is momenteel hoogleraar Encyclopedie van de rechtswetenschap en wetenschappelijk directeur van Instituut voor Metajuridica aan de rechtenfaculteit van de Universiteit Leiden.

Tags: LPF Pim Fortuyn Rotterdam

De oprichter van Leefbaar Rotterdam zegt dat hij Wilders vijf keer benaderd heeft met een voorstel om beperkt leden toe te laten. “Elke keer zei hij: Dat gaan we niet doen. Na de vijfde keer besloot ik niet meer te solliciteren voor een nieuw senatorschap.”

Oud-senator Ronald Sørensen verliet uiteindelijk de PVV teleurgesteld omdat Geert Wilders zijn plannen blokkeerde om de partij te democratiseren. “Met Geert is er stilstand”, zegt Sørensen, die denkt dat Thierry Baudet de toekomst heeft op rechts. Niet eerder liet de Rotterdammer zich uit over de reden van zijn vertrek.

Sørensen verliet PVV om ‘stilstand’ Trouw 06.05.2017

Ledenplan PVV reden breuk Telegraaf 06.05.2017

Drukte bij herdenking Pim Fortuyn 

NU 06.05.2017 Op de herdenking van Pim Fortuyn in Rotterdam zijn zaterdag honderden mensen afgekomen. Ook op andere plekken in het land werd de oud-politicus, die exact vijftien jaar geleden werd vermoord, herdacht.

De herdenking was bij het standbeeld van Fortuyn aan de Korte Hoogstraat in Rotterdam en werd georganiseerd door Leefbaar Rotterdam.

Onder anderen PVV-Kamerlid Martin Bosma, schrijver Leon de Winter, journalist Wierd Duk en columnist Afshin Ellian waren aanwezig. Ebru Umar kreeg de Pim Fortuyn Prijs uitgereikt uit handen van oud-politica Rita Verdonk. Zanger Lee Towers verzorgde de muziek. Om 18.06 uur werd er nog twee minuten stilte gehouden.

Later op de zaterdag gaan belangstellenden per bus naar het Mediapark in Hilversum. Op die plek werd Fortuyn vijftien jaar geleden doodgeschoten door Volkert van der Graaf. De LPF-leider had toen net een radio-interview op 3FM gegeven.

Herdenking Pim Fortuyn

Een ontroerde @umarebru wint terecht de Pim #Fortuyn-prijs en geeft een snoeiharde waarheidsspeech voor de Vrijheid… https://t.co/aT9nCzoHYu

SamvanRooy1

Lees meer over:  Pim Fortuyn

‘De LPF was blufpoker, een machocultuur’

AD 06.04.2017 Ze hadden nooit moeten gaan regeren. Het was een onmogelijke verzameling ego’s die in een allesvernietigende totaalruzie terechtkwam. Die conclusie trekt de LPF-fractie vijftien jaar later. NOS-verslaggever Joost Vullings tekende hun herinneringen op in het boek Kinderen van Pim.

,,Het wordt gevaarlijk als je pakweg tien kapiteins op één schip hebt. Een goede fractie heeft makke schapen nodig en een paar herdershonden. En één herder. Wij hadden te veel herders”, vertelt voormalig LPF-partijvoorzitter Peter Langendam vijftien jaar na dato.

Enkele maanden voor de Tweede Kamerverkiezingen van 2002 moet er in no-time een kandidatenlijst met Pim Fortuyn als aanvoerder uit de grond worden gestampt. Fortuyn is uit Leefbaar Nederland gezet na een geruchtmakend interview en gaat het met steun van vastgoedvrienden op eigen kracht proberen.

Fatsoenlijk onderzoek naar de achtergronden van de aspirant-politici lukt niet. ,,Helaas is er te weinig tijd geweest om de bokken van de schapen te scheiden”, zegt ex-LPF’er Fred Schonewille. ,,Toen ik de eerste keer bij een vergadering kwam, kon je al tegen tien mensen zeggen: daar is de deur. Maar dat gebeurde niet.”

Ministers De Geus, Heinsbroek, Bonhoff en premier Balkenende, tijdens de beëdiging van de nieuwe Kamerleden in 2002 © ANP

Regeerdrift

Als we heel cynisch niets hadden gedaan, dan hadden we het langer volgehouden, aldus Joost Eerdmans.

Negen dagen voor de Tweede Kamerverkiezingen van 15 mei wordt Pim Fortuyn in het mediapark vermoord door Volkert van der Graaf. In de dagen daarna peilen onderzoekers een lager aantal zetels voor de LPF. Op het hoogtepunt zijn het er 38, op de verkiezingsavond worden het er 26. De dag na de verkiezingen komt de nieuwe fractie bijeen. ,,De haast om te regeren, niet normaal”, blikt oud-Kamerlid Joost Eerdmans terug. ,,Het was gekkenwerk. Als we heel cynisch niets hadden gedaan, dan hadden we het langer volgehouden.”

Toch begrijpt oud-parlementariër João Varela heel goed waarom het gebeurde. ,,We werden in één klap de tweede partij van Nederland en hadden een grote waffel over hoe het beter kon. Dat moet je dan ook laten zien.”

Olaf Stuger, tegenwoordig PVV-Europarlementariër, analyseert de regeerdrift: ,,Achteraf gezien was het knettergek. Echt knettergek. En we wisten van toeten noch blazen. Mat Herben kwam van Defensie als hoofdredacteur van het interne blaadje De Kletsmajoor en ging ineens de fractie van de op een na grootste partij leiden. Alsof dat niet genoeg is, gaan we ook nog meeregeren.”

Hilbrand Nawijn en Mat Herben in 2005 © Hilz, Peter

Gekkies

Nederland, een van de oudste parlementaire democratieën ter wereld, kent het gebruik om fracties na discussie te laten beslissen of een poging wordt gedaan om te regeren of niet. De LPF liet zich daar niets aan gelegen liggen. Oud-Kamerlid Egbert Jan Groenink zette zijn microfoon aan in de fractiekamer: ,,Mat, begrijp ik goed dat we nu nog kiezen of we oppositie doen of niet?” Het antwoord van Herben: ,,Nee, nee, we gaan de regering in.”

Gedogen of oppositie was veel beter geweest. Dat geeft je ook de gelegenheid om de gekkies of de ongeleide projectielen uit de fractie te filteren, aldus Harry Wijnschenk.

Ook Harry Wijnschenk, die het fractievoorzitterschap van Mat Herben overnam toen hij na de formatie oververmoeid was, bevestigt dit. ,,Ik kan me geen debat of stemming in de fractie over dit besluit herinneren.” Wel weet Wijnschenk dat Herben het voortouw nam in een fractiebestuur dat ging onderhandelen met CDA en VVD. ,,Dom, want we hadden de kennis niet, de basis om te regeren ontbrak.” Hij was liever een weekje op de hei gaan zitten. ,,Om te kijken of we überhaupt wel wilden regeren.” Wat hem betreft was er dan besloten tot iets anders. ,,Gedogen of oppositie was veel beter geweest. Dat geeft je ook de gelegenheid om de gekkies of de ongeleide projectielen uit de fractie te filteren.”

Daar waren er wel een paar van. Herben is er kort over. ,,Bij ons zaten nogal wat geslaagde zakenmensen die gewend waren hun eigen boontjes te doppen, bepaald geen teamspelers.” Zoals Vullings in zijn slotwoord schrijft: ’15 van de 26 hadden voor hun politieke carrière al geld, macht en aanzien verworven’. Anders geformuleerd door Egbert Jan Groenink: ,,Er zaten te veel volgevreten types in, die niet echt hard wilden werken.” Die hadden volgens Eerdmans met hun geld en rijkgevulde cv iets van: ,,Wie gaat mij iets vertellen, want ik heb het gemaakt en ben wat ouder dan jij.”

Machocultuur

Er waren meer redenen voor het mislukken van de LPF-fractie in de Tweede Kamer. Het was ook de stijl waarmee men zich manifesteerde. Varela: ,,Het was blufpoker, een machocultuur.” Het kenmerk van macho’s is niet je een jaar lang inlezen in dossiers, maar een snelle hang naar succes, zo schetst Varela. ,,Een macho wil morgen schitteren. Van dit type hadden wij er te veel.”

De omgang met de parlementaire pers was ook een reden voor een versnelling van de ondergang. Fractieleden gingen elkaar te lijf, konden elkaar niet luchten of zien en deden daar nauwelijks geheimzinnig over. ,,Je hebt een aanvoerder nodig, maar ook mensen die op tijd kunnen dimmen en hun mond houden. Gewoon de telefoon niet opnemen als een journalist belt. Velen waren op de verkeerde momenten te eerlijk.”

Uiteindelijk, na 87 dagen regeren, gaat het definitief mis. CDA- en VVD-fractietop trekken de stekker eruit, nadat er grote ruzies tussen LPF-minister Herman Heinsbroek en vicepremier Eduard Bomhoff ontstonden.

Wilders

Terugkijkend zien veel LPF’ers grote verschillen tussen Fortuyn en Wilders. Ex-LPF’er Gerard van As: ,,Wilders scheert alle allochtonen over één kam en slaat daarin door. Met zijn houding krijg je verzet. Dan vraag je om narigheid.”

Waar Fortuyn in het politiek correcte Nederland van 2002 een buitenstaander was, kreeg hij door de onverbiddelijke koers van Wilders een genuanceerdere plek in de geschiedenis. ,,Fortuyn werd ineens opgehemeld”, stelt Hans Smolders, de man die zorgde dat de moordenaar van Fortuyn werd gepakt en Kamerlid werd. LPF’ers roemen Pim, die echt het debat aanging. João Varela: ,,Fortuyn had echt verstand van zaken. Wilders is one issue.” Harry Wijnschenk: ,,Pim had een verhaal, een idee, dat ontbreekt bij Wilders.”

Leefbaar Rotterdam wil ‘grootste herdenking ooit’ voor Fortuyn

NU 23.03.2017 Geestverwanten van de vijftien jaar geleden vermoorde politicus Pim Fortuyn sturen aan op de “grootste herdenking ooit” op zaterdag 6 mei aanstaande in Rotterdam. Zij willen daarmee een signaal afgeven “richting Den Haag”.

In een donderdag verzonden uitnodiging stelt de partij Leefbaar Rotterdam (LR) “dat de gevestigde orde nog maar weinig van Fortuyns waarschuwingen en aanbevelingen lijkt te hebben geleerd”. Daarom is het volgens een van zijn medestanders van destijds, de Rotterdamse wethouder Joost Eerdmans (LR), nodig om zijn visie op de multiculturele samenleving, integratie en immigratie, zorg en onderwijs levend te houden.

“Die haarscherpe visie is nog altijd hoogst actueel, we zijn elke dag in de stad bezig met de thema’s die hij benoemd heeft”, aldus Eerdmans. Hij verwijst bijvoorbeeld naar het recente Turkse vlagvertoon bij het Turkse consulaat in Rotterdam. Die uitingen en het vraagstuk van identiteit gaan voorbij aan de partijpolitiek, maar moeten volgens Eerdmans iedereen aanspreken “die zich bekommert om onze manier van samenleven”.

Pim Fortuynprijs

Hij vindt dat de vijftiende sterfdag van Fortuyn, waarop ook de jaarlijkse Pim Fortuynprijs wordt uitgereikt, een goed moment is om te bepalen wat er met diens gedachtegoed is gebeurd en hoe daarmee in de toekomst moet worden omgegaan. De trouwe aanhang bij de herdenkingen liep de afgelopen jaren wat terug, erkent Eerdmans. Vandaar dat Leefbaar Rotterdam de bijeenkomst een nieuwe impuls wil geven.

Een aantal sprekers gaat in op de vraag wat de samenleving is opgeschoten met de woorden van Fortuyn. Onder die sprekers onder anderen hoogleraar en Elsevier-columnist Afshin Ellian, historicus en journalist Wierd Duk en Tweede Kamerlid Martin Bosma (PVV).

De herdenking bij het standbeeld van Fortuyn in de Korte Hoogstraat in Rotterdam wordt afgesloten met twee minuten stilte.

Lees meer over: Pim Fortuyn Leefbaar Rotterdam

Aanhangers Pim Fortuyn willen grootse herdenking sterfdag

AD 23.03.2017 Geestverwanten van de vijftien jaar geleden vermoorde politicus Pim Fortuyn sturen aan op de ‘grootste herdenking ooit’ op zaterdag 6 mei aanstaande in Rotterdam. Zij willen daarmee een signaal afgeven richting ‘Den Haag’.

De gevestigde orde lijkt nog maar weinig van Fortuyns waarschuwingen en aanbevelingen te hebben geleerd, aldus Leefbaar Rotterdam.

In een vandaag verzonden uitnodiging stelt de partij Leefbaar Rotterdam (LR) dat ‘de gevestigde orde nog maar weinig van Fortuyns waarschuwingen en aanbevelingen lijkt te hebben geleerd’. Daarom is het volgens een van Fortuyns medestanders van destijds, de Rotterdamse wethouder Joost Eerdmans (LR), nodig om zijn visie op de multiculturele samenleving, integratie en immigratie, zorg en onderwijs levend te houden.

Haarscherp

,,Die haarscherpe visie is nog altijd hoogst actueel, we zijn elke dag in de stad bezig met de thema’s die hij benoemd heeft”, aldus Eerdmans. Hij verwijst bijvoorbeeld naar het recente vlagvertoon bij het Turkse consulaat in Rotterdam. Die uitingen en het vraagstuk van identiteit gaan voorbij aan de partijpolitiek, maar moeten volgens Eerdmans iedereen aanspreken ‘die zich bekommert om onze manier van samenleven’.

Hij vindt dat de vijftiende sterfdag van Fortuyn, waarop ook de jaarlijkse Pim Fortuynprijs wordt uitgereikt, een goed moment is om te bepalen wat er met diens gedachtegoed is gebeurd en hoe daarmee in de toekomst moet worden omgegaan. De trouwe aanhang bij de herdenkingen liep de afgelopen jaren wat terug, erkent Eerdmans. Daarom wil Leefbaar Rotterdam de bijeenkomst een nieuwe impuls geven.

Sprekers

Een aantal sprekers gaat in op de vraag wat de samenleving is opgeschoten met de woorden van Fortuyn. Onder die sprekers onder anderen hoogleraar en Elsevier-columnist Afshin Ellian, historicus en journalist Wierd Duk en Tweede Kamerlid Martin Bosma (PVV). De herdenking bij het standbeeld van Fortuyn in de Korte Hoogstraat in Rotterdam wordt afgesloten met twee minuten stilte.

Fortuynisten willen grootse herdenking Pim

Telegraaf 23.03.2017 Geestverwanten van de vijftien jaar geleden vermoorde politicus Pim Fortuyn sturen aan op de ,,grootste herdenking ooit” op zaterdag 6 mei aanstaande in Rotterdam. Zij willen daarmee een signaal afgeven ,,richting Den Haag”.

In een donderdag verzonden uitnodiging stelt de partij Leefbaar Rotterdam (LR) ,,dat de gevestigde orde nog maar weinig van Fortuyns waarschuwingen en aanbevelingen lijkt te hebben geleerd”. Daarom is het volgens een van zijn medestanders van destijds, de Rotterdamse wethouder Joost Eerdmans (LR), nodig om zijn visie op de multiculturele samenleving, integratie en immigratie, zorg en onderwijs levend te houden.

,,Die haarscherpe visie is nog altijd hoogst actueel, we zijn elke dag in de stad bezig met de thema’s die hij benoemd heeft”, aldus Eerdmans. Hij verwijst bijvoorbeeld naar het recente Turkse vlagvertoon bij het Turkse consulaat in Rotterdam. Die uitingen en het vraagstuk van identiteit gaan voorbij aan de partijpolitiek, maar moeten volgens Eerdmans iedereen aanspreken ,,die zich bekommert om onze manier van samenleven”.

Hij vindt dat de vijftiende sterfdag van Fortuyn, waarop ook de jaarlijkse Pim Fortuynprijs wordt uitgereikt, een goed moment is om te bepalen wat er met diens gedachtegoed is gebeurd en hoe daarmee in de toekomst moet worden omgegaan. De trouwe aanhang bij de herdenkingen liep de afgelopen jaren wat terug, erkent Eerdmans. Vandaar dat Leefbaar Rotterdam de bijeenkomst een nieuwe impuls wil geven.

Een aantal sprekers gaat in op de vraag wat de samenleving is opgeschoten met de woorden van Fortuyn. Onder die sprekers onder anderen hoogleraar en Elsevier-columnist Afshin Ellian, historicus en journalist Wierd Duk en Tweede Kamerlid Martin Bosma (PVV). De herdenking bij het standbeeld van Fortuyn in de Korte Hoogstraat in Rotterdam wordt afgesloten met twee minuten stilte.

mei 6, 2017 Posted by | 2e kamer, Pim Fortuyn | , , , , , , , , , , , | Plaats een reactie

Met de begroting 2017 op weg naar kabinet Rutte-3

Nieuw kabinet

Het nieuwe kabinet zal allereerst moeten zorgen dat meer mensen in hun portemonnee gaan voelen dat het economisch beter gaat. Dat stelt vakbond FNV in een reactie op de jongste ramingen van het Centraal Planbureau (CPB).

Volgens het CPB stijgt de koopkracht de komende jaren nauwelijks, terwijl de economie verder groeit en het begrotingsoverschot oploopt. ,,Het geld is er, dus er staat een nieuw kabinet niets in de weg om te investeren in mensen en de kwaliteit van de samenleving’´, aldus FNV-voorzitter Han Busker.

Ook met het Nederlandse bedrijfsleven gaat het na jaren van crisis weer beter. ,,Nu zijn de gewone man en vrouw aan de beurt om te merken dat de economie aantrekt’´, vindt Busker. FNV pleit onder meer voor een betere aanpak van verdringing op de arbeidsmarkt en meer vaste banen in de publieke sector.

De overheid behaalde in 2016 een begrotingsoverschot van 2,9 miljard euro. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag.

Het overschot betreft 0,4 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Een jaar eerder was er nog een tekort van 2,1 procent. De zogenoemde schuldquote van de overheid daalt sinds 2015 en kwam eind 2016 uit op 62,3 procent van het bbp.

De overheid behaalde voor het laatst een overschot in 2008. Het jaar daarop volgde door het uitbreken van de financiële crisis een tekort van 5,4 procent. Van 33,5 miljard euro tekort in 2009 ging de overheid naar 2,9 miljard euro overschot in 2016, constateerde het statistiekbureau.

Volgens het CBS bedroegen de inkomsten van de Nederlandse overheid vorig jaar 307 miljard euro, een stijging van meer dan 14 miljard euro ten opzichte van 2015. Dat is te danken aan hogere opbrengsten uit belastingen en sociale premies. Lagere aardgasbaten hadden juist een negatief effect van 3 miljard euro op de inkomsten van de overheid.

De overheidsuitgaven gingen vorig jaar met bijna 3 miljard euro omlaag tot ruim 304 miljard euro. Het statistiekbureau merkte daarbij op dat de afdrachten aan de Europese Unie vorig jaar bijna 4 miljard euro lager waren. Daarvan is 3 miljard euro eenmalig. De rentelasten namen af met bijna 1 miljard euro. Wel stegen de uitgaven aan lonen en salarissen van ambtenaren, evenals de lasten voor sociale uitkeringen.

De staatsschuld stond eind vorig jaar op 434 miljard euro, een afname met 7 miljard euro ten opzichte van een jaar eerder. Met een schuld van iets meer dan 62 procent van het bbp voldoet Nederland bijna aan de Europese norm die stelt dat een EU-lidstaat geen hogere schuld mag hebben dan 60 procent van het bbp. De cijfers die het CBS vrijdag heeft gepresenteerd, zullen ook aan de Europese Commissie worden gerapporteerd.

De gepubliceerde cijfers – het planbureau komt elk jaar in maart met een prognose over de economische ontwikkelingen voor de komende jaren – kunnen een vliegende start geven aan de onderhandelingen over een mogelijke coalitie tussen VVD, CDA, D66 en GroenLinks, die volgende week moeten beginnen.

Onderhandelingen

De onderhandelingen over de formatie van een nieuw kabinet gaan volgende week onder een uniek gunstig economisch gesternte van start. Nog nooit in de politieke geschiedenis na de oorlog kon een formatie rekening houden met een begrotingsoverschot in de volledige reguliere kabinetsperiode.

Volgens het vanmorgen door het Centraal Planbureau (CPB) gepubliceerd Centraal Economisch Plan zal de begroting tot en met 2021 een overschot laten zien, mocht tenminste een nieuw kabinet niet alles aan nieuw beleid gaan uitgeven. In 2021 zou het overschot uit kunnen komen op 11 miljard euro, 1,3 procent van de omvang van de totale economie.

Vorig jaar sloegen de rode cijfers om in zwarte. Minister Dijsselbloem van Financiën hield in 2016 onder de streep 2,9 miljard euro over, terwijl hij de Kamer vorige maand nog meldde 200 miljoen euro over te houden. De economie groeide in 2016 met 2,2 procent, ondanks dat er minder gas werd opgepompt in Groningen. Die reductie scheelde 0,2 procent groei.

Tegenover de gunstige financiële cijfers staat echter wel de waarschuwing van het planbureau dat Nederland rekening moet houden met de mogelijkheid dat de groei van de economie blijvend op een veel lager niveau uit zal komen. 3 procent groei, zoals in het verleden, zal niet meer voorkomen. Hooguit breidt de economie tot 2021 met gemiddeld 1,7 procent uit.

Regeersakkoord nieuw kabinet

Donderdag kwamen de lijsttrekkers van VVD, CDA, D66 en GroenLinks bijeen voor een formatiegesprek, onder toeziend oog van verkenner Edith Schippers. Kunnen de vier – zeer verschillende – partijen tot een Regeerakkoord komen?

Ook VVD-coryfee Frank de Grave heeft zijn partij opgeroepen prioriteit te geven aan het klimaatbeleid. Daar ontstaan direct problemen: volgens doorrekeningen van het Centraal Planbureau (CPB) zorgen alleen al de kilometer- en spitsheffing van GroenLinks voor een lastenverzwaring van 4 miljard euro, terwijl de VVD de lasten voor automobilisten juist wil verlagen met 200 miljoen euro.

De totale lastenverzwaring door de klimaatplannen van GroenLinks komt uit op 16,4 miljard euro. In de plannen van D66 kost het klimaatbeleid de belastingbetaler zo’n 9,5 miljard euro; als het aan de VVD ligt, geeft Nederland er maar 500 miljoen euro aan uit. Het CDA heeft de kosten van zijn klimaatplannen niet laten doorrekenen.

(De)nivellering?

Daarnaast willen CDA en VVD een einde maken aan het langdurige ‘nivelleringsfeestje’, terwijl het partijprogramma van GroenLinks door Klaver zelf ‘een groot aanvalsplan om ongelijkheid aan te pakken’ wordt genoemd. De partijen verschillen veel in hun ideeën over wie het meest moet profiteren van de economische groei nu de crisis voorbij is.

Als het aan de VVD en het CDA ligt, profiteren vooral werkenden en huishoudens met een middeninkomen. GroenLinks richt zich meer op de lage inkomens. Zo gaan uitkeringsontvangers er bij GroenLinks net zoveel op vooruit in koopkracht als werkenden (beiden 1,3 procent). Bij de VVD gaan werkenden erop vooruit en uitkeringsgerechtigden erop achteruit.

Ondernemers blijken helemaal niet zo laaiend over de winst van GroenLinks: ‘Plannen zijn doodsteek bedrijfsleven’

De partij van Klaver zal ook moeten inleveren bij de zorg: D66, CDA en VVD hebben aangegeven er niet nog meer in te willen investeren. GroenLinks vindt een toename van de zorgkosten minder een probleem.

zie ook:  Op weg naar kabinet Rutte-3

zie ook: Uitslag 2e kamerverkiezing 15.03.2017 – VVD de grote winnaar

zie ook: Verkiezingen 2e Kamer 15.03.2017

zie ook:  Kabinet Rutte 2 – miljoenennota versus rijksbegroting 2017

zie ook: Algemene Beschouwingen Miljoenennota Begroting 2017

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Op weg naar de Begroting 2017

Nederland hoeft 80 miljoen minder aan EU af te dragen

NU 11.05.2017 Nederland kan een meevaller van zo’n 80 miljoen euro uit Brussel verwachten. Dat is wat Den Haag minder aan de Europese Unie hoeft af te dragen, omdat daar vorig jaar meer geld binnenkwam dan verwacht.

De EU ontving in 2016 1,7 miljard euro meer dan begroot, vooral door hogere inkomsten aan boetes en door rente op late betalingen. Dat meldt minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën donderdag aan de Tweede Kamer.

Brussel gaf vorig jaar ook 4,9 miljard euro minder uit dan in de begroting stond. Zo was er veel geld gereserveerd voor steun aan achtergebleven gebieden, maar het kwam bij de uitvoering tot vertragingen. De verwachting is dat dat geld de komende jaren alsnog wordt uitgegeven.

Lees meer over: Nederland EU

Meevaller uit Brussel voor schatkist

 

Telegraaf 11.05.2017 Nederland kan een meevaller van zo’n 80 miljoen euro uit Brussel verwachten. Dat is wat Den Haag minder aan de Europese Unie hoeft af te dragen, omdat daar vorig jaar meer geld binnenkwam dan verwacht.

De EU ontving in 2016 1,7 miljard euro meer dan begroot, vooral door hogere inkomsten aan boetes en door rente op late betalingen. Dat meldde minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën donderdag aan de Tweede Kamer.

Brussel gaf vorig jaar ook 4,9 miljard euro minder uit dan in de begroting stond. Zo was er veel geld gereserveerd voor steun aan achtergebleven gebieden, maar het kwam bij de uitvoering tot vertragingen. De verwachting is dat dat geld de komende jaren alsnog wordt uitgegeven.

‘Meevallers gebruiken voor verlaging staatsschuld’

Telegraaf 04.04.2017 Peiling DFT – De extra inkomsten voor de Nederlandse schatkist dankzij de aantrekkende economie moeten door het nieuwe kabinet worden besteed aan het verder terugbrengen van de staatsschuld.

Althans dat meent ruim een derde van de respondenten aan een poll van DFT.nl

Het Nederlandse kabinet heeft vorig jaar €4,3 miljard aan extra inkomsten gekregen doordat het economische klimaat in ons land zich beter heeft ontwikkeld dan verwacht.

De keus om de meevallers te gebruiken voor het verlagen van de staatsschuld is voor 35% van de respondenten de beste optie.

Het omlaag brengen van de BTW krijgt van 27% de voorkeur. Iets meer dan een kwart meent dat een verlaging van de AOW-leeftijd het meest voor de hand ligt.

Het opschroeven van de ontwikkelingshulp of een verhoging van de defensie-uitgaven is voor 3% respectievelijk 9% favoriet.

Pechtold noemt DNB-advies niet achterover te leunen ‘verstandig’

NU 31.03.2017 D66-leider Alexander Pechtold vindt het advies dat de president van De Nederlandse Bank (DNB) Klaas Knot voor het volgende kabinet heeft, om ondanks de economische groei toch op de centen te letten, “verstandig”.

“In Nederland zijn we altijd heel zuinig en zorgvuldig als het om geld gaat”, zei hij vrijdag na afloop van het gesprek dat de onderhandelaars van de VVD, CDA, D66 en GroenLinks hadden met de DNB, het Centraal Planbureau en de Studiegroep Begrotingsruimte.

VVD-leider Mark Rutte wilde niet reageren op het advies van de DNB. “U kunt ongeveer bedenken hoe een VVD’er daarover denkt, maar mij past enige terughoudendheid”, aldus Rutte die daaraan toevoegde dat alles wat hij in dit stadium hierover zegt, geïnterpreteerd zal worden in de context van de formatie.

Ook CDA-voorman Sybrand Buma en Jesse Klaver (GroenLinks) wilden niet ingaan op de inhoud van de gesprekken.

Geen grote uitgaven

Knot zei donderdag dat het volgend kabinet de extra miljarden die er beschikbaar zijn niet zomaar moet uitgeven.

Verstandiger zou zijn om een buffer op te bouwen zodat er bij een volgende economische crisis niet drastisch bezuinigd hoeft te worden. Ruimte voor grote uitgaven ziet hij dan ook niet.

Wel moet er een serieus klimaatbeleid komen en er moet werk gemaakt worden van de afbouw van de hypotheekrenteaftrek. Ook de verschillen tussen flex- en vast werk moeten de aandacht van een volgend kabinet krijgen.

De onderhandelaars spraken met de experts om inzicht te krijgen in de financieel-economische ruimte die zij hebben voor de komende vier jaar. Volgende week gaan de echte formatieonderhandelingen van start.

Zie ook: Vooruitblik op de formatie: Verschillen tussen VVD, CDA, D66 en GroenLinks

Lees meer over: Verkiezingen 2017

 President Klaas Knot van De Nederlandsche Bank staat de pers te woord op het Binnenhof.

Knot pleit voor stabieler beleid

Telegraaf 31.03.2017 De president van De Nederlandsche Bank Klaas Knot heeft bij onderhandelaars VVD, CDA, D66 en GroenLinks gepleit voor een stabieler financieel beleid.

Sinds de economie aantrekt is er meer financiële ruimte, maar Knot wil dat de partijen, die misschien wel samen in een kabinet stappen, voorzichtig zijn met spenderen. Verstandiger vindt hij het dat er nu een flinke buffer wordt opgebouwd. Hij hekelt het „hollen-of-stilstaan-karakter van de Nederlandse economie”, zei hij na afloop van een anderhalf uur durend gesprek aan het Binnenhof. „Het ging vooral om de begrotingsruimte”, liet hij weten.

Ook topvrouw Laura van Geest van het Centraal Planbureau en Manon Leijten van de Studiegroep Begrotingsruimte waren uitgenodigd voor het gesprek onder leiding van informateur Edith Schippers.

’Gaan hier ons voordeel mee doen’

De fractievoorzitters van VVD, CDA, D66 en GroenLinks lieten na afloop weinig los over de adviezen van de financiële kopstukken. „We gaan hier ons voordeel mee doen”, zei Sybrand Buma (CDA).

Ook VVD-leider Mark Rutte hield het vaag. Wel maakte hij op het zonnige Binnenhof tijd om met dagjesmensen op de foto te gaan. „U kent de regels, hè? Een selfie is tien euro, tenzij u de rest van uw leven op de VVD stemt”, grijnsde hij tegen een dame in een roze jasje.

LEES MEER OVER; KLAAS KNOT FORMATIE POLITIEK EDITH SCHIPPERSDE NEDERLANDSCHE BANK

Knot waarschuwt weer: temper over­heids­uit­ga­ven

AD 31.03.2017 President van De Nederlandsche Bank Klaas Knot heeft de onderhandelaars over een nieuw kabinet nog eens op het hart gedrukt het beschikbare extra geld niet meteen geheel uit te geven.

De economie had de afgelopen jaren helaas een ,,hollen-en-stilstaankarakter”. ,,Het zou een goede zaak zijn daaraan geen extra impuls te geven”, zei Knot na afloop van een gesprek vrijdag met VVD, CDA, D66 en GroenLinks onder leiding van informateur Edith Schippers.

Of de onderhandelaars de boodschap van de centralebankpresident ter harte nemen zal moeten blijken, zei Knot. De vier beoogde regeringspartners hebben vooral gesproken over hoeveel geld zij verstandig kunnen uitgeven, zei hij. Een andere wens van de centralebankpresident, een hervorming van het belastingstelsel, kwam nog niet ter tafel.

  >Tobias den Hartog @DenhartogT

Eensgezinde boodschap: het waren fijne gesprekken. #formatie   1:46 PM – 31 Mar 2017

Over de inhoud van het gesprek wilden de vier partijleiders na afloop weinig kwijt. Alexander Pechtold vond het een nuttige bijeenkomst en noemde het advies van Knot ,,verstandig”. ,,Het is heel belangrijk om je te laten bijpraten door mensen die goed zicht hebben op de overheidsfinanciën”, aldus de D66-voorman. ,,Goede gesprekken, hier gaan we ons voordeel mee doen”, zei Sybrand Buma (CDA) op weg naar buiten.

Premier en VVD-leider Mark Rutte gaf aan voorzichtig te willen zijn met commentaar op de gesprekken. ,,Een kabinetsformatie is ingewikkeld genoeg”, zei hij. ,,En alles wat ik zeg is in de context van de formatie.”

DNB-president Klaas Knot adviseert Nederlandse politici zich voor het nieuwe kabinet niet rijk te rekenen.

Knot: Financiële ruimte kabinet beperkt

Telegraaf 30.03.2017 De financiële armslag van het komende kabinet is veel kleiner dan veel politici nu denken. Het is aan te raden een stevige buffer op de begroting aan te houden om bij een volgende crisis bezuinigingen te voorkomen.

http://content.tmgvideo.nl/embed/account=Kx1PKc/item=1aZgdqvDBgcV/player=LakMO-EKGMsh/embed.html

Dat zegt president Klaas Knot van De Nederlandsche Bank (DNB) donderdag bij de presentatie van het jaarverslag.

”Het is zaak dat de overheid in gunstige economische tijden streeft naar een begrotingsoverschot”, aldus Knot. Hij mikt op een overschot op de begroting van 1% van het bruto binnenlands product (bbp).

Bezuiniging voorkomen

Volgens de laatste cijfers van het Centraal Planbureau kan een nieuwe kabinet in 2021 een begrotingsoverschot van 1,3% behalen. Daarmee blijft er voor de middellange termijn maximaal €2 miljard over aan extra geld.

“Er moet niet de indruk ontstaan dat geld tegen de plinten klotst”, licht Knot in een interview met De Financiële Telegraaf toe.

“De Nederlandse economie kent een hoge mate van hollen en stilstaan. Dat geldt helaas ook voor onze overheidsfinanciën. Als we willen voorkomen dat wij in een volgende recessie weer moeten bezuinigen, moeten we nu zorgen voor een begrotingsoverschot van zo’n 1%.”

Positief gestemd 

Knot is zeer positief over de stand van de Nederlandse economie. “De economische groei trekt duidelijk aan. Ook in vergelijking met veel andere Europese landen deed Nederland het in 2016 goed.”

De DNB-president wijst onder meer op de snel dalende werkloosheid. “Het tempo waarmee de werkloosheid daalt blijft ons maar positief verrassen. Voor een fenomeen als ‘baanloze groei’ is geen aanwijzing.”

DNB bepleit voor een komende kabinetsperiode hervormingen op het gebied van de arbeidsmarkt, huizenmarkt en pensioenen.

Lees hier alles over de kabinetsformatie

GERELATEERDE ARTIKELEN

DNB-baas Klaas Knot maant kabinet tot zuinigheid: ‘Geen nieuwe uitgaven’

VK 30.03.2017 Van DNB-directeur Klaas Knot hoeft het nieuwe kabinet niet te bezuinigen, maar blijft de hand wel op de knip. Dat zei Knot donderdag bij de presentatie van het jaarverslag van De Nederlandsche Bank. Als de nieuwe regeringspartijen deze boodschap ter harte nemen, betekent dat geen extra uitgaven in de komende kabinetsperiode.

De directeur van de centrale bank wil dat het kabinet streeft naar een structureel begrotingsoverschot van 1 procent. Het Centraal Planbureau liet vorige week vrijdag weten dat het begrotingsoverschot zonder aanvullend beleid naar die 1 procent kruipt. Knots pleidooi vloeit voort uit de grilligheid van de Nederlandse economie. Gaat het goed, dan gaat het heel goed. Gaat het slecht dan lopen de overheidstekorten hard op.

Een structureel overschot zorgt ervoor dat bij recessies forse bezuinigingen kunnen worden voorkomen, schrijft DNB in het jaarverslag: ‘een overschot van 1 procent van het bruto binnenlands product in economisch goede tijden is nodig om voldoende marge te hebben ten aanzien van de Europese 3%-norm voor het begrotingstekort.’ Die grilligheid is het gevolg van het huidige overheidsbeleid, dat in de ogen van Knot grondig moet worden herzien.

Sinds zijn aantreden als DNB-directeur in 2011 pleit Knot al voor een grondige renovatie van de economie. Huishoudens hebben hoge hypotheken en hoge pensioenvoorzieningen, maar nauwelijks vrij beschikbaar vermogen. Dat maakt dat huishoudens bij economisch ontij nauwelijks geld hebben om klappen op te vangen. Bovendien zijn zowel het pensioen als de hypotheek zeer vatbaar voor bewegingen op de financiële markten.

Minder hoge hypotheken

Knot pleit dan ook voor minder hoge hypotheken en minder hoge pensioenopbouw. Te bereiken door het verminderen van de fiscale voordelen van ons pensioenstelsel (dat volgens Knot over de houdbaarheidsdatum is). Huizenkopers mogen wat Knot betreft straks nog maar maximaal 90 procent van de waarde van de woning lenen (nu is dat nog 101 procent).

Niet alleen Den Haag krijgt advies van Knot, ook bij de Europese Centrale Bank in Frankfurt mag het roer om. ‘Door de oplopende inflatie is de rationale voor het ruime monetaire beleid weggevallen,’ zei Knot, die niet wilde aangeven met welk tempo de ECB het opkoopprogramma moet afbouwen.

De ECB koopt elke maand voor 60 tot 80 miljard euro obligaties op, om de rente in het eurogebied laag te houden. De lage rente moet inflatie, investeringen en economische groei aanwakkeren. Knot waarschuwde donderdag voor de bubbels die kunnen ontstaan als gevolg van de aanhoudend lage rente. Die bubbels vertalen zich in stijgende vastgoedprijzen en bedrijfsinvesteringen die bij een wat hogere rente niet rendabel zouden zijn.

Daarnaast werken de financiële markten niet meer disciplinerend, vindt Knot. Nogal wat Europese landen zien te weinig noodzaak om de overheidsbegroting op orde te brengen, omdat geld lenen door de lage rente nu nauwelijks geld kost.

Lees meer;

De Nederlandse economie blijft de komende jaren doorgroeien en het overschot op de rijksbegroting loopt op, zo blijkt uit nieuwe ramingen die het Centraal Planbureau (CPB) afgelopen vrijdag publiceerde. Of dat goed nieuws is voor de formatie? Vier vragen.

Intussen blijft Nederland wel onverminderd kwetsbaar voor een crisis: we sparen en lenen te veel.

Toen Klaas Knot in 2011 als president  aantrad, had zelfs De Nederlandsche Bank enige averij opgelopen van de financiële crisis. Sindsdien pleit hij al voor een renovatie van de economie.

Volg en lees meer over:   POLITIEK   KLAAS KNOT   ECONOMIE   NEDERLAND   DE NEDERLANDSCHE BANK (DNB)

Kopafbeelding cijfers CPB

Nu meer in de knip!

Telegraaf 25.03.2017  Het is hoog tijd dat de de koopkracht van de werkende Nederlander wordt hersteld. Die roep klinkt nu de schatkist de komende jaren wordt gespekt door miljarden euro’s aan begrotingsoverschotten.

Na jaren van tientallen miljarden aan lastenverzwaringen en bezuinigingen, heeft het nieuwe kabinet een rekening te vereffenen. Onder Rutte is in zes jaar tijd 47,4 miljard euro aan snij- en zaagwerk verricht. Maar nu staan de overheidsfinanciën er zo gunstig voor, dat het Centraal Planbureau dikke plussen op de begrotingen verwacht. Vooral de middengroepen waren de klos, zij moeten dus flink profiteren, vinden vakbonden en het bedrijfsleven.

Lees ook: ’Kom maar op met die centen’

Een formatie van vier jaar levert 11 miljard euro op

VK 24.03.2017 Het Centraal Planbureau kwam vanochtend met gunstige cijfers over de Nederlandse economie. Die groeit aardig, alleen blijft de koopkracht wat achter. Wel knapt de schatkist op en daalt de werkloosheid. Goed nieuws voor de formatie? Vier vragen.

Wat betekenen de CPB-cijfers voor de formatie?

Dat de economie groeit en het overschot op de begroting van het volgende kabinet fors is, maakt de formatie er niet eenvoudiger op. Natuurlijk is er meer geld. In het laatste kabinetsjaar, 2021, staat de begroting niet zoals in september vorig jaar nog gedacht 7 miljard euro in de plus, maar bijna 11 miljard. Dat voorspelt de economisch adviseur en rekenmeester van het kabinet, het Centraal Planbureau. Maar dat bedrag is de premie op nietsdoen.

Althans, zo rekent het CPB: hoe ziet de economie eruit als het beleid niet verandert? En beleid veranderen is nou net waarover vanaf volgende week VVD, CDA, D66 en GroenLinks gaan onderhandelen. Als die formatie vier jaar duurt, ja dan is er een begrotingsoverschot in 2021 van 1,3 procent van het bruto binnenlands product, zeg maar de omvang van de Nederlandse economie. Dan bedraagt de staatsschuld nog maar 46,6 procent van het bbp. Dan is de werkloosheid 4,7 procent van de beroepsbevolking. En dan is de koopkracht gestegen met een magere 0,2 procent.

Veel extra geld om uit te geven, dat maakt een formatie toch een peulenschil?

Fractievoorzitters Mark Rutte (VVD) verlaat de Tweede Kamer na een gesprek met Edith Schippers. © ANP

Niet in politiek Den Haag. Denk nog even aan eind 2015 toen het kabinet, nu demissionair, 5 miljard te verdelen had. Zou zo maar worden weggegeven omdat de eigenlijke bestemming, het versoepelen van de overgang naar een simpeler belastingstelsel, wegviel. In de jaren daarvoor werden miljarden bezuinigd, maar dat ging eenvoudiger dan het uitgeven van 5 miljard extra. Elke politieke partij kan wel de ‘drank en vrouwen’ bedenken waarnaar dat geld met de hoogst mogelijke prioriteit heen moet. Dat zal gedurende de formatie niet anders zijn.

VVD en CDA willen meer geld naar veiligheid en defensie, D66 wil meer voor onderwijs, en GroenLinks véél meer voor duurzaamheid. Tegelijk is het volgens CPB-directeur Laura van Geest onverstandig voor de betaling van die wensen enthousiast in te teren op het door haar voorspelde begrotingsoverschot. Niet alleen is die enorme plus toch nog te klein om alle wensen mee te betalen. Het is ook riskant omdat bijvoorbeeld door inflatie – die volgens het CPB sterker gaat stijgen – of door rente – die volgens het CPB flink kán gaan stijgen – een begrotingsevenwicht zomaar kan omslaan naar een tekort.

Kijk dus uit dat je niet zo veel geld uitgeeft, dat je later weer moet bezuinigen, aldus CPB-directeur Laura van Geest.

‘Kijk dus uit dat je niet zo veel geld uitgeeft, dat je later weer moet bezuinigen’, waarschuwt Van Geest. Bovendien kan ze wel wat andere posten bedenken waar ook geld naartoe moet. Het belastingstelsel moet nog steeds flink worden vereenvoudigd en dat is niet gratis. Hetzelfde geldt voor het dichten van de kloof tussen werknemers met een vast contract en met een flexibele arbeidsovereenkomst.

De arbeidsmarkt, de woningmarkt en de pensioenen, allemaal zaken waarvoor Van Geest aandacht gaat vragen zodra ze wordt uitgenodigd om aan de formatietafel een presentatie te geven over van de stand van de economie.

Hoe komen die economische cijfers eigenlijk zo gunstig?

Door de lage rente is het kabinet ook minder kwijt aan de financiering van de staatsschuld en hypotheekrenteaftrek.

In tegenstelling tot eerdere jaren, toen de economie vooral dreef op de export, komt de groei nu uit alle hoeken en gaten. Weliswaar is de uitvoer nog steeds het belangrijkst, maar dat ook consumenten meer zijn gaan uitgeven helpt de economie aan een groei van 2,1 procent dit jaar, 1,8 procent volgend jaar en 1,7 procent de jaren daarna.

