Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

De nog veel langere arm van Erdogan in IS-gebied, Syrië, Irak en verder !! – deel 12 – de nasleep

Hoger beroep

De Rechtbank in Den Haag bepaalde maandag 11.11.2019 dat de Nederlandse staat zich moet inspannen om 56 kinderen uit kampen in Syrië terug te halen.

Het Kabinet gaat echter in hoger beroep tegen de uitspraak die Nederland verplicht zich maximaal in te spannen om de 56 IS-kinderen van Nederlandse IS-reizigers terug te halen. Dat schrijven minister Ferdinand Grapperhaus (Justitie en Veiligheid, CDA) en Stef Blok (Buitenlandse Zaken, VVD) dinsdag 12.11.2019 in een brief aan de Tweede Kamer.

De rechtbank in Den Haag bepaalde maandag 11.11.2019 dat de Nederlandse staat een inspanningsverplichting heeft binnen veertien dagen de kinderen van vrouwen die naar IS-gebied in Syrië of Irak zijn gereisd, terug te halen. Ook als er beroep zou worden ingesteld. Deze verplichting geldt niet voor de vrouwen zelf. Het kort geding was aangespannen door 23 vrouwen die naar Syrië of Irak waren afgereisd, die samen 56 kinderen hebben.

Het standpunt van het kabinet is nog altijd dat IS-strijders in de regio berecht moeten worden. Vooral VVD en CDA blijven tegen terugkeer. Wat de kinderen betreft moet het kabinet dat beleid aanpassen, vind de rechter in Den Haag. De meeste kinderen zijn nog onder de twaalf jaar oud en hebben allemaal de Nederlandse nationaliteit.

Uitspraak rechter in Nederland

Ze leven in een acute noodsituatie, onder erbarmelijke omstandigheden. Nederland moet binnen twee weken er daarom alles aan doen om 56 IS-kinderen terug te halen, zo oordeelde de rechter maandag 11.11.2019 in een kort geding.

Hoe nu verder?

AD 15.11.2019

Hoe groot is de kans dat de kinderen over twee weken in Nederland zijn?

Niet heel groot. Met name omdat er nog tal van zaken opgelost moeten worden voordat de kinderen daadwerkelijk teruggehaald kunnen worden. Zo is het kort geding aangespannen door 23 IS-vrouwen. Zij willen ook gerepatrieerd worden. Dat maakt de zaak aanzienlijk complexer. Nederland hoeft de vrouwen namelijk niet terug te halen, zo oordeelde de voorzieningenrechter. “Zij zijn welbewust naar Syrië of Irak gegaan om zich aan te sluiten bij IS, een terroristische organisatie”.

AD 06.12.2019

Het vonnis van de rechter:

‘Er is sprake van een ernstige en acute noodsituatie’

Volgens de advocaten van de vrouwen willen de Koerdische milities de kinderen alleen niet scheiden van hun moeders. Als dat klopt, moet Nederland ook pogen de vrouwen terug te halen, aldus de rechter. Dat druist in tegen het kabinetsbeleid. Het kabinet wil dat Nederlandse IS’ers in de regio zelf berecht worden. Daardoor lijkt de zaak enkel in een stroomversnelling te kunnen komen als de Koerdische milities óf het kabinet op korte termijn radicaal wijzigt van standpunt.

Hoe verloopt het terughalen in de praktijk?

De kinderen moeten, eventueel met hun moeders, worden opgehaald uit overvolle detentiekampen in het noordoosten van Syrië. Volgens de Nederlandse Staat is dat onveilig gebied, waar Nederland geen zeggenschap heeft. Om die reden wil Nederland enkel IS’ers repatriëren als ze zich hebben gemeld bij een Nederlandse ambassade of consulaat.

De Amerikanen hebben aangeboden te helpen met de repatriëring van Nederlanders in de Syrische kampen. Een hulpverzoek neerleggen bij de VS zou onder de “inspanningsverplichting” kunnen vallen die door de rechter aan de Staat is opgelegd. Hoogleraar staats- en bestuursrecht Jon Schilder, verbonden aan de Vrije Universiteit Amsterdam, benadrukt dat die term juridisch alleen niet heel streng is. “Er is geen resultaatverplichting. Daarom is er bijvoorbeeld ook geen dwangsom opgelegd.”

Telegraaf 26.11.2019

Verder benadrukt de rechter dat Nederland geen “substantiële veiligheidsrisico’s” hoeft te nemen bij het terughalen. De inspanningsverplichting is op die manier breed te interpreteren en het is volgens Schilder moeilijk te controleren of Nederland zich voldoende heeft ingespannen de kinderen terug te halen. “De rechter zal zich daar niet snel aan willen branden, omdat hij niet op de stoel van de politiek wil zitten.”

AD 23.11.2019

AD 23.11.2019

Is de uitspraak definitief?

Nee. De Staat kan net als in soortgelijke zaken in België en Duitsland nog in hoger beroep. De uitspraak verdeelt de politiek. Als het aan de VVD ligt wordt er hoe dan ook doorgeprocedeerd en het CDA noemt de uitspraak “risicovol”, terwijl hun coalitiepartners D66 en ChristenUnie juist tevreden reageren. Premier Rutte liet enkel weten de uitspraak “te bestuderen”.

AD 22.11.2019

‘Volstrekt unieke zaak’

“Volstrekt uniek”, zegt hoogleraar staats- en bestuursrecht Jon Schilder, verbonden aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Volgens hem zal het verloop van de zaak belangrijk zijn voor soortgelijke zaken in de toekomst. “Mensen vroegen me vooraf ook wat ik verwachtte van de uitspraak. Ik had werkelijk geen idee. Er is geen precedent.”

Nederland haalde eerder al wel twee weeskinderen van IS’ers terug uit het noordoosten van Syrië. Maar dat was met hulp van Frankrijk en daarbij waren verder geen volwassenen IS’ers bij betrokken. In Duitsland en België oordeelden rechters eerder ook al dat IS-kinderen opgehaald moeten worden, inclusief moeders. In beide landen is de Staat in hoger beroep gegaan.

Als er hoger beroep wordt aangetekend, is de kans sowieso klein dat de kinderen op korte termijn worden teruggehaald. “En als ze dan doorgaan tot de Hoge Raad ben je zo jaren verder”, zegt hoogleraar Schilder. Over het terughalen van IS’ers is veel discussie onder experts.

Turkije stuurt de IS-strijders terug

Turkije begon maandag 11.11.2019 met het terugsturen van opgepakte strijders van Islamitische Staat (IS) naar hun land van herkomst. Zo luidt althans het dreigement van de Turkse minister van Binnenlandse Zaken.

Wat betekent deze aankondiging voor Nederland?

Vijf vragen;

Komen polderjihadisten nu massaal terug?

Nee. Ten eerste is het nog afwachten of Turkije de daad bij het woord voert. Ten tweede leek de minister met name te doelen op IS-strijders die Turkije eerder heeft opgepakt in Noord-Syrië, tijdens de militaire operatie daar. Onbekend is of daar Nederlanders bij zitten.

Er zitten wel Nederlandse Syriëgangers in een Turkse cel, maar dat is slechts een handvol. Loes F. uit Geleen en Souad D. uit Franeker zijn twee jihadvrouwen die al langer in de cel zitten en terug willen. Ook Xaviera Rose-Claire S. uit Apeldoorn zit vast in Turkije. Ruim een week geleden meldden zich nog twee Nederlandse vrouwen bij de Nederlandse ambassade in Ankara, in de hoop terug te keren. In totaal gaat het om naar schatting een zevental Nederlandse jihadisten, onder wie ook twee of drie mannen.

Bekijk ook: 

Turkse minister: Turkije begint maandag met terugsturen IS’ers 

Terugsturen, hoe gaat dat?

Er zijn al eerder nederjihadisten overgevlogen uit Turkije naar Nederland. Reda N. en Oussama A. kwamen met een gewoon lijnvliegtuig, maar onder begeleiding van de marechaussee. Na aankomst op Schiphol werden ze aangehouden en afgevoerd naar de terroristenafdeling van de gevangenis in Vught.

En wat als hun paspoort is afgepakt?

Een van de twee dames die zich een week geleden meldden op de Nederlandse ambassade, heeft alleen nog maar de Marokkaanse nationaliteit. Dat betekent echter niet dat ze niet teruggestuurd kan worden naar Nederland. Wel dat ze, als ze is berecht en haar straf heeft uitgezeten, het land uit wordt gezet.

Wat voor straffen krijgen ze hier?

De straffen voor vrouwen komen neer op zo’n anderhalf tot twee jaar cel. Voor mannen, van wie de kans veel groter is dat ze hebben gevochten of zich schuldig hebben gemaakt aan gruwelen, is een jaar of zes de norm. Vorig jaar kreeg de Utrechtse strijder Oussama A. 7,5 jaar omdat hij had gesold met het lijk van een IS-slachtoffer. Zijn vriend Reda N. kwam er vanaf met 4,5 jaar omdat bij hem hard bewijs ontbreekt dat hij gruweldaden heeft begaan.

En hoeveel IS’ers zitten er nog aan te komen?

Voor Nederland is de flinke groep IS- vrouwen in de Koerdische kampen in Noord-Syrië van groter belang dan die nu al in een Turkse cel zitten. Het gaat om zo’n vijftien mannen en veertig vrouwen plus tegen de honderd kinderen met een Nederlandse link. Het kabinet staat onder steeds grotere druk om hen terug te halen naar Nederland. Maandag 18.11.2019 doet de kortgedingrechter daarover uitspraak.

Dossier terugkeer-is Elsevier

Dossier IS-terugkeerders NRC

lees: Uitspraak kort geding tegen de Staat namens 23 vrouwen en 56 kinderen 12.11.2019

Zie ook: De nog veel langere arm van Erdogan en verder nog meer !! – deel 11

Zie ook: Nieuwe hoop Kinderpardon versus Asielbeleid !!! ???

Zie ook: Verhoogde dreiging door aanslagen en extremisme – deel 16

Zie ook: Van Hoofddoekjes, Burka’s, kruizen en Boerkini’s – deel 11 – nasleep

Zie ook: Religie in de 21e eeuw

zie ook: IS versus Beeldenstorm 21e eeuw

Zie ook: De dreiging der Kruistochten in de 21e eeuw

Zie ook: Kabinet Rutte 3 – Nederland ook in de strijd tegen IS in Irak en verder – deel 8

Zie ook: Kabinet Rutte 2 en 3 – Nederland ook in de strijd tegen IS – deel 7

Zie ook: Terugblik Jason W. Hofstadgroep Laakse Antheunisstraat

Zie ook: Dreigen er terroristische acties van ISIS-activisten ook in Den Haag ??? deel 2

IS-vrouwen stappen naar hoogste rechter om terugkeer af te dwingen

NOS 06.12.2019 Nederlandse IS-vrouwen in Syrië stappen naar de Hoge Raad om terugkeer naar Nederland af te dwingen. Het is nog niet duidelijk wanneer de cassatiezaak dient. Advocaat André Seebregts hoopt op een spoedprocedure; in dat geval zou de zaak al volgende maand kunnen worden behandeld.

De rechtbank bepaalde eerder al dat de Nederlandse overheid zich moet inspannen om IS-kinderen terug te halen, mogelijk met de moeders. Maar het gerechtshof haalde later een streep door dat vonnis; het vindt dat de rechter niet op de stoel van de politiek moet gaan zitten.

Marteling

Advocaat Seebregts vraagt zich af of de politiek dit besluit in redelijkheid heeft genomen. Volgens hem lopen kinderen en hun moeders het risico om gemarteld te worden door het leger van president Assad. “Zijn troepen zitten rond de kampen en kunnen daar zo naar binnen”, zei hij in het NOS Radio 1 Journaal. “Troepen van Assad hebben eerder kinderen gemarteld en gedood.”

Een rechter kan in dit geval ingrijpen en de moeders en kinderen terughalen naar Nederland, aldus Seebregts.

Winter

Verder wijst de advocaat erop dat kinderen van IS-moeders dreigen te sterven nu het winter is. Vorige winter zijn volgens hem ook veel kinderen omgekomen door de kou.

Bekijk ook;

IS-vrouwen naar Hoge Raad om Staat te dwingen hen terug te halen

Telegraaf 06.12.2019 Nederlandse IS-vrouwen die verblijven in detentiekampen in Noord-Syrië hopen dat de Hoge Raad snel een besluit neemt over hun terugkeer naar Nederland. Hun advocaat André Seebregts stapt namens de 23 vrouwen en hun 56 kinderen naar de hoogste rechtbank, zo bevestigt de raadsman. De raad neemt normaliter ruim de tijd voor procedures, maar Seebregts denkt dat er al in januari een vonnis kan volgen.

„In uitzonderlijke gevallen kan het heel snel gaan. We spannen een kort geding aan omdat het buitengewoon dringend is.” Seebregts waarschuwt voor de komst van de troepen van de Syrische president Bashar al-Assad. „Kinderen dreigen gefolterd te worden en er is erg veel geweld van de zijde van andere vrouwen in het kamp. En de winter komt eraan; vorige winter zijn er veel kinderen gestorven.”

De rechtbank bepaalde in november dat de Staat binnen twee weken al het nodige moest doen om in ieder geval de kinderen te repatriëren. Voor de volwassenen bestaat die verplichting niet. De Staat ging in hoger beroep en kreeg gelijk. Het hof bepaalde dat de rechter niet op de stoel van de politiek mag gaan zitten.

Bekijk meer van; proces misdaad

 

Nederlandse IS vrouwen doen ultieme poging terugkeer met kinderen af te dwingen

AD 06.12.2019 Nederlandse IS vrouwen wenden zich tot de allerhoogste rechter om hun eigen terugkeer en die van hun kinderen naar ons land af te dwingen. In cassatie hopen hun advocaten aan te tonen dat de rechtbank het niet kan maken ze in detentiekampen in Syrië aan hun lot – en mogelijk martelingen – over te laten.

De advocaten denken dat de vrouwen kans maken door in cassatie te gaan en dringen aan op een snelle behandeling. Die vindt alleen bij uitzondering plaats, meestal duren procedures bij de Hoge Raad lang. Advocaat André Seebregts doet het woord: ,,Op zijn vroegst zou er dan in januari een uitspraak komen.”

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Kinderen staan op het punt te sterven, de winter komt er weer aan, aldus Advocaat André Seebregts.

Het is de laatste stap in het proces dat namens 23 bruiden van IS en hun 56 kinderen is aangespannen. In eerste instantie oordeelde de rechter twee weken na de zitting in het kort geding dat de kinderen moeten worden teruggehaald, desnoods door ook hun moeders mee te nemen.

Hoewel de vrouwen hun recht op hulp van de staat hebben verspeeld, moeten hun foute beslissingen de rechten van de kinderen niet in de weg staan, aldus de rechter. Nederland moet aangeboden hulp accepteren, maar hoeft geen eigen mensen in gevaar te brengen om de vrouwen hierheen te krijgen.

Hoger beroep

Een tweede rechter zette in hoger beroep vrijwel meteen een streep door die uitspraak. De rechtbank kan niet op de stoel van de politiek gaan zitten, zo oordeelde hij, precies zoals de staat had betoogd.

Maar daar valt volgens Seebregts veel op af te dingen. Hij en de andere advocaten betwisten vooral of Nederland ‘in redelijkheid tot beleid is gekomen’. ,,Kinderen staan op het punt te sterven, de winter komt er weer aan. President Assad komt dichterbij, wat betekent dat de vrouwen en kinderen gemarteld dreigen te worden. Een rechter kan ingrijpen bij een uitzicht op foltering.”

Marteling

Dat kan ook als marteling al heeft plaatsgevonden. In de zaak van de Nederlands-Pakistaanse terreurverdachte Sabir K. vroeg Amerika om uitlevering, nadat K. was teruggekeerd naar Nederland na marteling in een Pakistaans gevangenencomplex. Hardnekkige aanwijzingen dat Amerikaanse autoriteiten een rol hadden gespeeld bij de overdracht aan de Pakistaanse inlichtingendienst, wetende dat hij zou worden gefolterd, zorgde dat de rechter een streep zette door uitlevering.

,,Het is niet zo dat de politiek carte blanche heeft. Maar door deze uitspraak in het hoger beroep komt het daar wel heel dichtbij in de buurt’’, zegt Seebregts. Het ministerie van Justitie en Veiligheid wil niet reageren op de ontwikkeling, ‘omdat de zaak dan opnieuw onder de rechter is’,  laat een woordvoerder weten.

Advocaat André Seebregts, raadsman van de vrouwelijke Syriëgangers. © ANP

Assad: IS’ers in Koerdische kampen moeten door Syrië berecht worden

NU 27.11.2019 IS-strijders die momenteel vastzitten in de Koerdische gevangeniskampen in Syrië worden wat de Syrische president Bashar Al Assad betreft berecht in lokale rechtbanken die gespecialiseerd zijn in terrorismezaken. Dat zegt Al Assad woensdag tegenover het Franse weekblad Paris Match.

“Alle terroristen die zich bevinden in gebieden die onder controle staan van de Syrische staat zullen onderworpen worden aan de Syrische wet”, aldus de dictator.

Het is nog onduidelijk wat dat betekent voor het lot van de Europese IS-gangers in de Syrische kampen, onder wie 55 Nederlanders en 95 Nederlandse kinderen.

Onlangs won de Nederlandse staat het hoger beroep in de zaak die draaide om de verplichting om 19 Nederlandse vrouwen en 56 Nederlandse kinderen uit de Syrische kampen terug te halen.

Het gerechtshof in Den Haag stelde de Staat in het gelijk en vindt dat de Nederlandse staat niet gedwongen kan worden om de vrouwen en kinderen te repatriëren, omdat dat een politieke afweging is.

Kabinet wil banden met Al Assad niet aanhalen

Het huidige kabinetsbeleid houdt in dat Nederlandse uitreizigers niet actief worden opgehaald uit Syrië. Het kabinet vindt het gebied te gevaarlijk om Nederlandse diplomaten en militairen naartoe te sturen en ziet liever dat de Syriëgangers in Irak berecht worden.

Of dat ook zal gebeuren, valt te bezien. De Irakezen hebben in een eerder stadium aangegeven niets te voelen voor het verzoek. Intussen dreigen de Nederlanders die vastzitten in handen te komen van Al Assad.

Wat het CDA betreft is dat een reden om de diplomatieke banden met het regime van Al Assad te herstellen. Minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) zei in een interview met NU.nl echter dat een herstel van de relaties met Al Assad uitgesloten is, ook niet als Nederlandse IS’ers in handen van Al Assad vallen.

‘Koerden moeten controle Noord-Syrië overdragen aan Al Assad

Al Assad wordt in het vraaggesprek met Paris Match gevraagd naar de deal die hij heeft gesloten met de Koerdische strijdkrachten die tot voor kort met steun van de VS het noorden van Syrië controleerden.

De Koerden golden jarenlang als bondgenoten van de westerse coalitie in de strijd tegen IS. De duizenden IS’ers die zijn gevangengenomen, zijn vervolgens vastgezet in kampen die bewaakt worden door de Koerden. Naar schatting worden er meer dan tienduizend Syrische en Iraakse IS’ers en ongeveer tweeduizend buitenlandse IS’ers, onder wie ook Europeanen, vastgehouden in de Koerdische kampen.

Nadat de Amerikaanse president Donald Trump kort geleden de Amerikaanse troepen uit Syrië terugtrok en Turkije de aanval tegen de Koerden in Syrië inzette, wendden de Koerden zich tot Rusland en Al Assad voor bescherming die zij tot voor kort van de Amerikanen kregen. Wat Al Assad betreft komt de bescherming met een prijs: uiteindelijk zullen de Koerden de controle over het gebied in het noorden van Syrië moeten overdragen aan Al Assad, lichtte hij eerder toe.

Lees meer over: Syrië  Buitenland

In Syrië en Irak verblijven ongeveer 1400 IS-kinderen van wie minstens één ouder EU-burger is, zei EU-commissaris Julian King (Veiligheid) onlangs. Ⓒ ZUMAPRESS.com

EU-parlement: haal IS-kinderen terug

Telegraaf 26.11.2019 EU-landen moeten kinderen met hun nationaliteit uit de kampen in Noordoost-Syrië terughalen. Een grote meerderheid van het Europees Parlement (495 tegen 58) riep woensdag de 28 lidstaten daartoe op.

De EU zou daarbij een coördinerende rol moeten spelen. De oproep is onderdeel van een niet-bindende resolutie ter gelegenheid van de dertigste verjaardag van het VN-Verdrag voor de Rechten van het Kind.

Saskia Bricmont van de Europese Groenen hekelde het gebrek aan actie van de EU-landen. Volgens haar zitten enkele honderden Europese ’jihadistenkinderen’, van wie de meesten jonger dan 5 jaar, onder erbarmelijke omstandigheden in kampen in het noordoosten van Syrië. In sommige gevallen worden hulporganisaties die kinderen willen repatriëren door hun overheid tegengewerkt, stelt zij.

Bekijk ook: 

Hof: Staat hoeft ’IS-kinderen’ niet terug te halen 

Bekijk ook: 

Terughalen IS-kinderen geen uitgemaakte zaak 

Risico’s

In Syrië en Irak verblijven ongeveer 1400 IS-kinderen van wie minstens één ouder EU-burger is, zei EU-commissaris Julian King (Veiligheid) onlangs. Hij verwelkomde het besluit van sommige lidstaten om kinderen terug te halen en wees erop dat de Europese Commissie behulpzaam kan zijn. De Nederlandse regering wil vanwege de risico’s geen kinderen van IS-strijders terughalen. Volgens de AIVD verblijven 90 kinderen met een Nederlandse link in Syrisch-Koerdische kampen of detentie.

Bekijk ook: 

Turkije spreekt jihad-vrouwen Loes en Souad vrij 

Bekijk ook: 

Misplaatste empathie voor jihadvrouwen 

Turkse rechtbank spreekt twee Nederlandse Syriëgangers vrij

NU 26.11.2019 Een rechtbank in Turkije heeft twee Nederlandse Syriëgangers vrijgesproken van lidmaatschap van terreurgroep IS, meldt de NOS. De rechter meent dat er te weinig bewijs is tegen Souad D. en Loes F. De twee vrouwen woonden jarenlang in het door IS zelfverklaarde kalifaat.

De advocaat van D., Yasar Özdemir, bevestigt de vrijspraak aan de NOS. Wel loopt er nog een hoger beroep.

Als de twee vrouwen ook in hoger beroep worden vrijgesproken kan dat eventuele vervolging in Nederland bemoeilijken, omdat verdachten die in het buitenland zijn vrijgesproken niet opnieuw mogen worden vervolgd voor hetzelfde vergrijp.

D. en F. zijn in Syrië getrouwd met een Nederlandse IS-strijder uit Amersfoort. Zelf zeggen ze dat hun man, Baraa Ahmad, niet meer is aangesloten bij IS.

In afwachting van hoger beroep mogen de twee vrouwen Turkije niet verlaten. De uitspraak hiervan wordt volgens hun advocaat binnen een paar maanden verwacht.

Naar verwachting worden D. en F. na het hoger beroep in Turkije teruggestuurd naar Nederland. Twee IS-vrouwen die onlangs door Turkije naar Nederland werden teruggestuurd, werden direct na aankomst op Schiphol aangehouden.

Lees meer over: Turkije  Syrië  Buitenland

Vrouw in Koerdisch kamp in Noord-Syrië waar familie van IS-strijders worden vastgehouden (archief) AFP

Twee Nederlandse Syriëgangers vrijgesproken in Turkije

NOS 26.11.2019 Een rechtbank in Turkije heeft twee Nederlandse Syriëgangers, Souad D. en Loes F., vrijgesproken van lidmaatschap van terreurgroep IS. Volgens de rechter is er onvoldoende bewijs tegen de twee vrouwen, die jarenlang in het zelfverklaarde kalifaat van IS woonden. In afwachting van hoger beroep mogen ze Turkije niet uit.

Advocaat Yasar Özdemir, die D. bijstaat, bevestigt dat de vrouwen zijn vrijgesproken in Turkije en dat er nog een hoger beroep loopt. Hij verwacht binnen een paar maanden een uitspraak.

Mochten de twee vrouwen uit Franeker en Geleen ook in hoger beroep in Turkije worden vrijgesproken van lidmaatschap van een terreurbeweging, dan bemoeilijkt dat een eventuele vervolging in Nederland. Wettelijk mogen verdachten die in het buitenland zijn vrijgesproken niet opnieuw worden vervolgd voor hetzelfde vergrijp.

Baghouz

D. en F. zijn in Syrië getrouwd met een Nederlandse IS-strijder uit Amersfoort, Baraa Ahmad. Hoewel ze zeggen dat hun man afstand had genomen van de terreurgroep, leefden ze jarenlang in het hart van het ‘kalifaat’.

De eerste jaren woonden ze in Raqqa, destijds de hoofdstad van de terreurbeweging. Later verbleven ze in de oostelijke stad Baghouz, het laatste bolwerk van IS, waar kort voor de val van het kalifaat vooral de meest geharde strijders zich ophielden. Tijdens het slotoffensief om Baghouz sloegen F. en D. op de vlucht.

Turkije zette onlangs twee IS-vrouwen op het vliegtuig naar Schiphol, waar ze direct na aankomst zijn aangehouden. De verwachting is dat Souad D. en Loes F. na het hoger beroep in Turkije eveneens worden teruggestuurd naar Nederland.

Bekijk ook;

Staat wint hoger beroep en hoeft vrouwen en kinderen niet uit Syrië te halen

NU 22.11.2019 De Nederlandse Staat hoeft zich toch niet in te spannen om 56 kinderen en hun negentien moeders vanuit Syrië naar Nederland te halen. Hiermee is het door de Staat aangespannen spoedappel door het gerechtshof in Den Haag vrijdag gegrond verklaard.

Nederland kan volgens het hof niet gedwongen worden om de vrouwen en kinderen te repatriëren, omdat het gaat om een politieke kwestie.

“Het kabinet heeft op het vlak van nationale veiligheid en buitenland een ruime mate van beleidsvrijheid”, laat een persrechter weten aan NU.nl. “Daar zitten grenzen aan, maar die zijn volgens het hof in deze zaak niet overschreden.”

Volgens het huidige kabinetsbeleid worden Nederlandse uitreizigers niet actief opgehaald uit Syrië. Het kabinet wil Nederlandse ambtenaren niet in gevaar brengen door ze naar een onveilig gebied te sturen.

De uitspraak van het hof is een teleurstelling voor de vrouwen en hun familieleden. Zij spanden het kort geding aan omdat zij onder erbarmelijke omstandigheden in detentiekampen in Syrië verblijven.

De rechtbank onderschreef dit eerder en vond dat de overheid zich moest inspannen om in ieder geval de kinderen terug te halen naar Nederland. Als de Koerden, die de leiding hebben over de kampen, de kinderen alleen samen met hun moeders zouden laten vertrekken, moest ook geprobeerd worden hen op te halen.

Met de uitspraak van het hof is die inspanningsverplichting tenietgedaan. Er is nog wel een mogelijkheid om tegen de uitspraak in cassatie te gaan.

Rutte wil uitspraak eerst bestuderen

Premier Markt Rutte liet in in eerste reactie weten de uitspraak eerst te willen bestuderen voordat hij daar inhoudelijk op ingaat. Wel noemt hij het “mooi als we gelijk krijgen”.

Minister van Justitie en Veiligheid Ferd Grapperhaus zegt de uitspraak van het hof als ondersteuning van het kabinetsbeleid te zien.

“We zijn altijd helder geweest. Deze vrouwen hebben zelf de keuze gemaakt om, al dan niet met hun minderjarige kinderen, uit te reizen naar IS-gebied en zich aan te sluiten bij een terroristische organisatie”, aldus Grapperhaus. “Het kabinet haalt de vrouwen en hun kinderen niet actief terug uit dit gebied.”