Dat pakt ook gunstig uit voor de schatkist, want er komt meer aan btw binnen. Door de lage rente is het kabinet ook minder kwijt aan de financiering van de staatsschuld en hypotheekrenteaftrek. Met enige vertraging heeft de economische groei ook geleid tot een dalende werkloosheid naar 4,7 procent. Dat is weer gunstig als het gaat om het aantal uit te betalen werkloosheidsuitkeringen. Van Geest noemt de 4,7 procent een evenwichtsniveau.

Het grootste deel van de daling komt volgens haar op het conto van het huidige kabinet. ‘De daling van de werkloosheid van de laatste twee jaar is één keer eerder voorgekomen, maar toen groeide de economie met liefst 4 procent.’

Wat tegenvalt is de koopkracht. Het CPB voorspelt dat de burger de economische groei niet in gelijke mate voelt in de portemonnee, want de koopkracht stijgt bij nietsdoen met maar een paar tienden van procent. Dat zullen de onderhandelende partijen vermoedelijk aangrijpen om hun eigen plannen erdoor te drukken aan de formatietafel.

Waardoor blijft de koopkracht achter?

De lonen stijgen nauwelijks harder dan de prijzen. ‘De lonen lagen al vast voordat de inflatie ging stijgen’, legde Van Geest vanmorgen uit.

De inflatie stijgt dit en volgend jaar wat meer dan verwacht: 1,6 procent dit jaar en 1,4 procent in 2018. Tegelijk stijgen de lonen nauwelijks meer dan de prijzen. ‘De lonen lagen al vast voordat de inflatie ging stijgen’, legde Van Geest vanmorgen uit. Het inkomen stijgt maar een heel klein beetje meer dan het geld minder waard wordt met als gevolg een bescheiden plus voor de koopkracht. Nederland volgt met de inflatie de eurozone, zei Van Geest, en die is het afgelopen half jaar spectaculair gestegen door hogere energietarieven en hogere prijzen voor grondstoffen zoals met name olie.

Ten opzichte van vorig jaar daalt de koopkracht spectaculair. Dat komt door de 5 miljard die Rutte II heeft teruggegeven aan de burgers. Want uiteindelijk wisten alle partijen het daar op de valreep toch over eens te worden doordat bijna elke partij die nodig was voor een meerderheid in de Eerste Kamer iets kreeg waarmee zij bij de eigen achterban voor de dag kon komen. Een voorbode van de huidige formatie.

Volg en lees meer over:   ECONOMIE   NEDERLAND

CPB: Hoge groei voorbij

Telegraaf 24.03.2017 Hoewel de robuuste economische groei in Nederland aantrekt, waarschuwt het Centraal Planbureau dat er ook niet heel veel meer in het vat zit.

Het CPB schrijft in het vanochtend gepubliceerde Centraal Economisch Plan dat de vette jaren van voor de financiële crisis niet meer terugkomen. “Groeicijfers van 3,4 of zelfs 5% behoren tot het verleden. Lagere groei is het voorland, niet alleen voor Nederland, maar ook voor veel andere westerse landen. Dit is onder andere het gevolg van vergrijzing en afnemende productiviteitsgroei. Potentiële groei is mogelijk, maar weerbarstig”, zegt CPB-directeur Laura van Geest.

Vergrijzing

Dat is onder andere een gevolg van de vergrijzing. Daardoor krimpt de beroepsbevolking en op termijn de werkgelegenheid. Volgens het CPB zal de groei in de toekomst vooral moeten komen van een hogere arbeidsproductiviteit. Voor een stijging daarvan, zijn we vooral aangewezen op technologische vooruitgang.

Zonder een grote technologische doorbraak, blijft onze productiviteitsgroei steken op 1 tot 1,5% per jaar. “Niet niets, maar ook geen herleving van de tijden van weleer”, schrijft het CPB.

Recessies

Die lagere economische groei betekent dat we te maken krijgen met meer en langere recessies. Het duurt langer voordat we er na een economische dip weer bovenop zijn. Dat fenomeen is nu al te zien in de cijfers. In de jaren 80 duurde het slechts een jaar voordat de economie weer terug was op het oude niveau. Maar hoe lager de economische groei, hoe langer de herstelperiode.

GERELATEERDE ARTIKELEN

Flinke pot geld voor kabinet

Telegraaf 24.03.2017 Het nieuw te vormen kabinet heeft ruimschoots financiële spelingsruimte om alle plannen en ideeën te verwezenlijken. Volgens de nieuwste cijfers van het Centraal Planbureau zijn er de komende regeerperiode jaar na jaar fikse overschotten op de begroting.

Bij ongewijzigd beleid groeit de economie tot aan 2021 met gemiddeld 1,7 procent per jaar. Er wordt namelijk flink geëxporteerd en bedrijven gaan weer meer investeren. Ook consumeren huishoudens meer. Voor dit jaar wordt een groei van 2,1 procent verwacht.

De werkloosheid daalt ook een stuk sneller dan gedacht. Dit jaar al naar 4,9 procent en de rest van de periode naar 4,7 procent.

In 2021 overschot van 11 miljard

Die gunstige cijfers betekenen dat er tegen 2021 een overschot op de begroting te noteren is van 1,3 procent, dat komt neer op zo’n 11 miljard euro. Politieke partijen gingen bij het opstellen van hun verkiezingsprogramma’s nog uit van 7 miljard euro.

Dit jaar is er ook al sprake van een overschot van 0,5 procent en volgend jaar van 0,8. De plussen zijn te danken aan de extra belastinginkomsten bij de overheid en de lagere uitgaven aan werkloosheidsuitkeringen nu er meer mensen aan de bak komen. Wel dempen de teruglopende gasbaten de gunstige cijfers.

Door de overschotten ligt de staatsschuld in 2017 met 58,5 procent van het bruto binnenlands product voor het eerst sinds 2010 onder de Europese schuldnorm van 60 procent. In 2021 is die schuld zelfs gedaald naar 46,6 procent.

’Groei vlakt af’

Het Centraal Planbureau waarschuwt wel dat de Nederlandse economie de komende decennia op lagere economische groei kan rekenen dan voor de economische crisis. „Groeicijfers van 3, 4 en 5 procent horen tot het verleden”, stelt CPB-directeur Laura van Geest. Dat komt onder meer door de vergrijzing en afnemende productiviteitsgroei. „Potentiële groei stimuleren is mogelijk, maar weerbarstig”, waarschuwt ze.

De partijen VVD, CDA, D66 en GroenLinks die met elkaar aan de onderhandelingstafel gaan zitten, vinden allemaal dat er in meer of mindere mate voor lastenverlichting moet worden gekozen. Dat zou gevolgen kunnen hebben voor de overschotten en de staatsschuld omdat daarmee minder belastinginkomsten kunnen binnenkomen.

Van Geest waarschuwt dan ook om „niet in de val te trappen” dat het nieuwe kabinet flink veel geld gaat uitgeven omdat er nu begrotingsruimte ontstaat. „Ik constateer dat het geld bij iedereen in de zakken brandt. Maar het zou mooi zijn als de overheidsfinanciën nu eindelijk op orde zijn, om die ook op de lange termijn gezond te houden.”

FNV: geld voor koopkrachtverbetering is er

Telegraaf 24.03.2017 Het nieuwe kabinet zal allereerst moeten zorgen dat meer mensen in hun portemonnee gaan voelen dat het economisch beter gaat. Dat stelt vakbond FNV in een reactie op de jongste ramingen van het Centraal Planbureau (CPB).

Volgens het CPB stijgt de koopkracht de komende jaren nauwelijks, terwijl de economie verder groeit en het begrotingsoverschot oploopt. ,,Het geld is er, dus er staat een nieuw kabinet niets in de weg om te investeren in mensen en de kwaliteit van de samenleving’´, aldus FNV-voorzitter Han Busker.

Ook met het Nederlandse bedrijfsleven gaat het na jaren van crisis weer beter. ,,Nu zijn de gewone man en vrouw aan de beurt om te merken dat de economie aantrekt’´, vindt Busker. FNV pleit onder meer voor een betere aanpak van verdringing op de arbeidsmarkt en meer vaste banen in de publieke sector.

Inkomen huishoudens gestegen

Telegraaf 24.03.2017 Het reëel beschikbaar inkomen van huishoudens is vorig jaar met 1,4 procent gestegen. Vooral de lonen van werknemers hebben aan de inkomensstijging bijgedragen. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag.

Zowel de hoogte van de lonen nam toe, als het aantal werkenden. De hypotheekschuld is, ondanks een afname in het vierde kwartaal, in het afgelopen jaar toegenomen. De toename van het beschikbaar inkomen was kleiner dan in 2015.

Een belangrijke bron van de inkomensstijging, zo merkt het statistiekbureau op was het loon van werknemers. Dit nam in 2016 met 8,1 miljard euro toe, een groei van 3,2 procent. De cao-lonen lagen 1,9 procent hoger dan een jaar eerder, de grootste toename sinds 2009.

Hogere hypotheekschuld

Aan het eind van 2016 hadden huishoudens wel een hogere hypotheekschuld dan een jaar eerder. Aan het eind van het vierde kwartaal was de hypotheekschuld 664,4 miljard euro. ,,Per saldo namen huishoudens voor 8,1 miljard euro meer hypotheken op dan ze aflosten. Deze toename van de schuld heeft in de eerste drie kwartalen plaatsgevonden, in het vierde kwartaal werd er per saldo afgelost”, aldus het CBS.

Tegenover de hogere schuld stonden ook hogere spaartegoeden en andere deposito’s.

Groei economie 2016 hoger

Telegraaf 24.03.2017 De groei van de Nederlandse economie is in 2016 iets sterker uitgevallen dan eerder werd gedacht. Volgens een vrijdag gepubliceerde nieuwe raming van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) bedroeg de groei 2,2 procent, terwijl bij een eerdere schatting 2,1 procent werd gemeld.

De sterkere vooruitgang is onder meer te danken aan een opwaartse bijstelling van de economische groei in het vierde kwartaal. Die is nu aangepast tot 2,5 procent op jaarbasis, van een eerder gemelde 2,3 procent. Op kwartaalbasis ging de Nederlandse economie in de laatste drie maanden van 2016 met 0,6 procent vooruit, 0,1 procentpunt hoger dan eerder werd aangenomen door het CBS.

De groei in het vierde kwartaal is volgens het statistiekbureau vooral te danken aan de export en de consumptie van huishoudens.

Meer banen

Het CBS liet verder weten dat het aantal banen van werknemers en zelfstandigen in het afgelopen kwartaal met 62.000 is toegenomen ten opzichte van de voorgaande periode. Bij de eerste berekening werd nog een stijging met 53.000 banen gemeld.

Volgens het CBS blijven de economische fundamenten positief. Het conjunctuurbeeld is deze maand verder verbeterd. Het vertrouwen van consumenten ligt op het hoogste niveau in bijna tien jaar en het producentenvertrouwen is het hoogst in ongeveer negen jaar.

GERELATEERDE ARTIKELEN

Groei economie in 2016 opwaarts bijgesteld

Telegraaf 24.03.2017 De groei van de Nederlandse economie is in 2016 iets sterker uitgevallen dan eerder werd gedacht. Volgens een vrijdag gepubliceerde nieuwe raming van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) bedroeg de groei 2,2 procent, terwijl bij een eerdere schatting 2,1 procent werd gemeld.

De sterkere vooruitgang is onder meer te danken aan een opwaartse bijstelling van de economische groei in het vierde kwartaal. Die is nu aangepast tot 2,5 procent op jaarbasis, van een eerder gemelde 2,3 procent. Op kwartaalbasis ging de Nederlandse economie in de laatste drie maanden van 2016 met 0,6 procent vooruit, 0,1 procentpunt hoger dan eerder werd aangenomen door het CBS.

De groei in het vierde kwartaal is volgens het statistiekbureau vooral te danken aan de export en de consumptie van huishoudens.

Het CBS liet verder weten dat het aantal banen van werknemers en zelfstandigen in het afgelopen kwartaal met 62.000 is toegenomen ten opzichte van de voorgaande periode. Bij de eerste berekening werd nog een stijging met 53.000 banen gemeld.

Volgens het CBS blijven de economische fundamenten positief. Het conjunctuurbeeld is deze maand verder verbeterd. Het vertrouwen van consumenten ligt op het hoogste niveau in bijna tien jaar en het producentenvertrouwen is het hoogst in ongeveer negen jaar.

GERELATEERDE ARTIKELEN

Bijna 3 miljard begrotingsoverschot

Telegraaf 24.03.2017 De overheid behaalde in 2016 een begrotingsoverschot van 2,9 miljard euro. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag.

Het overschot betreft 0,4 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Een jaar eerder was er nog een tekort van 2,1 procent. De zogenoemde schuldquote van de overheid daalt sinds 2015 en kwam eind 2016 uit op 62,3 procent van het bbp.

De overheid behaalde voor het laatst een overschot in 2008. Het jaar daarop volgde door het uitbreken van de financiële crisis een tekort van 5,4 procent. Van 33,5 miljard euro tekort in 2009 ging de overheid naar 2,9 miljard euro overschot in 2016, constateerde het statistiekbureau.

Volgens het CBS bedroegen de inkomsten van de Nederlandse overheid vorig jaar 307 miljard euro, een stijging van meer dan 14 miljard euro ten opzichte van 2015. Dat is te danken aan hogere opbrengsten uit belastingen en sociale premies. Lagere aardgasbaten hadden juist een negatief effect van 3 miljard euro op de inkomsten van de overheid.

De overheidsuitgaven gingen vorig jaar met bijna 3 miljard euro omlaag tot ruim 304 miljard euro. Het statistiekbureau merkte daarbij op dat de afdrachten aan de Europese Unie vorig jaar bijna 4 miljard euro lager waren. Daarvan is 3 miljard euro eenmalig. De rentelasten namen af met bijna 1 miljard euro. Wel stegen de uitgaven aan lonen en salarissen van ambtenaren, evenals de lasten voor sociale uitkeringen.

De staatsschuld stond eind vorig jaar op 434 miljard euro, een afname met 7 miljard euro ten opzichte van een jaar eerder. Met een schuld van iets meer dan 62 procent van het bbp voldoet Nederland bijna aan de Europese norm die stelt dat een EU-lidstaat geen hogere schuld mag hebben dan 60 procent van het bbp. De cijfers die het CBS vrijdag heeft gepresenteerd, zullen ook aan de Europese Commissie worden gerapporteerd.

Hoera, een overschot van 3 miljard. Uitgeven maar?

AD 24.03.2017 De economie draait als een lier en dat betekent dat de schatkist weer overloopt. Dit jaar komt er 3 miljard euro meer binnen dan er uitgaat, zegt het Centraal Bureau voor de Statistiek. In 2021 is het begrotingsoverschot zelfs 11 miljard euro, berekent het Centraal Plan Bureau (CPB).

Nederlandse politici hebben altijd de neiging om meevallers direct uit te geven

Het kabinet heeft de uitgaven goed in de hand. De werkloosheid loopt fors terug, en dat scheelt behoorlijk aan uitkeringen. De lage rente bespaart de overheid nu 1 miljard aan rentebetaling op de staatsschuld.

Ook aan de inkomstenkant is het feest. Er komt meer loon- en inkomstenbelasting binnen, omdat meer mensen werken en de lonen wat stijgen. Door de lage rente is ook de hypotheekrenteaftrek lager, wat meer belasting oplevert. Omdat we meer consumeren, komt er ook meer btw binnen.

De bedrijven maken meer winst en betalen daarom meer winstbelasting. De inkomsten van het aardgas waren wel lager, omdat er in Groningen minder gas wordt opgepompt. Dat scheelde ruim een miljard aan inkomsten.

Kater

Kunnen we nu weer met een gerust gemoed het geld gaan uitgeven? Het lijkt er immers op dat de bomen weer tot in de hemel groeien. En na jaren van bezuinigen zijn er genoeg doelen te bedenken, die wel wat extra geld kunnen gebruiken. Nee, niet doen, waarschuwt het CPB. Nederlandse politici hebben altijd de neiging om meevallers direct uit te geven.

Daarmee wordt de economie over de kop gejaagd. En als de groei vervolgens terugvalt, moet er meteen extra worden bezuinigd. Dat zet de economie nog meer onder druk. Zorg daarom voor buffers als het goed gaat, dan kun je wat meer uitgeven als het slecht gaat. Zo voorkom je dat het feestje van de groei te wild wordt en de kater na afloop te heftig.

Er vallen in de formatie miljarden te verdelen

Trouw 24.03.2017 De onderhandelingen over een nieuw kabinet gaan volgende week onder een uniek gunstig economisch gesternte van start. Nog nooit in de politieke geschiedenis na de oorlog kon een formatie rekening houden met een begrotingsoverschot in de volledige reguliere kabinetsperiode.

Volgens het vanmorgen door het Centraal Planbureau (CPB) gepubliceerd Centraal Economisch Plan zal de begroting tot en met 2021 een overschot laten zien, mocht tenminste een nieuw kabinet niet alles aan nieuw beleid gaan uitgeven. In 2021 zou het overschot uit kunnen komen op 11 miljard euro, 1,3 procent van de omvang van de totale economie.

Vorig jaar sloegen de rode cijfers om in zwarte. Minister Dijsselbloem van Financiën hield in 2016 onder de streep 2,9 miljard euro over, terwijl hij de Kamer vorige maand nog meldde 200 miljoen euro over te houden. De economie groeide in 2016 met 2,2 procent, ondanks dat er minder gas werd opgepompt in Groningen. Die reductie scheelde 0,2 procent groei.

Tegenover de gunstige financiële cijfers staat echter wel de waarschuwing van het planbureau dat Nederland rekening moet houden met de mogelijkheid dat de groei van de economie blijvend op een veel lager niveau uit zal komen. 3 procent groei, zoals in het verleden, zal niet meer voorkomen. Hooguit breidt de economie tot 2021 met gemiddeld 1,7 procent uit.

De gepubliceerde cijfers – het planbureau komt elk jaar in maart met een prognose over de economische ontwikkelingen voor de komende jaren – kunnen een vliegende start geven aan de onderhandelingen over een mogelijke coalitie tussen VVD, CDA, D66 en GroenLinks, die volgende week moeten beginnen.

Directeur Laura van Geest van het planbureau gaf echter een schot voor de boeg. Zij wees erop dat Nederlanders er ‘erg goed in zijn om in goede tijden te veel uit te geven’. “Het zou leuk zijn om eens niet in die val te trappen”, aldus Van Geest.

Wensen

Er komt de komende jaren door de mogelijke overschotten geld vrij voor een aantal al langer in vrijwel de gehele politiek levende wensen. Daarbij staat een hervorming van het belastingstelsel voorop. Het vorige kabinet berekende dat er rond vijf miljard euro nodig is om dat stelsel te hervormen zonder dat bepaalde groepen er te veel in koopkracht op achteruit gaan.

Geld kan dus niet meer het probleem zijn, al hebben de vier partijen die nu gaan onderhandelen geheel verschillende wensen voor een belastingstelsel. Gemeenschappelijke wens is wel de lasten op arbeid te verlagen. Maar bijvoorbeeld GroenLinks wil dat vooral doen door milieuheffingen drastisch te verhogen.

In principe is er ook geld om één of meerdere kolencentrales extra te sluiten, de grote wens van D66 en GroenLinks.

Het planbureau verwacht de komende jaren een aanzienlijke stijging van de energieprijzen. Die zijn er voornamelijk verantwoordelijk voor dat de koopkracht bij de economische groei achterblijft.

Ook de werkloosheid zal minder afnemen dat op grond van de gunstige economische vooruitzichten verwacht zou mogen worden.

Het planbureau is onzeker over de werkgelegenheid en voorspelt in 2021 rond 450.000 werkzoekenden, honderdduizend minder dan nu. Veel is afhankelijk van de vraag of, nu er meer werk komt, zich ook meer mensen op de arbeidsmarkt zullen melden.

maart 25, 2017 Posted by | 2e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, begroting, begroting 2017, formatie, politiek, verkiezingen 2017, VVD, Zorg | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | 2 reacties

Op weg naar kabinet Rutte-3

Formatie kabinet

Verkenner Edith Schippers (VVD) praat dinsdag verder met de partijleiders van VVD, CDA, D66 en GroenLinks over de vorming van een nieuwe regering. Een coalitie van dit viertal aan partijen werd door de meeste partijen aangeraden, waarbij VVD, CDA en D66 samen als motorblok gelden.

AD 21.03.2017

AD 21.03.2017

Schippers ontving maandag de gekozen lijsttrekkers van alle 13 politieke partijen om hun advies voor de kabinetsformatie aan te horen.

AD 21.03.2017

AD 21.03.2017

AD 21.03.2017

AD 21.03.2017

AD 21.03.2017

AD 21.03.2017

Motorblok

Een regeringscoalitie van dit viertal is door de meeste partijen aangeraden, waarbij VVD, CDA en D66 samen als motorblok of rompkabinet gelden.

Maar liefst 46 procent van de 639 sitebezoekers die de poll invulden is ervan overtuigd dat een uitbreiding van het zogenaamde ‘motorblok’ van VVD, CDA en D66 met de ChristenUnie de beste kans van slagen heeft. Een coalitie met GroenLinks maakt volgens 30 procent van de stemmers de meeste kans.

Lees ook

In tegenstelling tot Asscher wil Kuzu PvdA wel in kabinet

VVD-leider Mark Rutte wil graag in zee met CDA en D66, maar liet in het midden of GroenLinks of de ChristenUnie dit drietal aan een meerderheid zou moeten helpen. D66-voorman Alexander Pechtold koos wel ondubbelzinnig voor GroenLinks. CDA-leider Sybrand Buma sprak zich nog helemaal niet uit over de coalitie van zijn voorkeur, terwijl Jesse Klaver graag eerst nog zou onderzoeken of een christelijk-progressief kabinet mogelijk is.

AD 22.03.2017

AD 22.03.2017

Dat Schippers nu verder spreekt met de vier partijen wijst erop dat deze combinatie de eerste coalitie is die in aanmerking komt. De verkenner neemt voor de onderonsjes met de vier partijleiders ruim de tijd. Om 10.00 uur treedt als eerste haar partijgenoot Rutte aan, gevolgd door Buma, Pechtold en als laatste om 15.30 uur Klaver.

VVD, CDA, D66 en GroenLinks hebben in zowel de Eerste als de Tweede Kamer een meerderheid.

Dit zijn de voorkeuren van de partijen;

Wat willen de partijen precies? Een overzicht van de lijsttrekkers die met Schippers hebben gesproken.

  • Mark Rutte (VVD): een stabiele meerderheid

Mark Rutte hoopt op een coalitie die in de Tweede Kamer en de Eerste Kamer een meerderheid heeft. Zo hoopt hij ook een stabiele regering te vormen. Als het aan de demissionair premier ligt, werkt de VVD samen met het CDA en D66.
PVV, de grootste partij na de VVD, moet buiten de deur worden gehouden van Rutte

  • Jesse Klaver (GroenLinks): christelijk progressieve coalitie

Jesse Klaver, de grote winnaar van de verkiezingen, hoopt zonder de VVD te kunnen regeren. De wens van GroenLinks is een ‘christelijk progressieve’ coalitie. Dat zou betekenen dat bijvoorbeeld de ChristenUnie wordt betrokken. Naar verwachting is Klaver vooral enthousiast over de klimaatplannen van de partij van Gert-Jan Segers

AD 11.05.2017

AD 11.05.2017

  • Sybrand Buma (CDA): vruchtbare samenwerking met beide Kamers ….!!

Het nieuwe kabinet moet hoe dan ook een vruchtbare samenwerking hebben met de Eerste Kamer en de Tweede Kamer, zegt CDA-leider Sybrand Buma. De voorstellen van Klaver noemt hij ‘onlogisch’, en het lijkt erop dat het CDA vooral met de VVD wil regeren.
Buma pleit tevens voor een formateur van de VVD, ‘de partij die wellicht heeft verloren, maar toch de grootste partij is geworden’.
Het CDA schrijft in een brief aan Schippers dat het hoopt op een kabinet met een meerderheid.

  • Alexander Pechtold (D66): progressief midden

De formateur moet straks kijken naar de mogelijkheden voor een kabinet dat het progressieve midden vertegenwoordigt, vindt Alexander Pechtold. De D66-leider hoopt met GroenLinks, VVD en D66 te regeren, waarbij vooral Klaver en Rutte tot compromissen zullen worden gedwongen. ‘Ik weet niet hoe Klaver naar de VVD kijkt,’ geeft Pechtold toe. ‘Maar ik ga uit van wat ik wil.’
Alleen op die manier, met zowel GroenLinks als de VVD, wordt het progressieve midden volgens Pechtold ‘vanuit beide kanten’ ondersteund.

  • Geert Wilders (PVV): luisteren naar PVV-Kiezer

Ook Geert Wilders, de voorman van de PVV, schuift aan bij Schippers. Hij wordt door veel grote partijen uitgesloten, maar hoopt toch te zoeken naar regeringsmogelijkheden voor de PVV. In dat geval wil hij graag in zee met VVD, CDA, 50Plus, SGP en Forum voor Democratie.
De PVV-kiezer moet gehoord worden, stelt Wilders. ‘Het is onverkoopbaar en ondemocratisch als je bij voorbaat al 1,3 miljoen kiezers zou negeren.’

Formatie

In een honderden pagina’s tellend stuk sommen zij op waar een volgend kabinet op kan bezuinigen of extra geld aan kan uitgeven.

Het levert een uitgebreide menukaart (.pdf) op van maatregelen waaruit de partijen die onderhandelen over een regeerakkoord kunnen kiezen.

ombuigings-en-intensiveringslijst-2017

AD 21.03.2017

BLOG: Alles over de formatie  Telegraaf

Meer informatie over de kabinetsformatie van 2017

Bekijk ook de rechtenvrije foto’s van de kabinetsformatie

verslag_verkenner_schippers  27.03.2017

KABINETSFORMATIE  VK

Formatie Elsevier

zie ook: Fusie PvdA, GroenLinks, SP ??

zie ook: Uitslag 2e kamerverkiezing 15.03.2017 – VVD de grote winnaar

zie ook: Verkiezingen 2e Kamer 15.03.2017

zie ook: Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 3

zie ook: Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 2

zie ook: Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 1

Verder;

Schippers over vastgelopen formatie: “Migratie was te hoge drempel”  Trouw 15.05.2017

Reacties mislukte formatie Telegraaf 15.05.2017

Immigratiekloof GroenLinks buitenspel in vorming van kabinet met VVD, CDA en D66  VK 15.05.2017

Partijleiders willen geen schuldige voor mislukken formatie aanwijzen NU 15.05.2017

Besprekingen formatie vastgelopen  Telegraaf 15.05.2017

Formatiepoging VVD, CDA, D66 en GroenLinks geklapt  NU 15.05.2017

Formatie VVD, CDA, D66 en GroenLinks stukgelopen op migratie  VK 15.05.2017

Partijen eensgezind: kloof niet te dichten Elsevier 15.05.2017

Liveblog mislukte formatie: migratie bleek struikelblok  AD 15.05.2017

Rutte reageert amper op GL-kritiek  Telegraaf 15.05.2017

Jong GroenLinks wil dat Klaver CDA uitsluit  Elsevier 15.05.2017

‘VVD heeft milieubeleid op de kaart gezet’  Elsevier 14.05.2017

‘Rutte is ’t probleem niet qua milieu’  AD 14.05.2017

Wiegel: ‘Spelen op de man’ Telegraaf 14.05.2017

‘Zet Buma drie dagen op Spitsbergen, misschien is dat wat hij nodig heeft’  VK 14.05.2017

‘Betrek PvdA bij de formatie’ Telegraaf 14.05.2017

De vijfentachtig Kamerleden weten redelijk te zwijgen Trouw 13.05.2017

‘VVD’ers beste milieuministers’ Telegraaf 13.05.2017

GroenLinks: beste milieuministers komen van VVD  Elsevier 13.05.2017

Zo bouwt Schippers aan haar vierpartijenkabinet  Trouw 13.05.2017

VVD-kiezers krijgen déjà-vu  Telegraaf 13.05.2017

Alleen slim kabinet kan nieuwe economie overleven  Telegraaf 12.05.2017

Keuze voor Klaver Telegraaf 12.05.2017

Zo denken partijen over immigratie  Elsevier 12.05.2017

Waarom Schippers zo schimmig doet over de formatie  AD 12.05.2017

Kleine dictator Wijffels is een komediant  Elsevier 12.05.2017

Overzicht kabinetsformatie: Van verkiezingsuitslag tot bordesfoto  NU 11.05.2017

Vaart in formatie Telegraaf 11.05.2017

‘Inzet kabinet voor zomer’ Telegraaf 11.05.2017

Schippers op koers: streven blijft voor de zomer kabinet te vormen  Trouw 11.05.2017

Schippers: onderhandelende partijen botsen over deze onderwerpen  Elsevier 11.05.2017

Partijen ‘botsen flink’ maar schrijven wel aan regeerakkoord  NU 11.05.2017

Na ‘klimaatlek’ CDA sluiten de rijen van de formatie weer  AD 11.05.2017

Formatie CDA geen probleem Telegraaf 11.05.2017

CDA: ‘Het hoeft niet altijd op GroenLinks-manier’  Elsevier 05.2017

GroenLinks gijzelt VVD  Telegraaf 11.05.2017

CDA’ers geven Buma een duwtje richting Klaver  Trouw 11.05.2017

Formatiepartners pareren kritiek Wijffels op ‘Nederlandse Trump’ Buma  VK 11.05.2017

CDA-coryfee gooit formatie open met aanval op Buma  VK 11.05.2017

CDA-prominent Wijffels haalt uit naar partijleider Buma  NU 11.05.2017

CDA-prominent Wijffels haalt uit naar partijleider Buma  NU 11.05.2017

Als De Telegraaf lawaai maakt Trouw 10.05.2017

Informateur stuurt Kamer brief over formatie  NU 10.05.2017

Schippers informeert Kamer, ondanks verzet  Elsevier 10.05.2017

Informateur komt Kamer tegemoet met brief over formatie  AD 10.05.2017

Onderhandelaars willen geen openheid geven over kabinetsformatie  NU 10.05.2017

Geen openheid voortgang formatie Telegraaf 10.05.2017

PVV wil brief over formatie  Telegraaf 10.05.2017

SP en PVV worden ongeduldig van formatiegesprekken  Elsevier 10.05.2017

Struikelt de formatie over verplichte weidegang voor koeien?  Trouw 10.05.2017

Stad vreest korting van miljoenen  AD 09.05.2017

Waarschijnlijk meer bewindslieden in nieuw kabinet AD 09.05.2017

Rutte: wij ploeteren voort  Telegraaf 08.05.2017

Formatienieuws: ‘We ploeteren voort’  Elsevier 08.05.2017

Schippers belooft ‘tempo’ in onderhandelingen AD 08.05.2017

Een lange traditie: hoe De Telegraaf zich mengt in kabinetsformaties  VN 06.05.2017

Gedram? Daar kan ze niet tegen   NRC 06.05.2017

Nieuw Kamerlid Ingrid van Engelshoven: ‘Ik zeg heel vaak ‘uh”  Trouw 05.05.2017

Ergernis over trage formatie neemt toe Telegraaf 05.05.2017

Waarom willen bedrijven zo graag een groen kabinet?  VK 04.05.2017

Informateur Schippers wil vaart maken met onderhandelingen NU 04.05.2017

Schippers wil meters gaan maken Telegraaf 04.05.2017

Schippers belooft hoger tempo in kabbelende formatie AD 04.05.2017

Buma: ‘Absoluut geen gesprekken over ministersposten’  Elsevier 04.05.2017

VVD, CDA, D66 en GroenLinks hervatten formatiegesprekken NU 03.05.2017

Mark Rutte morgen niet bij onderhandelingen AD 03.05.2017

Formatiebesprekingen verder: ‘We gaan weer serieus onderhandelen’ AD 03.05.2017

De formatie gaat verder, en kan geen enkele verrassing gebruiken  VK 03.05.2017

Topbestuurders vragen nieuw kabinet duurzaam ondernemen te belonen NU 03.05.2017

Topbestuurders vragen steun politiek bij duurzaam ondernemen  VK 03.04.2017

Formatie gaat verder  Telegraaf 02.05.2017

 Formatie gaat verder, knop moet om AD 02.05.2017

Gerdi Verbeet roept formerende partijen op: maak van 5 mei een nationale vrije dag VK 01.05.2017

Ministerie waarschuwt: wegen worden alleen maar drukker, stop niet met investeren in infrastructuur VK 01.05.2017

Gerdi Verbeet roept formerende partijen op: maak van 5 mei nou eens een nationale vrije dag VK 01.05.2017

Boven formatietafel neemt de bewolking toe Telegraaf 29.04.2017

Een lange traditie: hoe De Telegraaf zich mengt in kabinetsformaties  Telegraaf 29.04.2017

VVD en GroenLinks botsen over douchegedrag Buma  VK 28.04.2017

Dinsdag geen formatiegesprekken vanwege overlijden moeder Klaver   NU 28.04.2017

Formatienieuws: overleg ligt even stil na dood moeder Klaver  Elsevier 28.04.2017

Een beroep op het nieuwe kabinet om verstedelijking vaart en schwung te geven  VK 28.04.2017

Kabinet, verbeter positie van vrouw op arbeidsmarkt en geef vaders 12 weken ouderschapsverlof  VK 26.04.2017

De Stadhouderskamer is een succeslocatie voor formaties Trouw 26.04.2017

Dit wordt (vermoedelijk) het milieubeleid van de komende jaren  Elsevier 26.04.2017

Milieucommissies formatiepartijen schrijven gezamenlijk advies AD 26.04.2017

Nieuw kabinet zal burgers meer privacy-bewust moeten maken  Trouw 25.04.2017

Achterban van politieke partijen wil groen akkoord bij formatie  Trouw 25.04.2017

Groene partijleden: klimaatparagraaf regeerakkoord is klaar  VK 25.04.2017

Hoogleraren: zet alles op alles voor een groene economie  Trouw 24.04.2017

Brief 90 hoogleraren: ‘Maak Nederland koploper in de nieuwe, groene economie’  Trouw 24.04.2017

Deze 90 hoogleraren roepen het kabinet op Nederland groener te maken  Trouw 24.04.2017

Wc-eend-hoogleraren willen meer groene gekte en klimaathysterie  Elsevier 24.04.2017

Activistische hoogleraar Jan Rotmans: transitie naar duurzame economie gaat pijn doen  VK 24.04.2017

Partijen voelen zich tot elkaar veroordeeld tijdens deze formatie  AD 22.04.2017

Wordt rekeningrijden wéér een splijtzwam in de kabinetsformatie?  VN 22.04.2017

Correctief referendum door initiatiefnemers op de lange baan geschoven  Trouw 21.04.2017

Commentaar: er hangt te weinig enthousiasme rond formatie Rutte III  VK 21.04.2017

Formatie-update: Kantelpunt in formatiegesprekken? Eerst vakantie  NU 21.04.2017

Extra 340 miljoen naar ziekenhuizen Telegraaf 21.04.2017

Onderhandelaarsakkoord medisch-specialistische zorg 2018  RO 21.04.2017

Ziekenhuizen mogen honderden miljoenen extra besteden AD 21.04.2017

‘Het kan nog vreselijk misgaan’, maar de formatiegesprekken gaan door VK 20.04.2017

VVD, CDA, D66 en GroenLinks onderhandelen na reces verder NU 20.04.2017

Kabinetsformatie tot 1 mei in de koelkast Elsevier 20.04.2017

Formatie na vakantie verder Telegraaf 20.04.2017

Schippers over formatie: We zijn er nog lang niet  AD 20.04.2017

Financiële tegenslag formatie Telegraaf 20.04.2017

Hoe groen wil het CDA het land doorgeven? Trouw 20.04.2017

JOVD: ‘Mastodonten van 75+ aan het woord over GroenLinks’  Elsevier 20.04.2017

VVD’ers zeggen nee Telegraaf 20.04.2017

VVD-prominenten zien kabinet met GroenLinks echt niet zitten: ‘Dit is onhaalbaar’ Elsevier 20.04.2017

Ka­bi­nets­for­ma­tie vordert gestaag Trouw 20.04.2017

Pechtold ziet vooruitgang Telegraaf 20.04.2017

D66-leider Pechtold wil duidelijkheid over status formatie  NU 20.04.2016

Pechtold wil vandaag duidelijkheid: ‘Formatie soms wel heftig’ Elsevier 20.04.2017

Bert Wagendorp: formatiewatcher is moeilijkste beroep van Nederland  VK 20.04.2017

Formatiereces heeft geen diepere betekenis, zegt Rutte  Elsevier 20.04.2017

GroenLinks moet nog wennen aan nieuwe ‘rechtse vrienden’ VK 19.04.2017

Druk in formatiebesprekingen neemt toe: langzaam komt de Rubicon in zicht VK 19.04.2017

Rutte: geen week v/d waarheid Telegraaf 19.04.2017

Formatienieuws: week vrij heeft geen diepere betekenis, zegt Rutte Elsevier 19.04.2017

EEN DUURZAAM REGEERAKKOORD BB 18.04.2017

Druk groeit in formatiebesprekingen: compromissen liggen op tafel  VK 18.04.2017

Dijsselbloem bij de formatie Telegraaf 18.04.2017

Klaver terug aan formatietafel Telegraaf 17.04.2017

Klaver dinsdag weer aanwezig bij formatiegesprekken NU 17.04.2017

Wordt Rutte de derde liberale staatsman  Trouw 16.04.2017

Wordt er eigenlijk nog geformeerd? Trouw 15.04.2017

Schippers: zo nodig zomer door Telegraaf 15.04.2017

Het belang van die vreselijke radiostilte tijdens de formatie  VN 15.04.2017

Buma hoeft Ab Klink niet te bellen voor ministerspost  AD 15.04.2017

Waarom Klaver tóch het kabinet in wil AD 14.04.2017

Henk Kamp weet het zeker: het is nu menens met GroenLinks  VK 13.04.2017

Formatie: komende week spant het erom  AD 13.04.2017

Utrecht goed voorbeeld voor kabinet van VVD, CDA, D66 en GroenLinks AD 12.04.2017

Schippers: stevige formatie Telegraaf 12.04.2017

Schippers ziet ‘stevige onderhandelingen soms knetteren’ AD 12.04.2017

Donderdag geen formatiegesprekken vanwege afwezigheid Klaver NU 12.04.2017

Formatie tijdelijk opgeschort Telegraaf 12.04.2017

Formatie even op pauze: moeder Klaver met spoed opgenomen VK 12.04.2017

Formatieonderhandelingen met Klaver verschoven naar dinsdag AD 12.04.2017

Pijnlijke beginnersfout Bram van Ojik: formatiedocument gelekt AD 12.04.2017

Onthulling formatiedocument Telegraaf 12.04.2017

Formatienieuws: Klavers moeder ziek, en Van Ojik begaat blunder Elsevier 12.04.2017

Moeder Jesse Klaver in ziekenhuis, Van Ojik vervangt hem AD 12.04.2017

Formatie: meer geld voor Defensie Telegraaf 12.04.2017

Klaver niet bij formatie om moeder  Telegraaf 12.04.2017

Klaver weg van formatietafel Telegraaf 12.04.2017

‘Als het niet serieus was, dan was het allang geklapt’ Trouw 12.04.201

‘Heerlijke reus’ waakt bij formatie over CDA AD 12.04.2017

HERINDELING VAN ‘BOVENAF’ MOET IN DE BAN BB 12.04.2017

Maatschappelijke organisaties willen 100 miljoen voor nationale parken NU 12.04.2017

Pechtold: meer geld veiligheid Telegraaf 12.04.2017

Formatie kijkt naar veiligheid Telegraaf 11.04.2017

‘VVD en CDA zetten vol in op succes met GroenLinks’ AD 11.04.2017

Waarom de formatie nog wel even duurt AD 11.04.2017

Radiostilte tijdens formatie is goed teken: ‘Hoe meer lekken, hoe meer onwil’  VK 10.04.2017

Formatie door in de avonduren Telegraaf 10.04.2017

Is GroenLinks al volwassen genoeg om mee te besturen? Trouw 09.04.2017

Tijdens de formatie is het schipperen tussen openheid en vertrouwelijkheid  Trouw 08.04.2017

Partijen kleuren het altijd samen wel in Trouw 08.04.2017

Een beetje Trumpiaans denken kan geen kwaad bij de formatie VN 08.04.2017

Formeren-in-slakkengang past niet meer in wereld van Trump en Poetin VK 08.04.2017

Wat mag de Kamer nog wél bespreken? Trouw 07.04.2017

‘Nog geen enkel zicht op uitkomst in formatiegesprekken’  NU 07.04.2017

Papa-dag voor Klaver Telegraaf 07.04.2017

Formatie ligt stil op vrijdag, want Jesse Klaver wil papa-dag Elsevier 07.04.2017

Wat mag de Kamer nog wél bespreken? Trouw 07.04.2017

Schippers praat koning bij  Telegraaf 06.04.2017

‘Nog geen enkel zicht op uitkomst in formatiegesprekken’ NU 06.04.2017

Nieuw kabinet is nog ver weg Telegraaf 06.04.2017

Klaver: Het gaat de goede kant op Telegraaf 06.04.2017

Schippers: formatie ‘ingewikkeld proces’, kabinet nog ver weg Elsevier 06.04.2017

Schippers: Formatie duurt nog wel even  AD 06.04.2017

De secondant van nu is morgen de minister Trouw 05.04.2017

 Overzicht kabinetsformatie: van verkiezingsuitslag tot bordesfoto NU 05.04.2017

Hamer schuift aan bij informateur Telegraaf 05.04.2017

Formatiepartijen praten over de arbeidsmarkt  AD 05.04.2017

Tweede Kamer zet omstreden onderwerpen in de ijskast AD 05.04.2017

Dit kosten de plannen van CDA en GroenLinks met het eigen risico  Elsevier 04.04.2017

Klaver: over inhoud gesproken  Telegraaf 04.04.2017

Formatie: het gaat erom spannen  AD 04.04.2017

Ruim 150 organisaties willen duurzaam regeerakkoord NU 04.04.2017

Ruime keuze op formatiemenu: 750 voorstellen – maar haast is geboden VK 04.04.2017

Tada, daar is het klimaatkonijn Trouw 04.04.2017

Klimaat ‘urgent’ bij formatie  AD 03.04.2017

Planbureau benadrukt urgentie klimaatkwestie tijdens formatie NU 03.04.2017

Van Olympische Spelen tot incontinentieluiers: keuzes voor de formatie RTL 03.04.2017

De kloof is voelbaar: van ‘optimistisch’ tot ‘mislukt’ RTL 03.04.2017

Overleg over formatie dinsdagmiddag verder Telegraaf 03.04.2017

Formatie: alle adviezen zijn binnen AD 03.04.2017

Ruime keuze op formatie-menu: 750 voorstellen à 150 miljard – maar haast is geboden VK 03.04.2017

Planbureau benadrukt urgentie klimaatkwestie tijdens formatie  NU 03.04.2017

Pechtold hand in hand met Koolmees Telegraaf 03.04.2017

Schippers weet het nu al: dit gaat nog even duren Trouw 01.04.2017

Een groen-rechtse regering maakt nu meer kans dan in 2010 VN 01.04.2017

‘Groen’ akkoord opgesteld Telegraaf 31.03.2017

Prestige op het spel voor vier heren  AD 31.03.2017

Het religieuze fanatisme van GroenLinks is niet ongevaarlijk  Elsevier 31.03.2017

Onderhandelende partijen staan al met één been in coalitie VK 31.03.2017

Pechtold noemt DNB-advies niet achterover te leunen ‘verstandig’ NU 31.03.2017

Knot pleit voor stabieler beleid Telegraaf 31.03.2017

Knot waarschuwt weer: temper over­heids­uit­ga­ven AD 31.03.2017

DNB-baas Klaas Knot maant kabinet tot zuinigheid: ‘Geen nieuwe uitgaven’ VK 30.03.2017

 Nieuw kabinet kan volgens DNB niet achteroverleunen NU 30.03.2017

Wilders hekelt Rutte om coalitieonderhandelingen: ‘Volgende keer worden wij de grootste’ Elsevier 30.03.2017