Het kabinet ziet het liefst dat de vrouwen in de regio berecht worden. Irak heeft al laten weten daar voorlopig nog niet aan te willen voldoen.

IS-kinderen (en hun moeders) terughalen of niet?

IS-kinderen (en hun moeders) terughalen of niet?

Overheid kan ook besluiten tot afnemen Nederlanderschap

Personen met de Nederlandse nationaliteit die zich melden bij een Nederlandse ambassade worden wel naar ons land teruggestuurd.

Bij personen met een dubbele nationaliteit kan het Nederlanderschap worden afgepakt. Dat gebeurde onlangs bij een vrouw die zich meldde bij de Nederlandse ambassade in Turkije. Zij beschikt ook over de Marokkaanse nationaliteit, maar werd ondanks een verzoek van Nederland aan Turkije om haar niet naar Nederland te sturen toch op een vliegtuig naar Schiphol gezet. Daar werd ze dinsdag aangehouden.

Vrijdag werd besloten om haar voor zeker veertien dagen langer vast te zetten. Ook voor een vrouw van 25 jaar uit Apeldoorn, die zich eveneens bij de ambassade in Turkije had gemeld, blijft vastzitten.

Lees meer over: Syriëgangers Binnenland

Het spoedappel diende bij het gerechtshof in Den Haag ANP

Staat hoeft kinderen IS’ers toch niet terug te halen uit Syrië

NOS 22.11.2019 De Nederlandse staat hoeft IS-vrouwen en hun kinderen in kampen in het noordoosten van Syrië niet terug te halen. Dat heeft het gerechtshof in Den Haag bepaald in een spoedappel dat was ingesteld door de ministers Blok en Grapperhaus.

In een kort geding oordeelde de rechter tien dagen geleden dat de Staat zijn best moet doen om in elk geval de kinderen terug te halen. Het zou onrechtmatig zijn om dat niet te doen. Die uitspraak is nu dus teruggedraaid.

De zaak draait om 23 IS-vrouwen en 56 kinderen die verblijven in de kampen Al-Hol en Al-Roj in noordoost-Syrië. De landsadvocaat had bepleit dat de rechter afzijdig moet blijven in de kwestie, omdat het kabinet en het parlement de politieke afwegingen in deze specifieke situatie moeten maken.

Beladen zitting

“De rechter zegt eigenlijk hetzelfde als de landsadvocaat vanochtend zei: dit is politiek, dit is beleid dat door het kabinet wordt gemaakt en een rechter hoort daar niet over te oordelen”, zegt verslaggever Mattijs van de Wiel. De rechter kan volgens het hof alleen in uitzonderlijke gevallen bepalen dat de staat onrechtmatig handelt. Van zo’n uitzondering is hier dus geen sprake.

“Het was een beladen zitting”, vertelt Van de Wiel. “Met een zaal vol familieleden van vrouwen die zijn uitgereisd. Veel van die mensen zeggen: mijn dochter of nicht is helemaal geen terrorist. Deze mensen waren muisstil toen ze het aanhoorden, want zij willen hun kleinkinderen zien en hadden al hun hoop hierop gevestigd. Ze gingen weg zonder commentaar te geven.”

Een vader reageert zeer teleurgesteld en weet niet hoe deze uitspraak zal aankomen bij zijn dochter.

‘De kans bestaat dat ze nu over de hekken gaan klimmen’

Jezidi’s in ons land reageren juist tevreden op de uitspraak. De etnische en religieuze minderheidsgroep werd vooral in Irak hard getroffen door IS. Veel mannen werden vermoord. Vrouwen en meisjes van de jezidi’s werden verkracht en tot slaaf gemaakt door leden van IS.

Jezidi’s in ons land zijn blij met deze uitspraak

Minister Grapperhaus toonde zich in een eerste reactie tevreden. “Ik zie de uitspraak van het hof als ondersteuning van het kabinetsbeleid. We zijn altijd helder geweest. Deze vrouwen hebben zelf de keuze gemaakt om al dan niet met hun minderjarige kinderen naar IS-gebied uit te reizen en zich aan te sluiten bij een terroristische organisatie. Het kabinet haalt hen niet actief terug uit dit gebied.”

Bekijk ook;

Hof: Staat hoeft ’IS-kinderen’ niet terug te halen

Telegraaf 22.11.2019 De Nederlandse Staat hoeft zich niet in te spannen om de 56 kinderen van IS-vrouwen terug te halen. Ook voor de moeders zelf hoeft Nederland niet in actie te komen. Dat oordeelde de voorzieningenrechter in Den Haag vrijdag in hoger beroep. Daarmee gaat een streep door de uitspraak van vorige week. Toen beval de rechter Nederland nog om de kinderen te gaan halen.

Volgens de landsadvocaat moet de rechter zich niet bemoeien met buitenlands beleid – daar gaan het kabinet en de Tweede Kamer over, zeker waar het wespennesten betreft als Noord-Syrië. De rechter gaat in die argumentatie mee. Dat is een meevaller voor het kabinet.

De vrouwen vragen Nederland om hen te komen halen, maar dat ligt op het terrein van de betrokken ministeries, stelt de rechter. „De staat heeft hierin beleidsvrijheid. Dat betekent dat de rechter, zeker in kort geding, zeer terughoudend moet zijn.”

Vorige week oordeelde de rechter nog in kort geding dat Nederland zich wel degelijk moet inspannen om de kinderen terug te halen. De families van de IS-vrouwen staan nu weer met lege handen. Veel van hen waren boos en in tranen. Ze hadden al hun hoop gevestigd op deze uitspraak. Er zijn op korte termijn geen mogelijkheden meer bij een hogere rechter.

Bekijk ook: 

Twee IS-vrouwen terug in Nederland met kinderen 

Bekijk ook: 

’De kinderen zijn het slachtoffer’ 

De kinderen hebben allen de Nederlandse nationaliteit en zijn jonger dan twaalf jaar, de meesten zelfs onder de zes jaar. De vrouwen zijn de afgelopen jaren uitgereisd naar het strijdgebied in Syrië of Irak waar Islamitische Staat het voor het zeggen had. Ze zitten nu vast in kampen die door de Koerden worden beheerd.

Ze willen terug naar Nederland, maar het kabinet weigert ze actief terug te halen. Het regeringsbeleid is nog steeds dat Nederland geen Nederlanders terughaalt uit Syrië. Alleen wie erin slaagt om een diplomatieke post te bereiken, kan eventueel hulp krijgen.

„Voor de families is het misschien lastig te begrijpen waarom Nederland niets wil doen voor deze vrouwen en kinderen”, legde de landsadvocaat vrijdagochtend uit. „Maar de Staat moet een afweging maken tussen abstracte belangen als nationale veiligheid en internationale betrekkingen en concludeert dat Nederland op dit moment daar geen actie wil ondernemen.

Nederland zet niet zomaar alle andere belangen opzij als iemand zegt: het valt hier toch tegen, haal me maar terug. Dit is nou eenmaal de harde kant van buitenlands beleid.”

Bekijk ook: 

Dit betekent terugsturen IS’ers voor Nederland 

Bekijk ook: 

Rechter oordeelt: Nederland moet kinderen IS-vrouwen terughalen 

Bekijk ook: 

Door Turkije teruggestuurde IS-vrouwen vastgezet 

Volgens advocaat Tom de Boer (namens de vrouwen) heeft de Nederlandse staat zich de afgelopen maanden achter steeds weer nieuwe valse argumenten verscholen om maar niets te hoeven doen. Zelfs nadat de rechter vorige week bepaalde dat Nederland zijn best moet doen om de kinderen terug te halen.

Zijn collega André Seebregts benadrukte dat Nederland wel degelijk de belangen van de kinderen en de vrouwen in het oog moet houden. De situatie in de kampen verslechtert steeds verder. De winter staat voor de deur, net als de troepen van Assad die niet terugdeinzen voor moord en verkrachting van kinderen. Dan zijn er nog de ultra-radicale Russische en Tsjetsjeense IS-vrouwen die een islamitisch schrikbewind uitoefenen over het kamp.

Voor Nederland is het echter te gevaarlijk om een ophaalexpeditie te sturen naar het onoverzichtelijke gebied, stelde de landsadvocaat. Seebregts vond dat onzin. „De Denen hebben eergisteren nog een weeskind opgehaald.” Een onvergelijkbare actie, aldus de landsadvocaat. „Bij de Denen ging maar om één weeskind, niet om om 23 vrouwen en 56 kinderen.”

Bekijk ook: 

Door Turkije teruggestuurde IS-vrouwen vastgezet 

Eerste reactie Rutte

Premier Mark Rutte heeft aan het begin van zijn wekelijkse persconferentie laten weten dat hij de uitspraak nog goed moet bestuderen. „Het is op zich mooi als we gelijk krijgen.”

Reactie minister Grapperhaus

Minister Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) wil de uitspraak bestuderen. „Maar ik kan zeggen dat ik de uitspraak als ondersteuning van het kabinetsbeleid zie. We zijn altijd helder geweest. Deze vrouwen hebben zelf de keuze gemaakt om, al dan niet met hun minderjarige kinderen, uit te reizen naar IS-gebied en zich aan te sluiten bij een terroristische organisatie”, zegt de CDA-bewindsman. „Het kabinet haalt de vrouwen en hun kinderen niet actief terug uit dit gebied.”

Bekijk meer van; conflicten, oorlog en vrede misdaad Grapperhaus Nederland Den Haag

Gerechtshof: Nederland hoeft vrouwen en kinderen niet terug te halen uit Syrië

AD 22.11.2019 Nederland hoeft 23 IS-vrouwen en hun 56 kinderen niet op te halen uit detentiekampen in Noord-Syrië. Het Gerechtshof in Den Haag  heeft zojuist een eerdere uitspraak van de rechtbank Den Haag vernietigd. Die rechtbank oordeelde twee weken geleden dat de Nederlandse staat de kinderen wel moest terughalen, ook als dat betekende dat hun moeders mee zouden komen.

De beslissing om de IS-gezinnen wel of niet op te halen is aan de politiek en niet aan de de rechter, zo oordeelde het Gerechtshof vanmiddag. ,,Het is duidelijk dat de vrouwen en kinderen onder erbarmelijke omstandigheden leven. Het gaat dus om fundamentele rechten van de kinderen: om het recht van leven en ontwikkeling.”

Het Hof is echter ook van mening dat de staat beleidsvrijheid heeft en de rechter daarom terughoudend moet zijn. ,,Het is aan de politiek, niet aan de rechter om over erbarmelijke omstandigheden te oordelen.” Daarom wees het Gerechtshof alle vorderingen van de vrouwen af.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Opvallend

Dat is een opvallende beslissing, omdat de rechtbank in Den Haag eerder deze maand in een kort geding besloot dat het Nederlandse kabinet een ‘inspanningsverplichting’ heeft om ervoor te zorgen dat 56 kinderen van Nederlandse IS’ers terug worden gehaald uit de detentiekampen in Noord-Syrië waar ze nu verblijven.

Het is niet de schuld van de kinderen dat ze daar beland zijn, aldus de rechter. Voor hun 23 moeders die in dezelfde kampen zitten, gold die verplichting niet. Als de moeders mee zouden moeten komen met hun kinderen, omdat de Koerden de kinderen niet alleen laten vertrekken, dan is dat maar zo, stelde de rechtbank.

Politiek

Door dat oordeel staat met de uitspraak van vandaag dus een dikke streep. Tot grote teleurstelling van de tientallen familieleden in de rechtszaal. Zij beseffen dat het nu weer volslagen onduidelijk is wanneer ze hun kleinkinderen, neefjes en nichtjes weer zullen zien. Als dat ooit al gebeurt.

Het lot van de IS-vrouwen ligt nu deels weer in de handen van de politiek. Het kabinet en Kamermeerderheid zijn daar niet van plan actie te ondernemen om de vrouwen en kinderen op te halen, zo is het standpunt.

Al zegt premier Rutte dat hij de uitspraak eerst nog wil bestuderen. Het huidige beleid is dat Nederland IS’ers pas actief helpt terug te keren naar Nederland als ze zichzelf melden op een ambassade of consulaat in Turkije of Irak.

Van daaruit worden zij teruggevlogen naar Schiphol en daar aangehouden, vastgezet en berecht. De kinderen gaan dan naar familie of een pleeggezin. Eerder deze maand doken er bij de Nederlandse ambassade in Ankara nog twee vrouwen op die waren ontsnapt uit een Syrisch detentiekamp. De kans dat meer vrouwen dat nu gaan proberen is groot.

‘Terughalen ook risico’

Dat het kabinet echt  niet wil dat de Nederlandse jihadvrouwen en hun kinderen terugkomen werd vandaag in de Haagse rechtbank wederom duidelijk. ,,Ook terughalen van alleen de kinderen is ook een risico, dat kan tot wrok leiden bij de vrouwen en familie.” Familieleden en advocaten van de vrouwen vinden dat terughalen juist wel moet én kan.  ,,Denemarken heeft 48 uur geleden nog kinderen opgehaald in Syrië.”

Maar, zo oordeelde de rechtbank, als de Koerdische bewakers van de kampen de kinderen alleen willen meegeven als de moeders meegaan, dan moet Nederland ook de moeders terugnemen. De rechtbank stelde echter ook dat de situatie ter plekke wel veilig genoeg moet zijn voor Nederlandse militairen of ambtenaren om de vrouwen en kinderen op te halen.

Het kabinet is tegen dat oordeel in beroep gegaan omdat het van oordeel blijft dat Nederland de vrouwen en kinderen alleen verder kan helpen als ze zichzelf melden bij een Nederlandse ambassade of consulaat in Turkije of Irak. De vrouwen kunnen daar uit zichzelf moeilijk komen: de kampen worden bewaakt en alleen met behulp van smokkelaars kunnen ze in Turkije of Irak komen.

‘Ze wisten waar ze heen gingen’

De landsadvocaat betoogde vanochtend dat de rechter eigenlijk helemaal niet over het wel of niet terughalen van de vrouwen en kinderen gaat: het is een politieke beslissing. ,,Het heeft onder meer gevolgen voor het buitenlands beleid van Nederland en daar gaat de politiek over.”

De Nederlandse Staat stelde aan het begin van het hoger beroep in Den Haag dat de vrouwen ‘precies wisten waar ze heen gingen’.  ,,Want ook toen er nog geen kalifaat was (voor 2014), was er al een jihadistische strijd aan de gang. Ze hadden in Nederland een keuze hoe hun leven vorm te geven. Ze hebben die keus gemaakt”, aldus de landsadvocaat.

,,De vrouwen hebben zichzelf in gevaarlijke omstandigheden gebracht en vragen pas nu ze in kampen zitten om repatriëring van zichzelf en hun kinderen.” Daar komt bij, meldt de advocaat, dat in Syrië 5,6 miljoen kinderen onder slechte omstandigheden leven, nog meer mensen hebben humanitaire hulp nodig.

De Staat vindt ook dat er van de vrouwen net zoveel dreiging uitgaat als van de mannen. ,,Inlichtingendienst AIVD wijst er op dat deze vrouwen lang in strijdgebied zijn geweest, gemiddeld drie jaar. Ook na terugkomst blijft de vraag of ze afscheid nemen van jihadistisch gedachtegoed.

Ze zijn een bedreiging voor de nationale veiligheid.” Er is dan ook geen enkel West-Europees land dat beleid heeft om de vrouwen actief terug te halen. Er zijn enkele weeskinderen teruggehaald, vanwege humanitaire redenen, stelt de advocaat.

De Staat ziet de kinderen als slachtoffer van de keuzes van hun ouders. Het alleen terughalen van de kinderen is ook een risico, stelt de landsadvocaat. ,,,Dan kan wrok ontstaan bij vrouwen die achterblijven of familieleden hier.” Familieleden zien dat duidelijk anders, zij lachen om de opmerking van de advocaat.

De landsadvocaat: ,,We kunnen begrijpen dat familieleden nu denken: omdat de Staat iets niet doet, gaan mijn kinderen en kleinkinderen straks dood. Dat is moeilijk, zeker omdat daar het abstracte belang van de staat tegenover staat. Maar repatriëring is een politieke beslissing.” De rechter gaat daar dus, volgens de landsadvocaat, niet om.

Vrees voor martelingen

Advocaat Seebregts, die de vrouwen bijstaat, wijst erop dat Denemarken eerder deze week nog twee weeskinderen heeft opgehaald in het gebied. ,,Dus wat Nederland te gevaarlijk vindt, hebben de Denen 48 uur geleden nog gedaan.” Ook vrezen de advocaten dat het Syrische leger de controle over de kampen gaat overnemen.

,,De Syrische inlichtingendiensten zullen zeker met die vrouwen willen praten. En we weten wat dat kan inhouden.” De advocaat doelt daarmee op de slechte reputatie die het Syrische regime heeft wat betreft mensenrechten.

De inlichtingendiensten zijn vaak beschuldigd van (seksuele) mishandeling en marteling. Ook van kinderen. ,,Er zijn hier vandaag veel ouders en andere familieleden, ze hebben ook foto’s doorgestuurd van de kinderen in de kampen. Die hopen ze snel weer te kunnen zien.”

Seebregts vraagt de rechtbank ook nog extra te kijken naar de zaak van de Amsterdamse Chadia B. Zij heeft geen kinderen, maar wel zware psychische klachten als psychoses. Ze is zwaargewond geraakt en mist nu een voet.

Door haar psychische problemen moeten andere vrouwen haar verzorgen. ,,Ze ligt in een tent in haar eigen uitwerpselen, kinderen gooien stenen naar haar. Haar situatie is, zo mogelijk, nog schrijnender dan die van de anderen.”

 Tobias den Hartog @TobiasdenHartog

Rutte over uitspraak IS-vrouwen: ik vind het natuurlijk niet vervelend om gelijk te krijgen, maar ik zeg altijd dat we de uitspraak eerst willen bestuderen. Dat zeg ik ook als we verliezen, dus dat zeg ik nu ook. #isvrouwen

3:43 PM – Nov 22, 2019 See Tobias den Hartog’s other Tweets

Bekijk hier de reactie van minister-president Rutte op het nieuws.

Hof: Nederland hoeft IS-vrouwen en kinderen niet terug te halen uit Syrië

RTL 22.11.2019 De Nederlandse staat hoeft er niet alles aan te doen om IS-vrouwen en hun kinderen terug te halen uit kampen in Syrië. Dat besluit is aan de politiek en niet aan de rechter, heeft het gerechtshof vanmiddag besloten.

Het oordeel van de rechtbank wordt daarmee vernietigd. Die had eerder bepaald dat de overheid zich moet inspannen voor IS-kinderen, maar stelde de overheid niet verplicht om IS-vrouwen terug te halen.

Tijdens zijn wekelijkse persmoment reageerde premier Mark Rutte vanmiddag tevreden op de uitspraak. Hij wilde er verder niet te diep op ingaan. “Wij werken aan de mogelijkheid tot berechting in de regio. Dat is onze stip aan de horizon. Berechting in de regio is buitengewoon complex, maar niet onmogelijk.”

Lees ook:

Dit zijn de twee teruggekeerde IS-vrouwen: ‘Bewijs gruwelijkheden lastig te vinden’

Reactie minister Grapperhaus

“Het Kabinet zal het gemotiveerd arrest inhoudelijk bestuderen. Maar ik kan in eerste reactie zeggen dat ik de uitspraak van het Hof als ondersteuning van het kabinetsbeleid zie. We zijn altijd helder geweest.”

Hij vervolgt: “Deze vrouwen hebben zelf de keuze gemaakt om, al dan niet met hun minderjarige kinderen, uit te reizen naar IS-gebied en zich aan te sluiten bij een terroristische organisatie. Het kabinet haalt de vrouwen en hun kinderen niet actief terug uit dit gebied.”

Het kort geding was aangespannen namens 23 vrouwen en hun 56 kinderen, die vastzitten in twee kampen in het noorden van Syrië. Ze zitten daar onder schrijnende omstandigheden. Volgens hun advocaat is er hier absoluut geen sprake van een politiek belang, wat door de Staat wel betoogd wordt. “Het gaat om hun individuele belangen, zij lopen schade op door het handelen van de Staat.”

Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer zegt vrijdag in een reactie dat ze het kabinet meerdere malen heeft opgeroepen om zich tot het uiterste in te spannen om de Nederlandse kinderen in Syrische kampen terug te halen naar Nederland. “De vaak jonge kinderen zitten daar onder erbarmelijke omstandigheden, en de situatie lijkt te verslechteren.”

Vader IS-kinderen hoopt op terugkeer dochter en zoon uit Syrisch kamp

Bekijk deze video op RTL XL

Jeremy kan niet wachten tot zijn dochter en zoon eindelijk weer thuis zijn. Hun moeder en zijn ex nam ze jaren geleden mee naar Syrië.

De rechter oordeelde begin vorige week in een kort geding dat de Staat er alles aan moet doen om op korte termijn de kinderen naar Nederland te halen. Voor de terugkeer van de IS-vrouwen zelf hoeft de Staat zich niet in te zetten, oordeelde de rechter.

Maar als de Koerden die de kampen bewaken de kinderen niet zonder moeders willen laten vertrekken, moet de overheid wel kijken of ze zowel moeders als kinderen kan terughalen. Dat moest ook per direct gebeuren. Als er binnen twee weken niets zou zijn gedaan, zou een dwangsom volgen.

Lees ook:

Staat moet kinderen van IS-vrouwen terughalen uit Syrië

De VS hebben herhaaldelijk aangeboden om Syriëgangers op te halen en terug te brengen naar Nederland. Het beleid van het kabinet tot nu toe was om betrokkenen niet-actief terug te halen, maar de rechter bepaalde dat dit beleid niet kan gelden voor de kinderen.

Buitenlandse Zaken laat weten dat er contact is geweest met de Amerikanen en met Europese landen maar wat er precies is besproken, zegt het ministerie niet. Ook de landsadvocaat zei vandaag dat er ‘stappen zijn gezet’, maar dat er verder niets over gezegd kan worden.

ANP; Islamitische Staat  Syrië

Het gerechtshof tijdens het spoedappèl tegen het vonnis over de IS-kinderen.

Het gerechtshof tijdens het spoedappèl tegen het vonnis over de IS-kinderen. Foto Marco de Swart/ANP

Hof: staat hoeft IS-kinderen niet terug te halen

NRC 22.11.2019 De Nederlandse staat hoeft de kinderen van IS-vrouwen die in kampen in Noord-Syrië zitten, niet terug te halen. Deze uitspraak in hoger beroep is een meevaller voor het kabinet.

De staat hoeft zich niet in te spannen om 56 kinderen en 23 vrouwen terug te halen uit twee kampen uit Noord-Syrië. Dat heeft het Haagse gerechtshof vrijdagmiddag bepaald. De uitspraak kwam ongeveer anderhalf uur na de zitting, met een korte motivering. Het hof vindt dat het aan de staat is om te bepalen of de vrouwen en kinderen moeten terugkeren. Over twee weken wordt een uitgebreide toelichting gepubliceerd.

De beslissing kwam na het hoger beroep dat de staat had ingesteld inzake de mogelijke terugkeer van de kinderen en vrouwen uit Noord-Syrië. De staat was in hoger beroep gegaan tegen het vonnis in het kort geding van bijna twee weken geleden.

De voorzieningenrechter had bepaald dat de staat zich moest inspannen om de kinderen van 23 vrouwelijke uitreizigers naar Islamitische Staat terug te halen. Dit onder meer vanwege de „erbarmelijke omstandigheden” in de kampen Al-Hol en Al-Roj.

Eventueel zouden ook de vrouwen moeten terugkomen, als de Koerden niet zouden toestaan dat moeders van de kinderen werden gescheiden. Het hof bepaalde vrijdag dat het aan de staat is om te oordelen over die omstandigheden en de gevolgen daarvan voor de vrouwen en kinderen.

De uitspraak van vrijdagmiddag gaat in tegen de uitspraak van de voorzieningenrechter. Het is een grote meevaller voor het kabinet en regeringspartijen VVD en CDA. Die zijn tegen terugkeer van de moeders en kinderen.

Volgens het kabinet is het gebied te onveilig en onstabiel om tot repatriëring van de vrouwen en kinderen te kunnen overgaan. Zowel het kabinet als de regeringspartijen VVD en CDA zien in de terugkeer van met name de moeders een gevaar voor de nationale veiligheid.

Lees ook: de weerstand tegen terugkeer kinderen uit Noord-Syrië bleef, ondanks het vonnis van 11 november

„De kans is groot dat een aantal van hen niet afscheid heeft genomen van het jihadistisch gedachtengoed”, aldus de landsadvocaat vanmorgen voor het Hof. Hij wees erop dat de groep vrouwen om wie het gaat al lang in het strijdgebied zit, gemiddeld drie jaar.

Buitenlands beleid

Ook vond de advocaat namens de staat dat de rechter zich niet met het buitenlands beleid moet bemoeien. „Nederland is niet een van de actoren in het gebied”, aldus de landsadvocaat in zijn pleidooi. „Turkije, Syrië, Rusland, de Koerden en de VS zijn dat wel.”

Een rechterlijk besluit om de vrouwen en kinderen terug te halen, zou de staat dwingen met die landen te gaan onderhandelen, inclusief Syrië, waarmee Den Haag alle diplomatieke banden heeft doorbroken. Een rechter kan zoiets nooit van het kabinet eisen, dat ook nog eens gesteund wordt door een Kamermeerderheid, aldus de landsadvocaat.

De advocaten André Seebregts en Tom de Boer stelden daartegenover dat het de plicht van de staat is zijn onderdanen te beschermen tegen de zeer zware omstandigheden in de kampen, maar ook tegen marteling, verkrachting en moord.

De kans daarop is groot als de Syriërs hun invloed in het noorden van hun land uitbreiden en de kampen overnemen van de Koerden, aldus de advocaten van de moeders. Zij citeerden diverse rapporten van de VN en andere organisaties waarin beschreven staat hoe vrouwen en kinderen behandeld worden en overlijden in Syrische gevangenschap.

„De staat handelt onrechtmatig als ze niet al het mogelijke in het werk stelt om te voorkomen dat haar onderdanen dat lot treft”, betoogde advocaat De Boer.

Daarvoor wijkt ook het primaat van de staat in het buitenlands beleid, zei hij. Dat geldt eens te meer omdat de Koerden, de VS en het Rode Kruis Nederland hebben aangeboden om bij de repatriëring van de vrouwen en de kinderen te helpen. „Het recht dwingt de staat tot actie”, aldus De Boer.

Verder wees Seebregts erop dat nog deze week een vertegenwoordiger van de Deense regering in het gebied is geweest om een weeskind op te halen. „Dat geeft aan dat het gebied veiliger is dan de staat betoogt”, aldus Seebregts.

De argumenten over en weer waren verder grotendeels dezelfde als die van drie weken geleden. Net als de vorige keer was er de nodige belangstelling van de familie van de uitreizigers.

Hof: IS-vrouwen en kinderen niet terughalen

MSN 22.11.2019 De Staat hoeft Nederlandse IS-vrouwen en hun kinderen die in Noord-Syrische kampen zitten, toch niet terug te halen naar Nederland. Het hof in Den Haag haalt met deze uitspraak een streep door de uitspraak van de rechtbank begin vorige week.

Het kort geding was aangespannen namens 23 vrouwen en hun 56 kinderen, die vastzitten in twee kampen in het noorden van Syrië. Ze zitten daar onder schrijnende omstandigheden. De Nederlandse staat was in beroep gegaan.

Een vrouw met kind in het al-Hol kamp in Noord-Syrië waar IS-families zijn opgesloten. Beeld AFP

Staat hoeft IS-kinderen toch niet terug te halen

Trouw 22.11.2019 De Staat hoeft Nederlandse IS-vrouwen en hun kinderen die in Noord-Syrische kampen zitten, toch niet terug te halen naar Nederland. Het hof in Den Haag haalt met deze uitspraak een streep door de uitspraak van de rechtbank begin vorige week.

Het kort geding was aangespannen namens 23 vrouwen en hun 56 kinderen, die vastzitten in twee kampen in het noorden van Syrië, vlakbij de grens met Irak. De Nederlandse staat was in beroep gegaan.

De uitspraak is een toch nog onverwachte steun in de rug van de regering en coalitiepartijen VVD en CDA. Die willen nog altijd Nederlandse IS-strijders in de regio laten berechten, ondanks grote praktische problemen om dit te organiseren. Vooral D66 drong juist aan op berechting in Nederland, omdat deze mensen en hun kinderen anders altijd ‘onder de radar’ terug kunnen keren.

Tijdens de zitting betoogde de landsadvocaat namens de Nederlandse staat dat de rechter terughoudend moet zijn als het gaat om politieke afwegingen rond buitenlands beleid en internationale betrekkingen. Zeker bij een kort geding.

“Het beleid hangt in sterke mate af van politieke afwegingen in verband met de specifieke situatie en komt tot stand in samenspraak tussen regering en volksvertegenwoordiging. Het is niet aan de burgerlijke rechter om die afweging te maken”, aldus de landsadvocaat.

Volgens de advocaat  van de vrouwen is er hier absoluut geen sprake van een politiek belang, wat door de Staat wel betoogd wordt. “Het gaat om hun individuele belangen, zij lopen schade op door het handelen van de Staat”, aldus André Seebregts.

Niet zonder hun moeders

De rechter oordeelde begin vorige week in een kort geding dat de Staat er alles aan moet doen om op korte termijn de kinderen naar Nederland te halen. Voor de terugkeer van de IS-vrouwen zelf hoeft de Staat zich niet in te zetten, oordeelde de rechter.

Maar als de Koerden die de kampen bewaken de kinderen niet zonder moeders willen laten vertrekken, moet de overheid wel kijken of ze zowel moeders als kinderen kan terughalen. Dat moest ook per direct gebeuren. Als er binnen twee weken niets zou zijn gedaan, zou een dwangsom volgen.

De Koerden gaven daarom de afgelopen week opnieuw aan dat Nederland welkom is om de kinderen en hun moeders terug te halen. Daarvoor is de situatie veilig genoeg, aldus een woordvoerder van de door Koerden geleide Syrische Democratische Strijdkrachten (SDF) tegen de NOS.

Ook de VS hebben herhaaldelijk aangeboden om Syriëgangers op te halen en terug te brengen naar Nederland. Het beleid van het kabinet tot nu toe was om betrokkenen niet-actief terug te halen, maar de rechter bepaalde dat dit beleid niet kan gelden voor de kinderen.

Buitenlandse Zaken laat weten dat er contact is geweest met de Amerikanen en met Europese landen, maar wat er precies is besproken, zegt het ministerie niet. Ook de landsadvocaat zei vrijdag dat er “stappen zijn gezet”, maar dat er verder niets over gezegd kan worden.

De vrouwen zijn de afgelopen jaren uitgereisd naar het strijdgebied in Syrië of Irak waar Islamitische Staat het voor het zeggen had. Ze zitten nu vast in kampen die door de Koerden worden beheerd. De omstandigheden in de kampen zijn erbarmelijk.

Er is veel agressie en geweld, weinig voedsel en water, er heersen ziektes, mensen worden gemarteld en er zijn bombardementen. Ze willen terug naar Nederland, maar tot nu toe weigerde het kabinet ze actief terug te halen.

Lees ook:

Krista zit in een opvangkamp in Syrië: ‘Neem desnoods alleen mijn kinderen mee naar Nederland’

De Nederlandse Krista van T. bleef met haar echtgenoot tot het einde bij terreurbeweging Islamitische Staat. Nu is ze weduwe en zit ze in een overvol opvangkamp in Noord-Syrië, mét haar vier kinderen. ‘Waarom neemt Nederland hen niet terug?’

Meer over; Nederland misdaad, recht en justitie conflicten, oorlog en vrede samenleving gewapend conflict Syrië Wendelmoet Boersema

Een vrouw in een Koerdisch kamp in Noord-Syrië waar familie van IS-strijders worden vastgehouden AFP

Teruggestuurde IS-vrouwen blijven twee weken langer vastzitten

NOS 22.11.2019 Twee IS-vrouwen die dinsdag door Turkije teruggestuurd zijn naar Nederland blijven nog eens veertien dagen vastzitten. Ze worden verdacht van deelname aan een terroristische organisatie. De twee verbleven in het strijdgebied van Islamitische Staat in Syrië.

De vrouwen kwamen dinsdagavond samen met twee kinderen aan op Schiphol. Het gaat om de 24-jarige Fatimah H. uit Tilburg met haar kinderen van 3 en 4 en de 25-jarige Xaviera S. uit Apeldoorn. De kinderen zijn overgedragen aan een voogd van Jeugdbescherming.

De vrouw uit Tilburg meldde zich eind oktober bij de Nederlandse ambassade in Ankara. Eind oktober werd haar Nederlandse nationaliteit ingetrokken. In januari 2018 werd de vrouw uit Apeldoorn in Turkije aangehouden. Turkije stuurt sinds enkele dagen buitenlandse IS’ers terug naar hun land van herkomst.

Na hun aankomst op Schiphol werden de vrouwen door de Koninklijke Marechaussee aangehouden en overgedragen aan de politie.

Bekijk ook;

Door Turkije teruggestuurde IS-vrouwen vastgezet

Telegraaf 22.11.2019 De twee vrouwen die dinsdag op Schiphol zijn aangehouden na terugkeer uit het strijdgebied van Islamitische Staat in Syrië, zijn voor veertien dagen in bewaring gesteld door de rechter-commissaris in Rotterdam. Dat heeft het Openbaar Ministerie bekendgemaakt. Het tweetal wordt verdacht van deelname aan een terroristische organisatie.

Het gaat om een vrouw van 24 uit Tilburg en een vrouw van 25 uit Apeldoorn, met twee kinderen van 3 en 4 jaar.

De 24-jarige vrouw heeft zich eind oktober gemeld bij de Nederlandse ambassade in Ankara. Op 30 oktober is haar Nederlandse nationaliteit ingetrokken. De andere vrouw is in januari 2018 aangehouden in Turkije. Turkije heeft beiden het land uitgezet en teruggestuurd naar Nederland.

De kinderen zijn overgedragen aan de Raad voor de Kinderbescherming.

Nederland heeft erop aangedrongen de vrouw die haar nationaliteit is ontnomen, niet terug te sturen. Minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) heeft hierover meerdere keren met de Turkse minister van Binnenlandse Zaken gesproken. Ook werd er een ambtelijke missie naar Turkije gestuurd.

Uitzetting

Na vervolging, berechting en een eventuele celstraf zal Nederland erop inzetten de vrouw uit te zetten naar Marokko, het land waarvan ze nog wél staatsburger is.

Een derde vrouw, die zich eind oktober samen met de 25-jarige vrouw meldde en die nog wel de Nederlandse nationaliteit heeft, krijgt momenteel consulaire bijstand. Verwacht wordt dat zij binnenkort naar Nederland wordt uitgezet, in afstemming met de Turkse autoriteiten.

Bekijk meer van; rechterlijke macht conflicten, oorlog en vrede samenleving terrorisme Turkije Den Haag Luchthaven Schiphol

Koerden: Nederland kan IS-vrouwen in Syrië nog steeds ophalen

NOS 21.11.2019 Ondanks de onrustige situatie in het noorden van Syrië is repatriëring van 23 Nederlandse IS-vrouwen en hun kinderen nog steeds mogelijk. Dat zegt een woordvoerder van de door Koerden geleide Syrische Democratische Strijdkrachten (SDF) tegen de NOS.

Morgen dient het hoger beroep dat de Nederlandse Staat aanspande, nadat een rechter besliste dat Nederland IS-kinderen zo snel mogelijk terug moet halen uit het gebied. De landsadvocaat noemde het in die zaak “uit oogpunt van internationale betrekkingen en veiligheid ondenkbaar” dat Nederland vrouwen en kinderen op korte termijn zou kunnen terughalen.

Lastiger, maar mogelijk

Sinds Turkije enkele weken geleden een offensief startte tegen de SDF, is de situatie in Noord-Syrië veranderd. In het gebied zijn nu Russische en Syrische regeringstroepen aanwezig, terwijl de Amerikanen zich juist grotendeels terugtrokken. Op sommige plaatsen wordt nog gevochten.

Volgens SDF-woordvoerder Kino Gabriel betekent dat niet dat repatriëring niet meer mogelijk is. “We controleren dit gebied nog steeds. Het is nog steeds mogelijk, al zal het wat lastiger worden. Maar als er overeenstemming is, zorgen wij voor een oplossing.” Repatriëring zou volgens hem of over de weg richting Iraaks Koerdistan plaatsvinden, of met helikopters.

Nog niets van Nederland gehoord

De voorzieningenrechter in Den Haag bepaalde op 11 november dat de Nederlandse overheid er alles aan moet doen om Nederlandse kinderen uit IS-kampen in Noord-Syrië te halen. Abdelkarim Omar, woordvoerder van de door Koerden geleide Autonome Administratie in Noord-Oost Syrië, zegt tegen de NOS dat zij sindsdien nog niets van de Nederlandse overheid hebben gehoord.

‘We hebben besloten kinderen niet van hun moeders te scheiden’

In juni dit jaar werden twee Nederlandse weeskinderen al overgedragen aan de Nederlandse regering. “Als de Nederlandse overheid nog een keer wil onderhandelen, weten ze hoe we ze kunnen overdragen, want dat hebben we eerder gedaan,” zegt Omar. “Maar er is nog niet naar gevraagd, er is geen contact over.”

Moeders mee naar Nederland

Overigens blijven de Syrische Koerden erbij dat de moeders van de IS-kinderen mee moeten naar Nederland. “Wij hebben de vrouwen niet berecht, dus we kunnen de kinderen onmogelijk van hun moeders scheiden”, zegt woordvoerder Omar. “Onder welk internationaal recht kunnen we de kinderen van de moeders scheiden?”

De rechter in Den Haag hield al rekening met die mogelijkheid. Wanneer de Koerden niet bereid zijn om de kinderen alleen te laten gaan, moeten de vrouwen ook worden gerepatrieerd, stond in het vonnis. Volgens de rechter moet de Nederlandse staat nu dus niet alleen de kinderen, maar ook hun moeders terug naar Nederland halen.

Inval bij moeder van jihadiste Xaviera S. in Apeldoorn

AD 21.11.2019 Rond de terugkomst van jihadiste Xaviera S. heeft de politie een inval gedaan bij haar moeder in Apeldoorn, dat bevestigt een naast familielid van Xaviera. De mobiel en computer van Xaviera S. haar moeder is daarbij in beslag genomen voor onderzoek, vertelt de bron, wiens naam bekend is bij de redactie.

Het landelijk parket van het Openbaar Ministerie bevestigt dat de gegevensdragers dinsdagavond in beslag zijn genomen op een adres in Apeldoorn.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Xaviera S., die in 2013 naar Syrië vertrok als vrouw van een IS-soldaat, keerde onlangs vanuit Turkije terug naar Nederland. Omdat de jihadiste daar al een straf uitzat voor haar lidmaatschap van IS – en tweemaal voor hetzelfde feit bestraft worden niet kan – zoekt justitie nu naar nieuw bewijs van andere strafbare feiten die ze begaan heeft in het kalifaat.

Marion van San, criminoloog aan de Erasmus Universiteit Rotterdam, volgt het gezin op de voet. ,,Ik wist dat Xaviera terug zou keren. Ik had vorige week nog contact met haar moeder. Maar de laatste dagen reageerde ze nergens op. Dat zou dus kunnen komen doordat die mobiel in beslag is genomen.’’

Zwanger

Van San heeft ook veel vragen. ,,Er gaan berichten uit dat ze zwanger zou zijn. Dat zou voor mij nieuw zijn. Daar heb ik haar moeder niet over gehoord. Ik kan dat niet bevestigen of uitsluiten.’’ Ook het naaste familielid weet niet of Xaviera S. inderdaad zwanger is.

André Seebregts, de nieuwe advocaat van Xaviera, kan er ook geen antwoord op geven. Op dit moment is inhoudelijk reageren voor hem onmogelijk, vertelt hij. Ook de inval bij de familie kan hij niet bevestigen. ,,Mijn cliënt zit in volledige beperkingen dus ik kan daar niets over zeggen’’, luidt zijn korte reactie. Morgen wordt S. voorgeleid aan de rechter-commissaris.

Grapperhaus: uitzetting IS-vrouwen door Turkije zeer teleurstellend

NOS 20.11.2019 Minister Grapperhaus van Justitie en Veiligheid noemt het “zeer teleurstellend” dat Turkije gisteren twee IS-vrouwen op het vliegtuig heeft gezet naar Nederland.

“En dan druk ik mij hoffelijk uit, omdat dat een minister betaamt”, zegt Grapperhaus in een reactie in de Tweede Kamer. Hij heeft de afgelopen dagen van alles geprobeerd om zijn Turkse collega op andere gedachten te brengen, maar dat heeft dus niet geholpen.

Marokkaanse

Turkije stuurde gisteren de 25-jarige Xaviera S. uit Apeldoorn en de 23-jarige Fatimah H. uit Tilburg met haar twee kinderen naar Nederland. Van Fatimah H. is de Nederlandse nationaliteit ingetrokken. Ze is nu alleen nog Marokkaanse.

Turkije heeft twee redenen genoemd waarom zij desondanks naar Nederland is gestuurd. Het land zegt onvoldoende uitleveringsafspraken te hebben met Marokko. En Turkije zegt dat zij ooit wel Nederlandse was, en dat Nederland er zelf voor heeft gekozen die nationaliteit af te pakken.

“Dit geeft allemaal aan dat het een heftige problematiek is”, zegt Grapperhaus. “De Turken zeggen dat zij te maken hebben met IS’ers uit veel landen met veel verschillende nationaliteiten.”

Vervolgen

Beide vrouwen zitten vast. Fatimah H. als ongewenst vreemdeling. Het Openbaar Ministerie gaat hen vervolgen. Als de Marokkaanse vrouw wordt veroordeeld zit ze in Nederland haar straf uit en wordt dan uitgezet naar Marokko, is het plan. Of die uitzetting naar Marokko ook gaat lukken is onduidelijk. Grapperhaus wil daar niet op vooruitlopen.

Hij is toch optimistisch over de toekomstige samenwerking met Turkije. Er zijn nog een paar IS’ers in Turkije waar Nederland de nationaliteit van heeft ingetrokken, maar de minister heeft geen aanwijzingen dat zij binnenkort ook op het vliegtuig worden gezet. Voor Nederlandse IS’ers geldt dat als Turkije hen niet wil vervolgen, ze dan worden geaccepteerd door Nederland.

Bekijk ook;

Een foto uit een kamp in al-Hol in Noordoost-Syrië AFP

IS-vrouwen en kinderen terug in Nederland, wat gebeurt er met ze?

NOS 20.11.2019 Dat IS-vrouwen vanuit Turkije terug naar Nederland konden komen, was voor de Nederlandse instanties geen verrassing. Ze treffen al een tijd lang voorbereidingen om zo’n terugkeer zo goed mogelijk te regelen. Gisteren gebeurde het; Turkije zette twee IS-vrouwen en twee kinderen op het vliegtuig naar Schiphol.

Als het telefoontje uit Ankara komt, weten alle betrokkenen wat er moet gebeuren. Terwijl de vrouwen en kinderen in het vliegtuig zitten, bepaalt de kinderrechter dat de kinderen worden toegewezen aan Jeugdbescherming. De ouder wordt op dat moment geschorst van het ouderlijk gezag.

Medewerkers van de Raad voor de Kinderbescherming staan op Schiphol te wachten om alles in goede banen te leiden. De moeder moet na aankomst meteen afscheid nemen van haar kinderen.

Gisteravond gebeurde dit bij de 23-jarige Fatimah H. uit Tilburg. Haar kinderen van 3 en 4 werden overgedragen aan een voogd van Jeugdbescherming, terwijl zij in hechtenis werd genomen. De voogd neemt vanaf dat moment alle beslissingen.

Berecht in Nederland

De afgelopen jaren meldden zich zo’n tien Syriëgangers bij een Nederlandse diplomatieke post in Turkije. In alle gevallen werden ze door Turkije aan Nederland overgedragen, om vervolgens in Nederland te worden berecht.

Met H. is vooraf afgesproken wat haar op Schiphol te wachten staat. Haar wordt geadviseerd om aan de kinderen te laten merken dat ze het goed vindt dat ze met de Kinderbescherming meegaan. Zo is een mogelijk trauma het minst hevig voor het kind, is de gedachte.

Vanaf Schiphol rijdt gespecialiseerd personeel met de kinderen naar een opvanggezin. Dit is de eerste, tijdelijke, opvang. In de eerste drie maanden worden de kinderen vaak onderzocht; onder anderen een radicaliseringsdeskundige en een psychiater gaan met ze in gesprek.

Er wordt van uitgegaan dat de kinderen getraumatiseerd zijn. De voogd van Jeugdbescherming heeft daarom veel contact met de kinderen en het opvanggezin.

Terwijl de kinderen worden opgevangen in het pleeggezin, gaat de moeder de Penitentiaire Inrichting Vught of gevangenis De Schie in Rotterdam. Daar zijn de enige zogenoemde Terroristenafdelingen van Nederland. Ze wordt daar vastgezet en extra beveiligd binnen een speciaal programma, om haar ideologisch te beperken.

Vrijdag wordt ze in Rotterdam voorgeleid aan de rechter-commissaris in Rotterdam. Die bepaalt of hij het voorarrest met 14 dagen verlengt.

Fatima H. had zich eind oktober gemeld bij de Nederlandse ambassade in Ankara. Ook de 25-jarige Xaviera S. zat op de vlucht. Zij is in in 2014 naar Syrië gereisd. Ook S. is vastgezet in een van de penitentiaire inrichtingen en wacht vervolging.

De straf die H. boven het hoofd hangt, is afhankelijk van de verdenking en het bewijsmateriaal. Het Openbaar Ministerie zegt er al zeker van te zijn dat ze na 2015, toen het kalifaat werd uitgeroepen, naar Syrië is gereisd. Ze wordt daarom verdacht van “deelname aan een terroristische organisatie”.

De straf die daar in Nederland op staat is zes jaar cel. Ook als de vrouwen zich erop beroepen dat ze alleen voor hun man en kinderen zorgden, kunnen ze bestraft worden. In eerdere zaken is dat al gebeurd.

Volgens het OM hoeft een verdachte geen oorlogsmisdaden te plegen om berecht te worden. De vrouw heeft het voortbestaan van IS met haar daden verlengd, is de argumentatie. Dat is voldoende om een straf opgelegd te krijgen.

De straf van zes jaar staat los van wat iemand verder gedaan heeft. Mocht iemand bijvoorbeeld iemand hebben vermoord, dan is er een levenslange celstraf mogelijk, maar zoiets is in Nederland nog niet voorgekomen.

Komen er nog meer IS-vrouwen naar Nederland?

Zeker is dat er nog groepen IS-vrouwen en -strijders in het buitenland zitten. Ze bevinden zich met name in Syrië, Turkije en Irak. Volgens de AIVD zijn er uit Nederland de afgelopen jaren in totaal ongeveer 300 mensen met “jihadistische intentie” afgereisd naar Syrië en Irak. Een derde van hen is vrouw.

Op dit moment zitten er 95 kinderen, 35 vrouwen en 15 mannen met de Nederlandse nationaliteit in Syrische kampen. Volgens de AIVD zijn er nog 20 volwassenen en 30 kinderen in Turkije. Slechts een aantal van hen zit vast en zou dus nog kunnen worden uitgezet.

Concrete plannen om deze mensen terug te laten keren zijn er nu niet. Wel bepaalde een rechter vorige week dat Nederland zich moet inspannen om 56 IS-kinderen zo snel mogelijk op te halen uit detentiekampen in het noordoosten van Syrië. Politiek is over het onderwerp veel discussie; vrijdag dient daarom een door het kabinet aangespannen hoger beroep.

Bekijk ook;

Hoe Fatima H. zonder Nederlands paspoort toch naar Nederland kwam

MSN 20.11.2019 Turkije heeft gisteravond twee IS-vrouwen en hun kinderen naar Nederland gestuurd. Eén van de twee, Fatima H. , heeft alleen de Marokkaanse nationaliteit, nadat recent haar Nederlandse nationaliteit werd afgenomen. Nederland zou er alles aan hebben gedaan om te voorkomen dat ze naar Nederland zou komen. Tevergeefs.

30 oktober melden zich twee IS-vrouwen met hun kinderen op de Nederlandse ambassade in Ankara. Ze zijn ontsnapt uit een opvangkamp in Noord-Syrië. Eén van hen is de 23-jarige Fatima H. Minister Grapperhaus van Justitie heeft toevallig die dag ook bekendgemaakt de nationaliteit van Fatima H. in te trekken vanwege haar betrokkenheid bij terroristische activiteiten als IS’er.

Nederland zit met Fatima H. in haar maag. Ze is geen Nederlands staatsburger meer en zal daarom ook niet door Nederland worden teruggenomen. Ze heeft alleen nog de Marokkaanse nationaliteit.

Lees ook:

Dit zijn de twee teruggekeerde IS-vrouwen: ‘Bewijs gruwelijkheden lastig te vinden’

Vanaf eind oktober is er contact met Turkije. Beide landen, Turkije en Nederland, houden contact over eventuele terugkeer. Ondertussen begint Turkije langzaam duidelijk te maken aan andere landen dat het heel veel meer IS’ers zal terugsturen naar de landen waar ze oorspronkelijk vandaag komen.

In Nederland berecht

Het kabinet geeft aan dat een andere IS-vrouw, de 25-jarige Xaviera S., wel naar Nederland kan komen. “Dat is staand Nederlands beleid”, zegt Grapperhaus vandaag. “IS’ers die zich in Turkije melden bij de Nederlandse ambassade of consulaat, worden geholpen om terug naar Nederland te gaan.” In Nederland worden ze dan berecht voor hun terroristische activiteiten.

Maar het probleem voor Nederland zit bij Fatima H., die niet langer de Nederlandse nationaliteit heeft. “Daar heb ik met mijn Turkse collega uitgebreid contact over gehad”, zegt Grapperhaus. Hij belt twee keer met de Turkse minister van Binnenlandse Zaken. Het eerste telefonische gesprek vindt plaats op dinsdag 5 november. “Ik heb de Turken aangegeven dat die dame alleen Marokkaans is en dus naar Marokko moet worden uitgezet.”

NCTV naar Turkije

Om zijn punt kracht bij te zetten, stuurt hij donderdag 7 november een delegatie van de Nationaal Coördinator Terrorisme en Veiligheid naar de Turkse hoofdstad Ankara voor overleg met de verantwoordelijke bewindspersoon. Om de druk op Turkije zoveel mogelijk op te voeren om de vrouw niet naar Nederland te sturen, zit bij het overleg volgens bronnen ook een ambtenaar van het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken.

Lees ook:

Door Turkije teruggestuurde IS-vrouwen en kinderen aangekomen in Nederland

De dag erna, op vrijdag 8 november, maakt de Turkse minister van Binnenlandse Zaken bekend dat Turkije alle IS’ers die in Syrië en Irak hebben gezeten en zich nu in Turkije bevinden, terugstuurt naar de Europese landen van herkomst. Dat gaat Turkije doen vanaf maandag 11 november.

Vreemdelingendetentie

Die dag belt Grapperhaus voor de tweede keer met de Turkse minister. Het leidt tot niets. Ingewijden benadrukken dat geen sprake is van een hoogoplopende ruzie of een diplomatieke crisis. Dat is bewust, de verhoudingen tussen beide landen zijn pas net weer een beetje hersteld, na een langdurige verslechtering. Een escalatie is niet in het belang van Nederland.

Al het overleg ten spijt zet Turkije beide vrouwen en hun kinderen dinsdagavond 19 november op het vliegtuig. Kort na 21.00 uur landen ze op Schiphol. De vrouwen worden aangehouden. De kinderen zijn ondergebracht bij de Raad voor de Kinderbescherming. Fatima H. komt in vreemdelingendetentie te zitten. Daarmee is ze officieel niet in Nederland. Ze is er wel, maar ze is er niet, zegt een ingewijde over de uitkomst van de politieke patstelling.

Eerst straf, dan naar Marokko

Fatima H. en Xaviera S. worden door het Openbaar Ministerie vervolgd voor terrorisme. Als ze worden veroordeeld zitten ze hier hun straf uit. De Marokkaanse vrouw wordt na haar eventuele gevangenisstraf uitgezet naar Marokko.

“Ze is hierheen gestuurd. Dat is natuurlijk teleurstellend”, zegt Grapperhaus. “Ze is in vreemdelingenbewaring gesteld en niet tot Nederland toegelaten. Ze zal in Nederland vervolgd worden. Het uitgangspunt is dat ze, als ze wordt berecht, hier haar straf uitzit en daarna aan Marokko wordt uitgeleverd.”

Lees ook:

Nederlandse IS-vrouwen met kinderen willen terug na ontsnapping uit kamp

RTL Nieuws; Ferdinand Grapperhaus  NCTV  Islamitische Staat  Burgeroorlog Syrië  Turkije  Syrië  Irak

Xaviera S. uit Apeldoorn werd bij een huwelijksbureau in het kalifaat besteld door de radicale Algerijn Dadi M. Ⓒ AFP

Teruggekeerde IS-bruiden zijn Xaviera en Fatima

Telegraaf 20.11.2019 IS-vrouwen Fatima en Xaviera zijn in Nederland om te worden berecht voor terrorisme. Wie zijn deze dames uit Tilburg en Apeldoorn?

Fatima H. uit Tilburg is morgen jarig, maar veel reden tot feest is er niet. Ze moet naar de terroristenafdeling van de gevangenis, haar Nederlandse paspoort is afgepakt en zelfs haar moeder en nichtje staan terecht omdat ze haar geld hadden opgestuurd toen ze nog in Syrië zat.

Volgens Belgische media is ze getrouwd geweest met de beruchte Vlaamse jihadist Ali El Morabit. Hij radicaliseerde in de kweekvijver voor fanatisme Sharia4Belgium voor hij naar Syrië vertrok. Bij verstek werd hij veroordeeld tot vijf jaar celstraf. Hij zou ook de vader van haar twee kinderen (circa 2 en 3 jaar oud) zijn, die ook zijn teruggevlogen naar Nederland.

Fatima meldde zich op eind vorige maand bij de Nederlandse ambassade in Ankara. Diezelfde dag werd haar de Nederlandse nationaliteit afgenomen en werd ze tot ongewenst vreemdeling verklaard. Minister Grapperhaus schrijft aan de Tweede Kamer dat het kabinet betreurt dat Turkije haar en de kinderen desondanks toch naar Nederland heeft gestuurd.

Haar Tilburgse moeder en haar nichtje moesten zich eerder deze maand in de Rotterdamse rechtbank verdedigen omdat ze 2900 euro naar Syrië hadden gestuurd via een ‘IS-bankier’. Fatima had hen daarom gevraagd met het bericht: ‘Mama, ik ben zwanger. Stuur alsjeblieft geld.’ Fatima H. zou moeten getuigen in de zaak tegen haar familieleden.

Wanneer ze op enig moment een in Nederland opgelegde straf heeft uitgezeten zal Fatima H. worden uitgezet naar Marokko.

Xaviera

De tweede dame die onder begeleiding van de marechaussee is teruggevlogen naar Nederland en de terroristenafdeling in Vught is Xaviera S. uit Apeldoorn. Deze Antilliaans-Nederlandse heeft haar paspoort nog wel. Ze is in Turkije berecht voor lidmaatschap van IS maar na een korte straf vrijgelaten.