CDA en D66: Tegenpolen die het goed met elkaar kunnen vinden Trouw 31.03.2017

Druk op informatiepartijen Telegraaf 29.03.2017

Onderhandelende partijen willen nog geen extra geld verpleeghuiszorg   NU 29.03.2017

Niet voor Pasen, maar wel voor de zomer een nieuw kabinet – daar zet de informateur op in VK 29.03.2017

Informateur Schippers streeft naar kabinet voor de zomer  Elsevier 29.03.2017

Formatie nu echt van start Telegraaf 29.03.2017

Rechts voert hoogste woord in nieuwe Kamer VK 29.03.2017

Klaver wil meer dan ‘scherpe randjes van rechts beleid halen’  Elsevier 29.03.2017

Schippers blijft demissionair minister Telegraaf 28.03.2017

Ook Rutte zet het klimaat op de agenda  Trouw 28.03.2017

Wilders haalt uit naar VVD over GroenLinks Telegraaf 28.03.2017

Kamer geeft groen licht voor onderhandelen over motorblok met opvoersetje AD 28.03.2017

Debat met verkenner: Kamer wijst Schippers aan als informateur  VK 28.03.2017

Rechts voert hoogste woord in nieuwe Kamer VK 28.03.2017

Schippers vol vertrouwen Telegraaf 28.03.2017

Wilders: ‘Klaver en zijn vriendjes gaan het Torentje kraken’ Elsevier 28.03.2017

Klaver: Doe niet mee om scherpe randjes eraf te halen  AD 28.03.2017

Klaver neemt geen genoegen met ‘een beetje minder rechts beleid’  NU 28.03.2017

Lobbyen voor een alinea in het coalitieakkoord Trouw 28.03.2017

Kamerdebat over verkenning Telegraaf 28.03.2017

AMBTENAREN: VVD, CDA, D66 EN CU MAAKT MEESTE KANS BB 27.03.2017

Dagkoersen: Klavers vermijdbaarheid maakt hem kwetsbaar VK 27.03.2017

Wie verzorgingsstaat wil beschermen, moet migratie stoppen  Elsevier 27.03.2017

Roemer laat deur op kier voor VVD Telegraaf 27.03.2017

SP laat deur op kier voor VVD: dit valt op in rapport Schippers Elsevier 27.03.2017

Schippers: Met GroenLinks proberen AD 27.03.2017

‘Schippers gaat door als enige informateur’ NU 27.03.2017

VVD, CDA, D66 en GroenLinks willen verder met Schippers Trouw 27.03.2017

Schippers wordt informateur Telegraaf 27.03.2017

Geen tweede informateur, Schippers blijft als enige de formatie leiden VK 27.03.2017

Schippers biedt verslag verkenning aan NU 27.03.2017

Schippers biedt rapport aan  Telegraaf 27.03.2017

Schippers biedt rapport aan Telegraaf 27.03.2017

Informateur Edith Schippers biedt rapport verkenning aan  AD 26.03.2017

Geen tweede informateur, Schippers blijft als enige de formatie leiden VK 27.03.2017

Rutte III steunt op hoogopgeleide kiezer, laagopgeleiden stemden oppositie VK 26.03.2017

Edith Schippers gaat door als enige informateur VK 26.03.2017

Denkend aan Holland zie ik Klaver regeren  Trouw 26.03.2017

Edith Schippers hoopte zelf al op een vrouw als informateur Trouw 26.03.2017

Edith Schippers wordt informateur  AD 26.03.2017

‘Edith Schippers gaat door als enige informateur’ NU 26.03.20217

Schippers door als informateur Telegraaf 26.03.2017

Voorkeur voor ChristenUnie  Telegraaf 26.03.2017

Kabinet met GroenLinks: meer innovatie en geen hogere belastingen Telegraaf 25.03.2017

Wilders wil nog steeds regeren, anders ‘guerrilla-oppositie’  Elsevier 25.03.2017

VVD, CDA, D66 en GroenLinks gaan onderhandelen over vormen coalitie NU 24.03.2017

Verkenning maandag afgerond  Telegraaf 24.03.2017

Rutte III? De jongeren van CDA en GroenLinks moeten het nog zien VK 24.03.2017

Jongeren CDA: Geen basisbeurs, geen kabinet AD 24.03.2017

Een formatie van vier jaar levert 11 miljard euro op VK 24.03.2017

Er vallen in de formatie miljarden te verdelen  Trouw 24.03.2017

GroenLinks huiverig voor PvdA-script Trouw 24.03.2017

Formatienieuws: deze onderhandelaars nemen de 4 partijen mee Elsevier 23.03.2017

Bij Rutte, Buma, Pechtold en Klaver domineren bedenkelijke gezichten en zuinige teksten VK 23.03.2017

Niemand heeft haast met Rutte III VK 23.03.2017

Kunnen VVD en GroenLinks genoeg water bij de wijn doen? Trouw 23.03.2017

Hierover zijn de partijen het oneens bij de formatiegesprekken  Elsevier 23.03.2017

Kabinetsformatie: onderhandeling ‘GroenRechts’ begint volgende week  Elsevier 23.03.2017

VVD, CDA, D66 en GroenLinks gaan onderhandelen over vormen coalitie  NU 23.03.2017

Acht onderhandelaars bij overleg Telegraaf 23.03.2017

Kamerleden snuffelen aan elkaar Telegraaf 23.03.2017

‘We zien je wel hoor, Lodewijk Asscher!’  AD 23.03.2017

Protest tegen uitsluiting PVV Telegraaf 23.03.2017

Haalbaarheid coalitie onder de loep Telegraaf 23.03.2017

Rutte als Kamerlid die premier Rutte aan de tand voelt? Het kan in demissionair kabinet VK 22.03.2017

Poker en patience ineen: formatiespel zet relaties tussen partijen op scherp  VK 22.03.2017

Onderzoek coalitie GroenLinks Telegraaf 22.03.2017

Wat wil Jesse Klaver precies? Het GroenLinks-programma in vijf punten Elsevier 22.03.2017

VVD-Jongeren willen graag een kabinet met GroenLinks Trouw 22.03.2017

Klaver vraagt zich af of gesprek met VVD, CDA en D66 zinvol is NU 22.03.2017

Wilders wil ‘werken aan herstel van vertrouwen’, VVD en CDA blijven PVV uitsluiten VK 22.03.2017

Formatienieuws: Rutte en Buma willen nog altijd niet met PVV praten Elsevier 22.03.2017

Wilders: PVV niet met VVD en CDA Telegraaf 22.03.2027

‘VVD en CDA willen niet met PVV om tafel’  NU 22.03.2017

Slechte rekenaar, die Geert Wilders Trouw 22.03.2017

Harde kritiek vertrekkend Kamerlid Elias: ‘VVD gaat gebukt onder ja en amen-cultuur’ VK 22.03.2017

Elias haalt uit: ‘Onder Rutte heerst bij VVD ja-knikkerscultuur’ Elsevier 22.03.2017

‘Regeren met Wilders werkt niet’ Telegraaf 22.03.2017

Formatienieuws: verkenner Schippers heeft meer tijd nodig Elsevier 21.03.2017

Verkenner Schippers heeft week extra nodig, spreekt nogmaals met Wilders VK 21.03.2017

Wilders weer langs Schippers Telegraaf  21.03.2017

Schippers wil week extra voor verkenning  NU 21.03.2017

Schippers wil week extra voor verkenning Telegraaf 21.03.2017

‘Verschillen met VVD megagroot’ Telegraaf 21.03.2017

Vijfpartijencoalitie? Dat wordt knokken! AD 21.03.2017

Wat zij bedoelen: ‘Ik ga dat f*cking kabinet in’ AD 21.03.2017

D66: coalitie GroenLinks optie Telegraaf 21.03.2017

Pechtold: regeren met GroenLinks is een serieuze optie AD 21.03.2017

GroenLinks nadrukkelijk in beeld voor nieuw kabinet Trouw 21.03.2017

‘Houd GroenLinks buiten de coalitie, omwille van de stabiliteit’ Trouw 21.03.2017

GroenLinks-jongeren waarschuwen Klaver: niet te snel regeren  AD 21.03.2017

Rutte laat weinig los over gesprek verkenner Telegraaf 21.03.2017

Dit zei Mark Rutte in 2008 over Groen Rechts  Elsevier 21.03.2017

 Schippers praat dinsdag door met VVD, CDA, D66 en GroenLinks NU 20.03.2017

In het hoofd van Geert Wilders zit Rutte IIIc AD 20.03.2017

Rutte wil CDA en D66 in nieuw kabinet  NU 20.03.2017

Met deze partijen praat Schippers verder over kabinetsvorming Elsevier 20.03.2017

Schippers praat dinsdag door met VVD, CDA, D66 en GroenLinks NU 20.03.2017

Formatienieuws: Thieme wil ‘klimaatkabinet’ met VVD Elsevier 20.03.2017

Wilders houdt vol: PVV wil regeren met VVD, zonder Rutte Elsevier 20.03.2017

Nog steeds hoopt Klaver VVD buiten coalitie te houden Elsevier 20.03.2017

Rutte wil CDA en D66 in nieuw kabinet  NU 20.03.2017

Rutte regeert liefst met CDA, D66 en een vierde  Telegraaf 20.03.2017

Schippers niet in nieuw kabinet Telegraaf 20.03.2017

In het hoofd van Geert Wilders zit Rutte IIIc AD 20.03.2017

Het ‘formatieflirten’ is begonnen in Den Haag Trouw 20.03.2017

Schippers begint verkenningsproces Telegraaf 20.03.2017

Sheila Sitalsing: ‘Advies’ vanuit VVD: niet te veel noten op je zang, Klaver VK 20.03.2017

Een centrum-groen kabinet? Gewoon. Doen.  Trouw 19.03.2017

Waarom we die ellenlange formatiefasen beter kunnen overslaan Elsevier 19.03.2017

Lange formatie fnuikt vertrouwen Trouw 19.03.2017

Senator: CDA ‘Wilders light’ Telegraaf 19.03.2017

CDA-senator noemt CDA ‘Wilders light’ AD 19.03.2017

Het klimaat wordt een sleutelkwestie in de formatie Trouw 18.03.2017

Weg naar Rutte III is er een vol hobbels Trouw 17.03.2017

Fractievoorzitters maandag langs bij Schippers   NU 17.03.2017

Fractieleiders maandag bij Schippers  Telegraaf 17.03.2017

Een versnipperd land, maar blauwer dan ooit Trouw 17.03.2017

Uitslagen per Haags stadsdeel: Van PVV tot DENK AD 17.03.2017

Schippers druk met formatie Telegraaf 16.03.2017

Teruglezen: Schippers verkenner formatie na lastige verkiezingsuitslag Elsevier 16.03.2017

Verkenner Schippers: weinig tijd, alles kan Telegraaf 16.03.2017

Edith Schippers (VVD) wordt verkenner van de nieuwe formatie AD 16.03.2017

VVD’er Edith Schippers gaat coalitiewensen verkennen VK 16.03.2017

Schippers gaat verkennen Telegraaf 16.03.2017

Dossier: formatie van start Telegraaf 16.03.2017

 

Schaakspel fracties begonnen Telegraaf 16.03.2017

Lijsttrekkers donderdagmiddag bijeen over formatie NU 16.03.2017

 

Achter de schermen van de formatie: dit is de volgende stap  Elsevier 16.03.2017

Chemie ontbreekt: hoe moet het verder tussen Rutte en Buma?  Elsevier 16.03.2017

Teruglezen: Schippers verkenner formatie na lastige verkiezingsuitslag  Elsevier 16.03.2017

 

 

 

 

maart 21, 2017 Posted by | 2e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, formatie, politiek, verkiezingen, verkiezingen 2017, VVD | , , , , , , , , , , , , , , , , , , | 5 reacties

Uitslag 2e kamerverkiezing 15.03.2017 – VVD de grote winnaar

VVD de winnaar

De VVD is veruit de grootste partij geworden met 33 zetels. Dat is welliswaar een verlies van 8 ten opzichte van de vorige verkiezingen, maar aanzienlijk meer dan de peilingen en de eerste uitslagen voorspelden.

Kortom …..  de VVD blijft een grote Kampioen in de politiek !!

Edith Schippers (VVD) keert niet terug als minister Elsevier 20.03.2017

VVD-coryfee: het volgende kabinet moet groenrechts beleid voeren Trouw 19.03.2017

De PVV wordt de tweede partij van Nederland volgens de voorlopige prognose van het ANP en komt uit op 20 zetels. Meer dan 95 procent van de stemmen is inmiddels geteld; kleine verschuivingen zijn nog mogelijk.

 

Uitslag opkomst

In 2012 ging 74,6 procent van de kiesgerechtigden naar de stembus. In 2010 was het opkomstpercentage 75,3. Bij de verkiezingen van woensdag 15 maart 2017 waren er in totaal 12.980.788 kiesgerechtigden.

Uit de voorlopige prognose blijkt dat 81 procent van de kiezers is opgekomen. Eerder vannacht werd een percentage van 77,7 genoemd, maar dat bleek om een fout te gaan.

Vandaag om 14.00 vergadert kamervoorzitter Khadija Arib met de fractievoorzitters over de voorlopige verkiezingsuitslag.

De officiële verkiezingsuitslag in cijfers en feiten  Elsevier 21.03.2017

Officiële uitslag: GroenLinks toch groter dan SP, en hoogste opkomst verkiezingen sinds 1986 VK 21.03.2017

Exitpoll

Volgens Ipsos bleek bij de eerste Exitpoll van de Tweede Kamerverkiezingen de VVD veruit de grootste partij met 31 zetels, gevolgd door de PVV. De partij van Geert Wilders was samen met het CDA en D66 met 19 zetels de tweede partij.

 Zetels   2017
VVD     31  
PVV     19
CDA      19
D66      19
GroenLinks     16
 SP    14
PvdA      9
 ChristenUnie    6
Partij vd Dieren       5
50PLUS    4
 SGP    3
DENK       3
Forum v Democratie      2
Nieuwe Wegen      0
Vrijzinnige Partij      0
Artikel 1       0
VNL    0
GeenPeil     0

PvdA is de grote verliezer

De PvdA is zwaar afgestraft voor haar regeringsdeelname. De sociaal-democraten lijden een historische nederlaag. Lijsttrekker Lodewijk Asscher ziet zijn partij dalen van 38 naar 9 zetels, blijkt uit de exitpoll van Ipsos in opdracht van NOS en RTL.

Al eerder was het Rode Bolwerk in Amsterdam gebarsten, dan is uiteindelijk ook het Rode bolwerk in het Noorden van de kaart geveegd.

De PvdA is verpletterd door de eigen mensen

Voor de eerste keer na de Tweede Wereldoorlog is er een partij in de Tweede Kamer die het belang van een buitenlandse despoot vertegenwoordigt.

DENK is voortgebracht door de PvdA. De sociaal-democratie is verpletterd door de eigen mensen. Zij heeft niet tot taak om in naam van de mensheid te opereren, maar moet een sociaal-economisch belang vertegenwoordigen. Ze zijn in het moeras van etniciteit terecht gekomen. Zie nu de vruchten: DENK.

De PvdA moet niet de partij van allochtonen zijn. Jeroen Dijsselbloem zei dat morgen de opbouw moet beginnen. Nee Jeroen, niet de opbouw maar de wederopbouw van de sociaal-democratie moet beginnen. Bevrijd je van grachtengordel en allochtonen in je organisatie, word weer de partij van de sociaal-democraten zonder etnische bepaaldheid.

De kiezer stelt Judasgedrag niet op prijs

Ik vind het vreselijk om te herhalen, maar al kort na de staatsgreep tegen Diederik Samsom heb ik gezegd dat deze broedermoord niet zou worden beloond. Judasgedrag wordt niet op prijs gesteld. Samsom had de lijstrekker moeten zijn, die met verve zijn succesvolle nivelleringskabinet kon verdedigen. Die kans kreeg hij niet.

Links heeft verloren. Doordat links arbeid verwart met uitkeringen, doordat links moslims verwart met de islam, doordat links Nederland met de wereld verwart, doordat links de Messiaanse grenzeloosheid verwart met een begrensde politieke ordening. Jesse Klaver mag feestvieren. Hij heeft gewonnen, maar links heeft verloren.

De PvdA moet zichzelf weer uitvinden, als partij van werkenden en niet als partij van allochtonen of subsidies. De positieve campagne van Mark Rutte heeft gewonnen. De kiezer heeft gesproken, punt.

zie ook: PvdA 70 jaar partijvernieuwing

zie ook: Weer gedonder bij de PvdA

zie ook: Het Rode Bolwerk in Amsterdam is gebarsten – deel 2

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 4

PvdA won in maar acht stembureaus Telegraaf 30.03.2017

PvdA won bij verkiezingen maar in acht stembureaus AD 30.03.2017

Verkiezingsnieuws: Spekman moet pijnlijke PvdA-reorganisatie gaan leiden Elsevier 18.03.2017

Met pijn en moeite mag Hans Spekman nog een half jaar blijven VK 18.03.2017

De boosheid zit diep bij de PvdA  Trouw 18.03.2017

Leden willen PvdA niet in regering na verlies verkiezingen NU 18.03.2017

Achterban PvdA kiest oppositie Telegraaf 18.03.2017

Zijlstra ziet PvdA ook na nederlaag nog altijd als optie voor kabinet   NU 18.03.2017

Halbe Zijlstra: PvdA welkom  Telegraaf 18.03.2017

Asscher: PvdA niet in regering Telegraaf 18.03.2017

‘Gifbeker PvdA lijkt nog niet leeg’ Telegraaf 18.03.2017

Dijksma: Gifbeker PvdA lijkt nog niet leeg AD 18.03.2017

Wegsturen van Spekman alleen gaat de PvdA echt niet helpen Elsevier 18.03.2017

Kritisch zelfonderzoek AD 18.03.2017

Spekman wilde verder vechten Telegraaf 18.03.2017

Sociale rambo van PvdA wist dat hem een pittige klus wachtte Trouw 18.03.2017

Het linkse verhaal bestaat niet meer Trouw 18.03.2017

Spekman mag tot najaar blijven Telegraaf 18.03.2017

Laatste brief Hans Spekman Telegraaf 17.03.2017

Spekman: gewed en verloren Telegraaf 17.03.2017

PvdA-voorzitter Spekman stapt op na historische nederlaag NU 17.03.2017

Spekman stapt op bij PvdA Telegraaf 17.03.2017

Spekman stapt op na historische verkiezingsnederlaag en kritiek Elsevier 17.03.2017

PvdA-voorzitter Hans Spekman stapt op Trouw 17.03.2017

Verlies PvdA past in trend van machtsverlies die al jaren aan de gang is VK 17.03.2017

PvdA-partijvoorzitter Hans Spekman stapt later dit jaar op VK 17.03.2017

Koenders: PvdA liever geen bijltjesdag Telegraaf 17.03.2017

Wegsturen van Spekman alleen gaat de PvdA echt niet helpen Elsevier 17.03.2017

Dagen Spekman geteld Telegraaf 17.03.2017

De teloorgang van het rode PvdA-bastion in het Groningse buitengebied  Trouw 17.03.2017

Hierdoor ging het mis bij de PvdA Trouw 17.03.2107

Een partij als de PvdA heeft niet eens vijanden nodig VK 17.03.2017

Vos haalt uit naar partijtop  Telegraaf 17.03.2017

Vertrekkend PvdA’er Vos haalt hard uit naar Spekman en Asscher  Elsevier 17.03.2017

Aboutaleb vindt dat PvdA partijleider anders moet gaan kiezen NU 16.03.2017

Aboutaleb: PvdA moet leider anders kiezen Telegraaf 16.03.2017

Oudkerk wil opheffing PvdA Telegraaf 16.03.2017

Vertrekkend PvdA-Kamerlid Jan Vos: ‘Spekman moet opstappen’  VK 16.03.2017

Aanval op Hans Spekman geopend Telegraaf 16.03.2017

Spekman legt lot in handen leden  Telegraaf 16.03.2017

GroenLinks is winnaar maar…….

GroenLinks-leider Jesse Klaver maakt een klapper. Zijn partij gaat van vier naar zestien zetels. Dat zal toch een beetje tegenvallen voor GroenLinks. Klaver rekende vermoedelijk op meer en zag zichzelf als nieuwe premier. Zijn partij is wel voor het eerst de grootste partij op links.

……  zal niet regeren !!!!

Winnaar van deze verkiezingen is GroenLinks. Maar of Jesse Klaver in staat is om zijn winst in macht om te zetten, is twijfelachtig. De partij heeft vaak aangetoond dat de leden niet bereid zijn om politieke verantwoordelijkheid te nemen in militaire, economische en sociale aangelegenheden. De partij bestaat voornamelijk uit pacifisten en utopisten. GroenLinks is geschapen om oppositie te voeren uit naam van de mensheid, maar niet namens een bepaald en begrensd volk, namelijk het Nederlandse volk.

Natuurlijk moet de informateur met GroenLinks praten. Maar zolang GroenLinks de opengrenzen-utopie aanhangt, is regeringsdeelname uitgesloten. Daarnaast heeft GroenLinks bewezen dat de partij onverantwoord handelt en denkt: denk aan de missie in Kunduz. GroenLinks steunde die missie onder voorwaarden, maar het duurde niet lang totdat ze er spijt van hadden. Klaver heeft gewonnen, omdat de PvdA heeft verloren. Dat moeten we niet vergeten.

Formatienieuws: nog steeds hoopt Klaver VVD buiten coalitie te houden  Elsevier 20.03.2017

‘Economische plannen van GroenLinks doodsteek bedrijfsleven’ Elsevier 18.03.2017

Klaver is een verrassing ja, maar zeker geen overwinnaar Elsevier 17.03.2017

zie ook: Gaat Groenlinks Nederland veranderen ?

De opkomst van DENK is gevaarlijk en onwenselijk

Verrassend is de komst van de partij DENK in het parlement. DENK komt volgens Ipsos met 3 zetels in de Tweede Kamer. De partij vertegenwoordigt de Turken. Maar eigenlijk vertegenwoordigen ze het regime van de Turkse president Recep Tayyip Erdogan. Van meet af aan gedroeg de partij zich op een manier die de autoriteiten in Ankara zeer tevreden moet stemmen. De echte leider van DENK is Erdogan.

Erdogan had maandag een psychopathische toespraak over Nederland: ‘We kennen ze van de slachting van Srebrenica. We kennen hun verdorven karakter van de manier waarop ze achtduizend Bosniërs afmaakten. Niemand hoeft ons een lesje te leren over moderniteit,’ aldus de despoot van Turkije. Eerder had hij gezegd dat Nederlanders de nazaten van nazi’s zijn: ‘Nederlanders zijn de overblijfselen van nazi’s en fascisme.’ Kuzu, de leider van de partij DENK werd op verkiezingsdag bevraagd over deze uitspraken. Maar hij was onder geen beding tot antwoord bereid.

Erdogan riep de Turken in het buitenland op om vooral niet op partijen te stemmen die ‘Turkije als vijand zien’. Daarna voegde hij eraan toe: ‘De ene kandidaat (Wilders) is een racist die in de peilingen voorstaat. Dan is er de partij die nu regeert.’ Volgens Erdogan moeten ‘alle buitenlanders daar, ‘moslims en Turken’ niet op die twee partijen stemmen. Erdogan mengde zich ondubbelzinnig in de interne aangelegenheden van een democratische rechtsorde.

DENK nam geen afstand van deze uitspraken. Stilzwijgend stemde DENK in met de idee dat de Nederlandse moslims buitenlanders zijn. Nu hebben duizenden op aanmoediging van Erdogan en de salafistische moskeeën op DENK gestemd. DENK en Erdogan transformeren het multiculturele vraagstuk in een interetnisch vraagstuk. Dat is gevaarlijk en onwenselijk.

Afshin Ellian over WNL-boycot DENK: ‘Die partij verdient een streng weerwoord’ Elsevier 18.03.2017

Hoe in één wijk PVV en Denk de grootste werden VK 18.03.2017

‘Trots dat Denk in sommige wijken de grootste partij is’ AD 18.03.2017

Deur commissie-Stiekem blijft dicht voor Denk  Telegraaf 17.03.2017

Denk spreekt in Den Haag de taal van Transvaal Trouw 17.03.2017

Hoe werd DENK de grootste in Amsterdam Nieuw-West? Elsevier 17.03.2017

zie ook: NL Denk – De Return van Tunahan Kuzu en Selçuk Öztürk (ex-PvdA)

Thierry Baudet

Forum voor Democratie (FvD) van Thierry Baudet haalt twee zetels. De afgelopen vier jaar was hij nog niet vertegenwoordigd in het parlement.

Er is veel domheid voor nodig om jezelf zo te bewieroken als Thierry Baudet Trouw 19.03.2017

Thierry Baudet wil in het midden zitten Elsevier 17.03.2017

Geen woord meer over de piano van Thierry Baudet AD 17.03.2017

Thierry Baudet: Ik moet het echt nog leren, dit spel Trouw 17.03.2017

zie ook: Forum voor Democratie versus Thierry Baudet

Verder;

U kunt het hier allemaal tot u nemen.

Volg de laatste ontwikkelingen op de voet in onze liveblog tijdens deze Tweede Kamerverkiezingen >

zie ook: Verkiezingen 2e Kamer 15.03.2017

zie ook: Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 3

zie ook;  Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 2

zie ook: Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 1

zie ook:Kabinet VVD-PvdA op weg naar 2016 of 2017 ???

zie ook: Bijna “Groene” Kabinet Rutte 2 toen en NU !!!

Al het nieuws rondom de Tweede Kamerverkiezingen vind je in ons dossier. Omroep West

dossier Verkiezingen in regio Den Haag AD

Verkiezingen 2017  AD

verkiezingen 2017 Elsevier

Verkiezingen-2017  NU

Uitslagen per gemeente NOS

Verkiezingen 2017 NOS

Verkiezingen 2017 VK

Verkiezingen 2017 Telegraaf

Analyses, commentaren en uitslagen Elsevier

Wat u moet weten over de verkiezingsuitslag VK

Liveblog verkiezingen 2017  Telegraaf

BLOG: Alles over de formatie  Telegraaf

Teleurstellende verkiezingsuitslag noopt PVV tot bezinning Elsevier 07.04.2017

Slaan FvD en DENK de handen ineen uit woede om zetels? Elsevier 23.03.2017

Kamerleden DENK blijven staan Telegraaf 23.03.2017

Nieuwe Kamer voor eerst bijeen Telegraaf 23.03.2017

Nieuwe Tweede Kamer bijeen Telegraaf 23.03.2017

De officiële verkiezingsuitslag in cijfers en feiten  Elsevier 21.03.2017

Officiële uitslag: GroenLinks toch groter dan SP, en hoogste opkomst verkiezingen sinds 1986 VK 21.03.2017

De nieuwe Kamer: te wit, te mannelijk, te randstedelijk om een afspiegeling te zijn  VK 21.03.2017

Zes op eigen kracht in Kamer Telegraaf 21.03.2017

Het Binnenhof: 21 maart  VK 21.03.2017

Opkomst verkiezingen met 81,9 procent hoogste in 30 jaar   NU 21.03.2017

Hoge opkomst verkiezingen Telegraaf 21.03.2017

Kiesraad komt met uitslag Telegraaf 21.03.2017

Verkenning verder met GL Telegraaf 20.03.2017

Met deze partijen praat Schippers verder over kabinetsvorming Elsevier 20.03.2017

Schippers praat dinsdag door met VVD, CDA, D66 en GroenLinks NU 20.03.2017

Formatienieuws: Thieme wil ‘klimaatkabinet’ met VVD Elsevier 20.03.2017

Wilders houdt vol: PVV wil regeren met VVD, zonder Rutte Elsevier 20.03.2017

Nog steeds hoopt Klaver VVD buiten coalitie te houden Elsevier 20.03.2017

Rutte wil CDA en D66 in nieuw kabinet  NU 20.03.2017

Rutte regeert liefst met CDA, D66 en een vierde  Telegraaf 20.03.2017

Schippers niet in nieuw kabinet Telegraaf 20.03.2017

In het hoofd van Geert Wilders zit Rutte IIIc AD 20.03.2017

Het ‘formatieflirten’ is begonnen in Den Haag Trouw 20.03.2017

Schippers begint verkenningsproces Telegraaf 20.03.2017

Sheila Sitalsing: ‘Advies’ vanuit VVD: niet te veel noten op je zang, Klaver VK 20.03.2017

Een centrum-groen kabinet? Gewoon. Doen.  Trouw 19.03.2017

Waarom we die ellenlange formatiefasen beter kunnen overslaan Elsevier 19.03.2017

Lange formatie fnuikt vertrouwen Trouw 19.03.2017

Senator: CDA ‘Wilders light’ Telegraaf 19.03.2017

CDA-senator noemt CDA ‘Wilders light’ AD 19.03.2017

Het klimaat wordt een sleutelkwestie in de formatie Trouw 18.03.2017

Weg naar Rutte III is er een vol hobbels Trouw 17.03.2017

Fractievoorzitters maandag langs bij Schippers   NU 17.03.2017

Fractieleiders maandag bij Schippers  Telegraaf 17.03.2017

Een versnipperd land, maar blauwer dan ooit Trouw 17.03.2017

Uitslagen per Haags stadsdeel: Van PVV tot DENK AD 17.03.2017

Schippers druk met formatie Telegraaf 16.03.2017

Teruglezen: Schippers verkenner formatie na lastige verkiezingsuitslag Elsevier 16.03.2017

Verkenner Schippers: weinig tijd, alles kan Telegraaf 16.03.2017

Edith Schippers (VVD) wordt verkenner van de nieuwe formatie AD 16.03.2017

VVD’er Edith Schippers gaat coalitiewensen verkennen VK 16.03.2017

Schippers gaat verkennen Telegraaf 16.03.2017

Dossier: formatie van start Telegraaf 16.03.2017

Denen presenteren journaal in het Nederlands  Telegraaf 16.03.2017

http://content.tmgvideo.nl/embed/account=Kx1PKc/item=mqIsHMvBQ9YD/player=LakMO-EKGMsh/embed.html

Schaakspel fracties begonnen Telegraaf 16.03.2017

Lijsttrekkers donderdagmiddag bijeen over formatie NU 16.03.2017

Exclusieve verkiezingsbijlage Elsevier met analyse, opinie en duiding  Elsevier 16.03.2017

Hoe werd DENK de grootste in Amsterdam Nieuw-West? Elsevier 16.03.2017

Bekijk hier alle uitslagen per gemeente in de regio AD 15.03.2017

Duitsland euforisch over exitpoll: ‘Wij houden van oranje!’ Elsevier 15.03.2017

Achter de schermen van de formatie: dit is de volgende stap  Elsevier 16.03.2017

Chemie ontbreekt: hoe moet het verder tussen Rutte en Buma?  Elsevier 16.03.2017

Teruglezen: Schippers verkenner formatie na lastige verkiezingsuitslag  Elsevier 16.03.2017

Waarom links de verkiezingen heeft verloren  Elsevier 16.03.2017

Heeft Rutte de populistische golf gestopt? Dat is te makkelijk Elsevier 16.03.2017

‘Test van eigen tolerantie’: internationale media over Tweede Kamerverkiezingen  Elsevier 15.03.2017

VVD loopt verder uit, Wilders’ PVV nu de tweede partij Elsevier 16.03.2017

VVD 33 zetels, PVV voorlopig tweede partij  NOS 16.03.2017

Bekijk hier de totaaluitslag, de uitslagen per gemeente (tot nu toe) en welke coalities mogelijk zijn VK 16.03.2017

Live – Prognose: VVD 33, PVV tweede partij; definitieve uitslag laat op zich wachten VK 16.03.2017

Teruglezen: Nek-aan-nekrace PVV, CDA en D66 om tweede plaats  AD 16.03.2017

De hoogtepunten van een ellenlange verkiezingscampagne  Elsevier 15.03.2017

Exitpoll: VVD blijft de grootste, PvdA zwaar afgestraft  Elsevier 15.03.2017

maart 16, 2017 Posted by | 2e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, peiling, politiek, splinterpartij, Versplintering, VVD | , , , , , , , , , | 8 reacties

Kabinet Rutte 2 – miljoenennota versus rijksbegroting 2017

Miljoenennota 2017

Miljoenennota 2017

Op naar 2017

Wat zijn de kabinetsplannen in het onderwijs, de zorg, defensie, cultuur en veiligheid en justitie? Een overzicht van de plannen, de kosten en bijbehorende reacties.

Koning Willem Alexander begon de troonrede met de economische crisis die Nederland heeft overwonnen. Dat er ongerustheid bestaat over de grote groepen vluchtelingen noemde hij ‘logisch’.

Het zijn niet alleen de vluchtelingen die Nederlanders nerveus maken, constateert sociologe Monique Kremer. Volgens haar is de toekomst‘fundamenteel ongewis.’

Dat is deels het gevolg van het kabinetsbeleid, vinden oppositiepartijen. Werkloosheid, pensioenen, schuivende normen en waarden, volgens het CDA zijn de boekhouders weliswaar blij, ‘maar blijft de samenleving onzeker en verweesd achter’.

Miljoenennota 2017 

De overheidsfinanciën zijn verbeterd en de economische groei zet naar verwachting door met 1,7 procent in 2017. Het consumentenvertrouwen neemt toe en bedrijven durven weer te investeren. Nederland staat er na een aantal zware jaren weer beter voor en publieke voorzieningen blijven ook voor toekomstige generaties betaalbaar. ‘Het tij is gekeerd. We hebben weer vaste grond onder de voeten. We kunnen weer verder vooruit kijken en investeren in kansen voor mensen’, aldus minister Dijsselbloem van Financiën bij de aanbieding van de Miljoenennota 2017.

Overheidsfinanciën verder verbeterd

Het overheidstekort dat tijdens het dieptepunt van de crisis in 2009 was opgelopen tot boven de 5 procent, komt volgend jaar naar verwachting uit op 0,5 procent van het bruto binnenlands product (bbp). De staatsschuld daalt volgend jaar verder naar 62 procent van het bbp. De hervormingen van het kabinet hebben ervoor gezorgd dat publieke voorzieningen zoals onderwijs, zorg en sociale zekerheid betaalbaar blijven.

Begrotingstekort / EMU-saldo 2011 – 2017
Begrotingstekort 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017
als % bbp 4,3 3,9 2,4 2,3 1,9 1,1 0,5
in miljarden € 28 25 15 15 13 8 3
per dag (in miljoenen €) 76 68 42 41 35 21 9
Overheidsschuld / EMU-schuld 2011 – 2017
Overheidsschuld 2011 2012 2013 2014 2015 2016 2017
als % bbp 62 66 68 68 65 63 62
in miljarden € 396 428 442 450 441 439 440
per Nederlander (in €) 24.000 26.000 26.000 27.000 26.000 26.000 26.000

De Miljoenennota 2017 Foto: Valerie Kuypers

Koopkracht en investeringen 2017

De overheidsfinanciën staan er nu beter voor dan aan de start van het kabinet in 2012 was voorzien. Daardoor is er ruimte om vanaf 2017 structureel € 1,1 miljard vrij te maken voor de koopkracht, zodat alle groepen – mensen met een baan of een uitkering en gepensioneerden – profiteren van de verbeterde economische situatie. Daarnaast wordt € 1,5 miljard uitgetrokken voor onze veiligheid, het onderwijs en de zorg.

Terreuraanslagen en gewapende conflicten maken het noodzakelijk om te investeren in veiligheid. Het kabinet geeft daarom € 450 miljoen extra uit aan Veiligheid en Justitie, waarvan ruim € 200 miljoen naar de Nationale Politie gaat. Er gaat € 300 miljoen naar Defensie, waarvan ruim 200 miljoen voor de strijdkrachten. Om ongelijkheid tegen te gaan wordt voor de bestrijding van kinderarmoede structureel 100 miljoen uitgetrokken. Dit geld is bijvoorbeeld bedoeld voor sport, schoolspullen en zwemles, zodat alle kinderen mee kunnen doen. Ook wordt geld vrijgemaakt voor kansengelijkheid en een betere doorstroming in het onderwijs. Verder schrapt het kabinet de geplande bezuinigingen op de langdurige zorg.

Maatschappelijke uitdagingen

Het kabinet wil nog deze kabinetsperiode besluiten nemen om de investeringen in Nederland verder te stimuleren. Het gaat daarbij om de faciliteiten voor het bedrijfsleven en grote maatschappelijke uitdagingen zoals energietransitie, verduurzaming, infrastructuur en onderwijs.

Het kabinet wil dat doen door investeringsmogelijkheden van de markt en de overheid beter op elkaar te laten aansluiten en de faciliteiten voor het bedrijfsleven efficiënter in te zetten. Het accent verschuift van subsidies naar ondersteuning van financiering. De meeste Europese landen spelen hierop in met een nationale investeringsbank die instrumenten bundelt en zo snel en adequaat kan reageren op nieuwe financieringsbehoeften. Het kabinet besluit nog dit jaar hierover.

Dit deed Rutte echt met uw portemonnee

Het kabinet Rutte-Asscher heeft het laatste koffertje met de miljoenennota aangeboden. Daarmee kan de rekening worden opgemaakt. Wie is deze kabinetsperiode de grote winnaar als het gaat om koopkracht, en wie zijn de verliezers?

Slecht nieuws voor PvdA-voorzitter Hans Spekman. De man die aan het begin van deze kabinetsperiode nog aangaf dat nivelleren een ‘feest’ was, heeft geen al te best feestje gebouwd. De zwakke groepen in de samenleving – mensen met een uitkering, gepensioneerden en werkenden met een laag inkomen – behoren duidelijk tot de verliezers van het kabinet VVD-PvdA. Spekman heeft wel geprobeerd ‘te nemen’ van de rijken, maar was karig voor ‘de armen’.

Gepensioneerden gingen als enige erop achteruit

Mensen met een aanvullend pensioen van 10.000 euro per jaar gaan er deze kabinetsperiode als enige groep echt op achteruit, blijkt uit een analyse van de cijfers van het Centraal Planbureau doorElsevier. Volgend jaar hebben zij zo’n 2 tot 3 procent minder te besteden dan in 2012, het jaar dat Rutte en Samsom hun coalitie smeedden. Sinds de start van de kredietcrisis in 2008 hebben zij nog meer ingeleverd. In 2017 hebben zij ongeveer 5 procent ingeleverd ten opzichte van 2007. De cijfers zijn medianen, wat betekent dat de helft van de gepensioneerden er meer op achteruit is gegaan, de andere helft minder.

Ook de mensen aan de onderkant van de arbeidsmarkt – tot 34.650 euro bruto salaris per jaar – hebben het relatief zwaar. Zij zijn van alle werkenden er het minst op vooruitgegaan. Hun plus is onder Rutte-II 2,8 procent. Voor uitkeringsgerechtigden is de plus 1,7 procent.

Lees ook: Hoe het kabinet de rijken steeds zwaarder belast

Alleenstaande ouders zagen koopkracht stijgen

Een groot deel van de financiële pijn die Nederlanders in hun portemonnee voelden sinds de kredietcrisis, werd al geleden voor de start van dit kabinet in 2012. Sindsdien trok de wereldwijde economie aan. Deze kabinetsperiode (inclusief volgend jaar) zijn mensen er gemiddeld 5 procent op vooruitgegaan.

Tot de koopkrachtwinnaars van dit kabinet behoren de alleenstaande ouders. Ouders die het minimumloon verdienden, hebben volgend jaar 19 procent meer in hun portemonnee dan in 2012. Ouders met een modaal inkomen, hebben een plus van 9,2 procent.

Voor gezinnen waar één van de ouders werkt, zijn die plussen echter ver te zoeken. Dat is opvallend, omdat het kabinet in de Eerste Kamer afhankelijk is van christelijke partijen, die sterk opkomen voor deze groep. Iemand die met een modaal inkomen zijn gezin wil onderhouden, is volgend jaar slechts 0,3 procent beter af dan in 2012. Sinds start van de crisis hebben deze gezinnen hun koopkracht zelfs met 3,5 procent zien dalen.

‘Sterkste schouders’ leverden in, gunstig voor middeninkomens

Onder druk van de PvdA zette het regeerakkoord er op in ‘de sterkste schouders, de zwaarste lasten’ te laten dragen. Daartoe werden allerlei maatregelen genomen die alleen de hogere inkomens troffen, zoals het beperken van de pensioenopbouw en het beperken van de hypotheekrenteaftrek in de hoogste belastingschijf.

Sindsdien is een deel van de pijn weer verzacht, zodat de mensen die meer dan 100.000 euro verdienden er 4,8 procent bijkregen, net zoveel als de gemiddelde Nederlander. Maar de extra bijdrage die van deze groep is gevraagd, kwam dus niet terecht bij de meest kwetsbare groep. Wel bij de middengroepen. De groep met een inkomen rond de 50.000 euro heeft volgend jaar 7,2 procent meer te besteden dan toen VVD en PvdA gingen regeren.

Pas op laatste moment greep kabinet in

Ook opvallend: in de eerste jaren liet dit kabinet de verschillen in koopkracht gewoon haar beloop: het was niet zo erg als de ene groep er meer op achteruit ging dan de ander. Maar met de eindstreep – en belangrijker – de verkiezingen in zicht, is de afgelopen weken alles op alles gezet om niemand tegen het hoofd te stoten.

De meest publicitair gevoelige ‘minnen’ voor volgend jaar zijn weggepoetst en de plussen zitten allemaal tussen de 0,7 en 1,1 procent. Een ‘evenwichtiger’ beeld kan haast niet. Maar dat verhult niet dat er deze kabinetsperiode wel degelijk winnaars – de electoraal belangrijke middengroepen – en verliezers – mensen met een uitkering, pensioen en een laag inkomen – zijn.

Video

Documenten;

overheidsontvangsten-2016  23.02.2017 

Hoofdpunten Miljoenennota 2017

Miljoenennota 2017

miljoenennota

internetbijlagen-miljoenennota

Zie ook

Prinsjesdag NU

Prinsjesdag 2016  Telegraaf

Alle artikelen uit het dossier “Prinsjesdag”  AD

zie ook: Algemene Beschouwingen Miljoenennota Begroting 2017

zie ook: Prinsjesdag 20.09.2016

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Op weg naar de Begroting 2017

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Begroting 2016 2017 versus bezuinigingen op weg naar een zeer heet Voorjaar zomer – deel 2

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Begroting 2016 versus bezuinigingen op weg naar een zeer heet Voorjaar – deel 1

zie ook: Kabinet Rutte 2 – Begroting 2016 versus bezuinigingen op weg naar een zeer heet najaar

zie ook: Algemene Beschouwingen Miljoenennota Begroting 2016

Staat haalt 1,1 miljard op met nieuwe lening

Telegraaf 06.03.2017 De Nederlandse staat heeft 1,1 miljard euro opgehaald met de uitgifte van een nieuwe kortlopende staatslening. Dat maakte het Agentschap van de Generale Thesaurie van het ministerie van Financiën maandag bekend.

Het gaat om een lening met een looptijd tot eind augustus met een coupon van min 0,8 procent. Er werd vooraf gemikt op een opbrengst van 1 tot 2 miljard euro. Er werd voor 2,5 miljard euro ingeschreven op de obligatie.

Eén van de beste kabinetten ooit?

Telegraaf 04.03.2017 Toen het kabinet Rutte 2, met een ongemakkelijke coalitie VVD/PvdA, in november 2012 van start ging, stond Nederland er bar slecht voor. We hadden een krimpende economie, de werkloosheid steeg, de koopkracht van de burgers daalde, het overheidstekort lag rond de 4% en de staatsschuld nam toe.

Nederland behoorde tot de EU-landen met de slechtst presterende economieën. Internationaal werden we gezien als  een ‘verliezer’.  Veel kiezers in ons land gingen er bovendien vanuit dat Rutte 2 de rit niet zou uitzitten. Vooral dankzij de inzet en creativiteit van de fractievoorzitters Halbe Zijlstra (VVD), Diederik Samson (PvdA), premier Mark Rutte en minister van financiën, Jeroen Dijsselbloem, die weet  hoe je een schatkist moet bewaken, overleefde het kabinet alle stormen. Maar zonder de hulp van de zogenoemde  ‘constructieve oppositie’, D66, ChristenUnie en SGP zou het waarschijnlijk niet zijn gelukt.