Omdat ze in Turkije haar straf heeft uitgezeten voor lidmaatschap van een terroristische organisatie, kan het voor justitie in Nederland lastig worden om haar hier nog lang achter de tralies te houden.

Xaviera radicaliseerde een aantal jaar geleden binnen korte tijd. Het ene moment rookte ze nog een blowtje en zat ze aan de alcohol, het andere moment vertrok ze naar het kalifaat van IS.

Zij groeide op als een moeilijk meisje en werd zeer vroeg zwanger. Van haar studie op het Sprengeloo College kwam weinig terecht, van haar vijftiende tot haar achttiende zwierf ze met haar kind van onderkomen naar opvanghuis.

Toen ze zich tot de islam bekeerde, kwam ze even in rustiger vaarwater. Maar toen was ze plots verdwenen. Vanuit het kalifaat was ze actief op sociale media. Ze bedreigde columnist Ebru Umar met de dood, stuurde foto’s van kalasjnikovs en bejubelde terroristische aanslagen en onthoofdingen.

Ook schreef ze aan schrijfster Brenda Stoter Boscolo dat ze met haar AK-47 naar haar toe wilde komen en dat ze ’maar al te graag haar kop zou laten rollen’. ,,Ja, dit is een dreigement, lelijke nakomeling van apen en zwijnen.’’

De Apeldoornse is in Turkije wreed gescheiden van haar radicale echtgenoot. Die heet Dadi M., een Algerijn uit Eindhoven. Ook hij zat korte tijd in de cel voordat de Turken hem op straat zetten. Nederland heeft hem tot ongewenst vreemdeling verklaard en Xaviera mag waarschijnlijk Algerije niet in, dus de kans dat het paar elkaar nog in de armen sluit, lijkt klein.

Ook hun eerste ontmoeting moet weinig romantisch zijn verlopen. Dadi bestelde haar bij een huwelijksbureau in het kalifaat. Dat koppelde weduwen of net gearriveerde vrouwen aan een nieuwe echtgenoot. IS-strijders konden opgeven wat voor soort bruid ze verlangden, waarna ze een vrouw naar keuze konden afhalen. Dat werd Xaviera.

Xaviera lijkt in fanatisme weinig onder te doen voor haar man, maar die stond wel al langer op de radar. Al in 2002 was hij in beeld als ronselaar voor de taliban in Afghanistan. Hij reisde naar Iran in een poging dat land te bereiken maar dat mislukte.

Bekijk meer van; terrorisme islam familie rechterlijke macht conflicten, oorlog en vrede Xaviera Hollander Fatima H. Nederland Syrië Turkije

Dit zijn de twee teruggekeerde IS-vrouwen: ‘Bewijs gruwelijkheden lastig te vinden’

MSN 20.11.2019 Turkije heeft twee IS-vrouwen teruggestuurd naar Nederland. De 25-jarige Xaviera S. uit Apeldoorn was een bekeerlinge die razendsnel radicaliseerde en zonder haar kind naar Syrië afreisde. De 23-jarige Fatima H. uit Tilburg kreeg in het kalifaat twee kinderen met een belangrijke IS-strijder uit België.

De Antilliaans-Nederlandse Xaviera S. reisde in 2013 af naar Syrië. Vlak voor haar vertrek schreef ze op Facebook hoe blij ze was dat ze naar het kalifaat ging.

“Ik wou een doel hebben in mijn leven, mij gelukkig voelen. Ik zag zusters lopen met een ghimaar (halflange hoofddoek, red.) en het eerste wat ik zei was: ‘Mashallah, zo hoor ik er ook bij te lopen, dit is hoe ik moet leven.”

Bekeerling

Xaviera had een moeilijke jeugd. Ze kreeg op haar zestiende een kind, volgde een zorgopleiding, maar werd meerdere keren van school gestuurd. In de zomer van 2012 belandde Xaviera met haar kindje op straat. Ze zwierf van opvang naar opvang. Het ging steeds slechter met haar. Op Facebook schrijft ze daarover: “Ik begon te blowen, te drinken en ging veel uit.” Daarna bekeerde ze met hulp van haar tante en vond zingeving in de islam.

Xaviera vertrok zonder haar kindje naar het kalifaat. Van daaruit was ze actief op sociale media. Ze verscheen meerdere keren met kalasjnikovs op straat. Daar zijn ook foto’s van. Volgens de verhalen trouwde ze daar met een Nederlandse IS-strijder die later nog twee of drie vrouwen erbij kreeg.

Fatima H.

Naast Xaviera werd ook Fatima H. maandag door Turkije teruggestuurd naar Nederland. Van haar is bekend dat ze kinderen heeft van 2 en 3 jaar. Die zijn in Syrië geboren en hebben vermoedelijk geen geldige geboortebewijzen. De moslima komt uit Tilburg. Wanneer Fatima naar IS-gebied is gegaan, is niet bekend.

De 23-jarige Fatima zou met een Belgische jihadist zijn getrouwd. Hij is waarschijnlijk ook de vader van haar kinderen. Hij had een hoge functie bij een drone-eenheid bij IS.

Fatima ontsnapte vorige maand uit het Syrische opvangkamp Al-Hol. Op 30 oktober meldde ze zich op de Nederlandse ambassade in Ankara en vroeg om hulp van de ambassade om terug te keren naar Nederland. Turkije zette Fatima H. uit naar Nederland, samen met haar twee kinderen.

Kritisch uitlaten

Journalist Brenda Stoter doet al jarenlang onderzoek naar IS-vrouwen die naar het kalifaat gingen. Ze reisde zelf veel door het Midden-Oosten en bezocht vele vluchtelingenkampen. Ze kent veel verhalen achter de Nederlandse IS-vrouwen.

© Aangeboden door RTL Nederland

“Deze vrouwen zijn niet naïef. Ze wisten heel goed waarom ze naar Syrië afreisden”, zegt Stoter. Xaviera bedreigde haar na kritische berichtgeving. Ze stuurde haar een foto van een kalasjnikov en schreef daarbij dat ze ‘haar hoofd maar al te graag (zou) willen laten rollen’.

Zingeving

Volgens Stoter zijn het vaak bekeerlingen, zoals Xaviera, die naar IS-gebied trokken. “Vaak hebben deze meiden een problematisch verleden en zijn ze een zoektocht gestart. Ze zoeken naar zingeving.”

“De meeste vrouwen winnen online informatie in over het kalifaat. Ze zoeken via platforms en Facebookpagina’s naar informatie. Daar wisselen ze ook verhalen uit. Vrouwen in het kalifaat delen op die online platforms ook hun verhalen. Dat het zo geweldig is. Via via worden vrouwen uitgenodigd om naar Syrië te komen”, zegt Stoter die zelf ook infiltreerde in online platforms.

De islam geeft de vrouwen een nieuwe toekomst en houvast, zegt Stoter. “De islam biedt duidelijke kaders en regels. Daar hebben deze vrouwen behoefte aan. En de islam biedt de mogelijkheid om opnieuw geboren te worden: je het oude leven achter je te laten en een nieuw leven te starten.”

© Aangeboden door RTL Nederland

‘Ze wisten van de onthoofdingen’

Precieze cijfers zijn er niet, maar waarschijnlijk zijn er ruim 100 Nederlandse (jonge) vrouwen naar IS-gebied getrokken. Sommigen gingen alleen, anderen met hun man en kinderen. Ze kwamen vaak in Raqqa terecht; de hoofdstad van IS.

“Eind 2013 zag je dat veel vrouwen er alleen heen gingen om daar een man te zoeken. Ze gingen in Syrië het huishouden runnen of lesgeven aan kinderen. De vrouwen hielpen mee het systeem in stand te houden.”

Gruwelijkheden

Of ze deelnamen aan de gruwelijkheden?  “Er zijn zeker vrouwen die zich daaraan schuldig hebben gemaakt, maar bewijs daarvoor is vaak lastig te vinden. Maar de vrouwen zijn niet met een naïeve reden daar naar toe gegaan. Ze wisten van de onthoofdingen, slavernij en verkrachtingen. Overwinningen van IS werden door de vrouwen gedeeld.”

Stoter sprak ook veel jezidi’s. In 2014 en 2015 is deze bevolkingsgroep door IS aangevallen, vermoord of als slaven verkocht. “Ik sprak veel jezidi’s die door IS-vrouwen zijn mishandeld, verkracht of als slaaf misbruikt. De jezidi’s noemden de IS-vrouwen barbaarser dan de IS-mannen.”

Weinig bijstand

De vrouwen worden vrijdag voorgeleid aan de rechter-commissaris in Rotterdam. De in Tilburg geboren Fatima H. hoeft in Nederland op weinig bijstand te rekenen. De overheid heeft haar Nederlandse nationaliteit afgenomen omdat ze betrokken was bij een terreurorganisatie.

Ze heeft wel nog wel de Marokkaanse nationaliteit. Na vervolging en berechting wil het kabinet de vrouw uitzetten naar het land van haar tweede nationaliteit: Marokko.

Fatima is nu gedwongen gescheiden van haar twee kinderen. De Raad voor Kinderbescherming heeft zich ontfermd over haar twee kinderen die bij een gezinsvoogd gaan wonen.

In de cel

Xaviera S. heeft nog wel de Nederlandse nationaliteit. Zij wordt in het geval van een veroordeling niet het land uitgezet.

Hoe haal je 56 Nederlandse kinderen veilig op uit Syrië? Een verkenning van de mogelijke routes

Trouw 20.11.2019 Nederland heeft steeds gezegd dat het te onveilig is om kinderen van IS-vrouwen op te halen uit de kampen in Syrië. Ter plekke lijken toch verschillende scenario’s mogelijk.

De rechter bepaalde onlangs dat Nederland zich in moet spannen om 56 Nederlandse kinderen van IS-vrouwen op te halen uit Noordoost-Syrië. Ook de moeders zal Nederland moeten opnemen als de Syrische Koerden de kinderen anders niet laten gaan. Veel te gevaarlijk, vindt Den Haag, dat tegen het vonnis in beroep is gegaan. Maar hoe groot zijn de risico’s eigenlijk? Een verkenning van mogelijke routes.

Over de weg van de kampen naar Irak

Ook al zijn de Turken in oktober Noordoost-Syrië binnengevallen, de kampen waar de kinderen en vrouwen zitten, zijn over de weg nog bereikbaar. Het strijdgebied is ver van de kampen: zeker anderhalf uur rijden van Al-Hol (het grootste en meest zuidelijk gelegen kamp) en bijna drie uur van Al-Roj (dat noordoostelijker ligt). Journalisten en hulpverleners uit allerlei landen begeven zich op alle routes naar de kampen, zonder militaire begeleiding.

Een bus met vrouwen en kinderen valt natuurlijk wel meer op. Maar vooralsnog zijn de grensovergangen met Irak nog steeds in handen van gewapende Koerden, weliswaar allemaal met verschillende petten op. De door de Turken gehate Koerdische SDF mag zich weliswaar niet meer binnen dertig kilometer van de Turkse grens bevinden, maar kamp Al-Hol ligt daarbuiten. De Koerden zullen geneigd zijn de Nederlanders te helpen bij het transport.

Zij zijn blij als die kampen eindelijk worden leeggehaald. Ze kosten veel geld en bewakers worden er aangevallen. Vervoer vanaf Al-Hol naar Irak zou dan als volgt gaan: het eerste stuk over een weg met checkpoints van de SDF, het laatste stuk langs checkpoints van dienstplichtige Koerden (een militie los van de SDF), samen met Asayish, de Koerdische politie.

Ophalen bij Al-Roj

Als de Nederlanders niet naar Al-Hol willen rijden, omdat er nog wat Arabische dorpen in de buurt zijn waar mogelijk IS-sympathisanten zitten, is er nog een optie: de Koerden vervoeren de vrouwen van Al-Hol naar Al-Roj en Nederland pikt iedereen daar op. Al-Roj ligt in Koerdisch ‘heartland’ en dicht bij een grensovergang naar Irak.

Het is gebied waar weer Amerikaanse patrouilles rijden. Bovendien lijkt het waarschijnlijk dat een ophaalmissie wordt begeleid door Nederlandse militairen. Die zijn sowieso in de buurt: er is nog steeds een Nederlandse trainingsmissie in Irak.

Maar hoe zit het dan met het regeringsleger van Assad dat zich steeds meer laat zien in dit deel van Syrië? Dat leger neemt inderdaad steeds meer plekken in, vooral aan de grens met Turkije en bij het strijdgebied. Maar ze zijn nog ver van deze route.

Op termijn zal de regeringsvlag mogelijk wel weer overal wapperen. En dat zou betekenen dat Nederland niet meer met de Koerden, maar met de Syrische president Assad moet dealen. Assad met wie Nederland alle diplomatieke banden heeft verbroken.

Door de lucht, met Chinook transportvliegtuigen

Al-Hol ligt maar zo’n vijftien kilometer van de Iraakse grens. Met Chinook-transporthelikopters is prima te landen naast het kamp. Het is groot open gebied, wat weinig mogelijkheden biedt voor grondvuur, zoals dat lang een dreiging was bij het vliegveld van Bagdad.

Mocht het door geld en onderdelentekorten geplaagde Nederlandse leger zelf geen Chinooks kunnen regelen, dan zijn er altijd nog de Amerikanen die daarbij hulp hebben aangeboden. Zij hebben al andere landen, zoals Kosovo, geholpen hun eigen mensen terug te halen.

Vraag het de Nederlandse ambtenaren

Dat het niet zo moeilijk is om de kampen te bereiken weet de Nederlandse staat overigens al lang. Zowel Al-Hol als Al-Roj is in het afgelopen jaar met regelmaat bezocht door leden van een Nederlandse inlichtingendienst die de vrouwen uitgebreid hebben verhoord. Interessant zou zijn om van die Nederlandse ambtenaren te horen welke route zij in Syrië hebben afgelegd en door wie ze daarbij zijn begeleid.

Lees ook:

Wie de macht heeft in Noord-Syrië? Niemand die het nog weet

In Noord-Syrië is het chaos troef. Militairen van allerlei pluimage bewegen er door elkaar heen. ‘In de kern hebben we hier vrede nodig.’

Meer over; conflicten, oorlog en vrede Nederland gewapend conflict Al-Hol Irak Al-Roj Hans Jaap Melissen

Door Turkije teruggestuurde IS-vrouwen en kinderen komen aan in Nederland

MSN 19.11.2019Twee IS-vrouwen zijn vanuit Turkije teruggestuurd naar Nederland. Ze zijn vanavond geland. Een van de vrouwen heeft de Nederlandse nationaliteit, van de ander is de nationaliteit afgepakt. Ook de twee kinderen van de tweede vrouw zijn in Nederland aangekomen.

Een van de vrouwen had zich eind oktober bij de ambassade in Ankara gemeld met het verzoek om hulp om naar Nederland terug te keren. Haar Nederlandse paspoort is echter afgenomen en ze is hier ongewenst verklaard.

Toegang geweigerd

Minister Ferd Grapperhaus van Justitie en Veiligheid schrijft aan de Tweede Kamer dat hij hier meerdere keren met de minister van Binnenlandse Zaken van Turkije over heeft gesproken. Het kabinet betreurt het dat de vrouw toch naar Nederland is gestuurd.

De 25-jarige vrouw is bij aankomst in Nederland de toegang geweigerd. Ze is vastgezet en zal worden vervolgd voor deelneming aan een terroristische organisatie. Daarna wil Nederland haar uitzetten naar Marokko, het land waar ze wel een paspoort van heeft. Haar kinderen van 3 en 4 jaar oud zijn overgedragen aan de Kinderbescherming.

Andere vrouw

Naast deze vrouw is ook een 23-jarige vrouw naar Nederland uitgezet die sinds januari 2018 in Turkije in vreemdelingendetentie zat. Zij heeft wel de Nederlandse nationaliteit. Ook zij is aangehouden op verdenking van deelneming aan een terroristische organisatie en zal hier worden vervolgd en berecht.

Twee door Turkije teruggestuurde IS-vrouwen opgepakt op Schiphol

NU 19.11.2019 Twee vrouwen die zich in het strijdgebied van IS in Syrië bevonden en later vastzaten in Turkije, zijn het land uitgezet en dinsdagavond na aankomst op Schiphol aangehouden, meldt het Openbaar Ministerie (OM).

De vrouwen worden verdacht van deelname aan een terroristische organisatie. Het gaat om een vrouw van 23 jaar en een van 25 jaar met twee kinderen. De kinderen zijn drie en vier jaar oud.

De vrouwen zijn door Turkije op het vliegtuig naar Nederland gezet. De 25-jarige vrouw had zich eind oktober gemeld bij de Nederlandse ambassade in Ankara. De andere vrouw zat sinds januari 2018 al vast in Turkije.

Hoewel het Nederlanderschap van een van de vrouwen was ingetrokken, is zij toch door de Turkse autoriteiten naar Nederland gestuurd. In een Kamerbrief zegt het kabinet het te betreuren dat Turkije haar alsnog heeft teruggestuurd. Het kabinet wil dat ze na vervolging, berechting en een eventuele detentieperiode wordt uitgezet naar Marokko.

Beide vrouwen worden vrijdag voorgeleid aan de rechter-commissaris in Rotterdam. De kinderen zijn overgedragen aan de Raad voor de Kinderbescherming.

Turkije wil meeste IS-strijders voor einde jaar terugsturen

Turkije is vorige week begonnen met het terugsturen van gevangenen IS-strijders naar hun thuisland. Het is nog onduidelijk om hoeveel gevangen het precies gaat.

Toch zegt Ankara dinsdag te denken voor het einde van het jaar de meeste IS-strijders terug te hebben gestuurd naar hun thuisland. Daarbij gaat het ook om gevangenen wiens nationaliteit al is ingetrokken. “Ze hebben niet het recht om burgers hun nationaliteit te ontnemen”, aldus de Turkse minister van Binnenlandse zaken Süleyman Soylu.

Behalve de Nederlandse vrouwen heeft Turkije tot nu toe tien Duitsers, een Amerikaan en een Brit teruggestuurd.

Lees meer over: Syriëgangers  Binnenland

Vrouw in Koerdisch kamp in Noord-Syrië waar familie van IS-strijders worden vastgehouden (archief) AFP

Turkije stuurt twee IS-vrouwen terug naar Nederland

NOS 19.11.2019 Turkije heeft twee IS-vrouwen teruggestuurd naar Nederland. Ze zijn na aankomst op Schiphol door de marechaussee aangehouden en overgedragen aan de politie. Ze worden verdacht van het deelnemen aan een terroristische organisatie. Een van de twee vrouwen is haar Nederlandse nationaliteit ontnomen.

Het gaat om een vrouw van 23 en een van 25 jaar met twee kinderen van 3 en 4 jaar. De 25-jarige vrouw had zich eind oktober gemeld bij de Nederlandse ambassade in Ankara. De andere vrouw is in januari 2018 aangehouden in Turkije.

Het kabinet had aan Turkije laten weten dat de vrouw van wie het Nederlanderschap is ingetrokken tot ongewenste vreemdeling is verklaard en daarom niet naar Nederland zou moeten worden uitgezet, maar Turkije deed dat toch.

Deze vrouw is op Schiphol de toegang tot Nederland geweigerd en vervolgens aangehouden. Na vervolging en berechting wil het kabinet de vrouw uitzetten naar het land van haar tweede nationaliteit: Marokko. De kinderen van de vrouw zijn overgedragen aan de Raad voor de Kinderbescherming.

Beide vrouwen worden vrijdag voorgeleid aan de rechter-commissaris in Rotterdam.

Bekijk ook;

Twee IS-vrouwen terug in Nederland met kinderen

Telegraaf 19.11.2019 Turkije heeft twee IS-vrouwen naar Nederland teruggestuurd. Ze zijn dinsdagavond aangekomen op Schiphol en meteen aangehouden. Een van de vrouwen had ook twee kinderen bij zich.

Van die vrouw, Fatima H. uit Tilburg, is onlangs de Nederlandse nationaliteit afgenomen en ze is tot ongewenst vreemdeling verklaard. Minister Grapperhaus schrijft aan de Tweede Kamer dat het kabinet betreurt dat Turkije haar en de kinderen desondanks toch naar Nederland heeft gestuurd.

Bij aankomst op Schiphol is de vrouw meteen opgepakt door de Koninklijke Marechaussee. Ze wordt hier vervolgd, berecht en na een eventuele gevangenisstraf uitgezet naar Marokko, het land van haar andere nationaliteit. De kinderen, 3 en 4 jaar oud, zijn overgedragen aan de kinderbescherming.

Terroristische organisatie

Met dezelfde vlucht is ook nog een andere vrouw teruggekeerd naar Nederland. Zij heeft wel een Nederlands paspoort en is onder begeleiding van de marechaussee naar Nederland gekomen. Ook deze vrouw is aangehouden en wordt nu in Nederland vervolgd.

Het Openbaar Ministerie meldt in een bericht dat de vrouwen worden verdacht van deelneming aan een terroristische organisatie.

De vrouwelijke Syriëgangers waren met hun kinderen ontsnapt uit een gevangenkamp in Syrië. Nog voor de Turkse inval in Noord-Syrië, wisten de vrouwen met hun kinderen te ontsnappen uit het door Koerdische strijders gerunde gevangenenkamp Al Hol.

Grapperhaus meldde eind oktober al aan de Kamer dat de twee vrouwen zich hadden gemeld bij de Nederlandse ambassade in Turkije. Het was niet voor het eerst dat dat gebeurt. Nederland heeft afspraken met Turkije dat IS-vrouwen en hun kinderen in overleg teruggestuurd kunnen worden.

Bekijk meer van; terreurdaad samenleving terrorisme Amsterdam Syrië Islamitische Staat

Twee IS-vrouwen teruggekeerd in Nederland en aangehouden

AD 19.11.2019 Twee door Turkije teruggestuurde vrouwelijke Syriëgangers zijn met hun kinderen in Nederland aangekomen. De vrouwen zijn op Schiphol direct aangehouden. Dat meldt het Openbaar Ministerie.

Het gaat om vrouwen van 23 en 25 jaar oud en twee kinderen van 3 en 4 jaar oud. De vrouwen worden verdacht van deelneming aan een terroristische organisatie. De Koninklijke Marechaussee hield de vrouwen aan en heeft hen overgedragen aan de politie. De kinderen zijn overgedragen aan de Kinderbescherming.

De 25-jarige vrouw heeft zich eind oktober gemeld bij de Nederlandse ambassade in Ankara. De andere vrouw is in januari 2018 aangehouden in Turkije. De vrouwen worden vrijdag voorgeleid aan de rechter-commissaris in Rotterdam.

Terugsturen

Turkije is deze week begonnen met het terugsturen van opgepakte strijders van Islamitische Staat (IS) naar hun land van herkomst. Het gaat om IS-strijders die Turkije eerder heeft opgepakt in Noord-Syrië tijdens de militaire operatie daar.

Minister Suleyman Soylu meldde begin deze maand al dat Ankara de strijders wilde terugsturen, maar gaf toen geen termijn. De Turkse regering ergert zich aan de passiviteit van Europese landen bij het terughalen van Syriëgangers.

Door Turkije teruggestuurde IS-vrouwen en kinderen komen aan in Nederland

RTL 19.11.2019 Twee IS-vrouwen zijn vanuit Turkije teruggestuurd naar Nederland. Ze zijn vanavond geland. Een van de vrouwen heeft de Nederlandse nationaliteit, van de ander is de nationaliteit afgepakt. Ook de twee kinderen van de tweede vrouw zijn in Nederland aangekomen.

Een van de vrouwen had zich eind oktober bij de ambassade in Ankara gemeld met het verzoek om hulp om naar Nederland terug te keren. Haar Nederlandse paspoort is echter afgenomen en ze is hier ongewenst verklaard.

Lees ook:

Turkije bedankt Nederland voor terugnemen IS’ers

Toegang geweigerd

Minister Ferd Grapperhaus van Justitie en Veiligheid schrijft aan de Tweede Kamer dat hij hier meerdere keren met de minister van Binnenlandse Zaken van Turkije over heeft gesproken. Het kabinet betreurt het dat de vrouw toch naar Nederland is gestuurd.

De 25-jarige vrouw is bij aankomst in Nederland de toegang geweigerd. Ze is vastgezet en zal worden vervolgd voor deelneming aan een terroristische organisatie. Daarna wil Nederland haar uitzetten naar Marokko, het land waar ze wel een paspoort van heeft. Haar kinderen van 3 en 4 jaar oud zijn overgedragen aan de Kinderbescherming.

Andere vrouw

Naast deze vrouw is ook een 23-jarige vrouw naar Nederland uitgezet die sinds januari 2018 in Turkije in vreemdelingendetentie zat. Zij heeft wel de Nederlandse nationaliteit. Ook zij is aangehouden op verdenking van deelneming aan een terroristische organisatie en zal hier worden vervolgd en berecht.

Lees ook:

Staat moet kinderen van IS-vrouwen terughalen uit Syrië

RTL Nieuws; Recep Tayyip Erdogan  Islamitische Staat  Turkije  Nederland

 

Blok: Banden aanhalen met Al Assad maakt Nederland ongeloofwaardig

NU 14.11.2019 Het CDA-voorstel om de diplomatieke banden met de Syrische dictator Bashar Al Assad aan te halen maakt het Nederlands mensenrechtenbeleid in het buitenland “ongeloofwaardig” en zal als een beloning worden gezien door dictators en autocratische regimes die hun bevolking onderdrukken. Dat zei minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) donderdag tijdens een debat in de Tweede Kamer.

“Iedere potentaat en iedere mensenrechtenschender wil horen dat als je maar lang genoeg blijft zitten, de banden weer worden aangehaald. Dat signaal mogen we als Nederland nooit uitzenden”, aldus de bewindsman. “Al Assad verdient geen plek aan de onderhandelingstafel, maar een plek in de beklaagdenbank.”

Nederland heeft in 2012 samen met een groot aantal Europese landen de diplomatieke banden met het regime van Al Assad verbroken. Al Assad wordt verantwoordelijk gehouden voor honderdduizenden doden en miljoenen vluchtelingen als gevolg van de Syrische burgeroorlog die sinds 2011 gaande is.

Nederlandse IS’ers mogelijk in handen van Al Assad

Nadat de Amerikaanse president Donald Trump de troepen uit Syrië trok en Turkije overging tot een militaire inval in Noord-Syrië, zit Al Assad, met de steun van Rusland stevig in het zadel. Omdat er momenteel Nederlandse IS-strijders in gevangenenkampen vastzitten in Syrië, is de mogelijkheid aanwezig dat de Nederlandse uitreizigers in handen vallen van Al Assad.

CDA-Kamerlid Martijn van Helvert vindt dat Nederland op het laagste diplomatieke niveau de banden met Al Assad moet herstellen. Onder meer om te zorgen dat de Nederlandse IS’ers hun straf niet ontlopen.

Wat minister Blok betreft is het uitgesloten dat er met Al Assad onderhandeld zal worden. Met onder meer gifgasaanvallen tegen de eigen bevolking is het volgens Blok geen optie om zijn “gruwelijke misdrijven” te negeren.

Blok bestrijdt het beeld dat Al Assad stevig in het zadel zit. “Zijn positie is wankeler dan wordt aangenomen”, aldus de minister. Hij wijst op de internationale sancties tegen de Syrische leider die zijn bondgenoten Rusland en Iran duidelijk moeten maken dat zij “failliete boedel” steunen.

‘Waarom wel diplomatieke banden met China en Saoedi-Arabië?’

Van Helvert hield de minister voor dat Nederland wel tot op het hoogste diplomatieke niveau banden onderhoudt met China, dat zich met onder andere de onderdrukking van de Oeigoeren ook schuldig maakt aan mensenrechtenschendingen.

Hij kreeg bijval van SP’er Sadet Karabulut die wees op de vriendschappelijke relaties met Saoedi-Arabië dat een bloedige oorlog voert in Jemen waar het aantal dodelijke slachtoffers is opgelopen tot honderdduizend en waar de kroonprins Mohammad Bin Salman verantwoordelijk wordt gehouden voor de moord op de journalist Jamal Kashoggi.

Lees meer over: Syrië Politiek Stef Blok

Blok: Geen plek voor Assad aan onderhandelingstafel

AD 14.11.2019 Het kabinet neemt afstand van het voorstel van het CDA om met de Syrische dictator Bashar al-Assad te gaan praten. ,,Assad verdient geen plaats aan de onderhandelingstafel, maar een plaats in de beklaagdenbank”, stelde minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken. ,,Bij voorkeur van het Internationaal Strafhof in Den Haag.”

Blok reageerde in het debat over de begroting van zijn departement op het pleidooi van CDA-Kamerlid Martijn van Helvert om de diplomatieke banden met het regime Assad aan te halen. Dat is volgens Van Helvert nodig omdat pogingen Assad te verdrijven niet zijn gelukt, maar het kabinet wel IS-strijders in de regio wil berechten. Daarvoor is volgens de CDA’er overleg nodig.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Totaal ongeloofwaardig

Dat wijst Blok af. ,,Als Nederland nu de leiding neemt in het praten Syrië, worden we totaal ongeloofwaardig als pleitbezorger voor mensenrechten.” De VVD-bewindsman wil een door Assad geleid Syrië ook niet accepteren. ,,De onderbouwing van de heer Van Helvert van ‘hij zit er nog dus we moeten ons erbij neerleggen’ is de droom van elke potentaat. Dat signaal mogen we nooit gaan uitzenden als Nederland.”

Daarbij is de positie van Assad volgens Blok ‘wankeler dan wordt gesuggereerd’. ,,Als je zoveel schade hebt aangericht in je eigen land, kun je niet meer op een geloofwaardige manier functioneren.” Hij stelde dat verschillende westerse landen ‘de duimschroeven hebben aangehaald’ door sancties in te stellen. ,,We ook laten aan de bondgenoten van Syrië, zoals Rusland, weten dat ze een failliete boedel steunen.”

Mensenrechten

Van Helvert wierp tegen dat het kabinet wel betrekkingen onderhoudt met China, een land waar ook sprake is van mensenrechtenschendingen. SP-Kamerlid Sadet Karabulut noemde ook Saoedi-Arabië als voorbeeld van een land waar de mensenrechten te wensen overlaten. Met vertegenwoordigers van beide regeringen sprak de Tweede Kamer donderdag nog.

IS-kinderen ophalen? Neem wel de juiste weg!

AD 14.11.2019 De rechter heeft bepaald dat Nederland ‘zijn’ IS-kinderen moet ophalen uit gevangenkampen in Noord-Syrië. Maar kan dat eigenlijk nog wel nu het gebied vanwege de Amerikaanse terugtrekking en Turkse invasie een chaotisch en gevaarlijk gebied is geworden?

© AFP Het klinkt in theorie allemaal zo simpel: even de Nederlandse IS-kinderen en mogelijk ook hun moeders ophalen uit Noord-Syrië. Maar, zoals zo vaak, ligt het in de praktijk een stuk moeilijker en ingewikkelder.

Want sinds begin oktober dit jaar – toen Turkije Noord-Syrië binnenviel nadat president Trump onverwacht Amerikaanse soldaten had teruggetrokken – is het relatief rustige Koerdische noorden van Syrië veranderd in een gevaarlijke en uiterst chaotische regio.

En dat zei de rechter die maandag in kort geding oordeelde dat Nederland de kinderen moet ophalen, er ook bij: ,,Er kan niet van de Staat worden verwacht dat ze grote veiligheidsrisico’s neemt.’’

In Noord-Syrië vechten namelijk nu de volgende partijen: het Turkse leger, pro-Turkse Syrische milities, SDF-Koerden, Amerikanen, het Syrische leger, pro-Assad-milities, het Russische leger en loslopende IS-slaapcellen die aanslagen plegen.

Het probleem voor een mogelijke Nederlandse ophaalmissie is dat het grootste gevangenkamp waar de IS-vrouwen en kinderen zich bevinden, het al-Hawl-kamp, middenin dit woelige gebied ligt. Van de 23 vrouwen en 56 kinderen die meededen aan het kort geding zitten er 16 vrouwen en 41 kinderen in dat kamp. De anderen (7 vrouwen en 15 kinderen) zitten in kamp Al-Roj, dicht tegen de Turkse grens.

Lees ook;

Wat vraag je iemand die de laatste kus van zijn vermoorde vrouw nog op zijn lippen voelt branden?

Lees meer

Rechter: Kinderen van IS-vrouwen moeten worden teruggehaald uit Syrië

Lees meer

Turkije begint maandag met terugsturen IS'ers naar land van herkomst

Lees meer

Britse journalist onthutst na bezoek aan Syrisch vluchtelingenkamp: ‘In Al-Hol wordt een mini-kalifaat gecreëerd’

Britse journalist onthutst na bezoek aan Syrisch vluchtelingenkamp: ‘In Al-Hol wordt een mini-kalifaat gecreëerd’

Lees meer

Ophaalmissie

Als er al een ophaalmissie komt, zal die hoogstwaarschijnlijk worden georganiseerd vanuit het rustige Erbil, in het veilige Koerdische deel van Noord-Irak. Vanuit Erbil is er slechts één mogelijkheid voor de Nederlandse ophaalmissie om het gevaarlijke Noord-Syrië te bereiken. En wel via de strategisch Semalka-grensovergang, de enige werkende grens tussen Iraakse Koerden en Syrische Koerden.

Tot nu toe is de Semalka-grensovergang nog in handen van de SDF, van de Syrische Koerden dus. Maar Turkije ligt op slechts drie kilometer afstand. Als de Turken het willen en een beetje doorrijden, kunnen ze Semalka binnen een halfuur innemen en dus de grens afsluiten.

Zelfde geldt voor het Syrische leger en de Russen. Zij zitten al nabij de stad Al Malikyah (in het Koerdisch: Derik). Ook daarvandaan is het slechts 30 minuten naar de Semalka-grensovergang.

Met andere woorden: Als de Nederlandse ophaalmissie via de Semalka-overgang Noord-Syrië in gaat, bestaat de kans dat de Koerden daarna de controle over de grens verliezen. Dan kan je niet meer terug naar het veilige Noord-Irak en zit de Nederlandse ophaalmissie dus vast in Noord-Syrië.

 

© EPA Al-Hawl-kamp

CDA wil banden met Al Assad aanhalen, maar Kamer wijst het voorstel af

NU 13.11.2019 CDA-Kamerlid Martijn van Helvert stelt voor dat Nederland de diplomatieke banden met de Syrische president Bashar Al Assad aanhaalt. Volgens Van Helvert is dat nodig om een oplossing te vinden voor de berechting van Nederlandse IS-strijders en de terugkeer van Syriërs die het regime van Al Assad ontvluchtten.

De christelijke partij deed het voorstel woensdag in een debat in de Tweede Kamer, maar vond weinig steun bij zowel de oppositie als de coalitiepartijen.

“Praten met Al Assad kan gezien worden als politiek gezichtsverlies”, aldus Van Helvert. Tegelijkertijd ziet hij dat het de Amerikanen, de Europese partners, maar ook Islamitische Staat niet gelukt is om Al Assad ten val te brengen en dat de Syrische dictator weer stevig in het zadel zit.

De CDA’er schat in dat een toekomst van Syrië met Al Assad zorgt voor de stabiliteit die nodig is om onder meer de Syrische vluchtelingen in Nederland terug te sturen. En nu Irak de berechting van Nederlandse IS-strijders die momenteel in Syrië vastzitten niet ziet zitten, moet de optie dat zij in Syrië berecht worden opgehouden worden.

CDA krijgt kritiek van oppositie en coalitie

De VVD snapt niet waarom Nederland “een knieval” in de richting van Al Assad moet maken en op eigen houtje de banden moet aanhalen.

De partij pleitte er in het verleden voor om juist met dictators in gesprek te gaan, maar een herstel van diplomatieke banden met Al Assad gaat VVD-Kamerlid Sven Koopmans te ver. “Hoe kan Al Assad, die honderdduizenden burgerdoden op zijn geweten heeft, bijdragen aan stabiliteit? Welke stabiliteit?”, meent Koopmans.

Ook D66’er Sjoerd Sjoerdsma ziet niets in het voorstel. “Al Assad is Islamitische Staat in een net pak. Hij is pleegvader van IS.” Sjoerdsma wijst erop dat Al Assad heeft bijgedragen aan de opkomst van IS door radicale jihadisten uit de Syrische gevangenissen vrij te laten. Berechting van de Nederlandse IS’ers overlaten aan Al Assad is volgens de D66’er een slecht plan, aangezien de Syrische president IS’ers in het verleden heeft vrijgelaten.

GroenLinks waarschuwt dat het aanhalen van de diplomatieke banden door Al Assad gezien zal worden als een beloning voor “zijn walgelijke gedrag”. De PvdA wijst erop dat de Syrische vluchtelingen het schrikbewind van Al Assad juist ontvluchtten.

Blok wil banden niet aanhalen

Het ziet er dan ook niet naar uit dat het kabinet gehoor zal geven aan de oproep van het CDA. Minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) zei dit weekend in een interview met NU.nl dat er voor Al Assad geen toekomst is in Syrië.

Blok zei niet te kunnen uitsluiten dat de Nederlandse IS’ers die momenteel vastzitten in Syrië in handen vallen van Al Assad, maar dat betekent niet dat Nederland de diplomatieke banden zal herstellen.

“Ik laat me niet door Al Assad chanteren om de diplomatieke banden aan te halen. Voor Al Assad is er geen toekomst in Syrië. De misdrijven tegen de menselijkheid die hij heeft gepleegd, zijn zó verschrikkelijk. Hij kan niet blijven”, aldus Blok.

Zie ook: Blok over Nederland op wereldtoneel: ‘Laat me niet chanteren door Assad’

CDA wijst op diplomatieke banden met China

Van Helvert is het met de Kamer eens dat Al Assad verantwoordelijk is voor gruwelijkheden tegen de eigen bevolking, maar herhaalt dat het de westerse bondgenoten niet gelukt is om hem af te zetten.

Nu Al Assad, na het vertrek van de Amerikanen en de inval van Turkije, met de hulp van Rusland steviger in het zadel zit, vindt Van Helvert dat Nederland in ieder geval de banden op het laagste diplomatieke niveau moet aanhalen.

Hij wijst zijn collega-Kamerleden er ook op dat Nederland op het allerhoogste niveau goede banden onderhoudt met China, terwijl het land op grote schaal mensenrechtenschendingen begaat, zoals de onderdrukking van de Oeigoeren.

Lees meer over: Syrië  Politiek

Kamer wijst CDA-plan om banden met Assad aan te halen af

AD 13.11.2019 Het CDA pleit voor het aanhalen van diplomatieke banden met het regime van de Syrische dictator Assad. Nu duidelijk is dat de pogingen om hem ten val te brengen niet zijn gelukt en het kabinet vasthoudt aan de wens om IS-strijders in de regio te berechten, is dat volgens de regeringspartij de enige optie.

Dat stelde Kamerlid Martijn van Helvert bij het debat over de begroting Buitenlandse Zaken. Volgens de CDA’er is het nu eenmaal zo dat Assad in het zadel zit én blijft, vooral nu de Amerikanen hun troepen uit Syrië hebben teruggetrokken. ,,Kiezen we voor een blijvende destabilisatie, met mogelijk een nieuwe vluchtelingenstroom? Dan moeten we doorgaan op de ingeslagen weg. Maar het CDA wil kiezen voor stabilisatie.”

CDA-Kamerlid Martijn van Helvert tijdens een eerder debat in de Tweede Kamer. © ANP/Phil Nijhuis

Dat nam de rest van de Kamer Van Helvert niet in dank af, getuige de Kamerleden die zich verdrongen bij de interruptiemicrofoon. ,,De stabiliteit van Assad is de stabiliteit van het mortuarium”, vond PVV-Kamerlid Raymond de Roon. ,,Dit is een klap in het gezicht van de miljoenen mensen die slachtoffer zijn geworden van Assad”, stelde GroenLinks-Kamerlid Bram van Ojik. En is Van Helvert de gifgasaanvallen tegen zijn eigen mensen vergeten?, vroeg PvdA’er Lilianne Ploumen zich af.

Van Helvert stelde te begrijpen dat zijn collega-Kamerleden hem wilden vertellen ‘hoe verschrikkelijk Assad is’. ,,Dat weet ik. Dat ben ik het absoluut met u eens.” Daarom werd ook geprobeerd Assad ‘weg te sturen’. ,,Maar dat is niet gelukt.”

Ik ben het absoluut met u eens dat Assad verschrik­ke­lijk is, aldus Martijn van Helvert, CDA.

Samenwerken

Met die realiteit moet nu rekening worden gehouden, vindt hij. Hij noemde Koerden en vervolgde christenen als voorbeeld. ,,Die zeggen: spreek met Assad, want de Turken zijn vele malen erger”, aldus Van Helvert, die benadrukte dat hij er niet voor pleit om álle banden te herstellen. ,,Ik vraag om consulaire samenwerking.” Ook dat is onbespreekbaar voor de Kamer. Nederland verbrak in 2012 de banden met Syrië.

Minister Stef Blok van Buitenlandse Zaken wil pas morgen, als hij aan het woord komt, op de oproep van het CDA reageren. Eerder deze week zei hij nog dat er voor Assad geen toekomst is in Syrië.

In 2015 stelde toenmalig VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra dat Nederland moest samenwerken met dictators. Dat kwam hem toen ook op veel kritiek te staan. ,,Ik dacht dat de doctrine ‘knuffelen met dictators’ van het toneel was verdwenen met het vertrek van Zijlstra”, hoonde D66-Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma.

,,Je moet met slechte mensen praten om een einde te maken aan de hele slechte dingen die ze doen”, erkende VVD-Kamerlid Sven Koopmans. Maar hij wil dat dat via internationale organisaties gaat. ,,Ik snap niet waarom Nederland voorop moet lopen.”

Van Helvert vindt oud-Syrië-gezant Koos van Dam aan zijn zijde, die al langer stelt dat EU-landen de betrekkingen met het Syrische regime niet hadden moeten verbreken. Deze week werd bekend dat een aantal EU-landen weer in gesprek zijn met de Syrische autoriteiten. ,,Na meer dan acht jaar oorlog begint bij sommigen het kwartje te vallen.” Wel denkt Van Dam dat de oorlog nog lang niet voorbij is en het lange tijd zal duren voor de betrekkingen echt worden hersteld.

De rechter besloot afgelopen week dat 56 kinderen van IS-vrouwen door de Nederlandse staat moeten worden teruggehaald.

Een vrouw duwt een kinderwagen voort in Kamp Al-Hol, waar veel ’IS-bruiden’ opgesloten zitten. Ⓒ Foto AFP

Assad en IS hand in hand

Telegraaf 13.11.2019 Het CDA heeft zijn hoop gevestigd op Bashar al-Assad voor de berechting en opsluiting van IS-terroristen, maar het was de Syrische dictator zelf die instrumenteel was bij de opmars van de extremisten. Hij zette de gevangenissen openen voor honderden, mogelijk zelfs duizenden jihadstrijders, kocht hun olie en verplaatste ze door het hele land, zodat zij tegen de gematigde rebellen konden vechten.

Het doel van Assad was om de oppositie in diskrediet te brengen en de oorlog in zijn land af te schilderen als er een tussen zijn regime en extremisten. Tussen goed en kwaad, waarbij het Westen uiteindelijk voor hem zou kiezen. Die tactiek werpt nu, na jaren oorlog en honderdduizenden doden, zijn vruchten af. Volgens Kamerlid Martijn van Helvert moet Nederland zijn afschuw voor het regime laten varen en een „opening naar Assad” zoeken. Dat is volgens hem de enige manier om IS’ers in de regio te berechten.

Bekijk ook: 

CDA: ga met Assad praten 

Uitvalsbasis

De Syrische dictator heeft de jihadisten altijd als middel ingezet. Zijn land diende, na de Amerikaanse bezetting van Irak in 2003, als uitvalsbasis voor terreuraanslagen tegen de Amerikanen in het buurland. Daarbij kwamen duizenden soldaten om het leven. Toen hij de extremisten niet meer nodig had, sloot hij een groot deel van hen op, om ze na de uitbraak van de opstand tegen zijn regime in 2011 weer vrij te laten.

Zij zouden voor een groot deel het leiderschap gaan vormen van de Syrische tak van IS. Een van de gevangenen die uit de beruchte Sednaya-gevangenis werd vrijgelaten was Amr al-Absi. Die stond later in nauw contact met de extremisten die verantwoordelijk waren voor dodelijke aanslagen in Parijs en Brussel. Ook was hij de baas van Jihadi John, de Britse extremist verantwoordelijk voor het onthoofden van tal van westerse gevangenen. Al-Absi kwam drie jaar geleden om bij een Amerikaanse luchtaanval.

De Syrische president Bashar al-Assad vierde eerder deze week de geboorte van de profeet Mohammed in de Al-Murabet Mosque in Damascus.

De Syrische president Bashar al-Assad vierde eerder deze week de geboorte van de profeet Mohammed in de Al-Murabet Mosque in Damascus. Ⓒ FOTO EPA

Assad liet in 2013 bij een gevangenenruil met een extremistische beweging ook een van de breinen achter de aanslagen van 11 september vrij. Deze Mohammed Haydar Zammer, die een belangrijke rol speelde bij het samenstellen van de Hamburgse cel rond Mohammed Atta, sloot zich direct aan bij Islamitische Staat. Hij wordt nu door de Koerden vastgehouden in het noordoosten van Syrië.

Al-Baghdadi

De hulp van Assad aan Islamitische Staat reikt veel verder. Een oud-inlichtingenofficier van zijn regime verklaarde enkele jaren geleden dat het regime niet alleen de extremisten heeft vrijgelaten, „het hielp hen bij het opzetten van hun militaire brigades”. En in plaats van de strijd met hen aan te gaan, verplaatste hij hen door heel het land zodat zij de rebellen, diens belangrijkste tegenstanders, konden bevechten.

Het laatste – bekende – grote transport vond vorig jaar plaats. Toen hielp het regime, aldus het Syrische Observatorium voor de Mensenrechten, met het overbrengen van zeker 400 IS-strijders van een van hun laatste bolwerken in het oosten van Syrië naar de provincie Idlib. De komst van die groep maakte het later voor IS-leider Abu Bakr al-Baghdadi mogelijk om daar naartoe te vluchten.

Assads doel is ook hier duidelijk. Hij staat op het punt een grote offensief in Idlib te beginnen, het laatste grote gebied dat in handen is van de rebellen. Dat zijn weliswaar voor het merendeel ook jihadisten, maar net een graadje minder erger dan IS. Door Islamitische Staat daarnaartoe te halen, hoopt hij dat het Westen zijn bezwaren tegen het offensief, in een gebied waar ook miljoenen burgers wonen, zal laten varen.

Eigen gewin

Zo zet Assad, die ook jarenlang olie kocht van de extremisten, Islamitische Staat voortdurend in voor eigen gewin. Mocht hij, zoals het CDA wil, een rol gaan spelen bij de gevangenname van IS-strijders dan zal hij daar ongetwijfeld iets voor terug willen zien. Geld bijvoorbeeld. De lakei van Rusland en Iran heeft honderden miljarden nodig voor de wederopbouw van zijn land.

Maar de man die verantwoordelijk is voor honderdduizenden doden, gigantische gifgasaanvallen en kerkers waar tot op de dag van vandaag gevangenen worden doodgemarteld, zal waarschijnlijk niet aarzelen om de extremisten, als hem dat uitkomt, in de toekomst weer vrij te laten.

Bekijk meer van; terrorisme burgeroorlog Bashar al-Assad Martijn van Helvert Abu Bakr al-Baghdadi Syrië Islamitische Staat Christen-Democratisch Appèl

CDA: ga met Assad praten

Telegraaf 13.11.2019 Nederland moet z’n morele bezwaren laten varen en gaan praten met de Syrische dictator Assad. Dat wil het CDA. De partij roept het kabinet vandaag bij het begrotingsdebat Buitenlandse Zaken op de diplomatieke betrekkingen met Damascus te herstellen.

Volgens Kamerlid Martijn van Helvert is een ’opening naar Assad’ de enige manier waarop Nederland IS-strijders in de regio kan berechten. „We kunnen wel blijven zeggen: wat een enge man, die Assad, maar daarmee schieten we uiteindelijk niets op.”

Het kabinet wil geen IS-aanhangers naar Nederland halen en wil een tribunaal in Irak om jihadisten daar te kunnen berechten. Irak staat niet te springen, en wil alleen landgenoten berechten of jihadisten die hun misdaden in Irak hebben begaan.

Bekijk ook: 

’Stel Nederland niet bloot aan dit gevaar’ 

Nederland heeft al sinds maart 2012 geen diplomatieke banden meer met het Syrische regime, dat verantwoordelijk is voor honderdduizenden doden. Volgens minister Blok (Buitenlandse Zaken) is er geen toekomst voor Syrië als Assad president blijft.

Toch, of we het nou leuk vinden of niet, is Assad de oorlog aan het winnen, stelt Van Helvert vast. „Dat heeft noch onze afschuw noch de Toyota’s die we hebben geschonken aan de gewapende oppositiegroepen kunnen voorkomen.”

Kinderen

Het CDA sluit met z’n oproep aan bij de discussie over het al dan niet terughalen van kinderen van IS-aanhangers. Afgelopen maandag oordeelde de rechter dat de Staat zich moet inspannen om 56 kinderen van 23 IS-vrouwen die nu vastzitten in Koerdische gevangenkampen in Noord-Syrië, terug te halen. Het kabinet gaat tegen deze uitspraak in beroep via een zogeheten turbo-appèl.

Bekijk ook: 

’De kinderen zijn het slachtoffer’ 

Ministers Blok en Grapperhaus (Justitie) vinden dat de rechter te weinig rekening heeft gehouden met internationale betrekkingen. Het kabinet vindt dat het zelf het buitenlandbeleid bepaalt, en niet de rechter.

Intussen moet Nederland wel een begin maken met het uitvoeren van het vonnis. Dat doet het door gesprekken te voeren met de Amerikanen, die Nederland wil helpen met de repatriëring van IS’ers. Het uitvoeren van het vonnis is een dilemma: het kabinet wil geen onomkeerbare stappen zetten en zal toch IS-families moeten terughalen.

Bekijk meer van; Bashar al-Assad Martijn van Helvert Nederland Syrië Christen-Democratisch Appèl

‘Ik wil geen Amerikaanse hulp om IS-vrouwen te halen’ Video

Telegraaf 12.11.2019 De Amerikaanse ambassadeur Pete Hoekstra heeft opnieuw gezegd dat de VS Nederland kan helpen bij het ophalen van IS-vrouwen en hun kinderen. De fractievoorzitters van de coalitiepartijen reageren verdeeld op het aanbod.

Ambassadeur VS herhaalt: wij kunnen helpen bij ophalen IS-vrouwen en -kinderen

NOS 12.11.2019 De VS is nog steeds bereid te helpen bij het terughalen van IS-vrouwen en hun kinderen naar Nederland. Dat zegt de Amerikaanse ambassadeur in Nederland Hoekstra tegen de NOS. “Als Nederland hulp vraagt van Amerika voor het repatriëren van de vrouwen en kinderen, dan doen we alles wat we kunnen om dat mogelijk te maken.”

De mogelijkheid van Amerikaanse hulp is actueel geworden door een uitspraak van de rechter, gisteren. Die oordeelde in een kort geding dat Nederland zijn best moet doen om 56 IS-kinderen zo snel mogelijk terug te halen uit Noord-Syrië. De zaak was aangespannen door een aantal moeders die met hun kinderen vastzitten in de overvolle gevangenkampen Al-Roj en Al-Hol.

Repatriëren

Nederland wil de vrouwen niet ophalen omdat die er zelf voor hebben gekozen om naar IS-gebied te gaan. Ook wordt een terughaalactie als te gevaarlijk beschouwd. De VS pleit al langer voor het terughalen van uitgereisde jihadisten naar het land van herkomst. “We willen deze IS-families gerepatrieerd hebben”, herhaalt Hoekstra. “Landen kunnen dan zelf beslissen of ze de mensen willen vervolgen of re-integreren.”

Hoe de hulp van Amerika eruit zou zien is nog niet te zeggen. “Het ligt eraan om hoeveel mensen het gaat, waar ze zijn. We zullen het alleen doen als we denken dat het veilig kan.” Op de vraag of Nederland al om hulp heeft gevraagd aan Amerika geeft de ambassadeur geen duidelijk antwoord. “Op dit moment is het aan Nederland om als er een verzoek is gedaan, daarover iets bekend te maken.”

Bekijk ook;

Staat in hoger beroep tegen uitspraak over terughalen 56 IS-kinderen

NU 12.11.2019 De Nederlandse Staat gaat in hoger beroep tegen de uitspraak van de rechtbank in Den Haag die maandag bepaalde dat het kabinet zich moet inspannen om 56 kinderen van IS-vrouwen vanuit Syrië naar Nederland te halen, schrijft minister van Justitie Ferd Grapperhaus dinsdag in een brief aan de Tweede Kamer.

Volgens de minister roept de uitspraak vragen op over aspecten die “mogelijk onvoldoende zijn meegewogen”. Als voorbeeld noemt hij de internationale betrekkingen.

In totaal spanden 23 vrouwen een kort geding aan tegen de Staat, omdat zij en hun kinderen in de kampen in acuut gevaar zouden zijn. De rechtbank erkende maandag dit gevaar en sprak van een “schrijnende situatie”.

In het geval van de vrouwen geldt echter dat zij alleen teruggehaald moeten worden als de Koerden, die de regie over de kampen hebben, de kinderen alleen samen met hun moeders laten gaan.

“De vrouwen hebben niet het zelfstandige recht om naar Nederland teruggehaald te worden, omdat zij met hun volle verstand zijn afgereisd naar Syrië en zich hebben aangesloten bij IS, een terroristische organisatie”, aldus de rechtbank maandag.

Het kabinet wil dat de vrouwen in de regio worden berecht en de rechtbank vindt dat Nederland het recht heeft om uit te vinden of dat eventueel mogelijk is.

Nederland kan niet gedwongen worden om kinderen te repatriëren

De rechtbank zei ook dat Nederland niet gedwongen kan worden om de kinderen te repatriëren, omdat het in Syrië wel degelijk gevaarlijk is door de instabiele situatie in het land. Wel moet Nederland zich hiervoor inspannen. “De Staat hoeft geen onnodige veiligheidsrisico’s te nemen, maar moet wel alle mogelijkheden die er zijn – zoals de door de Amerikanen geboden hulp – benutten”, aldus de rechtbank.

Dat komt erop neer dat de Nederlandse regering alles moet doen wat in haar macht ligt. Als de overheid zegt dat het niet mogelijk is, dan moet worden bewezen dat er alles aan gedaan is.

Dat betekent volgens advocaat André Seebregts, die het merendeel van de eisers bijstaat, dat Nederland binnen de gestelde termijn van veertien dagen contact moet opnemen met de Koerden, dan wel de Amerikanen.

Lees meer over: Syrië Politiek  Syriëgangers  Binnenland

Staat in beroep tegen uitspraak rechter over IS-kinderen

Telegraaf 12.11.2019 De Staat gaat in beroep tegen het vonnis van de rechter over het terughalen van IS-kinderen uit Syrië.