Sterke economie

Nu, ruim vier jaar later bij het afscheid van Rutte 2 behoort Nederland tot de best presterende landen van Europa. We hebben een sterke economie die met een groei van ruim 2% tot de kopgroep van Europa behoort. Daarnaast heeft Nederland als een van weinige Europese landen een begrotingsoverschot en een lage staatschuld. Onze sociale zekerheid en zorgstelsel behoren tot de beste van de wereld en de werkloosheid is de afgelopen jaren fors gedaald tot onder het Europese gemiddelde. Ook de koopkracht is toegenomen.

In het buitenland wordt met bewondering gekeken naar de geweldige prestaties die Rutte 2 de afgelopen vier jaar heeft geleverd.  Tegelijk is er ook verbazing over de slechte peilingen voor de regeringspartijen VVD en PvdA. In de lopende verkiezingscampagne zien we dat deze partijen zelf ook worstelen met een adequate verklaring. In ieder geval is wel duidelijk dat Rutte 2 de afgelopen jaren op veel terreinen, zoals de zorg en de belastingen, impopulaire maatregelen heeft moeten nemen die bij kiezers tot boosheid hebben geleid.

De coalitie lag ook onder vuur van oppositiepartijen en roeptoeterende economen die  riepen dat Rutte 2 bezig was  onze economie kapot te maken. Nu hoor je ze niet meer en hebben  ze problemen met hun geloofwaardigheid.

De kans is groot dat Rutte 2 op financieel-economisch terrein de geschiedenis in gaat als een van de beste kabinetten ooit. Bij de tegenstanders van Rutte2 zien we verschillende reacties, zoals “Het gaat helemaal niet goed in Nederland. De cijfers kloppen niet en het gaat om propaganda”. Ook zijn er critici die menen dat het mooie economische beeld dat Rutte 2 als erfenis achterlaat niet aan het kabinet is te danken, maar aan de oplevende wereldeconomie en dat de coalitie van VVD en PvdA de groei van onze economie  juist heeft afgeremd.

Het wekt in politiek Den Haag veel ergernis dat deze beste stuurlui aan wal vooral economen zijn  die in dienst zijn bij banken die in de economische wereld een  kwalijke rol hebben gespeeld en dan past een grote broek al helemaal niet.

Dat neemt niet weg dat de coalitie van PvdA en VVD op een aantal beleidsterreinen zwak heeft geacteerd. Bij de zorg waren ingrepen onontkoombaar, maar daar had beter naar de sector geluisterd moeten worden, zoals een langer aanpassingsproces. Door verschil van opvatting binnen de coalitie is het arbeidsmarktbeleid niet uit de verf gekomen en ligt nu op het bordje van het nieuwe kabinet.

Maar onafhankelijk international experts zijn van mening dat Rutte 2 op hoofdlijnen een uitstekend financieel-economische beleid heeft gevoerd en wijzen er terecht op dat  de cijfers voor zich spreken. In de komende kabinetsperiode valt er vast nog veel te verbeteren, maar met Mark Rutte zijn we het eens dat we in een gaaf land leven en daar mogen we best een beetje trots op zijn.

Een somber volkje

In vergelijking met de burgers in andere landen ligt dat niet in onze volksaard. We zijn vaak wat somberder gestemd en gelden in Europa niet als en volkje dat opvalt door vrolijkheid en optimisme.  Het is vreemd dat VVD en PvdA tijdens  de lopende campagne weinig inspelen op de successen die ze de afgelopen jaren hebben geboekt en  zich vooral bezig houden met verdedigen. Daar win je geen wedstrijd mee en zeker niet, zoals de PvdA doet, door afstand te nemen van het gevoerde beleid. Kiezers houden daar niet van.

Sta voor je beleid en geef ook ruiterlijk toe wat er verkeerd is gegaan en wat beter had gekund.  Ons land kent meer tevreden dan ‘boze’ kiezers en als die massaal naar de stembus komen, kan de uitslag voor de coalitie beter uitvallen dan de recente peilingen. De liberalen en sociaal democraten moeten de resterende campagne niet alleen wijzen op de mooie erfenis die ze nalaten, maar vooral de beste stuurlui aan wal vragen hoe ze het beter gaan doen dan Rutte 2. Laat ze maar duidelijk maken wat ze de kiezers te bieden hebben en hoe ze dat gaan waar maken.

In een eerdere column hebben wij al becijferd dat  alle beloften op het terrein van een goedkopere en betere zorg ‘kiezersbedrog’ zijn. Nu al staat vast dat iedereen in Nederland het komende decennium een groter deel van het inkomen aan zorg zal moeten besteden. Een lager bedrag is alleen mogelijk bij een slechtere zorg.  Daarnaast is de kans groot dat partijen die het begrotingsoverschot nu al aan het uitgeven zijn kiezers moeten teleurstellen, omdat  door een lagere groei het verwachte overschot als sneeuw voor de zon verdwijnt.

Economische groei op hoogste peil sinds 2011

Telegraaf 03.03.2017 De economische groei in de eurolanden is vorige maand aangetrokken tot het hoogste peil in bijna zes jaar. Dat stelde onderzoeksbureau Markit vrijdag op basis van nieuwe schattingen.

De graadmeter voor de economische groei in de muntunie bereikte in februari het hoogste punt van de afgelopen zeventig maanden, vooral dankzij sterke verbeteringen in Duitsland en Frankrijk. Verder lag de groei in Spanje en Italië afgelopen maand op het hoogste punt in ruim een jaar.

De huidige ontwikkelingen wijzen op een groei van 0,6 procent in de eurozone in het eerste kwartaal, concludeerde Markit. Daarbij groeit de werkgelegenheid in het sterkste tempo van het afgelopen decennium.

Eerder deze week werd al gemeld dat de industrie van de eurolanden in februari in het sterkste tempo groeide sinds het voorjaar van 2011. Vrijdag bleek dat dit ook gold voor de dienstensectoren. Volgens Markit is dan ook sprake van een zeer robuuste opleving van de groei, op alle fronten en in alle grote economieën.

Begrotingsoverschot van 200 miljoen euro voor overheid

NU 23.02.2017 Het Rijk heeft dankzij hogere inkomsten en lager dan verwachte uitgaven een begrotingsoverschot van 200 miljoen euro gedraaid in 2016. Dat blijkt donderdag uit een brief van minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) aan de Tweede Kamer.

Het overschot is te danken aan de totale belasting- en premieontvangsten die vorig jaar 3,1 miljard euro hoger uitvielen dan verwacht. De uitgaven vielen 0,2 miljard lager uit.

In de Najaarsnota werd nog rekening gehouden met een begrotingstekort van 3,1 miljard euro. Dijsselbloem benadrukt dat het gaat om voorlopige cijfers. In maart komt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) met meer cijfers over het overschot.

Het is volgens Dijsselbloem nog niet mogelijk een inschatting te geven van het effect van hogere ontvangsten in 2016 op de begroting van 2017. Eind maart komt het Centraal Planbureau met een raming voor 2017 en daaropvolgende jaren.

Lees meer over: Begrotingsoverschot

Consumentenvertrouwen op hoogste niveau in 9,5 jaar 

NU 20.02.2017 Consumenten zijn opnieuw iets positiever geworden. Het consumentenvertrouwen is in februari op het hoogste niveau in 9,5 jaar uitgekomen.

Het consumentenvertrouwen steeg met 1 punt naar 14, meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) maandag.

De lichte stijging van het consumentenvertrouwen is te danken aan een iets positiever oordeel over de economie en een iets hogere koopbereidheid. “Consumenten vinden de tijd gunstiger voor het doen van grotere aankopen en zijn minder negatief over hun financiële situatie in de afgelopen twaalf maanden”, aldus het statistiekbureau. Over hun verwachte financiële situatie in de komende twaalf maanden zijn ze wel iets negatiever.

Met 14 ligt het consumentenvertrouwen in februari ruim boven het gemiddelde over de afgelopen twintig jaar (-8). Het vertrouwen bereikte in april 2000 de hoogste stand ooit. Toen kwam de indicator uit op 27. Het dieptepunt werd bereikt in februari 2013 met -44.

Consumentenvertrouwen

Bestedingen

Het CBS meldde verder dat de consumentenuitgaven in december met 2,5 procent zijn toegenomen ten opzichte van een jaar eerder.

Er werd vooral meer uitgegeven aan duurzame goederen zoals huishoudelijke apparaten, artikelen voor woninginrichting en auto’s. Ook werd aanzienlijk meer gas verbruikt door het relatief koude weer die maand.

Aan overige goederen, voornamelijk gas, hebben consumenten in december 7,3 procent uitgegeven dan een jaar eerder. Aan duurzame goederen hebben huishoudens 6,1 procent meer besteed. Aan voedings- en genotmiddelen hebben ze juist 1,9 procent minder uitgegeven dan in december 2015.

Aan diensten, zoals woninghuur, verzekeringen, het openbaar vervoer en een bezoek aan de kapper, hebben consumenten meer uitgegeven. Het gaat om een stijging van 1,7 procent op jaarbasis. Uitgaven aan diensten zijn goed voor ruim de helft van de totale binnenlandse consumentenbestedingen.

Consumentenbestedingen

Omstandigheden

Volgens de consumptieradar van het CBS zijn de omstandigheden voor de aankoop van diensten en goederen in februari gunstiger dan in december 2016.

Dit komt volgens het CBS vooral doordat de koersen van Nederlandse aandelen zijn gestegen en consumenten positiever zijn geworden over de ontwikkeling van de werkloosheid. Daarnaast zijn ondernemers in de industrie positiever over de werkgelegenheid.

De ontwikkeling van de consumptie hangt samen met verwachtingen van consumenten, de situatie op de arbeidsmarkt en de ontwikkeling van hun vermogen.

Lees meer over: Consumentenvertrouwen

Kamp sneert naar doemdenkende economen

AD 14.02.2017 Minister Henk Kamp (EZ) haalt uit naar economen die tijdens de crisis voorspelden dat Nederland nooit meer hoge groeipercentages van 2 of meer procent zou kennen.

Ik heb me nooit neergelegd bij al die economen die stelder dat groei­per­cen­ta­ges van 2 procent of meer niet langer haalbaar zijn

Minister Kamp, Economische Zaken

Henk Kamp is de meest ervaren minister in het Kabinet Rutte II en diende op VROM, Defensie, Sociale Zaken en EZ. © Guus Schoonewille

,,Al die experts stelden dat we na de crisis moesten wennen aan hoogstens 1 a 1,5 procent groei,” zegt de VVD-bewindsman in een interview met het AD. ,,Het zou nooit meer worden, zoals het was. Ik heb me daar nooit bij neergelegd.”

Kamp, die na deze kabinetsperiode en ministerschappen op vier departementen afzwaait, doet zijn uitspraken op de ochtend dat het CBS met de definitieve economische cijfers over 2016 komt.

UPDATE: inmiddels blijkt dat de economie afgelopen jaar 2,1 procent groeide – de hoogste groei sinds 2007 – en dat het aantal werklozen met 100.000 daalde.

Voor dit jaar wordt op hetzelfde mooie percentage gerekend. ,,Voor een succesvol exportland als Nederland, met een goed opgeleide bevolking en een prima infrastructuur, was en is 2 procent nog altijd haalbaar. Ik ben erg blij dat dat gelukt is.”

Kamp vindt niet dat het kabinet de economie tijdens de crisis heeft stuk bezuinigd, een verwijt dat economen als Bas Jacobs, Coen Teulings en Marieke Blom regelmatig hebben gemaakt. ,,Dat zijn diezelfde economen die eerder zeiden dat we niet meer boven de 1 procent groei zouden komen,” stelt hij fijntjes vast.

Kansarme migranten
De minister wijst er op dat het Kabinet binnen drie jaar een recessie heeft omgebogen naar twee procent groei. ,,Dat is behoorlijk vlot. We hebben meer groei dan Duitsland, de werkgelegenheid stijgt fors en de werkloosheid daalt rap.”

Tegenover deze krant pleit Kamp voor minder kansarme migranten en breekt hij een lans voor zzp’ers. ,,We hebben al een flink aantal jaren te maken met een relatief groot aantal kansarme migranten die naar Nederland komen. Dat is niet goed voor een land. Ik ben niet tegen immigratie, maar immigranten moeten wel kansrijk zijn.”

Lees het hele interview met Henk Kamp vandaag op AD.nl of op Blendle.

Brussel verrast door onverwacht goede prestaties Nederland

AD 14.02.2017 De Nederlandse economie draait als een tierelier. Met zo’n 2 procent groei zit ze dik boven het Europese gemiddelde, blijkt uit de jongste Europese groeivooruitzichten. De uittredende coalitie krijgt daarmee een mooi campagnepunt toegeworpen.

Nederland sluit 2016 waarschijnlijk af met 2,1 procent groei en komt ook dit jaar weer uit op 2 procent – flink hoger dan de twee keer 1,7 procent die Brussel drie maanden geleden nog voorzag. Het Centraal Planbureau trok eind vorig jaar zijn prognose al op naar 2,1 procent.

Nederland profiteert dankzij investeringen en toegenomen binnenlandse bestedingen van een ‘optimistisch economisch sentiment’ met een versneld dalende werkloosheid (naar 5,4 procent) en een zich sterk herstellende huizenmarkt, aldus Brussel. Ook met de overheidsfinanciën gaat het snel de goede kant uit: dit en volgend jaar een licht begrotingsoverschot en volgend jaar zit ook de staatsschuld weer onder de 60 procent.

Voor de hele eurozone is de Europese Commissie licht optimistisch, vooral dankzij een sterk tweede semester van 2016 en een ‘robuuste’ start van 2017. Brussel komt voor dit en volgend jaar op 1,6 en 1,8 procent groei, een fractie meer dan eerder voorzien. De werkloosheid zakt naar gemiddeld 9,6 procent, het tekort naar gemiddeld 1,7 procent. De gemiddelde schuldquote loopt gestaag terug, maar komt pas in 2018 onder de 90 procent.

Kwetsbaar

Hoofdboodschap van de altijd optimistisch gestemde Eurocommissaris voor Economische en Monetaire Zaken Pierre Moscovici was gisteren dat de groei in Europa standhoudt, ondanks de uitzonderlijke bedreigingen die dit jaar overal op de loer liggen. Amerika is de grootste onzekerheid, maar lidstaten doen er goed aan ook rekening te houden met negatieve gevolgen van de Brexit en de verkiezingen in onder meer Nederland, Frankrijk en Duitsland.

De kwetsbaarheid van de bankensector blijft een Europese zorg. Over het beleid van de nieuwe VS-president Trump is nog te weinig bekend om er veel over te kunnen zeggen, maar Moscovici verwacht eerst een groeiversnelling door de investeringen die Trump heeft beloofd en daarna een groeivertraging door zijn ‘America first’-beleid en het opzeggen van handelsverdragen, hoewel dat Europa ook nieuwe kansen biedt. De Brexit gaat vooral de Britten groei kosten, maar hier loopt ook Nederland bovengemiddelde risico’s, omdat Groot-Brittannië in termen van toegevoegde waarde de op een na grootste afzetmarkt van Nederland is.

Risico

Hoop put Moscovici uit het feit dat de eurozone gemiddeld al vijftien kwartalen op rij groeit en voor het eerst in bijna tien jaar ook de economieën van alle EU-lidstaten afzonderlijk over een hele prognoseperiode (2016, 2017, 2018) groei beloven. Risico’s door verkiezingen ziet Moscovici vooral in eigen land, Frankrijk, als daar Marine Le Pen aan de macht zou komen. Zij kondigde een Frexit-referendum aan voor als ze de verkiezingen wint.

Europees commissaris van de euro en sociale dialoog Valdis Dombrovskis drukte zich gisteren voorzichtiger uit toen hij nog een ander intern risico noemde: het met absolute zekerheid ooit aflopende opkoop- en stimuleringsprogramma van de ECB. Dat maakt het volgens de Let nodig dat lidstaten doorgaan met hervormingen en schuldreductie.

Sterkste groei sinds crisis

Telegraaf 14.02.2017 De Nederlandse economie is vorig jaar gegroeid met 2,1%, het hoogste peil sinds 2007. De groei is vooral te danken aan de toegenomen investeringen, export en de consumptie van gezinnen. Dat heeft het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vandaag bekendgemaakt.

,,Het gaat om de hoogste groei sinds de crisis”, zegt hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen. ,,En daarmee doen we het beter dan de landen om ons heen.”

En de vooruitzichten voor dit jaar zijn positief gezien het conjunctuurbeeld. Volgens het CBS presteren alle indicatoren beter dan hun langjarige trend. Zo is het vertrouwen van consumenten in januari toegenomen tot het hoogste niveau in negen jaar.

Ook het producentenvertrouwen steeg afgelopen maand naar de hoogste stand in bijna negen jaar. Ondernemers in de industrie zijn vooral positief over hun orderportefeuille.

,,Beide indicatoren zitten op een hoog niveau, dus het moet gek lopen als we dit jaar niet opnieuw rond een groei van 2% uitkomen”, aldus van Mulligen.

De economische groei zorgt ook voor meer werkgelegenheid. Zo waren er eind vorig jaar gemiddeld 10,1 miljoen banen. De werkloosheid daalde in het laatste kwartaal tot 487.000 en dat zijn er 100.000 minder ten opzichte van dezelfde periode een jaar eerder.

 GERELATEERDE ARTIKELEN;

Economische groei op hoogste peil sinds 2007

AD 14.02.2017 De Nederlandse economie is afgelopen jaar met 2,1 procent gegroeid. Dat is de sterkste groei sinds 2007 en nog iets beter dan vorig jaar. Ook de werkgelegenheid blijft hard stijgen. Alleen al het laatste kwartaal van 2016 kwamen er 53 duizend banen bij, de sterktste groei in vijf jaar.

Kamp: in 4 jaar van krimp naar stabiele groei 

Nederland is in vier jaar van een economische krimp van 1 procent naar een ,,stabiele groei” van 2 procent gegaan. Dat zei minister Henk Kamp (Economische Zaken) in een reactie op de jongste groeicijfers van het CBS.

Kamp benadrukte dat Nederland het vorig jaar beter heeft gedaan dan de omringende landen. ,,Dat was ook nodig, want we hebben wat in te halen´, erkende hij. Het economisch herstel in ons land bleef de laatste jaren juist achter, vooral door de harde neergang op de woningmarkt.

Tijd om achterover te leunen is er volgens de minister niet. ,,We moeten alert blijven op internationale ontwikkelingen en ons eigen huis op orde houden”, zei hij. Eerder sprak hij ook al uitgebreid met het AD over de recente cijfers van het CBS.

Dat blijkt uit cijfers die het Centraal Bureau voor de Statistiek vanochtend presenteerde. Over heel 2016 kwamen er 167.000 werkenden bij. Dat zijn wel voornamelijk flexwerkers: 109.000. Het aantal werknemers met een vast contract blijft afnemen en ligt eind 2016 inmiddels op 73,2 procent. Dat is een procentpunt minder dan een jaar eerder.

In bijna alle sectoren gaat het goed, alleen in de bouwnijverheid (-1.000) en de financiële dienstverlening (-2.000) nemen de banen afgelopen tijd nog af. 

Rek
De rek is er nog niet uit, ook het aantal openstaande vacatures blijft stijgen. Eind 2016 waren er 169.000 openstaande vacatures, het hoogste in tien jaar. Toch is dat aantal nog altijd 80.000 minder dan het record uit 2007.

De werkloosheid daalde ondertussen verder. Het jaar eindigde op 487.000 werklozen, honderdduizend dan een jaar eerder.

Groei
Met de jaarcijfers presenteerde het CBS ook de groeicijfers van het vierde kwartaal. Daarin groeide de economie met een half procent. Dat komt vooral door de gestegen export en doordat gezinnen meer uitgeven. Voor 2017 is de verwachting dat de groei doorzet en opnieuw op zo’n 2 procent uitkomt.

Voor de jaren daarna voorziet het Centraal Plan Bureau percentages van iets onder de 2 procent. Daar zit wel de nodige onzekerheid bij. Als open economie is ons land sterk afhankelijk van de wereldhandel. Met Trump, Brexit en relatief lage olieprijzen kan er veel veranderen.

De groei van de economie wordt breed gedragen, aldus Het CBS.

Handel
Over heel 2016 steeg de export met 3,8 procent, de import lag bijna vier procent hoger. Gezinnen gaven 1,8 procent meer uit dan een jaar eerder. ,,De groei wordt breed gedragen”, concludeert CBS-hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen. En de lichten blijven op groen: zowel Nederlanders als bedrijven zijn zeer optimistisch. Consumenten- en  producentenvertrouwen bereikte het hoogste percentage in negen jaar. ,,De Nederlandse economie verkeert in blakende gezondheid.”

Minpuntjes zijn er ook: de CO2 uitstoot bedroeg in het laatste kwartaal van 2016 liefst 7,3 procent meer dan dezelfde periode een jaar eerder. Dat komt doordat burgers en bedrijven meer gas verbruikten en stroomproducenten de elektriciteitscentrales harder lieten draaien.

Ander negatief puntje is dat de bedrijfsinvesteringen 3 procent lager liggen in de laatste drie maanden van 2016.

Nederlandse economie lijkt op een treinreis zonder vertraging

Trouw 14.02.2017 Minister Henk Kamp (L) van Economische Zaken en CBS hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen (R) tijdens de presentatie van de Staat van de Economie.GROEI

De Nederlandse economie? Die lijkt wel op een stadsrit zonder rode stoplichten. Op een treinreis zonder vertraging. Bijna alles groeit, behalve de werkloosheid, want die daalt. De uitstoot van het broeikasgas CO2 stijgt ook – dat is dan een nadeel bij al dat voordeel.

Groeien deed de Nederlandse economie vorig jaar als geheel, meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vanochtend op basis van voorlopige berekeningen: 2,1 procent. Groeien deed de werkgelegenheid – 122.000 banen erbij in 2016 – en zelfs het aantal vaste banen nam toe. Dat was voor het eerst sinds de crisis. Het aantal 45-plussers met werk steeg en het aantal langdurig werklozen nam af. In de zorg lijkt er een eind te komen aan het verlies van banen. De werkgelegenehid neemt er weer wat toe.

Het vertrouwen van consumenten in de economie is sinds 2008 niet zo hoog geweest. Consumenten spendeerden in 2016 1,8 procent meer dan in 2015 en gezien hun vertrouwen lijkt hun koophonger alleen maar toe te nemen. Dat belooft nog wat voor dit jaar, want er is weinig zo goed voor economische groei als consumenten die veel geld uitgeven.

De verkopen van de detailhandel stegen vorig jaar met bijna 2 procent, het hoogste percentage sinds de crisis, en de online-verkopen namen met 19 procent toe. Dan verwisselden er ook nog ruim 20 procent meer woningen van eigenaar dan in 2015, stegen zowel de export als de import en gaven consumenten meer uit in café’s, restaurants en musea.

Niet alles gaat over rozen

Zijn er, bij al die groei, nog bedrijfstakken en sectoren waar de zaken niet zo florissant verlopen? Ja. De omzet van schoenenwinkels lag in december bijna 10 procent lager dan een jaar eerder. Recreatie-artikelen gingen ook minder vaak over de toonbank. In de financiële dienstverlening nam de werkgelegenheid af – een gevolg van de automatisering – en opvallend genoeg was dat in december ook zo in de bouw.

Opvallend was dat de uitstoot van het broeikasgas CO2 vorig jaar flnk steeg. In 2016 groeide de economie met 2 procent, maar daalde de uitstoot van broeikasgassen licht. Dat kwam onder meer doordat energiebedrijven vaker gas inzetten in plaats van kolen.

Het laatste kwartaal van 2016 liet een heel ander beeld zien. De uitstoot van CO2 was maar liefst 7,3 procent hoger dan in de laatste drie maanden van 2015. Dat kwam deels doordat energiebedrijven meer stroom produceerden, vooral voor de export. Dat het in het najaar van 2016 kouder was dan in het najaar van 2015 speelde ook een rol: huishoudens en bedrijven verstookten daardoor meer gas.

Maar ook de groei zelf leidde tot meer uitstoot: meer bedrijvigheid, meer transport, meer reizen per vliegtuig en een flink hogere productie van de chemische industrie. Als de temperaturen in het najaar van 2015 en 2016 dezelfde zouden geweest, zou de CO2-uitstoot in die periode met 2,7 procent zijn toegenomen.

Nederlandse economie groeit krachtig door

RO 14.02.2017 De Nederlandse economie groeide in 2016 met 2,1%. Dit is de sterkste groei sinds 2008. Door krachtiger te groeien dan alle omringende landen, maakt Nederland haar titel als meest concurrerende economie van de Europese Unie waar. Ten opzichte van het 3e kwartaal van 2016 groeide de economie in het vierde kwartaal met 0,5%. De werkgelegenheid nam in het laatste kwartaal met 53.000 banen toe. Mede hierdoor kende 2016 de sterkste daling van de werkloosheid sinds tien jaar.

Minister van Economische Zaken Henk Kamp: “De Nederlandse economie groeit al bijna drie jaar krachtig door. De werkloosheid daalde het hardst sinds tien jaar, het aantal banen stijgt, consumenten geven meer uit, Nederlandse bedrijven exporteren steeds meer en de toegevoegde waarde van bijna alle bedrijfstakken neemt toe. Nederland behoort in 2016 tot de voorhoede van de Eurozone. De economisch groei was hoger dan in al onze  omringende landen. Economisch gezien was 2016 een jaar waar we trots op mogen zijn. Ook de toekomst ziet er goed uit; we staan voor uitdagingen, maar die kunnen we aan.”

Consumentenvertrouwen hoogste punt in 9 jaar

De vandaag door het CBS gepresenteerde cijfers laten zien dat consumenten steeds meer gaan besteden. Het consumentenvertrouwen bereikte het hoogste punt in negen jaar. Consumenten gaven vooral meer geld uit aan goederen zoals kleding, auto’s, elektrische apparaten, en aan diensten zoals horeca, recreatie en cultuur. Ook nam de huizenverkoop in 2016 met 20,5 procent toe ten opzichte van 2015.  De bedrijfsinvesteringen zijn in het afgelopen jaar verder gegroeid naar het niveau van het langjarig gemiddelde. En ook de uitvoer van Nederlandse bedrijven bleef robuust ondanks een moeizame wereldhandel.

Aantal banen groeit, arbeidsmarkt blijft punt van aandacht

Het afgelopen kwartaal steeg het aantal banen van werknemers met 46 duizend en het aantal banen van zelfstandigen met 7 duizend. Kamp benadrukte in zijn speech dat om ook in de toekomst de werkgelegenheid te laten groeien, het noodzakelijk is de arbeidsmarkt minder star en meer dynamisch te maken. De verhouding vast en flex moet anders. Vaste contracten moeten minder risicovol worden voor werkgevers. Werknemers moeten  zich realiseren dat zekerheid vooral wordt verkregen door het hebben van meerwaarde voor werkgevers. En dat het dus noodzakelijk is in eigen kennis en vaardigheden te blijven investeren. Dit is de verantwoordelijkheid van werknemers zelf, maar de werkgevers en de overheid moeten op hun beurt werknemers meer in staat stellen en meer faciliteiten bieden om zich te blijven ontwikkelen.

Internationale positie en innovatie

Voor Nederland zijn open markten van cruciaal belang en de globalisering van de wereldhandel heeft in veel landen economische groei mogelijk gemaakt. Maar aan de internationale horizon, zijn er ook risico’s te zien, zoals de Brexit-onderhandelingen en de koers van president Trump. Hoewel de Nederlandse economie zich weerbaar heeft getoond, benadrukte Kamp in zijn toespraak dat we daarom moeten blijven werken aan een sterke positie van de Nederlandse industrie- en dienstensector op de internationale markten.

Om onze positie als een van de meest innovatieve landen ter wereld verder te versterken adviseert de OESO de uitgaven voor innovatie te verhogen. Een volgend kabinet zal minstens €1 mld moeten uittrekken voor investeringen op het gebied van onderzoek en ontwikkeling om de doelstelling van 2,5% binnen bereik te houden.

Zie ook; Ondernemen en innovatie

Recordcijfers economie, maar met een prijs: uitstoot broeikasgassen nam sterk toe

VK 14.02.2017 De Nederlandse economie is vorig jaar met 2,1 procent gegroeid. Sinds 2007, het jaar voordat de financiële crisis begon, is die groei niet zo groot geweest, stelt het Centraal Bureau voor de Statistiek vandaag.

Dat de economie weer goed draait, illustreert het CBS met een groot aantal cijfers. Het aantal banen, de export, de consumptie van huishoudens, de productie van de industrie: de stijgingen ervan breken allerlei records. Dat heeft wel een prijs: de uitstoot van broeikasgassen in Nederland nam ook sterk toe.

In vier jaar ging Nederland van een economische krimp van 1 procent naar een groei van 2 procent, jubelt minister van Economische Zaken Henk Kamp (VVD). En die economische groei, zo verzekert hij in een reactie op de CBS-cijfers, is stabiel. Nederland doet het beter dan de omringende landen, meent Kamp. ‘Dat was ook nodig, want we hebben wat in te halen.’

Nederlandse export

Volgens het CBS groeit het bruto binnenlands product al elf kwartalen achter elkaar

Het lijkt evenwel niet waarschijnlijk dat de door de jarenlange financiële crisis gemiste groei ooit kan worden goedgemaakt. Daarvoor zouden nu groeicijfers nodig zijn die minstens het dubbele zijn van de ruim 2 procent die het CBS vandaag noteert. Daar komt volgens Kamp bij dat de Brexit en de protectionistische houding van het Amerika onder Trump bronnen van zorg zijn. Die ontwikkelingen maken de Nederlandse export onzeker en dat is nog altijd de belangrijkste motor van de Nederlandse economie.

Volgens het CBS groeit het bruto binnenlands product, de maatstaf voor de omvang van de economie, al elf kwartalen achter elkaar. Precies hetzelfde geldt voor de banengroei. De export groeide in de laatste drie maanden van 2016 sterker dan dezelfde periode in 2015. Nederlandse bedrijven hebben beduidend meer chemische producten en aardgas uitgevoerd dan een jaar eerder. Verder werden er ook meer machines en voedingsmiddelen geëxporteerd.

Hoogste productieniveau ooit

Het werkloosheidspercentage ging van 5,8 naar 5,5. © ANP

Tegelijk noteerde het CBS in het vierde kwartaal van vorig jaar de grootste consumptiegroei in 9 jaar. Consumenten gaven vooral meer uit aan kleding, auto’s en elektrische apparaten. En aan gas, door de naar verhouding koude november- en decembermaand. Ook een groeiende uitgavencategorie: diensten, zoals horeca, recreatie en cultuur.

Al vijftien maanden produceert de industrie meer dan in dezelfde periode een jaar eerder, zo becijferde het CBS. De productie ligt daarmee op het hoogste niveau ooit. Ook daalt het aantal faillissementen licht.

Keerzijde is wel dat de bedrijfsinvesteringen voor het eerst in circa 3 jaar zijn gekrompen. Dat komt vooral doordat bedrijven aanzienlijk minder vliegtuigen en personenauto’s hebben gekocht. Het CBS vermoedt dat dit te maken heeft met gewijzigde bijtellingsregels. Daar staat tegenover dat er aanzienlijk meer is geïnvesteerd in woningen, zij het iets minder dan in de maanden juli, augustus en september van het vorige jaar.

Gecorrigeerd voor de koude winter was de CO2-uitstoot 2,7 procent hoger dan een jaar eerder

Structurele groei

De groeiende economie begint ook, zij het met vertraging, structureel door te werken in de arbeidsmarkt. Werknemers en zelfstandigen vonden in het vierde kwartaal van 2016 ruim vijftigduizend nieuwe banen, de grootste toename in vijf jaar. Sinds begin 2014 zijn er al met al 306 duizend banen bijgekomen: 278 duizend werknemersbanen en 28 duizend banen voor zelfstandigen.

Verder steeg het aantal vacatures in het vierde kwartaal met achtduizend en daalde het aantal werklozen met 29 duizend. Het werkloosheidspercentage ging van 5,8 naar 5,5. Die daling was er onder werklozen in alle leeftijdsgroepen. Tegelijk neemt ook het aantal uitzenduren toe.

De CO2-uitstoot in Nederland was in het vierde kwartaal van vorig jaar 7,3 procent hoger dan in hetzelfde kwartaal een jaar eerder. Oorzaken zijn de gestegen productie van elektriciteitsbedrijven en het hogere gasverbruik voor verwarming. Dat komt doordat het eind vorig jaar kouder was dan eind 2015. Gecorrigeerd voor dit weereffect was de CO2-uitstoot 2,7 procent hoger dan een jaar eerder.

Volg en lees meer over:   CENTRAAL BUREAU VOOR DE STATISTIEK   ECONOMIE   NEDERLAND

Meer onzekerheid over financiële stabiliteit

Telegraaf 13.02.2017 Overheid en toezichthouders zien toenemende onzekerheden rond de stabiliteit van het Nederlandse financiële stelsel. Dat staat in een maandag gepubliceerd verslag van regulier overleg tussen De Nederlandsche Bank (DNB), de Autoriteit Financiële Markten (AFM) en het ministerie van Financiën dat vorige week is gehouden.

Mogelijke bedreigingen zijn het beleid van de nieuwe Amerikaanse regering, het Britse vertrek uit de Europese Unie, verkiezingen in verscheidene andere Europese landen en de terugkerende discussie over de Griekse overheidsschuld. De onzekerheid die daardoor ontstaat, kan tot flinke koersschommelingen leiden op de financiële markten.

Banken en verzekeraars

Het stabiliteitscomité, zoals het overleg tussen overheid en financiële toezichthouders ook wel wordt genoemd, merkt op dat het sentiment op met name de aandelenmarkten lijkt te zijn verbeterd sinds de Amerikaanse presidentsverkiezingen. Een plotselinge omslag kan echter tot flinke koersdalingen leiden. Die kunnen de financiële positie van banken en verzekeraars onder druk zetten.

Een ander risico is volgens de beleidsmakers dat hervormingen die sinds de bankencrisis zijn doorgevoerd, deels worden teruggedraaid. De Amerikaanse president Donald Trump liet onlangs weten dat hij de aangescherpte regels voor banken weer wil versoepelen.

Slechte leningen

Daarnaast blijft de Europese bankensector worstelen met veel leningen op de balans die waarschijnlijk niet meer kunnen worden terugbetaald. Omdat dat stuwmeer aan slechte leningen een rem zet op de economische groei in veel landen, is het zaak dat banken snel orde op zaken stellen, aldus het verslag.

DNB ziet daarin voor zichzelf een rol weggelegd. Het zou wenselijk zijn als de toezichthouder meer bindende uitspraken kan doen over de hoogte van de voorzieningen die banken moeten treffen, meent de centrale bank.

zie ook:  Nederland is ‘snelst groeiende economie’, zei Rutte. Volgens EU niet  Elsevier 14.02.2017

 

Brussel: Nederlandse economie houdt vaart

Telegraaf 13.02.2017 De Nederlandse economie groeit dit jaar naar schatting met 2 procent. Na een krachtig 2016, dat naar verwachting met 2,1 procent groei wordt afgesloten, houdt Nederland er volgens de Europese Commissie “de vaart in”, aangedreven door particuliere consumptie en investeringen. De eurozone groeit dit jaar met 1,6 procent, licht beter dan drie maanden geleden werd voorspeld (1,5 procent).

In haar maandag gepresenteerde winterramingen schrijft Brussel dat Nederland het beter doet dan verwacht. In november dacht de commissie nog dat de groei over 2016 op 1,7 procent zou uitkomen en voorspelde ze voor dit jaar ook 1,7 procent. Eind vorig jaar schroefde het CPB de verwachtingen voor Nederland al op met een voorspelling van 2,1 procent groei in 2017.

Nederland profiteert van een ,,optimistisch economisch sentiment”. Daarbij is de werkloosheid de afgelopen maanden versneld gedaald tot 5,4 procent, toont de huizenmarkt sterk herstel en loopt de inflatie op van 0,1 procent in 2016 tot 1,4 procent in 2017 en 2018.

Maar Brussel waarschuwt Nederland ook. De onzekerheid over het Britse vertrek uit de EU kan een negatief effect hebben op de export, omdat Groot-Brittannië de tweede grootste exportmarkt voor Nederland is qua toegevoegde waarde. Ook dalen de inkomsten uit directe buitenlandse investeringen door Nederlandse multinationals sinds enkele jaren aanzienlijk, aldus de commissie.

Over de mogelijke gevolgen van het handelsbeleid van de nieuwe Amerikaanse regering laat de commissie zich niet uit. ,,Donald Trump is pas 23 dagen president”, zei EU-commissaris Pierre Moscovici (Economische en Financiële Zaken). De impact van het ‘brexit’-referendum in 2016 doet zich in Groot-Brittannië nog niet voelen.

De Nederlandse overheid zal volgens de Europese Commissie dit jaar een begrotingsoverschot van 0,2 en in 2018 0,3 procent bereiken. De staatsschuld daalt verder tot 60,2 (2017) en 58,3 procent (2018). Brussel schat dat het Nederlandse werkloosheidspercentage in 2018 zal zijn gedaald tot 4,7.

De economie trekt in heel Europa aan, ,,voor het vijfde achtereenvolgende jaar”, aldus Moscovici. Voor de 28 landen als geheel verwacht hij dit en volgend jaar 1,8 procent groei.

Brussel: Nederlandse economie houdt vaart

AD 13.02.2017 De Nederlandse economie groeit dit jaar naar schatting met 2 procent. Na een krachtig 2016, dat naar verwachting met 2,1 procent groei wordt afgesloten, houdt Nederland er volgens de Europese Commissie ‘de vaart in’, aangedreven door particuliere consumptie en investeringen. De eurozone groeit dit jaar met 1,6 procent, licht beter dan drie maanden geleden werd voorspeld (1,5 procent).

In haar maandag gepresenteerde winterramingen schrijft Brussel dat Nederland het beter doet dan verwacht. In november dacht de commissie nog dat de groei over 2016 op 1,7 procent zou uitkomen en voorspelde ze voor dit jaar ook 1,7 procent. Eind vorig jaar schroefde het CPB de verwachtingen voor Nederland al op met een voorspelling van 2,1 procent groei in 2017.

Optimistisch
Nederland profiteert van een ‘optimistisch economisch sentiment’. Daarbij is de werkloosheid de afgelopen maanden versneld gedaald tot 5,4 procent, toont de huizenmarkt sterk herstel en loopt de inflatie op van 0,1 procent in 2016 tot 1,4 procent in 2017 en 2018. Eerder vandaag werd al bekend dat de omzet van winkels stevig aan het groeien is.

Maar Brussel waarschuwt Nederland ook. De onzekerheid over het Britse vertrek uit de EU kan een negatief effect hebben op de export, omdat Groot-Brittannië de tweede grootste exportmarkt voor Nederland is qua toegevoegde waarde. Ook dalen de inkomsten uit directe buitenlandse investeringen door Nederlandse multinationals sinds enkele jaren aanzienlijk, aldus de commissie.

Over de mogelijke gevolgen van het handelsbeleid van de nieuwe Amerikaanse regering laat de commissie zich niet uit. De impact van het ‘brexit’ -referendum in 2016 doet zich in Groot-Brittannië nog niet voelen.

Recordstijging Nederlandse inflatie door duurdere brandstof en vakanties

VK 09.02.2017 Waar de inflatie over heel 2016 nog op het laagste peil in dertig jaar uitkwam, laat de eerste maand van 2017 een heel ander beeld zien: een recordstijging. Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) liep de inflatie in januari op van 1 naar 1,7 procent. Dit is het hoogste niveau sinds eind 2013, en de tweede keer in vijftien jaar dat het prijspeil zo sterk steeg.

Normaliter loopt de inflatie niet zo snel op, maar het CBS verklaart de snelle toename door de prijsstijging van autobrandstoffen en de prijsontwikkeling van elektriciteit.

Ook waren er in januari meer dagen met hogere prijzen omdat de kerstvakantie een week langer doorliep. In 2016 eindigde de kerstvakantie al op 2 januari, dit jaar pas op 8 januari. In die extra dagen waren vliegtickets en accomodaties duurder dan een jaar eerder omdat die prijzen nu eenmaal hoger liggen in vakantietijd. Dit had een verhogend effect op de inflatie.

Alcohol en tabak

Omdat de prijzen van energie en voeding sterk fluctueren en de prijzen van alcohol en tabak vaak door belastingmaatregelen worden opgedreven, kijkt het CBS ook naar de inflatie exclusief deze productgroepen. Maar ook dan steeg de inflatie afgelopen maand behoorlijk fors; van 0,9 procent in december naar 1,4 procent in januari.

In de gehele eurozone steeg de inflatie in januari van 1,1 procent naar 1,8 procent, waarmee het verschil tussen het prijspeil in Nederland en die in Europa terugloopt.

Gefortuneerde gepensioneerden

In een overzicht dat minister Asscher van Sociale Zaken in december aan de Tweede Kamer stuurde, stond ook al dat de inflatie dit jaar hoger zal zijn dan eerst werd verwacht. Hierdoor stijgt de koopkracht iets minder snel dan gedacht. Zoals het er toen uitzag gaat 82 procent van de huishoudens er dit jaar op vooruit, terwijl 18 procent er tot 2 procent op achteruit gaat.

Vooral gepensioneerde ouderen met een vermogen van meer dan twee ton of een pensioen dat hoger is dan 45 duizend euro zullen erop achteruit gaan. Naast de stijgende inflatie speelt ook de lage rente en het bevriezen van de pensioenen hen parten.

Volg en lees meer over:  ECONOMIE  NEDERLAND

Recordstijging Nederlandse inflatie in januari 

NU 09.02.2017 De inflatie in Nederland is in januari opgelopen van 1 naar 1,7 procent. In de afgelopen vijftien jaar is het maar één keer voorgekomen dat de inflatie sterker steeg.

Dit is het hoogste niveau sinds eind 2013, zo meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag.

De inflatie steeg vooral door de prijsstijging van autobrandstoffen. Ook de prijsontwikkeling van elektriciteit droeg bij.

Verder waren er in januari meer dagen met hogere prijzen, omdat de kerstvakantie een week doorliep. Die eindigde in 2016 al op 2 januari. Hierdoor waren vliegtickets en het verblijf in vakantieparken duurder dan een jaar eerder, aangezien de prijzen daarvan hoger liggen tijdens vakanties. “Dit had een verhogend effect op de inflatie”, aldus het CBS.

Energie en voeding 

Omdat de prijsontwikkeling van energie en voeding sterk fluctueert en de prijzen van alcohol en tabak vaak stijgen door belastingmaatregelen, wordt ook gekeken naar de inflatie exclusief deze productgroepen. De inflatie in januari volgens deze maatstaf was 1,4 procent. In december was dat nog 0,9 procent.

Op basis van de geharmoniseerde Europese meetmethode steeg de inflatie vorige maand, van 0,7 procent in december tot 1,6 procent in januari. De inflatie in de eurozone steeg van 1,1 procent naar 1,8 procent. Het verschil tussen de inflatie in Nederland en die in de eurozone loopt daarmee terug, zo merkt het CBS op.

Flinke stijging inflatie in januari

Lees meer over: Inflatie

Goed inflatienieuws, behalve voor gepensioneerden

Lijkt het tij gekeerd?

Trouw 09.02.2017 Hoera, het geld is deze maand 1,7 procent minder waard geworden. Dat is goed nieuws, want een milde inflatie van rond de 2 procent is het beste smeermiddel voor de economie. Maar de ruim drie miljoen gepensioneerden in Nederland kijken daar toch iets anders tegenaan. Hoe hoger de inflatie, des te sterker het verlies aan koopkracht.