Dat laten ministers Grapperhaus (Justitie) en Blok (Buitenlandse Zaken) dinsdag weten in een brief aan de Tweede Kamer.

Maandag oordeelde de voorzieningenrechter dat de Staat een inspanningsverplichting moet leveren om 56 kinderen van jihadistische uitreizigers terug te halen die vastzitten in Koerdische gevangenkampen in Noord-Syrië. Volgens het kabinet is dat te gevaarlijk.

De rechter heeft echter bepaald dat het vonnis direct moet worden uitgevoerd, erkent het kabinet. „Dat betekent dat het kabinet een aanvang zal maken met de nakoming van de inspanningsverplichting.”

Wat dit precies betekent, is nog niet duidelijk. Premier Rutte zegt daarover dat die plannen ’zich niet lenen voor een openbare discussie’. „Maar dat wij naar de volgende rechter gaan, betekent niet dat wij niks moeten doen.”

Daarbij gaat het om gesprekken met andere Europese landen die IS-aanhangers in Syrië hebben en om afstemming met de Verenigde Staten, die Nederland hebben aangeboden mee te helpen met het repatriëren van IS’ers uit het strijdgebied.

Eerder dit jaar lag er ook zo’n inspanningsverplichting. Toen moest het kabinet van de rechtbank Rotterdam moeite doen om IS-vrouwen terug te halen, nadat zij een zaak hadden aangespannen tegen de Staat. Grapperhaus en Blok kwamen toen tot de conclusie dat dat te gevaarlijk was.

Bekijk ook: 

Dit betekent terugsturen IS’ers voor Nederland 

Vragen

Het kabinet legt zich intussen niet zomaar neer bij het vonnis. „De uitspraak roept vragen op over een aantal aspecten dat mogelijk onvoldoende is meegewogen, waaronder internationale betrekkingen”, schrijven de ministers. Dat Nederland in de Schengenzone zit waarin EU-burgers kunnen doorreizen, speelt daarbij ook een rol, zegt Grapperhaus. Bovendien vindt het kabinet dat het zelf het buitenlandbeleid bepaalt, en niet de rechter.

 Bekijk ook: 

Terughalen IS-kinderen geen uitgemaakte zaak 

Bekijk ook: 

IS-kinderen moeten niet gestraft worden voor de misdrijven van hun ouders 

Bekijk ook: 

Analyse: IS’ers gaan terugkeer op den duur afdwingen 

Bekijk meer van

Kabinet: hoger beroep tegen vonnis IS-vrouwen

AD 12.11.2019 De Nederlandse Staat gaat in hoger beroep tegen het vonnis over het repatriëren van kinderen van IS-vrouwen. Dat hebben ministers Ferd Grapperhaus (Justitie) en Stef Blok (Buitenlandse Zaken) in een brief geschreven aan de Tweede Kamer.

De rechter in Den Haag besloot gisteren dat Nederland al wat mogelijk is moet doen om de 56 kinderen van 23 vrouwen terug te halen naar Nederland die nu nog in Syrische kampen verblijven.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Het kabinet wil dat niet. Toch erkent het dat het een inspanningsverplichting moet doen, zoals de rechter heeft bevolen. De uitspraak roept volgens de ministers echter ‘vragen op’ over ‘aspecten’ als de internationale betrekkingen. Deze zouden onvoldoende zijn ‘meegewogen’.

Het is de vraag wat het kabinet gaat doen tot het hoger beroep is ingediend. De Amerikaanse ambassadeur Pete Hoekstra zei vanmorgen nog dat de VS wil helpen bij het repatriëren van IS-vrouwen en kinderen.

Het kabinet heeft steeds gezegd dat het geen IS’ers wil ophalen in ‘gevaarlijk gebied’, maar met de hulp van de VS zouden zij een Nederlands consulaat kunnen bereiken. Grapperhaus zegt dat het die hulp van de VS ‘zal aannemen’.

De situatie rond de twee kampen waar de vrouwen en kinderen zitten is echter wel veranderd sinds de VS zijn begonnen met terugtrekking uit het gebied, waardoor onduidelijk is wat er nu mogelijk is.

Minister Grapperhaus, minister Blok en Ankie Broekers-Knol, staatssecretaris van Justitie en Veiligheid, tijdens een debat in de Tweede Kamer. © ANP

Hoger beroep geen verrassing

Advocaten van de IS-vrouwen hielden er al rekening mee dat de Staat in beroep zou gaan tegen het terughalen van kinderen uit twee kampen in Noord-Syrië. De Staat heeft zich namelijk steeds verzet tegen het actief ophalen van 23 Nederlandse IS-vrouwen en hun 56 kinderen, stelt advocaat André Seebregts vandaag in een eerste reactie. Hij neemt het verder voor kennisgeving aan.

Seebregts wijst erop dat de rechter bepaald heeft dat de Staat binnen veertien dagen al het nodige moet doen om in ieder geval de kinderen te repatriëren, ook als er beroep zou worden ingesteld. Voor de IS-vrouwen bestaat die verplichting niet. De advocaten denken dat de vrouwen meteen meekomen, omdat de Koerden ook van hen af willen.

Minister Ferd Grapperhaus (Justitie) heeft dinsdagmiddag in de Tweede Kamer gezegd dat er geen concrete aanwijzingen zijn dat Turkije door hen gevangen genomen IS-strijders op het vliegtuig laat zetten naar Nederland. Turkije zei vrijdag dat het IS’ers wil gaan uitzetten, die momenteel daar in gevangenissen zitten.

Nederland hoopt juist dat IS’ers, ook die van Nederlandse komaf, in de regio zullen worden berecht. Maar Turkije zei dit niet aan te kunnen. Uit contact met de Turken is echter niet gebleken dat er direct IS’ers te verwachten zijn. De aankondiging dat Turkije IS’ers zou gaan uitzetten zou gaan om gevallen waarbij ‘al langer bekende voornemens tot uitzetting’ waren, aldus Grapperhaus.

Kabinet in beroep tegen vonnis IS-kinderen

NOS 12.11.2019 Het kabinet gaat in hoger beroep tegen de uitspraak van de Haagse rechter over het terughalen van IS-kinderen. De ministers Grapperhaus en Blok schrijven dat aan de Tweede Kamer.

De kortgedingrechter bepaalde gisteren dat Nederland zich moet inspannen om 56 kinderen van Nederlandse IS-leden zo snel mogelijk op te halen uit detentiekampen in Syrië. Hun moeders hebben geen recht op repatriëring. Maar als de autoriteiten ter plaatse de kinderen louter samen met hun moeders laten gaan, moet Nederland ook de moeders terughalen.

Internationale betrekkingen

Grapperhaus en Blok schrijven dat de uitspraak vragen oproept “over een aantal aspecten, dat mogelijk onvoldoende is meegewogen, waaronder de internationale betrekkingen”. Door in beroep te gaan wil het kabinet hier zo spoedig mogelijk duidelijkheid over.

Overigens kondigen de bewindslieden ook aan dat het kabinet zal beginnen met het nakomen van de inspanningsverplichting die de rechter heeft opgelegd. De rechter bepaalde dat het vonnis direct moet worden uitgevoerd.

Volgens advocaat Seebregts, die de IS-vrouwen bijstaat, verandert het hoger beroep dus niets aan de uitspraak van de rechter. “We zullen de vinger aan de pols houden”, zegt hij.

Verdeeld

Het kabinet heeft zich tot nu toe steeds op het standpunt gesteld dat uitreizigers in principe geen hulp krijgen bij hun terugkeer als ze niet zelf een ambassade in Turkije of Irak weten te bereiken. De regeringspartijen zijn verdeeld over de kwestie. VVD en CDA benadrukken vooral dat door de rechterlijke uitspraak mogelijk IS’ers naar Nederland komen, met alle risico’s van dien. D66 en ChristenUnie vinden het juist een risico om kinderen van IS’ers in Syrië te laten radicaliseren.

Slachtoffers van IS in de Jezidi-gemeenschap zijn bezorgd over de mogelijke terugkeer van IS-vrouwen naar Nederland. “Zij hielpen strijders bij het verkrachten van onze vrouwen”:

Jezidi’s over de terugkeer van Nederlandse IS-aanhangers

Bekijk ook;

Staat in hoger beroep tegen uitspraak terughalen IS-kinderen

OmroepWest 12.11.2019 Het kabinet gaat in hoger beroep tegen de uitspraak van de Haagse rechter over het terughalen van IS-kinderen. Ministers Grapperhaus en Blok schrijven dat aan de Tweede Kamer. Maandag bepaalde de rechtbank dat de Staat verplicht is om er alles aan te doen om IS-kinderen in Syrië terug naar Nederland te halen.

De ministers schrijven dat de uitspraak vragen oproept, waar ze in hoger beroep antwoord op hopen te krijgen. Zo zouden een aantal aspecten ‘mogelijk onvoldoende zijn meegewogen. Waaronder de internationale betrekkingen.’

Het kabinet gaat wel beginnen met het nakomen van de inspanningsplicht die de voorzieningenrechter heeft opgelegd. De rechter bepaalde dat het vonnis direct moet worden uitgevoerd.

Voogdij

Volgens de rechter hebben de kinderen in de kampen niet voor het kalifaat gekozen, maar hebben ze nu wel te maken met de noodsituatie in Noord-Syrië. Zo kreeg Jeugdzorg Haaglanden in september de voogdij over twee kinderen in een IS-kamp, nadat de moeder was overleden en de vader niet te vinden was. De kinderen zitten nog altijd in Syrië.

De Raad van de Kinderbescherming vertelde dat de kinderen in het vluchtelingenkamp te weinig voedsel en medische zorg krijgen en dat zij hierdoor ernstige medische klachten hebben.

Slachtoffer van handelen ouders

‘De overheid dient zich het schrijnende lot van de kinderen aan te trekken’, zei de rechter maandag. ‘Zij zijn het slachtoffer van handelen van hun moeder of ouders.’ De kinderen hebben allen de Nederlandse nationaliteit en zijn onder de twaalf jaar.

Voor de vrouwen heeft de Staat geen verplichting om ze terug naar Nederland te halen. Volgens de rechter hebben ze bewust voor een reis naar het strijdgebied gekozen. Alleen als de Koerden kinderen niet willen laten vertrekken zonder hun moeders ontstaat er volgens de rechter een nieuwe situatie, en dan moet de overheid volgens het vonnis kijken of het mogelijk is om beide groepen terug te halen.

LEES OOK: Nederland moet kinderen uit IS-gebied terughalen

Meer over dit onderwerp: JEUGDBESCHERMING DEN HAAG

Een vrouw met kind in het Syrische vluchtelingenkamp Al-Hol waar ook strijders van IS zitten. Foto Delil Souleiman/AFP

Kabinet in hoger beroep tegen uitspraak IS-kinderen

NRC 12.11.2019 De rechtbank in Den Haag bepaalde maandag dat de Nederlandse staat zich moet inspannen om 56 kinderen uit kampen in Syrië terug te halen. Het kabinet gaat echter in hoger beroep tegen de uitspraak die Nederland verplicht zich maximaal in te spannen om de 56 kinderen van Nederlandse uitreizigers terug te halen.

Dat schrijven minister Ferdinand Grapperhaus (Justitie en Veiligheid, CDA) en Stef Blok (Buitenlandse Zaken, VVD) dinsdag in een brief aan de Tweede Kamer.

De rechtbank in Den Haag bepaalde maandag dat de Nederlandse staat een inspanningsverplichting heeft binnen veertien dagen de kinderen van vrouwen die naar IS-gebied in Syrië of Irak zijn gereisd, terug te halen. Ook als er beroep zou worden ingesteld. Deze verplichting geldt niet voor de vrouwen zelf. Het kort geding was aangespannen door 23 vrouwen die naar Syrië of Irak waren afgereisd, die samen 56 kinderen hebben.

Het standpunt van het kabinet is nog altijd dat IS-strijders in de regio berecht moeten worden. Vooral VVD en CDA blijven tegen terugkeer. Wat de kinderen betreft moet het kabinet dat beleid aanpassen, vind de rechter in Den Haag. De meeste kinderen zijn nog onder de twaalf jaar oud en hebben allemaal de Nederlandse nationaliteit.

Lees ook:Weerstand tegen terugkeer kinderen uit Noord-Syrië blijft

Dreiging

De vrouwen en kinderen verblijven momenteel onder slechte omstandigheden in de vluchtelingenkampen Al-Hol of Al-Roj in het noorden van Syrië. Volgens de rechter verkeren de kinderen in een „acute noodsituatie”. Momenteel is het gebied zeer instabiel door het vertrek van Amerikaanse militairen langs de grens en de inval van Turkije die daarop volgde.

De kinderen leven in de kampen volgens de rechter onder dreiging van „bombardementen, seksueel misbruik, marteling, de afwezigheid van onderwijs, kindersterfte, ijzige kou in de winter, overbevolking, vermijdbare ziektes, indoctrinatie en een gebrek aan water, voedsel en sanitaire voorzieningen en medische zorg”. De vrouwen wisten volgens de rechter echter waar zij aan begonnen toen zij naar het strijdgebied reisden.

Wat de situatie bemoeilijkt is dat de Koerden hebben gezegd dat zij de kinderen alleen uit de kampen willen laten gaan als de moeders mee mogen. De VS die nog steeds aanwezig zijn in Syrië en Europese landen al vaker hebben opgeroepen om uitreizigers terug te halen, hebben toegezegd te willen helpen met het ophalen van uitreizigers.

Volgens de laatste cijfers van de AIVD verblijven er nog ongeveer 55 Nederlandse volwassenen en 90 kinderen in detentiekampen in Syrië. Turkije is maandag begonnen met het terugsturen van buitenlandse IS’ers naar de landen van herkomst. Maandag werd onder meer een Amerikaan teruggestuurd. Het is nog niet bekend of Turkije ook Nederlanders gaat terugsturen.

Volgens Turkije zitten er ongeveer 1.200 IS-strijders vast in het land. Daarnaast zijn er nog eens 287 IS’ers gevangengenomen tijdens de recente militaire operatie van Turkije in het noordoosten van Syrië.

De veelal heel jonge IS-kinderen leven in overbevolkte kampen in Noord-Syrië, waar een continue dreiging is van bombardementen.

De veelal heel jonge IS-kinderen leven in overbevolkte kampen in Noord-Syrië, waar een continue dreiging is van bombardementen. Ⓒ AFP

IS-vonnis zorgt voor puzzel

Telegraaf 11.11.2019 Nederland moet er ’alles aan doen’ om 56 kinderen van Nederlandse IS-strijders terug te halen uit Koerdische kampen in Noord-Syrië. Dat heeft de Haagse rechter tijdens een kort geding besloten. Betekent dit dat we straks niet alleen de kinderen maar ook de moeders moeten gaan repatriëren? Het kabinet gaat het vonnis bestuderen. Zeven vragen over deze uitspraak.

1 Om wie gaat het ook alweer?

Om 23 vrouwen uit het kalifaat en in totaal 56 kinderen met Nederlandse wortels. Zij hebben de rechtszaak aangespannen. En vinden dat Nederland hen moet ophalen. Van de kinderen is meer dan zeventig procent jonger dan zes jaar; niet één is ouder dan twaalf jaar. Een deel is in het kalifaat geboren.

2 Zijn de IS-kinderen gevaarlijk?

Dat is de grote vraag. In de barbaarse propagandavideo’s van IS speelden kinderen een hoofdrol. Ze zwaaiden met wapens, schoten gevangenen dood en sneden hun de keel door. Het is onduidelijk of Nederlandse kinderen hebben gefigureerd in de horrorvideo’s. Vorige week verscheen op sociale media een interview met een jongen in kamp al-Hol, die zwoer tegenstanders van IS af te zullen slachten.

De AIVD beschouwt alleen kinderen vanaf negen jaar als dreiging. Dat betekent niet dat jongere kinderen ongevoelig zijn voor de omgeving vol haat waarin ze verkeren. De rechter onderstreept dat terreurbestrijder NCTV kinderen nu wil terughalen, voor ze verder kunnen radicaliseren en eventueel later, onder de radar en vol wraakgevoelens, terugkeren naar Nederland.

3 De ouders hebben er zelf voor gekozen om te vertrekken, waarom komt het probleem dan nu op het bordje van Nederland?

De rechter onderkent dat de ouders de hoofddaders zijn. Maar hier komt het kinderrechtenverdrag om de hoek kijken. De kinderen zitten daar vanwege hun ouders. In de kampen heerst een noodsituatie. Het is er koud, overbevolkt en er is een continue dreiging van bombardementen. En daarom moet Nederland er alles aan doen de kinderen terug te halen, vindt de rechter. Voor de ouders gaat die vlieger niet op. Zij moeten hun eigen boontjes doppen.

4 Maar krijgen we straks de moeders er niet alsnog gratis bij?

Die kans bestaat inderdaad. Koerden die de IS-kampen bewaken, hebben al aangegeven dat ze de IS-kinderen niet laten gaan zonder hun moeders. Dat wordt in het vonnis ook expliciet benoemd. Volgens de Nederlandse rechter ontstaat er in dat geval een ’nieuwe situatie’. En zal Nederland zich óók voor hen moeten inspannen.

5 Wat houdt die inspanningsverplichting precies in?

Daarover geeft het vonnis geen duidelijkheid. Sterker: de rechter wil zich er niet te nauw mee bemoeien. Dat de kinderen met dit oordeel in de hand snel kunnen terugkeren ’is niet zeker’. Nederland heeft altijd aangegeven dat er geen actie kan worden ondernomen, omdat het in Syrië te gevaarlijk is. Van de Staat kan niet worden verwacht dat er ’grote veiligheidsrisico’s worden genomen’, vindt de rechter.

6 Maar hoe hard is deze uitspraak dan?

In feite laat de rechter hiermee de nooduitgang voor de Staat wagenwijd openstaan. Die kan ’niet worden gedwongen iets te doen waartoe hij feitelijk niet in staat is’; de situatie in Noord-Syrië is ’onduidelijk en onrustig’.

Hoewel zowel de Koerden als de Amerikanen hulp hebben toegezegd bij het wegsluizen van de IS’ers, ’is het de vraag of die bereidheid er nog steeds voldoende is’. Kortom, een echte stok achter de deur ontbreekt.

7 De advocaat is blij met de uitspraak. Hoe leest hij die?

André Seebregts is optimistisch, hij denkt dat het een kwestie van een paar weken is voor de kinderen – en hun moeders – terugkeren naar Nederland. „Natuurlijk stelt de rechter het heel omzichtig. Maar het staat er wel: Nederland zal nu echt moeten aantonen dat de Koerden de kinderen willen laten gaan zonder de moeders.

En dat doen de Koerden niet, want die zien de bui al hangen. Als de kinderen weg zijn, bekommert niemand zich meer om de vrouwen. De kans is dus groot dat ze samen moeten terugkeren.”

Dan is er nog de druk uit de VS op Europa om zijn eigen jihadisten terug te nemen. „De rechter stelt dat Nederland moet ingaan op Amerikaanse hulp bij het terughalen. De VS hebben wel tien keer gezegd dat ze vinden dat Europese IS’ers in Europa moeten worden berecht. Niemand twijfelt eraan dat dat dus nog steeds geldt.”

Bekijk meer van; terrorisme islam Daniël van Dam Silvan Schoonhoven Nederland Syrië

Uitspraak over IS-kinderen zorgt voor vraagtekens en ‘lichtpunten’

NOS 11.11.2019 Ze leven in een acute noodsituatie, onder erbarmelijke omstandigheden. Nederland moet binnen twee weken er daarom alles aan doen om 56 IS-kinderen terug te halen, zo oordeelde de rechter vandaag in een kort geding. Hoe nu verder?

Hoe groot is de kans dat de kinderen over twee weken in Nederland zijn?

Niet heel groot. Met name omdat er nog tal van zaken opgelost moeten worden voordat de kinderen daadwerkelijk teruggehaald kunnen worden. Zo is het kort geding aangespannen door 23 IS-vrouwen. Zij willen ook gerepatrieerd worden. Dat maakt de zaak aanzienlijk complexer. Nederland hoeft de vrouwen namelijk niet terug te halen, zo oordeelde de voorzieningenrechter. “Zij zijn welbewust naar Syrië of Irak gegaan om zich aan te sluiten bij IS, een terroristische organisatie”.

Het vonnis van de rechter:

‘Er is sprake van een ernstige en acute noodsituatie’

Volgens de advocaten van de vrouwen willen de Koerdische milities de kinderen alleen niet scheiden van hun moeders. Als dat klopt, moet Nederland ook pogen de vrouwen terug te halen, aldus de rechter. Dat druist in tegen het kabinetsbeleid. Het kabinet wil dat Nederlandse IS’ers in de regio zelf berecht worden. Daardoor lijkt de zaak enkel in een stroomversnelling te kunnen komen als de Koerdische milities óf het kabinet op korte termijn radicaal wijzigt van standpunt.

Hoe verloopt het terughalen in de praktijk?

De kinderen moeten, eventueel met hun moeders, worden opgehaald uit overvolle detentiekampen in het noordoosten van Syrië. Volgens de Nederlandse Staat is dat onveilig gebied, waar Nederland geen zeggenschap heeft. Om die reden wil Nederland enkel IS’ers repatriëren als ze zich hebben gemeld bij een Nederlandse ambassade of consulaat.

De Amerikanen hebben aangeboden te helpen met de repatriëring van Nederlanders in de Syrische kampen. Een hulpverzoek neerleggen bij de VS zou onder de “inspanningsverplichting” kunnen vallen die door de rechter aan de Staat is opgelegd. Hoogleraar staats- en bestuursrecht Jon Schilder, verbonden aan de Vrije Universiteit Amsterdam, benadrukt dat die term juridisch alleen niet heel streng is. “Er is geen resultaatverplichting. Daarom is er bijvoorbeeld ook geen dwangsom opgelegd.”

Verder benadrukt de rechter dat Nederland geen “substantiële veiligheidsrisico’s” hoeft te nemen bij het terughalen. De inspanningsverplichting is op die manier breed te interpreteren en het is volgens Schilder moeilijk te controleren of Nederland zich voldoende heeft ingespannen de kinderen terug te halen. “De rechter zal zich daar niet snel aan willen branden, omdat hij niet op de stoel van de politiek wil zitten.”

Is de uitspraak definitief?

Nee. De Staat kan net als in soortgelijke zaken in België en Duitsland nog in hoger beroep. De uitspraak verdeelt de politiek. Als het aan de VVD ligt wordt er hoe dan ook doorgeprocedeerd en het CDA noemt de uitspraak “risicovol”, terwijl hun coalitiepartners D66 en ChristenUnie juist tevreden reageren. Premier Rutte liet enkel weten de uitspraak “te bestuderen”.

‘Volstrekt unieke zaak’

“Volstrekt uniek”, zegt hoogleraar staats- en bestuursrecht Jon Schilder, verbonden aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Volgens hem zal het verloop van de zaak belangrijk zijn voor soortgelijke zaken in de toekomst. “Mensen vroegen me vooraf ook wat ik verwachtte van de uitspraak. Ik had werkelijk geen idee. Er is geen precedent.”

Nederland haalde eerder al wel twee weeskinderen van IS’ers terug uit het noordoosten van Syrië. Maar dat was met hulp van Frankrijk en daarbij waren verder geen volwassenen IS’ers bij betrokken. In Duitsland en België oordeelden rechters eerder ook al dat IS-kinderen opgehaald moeten worden, inclusief moeders. In beide landen is de Staat in hoger beroep gegaan.

Als er hoger beroep wordt aangetekend, is de kans sowieso klein dat de kinderen op korte termijn worden teruggehaald. “En als ze dan doorgaan tot de Hoge Raad ben je zo jaren verder”, zegt hoogleraar Schilder. Over het terughalen van IS’ers is veel discussie onder experts.

Hoe wordt er gereageerd op de uitspraak?

Een van de Nederlandse vrouwen laat aan de NOS vanuit een Syrisch kamp weten dat ze “superblij” is met de uitspraak. Ze ziet het als “een lichtpuntje in deze lange, ellendige periode”.

Familieleden in Nederland reageren gemengd. Ze vrezen dat een eventueel hoger beroep vertraging zal opleveren. De vader van een van de vrouw die met vijf kinderen in het kamp al-Hol zit, zegt op een duidelijkere uitspraak te hebben gewild: “Er zijn hier een hoop open eindjes. De overheid krijgt alle ruimte.”

Een vader van een van de IS-vrouwen zegt de uitspraak “dubbel” te vinden:

Een beetje hoop en veel wantrouwen

Kinderorganisaties zijn verheugd met de uitspraak. Zij willen de kinderen, waarvan driekwart jonger is dan 6 jaar, liever vandaag dan morgen terughalen vanwege de onrust in de regio en de naderende winter. Voor elk kind ligt een deradicaliseringsplan klaar, als dat nodig blijkt.

Kinderombudsman Margrite Kalverboer zegt “met belangstelling” te kijken wat het kabinet met de uitspraak gaat doen. Advocaat Seebregts, die een deel van de vrouwen bijstaat, hoopt dat er “binnen twee weken” duidelijkheid is.

Bekijk ook

Terughalen IS-kinderen geen uitgemaakte zaak

Telegraaf 11.11.2019 Nederland legt zich niet zomaar neer bij de uitspraak van de rechter dat de Staat 56 IS-kinderen moet terughalen uit Syrië. Het kabinet gaat de uitspraak bestuderen, zo hield premier Rutte maandag de boot af.

VVD-Kamerlid Yesilgöz gaat er van uit dat de Staat in beroep gaat tegen de uitspraak. Zij noemt de uitspraak ’frustrerend’. „Het is gevaarlijk om ze op te halen. Bovendien is het gevaarlijk om ze naar Nederland te halen omdat die kinderen zijn geïndoctrineerd met IS-gedachtengoed en sommige van hen trainingen hebben gehad.” En al gaat het alleen om de kinderen, en niet om de 23 moeders, die hebben straks wel het recht om erachteraan te reizen. „De onveiligheid voor Nederland neemt daardoor toe.”

Ook het CDA is ontevreden met de uitspraak en noemt die ’risicovol’. „Met kinderen krijgen ook de ouders recht op terugkeer. Volgens mij moeten we ons vooral inspannen voor de slachtoffers van de genocide.” De partij hamert erop dat IS in Irak en Syrië genocide hebben gepleegd tegen Yezidi’s, christenen, niet-Soennitische moslims en andere religieuze minderheden.

De rechtbank oordeelde dat de Nederlandse staat er alles aan moet doen om kinderen van Syriëgangers in twee Koerdische kampen in Noord-Syrië terug te halen. Die plicht geldt niet voor de vrouwen. Maar, zei de rechter, als de Koerden die kampen bestieren de kinderen niet willen weghalen, moet de overheid kijken of vrouwen en kinderen kunnen worden teruggehaald.

Bekijk ook: 

Rechter oordeelt: Nederland moet kinderen IS-vrouwen terughalen 

„Blijkbaar mogen rechters de veiligheid van ons land op de tweede plaats zetten”, reageert PVV-Kamerlid Helder. „En oog voor de slachtoffers hebben ze duidelijk ook niet.”

D66 dolblij

Voor regeringspartijen D66 en ChristenUnie bewijst de rechterlijke uitspraak juist dat het kabinet er niet aan ontkomt om IS-aanhangers terug te halen. Het kabinet wil dat niet, met als argument dat het te gevaarlijk is. Alleen wie zich meldt bij een diplomatieke post kan hulp krijgen bij terugkeer, om in Nederland te worden berecht.

„Dit sterkt ons in onze eerdere positie dat kinderen terug moeten worden gehaald”, zegt Kamerlid Sjoerdsma van D66. „De druk op het kabinet wordt nu wel heel groot”, zegt CU-Kamerlid Voordewind. Zijn partijgenoot Van der Graaf vult aan: „De uitspraak laat scherp het dilemma zien tussen de situatie van de kinderen die zijn meegenomen naar dit gebied en de moeders die er zelf voor kozen.”