Gepensioneerden ontvangen AOW en in de meeste gevallen een aanvullende uitkering van de pensioenfondsen. De AOW stijgt mee met de inflatie, maar dat is bij de uitkeringen van de pensioenfondsen lang niet altijd het geval. Van de ongeveer 250 pensioenfondsen mogen er slechts dertig de pensioenen (deels) aanpassen aan de gestegen prijzen. Gevolg is dat de deelnemers van de andere 220 pensioenfondsen hun uitkering in waarde zien dalen.

Dat is al jaren het geval, maar met een lage inflatie was het verlies aan koopkracht beperkt. Nu de prijzen sneller stijgen, zal de druk om toch te indexeren (pensioenen aanpassen aan inflatie) ongetwijfeld toenemen.

Voor de Nederlanders die werken heeft een hogere inflatie twee kanten. Hogere inflatie betekent hogere looneisen bij de cao-onderhandelingen. Daar merken werknemers die onder een cao vallen pas volgend jaar iets van. Voor dit jaar krijgen werknemers er gemiddeld 1,7 procent bij. Dat is precies gelijk aan de inflatie van januari waardoor er netto niets van de loonstijging overblijft. Maar werknemers hebben vaak ook een hypotheek of andere schulden. Die worden door geldontwaarding minder waard. Mede daarom zijn prijsstijgingen toch goed voor de Nederlandse economie omdat die vol zit met schulden.

De ideale hoogte van de inflatie ligt volgens economen rond de 2 procent. Bij dat percentage geven consumenten het makkelijkst geld uit en blijkt de economie het beste te draaien. Nederland had lang te maken met een lage inflatie. Die tijd lijkt gekeerd.

Benzine duurder

Dat in januari de prijzen met 1,7 procent stegen vergeleken met vorig jaar, heeft vooral te maken met de prijs van brandstof. Een liter benzine kost 1,57 euro, vorig jaar was dat 14 eurocent minder. Dat scheelt toch al snel tien euro op een volle tank.

De elektriciteitsprijzen gingen ook omhoog, net als de prijzen voor kleding en schoenen, zuivelproducten, vis en vlees en sigaretten. Telefoons en computers werden juist goedkoper. Of iemand voor- of nadeel heeft van inflatie, hangt sterk af van zijn levensstijl. Wie veel autorijdt en daar de ene na de andere sigaret bij opsteekt, gaat dat aan het einde van de maand merken. Voor de fietsende vegetariër pakken de prijsstijgingen heel anders uit.

Niet iedereen profiteert van het economisch herstel in Nederland

In elke schoolklas zit wel een arm kind

VK 08.02.2017 Niet iedereen profiteert van het economisch herstel, blijkt uit nieuwe cijfers van het CBS. Het aantal arme huishoudens bleef in 2015 vrijwel gelijk.

Ondanks het economisch herstel neemt de armoede in Nederland nog niet af. Het aantal arme huishoudens bleef in 2015 nagenoeg gelijk, terwijl het aantal mensen dat langdurig in armoede leeft juist iets toenam. Dat laatste lot treft vooral werkloze 50-plussers die er niet in slagen weer een baan te vinden en na een aantal jaren WW in de bijstand belanden.

Dit blijkt uit de nieuwste inkomensgegevens van Nederlandse huishoudens die het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) woensdag bekend heeft gemaakt. Het gaat om cijfers uit 2015; de inkomensgegevens over 2016 zijn nog niet beschikbaar.

2015 is het eerste jaar sinds het crisisjaar 2008 dat het aandeel lage inkomens niet toenam

In 2015 moesten iets meer dan 600 duizend huishoudens rondkomen van een laag inkomen. Deze groep, 8,8 procent van alle huishoudens, liep in 2015 volgens het CBS ‘een risico op armoede’. Dit percentage was in 2015 gelijk aan dat in 2014. Het jaar 2015 was het eerste jaar sinds het crisisjaar 2008 dat het aandeel lage inkomens niet toenam. Het CBS legt de lage-inkomensgrens bij 1.030 euro per maand voor een alleenstaande en bij 1.930 euro per maand voor een stel met twee kinderen.

Het percentage huishoudens dat het vier jaar of langer met een laag inkomen moet zien te rooien, steeg in 2015 wel licht, van 3,0 naar 3,3 procent. Dat komt neer op 221 duizend langdurig arme gezinnen, alleenstaanden en stellen, een toename met 17 duizend. Die stijging kwam dus vooral voor rekening van langdurig werkloze 50-plussers die na het ‘verbruiken’ van hun WW-jaren terugzakken naar een bijstandsuitkering. Maar eenoudergezinnen waren dankzij overheidsingrijpen gemiddeld juist iets beter af dan het jaar ervoor. Het kabinet verhoogde in 2015 het kindgebonden budget voor alleenstaande ouders.

De economische groei heeft de groeiende groep bijstandsgerechtigden nog lang niet bereikt, zegt hoofdeconoom Peter Hein van Mulligen van het CBS. ‘Er was in 2015 meer werk beschikbaar en de lonen stegen weer harder dan de prijzen, maar wie eenmaal in de bijstand komt, blijft daar vaak lang afhankelijk van. Deze bijstandsgerechtigden zitten vaak al lang zonder werk, al dan niet vanwege gezondheidsklachten.’ Ondanks de economische groei in 2015 en 2016 neemt het aantal mensen in de bijstand nog steeds toe. In november 2016 waren er 442 duizend bijstandsgerechtigden, 20 duizend meer dan een jaar eerder.

Eenoudergezinnen met minderjarige kinderen lopen het meeste risico op armoede. Ruim een kwart van de eenoudergezinnen moest in 2015 rondkomen van een laag inkomen, en één op de twaalf van deze gezinnen leefde al vier jaar of langer van een laag inkomen. Ruim 320 duizend minderjarige kinderen groeiden in 2015 op in een arm gezin. Van Mulligen: ‘Dat staat voor gemiddeld één leerling per schoolklas van 25 leerlingen.’

Wie eenmaal in de bijstand komt, blijft daar vaak lang afhankelijk van

Huishoudens gaven in 2015 voor het eerst sinds het uitbreken van de economische crisis in 2008 meer uit. Ze spendeerden gemiddeld 34 duizend euro aan consumptiegoederen. Dat bedrag ligt, gecorrigeerd voor inflatie, nog altijd duizend euro onder het gemiddelde van 2008. Vooral hogere inkomens verhoogden hun uitgaven in 2015. De rijkste huishoudens (besteedbaar inkomen van 79 duizend euro) gaven met 52 duizend euro gemiddeld bijna tweeënhalf keer zoveel uit als de minst verdienende huishoudens (21 duizend euro). Dat komt deels doordat rijkere huishoudens gemiddeld groter zijn (2,5 personen) dan de minst verdienenden (1,7). De twee laagste inkomensgroepen (besteedbaar inkomen 15 duizend en 25 duizend euro) gaven in 2015 juist minder uit dan in 2013.

Volg en lees meer over:  MENS & MAATSCHAPPIJ   ARMOEDE   NEDERLAND   ECONOMIE

Staat haalt bijna €6 miljard op

Telegraaf 07.02.2017 De Nederlandse Staat heeft dinsdag €5,7 miljard opgehaald bij de veiling van een nieuwe staatslening voor tien jaar. Het effectief rendement op het schuldpapier bedraagt 0,707%.

Daarmee is de Staat minder voordelig uit dan in november, toen werd geleend tegen 0,265%. Sindsdien is de lange rente echter opgelopen.

De Staat mikte vandaag op €4 tot 6 miljard met de uitgifte van de lening, die loopt tot 15 juli 2027 en een couponrente van 0,75% heeft. De belangstelling bij beleggers voor de obligatie was groot, want er werd voor circa €13 miljard ingeschreven. Uiteindelijk is de staatsobligatie vooral geplaatst bij partijen in Groot-Brittannië, Nederland, Zwitserland en de Verenigde Staten.

Staat leent tegen negatieve rente

Telegraaf 06.02.2017 De Nederlandse overheid heeft maandag 1,9 miljard euro geleend voor zes maanden. Het rendement op de obligaties lag daarbij verder onder het nulpunt dan bij de voorgaande vergelijkbare veiling.

De rente kwam uit op min 0,67 procent. Half januari werden vergelijkbare obligaties in de markt gezet tegen een gemiddeld rendement van min 0,62 procent.

De Staat mikte op een opbrengst van 1,5 tot 2,5 miljard euro met de lening.

Staat leent tegen negatieve rente

Telegraaf 06.02.2017 De Nederlandse overheid heeft maandag 1,9 miljard euro geleend voor zes maanden. Het rendement op de obligaties lag daarbij verder onder het nulpunt dan bij de voorgaande vergelijkbare veiling.

De rente kwam uit op min 0,67 procent. Half januari werden vergelijkbare obligaties in de markt gezet tegen een gemiddeld rendement van min 0,62 procent.

De Staat mikte op een opbrengst van 1,5 tot 2,5 miljard euro met de lening.

Economen willen extra geld oppotten

‘Nederland heeft buffer nodig voor volgende crisis’

Telegraaf 04.02.2017 In dit verkiezingsjaar is het heel verleidelijk voor politici om cadeautjes uit te delen. Maar een volgend kabinet moet die verleiding weerstaan. Nederland heeft een buffer nodig voor een volgende crisis.

Dat zeggen economen tegen de Financiële Telegraaf. De overheidsfinanciën staan er goed voor, een begrotingsoverschot is in zicht. „We moeten in goede tijden een buffer aanhouden”, zegt Job Swank, directielid van De Nederlandsche Bank (DNB).

„In het verleden gaf de overheid gas als de economie goed draaide en trapte ze op de rem als het slecht ging. Dat moet andersom”, stelt de DNB-directeur. Econoom Roel Beetsma, die Brussel adviseert over begrotingsregels, valt hem bij: „De grote verleiding zal nu zijn om geld te gaan verbrassen, zeker met de verkiezingen. Maar dat moeten we niet doen.”

Sinds 1970 heeft Nederland nog maar zes keer een overschot op de begroting gehad, in de meeste gevallen een heel minimaal plusje. De overheid geeft dan minder uit dan er aan belastingen binnenkomt. Alleen onder toenmalig minister Gerrit Zalm van Financiën is er één keer een substantieel overschot geweest, van bijna 2 procent van het bruto binnenlands product.

Nederland koerst nu weer af op een begrotingsoverschot, zo voorspelde DNB deze week. Het Centraal Planbureau denkt dat dit overschot in de komende jaren op kan lopen tot ongeveer 1 procent, dat is ongeveer 7 miljard euro. Met dank aan de economie, zegt Beetsma. „De economie groeit harder dan verwacht, we komen in een hoogconjunctuur. Dan wordt het tekort vanzelf kleiner.”

Hoogleraar Flip de Kam zegt ook dat de Haagse politiek terughoudend moet zijn met het uitgeven van meevallers. Maar investeren mag wel, als die investeringen maar nuttig zijn voor de langere termijn. Hij stelt investeringen voor in wegen, dijken en het milieu. „Maar ik ben bang dat er de verleiding is om de meevallers niet voor investeringen te gebruiken, maar voor hogere koopkracht. Dan verjubel je het geld.”

Zie ook: Nederland stevent af op zeldzaam begrotingsoverschot

Minder geld naar Brussel

Telegraaf 02.02.2017 Nederland hoeft dit jaar 124 miljoen euro minder aan de Europese Unie af te dragen dan verwacht. Dat komt doordat de Europese Commissie in Brussel bijdragen van vorig jaar heeft nagerekend.

Dat maakte minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) donderdag bekend. Hij hield eind vorig jaar al rekening met een kleine meevaller. Een paar jaar geleden was er nog een forse naheffing.

900 miljoen euro per jaar minder

Het bedrag van 124 miljoen staat los van de bijna 2,7 miljard euro die Nederland uit Brussel terugkrijgt, aldus een woordvoerder van Financiën donderdag. Die miljarden waren al in de begroting 2017 verwerkt.

De 2,7 miljard is een correctie met terugwerkende kracht over 2014, 2015 en 2016 omdat de nationale bijdragen sinds 2014 anders worden berekend. Structureel gaat Nederland tot 2020 900 miljoen euro per jaar minder betalen.

LEES MEER OVER; JEROEN DIJSSELBLOEM EU BEGROTING EUROPESE COMMISISIE

Meevaller uit Brussel: 124 miljoen euro

AD 02.02.2017 Nederland hoeft dit jaar 124 miljoen euro minder aan de Europese Unie af te dragen dan verwacht. Dat komt doordat de Europese Commissie in Brussel bijdragen van vorig jaar heeft nagerekend.

Dat maakte minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) vandaag bekend. Hij hield eind vorig jaar al rekening met een kleine meevaller. Een paar jaar geleden was er nog een forse naheffing.

Het bedrag van 124 miljoen staat los van de bijna 2,7 miljard euro die Nederland uit Brussel terugkrijgt, aldus een woordvoerder van Financiën. Die miljarden waren al in de begroting 2017 verwerkt.

De 2,7 miljard is een correctie met terugwerkende kracht over 2014, 2015 en 2016 omdat de nationale bijdragen sinds 2014 anders worden berekend. Structureel gaat Nederland tot 2020 900 miljoen euro per jaar minder betalen.

‘Het gaat nog niet goed met Nederland’

Telegraaf 20.01.2017 Ondanks hoopgevende berichten over onder meer de werkloosheid en de consumentenbestedingen gaat het nog niet echt goed met Nederland. Dit is althans de mening van bijna twee derde van de bezoekers van DFT.

Uit een peiling op DFT waarop elfhonderd maal is gestemd, blijkt dat 34% vooral teleurgesteld is over de achterblijvende loonontwikkeling. Nog eens 30% vreest dat de economische opleving van korte duur is.

De respondenten die het wel positief inzien, wijzen in vrijwel gelijke mate op de groeiende consumentenbestedingen als op de teruglopende werkloosheid.

Lonen stijgen in hoogste tempo sinds 2009

Economisch plaatje verder verbeterd

Telegraaf 17.01.2017  Het economisch beeld in Nederland is in januari opnieuw iets gunstiger geworden dan in de voorgaande maanden. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) dinsdag op basis van zijn zogenoemde conjunctuurklok.

In die index brengt het CBS vrijwel alle belangrijke economische informatie samen die het de afgelopen maand of het afgelopen kwartaal heeft gepubliceerd. Deze maand dragen al die deelindicatoren bij aan de verbetering van het economische plaatje.

Zo ligt het vertrouwen bij zowel consumenten als ondernemers boven het langjarig gemiddelde. De consumptie van huishoudens zit in de lift, net als de export en de investeringen. Ook de industrie en arbeidsmarkt blijven aantrekken terwijl het aantal faillissementen daalt.

Het CBS publiceert dinsdag 14 februari een eerste berekening van de economische groei en werkgelegenheid in het vierde kwartaal, en daarmee voor heel 2016. In het derde kwartaal nam het bruto binnenlands product (bbp) met 0,8 procent toe. Dat was met name te danken aan een hogere export en consumptie.

Staat leent opnieuw tegen negatieve rente

Telegraaf 16.01.2017 De Nederlandse overheid heeft maandag 2,6 miljard euro opgehaald met korte leningen. Daarbij lag de rente opnieuw duidelijk onder het nulpunt.

De overheid leende 1,4 miljard euro voor tweeënhalve maand en 1,2 miljard euro voor vijfenhalve maand. Het gemiddelde rendement op beide leningen bedroeg min 0,62 procent. Daarmee lag de rente iets minder ver onder nul dan bij de vorige vergelijkbare veilingen. Toen zakte de rente tot circa min 0,8 procent.

Bij beide leningen werd gemikt op een opbrengst van 1 tot 2 miljard euro.

Inflatie loopt op naar 1 procent

Telegraaf 05.01.2016 De inflatie in Nederland is in december opgelopen van 0,6 naar 1 procent. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag.

Ondanks de stijging in de laatste maand van het jaar kwam de geldontwaarding over heel 2016 uit op het laagste peil in bijna dertig jaar. Het prijspeil in Nederland steeg in 2016 slechts met 0,3 procent. De inflatie bleef in 1987 voor het laatst zo beperkt.

Vooral de prijsdaling van elektriciteit hield de algemene prijsstijging vorig jaar in toom. Zowel de heffingen als de leveringstarieven gingen omlaag. Daarnaast viel de huurstijging lager uit dan in 2015 en waren vliegtickets en vakanties naar het buitenland goedkoper. Ook betaalden consumenten minder voor diensten van banken.

Gas

De prijsontwikkeling van gas had daarentegen een verhogend effect op de inflatie. In tegenstelling tot elektriciteit ging de heffing op gas omhoog. Kleding werd duurder en de prijsdaling van benzine was in 2016 minder groot dan in 2015.

De lage inflatie in Nederland past in het beeld dat in heel Europa zichtbaar is. Daar ligt de geldontwaarding al lange tijd ver onder het door de Europese Centrale Bank nagestreefde peil van net geen 2 procent. Dat kwam onder meer door de enorme daling van de olieprijs in de afgelopen jaren. Olie werd afgelopen jaar echter weer wat duurder, waardoor dat effect uit de inflatiecijfers begint te verdwijnen.

Extraatje voor gezin in het nieuwe jaar

Telegraaf 30.12.2016 Vooral gezinnen kunnen vanaf volgend jaar opnieuw rekenen op een extraatje in de portemonnee. Het kabinet heeft de bedragen van zowel de kinderopvangtoeslag als het kindgebonden budget verder opgeschroefd. En omdat het minimumloon stijgt, worden bovendien een hele hoop uitkeringen die daaraan zijn gekoppeld naar boven bijgesteld.

Ook voor werkgevers wordt een aantal spelregels veranderd. Een overzicht:

Opvangtoeslag

Wie kinderen heeft die naar de crèche gaan, heeft het bij de vooruitbetaling van de kinderopvangtoeslag de afgelopen maand al gemerkt: het bedrag is hoger geworden. Het kabinet heeft namelijk opnieuw extra geld beschikbaar gesteld. En dat kan voor een gezin voor flinke meevallers zorgen, van enkele tientjes tot ruim €900, afhankelijk van het aantal kinderen en hoeveel dagen ze naar de opvang gaan. Zo zullen voortaan alle ouders minimaal een derde van de kosten van kinderopvang vergoed krijgen, en de laagste inkomens bijna het hele bedrag. Wel gaan ook de uurtarieven van de opvang iets omhoog, dus niet al het extra geld kan direct de huishoudpot in.

Kinderbijslag

De kinderbijslag stijgt een klein beetje. Er zal met terugwerkende kracht tot 1 oktober 2016 bovendien geen onderscheid meer worden gemaakt tussen leerlingen die naast hun topsportopleiding naar het voortgezet onderwijs gaan en leerlingen die beroepsonderwijs volgen.

Het kindgebonden budget, dat mensen met weinig geld naast de kinderbijslag kunnen krijgen, wordt flink verruimd. Zo gaat het maximumbedrag voor ouders met een eerste kind volgend jaar met ruim €100 omhoog naar €1142. Voor het tweede kind wordt dat opgetrokken naar €898. In totaal kunnen ouders met een laag of een middeninkomen met twee kinderen maximaal €2040 krijgen. Wie meer kroost heeft, krijgt per kind €285 extra.

AOW

Samenwonende AOW’ers die na 1994 met pensioen gingen, krijgen vanaf volgend jaar €820,18 per maand inclusief vakantiegeld. Alleenstaanden ontvangen €1199,40, inclusief vakantiegeld. Senioren (alleenstaand én samenwonend) die vóór 1994 al van de oude dag kon gaan genieten, krijgt €1199,40 (inclusief vakantie-uitkering). Voor ouderen met een partner jonger dan 65 jaar gelden andere bedragen, zij krijgen een toeslag. Die partnertoeslag geldt echter niet meer voor wie daar na 1 januari 2015 voor het eerst aanspraak op wil maken, met uitzondering van mensen die door de verhoging van de AOW-leeftijd pas toen AOW-gerechtigd werden.

AOW-leeftijd

De AOW-leeftijd gaat in stappen omhoog. Afgelopen jaar kregen mensen met 65,5 jaar een uitkering. Dit jaar moeten zij drie maanden langer wachten. Voor mensen die hierdoor te maken krijgen met een pensioengat, is onder bepaalde voorwaarden een overbruggingsregeling beschikbaar.

Fraude

De overheid wil bij de bestrijding van uitkeringsfraude meer aan maatwerk te doen. Voordat er boetes worden uitgedeeld, komt er meer ruimte om een waarschuwing vooraf te geven. De boete voor uitkeringsgerechtigden die de inlichtingenplicht overtreden, wordt voortaan meer afgestemd op de omstandigheden rond de fraude.

Schijnconstructies

Het kabinet probeert malafide dienstverbanden te bestrijden. Zo mogen werkgevers niet minder dan het hele minimumloon betalen en geen bedragen, zoals maaltijdkosten, inhouden op het loon. Om dit goed te kunnen handhaven, kunnen in het goederenvervoer vanaf 2017 ook de opdrachtgevers aansprakelijk worden gesteld voor de loonvorderingen van vrachtwagenchauffeurs en ander personeel in die sector.

Werkgevers

Er wordt een streep gezet door het onderscheid tussen vaste en tijdelijke dienstverbanden als het gaat om de financiering van gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid (WGA). Werkgevers gaan één gecombineerde WGA-premie betalen en ze krijgen de keuze om voor het hele WGA-risico eigenrisicodrager te worden of zich publiek te verzekeren.

Verder krijgen werkgevers een financiële tegemoetkoming wanneer zij werknemers in dienst hebben die tussen de 100 en 125% van het wettelijk minimumloon verdienen en minimaal 1248 uur per jaar werken.

Banenafspraken

Mensen met een arbeidsbeperking die vallen in de doelgroep van de Participatiewet, worden zonder beoordeling door UWV al in het doelgroepregister opgenomen als op hun werk is vastgesteld dat hun loonwaarde onder het wettelijk minimumloon ligt. Dit geldt ook voor (ex-)leerlingen van het praktijkonderwijs, als ze bij het UWV een schriftelijk verzoek indienen. Deze regeling gold al voor leerlingen uit het voortgezet speciaal onderwijs.

Dit overzicht verschijnt zaterdag 31 december in De Financiële Telegraaf. Lees daarin ook over de fiscale regelingen bij een auto van de zaak en het hypotheekplafond dat in 2017 voor velen lager ligt.

’Asschers aanpak voedt populisme’

Telegraaf 30.12.2016  De economische cijfers voor Nederland zijn prachtig, beaamt econoom Barbara Baarsma. „Ik ga het feestje niet verpesten.” Maar dat neemt de onvrede in de samenleving niet weg. Ze pleit voor fiks lagere lasten op arbeid en de aanpak van zorg en pensioenen die nu een flinke hap uit het besteedbaar inkomen nemen. Én de arbeidsmarkt moet op de schop. Want daar heeft minister Asscher gefaald. „Hij was gewaarschuwd.”

Nederlanders moeten wendbaar en weerbaar worden, betoogt Barbara Baarsma, directeur Kennisontwikkeling bij Rabobank en hoogleraar economie. De technologische veranderingen gaan zo snel dat iedereen zijn best moet doen om bij te blijven. Econoom Baarsma maakt zich zorgen over oudere werklozen, maar vooral om ……

Economie is bezig aan een inhaalslag

AD 26.12.2016 Experts van de ING zien voor komend jaar goede perspectieven voor de economie in de Haagse agglomeratie. Ook de werkloosheid blijft afnemen, maar waakzaamheid op dit gebied blijft geboden.

Bijna tien jaar na het begin van de economische crisis bereikt de regio weer dezelfde omvang als in 2008

De ING bracht deze week een regio-rapportage naar buiten waarin hun economen een blik werpen op 2017. De Haagse economie zien zij een comeback maken, zoals de ING het omschrijft. Ook herpakt de arbeidsmarkt zich.

De economie groeit in 2017 weliswaar iets minder hard (+2,1 procent) dan dit jaar (+ 2,5 procent), maar dat geldt voor de meeste regio’s in het land. De verwachte groei wordt ‘nog altijd respectabel’ genoemd.

Het herstel van de zakelijke dienstverlening in combinatie met een rijksoverheid die na jaren van bezuinigen weer bezig is met geld uitgeven, zijn stevige steunen in de rug voor de economie in de Haagse agglomeratie. Verder worden de oplopende budgetten voor het bestrijden van cybercriminelen gunstig genoemd voor de stad, omdat die zich tot spil heeft weten te maken in wat het bedrijfscluster The Hague Security Delta is gaan heten.

Investeren
‘Bijna tien jaar na het begin van de economische crisis bereikt de regio weer dezelfde omvang als in 2008’, staat er in de analyse. ‘Positief voor bedrijven die afhankelijk zijn van de overheid is dat de focus langzaam verschuift van bezuinigen naar investeren. Dit zal via publiek private samenwerkingen meer dan in het verleden bij het bedrijfsleven neerslaan.’

De daling van de werkloosheid ziet ING ook komend jaar doorzetten. Na een forse terugloop van werkgelegenheid tijdens de crisis neemt de werkgelegenheid sinds 2015 weer toe in onze regio.

Tegelijkertijd zullen er de komende jaren door digitalisering ook veel (administratieve) banen verdwijnen bij verzekeraars als Nationale Nederlanden en Aegon en bijvoorbeeld rechtbanken, waar veel mensen in deze regio werken. ‘Het blijft een belangrijke opgave om het aanbod met onder andere scholingsprogramma’s zo goed mogelijk te laten aansluiten bij de veranderde vraag naar werknemers’, meldt de toekomstvisie.

Tot slot constateert ING tot zijn vreugde dat de Hagenaars zelf hun geld meer laten rollen. De horeca en detailhandel profiteerden hier dit jaar al van en dat zal zich voortzetten in het nieuwe jaar. ‘De bestedingen waren ondanks een groeiende bevolking jarenlang een zwakte in Den Haag.’

Nederlandse economie harder gegroeid dan gedacht

VK 23.12.2016 De economie is in het derde kwartaal iets harder gegroeid dan gedacht. Het bruto binnenlands product (bbp) nam met 0,8 procent toe, waar eerder nog werd uitgegaan van 0,7 procent groei. Dat bleek vrijdag uit de tweede raming van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Lees ook

Het sluimerende onbehagen heeft sindskort een cijfer. De nieuwe Brede Welvaartsindicator (BWI) moet een alternatief bieden voor die andere, veel bekendere afkorting: Bruto Binnenlands Product (BBP). Waar de laatste suggereert dat de Nederlandse economie groeit en bloeit, toont de BWI dat de crisis harder nadreunt dan gedacht.

De werkloosheid daalt, maar is nog lang niet op het niveau van de ‘gouden tijden’ in 2008. In augustus van dat jaar zaten slechts 310 duizend mensen zonder baan en was er hier en daar zelfs sprake van grote krapte op de arbeidsmarkt. Zal de werkloosheid ooit weer zo laag worden?

Het tiende kwartaal van groei op rij is vooral te danken aan de toegenomen consumptie van gezinnen en investeringen. Ook de export droeg positief bij. Ten opzichte van de eerste berekening is de groei van de consumptie van gezinnen en van de investeringen iets naar boven bijgesteld. De consumptie van de overheid werd daarentegen wat teruggeschroefd.

De Nederlandse economie was vorig kwartaal 2,4 procent groter dan in het derde kwartaal van 2015. Volgens het CBS zijn de economische omstandigheden de afgelopen maanden verder verbeterd. Het consumentenvertrouwen nam toe en de productie in de industrie zat verder in de lift. Alle indicatoren voor groei staan momenteel boven hun langjarig gemiddelde.

Sterke banengroei

Volgens de tweede berekening steeg het aantal banen in het derde kwartaal met 24 duizend ten opzichte van een kwartaal eerder. Bij de eerste raming werd nog uitgegaan van 26 duizend nieuwe banen. De sterkste banengroei vond met 18 duizend plaats in de zakelijke dienstverlening, vooral de uitzendbranche, en in de bedrijfstak handel, vervoer en horeca (10.000).

De overheidsschuld daalde in het derde kwartaal met 9 miljard euro tot 428 miljard euro. De schuldquote, de overheidsschuld als percentage van het bruto binnenlands product (bbp), daalde voor het zesde kwartaal op rij en kwam uit op 61,9 procent. De schuldquote staat al sinds 2011 boven de Europees afgesproken norm van 60 procent.

Volg en lees meer over:  NEDERLAND   ECONOMIE

Economie harder gegroeid dan gedacht

Telegraaf 23.12.2016 De economie is in het derde kwartaal iets harder gegroeid dan gedacht. De omvang van de economie nam met 0,8 procent toe, waar eerder nog werd uitgegaan van 0,7 procent groei. Dat bleek vrijdag uit de tweede raming van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

Het tiende kwartaal van groei op rij is vooral te danken aan de toegenomen consumptie van gezinnen en investeringen. Ook de export droeg positief bij. Ten opzichte van de eerste berekening is de groei van de consumptie van gezinnen en van de investeringen iets naar boven bijgesteld. De consumptie van de overheid werd daarentegen wat teruggeschroefd.

De Nederlandse economie was vorig kwartaal 2,4 procent groter dan in het derde kwartaal van 2015.

Volgens het CBS zijn de economische omstandigheden de afgelopen maanden verder verbeterd. Onder meer het consumentenvertrouwen nam toe en de productie in de industrie zal ook verder in de lift. Alle indicatoren voor de groei staan momenteel boven hun langjarig gemiddelde.

Banen

Volgens de tweede berekening steeg het aantal banen in het derde kwartaal met 24.000 ten opzichte van een kwartaal eerder. Bij de eerste raming werd nog uitgegaan van 26.000 nieuwe banen. De sterkste banengroei vond met 18.000 plaats in de zakelijke dienstverlening, vooral de uitzendbranche, en in de bedrijfstak handel, vervoer en horeca (10.000).

De overheidsschuld daalde in het derde kwartaal met 9 miljard euro tot 428 miljard euro. De schuldquote, de overheidsschuld als percentage van het bruto binnenlands product (bbp), daalde voor het zesde kwartaal op rij en kwam uit op 61,9 procent. De schuldquote staat al sinds 2011 boven de Europees afgesproken norm van 60 procent.

Werkgeversvoorman juicht: op naar volledige werkgelegenheid

Elsevier 14.12.2016 Het gaat goed met de Nederlandse economie. Zo goed dat we zelfs onderweg zijn naar volledige werkgelegenheid.

Dat zegt Hans de Boer, voorzitter van werkgeversorganisatie VNO-NCW, woensdag in de Telegraaf.

‘Iedereen kan profiteren’

De Boer ziet door de positieve economische ontwikkelingen zelfs schaarste op de arbeidsmarkt ontstaan. ‘Er zijn alweer moeilijk vervulbare vacatures. Volledige werkgelegenheid komt in zicht. Dat is goed nieuws, want dan kan iedereen profiteren.’ Hij zegt daarbij wel dat een volgend kabinet de groeiende economie moet blijven ondersteunen met een uitgebreide investeringen voor klimaat en mobiliteit.

‘Het is belangrijk dat we de groei nu aan de praat houden en zorgen dat we meerjarig gaan investeren.’ De werkgeversvoorman is heel enthousiast over de stand van onze economie. ‘De belastinginkomsten groeien als kool onder meer door de belastingverhogingen van de laatste jaren. De consumptie trekt aan en mensen krijgen weer vertrouwen.’ Naast de hogere inkomsten door belastingen en premies heeft het Rijk 1,3 miljard euro verdiend aan de nieuwe aandelenverkoop van ABN Amro.

Lees dit commentaar van Jean Dohmen op de laatste cijfers:‘Belastingen moeten omlaag nu crisis achter ons ligt’

Terug op het peil van voor de crisis

Dinsdag bleek dat de Nederlandse economie er goed voorstaat. Het kabinet kan de regeerperiode afsluiten zonder overheidstekort, schat het Centraal Planbureau (CPB).Ook de economie is terug op het peil van voor de financiële crisis in 2008. De economie (per hoofd van de bevolking) zal naar verwachting 2,1 procent groeien in 2017, vooral gestimuleerd door een gezonde consumptie.

Hoewel ook de werkloosheid daalt naar 5,2 procent, is nog steeds een groter deel van de bevolking werkloos dan het langjarig gemiddelde (5 procent). De werkloosheid ligt nog een stuk hoger dan het niveau van voor de crisis in 2008, toen slechts 4 procent van de bevolking werkloos was.

Tom Reijner (1986) werkt sinds augustus 2013 op de webredactie. Hij studeerde Politicologie en Geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam.

Tags:economie Hans de Boer VNO-NCW

Ja, zegt het Centraal Planbureau: de economische groei is stukken hoger dan verwacht en het bruto binnenlands product is weer terug op het niveau van voor 2008.

Maar hoe staat het bijvoorbeeld met de werkloosheid? Oftewel: hoe gaat het nu écht met ons?

Teruglezen uit het archief: Is geluk een betere maatstaf voor welvaart dan het bbp?

Het gaat beter met de economie dan Rutte had durven hopen

Vier vragen over CPB-cijfers

VK 13.12.2016 Het Centraal Planbureau, de economisch adviseur van het kabinet, voorspelt dat de begroting van minister Dijsselbloem van Financiën volgend jaar in evenwicht is. Begrotingsevenwicht betekent dat de staatsschuld niet meer groeit. Die schuld aflossen naar een niveau van voor 2008 toen de economische crisis begon, is nu de missie van dit kabinet. Kan nu de vlag uit bij minister Dijsselbloem van Financiën?

Hoe verrassend is dat begrotingsevenwicht?

Het CPB ziet de economische groei doorzetten: dit en volgend jaar met 2,1 procent. Tegelijk daalt de werkloosheid volgend jaar naar 5,3 procent van de beroepsbevolking en dan neemt de koopkracht ook iets toe. Al steekt de voorspelde koopkrachtstijging van 0,7 procent in 2017 wat magertjes af tegen de plus van 2,7 procent dit jaar. Het CPB gaat er niettemin van uit dat consumenten volgend jaar in plaats van te sparen tegen lage rente, hun inkomensgroei van de afgelopen jaren gaan uitgeven. Bijvoorbeeld om hun woongenot te verbeteren. Dat hun huizen meer waard worden, geeft die consumenten financieel zelfvertrouwen. De groeiende consumentenbestedingen worden volgend jaar de belangrijkste aanjager van de economie.

Dat de begroting van de overheid daarvan opknapt en dus volgend jaar zelfs in evenwicht is – iets waarnaar elke minister van Financiën streeft – komt door meer belastinginkomsten en minder uitgaven aan bijvoorbeeld werkloosheidsuitkeringen. Dat bleek vorige maand, toen minister Dijsselbloem zijn geld telde voor dit jaar. Er bleek 4,3 miljard euro meer aan belasting binnen te komen dan op Prinsjesdag was verwacht. Daardoor valt het begrotingstekort ook dit jaar al mee: 0,4 procent in plaats van 1,1 procent. De positieve lijn doortrekkend kom je dan voor volgend jaar al gauw op begrotingsevenwicht uit, wat het CPB nu dan ook voorspelt.

Zitten er nog addertjes onder het gras?

Na acht jaar keert de economie terug op het ‘pre-crisisniveau’ van 2008

Het CPB stelt vast dat na acht jaar de economie terugkeert op het ‘pre-crisisniveau’ van 2008. Dat is voor Nederlandse begrippen uitzonderlijk lang (normaal is drie á vijf jaar), maar internationaal niet ongebruikelijk na een financiële crisis. De werkloosheid mag dan wel sterk dalen, het lage niveau van voor de crisis is nog ver weg.

Het CPB maakt verder de kanttekening dat de internationale omgeving met veel onzekerheid is omgeven. Weliswaar valt het wel mee met het negatieve, economische effect van de voorgenomen uittreding van Groot-Brittannië, de Brexit, maar de eurozone blijft een bron van twijfel. Denk aan de dreigende bankencrisis en politieke instabiliteit waarmee Italië nu te maken heeft. Ook blijft, zo stelt het CPB, ‘de politieke situatie in de Europese Unie ongewis’. De CPB-economen zien internationaal gematigde handelsgroei, ‘beleidsonzekerheid’ in EU en VS en aanhoudende zwakte van eurolanden. Dat zijn risico’s voor economische groei, ook die van Nederland.

Is het begrotingsevenwicht te danken aan het kabinetsbeleid?

Vertrouwen is lastig met kabinetsbeleid te sturen, wel te beïnvloeden

Toen Rutte II eind 2012 aantrad – de crisis woedde nog volop – wilde het bereiken dat dit jaar het begrotingstekort 1,9 procent zou zijn en volgend jaar 1,4 procent. Dat pakt allemaal veel gunstiger uit dan verwacht. Het voorspellen van economische krimp en groei met modellen gaat met veel onzekerheid gepaard, waardoor de krimp vaak te optimistisch wordt ingeschat en de groei te bescheiden. Die onvoorspelbaarheid is ook een indicatie dat invloed van ‘de politiek’ op de economie beperkt is.

Denk aan het consumentenvertrouwen, dat volgens het CPB volgend jaar de economische motor zal zijn. Vertrouwen is lastig met kabinetsbeleid te sturen, maar wel te beïnvloeden. De hervormingen die het kabinet op de huizenmarkt heeft doorgevoerd hebben uiteindelijk mede geresulteerd in de huidige opleving op die markt. Al zeggen economen ook dat het niet  had uitgemaakt wát het kabinet had gedaan zolang Rutte II maar iets deed om de onzekerheid op die markt te doorbreken.

En nu? Krijgen we op de valreep nog cadeautjes van de VVD-PvdA-coalitie?

Alleen ambtenaren krijgen vooralsnog een steuntje in de rug van Rutte II

Zou het kabinet ervoor kiezen het tekort toch met 1 procent op te laten lopen, dan kan het een verkiezingscheque van bijna 7 miljard euro aan burgers en bedrijven ‘teruggeven’. Eigenlijk heeft Rutte II dit jaar al zoiets gedaan: in 2015 besloot het kabinet in 2016 Nederland een belastingverlaging te gunnen van 5 miljard, geld dat eigenlijk was bedoeld om een hervorming van het belastingstelsel te financieren. Dat gaan we niet nog eens doen, heeft Dijsselbloem herhaaldelijk laten weten. Ook al stijgt de koopkracht volgend jaar maar mondjesmaat en wordt die stijging bovendien voor velen deels teniet gedaan door stijgende zorg- en pensioenpremies en een hogere energierekening.

Begrotingsevenwicht betekent dat de staatsschuld niet meer groeit. Die schuld aflossen naar een niveau van voor de economische crisis die in 2008 begon, is nu de missie van dit kabinet. Alleen ambtenaren, die gedurende die crisis jarenlang geen loonsverhoging hebben gehad en ook nog eens hun pensioenpremie zien stijgen, krijgen vooralsnog een steuntje in de rug van Rutte II.

 Volg en lees meer over:  NEDERLAND  ECONOMIE

Dijsselbloem: nu buffers opbouwen

Telegraaf 13.12.2016 Nu het lekker gaat met de economie, moeten de begrotingsmeevallers gebruikt worden om buffers op te bouwen voor slechtere tijden. Dat stelt minister Dijsselbloem van Financiën in reactie op de CPB-cijfers die vanochtend verschenen. Daaruit blijkt dat het begrotingstekort volgend jaar is weggewerkt.

De bewindsman wijst erop dat er de afgelopen 50 jaar maar zes keer een begrotingsevenwicht was of een plus op de begroting. Om toekomstige tegenslagen in de economie op te vangen, moet je daarom dus „kunnen bufferen” en de staatsschuld verder omlaag brengen, zegt hij.

„We hebben een open en kwetsbare economie”, aldus Dijsselbloem. „Zodra we weer een crisis krijgen, knalt de begroting in de rode cijfers. We hebben er nu keer negen jaar over gedaan om de financiën op orde te brengen. We hebben dus geen geld over.”

Dat het tekort is weggewerkt, is te danken aan de aantrekkende economie. „De seinen staan op groen”, zegt minister Kamp (Economische Zaken) daarover. Hij ziet dat het „negatieve effect van de Brexit vooralsnog lijkt mee te vallen” al zegt hij ook dat „risico’s blijven bestaan.”

Miljarden

Doordat de cijfers gunstiger uitvallen dan eerder dit jaar werd verwacht toen de nieuwe begroting werd opgesteld, kan het kabinet op miljarden euro’s aan meevallers rekenen. In het voorjaar wordt gekeken hoe die meevallers worden verdeeld.

Ook dit jaar pakt de begroting al positiever uit doordat er meer belastinginkomsten zijn. Hoewel premier Rutte onlangs benadrukte dat het niet zo is „dat opeens de zilvervloot is binnen gevaren.” Dat extra geld gaat naar de staatsschuld, die volgend jaar mede daardoor onder de door Europa geëiste grens van 60 procent zakt.

Werkgelegenheid

Met de werkgelegenheid gaat het ook beter. Die stijgt volgend jaar naar het niveau van voor de crisis, hoewel het CPB wel spreekt van een „uitzonderlijk lange herstelperiode.” Volgens het planbureau is het herstel te danken aan consumenten die profiteren van de loonsverhogingen van de afgelopen twee jaar. Ook weet Nederland volgend jaar zijn aandeel op de internationale markten te vergroten.

Volgens Kamp bewijzen de goede cijfers het gelijk van het kabinetsbeleid. „Het toont aan dat het loont om in moeilijke tijden inspanningen te leveren om de economische structuur te versterken”, aldus de bewindsman. „Maar vooral toont het de veerkracht van de ondernemers in dit land.”

Volgens hem is de opdracht van het volgende kabinet nu om „vooruit te kijken en inspanningen te leveren om de Nederlandse economie duurzaam te versterken.”

LEES MEER OVER;

JEROEN DIJSSELBLOEM ECONOMIE CENTRAAL PLANBUREAU

CPB: in 2017 voor het eerst in negen jaar geen begrotingstekort

VK 13.12.2016 De Nederlandse economie en de overheidsfinanciën staan er flink beter voor dan enkele maanden geleden werd gedacht. Volgend jaar sluit een kabinet voor het eerst in negen jaar zijn regeerperiode zonder begrotingstekort af, terwijl de economie weer terugkomt op het peil van voor de financiële crisis in 2008.

Dat voorspelt het Centraal Planbureau (CPB) in zijn dinsdag gepresenteerde decemberraming. Daarin voorziet het planbureau van het kabinet een economische groei van 2,1 procent in 2017. Daarmee zou de vooruitgang even sterk zijn als dit jaar, na een plus van 2 procent vorig jaar. Drie maanden geleden werd voor 2016 en 2017 nog een terugval tot 1,7 procent voorspeld.
Onlangs bleek al dat de aanhoudende economische groei voor aanzienlijke belastingmeevallers zorgt, waardoor het overheidstekort dit jaar kleiner is dan eerder werd gedacht. Het CPB verwacht dat die ontwikkeling doorzet, waardoor de uitgaven en inkomsten van de Staat volgend jaar voor het eerst in negen jaar in evenwicht zijn.

Lang herstel

© ANP

De robuuste groei zorgt er bovendien voor dat de economie weer even groot is als in 2008, gerekend per hoofd van de bevolking. Ook de werkgelegenheid keert eindelijk weer terug op het niveau van voor de crisis, na de volgens het CPB ‘uitzonderlijk lange’ herstelperiode. De werkloosheid daalt volgend jaar verder, maar blijft met 5,3 procent hoger dan voor de dubbele recessie.

De groei wordt volgend jaar aangejaagd door consumenten, die profiteren van loonsverhogingen in de afgelopen twee jaar. De koopkracht loopt daarbij verder op, hoewel de vooruitgang met 0,7 procent aanzienlijk kleiner is dan de plus van bijna 3 procent die dit jaar werd geboekt.

Onzekere situatie in de EU

Het CPB benadrukt wel dat de economische en politieke situatie in de EU onzeker blijft, ondanks deze zonnige prognoses. De gevolgen van de Brexit lijken echter vooralsnog mee te vallen. Wel houdt Nederland volgend jaar last van de zwakke groei van de wereldhandel, maar wordt ons aandeel op de internationale markt naar verwachting wel vergroot.

Tot slot neemt ook de staatsschuld verder af. Die komt volgens de nieuwe ramingen in 2017 voor het eerst sinds 2010 onder het Europees vastgestelde maximum van 60 procent van het bruto binnenlands product (bbp).

Veerkrachtige ondernemers

Minister Henk Kamp van Economische Zaken zegt niet verrast te zijn door de positieve economische vooruitzichten. ‘De seinen van de Nederlandse economie staan al een tijd op groen. Deze positieve vooruitzichten van het CPB liggen dan ook in de lijn der verwachting’, aldus Kamp.

Volgens Kamp tonen de gunstige cijfers twee dingen aan: dat het loont om in moeilijke tijden inspanningen te leveren om de economische structuur te versterken én hoe veerkrachtig ‘de ondernemers in dit land’ zijn.

Volgens de minister is het nu zaak om de economie duurzaam te versterken. ‘Dat kan door de energietransitie te versnellen, te investeren in innovatie en maatregelen te nemen die de arbeidsproductiviteit verhogen.’

Volg en lees meer over:  NEDERLAND  ECONOMIE

Nederlandse economie trekt aan

Telegraaf 13.12.2016   De seinen staan op groen. Dat zegt minister Kamp (Economische Zaken) in reactie op de CPB-cijfers die vanochtend zijn verschenen. Het begrotingstekort is volgend jaar weggewerkt en de economie trekt verder aan.

Kamp wijst erop dat het „negatieve effect van de Brexit vooralsnog lijkt mee te vallen” al zegt hij ook dat „risico’s blijven bestaan.”

Doordat de cijfers gunstiger uitvallen dan eerder dit jaar werd verwacht toen de begroting voor 2017 werd opgesteld, kan het kabinet nu al op miljarden euro’s aan meevallers rekenen. In het voorjaar wordt gekeken hoe die meevallers worden verdeeld.

Ook dit jaar pakt de begroting al positiever uit, omdat er meer belastinginkomsten zijn dankzij de groeiende economie. Hoewel premier Rutte onlangs nog wel benadrukte dat het niet zo is „dat opeens de zilvervloot is binnen gevaren.” Dat extra geld gaat naar de staatsschuld, die volgend jaar mede daardoor onder de door Europa geëiste grens van 60 procent zakt.

Met de werkgelegenheid gaat het ook beter. Die stijgt volgend jaar naar het niveau van voor de crisis, hoewel het CPB wel spreekt van een „uitzonderlijk lange herstelperiode.” Volgens het planbureau is het herstel te danken aan consumenten die profiteren van de loonsverhogingen van de afgelopen twee jaar. Ook weet Nederland volgend jaar zijn aandeel op de internationale markten te vergroten.

Volgens Kamp bewijzen de goede cijfers het gelijk van het kabinetsbeleid. „Het toont aan dat het loont om in moeilijke tijden inspanningen te leveren om de economische structuur te versterken”, aldus de bewindsman. „Maar vooral toont het de veerkracht van de ondernemers in dit land.”

Volgens hem is de opdracht van het volgende kabinet nu om „vooruit te kijken en inspanningen te leveren om de Nederlandse economie duurzaam te versterken.”

Minister Dijsselbloem (Financiën) vindt dat er buffers opgebouwd moeten worden nu het goed gaat met de staatsfinanciën. Hij wijst erop dat er de afgelopen 50 jaar maar zes keer een begrotingsevenwicht was of een plus op de begroting. Om toekomstige tegenslagen in de economie op te vangen, moet je daarom dus „kunnen bufferen” en de staatsschuld verder omlaag brengen, vindt hij.

LEES MEER OVER; EUROZONE ECONOMIE EUROPESE COMMISSIE CPB

Flinke groei economie en overheidstekort verdwijnt

Elsevier 13.12.2016 Weer een meevaller voor het kabinet: de regeerperiode kan worden afgesloten zonder overheidstekort, schat het Centraal Planbureau (CPB). Ook de economie is terug op het peil van voor de financiële crisis in 2008.

In 2017 is de overheidsbegroting volgend jaar weer in evenwicht, volgens de schatting van het CPB. De economie (per hoofd van de bevolking) zal naar verwachting 2,1 procent groeien in 2017, vooral gestimuleerd door een gezonde consumptie.

#Elsevier-onderzoek: waar groeide de werkloosheid het snelst sinds de crisis?

Goed nieuws na langzaam herstel crisis

Zo wordt de economie weer net zo groot als in 2008. Nederland heeft, net als veel andere eurozone-landen, nog onverwachts lang moeten kampen met problemen van de crisis. Het herstel na de crash in 2008 duurde veel langer dan in eerste instantie werd voorspeld.

De decemberraming van het CPB is opvallend positief, vooral ten opzichte van de meest recente schatting van drie maanden geleden. Toen werd voor 2017 nog een groei verwacht van 1,7 procent. Huishoudens hebben meer te besteden, en geven ook daadwerkelijk meer uit, waardoor de economie harder groeide dan verwacht.

Hoewel ook de werkloosheid daalt naar 5,2 procent, is nog steeds een groter deel van de bevolking werkloos dan het langjarig gemiddelde (5 procent). De werkloosheid ligt nog een stuk hoger dan het niveau van voor de crisis in 2008, toen slechts 4 procent van de bevolking werkloos was.

Minister Henk Kamp van Economische Zaken (VVD) zegt niet verrast te zijn door de cijfers van het CPB die vooral ‘de veerkracht van de ondernemers in dit land tonen’. ‘De seinen van de Nederlandse economie staan al een tijd op groen,’ aldus de minister.

Meevaller door meer belasting

Eind november werd bekend dat het kabinet het begrotingstekort van 2016 verder zou dalen. Door de sterke economische groei kon het Rijk rekenen op hogere vennootschapsbelasting, inkomstenbelasting en btw.

Lees ook – nog meer miljonairs:dit weten we over de rijkste Nederlanders

Het gaat om een meevaller van 4,3 miljard euro. Dat betekent dat het begrotingstekort uitkomt op 0,4 procent, ten opzichte van de schatting van 1,1 procent die werd aangekondigd op Prinsjesdag. Het Rijk kon meer aan belastingen en premies innen omdat Nederland er economisch beter op vooruitgaat dan verwacht.

Naast de hogere inkomsten door belastingen en premies heeft het Rijk 1,3 miljard euro verdiend aan de nieuwe aandelenverkoop van ABN Amro. Er zijn toen 65 miljoen aandelen verkocht. In november kondigde het kabinet aan een verdere 7 procent aan aandelen naar de beurs te brengen.

Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier

Tags: consumptie decemberraming economie economische groei CPB Henk Kamp overheidsbegroting

 Minister Henk Kamp van Economische Zaken.

Kamp: verder versterken

Telegraaf 13.12.2016 Minister Henk Kamp van Economische Zaken is niet verrast door de positieve economische vooruitzichten die het Centraal Planbureau (CPB) schetst in zijn decemberraming. „De seinen van de Nederlandse economie staan al een tijd op groen. Deze positieve vooruitzichten van het CPB liggen dan ook in de lijn der verwachting”, aldus Kamp, die de economie verder wil versterken.

Kamp stelt dat de gunstige cijfers aantonen aan dat het loont om in moeilijke tijden inspanningen te leveren om de economische structuur te versterken. „Maar vooral tonen ze de veerkracht van de ondernemers in dit land.”

Volgens de minister is het nu zaak om de economie verder duurzaam te versterken. „Dat kan door de energietransitie te versnellen, te investeren in innovatie en maatregelen te nemen die de arbeidsproductiviteit verhogen”, zegt Kamp.

PvdA-Tweede Kamerlid Henk Nijboer wijst er vooral op dat de werkloosheid sterk is afgenomen. „Er zijn nu meer dan tien miljoen banen en zelfs de ouderenwerkloosheid daalt. Maar we zijn er nog niet. We hebben een gezonde basis gelegd voor een investeringsagenda: in meer werk, goede en betaalbare zorg en goede publieke voorzieningen.”

LEES MEER OVER; HENK KAMP CENTRAAL PLANBUREAU ECONOMIE

GERELATEERDE ARTIKELEN;

CPB: economie terug naar niveau van voor uitbraak crisis in 2008

VK 13.12.2016 De Nederlandse economie en de overheidsfinanciën staan er een stuk beter voor dan enkele maanden geleden nog werd gedacht. Het kabinet-Rutte-II sluit zijn regeerperiode volgend jaar zonder tekort af, terwijl de economie weer terugkomt op het peil van voor de uitbraak van de financiële crisis in 2008.

Dat voorspelt het Centraal Planbureau (CPB) in zijn dinsdag gepresenteerde decemberraming. Daarin voorzien de rekenmeesters van het kabinet een economische groei van 2,1 procent in 2017. Daarmee zou de vooruitgang even sterk zijn als dit jaar, na een plus van 2 procent vorig jaar. Drie maanden geleden werd voor 2016 en 2017 nog een terugval tot 1,7 procent voorspeld.

Onlangs bleek al dat de aanhoudende economische groei voor aanzienlijke belastingmeevallers zorgt, waardoor het overheidstekort dit jaar kleiner is dan eerder gedacht. Het CPB verwacht dat die ontwikkeling doorzet, waardoor de uitgaven en inkomsten van de Staat volgend jaar voor het eerst in negen jaar in evenwicht zijn.

Robuuste groei

De robuuste groei zorgt er bovendien voor dat de economie weer even groot is als in 2008, gerekend per hoofd van de bevolking. Ook de werkgelegenheid keert eindelijk weer terug op het niveau van voor de crisis, na de volgens het CPB ‘uitzonderlijk lange’ herstelperiode. De werkloosheid daalt volgend jaar verder, maar blijft met 5,3 procent hoger dan voor de dubbele recessie.

De groei wordt volgend jaar aangejaagd door consumenten, die profiteren van de loonsverhogingen van de afgelopen twee jaar. De koopkracht loopt daarbij verder op, hoewel de vooruitgang met 0,7 procent aanzienlijk kleiner is dan de plus van bijna 3 procent die dit jaar werd geboekt.

Zonnige prognoses

Het CPB wijst er ondanks de zonnige prognoses op dat de economische en politieke situatie in de EU onzeker blijft. De gevolgen van de Brexit lijken daarbij vooralsnog echter mee te vallen. Nederland houdt volgend jaar last van de zwakke groei van de wereldhandel, maar weet zijn aandeel op de internationale markt naar verwachting wel te vergroten.

De staatsschuld neemt verder af en komt volgens de nieuwe ramingen in 2017 voor het eerst sinds 2010 onder het Europees vastgestelde maximum van 60 procent van het bruto binnenlands product (bbp).

Volg en lees meer over:  ECONOMIE

Inflatie stijgt naar 0,6%

Telegraaf 08.12.2016 De Nederlandse inflatie is in november gestegen naar 0,6 procent. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. Een maand eerder waren goederen en diensten voor de consument 0,4 procent duurder dan een jaar eerder.

Duurdere vakantiereizen naar het buitenland verhoogden de inflatie vorige maand. Toen lagen de prijzen van vakantiereizen 5,6 procent hoger dan vorig jaar, terwijl deze in oktober op jaarbasis nog 2,6 procent lager waren. Ook de prijsontwikkeling van voeding en kleding verhoogde de inflatie. Met name groenten en melk werden duurder en droegen bij aan de toename van de inflatie.

Omdat de prijsontwikkeling van energie en voeding sterk fluctueert en de prijzen van alcohol en tabak vaak stijgen door belastingmaatregelen, wordt ook gekeken naar de inflatie exclusief deze productgroepen. Volgens deze maatstaf steeg de inflatie naar 0,9 procent. In oktober was dit 0,6 procent.

Op basis van de zogenoemde geharmoniseerde Europese meetmethode steeg de inflatie van 0,3 procent in oktober naar 0,4 procent in november. De inflatie in de eurozone steeg naar 0,6 procent. De toename in de eurozone komt voornamelijk door hogere prijzen van voedingsmiddelen, alcohol en tabak, aldus het statistiekbureau.

Inflatie stijgt licht, met 0,6 procent

Trouw 08.12.2016 De Nederlandse inflatie is in november gestegen naar 0,6 procent. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. Vorige maand waren goederen en diensten voor de consument 0,4 procent duurder dan een jaar eerder. In juli was nog sprake van ‘negatieve inflatie’.

De inflatie werd veroorzaakt door duurdere vakantiereizen naar het buitenland. De prijzen van vakantiereizen lagen 5,6 procent hoger dan vorig jaar, terwijl deze in oktober op jaarbasis nog 2,6 procent lager waren. Ook de prijsontwikkeling van voeding en kleding verhoogde de inflatie. Met name groenten en melk werden duurder.

Omdat de prijsontwikkeling van energie en voeding sterk fluctueert en de prijzen van alcohol en tabak vaak stijgen door belastingmaatregelen, wordt ook gekeken naar de inflatie exclusief deze productgroepen. Volgens deze maatstaf steeg de inflatie naar 0,9 procent. In oktober was dit 0,6 procent.

De inflatie in de eurozone steeg naar 0,6 procent. De toename in de eurozone komt voornamelijk door hogere prijzen van voedingsmiddelen, alcohol en tabak, aldus het statistiekbureau. De inflatie in het eurogebied ligt nog wel ruim onder de doelstelling van de Europese Centrale Bank (ECB).

Kamer hekelt ‘een Asschertje’ tijdens jaarlijkse begrotingsdebat

AD 06.12.2016 Asscher spreekt mooie woorden, maar doet te weinig om de problemen op de arbeidsmarkt aan te pakken. Dat is samengevat de kritiek op de PvdA-minister van Sociale Zaken, die vanavond klinkt tijdens het jaarlijkse begrotingsdebat.

Zalvende woorden over vaste banen klinken mooi, maar de cijfers liegen niet, aldus D66-Kamerlid Steven van Weyenberg.

‘Een Asschertje’ noemt D66 het. ,,Hele mooie vergezichten schetsen, waardoor je bijna zou vergeten dat hij er al vier jaar over gaat”, zegt D66-Kamerlid Steven van Weyenberg. Het resultaat van vier jaar Asscher op het ministerie van Sociale Zaken is volgens hem mager. ,,Op de arbeidsmarkt is de tweedeling tussen flex en vast alleen maar gegroeid. Zalvende woorden over vaste banen klinken mooi, maar de cijfers liegen niet.”

Ook het CDA spreekt van ‘gemengde gevoelens’ na vier jaar Asscher als minister. ,,Op het gebied van de arbeidsmarkt waren de trailers vooraf beter dan de film. Het eindresultaat stak vaak bleekjes af bij de eerder gewekte verwachtingen”, aldus CDA-Kamerlid Pieter Heerma. 

SP-Kamerlid Sadet Karabulut: ,,Hij zegt vaak mooie woorden, maar uiteindelijk gaat het erom Nederland te veranderen.”De partij vindt dat Asscher te weinig heeft gedaan aan ongelijkheid tussen arm en rijk. 

Goede samenwerking
De VVD was als coalitiepartner wat positiever gestemd. Het liberale Kamerlid Bas van ’t Wout sprak van een goede samenwerking. ,,Ik zag Asscher soms vaker dan mijn vrouw.” Toch hekelt ook hij de Wet Werk en Zekerheid, die het doel voor meer vaste contracten en minder flexwerk nog niet heeft waargemaakt. Na de verkiezingen wil de VVD de wet van tafel vegen.

Asscher mag donderdagmiddag  08.12.2016 in de Kamer reageren op de kritiek.

Minister Dijsselbloem

‘Nederland kan meer uitgeven’

Telegraaf 05.12.2016 Nederland, Duitsland en Luxemburg presteren economisch zo goed, dat ze volgend jaar meer kunnen uitgeven dan in hun begrotingen is voorzien. Daar zijn de eurolanden het over eens, bleek maandag in Brussel nadat de eurogroep over de ontwerpbegrotingen van 2017 had gesproken.

“Maar het blijft van belang dat er een balans is tussen uitgaven en begrotingsdiscipline”, zei minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) op een persconferentie. “In Nederland geven we al meer uit en tegelijk verminderen we ons begrotingstekort.”

De Europese Commissie zei in november dat de eurozone in 2017 0,5 procent van het bruto binnenlands product (bbp) meer moet investeren. Nederland werd niet bij name genoemd maar is een van de lidstaten met de meeste budgettaire ruimte daarvoor. In een gezamenlijke verklaring van de EU-ministers van maandag worden de drie uitblinkers nu wel genoemd.

2017 wordt het vijfde jaar van economisch herstel in de eurozone. Alle negentien eurolanden boeken naar verwachting groei. “Meer en meer landen zullen daardoor begrotingsruimte krijgen”, aldus Dijsselbloem, die erop wees dat die ruimte er momenteel juist niet is in de landen die investeringen het hardst nodig hebben.

Italië, dat volgens Brussel in 2017 uit de pas dreigt te gaan lopen, zou “aanzienlijke extra maatregelen” moeten treffen om dat te voorkomen. Maar dat is nu moeilijk te vragen van een land zonder een regering, erkent de eurogroep. Italië gaat gebukt onder een enorme staatsschuld en extra kosten door de vluchtelingencrisis en recente aardbevingen. Ook is de beoogde redding van de bank Monte dei Paschi di Siena een hoofdpijndossier.

Eurolanden vinden dat Nederland in 2017 meer kan investeren

NU 05.12.2016 Nederland, Duitsland en Luxemburg presteren economisch zo goed, dat de lidstaten volgend jaar meer kunnen uitgeven dan in hun begrotingen is voorzien.

Daar zijn de eurolanden het over eens, bleek maandag in Brussel nadat de Eurogroep over de ontwerpbegrotingen van 2017 heeft gesproken.

“De Eurogroep erkent dat deze landen hun gunstige budgettaire situatie kunnen gebruiken om hun binnenlandse vraag en groeipotentieel verder te versterken”, staat in een verklaring van de Eurogroep. Maar de eurolanden benadrukken dat Nederland, Duitsland en Luxemburg daarbij nationaal gemaakte afspraken en voorwaarden kunnen laten meewegen.

“Het blijft van belang dat er een balans is tussen uitgaven en begrotingsdiscipline”, zei minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) tijdens een persconferentie. ”In Nederland geven we al meer uit en tegelijk verminderen we ons begrotingstekort.”

Commissie

De Europese Commissie zei in november dat de eurozone volgend jaar 0,5 procent van het bruto binnenlands product (bbp) meer moet investeren.

De commissie stelde dat alle EU-landen een tandje moeten bijzetten om het herstel van de Europese economie te bespoedigen. Nederland werd toen niet bij name genoemd maar is een van de lidstaten met de meeste budgettaire ruimte daarvoor.

Begrotingsruimte

2017 wordt het vijfde jaar van economisch herstel in de eurozone. Alle negentien eurolanden boeken naar verwachting groei. ”Meer en meer landen zullen daardoor begrotingsruimte krijgen”, aldus Dijsselbloem, die erop wees dat die ruimte er momenteel juist niet is in de landen die investeringen het hardst nodig hebben.

Italië, dat volgens Brussel in 2017 uit de pas dreigt te gaan lopen, zou “aanzienlijke extra maatregelen” moeten treffen om dat te voorkomen. Maar dat is nu moeilijk te vragen van een land zonder een regering, erkent de Eurogroep.

Italië gaat gebukt onder een enorme staatsschuld en extra kosten door de vluchtelingencrisis en recente aardbevingen. Ook is de beoogde redding van de bank Monte dei Paschi di Siena een hoofdpijndossier.

Lees meer over: Begroting

Nederlaag Brussel: Geen in­ves­te­rings­plicht voor Nederland

AD 05.12.2016 Europa mag Nederland en andere rijke Noord-Europese landen niet verplichten om met extra investeringen uit eigen zak de Europese economie aan te jagen. Eurogroepvoorzitter Dijsselbloem kon vanmiddag dat Brusselse plan, waar hij fel tegen was, torpederen.

Brussel kwam midden vorige maand met de aanbeveling aan landen met een laag tekort om volgend jaar al voor zo’n 50 miljard extra te investeren. De landen met het laagste tekort – Duitsland, Nederland en Luxemburg – moesten het grootste deel voor hun rekening nemen.

,,Veel landen gaan de goede kant uit met hun tekort en dat biedt hen kansen om investeringen voorrang te geven. In Nederland, verwacht ik, gaan we dat ook zeker doen. Maar het idee om daar een cijfer of hard doel op te plakken is niet overgenomen”, aldus Dijsselbloem na afloop van een ‘openhartige’ discussie in de eurogroep.

Logica
Eurocommissaris van economische en monetaire zaken Pierre Moscovici, fervent verdediger van het plan, haastte zich om te zeggen dat het ook hem niet om cijfers ging, maar om ‘de economische logica’. ,,Grote internationale spelers als IMF en Oeso dringen hier al jaren op aan.” Volgens Dijsselbloem is er niks op tegen het breekbare herstel een duwtje in de rug te geven, maar hij wil wel een goede balans tussen steun en ‘begrotingsduurzaamheid’.

Het gemiddelde tekort mag dan zakken van 6 procent in het crisisjaar 2010 naar 1,5 volgend jaar, nog steeds voldoen maar vijf landen aan de Brusselse tekorteisen. Vijf andere voldoen er ‘min of meer’ aan, acht dreigen er niet aan te voldoen. Bovendien zit de gemiddelde schuld nog steeds tegen de 90 procent, waar 60 de afspraak is. Brussel wilde graag extra steun van rijke landen bovenop het Europese investeringsplan van 315 miljard dat al loopt.

De EU-ministers van Financiën praten morgen over een verlenging en verdubbeling van dat investeringsplan (naar zes jaar en 630 miljard).

CBS: keukenwinkels doen het goed, kledingzaken niet

VK 02.12.2016 Keukenspeciaalzaken durven weer winkels te openen. Na vijf jaren op rij waarin het aantal vestigingen gestaag afnam, telt Nederland nu voor het eerst weer meer van die winkels dan een jaar geleden. Het is een duidelijke vingerwijzing dat het herstel van de woonbranche doorzet. En dat is weer een rechtstreeks gevolg van de aantrekkende woningmarkt.

Er zijn dit jaar zo’n 35 keukenzaken bijgekomen, een stijging van 4 procent op een totaal van 885, blijkt uit vandaag bekendgemaakte cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS). De omzet van de keukenboeren lag in juli, augustus en september bijna 7 procent boven die van hetzelfde tijdvak in 2015.

Het herstel van de keukenwinkels kondigde zich drie jaar geleden voor het eerst aan, met positieve omzetcijfers over het derde kwartaal van 2013. Bouwmarkten, doe-het-zelf-zaken en winkels in woonartikelen haakten een jaar later aan bij het nieuwe elan op de huizenmarkt, na een uitgebreide periode van kommer en kwel. Zij realiseerden in het derde kwartaal van dit jaar 7 procent meer omzet ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar.

Kleding en schoeisel

De vlag kan niet overal uit. De ongewoon warme septembermaand was een klap voor de kledingwinkels. Hun omzet bleef 11 procent achter bij die van september vorig jaar.

Met name schoenenzaken hebben het zwaar. De omzet daalt er al jaren. In het derde kwartaal verkochten schoenenzaken bijna 16 procent minder dan een jaar eerder. In 2012 telde Nederland nog 3.400 schoenenzaken, begin dit jaar waren dat er 640 minder, een daling van bijna 19 procent.

De ongewoon warme septembermaand was een klap voor de kledingwinkels

Online winkelen

De omzet in de detailhandel als geheel steeg voor het achtste kwartaal op rij. Dat is vooral te danken aan de aanhoudende populariteit van online winkelen. Webwinkels groeien veel harder dan fysieke winkels. Hun omzet steeg in het derde kwartaal met bijna 18 procent.

Ook de reisbranche doet het met een omzetstijging van 7,8 procent prima, blijkt uit de jongste CBS-cijfers. Het zijn vooral de bemiddelaars bij het regelen van tickets en accommodaties die goed boeren. Hun aantal neemt snel toe, van 1.940 in 2010 tot 2.450 in 2016.

Reisorganisaties en touroperators, oftewel bedrijven die complete reispakketten samenstellen en verkopen, doen het minder goed. Hun omzet steeg weliswaar, maar minder hard dan het aantal bedrijven dat erbij kwam. Daardoor liep de gemiddelde omzet per bedrijf in dit segment van de reisbranche iets terug. Het gaat bij de nieuwkomers veelal om eenmanszaken.

Volg en lees meer over:  DETAILHANDEL  ECONOMIE  NEDERLAND

 

‘Nederlandse economie verslaat Europa’

Telegraaf 30.11.2016 De Nederlandse economie profiteert volgend jaar van de sterke huizenmarkt en de toename van de werkgelegenheid. De economische groei komt daardoor naar verwachting uit op 1,8%. Ons land blijft daarmee harder groeien dan het Europese gemiddelde.

Dat blijkt uit berekeningen die de Rabobank woensdag heeft gepubliceerd. Volgens de bank neemt de Nederlandse economie wel iets gas terug, want in 2016 bedraagt de groei ongeveer 2%.

Ondanks de positieve cijfers roept de Rabobank het (nieuwe) kabinet op om werk te maken van de ‘structurele weeffouten’ in onze economie op het gebied van pensioenen, arbeidsmarkt, zorg en woningmarkt. “Het grote verschil tussen zzp’ers en ‘vaste’ krachten blijft zonder beleid bijvoorbeeld een probleem”, aldus de bank.

Wereldeconomie

De Rabobank voorziet voor de wereldeconomie een groei van circa 3% in 2017. Volgens markteconoom Elwin de Groot zorgt de verkiezing van Donald Trump tot president van de Verenigde Staten voor extra onzekerheid. “Ook Europa gaat een politiek onzekere tijd tegemoet en kent forse uitdagingen. Verder zien we dat de Chinese economie lijkt te stabiliseren, maar ook dat land kent nog de nodige knelpunten.”

De Groot verwacht dat de recente stijging van de kapitaalmarktrentes slechts van tijdelijke aard is. “Door de politieke onzekerheid ligt een forse stijging van de euro ten opzichte van de dollar niet voor de hand. Tot slot verwachten wij dat staatsobligaties van landen als Italië, Griekenland en Portugal ook in 2017 gevoelig zullen blijven voor de politieke ontwikkelingen in Europa.”

Nederlanders eten weer vaker buiten de deur

Trouw 30.11.2016 De omzet van hotels, restaurants, snackbars en cafés is flink gestegen. Hotels zitten voller en er wordt vaker een consumptie besteld in een café. Er is volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek CBS sprake van een recordgroei.

In vergelijking met een jaar eerder groeide de omzet in de horeca met 8,8 procent, meldt het CBS vandaag. Een dergelijke omzetstijging behaalde de horeca voor het laatst in het eerste kwartaal van 2007.

Bij restaurants en cafés steeg de omzet het sterkst, met respectievelijk 3,5 en 3,4 procent op kwartaalbasis. De groei in beide branches was tevens hoger dan in de eerste helft van dit jaar. Cafés, eetcafés en koffiezaken realiseerden samen niet eerder zo’n sterke stijging van de omzet. In tegenstelling tot de andere horecabranches liggen de verkopen van cafés nog steeds wel lager dan voor de crisis.

Snackbars, lunchrooms, fastfoodrestaurants, maaltijdbezorgers en ijssalons zetten samen 2,7 procent meer om in het derde kwartaal. Vooral fastfoodketens en maaltijdbezorgers boekten meer omzet dan een kwartaal eerder.

Voor hotels was de omzetgroei met 0,2 procent minder sterk dan voor de andere branches. Ook ten opzichte van eerdere kwartalen zwakte de groei hier af.

Najaarsnota 2016: belasting- en premieontvangsten vallen € 4,3 miljard hoger uit dan verwacht

RO 25.11.2016 De belasting- en premieontvangsten vallen in 2016 4,3 miljard euro hoger uit dan op Prinsjesdag werd verwacht, dankzij hogere inkomsten bij de vennootschapsbelasting (vpb), de inkomstenbelasting en de omzetbelasting (btw). Dit komt onder meer doordat het economisch beter gaat. Dit schrijft minister Dijsselbloem van Financiën in de Najaarsnota, die een actualisatie geeft van de inkomsten en uitgaven in 2016.

Begrotingstekort en overheidsschuld

Het begrotingstekort (EMU-saldo) komt in 2016 naar verwachting uit op -0,4% van het bruto binnenlands product (bbp). Dit is een verbetering van 0,7 procentpunt ten opzichte van de raming in de Miljoenennota 2017. Vooral de hogere geraamde inkomsten zorgen voor een verbetering van het geraamde tekort in 2016.

De recente verkoop van 65 miljoen aandelen ABN Amro levert de staat 1,3 miljard euro op waarmee het Rijk aflost op de schuld. De EMU-schuld bedraagt eind 2016 naar verwachting 63% van het bbp. De EMU-schuld komt hiermee 0,4 procentpunt lager uit dan het kabinet in de Miljoenennota 2017 van uitging.

Lagere asielinstroom

Door de lagere asielinstroom worden ook de uitgaven aan de eerstejaarsopvang verlaagd. Dat zorgt ervoor dat 460 miljoen euro – verdeeld over 2016 en 2017 – wordt teruggeboekt naar Ontwikkelingssamenwerking (OS). Dit bedrag moet worden ingezet om binnen de begroting de neerwaartse bijstelling op het OS budget op te vangen, vanwege de verandering in de omvang van de economie (BNI). Daarbovenop gaat in totaal 48 miljoen euro naar het Noodhulpfonds van OS als gevolg van een correctie in de toerekening  voor de eerstejaarsasielopvang in de periode 2015-2017.

EU-afdracht

Nederland krijgt een korting van in totaal 2,8 miljard euro op de afdrachten aan de Europese begroting over de periode 2014-2016. Deze  korting komt niet, zoals eerder geraamd in 2016, maar in 2017. Dat leidt tot een tegenvaller in 2016, maar daar staat tegenover een meevaller in 2017. Voor het begrotingstekort heeft dit geen gevolgen, omdat niet het ontvangstmoment van belang is, maar het moment waarop het Europees Parlement de aanvullende begroting goedkeurt. Vermoedelijk gebeurt dat in 2016. Dit is meegenomen in de raming van het EMU-saldo.

Zie ook; 

Door deze meevaller komt begrotingstekort lager uit

Elsevier 25.11.2016 Een meevaller voor het kabinet: het begrotingstekort van dit jaar daalt behoorlijk omdat de belastinginkomsten hoger uitkomen dan verwacht. Door economische groei kon het Rijk rekenen op hogere vennootschapsbelasting, inkomstenbelasting en btw.

Het gaat om een meevaller van 4,3 miljard euro. Dat betekent dat het begrotingstekort uitkomt op 0,4 procent, ten opzichte van de schatting van 1,1 procent die werd aangekondigd op Prinsjesdag. Het Rijk kon meer aan belastingen en premies innen omdat Nederland er economisch beter op vooruitgaat dan verwacht.

Naast de hogere inkomsten door belastingen en premies heeft het Rijk 1,3 miljard euro verdiend aan de nieuwe aandelenverkoop van ABN Amro. Er zijn toen 65 miljoen aandelen verkocht. In november kondigde het kabinet aan een verdere 7 procent aan aandelen naar de beurs te brengen.

epa02663869 A visitor walks on as yachts from around the world are on show at the 'Hainan Rendezvous 2011' luxury lifestyle show aimed at China's new class of super rich in Sanya, Hainan, China, 01 April 2011. All kinds of luxury goods from Rolls Royces and Ferraris to 170 foot yachts as well as property agents from Monaco and French wine dealers were looking to attract China's millionaires and billionaires. Hainan Rendezvous 2011 runs until 04 April 2011. EPA/ADRIAN BRADSHAW

Meer miljonairs in Nederland: dit weten we over de rijkste Nederlanders

Buffers

In de Najaarsnota kondigt de Staat aan dat het begrotingstekort steeds verder wordt teruggedrongen. ‘Dat betekent dat we wat buffers hebben voor als het economisch weer wat slechter mocht gaan,’ aldus minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem (PvdA).

Omdat er in 2016 minder migranten naar Nederland kwamen dan in 2015, kon ook daar op worden bespaard. Dat geld (zo’n 500 miljoen) kan Lilianne Ploumen, minister van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking (PvdA) uitgeven aan ontwikkelingssamenwerking, in plaats van asielopvang.

 

 

 

 

 

Buffers

 

Begrotingstekort stuk kleiner door meevaller van 4,3 miljard

VK 25.11.2016 Nederlanders hebben 4,3 miljard euro meer dan eerder met Prinsjesdag verwacht aan belasting en premies betaald. Daardoor valt het tekort op de begroting dit jaar een stuk kleiner uit. Met Prinsjesdag becijferde het kabinet dat tekort op 1,1 procent van het bruto binnenlands product. Dat blijkt nu 0,4 procent te zijn.

Wat de overheidsfinanciën betreft gaat het kabinet met een goed cijfer de verkiezingen in. Toen Rutte II aantrad koerste het op een tekort van 1,9 procent dit jaar en 1,4 procent volgend jaar. Door het vroeger dan verwacht inzetten van economisch herstel pakken de werkelijke cijfers dermate gunstig uit dat mogelijk volgend jaar al begrotingsevenwicht mogelijk is.

Het gunstige vooruitzicht wil niet zeggen dat Nederlanders daar meteen iets van in hun portemonnee merken. De koopkracht stijgt op papier volgend jaar maar mondjesmaat en die stijging wordt voor velen deels teniet gedaan door stijgende zorg- en pensioenpremies. Ook dreigt de energierekening voor menig gezin volgend jaar hoger uit te pakken.

Compensatie

De cijfers zijn heel veel beter dan aanvankelijk verwacht, aldus Minister Dijsselbloem van Financiën.

Wel zei minister Dijsselbloem van Financiën dat ambtenaren compensatie krijgen voor de stijging van de pensioenpremie die hen wacht. Ambtenarenpensioenfonds ABP verhoogt de premie structureel van 18,8 procent naar 21,1 procent van het loon waarover pensioen wordt gespaard. ‘Als je er geen extra geld bijlegt gaat dat ten koste van de loonsverhoging’, zei Dijsselbloem. ‘Dat zou betekenen dat leraren, soldaten, politiemensen allemaal geen loonsverhoging zouden krijgen. Ze hebben lang op de nullijn gezeten. Dat willen we niet meer.’

De minister rekende voor hoe de meevaller van 4,3 miljard is opgebouwd. ‘Doordat het economisch beter gaat’, rolt er grofweg 2 miljard meer vennootschapsbelasting in de schatkist, 1 miljard meer inkomstenbelasting en 1 miljard meer btw. ‘De cijfers zijn heel veel beter dan aanvankelijk verwacht.’

Dat geldt ook voor minister Ploumen van Ontwikkelingssamenwerking die de kosten van de eerstejaars opvang van asielzoekers uit haar budget moet betalen. Doordat er minder asielzoekers dan verwacht zijn gekomen, heeft Ploumen dit en volgend jaar een meevaller van in totaal 460 miljoen euro. Geld dat gebruikt zal worden om de tekorten bij haar ministerie weg te werken.

Afdracht aan Brussel

Ook de staatsschuld blijkt iets, 0,4 procent, kleiner te zijn dan de verwachting was op Prinsjesdag. Dat heeft vooral te maken met de verkoop deze maand van 65 miljoen aandelen van ‘staatsbank’ ABN Amro. De opbrengst van 1,3 miljard euro gaat volledig naar aflossing van de schuld. Die was immers gegroeid door de nationalisatie in 2008 van de bank.

De afdracht aan Brussel is een boekhoudkundige exercitie. Nederland hoeft in totaal en met terugwerkende kracht 2,8 miljard euro minder aan de EU af te dragen over de periode 2014-2016. Dat geld komt in 2017, maar Dijsselbloem verzekert dat dit geen gevolgen heeft voor het begrotingstekort van 2016. Zolang het Europees Parlement dit jaar de EU-begroting maar goedkeurt, kan de minister de mindere afdracht over het tekort van 2016 berekenen.

Volg en lees meer over:  POLITIEK  ECONOMIE  JEROEN DIJSSELBLOEM  NEDERLAND

Dijsselbloem presenteert meevaller van 4,3 miljard euro

Trouw 25.11.2016 Het kabinet presenteert een financiële meevaller van 4,3 miljard euro. Met name door de economische groei betalen burgers en bedrijven meer belastingen en premies dan verwacht. Het begrotingstekort daalt daardoor dit jaar naar 0,4 procent, maakte minister Jeroen Dijsselbloem van financiën vandaag na de ministerraad bekend.

Op Prinsjesdag ging het kabinet er nog van uit dat het overheidstekort dit jaar zou uitkomen op 1,1 procent en volgend jaar op 0,5 procent. De nieuwe cijfers staan in de Najaarsnota die naar het parlement is gestuurd. De economische groei is een van de factoren die zorgt voor de hogere inkomsten.

“De cijfers zijn heel veel beter dan aanvankelijk verwacht”, aldus Dijsselbloem. Het is een tussenstand, voegde hij eraan toe. Volgende maand komt het Centraal Planbureau (CPB) met nieuwe ramingen. Van de extra inkomsten is grofweg twee miljard afkomstig uit vennootschapsbelastingen, een miljard uit btw en een miljard uit inkomstenbelasting.

Minder asielzoekers

Voor minister Lilianne Ploumen (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) is er ook een meevaller. Door de komst van minder asielzoekers is zij minder kwijt aan de opvang. Uit haar begroting wordt de opvang in het eerste jaar betaald. Ploumen houdt door de lagere instroom dit en volgend jaar in totaal 460 miljoen euro over.

Dat geld wordt bijna volledig gebruikt om het tekort bij haar ministerie weg te werken. Wel gaat er 48 miljoen euro naar noodhulp. Dat bedrag is volledig bestemd voor een alliantie van Nederlandse hulporganisaties die helpt bij humanitaire rampen, de zogenoemde Dutch Relief Alliance. De Kamer nam eerder deze maand een voorstel aan waarin Ploumen werd gevraagd zestig miljoen vrij te maken voor deze alliantie.

Meevaller ambtenaren

Het kabinet heeft besloten een deel van de meevaller, 330 miljoen euro, uit te geven aan loonsverhoging van leraren, soldaten, agenten en andere ambtenaren, meldde minister Dijsselbloem.

Zij moeten volgend jaar meer pensioenpremie betalen omdat ambtenarenpensioenfonds ABP er niet goed voorstaat. Door de maatregel van het kabinet kunnen de salarissen toch nog stijgen, aldus de bewindsman.

Dijsselbloem: “Als je er geen extra geld bijlegt gaat dat ten koste van de loonsverhoging. Dat zou betekenen dat leraren, soldaten, politiemensen allemaal geen loonsverhoging zouden krijgen. Dat vinden wij voor deze tijd slecht te verantwoorden. Mensen hebben lang op de nul-lijn gezeten. Dat willen we niet meer.”

De premie van het ABP is nu nog 18,8 procent en dat wordt volgend jaar 21,1 procent van het loon waarover pensioen wordt gespaard. Verder heeft het fonds met 2,8 miljoen deelnemers gisteren ook besloten dat de pensioenen komende vijf jaar niet of nauwelijks kunnen meegroeien met de gemiddelde prijsontwikkeling.

Begrotingstekort daalt fors door meevaller van 4,3 miljard euro

NU 25.11.2016 Het kabinet haalt dit jaar 4,3 miljard euro meer aan belastingen en premies op dan verwacht. Het begrotingstekort daalt in 2016 daardoor naar 0,4 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Dat zei minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën vrijdag na de ministerraad.

Op Prinsjesdag ging het kabinet er nog van uit dat het overheidstekort dit jaar zou uitkomen op 1,1 procent en volgend jaar op 0,5 procent. De staatsschuld daalt naar 63 procent van het bbp.

De nieuwe cijfers staan in de Najaarsnota die naar het parlement is gestuurd. De economische groei is een van de factoren die zorgt voor de hogere inkomsten.

Doordat het economisch beter gaat dan eerder werd verwacht, zijn de opbrengsten uit belastingen en premies hoger uitgevallen. Van de extra inkomsten is grofweg 2 miljard afkomstig uit vennootschapsbelastingen, een miljard uit btw en een miljard uit inkomstenbelasting.

Beter

”De cijfers zijn heel veel beter dan aanvankelijk verwacht”, stelt Dijsselbloem. ”Het laat ook zien dat het economisch herstel echt heel sterk is.” De cijfers zijn een tussenstand. Volgende maand komt het Centraal Planbureau (CPB) met nieuwe ramingen.

Daarnaast leverde de verkoop van nog eens 65 miljoen aandelen van ABN Amro 1,3 miljard euro op voor de schatkist. Dit geld wordt gebruikt om de staatsschuld verder af te lossen.

Geen lastenverlichting

Deze extra inkomsten betekenen niet dat er ruimte is voor lastenverlichting, verklaart premier Mark Rutte vrijdag. De staatsschuld moet verder teruggebracht worden om toekomstige economische schokken te kunnen opvangen. ”Het is niet zo dat opeens de zilvervloot is binnengevaren.”

Nederland voldoet deels aan de Europese regels. Die schrijven voor dat het begrotingstekort niet groter mag zijn dan 3 procent van het bbp. De staatsschuld mag niet meer dan 60 procent van het bbp bedragen.

Asielzoekers

Voor minister Lilianne Ploumen (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) is er ook een meevaller. Door de komst van minder asielzoekers is zij minder kwijt aan de opvang.

Uit haar begroting wordt de opvang in het eerste jaar betaald. Ploumen houdt door de lagere instroom dit en volgend jaar in totaal 460 miljoen euro over.

Dat geld wordt bijna volledig gebruikt om het tekort bij haar ministerie weg te werken. Wel gaat er 48 miljoen euro naar noodhulp. Dat bedrag is volledig bestemd voor een alliantie van Nederlandse hulporganisaties die helpt bij humanitaire rampen, de zogenoemde Dutch Relief Alliance.

De Kamer nam eerder deze maand een voorstel aan waarin Ploumen werd gevraagd 60 miljoen vrij te maken voor deze alliantie.

Lees meer over: Begrotingstekort

Kleiner begrotingstekort

Telegraaf 25.11.2016 Het gaat lekker met de inkomsten van het kabinet over dit jaar. Dankzij de aantrekkende economie, kent de begroting een plus van 4,3 miljard euro.

Daardoor loopt het begrotingstekort fors verder terug, naar 0,4 procent. Ook de lagere asielinstroom draagt bij aan de meevaller. Volgens minister Dijsselbloem (Financiën) zijn deze cijfers gunstig voor de staatsschuld. Hoe er met eventuele overschotten wordt omgegaan, komt pas aan bod in het voorjaar.

Deze extra inkomsten betekenen niet dat er ruimte is voor lastenverlichting, verklaarde premier Mark Rutte. De staatsschuld moet verder teruggebracht worden om toekomstige economische schokken te kunnen opvangen. „Het is niet zo dat opeens de zilvervloot is binnengevaren.”

Tekort verwacht

Op Prinsjesdag ging het kabinet er nog van uit dat het overheidstekort dit jaar zou uitkomen op 1,1 procent en volgend jaar op 0,5 procent. De nieuwe cijfers staan in de Najaarsnota die naar het parlement is gestuurd. De economische groei is een van de factoren die zorgt voor de hogere inkomsten.

„De cijfers zijn heel veel beter dan aanvankelijk verwacht”, aldus Dijsselbloem. Het is een tussenstand, voegde hij eraan toe. Volgende maand komt het Centraal Planbureau (CPB) met nieuwe ramingen. Van de extra inkomsten is grofweg 2 miljard afkomstig uit vennootschapsbelastingen, een miljard uit btw en een miljard uit inkomstenbelasting.

Meevaller

Voor minister Lilianne Ploumen (Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking) is er ook een meevaller. Door de komst van minder asielzoekers is zij minder kwijt aan de opvang. Uit haar begroting wordt de opvang in het eerste jaar betaald. Ploumen houdt door de lagere instroom dit en volgend jaar in totaal 460 miljoen euro over.

Dat geld wordt bijna volledig gebruikt om het tekort bij haar ministerie weg te werken. Wel gaat er 48 miljoen euro naar noodhulp. Dat bedrag is volledig bestemd voor een alliantie van Nederlandse hulporganisaties die helpt bij humanitaire rampen, de zogenoemde Dutch Relief Alliance. De Kamer nam eerder deze maand een voorstel aan waarin Ploumen werd gevraagd 60 miljoen vrij te maken voor deze alliantie.