Uitspraak te negeren

Kamerleden wijzen erop dat in de uitspraak voor het kabinet nog een ontsnapping lijkt te zitten, omdat er het voorbehoud ’indien mogelijk’ in staat. Bovendien hoeft het kabinet niet per se naar de uitspraak te handelen, merkt VVD’er Yesilgöz op. Dat gebeurde ook niet bij een uitspraak van vorig jaar van de Rotterdamse rechter over de uitlevering van een Nederlandse vrouw uit een kamp in Noord-Syrië.

Het OM wilde dat de vrouw, destijds moeder van een kind van anderhalf en zwanger, zou worden uitgeleverd. Zo zou zij kunnen worden vervolgd voor deelname aan een terroristische organisatie.

Minister Blok (Buitenlandse Zaken) gaf bij een EU-vergadering in Brussel aan de uitspraak te zullen bestuderen. „De inkt van het vonnis is nog warm. We kijken er eerst met onze juristen naar.”

Opa opgelucht

Klijn in een eerdere tv-uitzending.

Klijn in een eerdere tv-uitzending. Ⓒ Screenshot

Bert Klijn is blij met de uitspraak. „Mijn leven gaat eindelijk weer door”, zei de geëmotioneerde vader van een IS-vrouw. Zijn dochter vertrok in 2015 op 19-jarige leeftijd naar het kalifaat. Ze kreeg daar twee dochters, eentje is drie jaar en de ander is bijna twee.

Volgens Klijn is zijn dochter „uit naïviteit” naar het strijdgebied vertrokken, volgens hem dacht ze dat ze daar in een ziekenhuis zou gaan werken. Ze trouwde met een IS-strijder en samen kregen ze twee kinderen. „Geweldige meiden”, zegt hij over de twee kleintjes. „Ik heb ze nog nooit in het echt gezien, maar wel op foto’s en video’s. Ze weten dat ik hun opa ben.”

Bekijk ook: 

Vader IS’er: ’Mijn leven gaat eindelijk weer door’ 

Bekijk meer van; terrorisme Bert Klijn Mark Rutte Nederland Syrië Democraten 66 Volkspartij voor Vrijheid en Democratie

Nederlandse IS-vrouwen en hun kinderen: duidelijk vonnis, onduidelijke toekomst

AD 11.11.2019 Nederland moet zijn best doen om de kinderen van IS-vrouwen terug te halen naar Nederland, desnoods door ook hun moeders mee te nemen. Alle internationale hulp die wordt geboden, moet daarbij worden aangepakt. Toch zorgt het vonnis van de rechter in Den Haag, vandaag, bij verwanten voor onzekerheid.

Een oma zit wat verslagen op een stoel, buiten de rechtszaal waar zojuist uitspraak is gedaan in een kort geding namens 23 IS-vrouwen, die willen dat Nederland hen terughaalt uit Syrië. Haar dochter is één van die vrouwen, die vastzit in een detentiekamp in Syrië. De oma kocht eerder nog spulletjes voor haar kleinkinderen, denkend aan een vlugge terugkeer. ,,Daar ben ik mee gestopt.”

Lees ook;

Rechter: Kinderen van IS-vrouwen moeten worden teruggehaald uit Syrië

Lees meer

Turkije begint met terugsturen IS’ers: ‘Duitser en Amerikaan uitgezet’

Turkije begint met terugsturen IS’ers: ‘Duitser en Amerikaan uitgezet’

Lees meer

En na vandaag gaat ze er zeker niet weer mee beginnen. Aan de ene kant bieden de woorden van de rechter hoop, tegelijkertijd doen ze de achterblijvers van IS vrouwen de moed in de schoenen zinken.

Dat zit als volgt.

De rechter is duidelijk over de kinderen: Nederland moet zich inspannen om ze terug te halen. Zij kunnen niets doen aan de vreselijke beslissing die hun moeders namen, om af te reizen naar een gebied waar terreurorganisatie IS gruweldaden beging die de verbeelding tarten.

De Staat handelt volgens de rechter onzorgvuldig door zich niet actief in te zetten voor de terugkeer van de 56 kinderen – een baby werd onlangs nog geboren, anderen zijn oud genoeg om zich hun ‘vorige’ leven hier nog te herinneren. In de detentiekampen waar ze zitten, zijn de omstandigheden erbarmelijk.

Verspeeld

De vrouwen daarentegen hebben hun rechten verspeeld. Ze keerden ons land de rug toe, wetend dat ze vertrokken naar een plek waar IS ‘weerzinwekkende en grove misdaden’ beging. ,,Ze lieten zich niks gelegen aan de inspanningen van Nederland hen tegen te houden’’, zo sprak de rechter. Maar: als de terugkeer van hun kinderen alleen mogelijk is wanneer de moeders meekomen naar Nederland, dan is het niet anders.

Punt is dat de rechter ook vindt dat Nederland geen ‘grote veiligheidsrisico’s’ hoeft te nemen. Tot voor kort zou dat niet zo’n probleem zijn, omdat er ook een verplichting geldt alle mogelijkheden zoals internationale hulp te benutten. Eerder boden de Amerikanen aan jihadisten naar Europa terug te brengen, de Koerden die de detentiekampen bestieren wilden ze graag kwijt.

Maar nu is er de inval van Turkije in Syrië. De regio waar de vrouwen verblijven is instabiel. Dus lijkt het voor de overheid nog gemakkelijker zich achter onveiligheid te verschuilen, zoals al gebeurde toen journalisten, familieleden en een advocaat zich nog openlijk in de kampen begaven.

,,Ik denk dat ik mijn familie uiteindelijk wel zal gaan zien”, zegt de oma.  ,,Maar ik denk ook dat het nog jaren gaat duren.” Zo verwacht ook Klaas Spijk, wiens dochter Mandy uit Gouda met kinderen afreisde, dat Nederland zal blijven hameren op onveiligheid. ,,Terwijl de afgelopen tijd wel weer weeskinderen uit diverse landen en een Duitse vrouw zijn opgehaald.”

Hoopvol

Aan de andere kant zijn er hoopvolle woorden. Advocaat André Seebregts, die het merendeel van de vrouwen vertegenwoordigt, ziet een grote kans op een positieve uitkomst. Hij verwacht binnen twee weken duidelijkheid over terugkeer van de kinderen.

,,Nederland moet meteen met dit vonnis aan de slag. Er kan niet worden gewacht op een hoger beroep.” Seebregts benadrukt dat ook na de Turkse inval de Amerikaanse ambassadeur Hoekstra in Nederland duidelijk was: het aanbod jihadisten te repatriëren staat nog steeds.

Zo kan het dat vader Bert Klijn juist heel opgelucht media te woord staat, in de gang van de rechtbank. Zijn dochter vertrok op 19-jarige leeftijd ‘uit naïviteit’ naar het kalifaat, waar ze kinderen kreeg, die hij van foto’s en video’s kent. Klijn gelooft dat terugkeer een stuk dichterbij is gekomen.

Gemengde gevoelens dus. In stilte vertrokken de familieleden, in een enkel geval ultiem teleurgesteld. De toekomst blijft ongewis. Het vonnis houdt de vrouwen verantwoordelijk, ziet de onschuld van de kinderen en maakt voor die laatste groep een andere toekomst mogelijk.

Dat is zeker gewenst, benadrukt de rechter, gezien de mening van experts en veiligheidsdiensten, die vrezen voor meer radicalisering als de kinderen in de kampen blijven. De vraag is wat de Staat én het internationale krachtenspel in Syrië daarop te zeggen hebben.

Uitspraak IS-kinderen houdt coalitie verdeeld: CDA is bezorgd, D66 opgetogen

AD 11.11.2019 De uitspraak van de rechter dat de Nederlandse Staat alles moet doen om de kinderen van IS-vrouwen te repatriëren, houdt de coalitiepartijen verdeeld. D66 is verguld met de uitspraak, CDA juist niet.

Volgens de rechter is de Staat niets verplicht aan de 23 vrouwen, maar wel aan hun 56 kinderen. Het kabinet wil geen van beide groepen terughalen, dat zou bovendien te gevaarlijk zijn.

De Haagse rechtbank vindt echter dat de kinderen het slachtoffer zijn geworden van het handelen van hun moeder of ouders en heeft de Staat een zekere zorgplicht naar hen.

Volgens CDA-Tweede Kamerlid Madeleine van Toorenburg moet de Staat in hoger beroep. ,,Deze uitspraak is een risicovolle, want als je de kinderen hierheen haalt, geeft dat de ouders ook recht op gezinshereniging. En dan krijg je vroeg of laat ook de ouders of moeders die je juist niet hier wil.’’

D66-Tweede Kamerlid Sjoerd Sjoerdsma betwijfelt dat juist. ,,Er zijn ook regels rond gezinshereniging. Dat kan bijvoorbeeld worden geweigerd als dat niet is in het belang van het kind, of als de openbare orde in het geding komt. Dat zou hier kunnen spelen.’’

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Coalitiegenoot VVD spreekt van ‘een frustrerende uitspraak’. ,,Het is gevaarlijk om deze kinderen op te halen. Daarnaast zullen de moeders en vaders snel volgen, gezien recht op gezinshereniging. Dat leidt tot gevaar voor onze nationale veiligheid. Ik hoop dat de Nederlandse staat zal doorprocederen.  Wij willen deze kinderen niet terug. En hun ouders al helemaal niet.”

Veiligheid

D66 is juist blij met de uitspraak. ,,Het bevestigt dat wat wij vinden, namelijk dat die kinderen niet hebben gekozen voor een leven in een kamp of het kalifaat. De uitspraak kan bovendien in ons belang zijn, want veel van die kinderen zijn nog helemaal niet geradicaliseerd. 85 procent van hen is niet ouder dan zes jaar, het is in het belang van onze veiligheid hier om hen hierheen te halen voordat zij daar alsnog radicaliseren.’’

Het kabinet wilde zojuist nog niet reageren op de rechterlijke uitspraak. Premier Mark Rutte zei deze eerst ‘zorgvuldig’ te willen bestuderen. ,,Ik heb de uitspraak nog niet gezien. Ik was aan het vergaderen”, aldus Rutte na urenlang overleg over de stikstofcrisis.

Het is overigens nog de vraag of het vonnis praktisch uitvoerbaar is. De Koerden stelden tot dusver dat zij geen kinderen zouden laten gaan zónder hun moeder. De Haagse rechter geeft hiervoor geen leidraad. Volgens het vonnis ontstaat er dan weer een nieuwe situatie. Wel zegt de rechter dat het belang van het terughalen van de kinderen  dan prevaleert boven de ‘te respecteren wens’ van de Nederlandse Staat om de moeders daar te laten berechten. Het ‘is dan niet anders’ , zegt de rechter, dat dan ook de moeders terugkeren.

Kamer ook na uitspraak rechter verdeeld over terughalen IS-kinderen

NOS 11.11.2019 In de Tweede Kamer wordt verschillend gereageerd op de uitspraak van de rechter in de zaak die 23 IS-moeders hadden aangespannen. Daarmee blijkt opnieuw de politieke verdeeldheid over het ophalen van moeders en kinderen uit IS-gebied.

VVD en CDA vinden dat er risico’s aan de uitspraak vast zitten. Als kinderen van IS’ers naar Nederland komen, dan hebben de ouders recht op gezinshereniging met alle gevaren van dien, zeggen de partijen.

“Ik hoop dat de Nederlandse staat zal doorprocederen”, zegt VVD-Kamerlid Yesilgöz. “Wij willen deze kinderen niet terug. En hun ouders al helemaal niet.”

Het CDA vindt de misdrijven die deze vrouwen mede hebben gepleegd zwaar wegen. De vrouwen hebben hun recht op hulp verspeeld, vindt CDA-Kamerlid Van Toorenburg. “Volgens mij moeten wij ons vooral inspannen voor de slachtoffers van de genocide.”

‘Medemenselijkheid’

De andere twee regeringspartijen, D66 en ChristenUnie, staan minder afwijzend tegenover de terugkeer van IS-vrouwen en hun kinderen. D66 is voorstander van het actiever terughalen van IS-kinderen. De partij vindt dat nodig vanuit het oogpunt van “medemenselijkheid”, zegt D66-Kamerlid Sjoerdsma. “Die kinderen groeien nu op in detentiekampen, in een mini-kalifaat tussen prikkeldraad.”

Dat probleem ziet ook de ChristenUnie. “Deze uitspraak laat scherp het dilemma zien tussen de situatie van de kinderen die meegenomen zijn naar dit gebied en de moeders die er zelf voor kozen”, zegt Kamerlid Van der Graaf. D66 en ChristenUnie vinden het een risico de kinderen daar te laten radicaliseren, terwijl ze misschien ooit weer naar Nederland komen.

Volgens de uitspraak van de rechter moet Nederland zich inspannen om de kinderen terug te laten komen. Maar de Staat hoeft daarbij geen onredelijke risico’s te nemen, bijvoorbeeld door het leven van militairen op het spel te zetten. Het kabinet bestudeert de uitspraak.

De rechter beschreef in zijn vonnis ook de erbarmelijke omstandigheden waarin de kinderen leven.

‘Er is sprake van een ernstige en acute noodsituatie’

Bekijk ook;

Tweede Kamer verdeeld over vonnis Syrië-gangers

MSN 11.11.2019 De Tweede Kamer reageert verdeeld op de uitspraak van de rechtbank in Den Haag over het terughalen van de kinderen van IS-vrouwen. Het CDA vindt de uitspraak ‘risicovol’, omdat de uitspraak de ouders van de kinderen de mogelijkheid geeft terug te keren. GroenLinks en D66 dringen erop aan de kinderen nu terug te halen.

De rechtbank oordeelde dat de Nederlandse staat er alles aan moet doen om kinderen van Syriëgangers in twee kampen in Noord-Syrië terug te halen. Die plicht geldt niet voor de vrouwen.

Maar, zei de rechter, als de Koerden die kampen bestieren de kinderen niet willen weghalen, moet de overheid kijken of vrouwen en kinderen kunnen worden teruggehaald.

Sterken in positie

Dat baart CDA-Kamerlid Madeleine van Toorenburg zorgen. “Risicovolle uitspraak. Met kinderen krijgen ook de ouders recht op terugkeer. Volgens mij moeten we ons vooral inspannen voor de slachtoffers van de genocide.”

“Dit sterkt ons in onze eerdere positie dat kinderen terug moeten worden gehaald”, laat Sjoerd Sjoerdsma (D66) weten.

Het is de vraag hoeveel de Nederlandse Staat zich zal aantrekken van de uitspraak. Premier Rutte wil niet direct reageren. Hij wil eerst de uitspraak bestuderen. Ook minister van Buitenlandse Zaken Stef Blok zegt dat het ministerie de uitspraak eerst wil bestuderen.

Het kabinet gaf eerder aan dat ze kinderen niet ophalen omdat het daar te onveilig is.

Recht op leven

23 vrouwelijke Syriëgangers hadden tien dagen geleden, via hun zes advocaten, een kort geding aangespannen tegen de Nederlandse Staat. De vrouwen wilden dat zij, samen met hun 56 kinderen, worden opgehaald uit de kampen.

Rechter: “Sprake van ernstige en acute noodsituatie”

Bekijk deze video op RTL XL

“Uit bronnen is op te maken dat de kinderen (onder meer) te maken hebben met bombardementen, seksueel misbruik en martelingen.’

Voor wat betreft de kinderen is er sprake van ernstige schending van mensenrechten, betoogden de advocaten. Het gaat onder andere om het recht op leven van kinderen. De kinderen zijn in levensgevaar en onschuldig, stellen de advocaten. De rechter gaat daarin mee.

‘Kinderen zijn niet verantwoordelijk’

De staat moet zich dus inspannen om die kinderen terug te halen. Volgens de rechter handelt de staat onzorgvuldig als hij zich daarvoor niet actief inzet. Volgens de rechter zijn de kinderen niet verantwoordelijk voor de gedragingen van hun ouders ‘hoe ernstig deze ook zijn’. “De kinderen zijn slachtoffer van het handelen van hun ouders.”

Enorm kamp

De vrouwen zitten met hun kinderen veelal in het gevangenkamp Al-Hol in Noordoost-Syrië: een enorm kamp waar volgens de Verenigde Naties ruim 74.000 mensen zitten, voornamelijk vrouwen en kinderen, en waar de omstandigheden erbarmelijk zijn.

Alle Nederlandse kinderen, waar het vandaag over gaat, zijn jonger dan 12 jaar.

De overheid moet van de rechter wel de ruimte krijgen hoe ze de terugkeer van de kinderen gaat aanpakken. Nederland heeft het niet voor het zeggen in Syrië en hoeft volgens de rechter geen onacceptabele veiligheidsrisico’s te nemen in het gevaarlijke gebied.

De overheid kan daartoe afspraken maken met de Amerikanen of andere partners in de regio. Maar het beleid tot nu toe van het kabinet om betrokkenen niet-actief terug te halen, moet – althans bij de kinderen – ten einde komen, aldus de rechter.

Lees ook:

Nederlandse IS-vrouwen met kinderen willen terug na ontsnapping uit kamp

De Nederlandse staat heeft tot op heden geen actie ondernomen om de IS-vrouwen met hun kinderen terug te halen.

Al wel plannen gemaakt

Zowel het Openbaar Ministerie als de Raad voor de Kinderbescherming hebben al wel plannen gemaakt. Als de vrouwen aankomen in Nederland, worden ze aangehouden en vastgezet. Het Openbaar Ministerie zal de vrouwen daarna vervolgen voor deelname aan een terroristische organisatie.

De Verenigde Staten hebben al regelmatig aangedrongen dat Europese landen hun IS-strijders moeten terughalen. Ook hebben de Amerikanen aangeboden om te helpen met de terugkeer.

Lees ook:

Ze willen terug naar Nederland, maar hoe gevaarlijk zijn de vrouwen van IS?

Over de volwassen vrouwen oordeelt de rechter anders. “Zij zijn welbewust naar Syrië of Irak gegaan om zich aan te sluiten bij IS, een terroristische organisatie. Zij wisten dat die organisatie zich schuldig maakt aan weerzinwekkend en grove misdaden. De vrouwen moet daarvoor berecht worden. De staat wil dat die berechting in de regio plaatsvindt en heeft ook het recht om te proberen die berechting daar plaats te laten vinden.”

Alleen als de Syrisch-Koerdische autoriteiten, of anderen die betrokken zijn bij het terughalen van de kinderen, als voorwaarde stellen dat de moeders mee moeten met de kinderen ‘zal de staat zich ook hiervoor moeten inspannen’. “Zij worden dan in Nederland voor de rechter gebracht.”

IS-kinderen

Volgens de laatste cijfers van de AIVD zitten er ongeveer 140 Nederlanders vast in kampen in Noord-Syrië.

Het gaat om 15 mannen, 35 vrouwen en 90 kinderen.

Een groep Nederlandse vrouwen heeft nu een kort geding aangespannen omdat ze met hun kinderen willen worden opgehaald.

Het terughalen van IS-strijders zorgt al langer voor een groot meningsverschil in de regering.

VVD en CDA zijn tegen het ophalen van de Nederlandse IS’ers en kinderen.

Het kabinet houdt vol: ze gaan de kinderen en vrouwen niet halen. Het kabinet geeft aan dat ze kinderen niet ophalen omdat het te riskant is.

RTL Nieuws; Islamitische Staat  Link in bio  Rechterlijke macht  Syrië

Rechter oordeelt: Nederland moet IS-kinderen terughalen

Elsevier 11.11.2019 Nederland moet alles op alles zetten om 56 IS-kinderen zo snel mogelijk op te halen uit detentiekampen in het noordoosten van Syrië. Dat heeft de rechter geoordeeld in een kort geding dat 23 IS-vrouwen hadden aangespannen.

Volgens de rechter leven de kinderen in de kampen in een acute noodsituatie, zonder dat zij daar zelf voor hebben gekozen. Daarom moet het Nederlandse beleid – dat er tot nu toe op was gericht niet actief terug te halen – veranderen.

Lees ook: Terughalen kalifaatkinderen enorm veiligheidsprobleem

Hun moeders hebben geen recht op repatriëring, omdat zij er volgens de rechter zelf voor hebben gekozen om naar IS-gebied af te reizen.

Maar als de Koerden de kinderen niet laten vertrekken zonder hun moeders, moet de overheid kijken of het mogelijk is beide groepen terug te halen. De vrouwen moeten dan worden berecht in Nederland. Ook het Openbaar Ministerie wil dat. Als de vrouwen zelf zouden besluiten hun kinderen niet mee te geven naar Nederland, vervalt de inspanningsverplichting voor de staat om dat kind te repatriëren.

Geen onacceptabele veiligheidsrisico’s

De overheid moet de ruimte krijgen hoe ze de terugkeer van de kinderen gaat aanpakken, vindt de rechter. Nederland heeft het niet voor het zeggen in Syrië en hoeft volgens de rechter geen onacceptabele veiligheidsrisico’s te nemen in het gevaarlijke gebied. De overheid kan daartoe afspraken maken met de Amerikanen of andere partners in de regio.

Afshin Ellian schreef eerder deze column: Jihadkinderen stellen Nederland voor duivels dilemma

Volgens de rechter zijn de kinderen het slachtoffer van het handelen van hun moeder of ouders. Zij hebben allemaal de Nederlandse nationaliteit en zijn jonger dan twaalf jaar. De meesten zelfs onder de zes jaar. De rechter benadrukte dat de kinderen nu nog zo klein zijn dat het meer risico oplevert als ze nu niet zouden worden teruggehaald, omdat ze nu nog niet echt beïnvloed zijn door terroristische denkbeelden.

De vrouwen hebben er de afgelopen jaren volgens de rechter uit vrije wil en bewust voor gekozen om uit te reizen naar het strijdgebied in Syrië of Irak en zich daar aan te sluiten bij Islamitische Staat. Ze zitten nu vast in de kampen Al-Hol en Al-Roj die door de Koerden worden beheerd. De omstandigheden in de kampen zijn erbarmelijk. Er is veel agressie en geweld, weinig voedsel en water, er heersen ziektes, mensen worden gemarteld en er zijn bombardementen.

Nederlanders kunnen zichzelf wel melden

Het kabinet hield het tot nu toe bij het standpunt dat de vrouwen in de regio moeten worden berecht, het liefst via een internationaal tribunaal. Maar of dat er komt is maar zeer de vraag.

Nederlanders kunnen zichzelf wel melden bij de Nederlandse ambassade in Ankara. Eind oktober maakten twee vrouwen gebruik van die regeling. Een van de vrouwen is het Nederlanderschap afgenomen. De andere vrouw keert waarschijnlijk terug naar Nederland, al moet Turkije eerst nog beslissen of zij daar moet worden vervolgd.

Gerelateerde artikelen;

Rechtbank: Staat moet zich inspannen om 56 kinderen uit Syrië te halen

NU 11.11.2019 De Nederlandse Staat moet zich inspannen om 56 kinderen en eventueel hun negentien moeders vanuit Syrië naar Nederland te halen. Dat heeft de rechtbank in Den Haag maandag bepaald in een kort geding.

Uitspraak terughalen IS-kinderen;

  • Nederland heeft de verplichting om zich in te spannen om IS-kinderen terug te halen.
  • Hun moeders moeten alleen worden teruggehaald als het niet anders kan.
  • De overheid moet binnen veertien dagen actie ondernemen.
  • Het kort geding was aangespannen vanwege het acute gevaar in de kampen in Syrië.

Nederland kan volgens de rechtbank niet gedwongen worden om de kinderen te repatriëren, omdat er wel degelijk gevaar is door de instabiele situatie in Syrië.

“De Staat hoeft geen onnodige veiligheidsrisico’s te nemen, maar moet wel alle mogelijkheden die er zijn, zoals de door de Amerikanen geboden hulp, benutten”, aldus de rechtbank.

Dat komt erop neer dat de Nederlandse regering alles moet doen wat in haar macht ligt. Als de overheid zegt dat het niet mogelijk is, moet het bewijs overhandigen dat er alles aan gedaan is.

Dat betekent volgens advocaat André Seebregts, die het merendeel van de eisers bijstaat, dat Nederland binnen de gestelde termijn van veertien dagen contact op moet nemen met de Koerden, dan wel de Amerikanen.

De Koerden voeren de regie over de kampen waar de vrouwen en kinderen vastzitten. De Amerikanen hebben laten weten hen voor Nederland te willen ophalen.

Vrouwen alleen teruggehaald als het niet anders kan

in totaal 23 vrouwen spanden een kort geding tegen de Staat aan omdat zij en hun kinderen in acuut gevaar zouden zijn. De rechtbank erkent dit gevaar en spreekt van een “schrijnende situatie”.

In het geval van de vrouwen geldt echter dat zij alleen teruggehaald moeten worden als de Koerden de kinderen alleen samen met hun moeders laten gaan.

“De vrouwen hebben niet het zelfstandige recht om naar Nederland teruggehaald te worden omdat zij met hun volle verstand zijn afgereisd naar Syrië en zich hebben aangesloten bij IS, een terroristische organisatie”, aldus de rechtbank.”De kinderen zijn daarentegen het slachtoffer van het handelen van hun ouders.”

Vier van de 23 vrouwen hebben geen kinderen. “Voor hen is dit dan ook een verdrietige uitspraak”, benadrukt Seebregts.

Kabinet wil vrouwen in de regio berecht hebben

Het kabinet wil dat de vrouwen in de regio worden berecht en de rechtbank vindt dat Nederland het recht heeft om uit te vinden of dat eventueel mogelijk is.

Of de regionale berechting in Irak er ook komt, is nog maar zeer de vraag. De Iraakse minister van Buitenlandse Zaken zei onlangs dat het land niet bereid is Nederlandse IS’ers te berechten. Volgens minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken) gaan de onderhandelingen met Bagdad echter nog door.

Kans dat ook vrouwen komen ‘redelijk groot’

Seebregts zegt dat de kans redelijk groot is dat ook de vrouwen teruggehaald worden, omdat de Koerden altijd duidelijk hebben gemaakt de vrouwen samen met hun kinderen af te willen geven. “Net als de Amerikanen, de Turken en de Russen”, aldus de raadsman.

De vrouwen en kinderen bevinden zich op dit moment in de gevangenkampen Al Hol en Al Roj in Noordoost-Syrië. Het kamp Al Roj ligt in de door Turkije gewenste veiligheidszone.

Kabinet wil uitreizigers niet ophalen vanwege gevaar

Volgens het huidige kabinetsbeleid worden Nederlandse uitreizigers niet actief opgehaald uit Syrië. Het kabinet wil Nederlandse ambtenaren niet in gevaar brengen door ze naar een onveilig gebied te sturen.

Dit is anders als Nederlanders zich zelf melden bij de Nederlandse ambassade, zoals onlangs twee vrouwen en hun drie kinderen in de Turkse stad Ankara deden.

Een van de vrouwen is het Nederlanderschap afgenomen. De andere vrouw keert waarschijnlijk terug naar Nederland, al moet Turkije eerst nog beslissen of zij daar vervolgd moet worden.

Vrouwen zullen bij aankomst worden aangehouden

Mocht het de regering lukken om de vrouwen naar Nederland te halen, dan zullen zij direct worden aangehouden en op de terroristenafdeling in Vught worden geplaatst. Tegen alle personen van wie bekend is dat zij vanuit Nederland naar de strijdgebieden in Syrië en Irak zijn afgereisd, loopt een strafrechtelijk onderzoek.

De kinderen zullen op hun beurt worden opgevangen en in de gaten worden gehouden door de Raad voor de Kinderbescherming. Deze raad zal uiteindelijk adviseren waar de kinderen het beste geplaatst kunnen worden.