ABN ziet sterkere groei Nederland

Telegraaf 22.11.2016 De Nederlandse economie groeit sneller dan verwacht, aldus ABN Amro. De bank heeft zijn vooruitblik voor dit jaar stevig verhoogd.

De bank ging voor 2016 eerder nog uit van 1,5% groei, dat wordt 2,1%. Voor het jaar erop zal de economie minder sterk groeien, maar nog altijd met 1,7%. Dat was 1,5% in de laatste vooruitblik van de bank. Voor 2018 kan Nederland met 1,9% aansterken.

Binnen Europa, dat volgens hoofdeconoom Han de Jong ‘doormoddert’, steekt Nederland redelijk af.

Schommelingen

China krijgt steun dankzij stimulering uit Peking. Hij waarschuwt bij voorspellingen voor een groot aantal politieke ontwikkelingen zoals het populisme van Trump in de VS, het Verenigd Koninkrijk met de Brexit-gesprekken, presidentsverkiezingen in Frankrijk en bijvoorbeeld het Italiaanse referendum, die alle de voorspellingen kunnen laten schommelen. ,,We staan aan de vooravond van een brave new world“, schrijft de hoofdeconoom.

Zo zal de Federal Reserve zijn rente verhogen en de ECB de beleidsrente naar verwachting nog laag houden, stelt De Jonge.

Grondstoffen

Voor de voorspelling is ook relevant dat de inflatie geleidelijk gaat oplopen.

Verbeterde grondstoffenprijzen laten de wereldeconomie volgens de econoom groeien, met de Braziliaanse en Russische economie als grootproducenten voorop.

Dijsselbloem geeft tegengas

Telegraaf 18.11.2016 De Europese Commissie moet zich in eerste plaats richten op het bewaken van de Europese begrotingsregels en niet landen adviseren meer te investeren. Dat heeft minister van Financiën Jeroen Dijsselbloem vrijdag gezegd.

Dijsselbloem werd gevraagd naar uitlatingen van de Europese Commissie. Die opperde eerder deze week dat landen die er economisch beter voorstaan meer zouden kunnen investeren in hun economie, ten bate van de gehele Europese economie. Hierbij werden Duitsland en Nederland als voorbeelden aangehaald.

Eurocommissaris voor Economische Zaken Pierre Moscovici zei woensdag dat de Commissie meer als de minister van Financiën van de eurozone wil optreden. De minister vindt het niet aan de Commissie om dergelijke aanbevelingen te doen. „Hij is ambitieus op het terrein waar hij geen zeggenschap heeft, en op het terrein waar hij wel zeggenschap heeft zou het iets ambitieuzer kunnen”, aldus Dijsselbloem over Moscovici.

Bestedingen consumenten groeien gestaag

Telegraaf 18.11.2016 Consumenten hebben in september 2016 0,9 procent meer uitgegeven dan in dezelfde maand een jaar eerder. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag. Ze gaven vooral meer uit aan diensten, zoals woninghuur, reizen met bus of trein, bezoek aan restaurant of kapper, en verzekeringen, aldus het statistiekbureau.

Uitgaven aan diensten, die concreet 1,6 procent hoger lagen dan een jaar eerder, maken ruim de helft van de totale binnenlandse consumptieve bestedingen uit.

Daarnaast werd er 0,8 procent meer aan voedings- en genotmiddelen besteed. Verder gaven consumenten 0,4 procent meer uit aan duurzame goederen. Vooral de uitgaven aan auto’s lagen hoger dan een jaar eerder, aldus het CBS.

Volgens de zogenoemde consumptieradar van het CBS zijn de omstandigheden voor de consumptie in november gunstiger dan in september.

ZIE OOK: 

Consumentenvertrouwen blijft positief

Nederlandse economie groeit voor tiende kwartaal op rij

VK 15.11.2016 Opnieuw is de Nederlandse economie gegroeid. In het derde kwartaal groeide de economie met 0,7 procent ten opzichte van een kwartaal eerder. Vergeleken met het derde kwartaal een jaar eerder groeide de economie met 2,4 procent.

Dit meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) dinsdag. Daarmee is de economie voor het tiende achtereenvolgende kwartaal gestegen. De economische uitdijing is vooral te danken aan de uitvoer en de consumptie van gezinnen. ‘Meer investeringen, meer consumptie en meer uitvoer’, luidt het persbericht.

Consumenten geven meer geld uit aan woningen. Ook besteden ze meer aan elektronica, horeca, recreatie en aan zorg. ‘Op een dipje in februari na is de stemming onder consumenten al bijna twee jaar positief.’ In oktober bereikte het consumentenvertrouwen het hoogste peil na augustus 2007.

In oktober bereikte het consumentenvertrouwen het hoogste peil na augustus 2007

Brexit

Meer Volkskrantverhalen over de economische trend

Hoewel de cijfers in Nederland hoopgevend zijn, waarschuwde het IMF onlangs voor al te veel optimisme:
Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) vreest een negatieve spiraal van lage groei en populistische beleidsmaatregelen.

De keuze van de Britten om uit de EU te stappen, zal bovendien de economische groei in Groot-Brittannië bijna halveren.

Intussen staat Nederland op positie 8 of 9 in de ‘welzijn-ranglijst’ (en dat moet beter). Lees hier vijf vragen over de ‘duurzame ontwikkelingsdoelen’

De consument lijkt zich afgaande op de CBS-cijfers nog weinig aan te trekken van de nieuwe onzekerheden in de wereld, zoals de Brexit. In de cijfers zijn uiteraard de invloed van de overwinning van Donald Trump bij de Amerikaanse presidentsverkiezingen niet verwerkt. Het is nog onzeker wat de gevolgen daarvan zijn voor de wereldhandel. De productie van de bouwnijverheid en de zakelijke dienstverlening groeide in het derde kwartaal het sterkst. Binnen de zakelijke dienstverlening beleeft de uitzendbranche gouden tijden.

Het totaal aantal banen is in het derde kwartaal van dit jaar met 26 duizend toegenomen. Ook steeg het aantal vacatures en nam de werkloosheid af. Een trend is de afname van banen voor zelfstandigen (8.000 minder). Het afgelopen jaar is het aantal zelfstandigenbanen zelfs met 1,7 procent afgenomen. Die afname zat vooral in de zorgsector. Nog steeds is eenvijfde van alle banen een zzp-baan.

De banengroei is vooral toe te schrijven aan uitzendkrachten. Bij uitzendbureaus nam het werk het afgelopen kwartaal toe met 16 duizend. In een jaar tijd was er een stijging van 9 procent. Verder doen op banengebied de handel en de horeca het goed en herstelt voor het eerst in jaren de werkgelegenheid in de bouw. Met drieduizend banen is de toename in die sector de grootste sinds 2008, het begin van de economische crisis.

Ook is het afgelopen kwartaal het aantal vaste banen iets gestegen, iets dat in het tweede kwartaal van dit jaar begon. Dit is een trendbreuk met de afgelopen jaren, waarin bedrijven vooral van hun vaste werknemers af probeerden af te komen.

Volg en lees meer over:  ECONOMIE  NEDERLAND

Export eurozone neemt toe

Economie groeit verder

De Nederlandse economie is in het derde kwartaal van dit jaar verder gegroeid. Vooral de export droeg daar aan bij.

Telegraaf 15.11.2016 De Nederlandse economie is in het derde kwartaal van dit jaar verder gegroeid, zo blijkt uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).

De economische groei kwam uit op 0,7% en is vooral toe te schrijven aan de uitvoer en consumptie. Het is het tiende kwartaal op rij dat er sprake is van groei.

,,We doen het veel beter dan de landen om ons heen”, zegt hoofdeconooom Peter Hein van Mulligen. ,,We zitten na drie kwartalen op een groei van 2,1% op jaarbasis en dat is een stuk hoger dan de voorspellingen van het Centraal Planbureau.”

GERELATEERDE ARTIKELEN;

LEES MEER OVER; BANEN VACATURES WERKGELEGENHEID EXPORT GROEIECONOMISCHEGROEI

Economie groeit, maar laagopgeleiden ‘merken er weinig van’

Trouw 15.11.2016 De economie blijft maar groeien. Waarschijnlijk met 2,4 procent dit jaar, meldt het CBS. Dat betekent een meevaller van bijna twee miljard euro voor het kabinet. Al is de vrees dat niet elke Nederlander dat meteen merkt.

De afgelopen tien jaar liepen mensen net wat langer in dezelfde spijkerbroek, stelden de aanschaf van een nieuwe televisie uit en aten net wat minder vaak een hapje buiten de deur. Daar is een einde aan gekomen. Vooral de elektronica, zoals computers en keukenapparatuur, vinden weer gretig aftrek. Deze consument die weer geld uitgeeft, ook aan dagjes uit en in de horeca, zorgt voor goed nieuws voor de economie.

Alweer tien kwartalen op rij groeit de economie, meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vanochtend. In vergelijking met het derde kwartaal van 2015 is er een sterke groei van wel 2,4 procent. Dat komt niet alleen door de burger die zijn portemonnee weer trekt, maar natuurlijk ook doordat het bedrijfsleven meer investeert. Met weer alle positieve gevolgen van dien.

Want hierdoor trekt de arbeidsmarkt aan. Er komen tienduizenden banen bij. Vooral in de bouw groeit de werkgelegenheid hard. De werkloosheid in Nederland is gedaald naar 5,9 procent. Er komen zelfs meer vaste banen, al neemt het aantal flexibele banen -zoals uitzendwerk, jaarcontractanten en oproepkrachten- nog altijd harder toe.

Ik vrees dat veel mensen nog niet merken dat het veel beter gaat, aldus Marieke Blom.

Opvallend is dat het aantal zelfstandigen is gedaald. “Een afname van zzp’ers is goed nieuws”, reageert Marieke Blom, hoofdeconoom bij ING Nederland. “Dat betekent dat mensen minder vaak verplicht zelfstandig moeten worden.” Denk bijvoorbeeld aan de zorgsector. Veel werknemers in de thuiszorg zijn ontslagen en gingen door als zelfstandige. Het aantal banen voor zzp’ers in de zorg neemt nu af, weet het CBS.

Het aantal vaste banen in de zorg blijft echter ook afnemen. Er zijn er afgelopen kwartaal weer vierduizend afgegaan, terwijl enkele jaren geleden nog werd voorspeld dat er een groot tekort aan verplegers en verzorgers zou zijn door de vergrijzing. In de werkelijkheid wordt heel veel opgevangen door familie. In vier jaar tijd is het aantal banen in de zorg met 88.000 afgenomen.

De toename van het aantal flexibele banen vindt Bas ter Weel, directeur SEO economisch onderzoek, geen fijne ontwikkeling. “Het doel van flexibilisering was om specialisten tijdelijk aan te kunnen nemen. Dat is in Nederland doorgeschoten. Dat vind ik wel zorgelijk.” In Nederland vindt de flexibilisering namelijk veel plaats bij lageropgeleiden. Blom: Daardoor daalde het inkomen vaak. Ik vrees dat veel mensen nog niet merken dat het veel beter gaat.”

Oplossingen

De econoom van ING adviseert het nieuwe kabinet daarom om oplossingen te zoeken voor laag opgeleide mensen. “Zorg ervoor dat zij zich kunnen herscholen, dat ze op latere leeftijd nog een opleiding kunnen volgen.” Daar voelt Ter Weel ook voor: “Op de arbeidsmarkt liggen grote problemen. Tijdens de crisis zijn veel veertigers en vijftigers ontslagen en zij moeten nu weer instromen op een andere baan. Veelal tegen een lager loon. Dat is een hard gelag voor deze mensen. Levenslang leren is een grote uitdaging voor de politiek.”

Verder bevindt het kabinet zich in een luxe positie. Door de snellere stijging dan verwacht, kan het kabinet straks in de najaarsnota al bijna twee miljard euro extra uitgeven. Minister Henk Kamp van economische zaken reageerde dan ook zeer tevreden: “Over de volle breedte blijft onze economie uitzonderlijk goed presteren. We groeien ruim twee keer zo hard als het Europese gemiddelde. We laten al 2,5 half jaar een solide en stevige groei zien.”

Economie groeit solide, werkloosheid daalt fors

RO 15.11.2016 De omvang van de Nederlandse economie is afgelopen kwartaal met 2,4% gegroeid ten opzichte van dezelfde periode een jaar eerder. Ten opzichte van het tweede kwartaal van 2016, is de economie met 0,7% gegroeid. Daarmee zit Nederland flink boven het gemiddelde van 0,3% in het Eurogebied. De groei is bovendien solide en breedgedragen. Solide, want de groei houdt voor het tiende kwartaal op rij aan, een periode van tweeënhalf jaar aaneengesloten groei. Breed gedragen, omdat de groei wordt gestoeld op zowel meer investeringen, meer binnenlandse consumptie als meer uitvoer.

© Hollandse Hoogte, foto: Flip Franssen

De effecten van deze groei op de arbeidsmarkt zijn voor steeds meer mensen duidelijker merkbaar. De afgelopen tweeënhalf jaar kwamen er 250 duizend banen bij. En dit herstel op de arbeidsmarkt zet steeds sneller door: afgelopen kwartaal daalde het aantal werklozen met 37 duizend, de grootste werkloosheidsdaling van de afgelopen tien jaar. Dit blijkt uit de vandaag door het CBS gepubliceerde cijfers over het derde kwartaal van 2016.

Minister Henk Kamp van Economische Zaken: “Over de volle breedte blijft onze economie uitzonderlijk goed presteren. We groeien ruim twee keer zo hard als het Europese gemiddelde en laten in een nog altijd onzekere internationale situatie, al tweeënhalf jaar een solide en stevige groei zien. Steeds meer bedrijven, ondernemers en burgers ervaren de kansen die deze groei met zich brengt. Vooral de sterke daling van de werkloosheid vind ik belangrijk. Dit betekent dat steeds meer mensen aan de slag gaan, werkervaring opdoen, hun talenten verder ontplooien en zo actief bijdragen aan onze welvaart.”

Toekomst met vertrouwen tegemoet zien

Kamp wijst er op dat ook naar de toekomst toe de signalen positief  zijn: het consumentenvertrouwen bevindt zich op het hoogste niveau in ruim 9 jaar en het producentenvertrouwen is sinds september 2014 onafgebroken positief. Dit vertrouwen leidt er mede toe dat consumenten in het derde kwartaal flink meer hebben besteed dan een jaar eerder en dat ook de investeringen aanzienlijk zijn gegroeid. Natuurlijk zijn er nog wel een aantal internationale onzekerheden die volgend jaar de economie kunnen beïnvloeden, zoals Brexit en de beleidsplannen van de nieuwe Amerikaanse president.

CO2-uitstoot ontkoppelt van economische groei

Naast de getallen over de economische groei, publiceerde het CBS vandaag ook cijfers over de CO2-uitstoot in Nederland. Hieruit bleek dat de CO2-uitstoot in Nederland in het afgelopen kwartaal 2,3% lager was dan in hetzelfde kwartaal een jaar eerder. Dit terwijl de economie in dezelfde periode met 2,4% groeide. Daarmee is er nu drie kwartalen op rij sprake van een CO2-uitstoot die afneemt terwijl er sprake is van economische groei. De ontkoppeling tussen economische groei en CO2-uitstoot zet daarmee krachtig door.

Inflatie bereikt met 0,4 procent hoogste niveau in half jaar

Trouw 10.11.2016  De Nederlandse inflatie is in oktober gestegen naar 0,4 procent. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vandaag. Dat is het hoogste niveau in ruim een halfjaar. In september waren goederen en diensten voor de consument nog 0,1 procent duurder dan een jaar eerder.

Duurdere autobrandstoffen verhoogden de inflatie vorige maand. ‘De prijzen van benzine en diesel zijn ruim een jaar niet zo hoog geweest’, zo merkte het statistiekbureau daarbij op. Ook de prijsontwikkeling van pakketreizen naar het buitenland en kleding had een opwaarts effect op de inflatie.

Omdat prijsontwikkelingen van energie en voeding sterk fluctueren en prijzen van alcohol en tabak vaak stijgen door belastingmaatregelen, wordt ook gekeken naar de inflatie zonder deze productgroepen. Volgens deze maatstaf steeg de inflatie vorige maand naar 0,6 procent. In september was dit 0,4 procent.

Op basis van de zogenoemde geharmoniseerde Europese meetmethode steeg de inflatie van min 0,1 procent in september naar 0,3 procent in oktober. De inflatie in de eurozone steeg naar 0,5 procent. Daarmee blijft de inflatie in Nederland onder het niveau van de eurozone, maar het verschil wordt kleiner.

Verwant nieuws;

Meer over Beursinformatie Geldkoersen Euro  Economie

Nederlandse rente trekt sprintje omhoog

Telegraaf 27.10.2016 Na in september nog even onder de 0% te zijn gedaald, tikte de rente op tienjarige Nederlandse staatsobligaties vandaag het hoogste niveau aan sinds juni van dit jaar bij een stand van 0,26%.

De  flinke stijging van de langlopende Nederlandse rente die ook in andere EU-landen zichtbaar is, werd in de hand gewerkt door beter dan verwachte cijfers over de Britse economie.

De opsteker uit het Verenigd Koninkrijk dat minder onder de gevolgen van de Brexit gebukt gaat dan gedacht, tempert de verwachting in de markt dat de Britse centrale bank de beleidsrente verder zal gaan verlagen.

Ook in de VS neemt de langlopende rente geleidelijk toe vanwege de inschatting dat de Amerikaanse centrale bank zeer waarschijnlijk in december het belangrijkste rentetarief gaat verhogen.

Vertrouwen consument op hoogste punt in 9 jaar, werkloosheid gedaald

VK 20.10.2016 De stemming onder Nederlandse consumenten is in oktober opnieuw verbeterd.Dat constateert het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. Het consumentenvertrouwen kwam uit op het hoogste punt in negen jaar.

Volgens het statistiekbureau steeg het consumentenvertrouwen met 4 punten, waarmee het uitkwam op 12. De indicator voor het vertrouwen bereikt hiermee de hoogste waarde sinds augustus 2007. Vooral de koopbereidheid neemt sterk toe. Verder oordelen consumenten iets positiever over het economisch klimaat.

Met 12 ligt het consumentenvertrouwen ruim boven het gemiddelde over de afgelopen twintig jaar (min 8). Het vertrouwen bereikte in april 2000 de hoogste stand ooit op 27. Het dieptepunt werd bereikt in februari 2013 op min 44.

Meer uitgaven

Het CBS meldde daarnaast dat consumenten in augustus 1 procent meer hebben uitgegeven dan in dezelfde maand een jaar eerder. Er werd vooral meer uitgegeven aan diensten, zoals woninghuur, reizen met de bus of trein of een bezoek aan een restaurant of kapper, aldus het statistiekbureau.

Uitgaven aan diensten, die concreet 1,6 procent hoger lagen dan een jaar eerder, maken ruim de helft van de totale binnenlandse consumptieve bestedingen uit, merkt het CBS daarbij op. Daarnaast werd 0,4 procent meer aan voedings- en genotmiddelen besteed en gaven consumenten 0,2 procent meer uit aan overige goederen zoals motorbrandstoffen.

Werkloosheid

Ook met de werkloosheid gaat het volgens het statistiekbureau de goede kant op: die is in september wederom verder gedaald, naar 5,7 procent van de beroepsbevolking.

De werkloosheid loopt nu al sinds april elke maand een beetje terug. In augustus bedroeg de werkloosheid nog 5,8 procent. Het aantal mensen dat werkloos thuiszat kwam in september uit op 510 duizend. Dat is het laagste aantal in vier jaar.

De verbetering in de werkloosheidcijfers komt vooral doordat steeds minder werkenden hun baan kwijtraken. Ook vinden de laatste tijd weer relatief veel 45-plussers een baan. Daarnaast zijn er meer vrouwen aan de slag gegaan en in de bouw zijn er veel banen bij gekomen.

Ten opzichte van een jaar geleden telt Nederland nu bijna 100 duizend werklozen minder. Het zijn er nog wel zo’n 200 duizend meer dan in augustus 2008, vlak voor het begin van de crisis. Ook de jeugdwerkloosheid is in september gedaald, naar 149 duizend. Deze bevindt zich nu al op het laagste punt in vijf jaar.

Volg en lees meer over:  ECONOMIE

Vertrouwen consument op hoogste punt sinds 2007

Trouw 20.10.2016 De stemming onder Nederlandse consumenten is in oktober opnieuw verbeterd. Het consumentenvertrouwen was sinds augustus 2007 niet meer zo hoog. Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag.

Volgens het statistiekbureau steeg het consumentenvertrouwen 4 punten, waarmee het uitkwam op 12. De indicator voor het vertrouwen bereikt hiermee de hoogste waarde na augustus 2007. Vooral de koopbereidheid neemt sterk toe. Verder oordelen consumenten iets positiever over het economisch klimaat.

Met 12 ligt het consumentenvertrouwen ruim boven het gemiddelde over de afgelopen twintig jaar (min 8). Het vertrouwen bereikte in april 2000 de hoogste stand ooit op 27. Het dieptepunt werd bereikt in februari 2013 op min 44.

Meer uitgaven

Het CBS meldde ook dat concumenten in augustus 1 procent meer uitgaven dan in dezelfde maand een jaar eerder. Er werd vooral meer uitgegeven aan diensten, zoals woninghuur, reizen met de bus of trein of een bezoek aan een restaurant of kapper, aldus het statistiekbureau.

Uitgaven aan diensten, die concreet 1,6 procent hoger lagen dan een jaar eerder, maken ruim de helft van de totale binnenlandse consumptieve bestedingen uit, merkt het CBS daarbij op. Daarnaast werd 0,4 procent meer aan voedings- en genotmiddelen besteed en gaven consumenten 0,2 procent meer uit aan overige goederen zoals motorbrandstoffen.

Vertrouwen consument op hoogste punt in jaren

Telegraaf 20.10.2016 De stemming onder Nederlandse consumenten is in oktober opnieuw verbeterd. Dat constateerde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) donderdag. De consumentenvertrouwen kwam uit op het hoogste punt in ruim negen jaar.

Volgens het statistiekbureau steeg het consumentenvertrouwen 4 punten, waarmee het uitkwam op 12. De indicator voor het vertrouwen bereikt hiermee de hoogste waarde na augustus 2007. Vooral de koopbereidheid neemt sterk toe. Verder oordelen consumenten iets positiever over het economisch klimaat.

Met 12 ligt het consumentenvertrouwen ruim boven het gemiddelde over de afgelopen twintig jaar (min 8). Het vertrouwen bereikte in april 2000 de hoogste stand ooit op 27. Het dieptepunt werd bereikt in februari 2013 op min 44.

LEES MEER OVER; CONSUMENTENVERTROUWEN CBS NEDERLAND

Nederland geeft 300 miljoen minder aan Europese Commissie

AD 19.10.2016 Nederland hoeft dit jaar 300 miljoen euro minder aan Brussel over te maken dan de eerder begrote 7,6 miljard. Dat maakte minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën vandaag bekend.

De verlaging van de afdracht komt mede doordat de Europese Commissie nu minder geld nodig heeft dan gepland. Brussel geeft dit jaar onder meer 7 miljard euro minder uit aan hulp voor achtergebleven regio’s in de Europese Unie. Sommige projecten zijn vrijwel afgerond, andere lopen vertraging op.

Het kan zijn dat er de komende jaren weer meer geld nodig is. Dan kan er van Nederland weer een extra bijdrage worden verlangd. Een woordvoerder van Financiën sluit dergelijke ,,correcties de andere kant op” niet uit als vertraagde projecten alsnog worden uitgevoerd.

Nederland betaalt €300 mln minder aan Brussel

Telegraaf 19.10.2016 Nederland hoeft dit jaar 300 miljoen euro minder aan Brussel over te maken dan de eerder begrote 7,6 miljard. Dat komt omdat de Europese Commissie nu minder geld nodig heeft dan gepland. Minister Jeroen Dijsselbloem van Financiën maakte de verlaging van de afdracht woensdag bekend.

Brussel geeft dit jaar onder meer 7 miljard euro minder uit aan hulp voor achtergebleven regio’s in de Europese Unie. Sommige projecten zijn vrijwel afgerond, andere lopen vertraging op.

Het kan zijn dat er de komende jaren weer meer geld nodig is. Dan kan er van Nederland weer een extra bijdrage worden verlangd. Een woordvoerder van Financiën sluit dergelijke “correcties de andere kant op” niet uit als vertraagde projecten alsnog worden uitgevoerd.

Economie verbetert verder

Telegraaf 14.10.2016  Het economisch beeld in Nederland is deze maand verder verbeterd. Dat meldde het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vrijdag op basis van zijn eigen conjunctuurbarometer.

Alle indicatoren waarmee het CBS de stand van de economie bepaalt, doen het momenteel beter dan hun langjarig gemiddelde. Zo is het vertrouwen onder consumenten en producenten verder gegroeid en nemen de investeringen, consumptie en export toe. Verder daalt de werkloosheid nog altijd en is het aantal faillissementen volgens de meest recente cijfers gedaald naar het laagste niveau van de afgelopen acht jaar.

LEES MEER OVER; CBS NEDERLAND FAILLISSEMENTEN ECONOMIE

Rekening EU anders verdeeld: Nederland krijgt eenmalig 2,7 miljard terug

Europese contributie gaat omlaag

VK 13.10.2016 Nederland krijgt volgend jaar eenmalig 2,7 miljard euro terug van de Europese Unie. Dat is het gevolg van de nieuwe financiering van de EU die vorige maand definitief door de lidstaten is goedgekeurd. Vanaf 2017 leidt de nieuwe systematiek tot een structurele korting van 1,1 miljard per jaar, schrijft minister Dijsselbloem van Financiën aan de Tweede Kamer.

Ook Duitsland profiteert van de veranderde afdrachtmethode, blijkt uit berekeningen van de Europese Commissie. Berlijn kan 3 miljard euro tegemoet zien.

Voor andere lidstaten pakt de systematiek nadelig uit. Zo moet Frankrijk eenmalig 600 miljoen extra in de EU-begroting storten, Italië 900 miljoen en België – dat in een zoektocht naar bezuinigingen op de rand van een kabinetscrisis balanceert – krijg een naheffing van 500 miljoen.

De Britten kunnen dat geld goed gebruiken om de kosten van de Brexit mee te dekken

De Commissie benadrukt dat de Europese regeringsleiders zelf de financieringswijze van de EU hebben aangepast. Er gaat niet meer geld naar de Unie, wel wordt de rekening anders verdeeld. Om de financiële pijn voor sommige landen te verzachten, wordt tegelijk met de aanslag vanwege de nieuwe contributiewijze, geld teruggegeven uit de begroting dat dit jaar niet nodig zal zijn. Zonder deze compensatie zou Frankrijk 1,6 miljard hebben moeten betalen, Italië 1,2 miljard en België 600 miljoen.

Voor Groot-Brittannië, dat heeft aangekondigd de EU te willen verlaten, pakt de compensatie zelfs erg ruim uit: Londen krijgt nu 1,5 miljard euro van Brussel terug terwijl het anders 800 miljoen had moeten bijbetalen. De Britten kunnen dat geld goed gebruiken om de kosten van de Brexit mee te dekken. Volgens de Financial Times kan de rekening van de scheiding oplopen tot 20 miljard euro.

Lees ook:

De Europese Unie kan haar miljarden veel zinvoller en efficiënter besteden, stelt Alex Brenninkmeijer, het Nederlandse lid van de Europese Rekenkamer. Hoe? Door simpel de vraag te stellen: is het doel wel nuttig waaraan het geld wordt besteed?

De meevaller voor Nederland volgt op twee jaar (in 2014 en 2015) van Brusselse naheffingen van bij elkaar ruim 1 miljard euro. Daarover ontstond destijds tumult in Den Haag, de nabetaling kwam als een verrassing. De Kamer sprak schande, maar Dijsselbloem betaalde toch, zij het gespreid over twee jaar. De naheffing vloeide voort uit een technische nacalculatie (gebaseerd op meer accurate informatie) van het bruto binnenlands product van Nederland. Dat bleek hoger dan geraamd. Omdat de afdracht aan de EU mede is gebaseerd op hetgeen een land verdient, ging die bijdrage ook omhoog.

Dat Nederland nu geld terugkrijgt, komt door het financieringssysteem waarover de lidstaten in 2014 een akkoord bereikten. Het kabinet bedong in dat gevecht een korting op de Europese contributie, goed voor zo’n 1,1 miljard per jaar. De ratificatie van dat nieuwe contributiestelsel werd pas op 19 september voltooid. Daarom krijgt Nederland volgend jaar het teveel betaalde over 2014-2016 terug: 2,7 miljard.

Minister Dijsselbloem © ANP

Brenninkmeijer noemt deze stilstand ‘volstrekt deprimerend’

Dit keer zijn alle lidstaten ruim van tevoren geïnformeerd over de veranderingen in hun EU-bijdrage. De Commissie wil een herhaling van de rel in 2014 – toen naast Nederland ook Groot-Brittannië zwaar verzet aantekende – voorkomen.

De financiering en besteding van het EU-budget stuit elk jaar op forse kritiek. Vandaag presenteert de Europese Rekenkamer haar jaarverslag over de EU-uitgaven in 2015. Ruim 5 miljard euro is volgens de Rekenkamer niet conform de regels besteed. Het foutenprecentage in de uitgaven (3,8 procent) daalt niet wezenlijk sinds 2009.

Het Nederlandse Rekenkamerlid Brenninkmeijer noemt deze stilstand ‘volstrekt deprimerend’. De controle door de Rekenkamer is volgens hem weinig doeltreffend.

Volg en lees meer over:  EUROPESE UNIE   EUROPESE COMMISSIE  ECONOMIE  NEDERLAND

Den Haag krijgt 2,7 miljard euro uit Brussel

Trouw 12.10.2016  Nederland krijgt begin volgend jaar bijna 2,7 miljard euro uit Brussel terug. Dat is het gevolg van een nieuw zogeheten Eigen Middelen Besluit (EMB) dat net in werking is getreden. Daardoor valt de afdracht aan de EU voor Den Haag gunstiger uit.

Dat heeft het ministerie van Financiën woensdagavond bevestigd nadat Alex Brenninkmeijer, het Nederlandse lid van de Europese Rekenkamer, in Brussel over het ‘goede nieuwtje” had gesproken. Het bedrag zit al verwerkt in de ontwerp-begroting van 2017 die dezer dagen in Brussel wordt ingeleverd, aldus een woordvoerder van Financiën.

De 2,7 miljard is een correctie met terugwerkende kracht over de jaren 2014, 2015 en 2016. Structureel gaat Nederland tot 2020 900 miljoen euro per jaar minder betalen. Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) heeft de Kamer begin deze maand per brief op de hoogte gesteld van de ‘meevaller’ die al sinds 2014 in de pijplijn zat.

Nieuwe berekeningsmethode
De EU-landen bereikten in 2014 een akkoord over de herziening van de berekeningsmethode voor de nationale afdrachten. Maar pas vorige maand hebben alle landen het geratificeerd en trad het EMB in werking.

De afdrachten worden berekend op grond van douanerechten, btw en de grootte van het binnenlandse bruto product (bbp). Duitsland krijgt 3,3 miljard euro terug.

Voor sommige landen valt de herberekening echter ongunstig uit. Italië en Frankrijk moeten elk 1,5 miljard euro betalen, België 600 miljoen. Het Verenigd Koninkrijk mag 1,1 miljard euro naar Brussel overmaken.

De EU-contributie wordt altijd achteraf herberekend en kan steeds verschillen. Eind 2015 kreeg Dijsselbloem te horen dat Nederland een ‘naheffing’ van 446 miljoen euro aan Brussel moest betalen.

Nederland krijgt 2,7 miljard euro terug uit Brussel.

NU 12.10.2016 Nederland krijgt begin volgend jaar bijna 2,7 miljard euro uit Brussel terug. Dat is het gevolg van een nieuw zogeheten Eigen Middelen Besluit (EMB) dat net in werking is getreden. Daardoor valt de afdracht aan de EU voor Den Haag gunstiger uit.

Dat heeft het ministerie van Financiën woensdagavond bevestigd nadat Alex Brenninkmeijer, het Nederlandse lid van de Europese Rekenkamer, in Brussel over het “goede nieuwtje” had gesproken.

Het bedrag zit al verwerkt in de ontwerp-begroting van 2017 die dezer dagen in Brussel wordt ingeleverd, aldus een woordvoerder van Financiën.

De 2,7 miljard is een correctie met terugwerkende kracht over de jaren 2014, 2015 en 2016. Structureel gaat Nederland tot 2020 900 miljoen euro minder betalen. Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) heeft de Kamer begin deze maand per brief op de hoogte gesteld van de meevaller die al sinds 2014 in de pijplijn zat.

Akkoord

De EU-landen bereikten in 2014 een akkoord over de herziening van de berekeningsmethode voor de nationale afdrachten. Maar pas vorige maand hebben alle landen het geratificeerd en trad het EMB in werking.

De afdrachten worden berekend op grond van douanerechten, btw en de grootte van het binnenlandse bruto product (bbp). Duitsland krijgt 3,3 miljard euro terug.

Voor sommige landen valt de herberekening echter ongunstig uit. Italië en Frankrijk moeten elk 1,5 miljard euro betalen, België 600 miljoen. Het Verenigd Koninkrijk mag 1,1 miljard euro naar Brussel overmaken.

Lees meer over: Europa

Nederland nog steeds kwetsbaar voor crisis: we sparen en lenen te veel

VK 12.10.2016 Nederland blijft onverminderd kwetsbaar voor een crisis. Opeenvolgende kabinetten hebben die financiële instabiliteit in veel gevallen juist bevorderd.

Die alarmerende conclusie trekt de Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid (WRR) in een woensdag gepubliceerd rapport.

Het adviesorgaan waarschuwt dat burgers zich acht jaar na de bankencrisis niet veilig mogen wanen. ‘De onrust in het financiële systeem blijft de komende tien jaar’, voorspelde hoogleraar ondernemingsfinanciering en WRR-lid Arnoud Boot bij de presentatie van het rapport in Den Haag. Dat kan tot nieuwe crises en kostbare bankenreddingen leiden. Hij wees in het bijzonder op de onrust rond Deutsche Bank de afgelopen weken.

De Nederlandse financiële sector is nog altijd ‘topzwaar’

Ondanks hervormingen is de Nederlandse financiële sector nog altijd ‘topzwaar’, constateren de onderzoekers. Dit in weerwil van de indruk bij het grote publiek. Dat zag het aantal banen in de financiële dienstverlening tussen 2008 en 2014 met ruim 10 procent krimpen. Sindsdien hebben Rabobank, ABN Amro en ING nieuwe massaontslagen aangekondigd. Het Nederlandse ‘financiële waterhoofd’, zoals critici het ooit noemden, lijkt daarmee verleden tijd.

Niets is minder waar, stelt de WRR. Zo zijn de bezittingen van de banken ruim vier keer zo groot als de totale Nederlandse economie. Het resultaat is dat er ‘nog steeds sprake is van een financiële dominantie in de samenleving en een daarmee samenhangende kortzichtigheid’.

Opvallend is dat de adviesraad niet alleen de financiële wereld als boosdoener aanwijst. Ook de overheid treft blaam. Diens sociaaleconomische en fiscale beleid heeft volgens econoom Boot ‘in de volle breedte bijgedragen aan de ontsporingen van de financiële sector’.

Medeverantwoordelijk

De wereldwijde schuldenlast is opgelopen tot 135.000 miljard euro

Het kabinet en zijn voorgangers zijn medeverantwoordelijk voor het feit dat huishoudens, het MKB en semi-overheidsinstellingen de afgelopen jaren dieper in het rood zijn komen te staan. Zo is de Nederlandse hypotheekschuld gegroeid naar 646 miljard euro. Dat is meer dan de 550 miljard op het hoogtepunt van de huizenbubbel, in 2007. De WRR noemt ook de invoering van het leenstelsel door Rutte II. Dat ‘zorgt ervoor dat jongeren zich al vroeg in de schulden moeten steken’.

Daarmee volgt Nederland een mondiale trend. Vorige week maakte het Internationaal Monetair Fonds bekend dat huishoudens, bedrijven en overheden dieper in de schulden zitten dan ooit. De wereldwijde schuldenlast is opgelopen tot het astronomische bedrag van 135.000 miljard euro.

Grote schuldige in Nederland is volgens de WRR het belastingstelsel. Dat stimuleert schulden. Zo profiteren huishoudens, ondanks inperkingen, nog altijd volop van de hypotheekrenteaftrek. Bedrijven mogen hun rentelasten deels aftrekken van de winst, waardoor zij minder belasting betalen. Dat maakt het aantrekkelijker om nieuwe schulden aan te gaan dan eigen vermogen op te bouwen.

Tegenwoordig is het in Nederland: wie spaart, wordt bestraft

‘Vroeger gold: wie spaart die heeft wat’, zegt voorzitter Maurice Limmen van vakcentrale CNV in een reactie. ‘Tegenwoordig is het in Nederland: wie spaart, wordt bestraft.’

Tegenover de hoge particuliere schulden staan enorme vermogens. De pensioenpotten zijn aangezwollen tot 1373 miljard euro. Dat is bijna een verdubbeling ten opzichte van crisisjaar 2008.

De WRR ziet daarin desondanks geen reden tot juichen. De hoge verplichte pensioenbesparingen maken Nederland financieel instabieler. Dat komt door de strikte regels rond dekkingsgraden en de rekenrente. Een daling van, bijvoorbeeld, de aandelenkoersen heeft daardoor direct gevolgen voor pensioenpremies en -uitkeringen. Anders gezegd: zodra de financiële markten hoesten, is Nederland verkouden.

Lobby

De oplossing ligt in meer ‘financiële weerbaarheid’

De oplossing ligt wat de WRR betreft in meer ‘financiële weerbaarheid’. Zo stelt zij een radicale ingreep in het belastingstelsel voor om te zorgen dat schulden niet langer fiscaal aangemoedigd worden. In navolging van DNB wil de WRR ook dat huishoudens minder kunnen lenen voor hun huis. Dat is tegen het zere been van Bouwend Nederland. Voorzitter en oud-minister Maxime Verhagen hekelde een dag eerder de ‘te strenge’ hypotheekregels. Als het aan de bouwbedrijven ligt, mogen lagere inkomens, tweeverdieners en hoogopgeleiden zich juist dieper in de schulden steken.

Een ander controversiële maatregel waar de WRR voor pleit, is dat banken meer reserves moeten aanhouden. De Europese banken voeren daar al maanden een felle lobby tegen. Minister Dijsselbloem, die het rapport in ontvang nam, leek hier dinsdag begrip voor te tonen. ‘Ik ben er niet voor dat de kapitaalratio voor alle Europese banken omhoog moet’, zei hij bij een EU-overleg in Luxemburg.

Werkgeversvoorzitter Hans de Boer is faliekant tegen. ‘Wij als ondernemers zijn als de dood dat deze plannen de financiering van hypotheken en bedrijven zal beknotten. Dan kan de broze groei zomaar omslaan in krimp’, stelt hij in een reactie op het WRR rapport.

Hoe financieel weerbaar is Nederland?

Het zou veel beter zijn als huiseigenaren meer eigen vermogen inleggen

De huizenbezitters

Wat we wilden: nooit weer zo’n huizenbubbel.

Wat er sinds 2008 gebeurde: de totale hypotheekschuld is opgelopen tot 646 miljard euro.

De oplossing (volgens de WRR): Doe eindelijk iets aan de ‘schuldenbias’ in ons belastingstelsel. Die stimuleert huizenkopers om zoveel mogelijk geld te lenen. Als individuele huiseigenaar hoef je daarin natuurlijk niet mee te gaan. Je kunt een kleinere hypotheek nastreven door goedkoper te wonen – in de Verenigde Staten bestaat al zoiets als een ‘tiny house movement’. Maar cynisch bekeken ben je dan een dief van de eigen portemonnee.

Het zou veel beter zijn voor de financiële stabiliteit van Nederland als huiseigenaren meer eigen vermogen inleggen. In omliggende landen als Duitsland is dat al gebruikelijk. Het kabinet heeft daartoe de nodige maatregelen genomen. Zo kunnen nieuwe huizenkopers geen aflossingsvrije hypotheek meer afsluiten. Ook wordt de hypotheekrenteaftrek voor de hoogste inkomens voorzichtig ingeperkt.

Als het aan de WRR ligt, gaat de regering daarin nog veel verder. Ook wil zij nadenken over alternatieven als een ‘bouwspaarfaciliteit’. Jongeren kunnen dan tijdelijk minder pensioen opbouwen om geld opzij te zetten voor hun eigen huis. Tenslotte is dat ook een investering in de oude dag.

Als de koersen stijgen of dalen, heeft dat direct gevolgen voor de dekkingsgraad van een pensioenfonds

De pensioenfondsen

Wat we wilden: minder afhankelijkheid van financiële markten.

Wat er gebeurde: het totale belegde pensioenvermogen is opgelopen tot het recordbedrag van 1373 miljard euro.

De oplossing: De gigantische pensioenspaarpotten, in combinatie met strikte regels rond rekenrente en dekkingsgraden, maken Nederland veel te afhankelijk van de grillen van de financiële markten. Dat werkt zo. Als de koersen stijgen of dalen, heeft dat direct gevolgen voor de dekkingsgraad van een pensioenfonds. Zoals de WRR schrijft: ‘min of meer dagelijks moet bepaald worden of er “genoeg” geld in de gemeenschappelijke pot zit’. Is dat langere tijd niet het geval, dan moeten de pensioenpremies verhoogd worden. Of er wordt gekort op de pensioenuitkeringen.

Dat zorgt voor veel onzekerheid bij zowel werkenden als gepensioneerden. Zij hebben last van de kortademigheid van de financiële markten. De WRR wil daarom dat pensioenfondsen beleggen met een langere horizon.

Dat heeft twee voordelen. Het maakt Nederlanders minder afhankelijk van korte termijnschommelingen op de financiële markten. En het draagt bij aan het toekomstige verdienvermogen van de Nederlandse economie – wat uiteindelijk de beste garantie is voor een goed pensioen. Zo’n omslag kan prima samengaan met plannen die al rondzingen in Den Haag om de pensioenpotten persoonlijker te maken. Jong spaart dan niet langer voor oud.

Verklein de speelruimte voor semi-publieke instellingen

De semi-overheid

Wat we wilden: geen schandalen meer.

Wat er gebeurde: Onderwijsinstellingen, zoals het ROC Leiden, hebben zich verslikt in vastgoedprojecten. Ziekenhuizen, universiteiten en woningbouwcorporaties nemen (forse) risico’s met derivaten.

De oplossing: Verklein de speelruimte voor semi-publieke instellingen. Dat zou een trendbreuk zijn. Als gevolg van de verzelfstandiging hebben onderwijsinstellingen, ziekenhuizen en woningbouwcorporaties de afgelopen twintig jaar steeds grotere financiële verantwoordelijkheden gekregen. Vroeger droeg de rijksoverheid zorg voor hun vastgoed. Tegenwoordig moeten zij daar zelf mee aan de slag. Met als gevolg dat zij verzeild zijn geraakt in een voor hen onbekende financiële wereld.

Grote vastgoedprojecten zijn voor de meeste organisaties geen dagelijkse kost. Ze kunnen bovendien zeer complex zijn. Ongelukken op de loer. De instelling, schrijft de WRR, ‘is overgeleverd aan financiële partijen en projectontwikkelaars’. Voer daarom een verplichte, externe toetsing van investeringen en contracten in. Het moet peperdure debacles – zoals het derivatendrama bij Vestia, of de twee nieuwe megagebouwen die het ROC Leiden neerzette – in de toekomst voorkomen.

Volg en lees meer over:  ECONOMIE  NEDERLAND

Meevaller: Nederland krijgt 2,7 miljard euro terug van EU

Elsevier 12.10.2016 Een meevaller die de aandacht is ontglipt: de Nederlandse staatskas kan rekenen op een teruggave van 2,7 miljard euro van de Europese Unie. Het is het gevolg van een nieuw rekensysteem, dat vorige maand in werking is getreden.

Dat meldt Alex Brenninkmeijer van de Europese Rekenkamer woensdag aan een groep journalisten in Brussel. Het stond eerder deze maand ook al in een brief van het Ministerie van Financiën aan de Tweede Kamer.

Nieuw rekenmodel

De terugbetaling is het gevolg van de inwerkingtreding van het ‘Eigen Middelen Besluit’ (EMB). De herberekening komt uit een non paper van juli 2015 van de Europese Commissie, en beslaat nu met terugwerkende kracht de jaren 2014, 2015 en 2016.

Omdat Roemenië het besluit vorige maand als laatste ratificeerde, is het deze maand officieel in werking getreden. De herberekening komt vooral door een verandering in btw-afdracht.

De EU-begroting wordt opgebouwd uit 12 procent douanerechten, 20 procent komt uit btw en de rest wordt bepaald op basis van de grootte van het bbp. De afdrachtsystematiek is ‘heel ingewikkeld’, aldus Brenninkmeijer.

Overzicht

Nederland heeft in totaal dus 2,7 miljard euro te veel afgedragen aan de EU. Dat bedrag wordt waarschijnlijk in januari 2017 gestort. Ook Duitsland kan rekenen op een teruggave: 3,3 miljard euro in totaal.

Er zijn ook landen die juist te weinig afdroegen en daardoor nu extra moeten betalen:

  • Italië moet de EU 1,5 miljard euro betalen
  • Frankrijk 1,5 miljard euro
  • Groot-Brittannië moet 1,1 miljard betalen
  • En België 600 miljoen euro.

In de komende jaren kan het bedrag dat moet worden betaald dan wel teruggevorderd nog veranderen, omdat deze berekeningen altijd met terugwerkende kracht worden toegepast.

Elif Isitman (1987) is sinds oktober 2014 online redacteur bij Elsevier.

Tags: Alex Brenninkmeijer EU Europese Rekenkamer miljarden staatskas

Dijsselbloem blijft bij noodzaak bezuinigingen in crisistijd

NU 05.10.2016 Minister Jeroen Dijsselbloem (Financiën) blijft erbij dat de bezuinigingen die in de nasleep van de financiële crisis en de eurocrisis sinds 2012 zijn doorgevoerd, het beste waren voor de Nederlandse economie.

“Als je niets had gedaan, dan was het begrotingstekort opgelopen en hadden we onze triple A-rating waarschijnlijk niet teruggekregen”, zegt Dijsselbloem woensdag in de Tweede Kamer tijdens een debat over de begroting van volgend jaar.

De maatregelen waren nodig om het vertrouwen van consumenten en investeerders terug te winnen, aldus de bewindsman.

Te veel

Met name oppositiepartijen SP en PVV verwijten de regering dat er in crisistijd te veel is bezuinigd. Dat gaat ten koste van economische groei en zorgt ervoor dat de werkloosheid minder snel afneemt. Onder meer de ING en het Internationaal Monetair Fonds (IMF) wijzen op het gevaar van te rigoureus snijden in de overheidsuitgaven in economisch zware tijden.

“Bezuinigen in crisistijd is olie op het vuur gooien”, zegt PVV-Kamerlid Tony van Dijck. 

De SP wijst erop dat Dijsselbloem zichzelf tegenspreekt. In de afgelopen kabinetsperiode zijn namelijk de btw en het eigen risico verhoogd. “Moest dat het vertrouwen dan terugbrengen?”, vraagt Merkies aan Dijsselbloem.

Daarbij zijn de leenkosten voor de regering volgens de SP’er niet omhooggeschoten toen Nederland het even zonder de hoogste kredietwaardigheid moest doen. “Kom daar niet mee aanzetten”, zegt Merkies.

Van Dijck noemt de maatregelen van Dijsselbloem dom en zegt dat die zijn ingegeven uit angst voor Brusselse begrotingsregels. “Wees mans genoeg om nu te zeggen: we namen de verkeerde afslag.”

Tussenuit piepen

Dijsselbloem wil daar niets van weten. “De PVV piepte er tussenuit tijdens de bezinigingsonderhandelingen in het kabinet Rutte I. Het land stond er verschrikkelijk voor.”

Het kabinet met de VVD en het CDA, met gedoogsteun vanuit de Kamer van de PVV, viel in april 2012. Er werd vervolgens een akkoord gesloten tussen de VVD, CDA, D66, GroenLinks en ChristenUnie voor de begroting van 2013.

Bovendien stelde de PVV zelf ook bezuinigingen voor in 2012, benadrukt Dijsselbloem. “Kom niet aanzetten dat het op orde brengen van de begroting verkeerde beleidsmaatregelen waren. De wijsheden van de PVV achteraf, daar kopen we niets voor.”

Hij geeft wel toe dat de economische groei nu wel hoger was geweest als er vooral was geïnvesteerd, maar de nadelen wegen volgens hem niet op tegen de voordelen.

“Het tekort en de schuld zouden zijn opgelopen, hervormingen waren niet doorgevoerd en structurele problemen zouden blijven bestaan. Dan zouden we nu een debat voeren over welke maatregelen er nog komen waardoor investeringen en uitgaven worden uitgesteld.”

Zie ook: Dijsselbloem: ‘Illusie dat economie ooit weer 3,5 procent per jaar groeit’

Lees meer over: Jeroen Dijsselbloem

‘Nederlandse staatsschuld blijft afnemen’

NU 05.10.2016 De Nederlandse staatsschuld en het overheidstekort blijven de komende jaren naar verwachting slinken, waardoor de schuld in 2019 weer voldoet aan de Europese begrotingsregels.

Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) verwacht dat de staatsschuld van Nederland volgend jaar daalt van 63,5 naar 61,8 procent van het bruto binnenlands product (bbp), voorspelt het fonds in een woensdag gepubliceerd rapport.

Vervolgens wordt een verdere afname voorzien, tot 58,8 procent in 2019. Daarmee zou de schuld voor het eerst sinds 2010 lager zijn dan het in de Europese begrotingsregels vastgestelde maximum van 60 procent.

Verder loopt het tekort op de begroting volgens het IMF de komende jaren langzaam verder terug, totdat de uitgaven en inkomsten in 2020 volledig in balans zijn.

Voor 2021 wordt vervolgens een overschot van 0,2 procent voorzien, tegen een tekort van 0,7 procent volgend jaar. Daarmee is het fonds voorzichtiger dan het Centraal Planbureau, dat voor 2021 een plus van 0,9 procent heeft geraamd.

Lees meer over: Staatsschuld

Beloften over ontwikkelingshulp niet waargemaakt

Trouw 05.10.2016 De ‘modernisering’ van ontwikkelingssamenwerking heeft niet geleid tot effectievere besteding van hulpgeld. Het eerste kabinet Rutte sneed flink in de kosten en koppelde daaraan de belofte dat het beschikbare geld efficiënter zou worden ingezet. Die belofte werd niet waargemaakt.

Dat schrijft de interne evaluatiedienst van het ministerie van buitenlandse zaken (IOB) aan de Tweede Kamer. Omdat er over de bezuinigingen niet is overlegd met andere donorlanden, het departement discutabele beslissingen nam en grote haast had, liep Nederland ‘de kans mis om hulp écht effectiever te maken’.

Had Rutte I helemaal niet bezuinigd, berekende het IOB, dan hadden er nu in Afrika en Zuid-Amerika 30.000 klaslokalen extra kunnen staan en hadden er 12.000 levens gered kunnen worden.

Min 2 miljard
De Kamer vroeg al in 2012 om een evaluatie van de effecten van de bezuinigingen. Reden was dat het toen net aangetreden Rutte II besloot het ontwikkelingsbudget nog verder terug te brengen. De teller staat nu op een min van bijna 2 miljard euro.

© anp.

Verantwoordelijk staatssecretaris tijdens Rutte I, Ben Knapen.

De evaluatie richt zich op de ruim 800 miljoen euro die het eerste kabinet-Rutte – VVD, CDA, gedoogsteun van de PVV – van de ontwikkelingsbegroting schrapte in 2010. Hulp werd weinig efficiënt besteed, was het argument toen. Nederland had te veel partners, in te veel landen en richtte zich op alle mogelijke problemen.

Hulprelatie
Verantwoordelijk staatssecretaris Ben Knapen besloot dat Nederland met nog vijftien landen een ‘hulprelatie’ wilde; achttien landen zegde hij de wacht aan. Het idee: die vijftien kunnen we goed leren kennen, zodat we precies weten waar ons geld het best terechtkomt.

Vanwaar dat getal vijftien?, vraagt het IOB zich af. Het West-Afrikaanse Burkina Faso voldeed ruimschoots aan de criteria die Nederland aan zijn nieuwe hulprelaties stelde, maar het viel toch af. Terwijl Nederland er een van de hoofddonoren was. Als Nederland ‘vijftien’ had veranderd in ‘zestien’ had het zich de ‘moeilijke beslissing’ om Burkina Faso te schrappen kunnen besparen, aldus het IOB. En dat was wel zo efficiënt geweest: Nederland kende Burkina Faso al heel goed.

Nederland besloot ook om zich voortaan op vier onderwerpen te concentreren: water, voedselzekerheid, seksuele en reproductieve rechten – denk aan anticonceptie en moeder- en kindzorg – en veiligheid en recht. Ook hier was de aanname dat specialisatie efficiënt was. Ontwikkelingsklassiekers als onderwijs en gezondheidszorg vielen van de lijst.

Terwijl, schrijft de IOB, er overweldigend bewijs is dat moeder- en kindzorg vooral gebaat is bij een fatsoenlijk functionerend gezondheidssysteem. Dus wat is er efficiënt aan die keuze voor seksuele en reproductieve rechten ten koste van basisgezondheidszorg?

Eigen plan
Ook andere donoren besloten in die tijd gerichter te werk te gaan. Hadden Nederland, Denemarken, Zweden en Duitsland de taken en landen verdeeld, dan was die grotere efficiëntie reëel geweest, aldus het IOB. Maar Nederland stemde niet af. Het trok zijn eigen plan. Het nam nauwelijks lopende projecten van anderen over. Anderen waren niet bereid in het gat te springen dat Nederland achterliet.

Projecten zijn niet overgenomen, maar halverwege gestopt. Dat is onzorgvuldig omgaan met belastinggeld, aldus Joël Voordewind, ChristenUnie.

“Het IOB laat zien dat het ministerie te weinig tijd nam om uit te faseren en niet heeft geprobeerd om af te stemmen. Projecten zijn niet overgenomen, maar halverwege gestopt. Dat is onzorgvuldig omgaan met belastinggeld”, vindt Joël Voordewind, Kamerlid voor de ChristenUnie, die in 2012 om de evaluatie verzocht.

Meer doen met minder geld is wat staatssecretaris Knapen en huidig minister Ploumen beloven, aldus Voordewind, maar het IOB laat zien dat dat niet werkt. Zijn partij wil terug naar een hulpbudget van 0,7 procent van het bnp. Dat betekent dat er zo’n miljard bij moet.

Volgens de koepel van ontwikkelingsorganisaties Partos moet het hulpbudget omhoog met 500 miljoen euro.

Verwant nieuws;

‘100 miljoen extra voor Defensie’

Telegraaf 04.10.2016 De oppositiepartijen CDA en SGP willen dat er volgend jaar 100 miljoen euro extra naar Defensie gaat. Zij willen dat de begroting wordt aangepast.

CDA-Kamerlid Pieter Omtzigt zei dat dinsdag in de Tweede Kamer tijdens een debat over de begroting. Het geld moet komen van de kansspelbelasting. Regeringspartij VVD zei onlangs te streven naar fors meer geld voor Defensie, namelijk jaarlijkse verhogingen van een miljard euro.

De regering maakte op Prinsjesdag bekend dat Defensie volgend jaar 300 miljoen euro meer krijgt. Dat is voor de vijfde keer op rij extra geld. Eerder werd nog fors bezuinigd op de strijdkrachten.

Militaire vakbonden klagen dat het in 2017 niet om 300 miljoen meer gaat, maar feitelijk slechts om 197 miljoen.

IMF: Nederlandse economie groeit minder snel dan verwacht

Trouw 04.10.2016 De Nederlandse economie groeit volgend jaar waarschijnlijk duidelijk minder sterk dan eerder werd verwacht. Dat blijkt uit nieuwe ramingen die het Internationaal Monetair Fonds (IMF) vandaag heeft gepresenteerd.

Het fonds verwacht dat de groei van de Nederlandse economie dit jaar uitkomt op 1,7 procent en volgend jaar afzwakt naar 1,6 procent. Die ramingen komen overeen met de verwachtingen van het Centraal Planbureau, maar zijn minder optimistisch dan de vorige inschattingen van het IMF. In april werd namelijk nog een versnelling tot bijna 2 procent in 2017 voorspeld.

De nieuwe ramingen zijn ook minder positief over de werkloosheid, die minder sterk afneemt dan een halfjaar geleden werd verwacht. Het IMF voorziet nu een daling tot 6,5 procent van de beroepsbevolking in 2017, van 6,9 procent vorig jaar. Eerder werd een afname tot 6,2 procent voorspeld.

Stagnerende economie
Ook wereldwijd voorspelt het IMF historisch gezien matige groei van de internationale economie, van net iets meer dan 3 procent in 2016 en 2017. Dat “langzame en gebrekkige” herstel vormt volgens het fonds een gevaar op zich, omdat het de ideale voedingsbodem vormt voor politici die grenzen willen sluiten, zowel voor migranten als voor internationale handel.

De economische groei zit volgens het IMF acht jaar na de financiële crisis wereldwijd nog altijd vast in een lage versnelling, die tot steeds meer onvrede leidt. Daardoor groeit de wens om economieën af te schermen van het buitenland, wat de toch al matige vooruitzichten verder ondermijnt.

IMF ziet Nederlandse economie afkoelen

Telegraaf 04.10.2016 De groei van de Nederlandse economie vertraagt. Daarvoor waarschuwt het Internationaal Monetair Fonds (IMF) in de meest recente vooruitblik op de wereldeconomie.

Een open economie als die van Nederland is gevoelig voor de vertraging van de wereldhandel. Het IMF verwacht een lagere groei voor ons land. Groeide de economie vorig jaar nog 2%, dit jaar blijven we steken op 1,7%, volgend jaar is dat naar verwachting 1,6%.

De groeiverwachting is in lijn met de prognose van het Centraal Planbureau. Die kwam bij de meest recente verwachting in augustus uit op dezelfde percentages van het IMF.

Onzekerheid door Brexit

Dat was wel een verlaging ten opzichte van juni. Toen dacht het CPB dat onze economie volgend jaar 2,1% zou groeien. Maar de onzekerheid rond het Brexit-referendum heeft op korte termijn negatieve effecten op de consumptie, investeringen en wereldhandel.

Ook wereldwijd ziet het IMF dat de economie afkoelt. Het fonds waarschuwt voor groeiend protectionisme en populisme, dat de groei hindert.

Het IMF verwacht dat de wereldeconomie dit jaar 3,1% groeit, volgend jaar stijgt dat naar 3,4%. Die groeiversnelling is vooral te danken aan een verbetering van de groei in opkomende landen, waaronder Rusland en Brazilië. Beide ramingen liggen echter 0,1% lager dan bij de vooruitzichten van april.

Protectionisme neemt toe

De risico’s van die politieke onenigheid en protectionistisch beleid nemen volgens het fonds toe. Als voorbeeld wordt het Brexit-referendum genoemd. Hoe groot de gevolgen daarvan zijn, blijft onduidelijk zolang de handelsverdragen tussen de Britten en de EU nog niet bekend zijn.

Ook de harde verkiezingsstrijd in de VS laat zien dat het vraagvlak voor globalisering en vrije handel afbrokkelt. Maar je verschuilen achter de eigen grenzen is volgens het IMF niet het juiste antwoord op de groeiende inkomensongelijkheid en de lage economische groei.

Wereldhandel vertraagt

Het IMF maakt zich zorgen om de trage groei van de wereldhandel. Sinds 2012 nam de wereldhandel gemiddeld per jaar slechts 3% toe. Dat was de helft lager dan de gemiddelde groei in de drie decennia daarvoor.

Een sluitende verklaring daarvoor heeft het IMF niet. Een belangrijke factor is het trage tempo waarin de wereldeconomie groeit. Maar het fonds wijst ook naar een toename van protectionistische maatregelen en een lager tempo waarin landen akkoorden voor vrije handel sluiten.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

REKENKAMER: NIEMAND WEET WAT BEZUINIGINGEN OPLEVEREN

BB 04.10.2016 Het kabinet zou alsnog onderzoek moeten doen naar de financiële en maatschappelijke gevolgen van de belangrijkste bezuinigingen en lastenverzwaringen van de laatste jaren. Die oproep deed de Algemene Rekenkamer maandag.

Niet duidelijk
De overheidsfinanciën van Nederland zijn na jaren van bezuinigingen verbeterd, maar welke prijs betaalden burgers en bedrijven hiervoor? Dat is volgens het onafhankelijke orgaan dat de overheidsuitgaven controleert, niet duidelijk. De kabinetten-Rutte hebben namelijk nooit bijgehouden wat het effect van al die honderden maatregelen is geweest. ‘Zonder deze informatie kan het parlement bij een volgende economische crisis en verslechterende overheidsfinanciën niet afwegen of een aanpak zoals in de afgelopen jaren weer wenselijk is’, waarschuwde de Rekenkamer.

Niet meer evalueren
Minster Jeroen Dijsselbloem van Financiën liet in een reactie weten het met de Rekenkamer eens te zijn dat de effecten van beleid goed in beeld moeten zijn. Hij vindt het een goed idee om voortaan eerder gegevens te verzamelen. Maar de bewindsman voegde daaraan toe geen noodzaak te zien om nog meer te gaan evalueren. (ANP)

GERELATEERDE ARTIKELEN


Effecten bezuinigingen volgens Rekenkamer onduidelijk

NU 03.10.2016 Het is niet duidelijk wat de precieze gevolgen, opbrengsten en consequenties zijn van de bezuinigingen die tussen 2011 en 2016 door de overheid zijn doorgevoerd, meldt de Algemene Rekenkamer maandag.

Het kabinet zou daarom alsnog onderzoek moeten doen naar de financiële en maatschappelijke gevolgen van de belangrijkste bezuinigingen en lastenverzwaringen van de laatste jaren, aldus de Rekenkamer in het rapport.

Het is wel aannemelijk dat de in totaal 486 maatregelen die door de afgelopen drie kabinetten zijn uitgevoerd, hebben bijgedragen aan een verbetering van de overheidsfinanciën. Er waren 512 maatregelen aangekondigd.

Volgens het Centraal Planbureau (CPB) verbeterde het begrotingstekort van 4,3 procent van het bruto binnenlands product (bbp) in 2011 naar een tekort van 1,4 procent dit jaar. Ook de staatsschuld liep de afgelopen jaren gestaag terug.

Burgers

Maar welke prijs burgers en bedrijven bedrijven hiervoor betaalden is volgens het onafhankelijke orgaan dat de overheidsuitgaven controleert niet duidelijk.

De kabinetten-Rutte hebben nooit bijgehouden wat het effect van al die honderden maatregelen is geweest. “Zonder deze informatie kan het parlement bij een volgende economische crisis en verslechterende overheidsfinanciën niet afwegen of een aanpak zoals in de afgelopen jaren weer wenselijk is”, waarschuwt de Rekenkamer.

Dijsselbloem

Minster Jeroen Dijsselbloem van Financiën liet in een reactie weten het met de Rekenkamer eens te zijn dat de effecten van beleid goed in beeld moeten zijn. Hij vindt het een goed idee om voortaan eerder gegevens te verzamelen. Maar de bewindsman voegde daaraan toe geen noodzaak te zien om nog meer te gaan evalueren.

Volgens de Rekenkamer leveren de maatregelen door een mix van bezuinigingen en lastenverzwaringen en in beperktere mate intensiveringen en lastenverlichtingen structureel 47,4 miljard euro op. Er was voor 50,4 miljard euro aan maatregelen aangekondigd.

Lees meer over: Overheidsfinanciën Algemene Rekenkamer

Begrotingstekort is bijna weggewerkt

NU 27.09.2016 De inkt van de miljoenennota is nog maar nauwelijks droog of de eerste meevaller is al binnen. Minister Dijsselbloem van Financiën rekende voor 2016 nog op tekorten, maar de kans is groot dat er eind 2016 toch met zwarte inkt in het kasboek kan worden geschreven.

Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) in Trouw.

De jongste cijfers stemmen hoopvol. De Nederlandse overheid kreeg in de eerste helft van 2016 bijna 7 miljard euro meer binnen dan in dezelfde periode van 2015.

De aantrekkende economie is daarvan de oorzaak. Doordat meer mensen werk krijgen, worden er meer sociale premies in het nationale kasboek bijgeschreven. Doordat consumenten meer geld uitgeven, wordt er meer BTW afgedragen en door de toenemende winsten in het bedrijfsleven gaat er meer vennootschapsbelasting naar de schatkist.

De schuld is inmiddels gedaald naar 63,7 procent van het bruto binnenlands product (bbp). De norm in Europa is maximaal 60 procent.

Lees meer over: Begrotingstekort Jeroen Dijsselbloem

Overheidstekort daalt door hogere inkomsten

Trouw 23.09.2016 De overheid had in de eerste helft van 2016 bijna 7 miljard euro meer inkomsten dan een jaar eerder, terwijl de uitgaven bijna gelijk bleven. Het overheidstekort is verder gedaald tot 0,8 procent van het bruto binnenlands product (bbp). Dat meldt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) vandaag.

Het Centraal Planbureau (CPB) gaat voor heel 2016 uit van een overheidstekort van 1,1 procent. Dat zou nog steeds een daling betekenen ten opzichte van het tekort van 1,9 procent over heel 2015. Volgens Europese regels mag het overheidstekort niet hoger zijn dan 3 procent van het bbp, ofwel de totale omvang van de economie.

De stijging van de inkomsten van de overheid kwam voornamelijk door de ontvangen sociale premies. Ook de vennootschapsbelasting en btw brachten meer geld in het laatje. Daar stonden lagere aardgasbaten tegenover als gevolg van de verminderde productie in Groningen.

De staatsschuld kwam halverwege het jaar uit op 437 miljard euro. Dat is 63,7 procent van het bbp, 1,4 procentpunt minder dan eind 2015. De Europese norm staat op 60 procent. Dat de overheidsschuld ondanks het tekort met bijna 4 miljard euro daalde, is te danken aan opbrengsten uit financiële transacties, waaronder de beursgang van verzekeraar ASR.

Verder

Dit deed Rutte echt met uw portemonnee Elsevier 20.09.2016

KABINET WIL DIGITALE AANVALLEN OP OVERHEDEN AANPAKKEN BB 20.09.2016

GEMEENTEN: TOT 2021 EXTRA GELD VAN HET RIJK BB 20.09.2016

BZK: GEEN GAREN OP DE KLOS VOOR GEMEENTEN BB 20.09.2016

Prinsjesdag: kabinet wil oogsten, maar cijfers trekken prestatie in twijfel Elsevier 20.09.2016

Overzicht kabinetsplannen 2017 NU 20.09.2016

De belangrijkste punten uit de Miljoenennota VK 20.09.2016

De Miljoenennota in vijf speerpunten Trouw 20.09.2016

Door slim sleutelen sluit Rutte II af met enkel plusjes VK 20.09.2016

263 miljard erin, 264 miljard eruit: de Miljoenennota in beeld Trouw 20.09.2016

CPB ziet geen versnelling economische groei Telegraaf 20.09.2016

PvdA heeft zijn nivelleringsfeestje AD 20.09.2016

Nog één keer nivelleren Telegraaf 20.09.2016

Defensie: 200 miljoen extra Telegraaf 20.09.2016

‘Begroting niet volgens regels’ Telegraaf 20.09.2016

Den Haag hekelt ‘verborgen’ bezuiniging op onderwijs RTVWEST 20.09.2016

Wethouder Van Engelshoven boos over “verborgen bezuiniging” op onderwijs Den HaagFM 20.09.2016

Extra subsidie voor Letterkundig Museum en Museum Meermanno  Den HaagFM 20.09.2016

WETHOUDERS: ‘WEINIG AANDACHT VOOR GROTE STEDEN’ BB 20.09.2016

‘Begroting niet ambitieus genoeg’ Telegraaf 20.09.2016

Reacties op Miljoenennota: ademruimte, maar structurele hervormingen nodig VK 20.09.2016

Dijsselbloem vindt dat kabinet nog niet trots kan zijn op zichzelf NU 20.09.2016

’Negen op de tien krijgen het beter’ Telegraaf 20.09.2016

Begrotingen 2016 en 2017 vergeleken Telegraaf 20.09.2016

Miljoenennota 2017: Nederland staat er een stuk beter voor RO 20.09.2016

Laatste begroting Rutte II Telegraaf 20.09.2016

Kabinet: crisis is voorbij Telegraaf 20.09.2016

Consumenten besteden meer Telegraaf 20.09.2016

Consumentenvertrouwen stuk positiever Telegraaf 20.09.2016

Rutte II kan met beleid de echte zorgen niet te lijf Trouw 19.09.2016

Commentaar: Kabinet scoort bij het volk een mager zesje VK 20.09.2016

september 20, 2016 Posted by | 2e kamer, begroting, begroting 2017, bezuinigingen, derde dinsdag september, politiek, prinsjesdag, verkiezingen 2017, VVD-PvdA | , , , , , , , , , , , , , | 3 reacties

Terugblik Schurkenturken debat 2e kamer 13.09.2016

Schurkenturken

De Tweede Kamer debatteerde dinsdagmiddag 13.09.2016  over de betrekkingen met Turkije, de nasleep van de mislukte coup en de problematiek met de Nederturken. Het onderwerp zorgt voor verhitte discussies.

Elsevier.nl zette de belangrijkste uitspraken tijdens het debat op een rij;

‘Kuzu is lange arm van Erdogan’

Al snel botsten de VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra en de voorzitter van DENK Tunahan Kuzu met elkaar. Zijlstra benadrukte dat Kuzu aanwezig was bij een solidariteitsdemonstratie in Rotterdam, waar volgens hem ook aanhangers van Hamas, de Grijze Wolven en Hezbollah aanwezig waren. Zijlstra vroeg Kuzu expliciet om afstand te nemen van deze groeperingen, maar kreeg geen antwoord.

In plaats daarvan noemde Kuzu de VVD ‘quasi-fascistisch’, en zei hij te weigeren antwoord te geven op de ‘kolonialistisch-imperialistische vraag’ van Zijlstra, die hem er vervolgens van beschuldigde de lange arm van de Turkse president Recep Tayyip Erdogan te zijn.

‘De lange arm van Erdogan zit daar,’ zegt Kuzu later, wijzend naar premier Mark Rutte. ‘Hij belt met Erdogan’.

‘Pleurt-op-uitspraak is armoedig’

Verschillende politici uitten bovendien hun afkeur over eerdere opmerkingen van Rutte. Die haalde eerder tijdens zijns optreden bij het tv-programma Zomergasten uit naar Turks-Nederlandse jongeren die na de mislukte staatsgreep de straat opgingen en een NOS-verslaggever en cameraman lastigvielen. De jongeren schreeuwden onder meer ‘rot op’ tegen de cameraman en journalist. Na het bekijken van het fragment zei Rutte: ‘Ga zelf terug naar Turkije’, en ‘Pleurt op, zou ik in plat Haags zeggen’.

Lees ook; Woorden, maar geen daden: ‘Pleur op! Tuig! Gelul!’

Een ‘armoedige’ opmerking, vindt PvdA-fractievoorzitter Diederik Samsom. ‘De kritiek van Rutte schiet tekort, zonder dat we alle antwoorden paraat hebben,’ zegt hij.

Ook D66-leider Alexander Pechtold kan zich niet vinden in de opmerking. Rutte moet zich niet laten provoceren, zei hij tijdens het debat. ‘We moeten ervoor waken dat Nederlandse politici meegaan in de vloedgolf van onverdraagzaamheid,’ zei hij dinsdag.

De opmerking van Rutte is volgens PVV-leider Geert Wilders stoer, maar haalt niks uit. ‘De Turken lachen hem uit,’ zegt Wilders. CDA-leider Sybrand Buma zei eerder al dat hij vindt dat Rutte op zijn woorden moet letten. Volgens hem passen uitspraken als ‘tuig van de richel’ en ‘pleurt op’ niet bij zijn functie. Rutte moet het goede voorbeeld geven, vindt Buma.

‘Jammer dat coup mislukt is’

Wilders vindt het naar eigen zeggen jammer dat de coup in Turkije niet gelukt is. Erdogan is volgens hem zelf bezig met een eigen coup: ‘Erdogan is een gevaar met imperialistische dromen,’ zegt Wilders.

Buma is geschokt door Wilders’ opmerking dat hij het betreurt dat de coup niet is gelukt. ‘Had u liever een militair regime gehad?’ vraagt hij hem. Buma is volgens Wilders hypocriet, volgens hem was Buma namelijk ook blij geweest als Erdogan was afgezet.

‘Schurkenturken’

Wilders noemde vervolgens de volgers van Erdogan in Nederland die Nederlanders terroriseren ‘schurkenturken’, verwijzend naar onder meer de relschoppers in Zaandam.

‘Waar is het gezag? Is het tuig het gezag?’, vroeg Wilders zich af. Volgens hem verstoren de Erdogan-volgers de openbare orde in Nederland. Hij vraagt om een wetswijziging zodat de Turken in kwestie in het vervolg uitgezet kunnen worden.

‘Niet gek dat Turkse Nederlanders Erdogan aantrekkelijk vinden’

GroenLinks-leider Jesse Klaver zegt het niet raar te vinden dat Turkse Nederlanders zich aangetrokken voelen tot Erdogan, ‘als de Nederlandse premier  hen afwijst’. De pleurt-op-opmerking draagt daar niet aan bij, vindt Klaver.

  Volgen

Syp Wynia @sypwynia

Jesse Klaver doet een #Kuzu, tevens GroenLinkse klassieker: radicalisering of Erdoganisering door slachtofferschap https://twitter.com/LiseWitteman 13 september 2016

Ook vindt Klaver het onwenselijk als alle onderhandelingen met Turkije stopgezet zouden worden. Zijlstra zei daarover dat hij in principe tegen de toetreding van Turkije bij de EU is, maar dat je ook ‘pragmatisch moet zijn’. Vooral met het oog op de vluchtelingendeal met de EU, moet er met Turkije onderhandeld blijven worden, impliceert hij.

‘Nood breekt wet’

Kuzu vraagt de Kamer begrip op te brengen voor Turkije. ‘In het Nederlands is daar een mooi gezegde voor: nood breekt wet,’ zegt hij. De Kamer reageert hier fel op. ‘Houd eens op met dat ontzettende slachtoffergedrag,’ bijt Zijlstra hem toe. ‘Maak er wat van’.

Kuzu weigert bovendien na herhaaldelijk vragen door anderen om afstand te nemen van verschillende gewelddadige acties tegen aanhangers van de islamitische prediker Fethullah Gulen in Nederland. Het gaat om een ‘buitengewone toestand’, aldus de DENK-voorman. Vrijwel de hele Kamer valt over de opmerkingen van Kuzu. ‘Een triest stukje parlementaire geschiedenis’, noemt Samsom het.

D66-fractievoorzitter Alexander Pechtold zegt dat Kuzu liegt, omdat hij stelt dat de oppositie nog achter de maatregelen zou staan die de Turkse president Erdogan neemt. Kuzu vertikt het om ook maar een kritische opmerking te plaatsen over de situatie in Turkije, aldus Pechtold.

Het gedrag van Kuzu is een Nederlands parlementariër onwaardig, vindt SGP-afgevaardigde Kees van der Staaij. Meerdere Kamerleden trekken de loyaliteit van Kuzu in twijfel.

Turkije-rapporteur: Gülen waarschijnlijk achter coup

Europarlementariër (Turkije-rapporteur) Kati Piri (PvdA) vindt het aannemelijk dat aanhangers van de Turkse geestelijke Fethullah Gülen achter de mislukte staastgreep in Turkije zitten. Daarmee schaart ze zich achter het standpunt van de regering van Recep Tayyip Erdogan.

In een interview met HaberTürk, een krant die bekend staat als pro-Erdogan, zegt ze dat ze ‘persoonlijk geen enkele twijfel heeft dat mensen die verbonden zijn aan Gülen achter de couppoging zitten. De volgende vraag is: hoe groot is de organisatie? Werd deze poging gecoördineerd vanuit Pennsylvania (waar Gülen verblijft, red.)?’

Erdogan toont ‘geen genade’: nu is ook bedrijfsleven aan de beurt voor zuivering

Piri gelooft verhaal Turkse regering
Die stellige woorden neemt ze op Twitter deels terug, in reactie op vragen van Zaman Vandaag, de Nederlandse krant die dan weer op de hand is van Gülen. Ze schrijft dat ze ‘dat niet op die manier heeft gesteld. Wel gezegd: het is aannemelijk dat Gülen-aanhangers de coupplegers waren.’ Tegenover de NOS wijdt ze uit: ‘Ik heb daar natuurlijk geen bewijs voor, maar het lijkt me de meest logische verklaring.’

Daarmee schaart ze zich achter het standpunt van de Turkse president Erdogan, die de afgelopen weken een heksenjacht startte tegen aanhangers van Gülen. Tienduizenden rechters, academici, journalisten, militairen en leraren werden ontslagen, omdat ze vermeende banden hadden met de geestelijke.

Türkiye raportörü @KatiPiri @Haberturk ün haberini yalanladı. Bunu söylemedim dedi kendi twitter hesabı üzerinden. https://twitter.com/katipiri/status/776313268482740224 

@CeritTR 1.wel gezegd: aannemelijk dat Gülen-aanhangers coupplegers waren. Vraag blijft of t actie was v individuen of breder georganiseerd.

Nog geen sluitend bewijs tegen geestelijke
De Nederlandse regering, net als de Amerikaanse (waar Gülen momenteel in ballingschap verblijft), houdt vol dat er nog geen oordeel kan worden geveld over de schuldvraag. De Turkse regering heeft nog geen sluitende bewijzen geleverd aan Nederland, schreef de regering eerder deze week. Wel heeft het regime van Erdogan deze week officieel de uitlevering van Gülen aangevraagd bij de Amerikanen.

Gülen presenteert zijn stroming als een van tolerantie en dialoog tussen geloven, liefde en verdraagzaamheid. Zijn volgelingen wordt in het Westen niets in de weg gelegd. Onder meer via scholen wordt zijn gedachtegoed in Nederland verspreid.

zie ook: Wat als Gülen niet zo onschuldig is als hij zich voordoet?

Elif Isitman (1987) is sinds oktober 2014 online redacteur bij Elsevier.

Tags: Coup DENK Geert Wilders Grijze Wolven Halbe Zijlstra Hamas

erdogan

In gesprek over Erdogan: is hij zowel briljant als onmogelijk?

Samen met de Franse journalist Nicolas Cheviron schreef Jean-Francois Pérouse een biografie over de Turkse president Recep Tayyip Erdogan . Esther Koeckhoven ging in gesprek met hen. ‘We kunnen niet zeggen of hij een goede leider is of niet.’

Een ding is duidelijk als je met de Franse auteurs van de biografie Erdoğan. De nieuwe vader van Turkije (2016) in gesprek gaat. Ze hopen met hun boek het optreden van de leider in Turkse context te plaatsen.

Erdogans voetballoopbaan

‘Het gaat niet alleen om Erdogans macht te begrijpen. De omstandigheden in het land waardoor hij zo’n groot regeringsleider heeft kunnen worden, zijn ook belangrijk. De oorlog in Syrië speelt eveneens mee,’ zegt geograaf en auteur Jean-Francois Pérouse tegen Elsevier. Samen met de Franse journalist Nicolas Cheviron schreef hij een biografie over de omstreden Turkse president Recep Tayyip Erdogan.

In het boek komt niet alleen zijn politieke carrière van de afgelopen tien jaar aan bod, maar ook zijn jeugd, voetballoopbaan en zijn eerste politieke jaren, als voorman van de jeugdafdeling van de islamitische Partij van Nationale Redding, de MSP.

Evolutie in Turkije

De auteurs proberen de macht van Erdogan te beschrijven zonder de westerse mening te laten doordringen. ‘We willen Erdogan begrijpen zonder de invloed van de vooroordelen die er nu over hem zijn,’ vertelt Cheviron. Pérouse vult aan: ‘Erdogan is kenmerkend voor de evolutie in zijn land, zowel op sociaal als economisch-politiek gebied.’

Maar op weg naar het bereiken van zijn doel – de nieuwe vader van de Turken worden – werd zijn charisma minder. De auteurs concluderen in hun boek dat hij steeds minder ‘vriendelijk’, steeds minder ‘bewonderenswaardig’ werd, of om het gemeenzaam te zeggen, steeds ‘onmogelijker’.De twee kenden elkaar al langere tijd door hun leven en werk in Turkije. Pérouse koos bewust voor de samenwerking met een journalist: ‘Het was moeilijk voor mij om toegankelijk te schrijven om een groter publiek te bereiken. Uitgevers houden niet van de academische stijl.’ Pérouse vond Erdogan zo’n tien jaar geleden al interessant. ‘Hij was een uitzonderlijk persoon in Europa, mede door zijn charisma. Hij trok mijn interesse.’

Mislukte staatsgreep

Of Erdogan moet worden geprezen als leider, daar laten de twee zich niet over uit. ‘We kunnen niet zeggen of hij een goede leider is of niet, maar we kunnen er wel over discussiëren,’ zegt Cheviron hierover. In de biografie laten ze hun mening meer doorschemeren. Zo beschouwen de auteurs de mislukte staatsgreep van 15 juli vorig jaar als gouden kans voor Erdogan, waarmee hij zijn macht kon versterken.

Tijdens een bijeenkomst afgelopen maandag in De Balie in Amsterdam gaven de Fransen hun mening over de situatie in Turkije en Erdogan. Zo kwam het referendum op 16 april ter sprake. Daarin mogen de Turken kiezen of zij een presidentieel stelsel willen. Op de vraag uit het publiek of Erdoğan het referendum ook kan verliezen, zegt Pérouse volmondig ‘nee’. De Franse geoloog betwijfelt of het referendum wordt gehouden. ‘Als Erdogan denkt dat hij misschien niet kan winnen, dan zal het referendum niet doorgaan.’

Als de Turkse president het referendum wint, kan hij tot 2029 zijn land regeren. Een man in de zaal, die zelf aangaf achter Erdogan te staan, vroeg de schrijvers waar zij Erdogan plaatsen in vergelijking met andere wereldleiders. Volgens de jonge man uit het publiek staat de Turkse leider op nummer één. Cheviron en Pérouse konden hier geen direct antwoord op geven en daarom sloot Pérouse de avond af met de woorden dat hij Erdogan en politiek intellectueel vindt.

Volgens de Fransen heeft hij die briljant gegrepen en is hij objectief gezien de nieuwe vader van de Turken.

Hij is voortaan de held van de democratie die hij zo graag wilde zijn, de evenknie van Adnan Menderes. Een Menderes die niet zou worden opgehangen, op het nippertje gered door zíjn trouwe volk. Hij is voortaan, in zijn land en voor zijn door de beproeving van de staatsgreep opnieuw geformatteerde volk, de held van de democratie die hij zo graag wilde zijn, de evenknie van Adnan Menderes. Een Menderes die niet zou worden opgehangen, op het nippertje gered door zijn trouwe volk.

Menderes was Turks politicus en premier van 1950 tot 1960. Hij werd na een militaire staatsgreep geëxecuteerd.

Is Erdogan een strateeg?

Tijdens het schrijfproces liepen de schrijvers tegen een groot misverstand aan. ‘Europeanen denken dat er altijd een duidelijke strategie is, dat elke leider een ideologie heeft,’ zegt Pérouse. ‘Maar Erdogan had helemaal geen agenda toen hij begon. En ook nu heeft hij geen strategie.’ Veel westerse media zijn het niet met hen eens; hij wordt gezien als een politiek strateeg die alles naar zijn hand weet te zetten. ‘Hij is meer bezig met nieuwe technieken, dan met de ideologie van de partij,’ zegt Nicolas Cheviron.

Voor de biografie zijn veel Turkse media als bronnen gebruikt. Hiervoor hebben de auteurs bewust gekozen zodat ondervraagden geen tegenstand konden bieden. Interviews geven namelijk weinig toegevoegde waarde aan de geschreven bronnen, vinden ze. ‘Veel Turkse mediaberichten zijn gepolariseerd, maar er zijn ook berichten van critici. Om balans te vinden tussen deze twee uitersten vergeleken we de meningen en controleerden we de feiten,’ zegt Cheviron.

De rol van Europa

De auteurs hebben een duidelijke mening over de verhouding tussen Europa en Turkije. Pérouse noemt de situatie in Turkije kritiek. ‘Op economisch gebied, en de onzekerheden worden aangewakkerd door gewelddadige ontwikkelingen in het land. Ik hoop dat de situatie snel beter wordt en dat Europa haar verantwoordelijkheid neemt om Turkije te helpen een beter land te worden.’

Cheviron voegt daaraan toe: ‘Er zijn na de coup veel Turkse journalisten opgepakt, en de Europese Unie deed hier vrijwel niks aan. Turkije zit in het proces om toe te treden tot de EU, maar er wordt niks gedaan om de Turkse burgers te beschermen. Geen hulp door nutteloze overnames of afwijzing, maar door een positieve positie in te nemen om Turkije naar een betere koers te helpen.’

Verder;

Knoops: komst Turkse minister tegenhouden kan leiden tot diplomatieke rel  VK 04.03.2017

Knoops: weren Turkse minister wordt lastig  VK 04.03.2017

Het dringt eindelijk door hoe ridicuul die Turkse campagne is  Elsevier 04.03.2017

Kabinet ‘onderzoekt’ of deze Turkse minister kan worden gestopt  Elsevier 04.03.2017

Rutte: ‘Zeer ongemakkelijk gevoel als Turkse minister campagne komt voeren’   AD 04.03.2017

Rutte vindt uitspraken Turkse minister onacceptabel  Telegraaf 04.03.2017

Onderzoek naar verbod Turkse campagne in Nederland   AD 04.03.2017

Kabinet bestudeert weren Turkse campagne  Telegraaf 04.03.2017

‘Nederland kan campagne voerende Turkse politici niet tegenhouden’  NU 04.03.2017

‘NL kan ons niet tegenhouden’  Telegraaf 04.03.2017

Ook Nederland wil geen Turkse campagne Trouw 03.03.2017

Opgepakte journalist ’Duitse agent’  Telegraaf 03.03.2017

Turkse minister naar Rotterdam  Telegraaf 03.03.2017

Ministers in gesprek Telegraaf 03.03.2017

Toch praatje Turkse minister  Telegraaf 03.03.2017

Turkije: Duits spreekverbod voor ministers ‘fascistische praktijk’  AD 03.03.2017

Den Haag zit niet te wachten op komst Turkse minister zo vlak voor de verkiezingen  VK 03.03.2017

Ook Nederland wil geen Turkse campagne Trouw 03.03.2017

Kabinet vindt campagne Turkse minister in Rotterdam ‘ongewenst’ NU 03.03.2017

Kabinet wil geen pro-Erdogan-campagne: ‘Minister ongewenst’  Elsevier 03.03.2017

Buitenlandse Zaken: Turkse campagne in Nederland ongewenst  AD 03.03.2017

Turkse campagne: ‘Werken we niet aan mee’  AD 03.03.3027

Turkse ministers met ‘pro-Erdogan-campagne’ niet welkom in Duitse steden  VK 03.03.2017

Duitse stad ontvangt bommelding na schrappen optreden Turkse minister  AD 03.03.2017

Turkije roept Duitse ambassadeur op matje na weigeringen toespraken NU 02.03.2017

Ambassadeur op matje Turkije  Telegraaf 02.03.2017