Er is nog hoger beroep mogelijk, maar Nederland is in de tussentijd wel al verplicht actie te ondernemen.

Lees meer over: Binnenland

Rechter oordeelt: Nederland moet kinderen IS-vrouwen terughalen

Telegraaf 11.11.2019 De Nederlandse Staat moet 56 kinderen van IS-vrouwen terughalen. De 23 IS-vrouwen zelf hoeven niet teruggehaald te worden. Dat oordeelde de voorzieningenrechter in Den Haag op maandag.

Als de Koerden de kinderen niet laten vertrekken zonder hun moeders dan ontstaat er een nieuwe situatie, aldus het vonnis. Dan moet de overheid kijken of het mogelijk is om beide groepen terug te halen. De vrouwen moeten dan worden berecht in Nederland. Ook het Openbaar Ministerie wil dat. Als de vrouwen zelf zouden besluiten hun kinderen niet mee te geven naar Nederland, vervalt de inspanningsverplichting voor de Staat om dat kind te repatriëren.

De overheid moet wel de ruimte krijgen hoe ze die terugkeer gaat aanpakken. Nederland heeft het niet voor het zeggen in Syrië en hoeft volgens de rechter geen onacceptabele veiligheidsrisico’s te nemen in het gevaarlijke gebied. De overheid kan daartoe afspraken maken met de Amerikanen of andere partners in de regio.

De kinderen hebben allen de Nederlandse nationaliteit en zijn jonger dan twaalf jaar. De meesten zelfs onder de zes jaar. De rechter benadrukte dat de kinderen nu nog zo klein zijn dat het meer risico oplevert als ze nu niet zouden worden teruggehaald, omdat ze nu nog niet echt beïnvloed zijn door terroristische denkbeelden.

De vrouwen zijn de afgelopen jaren uitgereisd naar het strijdgebied in Syrië of Irak waar Islamitische Staat het voor het zeggen had. Ze zitten nu vast in kampen die door de Koerden worden beheerd. Ze willen terug naar Nederland, maar het kabinet weigert ze actief terug te halen.

’Binnen twee weken duidelijkheid’

Advocaat André Seebregts noemt de beslissing een „mooi afgewogen vonnis.” De advocaat verwacht dat er binnen twee weken duidelijkheid is voor de – met name jonge – kinderen die in de Koerdische opvangkampen in Syrië zitten. Wanneer de kinderen, al dan niet met hun moeder, zullen terugkomen naar Nederland, durft hij niet in te schatten.

Seebregts verwacht echter niet dat de kinderen zonder hun moeders terug zullen keren. „De Koerden hebben al meerdere keren duidelijk laten merken dat ze de kinderen niet van hun moeder willen scheiden.”

Naar rechter stappen staat vrij

Het regeringsbeleid is nog steeds dat Nederland geen Nederlanders terughaalt uit Syrië. Alleen wie erin slaagt om een diplomatieke post te bereiken, kan eventueel hulp krijgen. Is het repatriëren van vrouwen die zelf besloten om naar een oorlogsgebied te vertrekken een beslissing die een rechter moet nemen, of is het aan de politiek?

„Je kunt altijd naar de rechter stappen als je vindt dat je wordt geschaad in je rechten”, zegt Jon Schilder, hoogleraar staats- en bestuursrecht aan de Vrije Universiteit Amsterdam. „Er rust een algemene verplichting op de overheid om het recht op leven van onderdanen te garanderen. Maar niet ten koste van alles.”

„Er is ook nog zoiets als eigen verantwoordelijkheid. Als je in een botsauto stapt en je raakt gewond, kun je de exploitant verantwoordelijk stellen, maar grote kans dat de rechter zal zeggen dat je zelf het risico hebt aanvaard door in een botsauto te stappen.”

Volgens hoogleraar internationaal recht Geert-Jan Knoops is er geen enkel internationaal verdrag waarin letterlijk staat dat de Staat verplicht is om onderdanen terug te halen.

„Dan moet je het hebben van een analoge redenering: er is misschien geen rechtens afdwingbare juridische plicht om iets te doen. Maar wel een inspanningsverplichting.”

Bekijk ook:

 Dit betekent terugsturen IS’ers voor Nederland 

Intussen heeft Turkije aangekondigd vandaag te beginnen met het terugsturen van IS’ers naar landen van herkomst. Minister Blok (Buitenlandse Zaken) weet niet of daar ook Nederlanders bij zitten. Maar als het gebeurt, gebeurt dat in overleg, zodat de IS’ers bij aankomst in Nederland kunnen worden aangehouden.

Bekijk meer van; sociale problematiek straf conflicten, oorlog en vrede misdaad Geert-Jan Knoops Nederland

Rechter: Nederland moet zich inspannen om IS-kinderen terug te halen

NOS 11.11.2019 Nederland moet zich inspannen om 56 IS-kinderen zo snel mogelijk op te halen uit detentiekampen in het noordoosten van Syrië. Dat heeft de rechter geoordeeld in een kort geding dat hun 23 moeders hadden aangespannen.

Volgens de rechter leven de kinderen in de overvolle kampen al-Roj en al-Hol in een acute noodsituatie, zonder dat zij daar zelf voor gekozen hebben. Daarom moet het Nederlandse beleid om de kinderen niet actief terug te halen, veranderen.

De rechter beschrijft in zijn vonnis de erbarmelijke omstandigheden waarin de kinderen leven.

‘Er is sprake van een ernstige en acute noodsituatie’

Hun moeders hebben geen recht op repatriëring, omdat zij er volgens de rechter zelf voor hebben gekozen om naar IS-gebied af te reizen. Wel houdt de rechter er rekening mee dat de autoriteiten ter plaatse de kinderen alleen samen met hun moeders laten gaan. In dat geval moet Nederland ook de moeders terughalen, zegt de rechter.

In de uitspraak benadrukt de rechter dat het hier gaat om een inspanningsverplichting voor de staat. Volgens hem kan Nederland namelijk niet worden gedwongen tot iets waar het niet toe in staat is. Wel zegt de rechter dat de overheid gebruik moet maken van Amerikaanse hulp bij de repatriëring en de bereidheid van de Syrische Koerden om de kinderen, en eventueel hun moeders, uit de kampen te laten vertrekken.

Gedeeltelijk hun zin

Volgens verslaggever Mattijs van de Wiel hebben de moeders gedeeltelijk hun zin gekregen. “De rechter is het eens met de advocaten dat de staat verantwoordelijk is voor de kinderen, en de overheid moet zich inspannen voor hun terugkeer. Maar er is geen stok achter de deur, geen dwangsom en de rechter gaat straks ook niet controleren wat de staat met deze uitspraak doet.”

André Seebregts, een van de advocaten van de moeders, is tevreden met de uitspraak. Hij zegt erop te rekenen dat Nederland inderdaad zijn best gaat doen. “Dat betekent dat als de Koerden wordt gevraagd om ze te laten gaan, dat die waarschijnlijk ‘ja’ zeggen, net als de Amerikanen. Dus onder die omstandigheden lijkt het erop dat het wel zal leiden tot het resultaat dat we willen.”

De Nederlandse Staat wil de moeders en kinderen tot nu toe niet ophalen, omdat de vrouwen uit vrije wil zijn afgereisd naar IS-gebied. “Ze hebben zo bijgedragen aan het functioneren van IS en hun kinderen in een zeer gewelddadige omgeving gebracht”, zei landsadvocaat Reimer Veldhuis anderhalve week geleden tegen de rechter. Ook vindt Nederland een terughaalactie te gevaarlijk.

Bekijk ook;

Rechter: Kinderen van IS-vrouwen moeten worden teruggehaald uit Syrië

AD 11.11.2019 De rechter in Den Haag heeft vandaag, in een zaak die namens 23 vrouwen die in Syrische kampen verblijven is aangespannen, beslist dat de 56 kinderen van IS-vrouwen door de Nederlandse staat moeten worden teruggehaald.

De Staat moet er alles aan doen om de kinderen van IS’ers terug te halen naar Nederland. Voor de IS-vrouwen zelf geldt daartoe geen verplichting, maar door de uitspraak neemt de kans dat de moeders met hun kinderen meekomen wel toe.

De rechter is van mening dat de Nederlandse staat terecht heeft aangevoerd dat zij niet verantwoordelijk kan worden gehouden voor de schendingen van mensenrechten in Syrië. Daardoor kan door de vrouwen ook geen beroep op consulaire bijstand vanuit Nederland worden gedaan, zegt de rechter.

De vrouwen zijn de afgelopen jaren uitgereisd naar het strijdgebied in Syrië of Irak waar Islamitische Staat het voor het zeggen had.

De rechter vindt evenwel dat Nederland zich het schrijnende lot van de kinderen van de Syriëgangers moet aantrekken. ,,Die kozen niet voor het kalifaat, maar hebben nu wel te maken met marteling, misbruik en gebrek aan voorzieningen’’, klinkt het. Er is sprake van een ‘ernstige en acute noodsituatie’. Om die situatie het hoofd te bieden is repatriëring noodzakelijk. ,,Het kan niet op een andere manier’’

Lees ook:

Lees meer

Ondertussen is de situatie in Noord Syrië steeds chaotischer aan het worden, door de Turkse inval. De Koerden die de kampen bewaken zijn daardoor in de knel gekomen. ,,Als Nederland niets doet, krijgt de Syrische president Al-Assad de kinderen straks in handen”, stelde advocaat Tom de Boer namens de vrouwen. Die president is de afgelopen jaren van talloze mensenrechtenschendingen beschuldigd.

De rechter wijst op het gevaar dat de kinderen, allen onder de twaalf en met alleen de Nederlandse nationaliteit, lopen als er niets wordt gedaan. De rechter benadrukt dat de moeders vrijwillig afreisden naar het kalifaat en spreekt zich niet uit over hun eis om hun eigen proces te mogen bijwonen. Als de Koerden de kinderen niet laten vertrekken zonder hun moeders dan ontstaat er een nieuwe situatie, aldus het vonnis.

Inspanningsverplichting

De Staat is er veel aan gelegen de vrouwen ter plaatse te laten berechten en de rechter is van oordeel dat er ruimte moet zijn om de mogelijkheden daartoe te onderzoeken. Maar als de autoriteiten de kinderen alleen met hun moeder laten vertrekken, dan moeten ze meekomen. De vrouwen worden dan in Nederland vastgezet en moeten hier worden berecht. Ook het Openbaar Ministerie wil dat en de voorbereidingen zijn al getroffen.

De rechter verplicht de Staat tot een ‘inspanningsverplichting’, maar legt geen dwangsom op zoals geëist. Het beleid tot nu toe van het kabinet om betrokkenen niet-actief terug te halen, moet – althans bij de kinderen – ten einde komen, aldus de rechter. Als de vrouwen zelf zouden besluiten hun kinderen niet mee te geven naar Nederland, vervalt de inspanningsverplichting voor de Staat om het kind te repatriëren.

Geen risico’s nemen

Nederland heeft geen zeggenschap in Syrië en hoeft volgens de rechter geen ‘substantiële veiligheidsrisico’s’ te nemen. Bij de repatriëring moet de Staat wel hulp van de Koerden of Amerikanen aannemen, aldus de rechter. De overheid kan daartoe afspraken met de VS of andere partners in de regio maken. Naar verluidt bood de VS al hulp aan bij de repatriëring van IS-vrouwen en hun kroost. De Koerden zouden de vrouwen kwijt willen.

Advocaat André Seebregts, die namens de vrouwen optreedt, ziet in de uitspraak een ‘redelijke kans’ dat de kinderen terugkomen. Hij spreekt over een ‘afgewogen vonnis’. Premier Mark Rutte geeft aan dat het kabinet de uitspraak van de rechter om de IS-kinderen terug te halen ‘zorgvuldig gaat bestuderen’.  ,,Ik heb de uitspraak nog niet gezien. Ik was aan het vergaderen”, aldus de premier.

‘Leven gaat eindelijk door’

,,Mijn leven gaat eindelijk door’’, reageert Bert Klijn geëmotioneerd op de uitspraak. De man, wiens dochter in 2015 op 19-jarige leeftijd naar het kalifaat vertrok, zegt ‘heel gelukkig’ te zijn. Klijns dochter kreeg in IS-gebied twee dochters, waarvan de oudste inmiddels drie is en de jongste bijna twee. ‘Geweldige meiden’, zegt hij over de kleintjes, die hij alleen van foto’s en video’s kent.

,,Ik heb ze nog nooit in het echt gezien, maar ze weten dat ik hun opa ben.’’ Volgens Klijn is zijn dochter destijds uit ‘naïviteit’ naar Syrië vertrokken. De jonge vrouw dacht er in een ziekenhuis te gaan werken. Ze trouwde er met een IS-strijder. Klijn realiseert zich dat zijn dochter de cel in moet bij een terugkeer. ,,Ze bereidt de kinderen daar al op voor, ze weten al dat ze bij opa en oma komen wonen, omdat mama een tijdje weg moet.”

‘Nog veel onzekerheid’

Ook Klaas uit Gouda is blij met de uitspraak, zij het slechts ten dele. Zijn dochter Mandy reisde samen met haar kinderen af naar het kalifaat. ,,Er blijft veel onzekerheid’’, zegt hij. ,,Veel open eindjes, ook omdat er geen tijdsbestek is genoemd en omdat de Koerden de vrouwen niet zonder kinderen laten gaan.’’

Volgens de Gouwenaar voelt het alsof ‘we geen klap zijn opgeschoten’ met het oordeel. Hij is bang dat de Nederlandse overheid zal volhouden dat het onveilig in het gebied is. ,,Net zoals ze altijd hebben gedaan’’, zegt hij. Hij wijst erop dat er de afgelopen week wel ‘weeskinderen uit diverse landen en een Duitse vrouw zijn opgehaald’.

‘Gestopt met spullen kopen’

Ook een naar de zitting gekomen grootmoeder, die anoniem wil blijven, zegt te vrezen dat de Staat ‘zich zal verschuilen’. ,,Ik denk dat ik ze de komende jaren niet terug zal zien’’, zegt de vrouw over haar dochter en kleinkind. ,,Ik ben maar gestopt met spullen te kopen, zoals ik dat wel deed voor het geval ze zouden komen.’’

Kinderombudsman Margrite Kalverboer, die het kabinet meerdere malen opriep om de Nederlandse kinderen terug te halen, reageert verheugd op de uitspraak. ,,Met belangstelling volgen we hoe het kabinet vervolg gaat geven aan deze uitspraak”, laat ze in een reactie weten.

Vrouwen en kinderen in een kamp voor familieleden van buitenlandse IS-strijders in het noorden van Syrië. © AFP

Nederland moet kinderen uit IS-gebied terughalen

OmroepWest 11.11.2019 De rechtbank in Den Haag heeft de Staat verplicht om er alles aan te doen om kinderen van IS-vrouwen in kampen in Syrië terug naar Nederland te halen. Voor de IS-vrouwen zelf is de Staat dat niet verplicht. Dat bleek maandag uit het vonnis van de voorzieningenrechter.

Advocaten hadden namens 23 vrouwen en 56 kinderen een kort geding aangespannen. De vrouwen zijn de afgelopen jaren afgereisd naar het strijdgebied in Syrië of Irak waar Islamitische Staat het voor het zeggen had.

De vrouwen zitten nu vast in door Koerden beheerste kampen. Ze willen terug naar Nederland, maar het kabinet weigert actief om ze terug te halen. Een van de vrouwen zou de Goudse Mandy zijn, die met vijf kinderen in het gebied zit.

Volgens de rechter hebben de kinderen in de kampen niet voor het kalifaat gekozen, maar hebben ze nu wel te maken met de noodsituatie in Noord-Syrië. Zo kreeg Jeugdzorg Haaglanden in september de voogdij over twee kinderen in een IS-kamp, nadat de moeder was overleden en de vader niet te vinden was.

De Raad van de Kinderbescherming vertelde dat de kinderen in het vluchtelingenkamp te weinig voedsel en medische zorg krijgen en dat zij hierdoor ernstige medische klachten hebben.

Slachtoffer van handelen ouders

‘De overheid dient zich het schrijnende lot van de kinderen aan te trekken’, zei de rechter maandag. ‘Zij zijn het slachtoffer van handelen van hun moeder of ouders.’ De kinderen hebben allen de Nederlandse nationaliteit en zijn onder de twaalf jaar.

Voor de vrouwen heeft de Staat geen verplichting om ze terug naar Nederland te halen. Volgens de rechter hebben ze bewust voor een reis naar het strijdgebied gekozen. Alleen als de Koerden kinderen niet willen laten vertrekken zonder hun moeders ontstaat er volgens de rechter een nieuwe situatie, en dan moet de overheid volgens het vonnis kijken of het mogelijk is om beide groepen terug te halen.

Meer over dit onderwerp: IS-GANGER RECHTBANK

Rechter: kinderen van IS-vrouwen terughalen

MSN 11.11.2019 De Staat moet er alles aan doen om de kinderen van IS-vrouwen uit kampen in Noord-Syrië terug te halen naar Nederland. Voor de IS-vrouwen zelf geldt daartoe geen verplichting. De voorzieningenrechter in Den Haag heeft dat maandag bepaald in een kort geding dat advocaten namens 23 vrouwen en hun 56 kinderen hebben aangespannen tegen de Staat.

Als de Koerden de kinderen niet laten vertrekken zonder hun moeders dan ontstaat er een nieuwe situatie, aldus het vonnis.

De vrouwen zijn de afgelopen jaren uitgereisd naar het strijdgebied in Syrië of Irak waar Islamitische Staat het voor het zeggen had. Ze zitten nu vast in kampen die door de Koerden worden beheerd. Ze willen terug naar Nederland, maar het kabinet weigert ze actief terug te halen.

Dit betekent terugsturen IS’ers voor Nederland

Telegraaf 11.11.2019 Turkije begint vandaag naar eigen zeggen met het terugsturen van opgepakte strijders van Islamitische Staat (IS) naar hun land van herkomst. Een Duitse IS’er zal als eerste op het vliegtuig worden gezet. Wat betekent deze aankondiging voor Nederland?

Vijf vragen over hoe het terugsturen precies werkt;

Komen polderjihadisten nu massaal terug?

Nee. Ten eerste is het nog afwachten of Turkije de daad bij het woord voegt. Ten tweede leek de minister met name te doelen op IS-strijders die Turkije eerder heeft opgepakt in Noord-Syrië, tijdens de militaire operatie daar. Onbekend is of daar Nederlanders bij zitten.

Er zitten wel Nederlandse Syriëgangers in een Turkse cel, maar dat is slechts een handvol. Loes F. uit Geleen en Souad D. uit Franeker zijn twee jihadvrouwen die al langer in de cel zitten en terug willen. Ook Xaviera Rose-Claire S. uit Apeldoorn zit vast in Turkije. Ruim een week geleden meldden zich nog twee Nederlandse vrouwen bij de Nederlandse ambassade in Ankara, in de hoop terug te keren. In totaal gaat het om naar schatting een zevental Nederlandse jihadisten, onder wie ook twee of drie mannen.

Bekijk ook:

Turkse minister: Turkije begint maandag met terugsturen IS’ers 

Terugsturen, hoe gaat dat?

Er zijn al eerder nederjihadisten overgevlogen uit Turkije naar Nederland. Reda N. en Oussama A. kwamen met een gewoon lijnvliegtuig, maar onder begeleiding van de marechaussee. Na aankomst op Schiphol werden ze aangehouden en afgevoerd naar de terroristenafdeling van de gevangenis in Vught.

En wat als hun paspoort is afgepakt?

Een van de twee dames die zich een week geleden meldden op de Nederlandse ambassade, heeft alleen nog maar de Marokkaanse nationaliteit. Dat betekent echter niet dat ze niet teruggestuurd kan worden naar Nederland. Wel dat ze, als ze is berecht en haar straf heeft uitgezeten, het land uit wordt gezet.

Wat voor straffen krijgen ze hier?

De straffen voor vrouwen komen neer op zo’n anderhalf tot twee jaar cel. Voor mannen, van wie de kans veel groter is dat ze hebben gevochten of zich schuldig hebben gemaakt aan gruwelen, is een jaar of zes de norm. Vorig jaar kreeg de Utrechtse strijder Oussama A. 7,5 jaar omdat hij had gesold met het lijk van een IS-slachtoffer. Zijn vriend Reda N. kwam er vanaf met 4,5 jaar omdat bij hem hard bewijs ontbreekt dat hij gruweldaden heeft begaan.

En hoeveel IS’ers zitten er nog aan te komen?

Voor Nederland is de flinke groep IS- vrouwen in de Koerdische kampen in Noord-Syrië van groter belang dan die nu al in een Turkse cel zitten. Het gaat om zo’n vijftien mannen en veertig vrouwen plus tegen de honderd kinderen met een Nederlandse link. Het kabinet staat onder steeds grotere druk om hen terug te halen naar Nederland.

De Haagse voorzieningenrechter bepaalde vandaag dat Nederland het maximale moet doen om de kinderen uit Nederlandse IS-gezinnen te repatriëren.

Bekijk meer van; politiek terrorisme Turkije Nederland Islamitische Staat Syriëganger

Turkije stuurt Amerikaanse IS-strijder terug naar VS

NOS 11.11.2019 Turkije heeft vandaag een Amerikaanse IS-strijder teruggestuurd naar de Verenigde Staten. Dat heeft de Turkse minister van Binnenlandse Zaken Soylu gezegd tegen verschillende staatsmedia. Later deze week volgen er volgens hem nog zeven Duitsers en elf Fransen.

Soylu waarschuwde vorige week dat Turkije vandaag zou beginnen met het terugsturen van gevangengenomen buitenlandse IS-strijders. Volgens Turkije-correspondent Lucas Waagmeester moet dit dreigement vooral als drukmiddel in de onderhandelingen over de IS-strijders worden gezien. “Het is een signaal van: opschieten, we willen vooruitgang zien”, zegt hij.

Niet uitzonderlijk

Het is volgens Waagmeester niet uitzonderlijk dat IS’ers terug worden gestuurd. “Nederland heeft in het verleden ook IS-strijders teruggehaald. Dat is toen in overleg gegaan met Turkije. Deze mensen zijn daarna in Nederland vervolgd”, zegt Waagmeester. In het geval van de Amerikaanse IS’er zouden ook de gebruikelijke procedures zijn gevolgd.

Turkije vindt dat Europa het land opzadelt met het probleem van de IS-strijders. “De dreigementen over uitzetting zijn een uiting van frustratie”, aldus Lucas Waagmeester. “Veel Europese landen vinden dat de strijders in deze regio moeten worden berecht, maar Turkije zit zelf ook niet op de IS’ers te wachten. Ze vinden dat de Europese landen ‘hun eigen rommel’ moeten opruimen.”

Handjevol IS’ers

Ook de Nederlandse regering is van mening dat de IS-strijders in de regio moeten worden berecht. Volgens Waagmeester gaat hierbij wel om een andere groep IS-strijders. “Deze groep van zo’n 50 volwassenen en 95 kinderen zit in gevangenkampen in Noord-Syrië en is handen van de Koerden. In Turkije zelf zit maar een handjevol Nederlandse IS’ers.”

Turkije pakte onlangs tijdens een offensief in Noord-Syrië naar eigen zeggen een grote groep IS-strijders op. Volgens de Turkse president Erdogan zitten er nu zo’n 1200 IS-strijders in Turkse gevangenissen. Het is niet duidelijk of dit aantal ook klopt.

Bekijk ook;

Ankara start terugsturen IS-gevangenen

Telegraaf 11.11.2019 De Turkse regering begint naar eigen zeggen vandaag al met het terugsturen van buitenlandse IS’ers die gevangen zitten in Turkse gevangenissen. Vandaag zal een Duitse IS’er de grens over worden gezet, donderdag volgen zeven andere Duitsers.

Het Turkse ministerie van Binnenlandse Zaken kondigde vandaag aan ook nog eens elf Franse IS’ers uit te zetten. „De procedures voor elf buitenlandse terroristische strijders van Franse oorsprong die in Syrië gevangen zijn genomen, is in gang gezet”, aldus woordvoerder Ismail Catakli, zo meldde persbureau Anadolu.

Hij voegde eraan toe dat buitenlandse strijders uit Ierland, Duitsland en Denemarken ook worden voorbereid op repatriëring naar hun thuisland.

Onbekend is of in Turkije ook mannelijke IS’ers vastzitten met de Nederlandse nationaliteit. Wel zitten er twee vrouwen vast waarvan een met de Nederlandse nationaliteit en een waarvan de Nederlandse nationaliteit twee weken geleden is ontnomen. Ankara heeft overigens aangekondigd dat het afnemen van de nationaliteit de Turken er niet van zal weerhouden om de IS-aanhangers terug te sturen.

Turkije is boos dat Westerse landen weigeren buitenlandse IS’ers terug te nemen en in eigen land te berechten. Ankara vindt dat het daardoor tegen haar wil voor jaren opgezadeld wordt met duizenden gevaarlijke IS’ers.

Bekijk ook:

Rechter oordeelt: Nederland moet kinderen IS-vrouwen terughalen 

Als een IS’er met de Nederlandse nationaliteit met een Turks toestel aankomt op Schiphol, kan Nederland die niet linea recta met hetzelfde toestel terugsturen richting Ankara. De marechaussee is verplicht de Nederlander te accepteren maar kan die wel onmiddellijk in de boeien slaan op verdenking van lidmaatschap van een terreurorganisatie.

Van vrouwelijke aanhangers, die veelal niet op het strijdtoneel actief waren maar wel ’ondersteunende diensten’ leverden, zal ook een lidmaatschap bewezen moeten worden. Zo kon in Duitsland een vrouwelijke IS’er alleen veroordeeld worden toen bewezen werd dat zij jarenlang in een huis woonde waarvan de oorspronkelijke bewoners door IS waren verdreven.

Bekijk ook:

Dit betekent terugsturen IS’ers voor Nederland 

In Turkije zitten naar schatting enkele honderden IS’ers gevangen. Het merendeel daarvan kwam in handen van de Turken na de inval van Turkse troepen in het noordoosten van Syrië waar hoofdzakelijk Koerden wonen. Het grootste deel van de gevangen IS’ers is echter in handen van de Koerden die over een groot tekort aan middelen beschikken om ze gevangen te houden, laat staan te berechten.

Bekijk meer van; samenleving terrorisme straf burgeroorlog politiek Ankara

Turkije begint met terugsturen IS’ers: ‘Duitser en Amerikaan uitgezet’

AD 11.11.2019 Turkije heeft een begin gemaakt met het terugsturen van buitenlandse IS-strijders. Minimaal twee gevangenen zijn het land uitgezet. Volgens persbureau Reuters gaat het om een Duitser en een Amerikaan. Het is onbekend waar zij naartoe zijn gestuurd.

Reuters baseert zich op uitspraken van een regeringswoordvoerder. Ook persbureau AP maakt gewag van het terugsturen van IS-strijders, maar volgens de bron van dat bericht gaat het om een Amerikaan en een Deen. Deense media bevestigen dat: vanmiddag werd op de luchthaven van Kopenhagen een teruggestuurde 28-jarige man aangehouden.

Het terugsturen komt niet als een verrassing: vorige week kondigden de Turken al aan dat ze ertoe zouden overgaan, wat tot spanningen met NAVO-partners leidde. Die zitten niet te wachten op de terugkeer van de mannen die in het verleden naar Syrië en Irak trokken om te vechten.

Ook Nederland heeft dat standpunt. Wel oordeelde de rechter in Den Haag vandaag dat 56 kinderen van IS-vrouwen door de Nederlandse staat moeten worden teruggehaald. Nederland moet er alles aan doen om de kinderen van IS’ers terug te halen naar Nederland. Voor de IS-vrouwen zelf geldt daartoe geen verplichting, en dus ook voor mannelijke IS-strijders niet.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Toch ook mannen

De Turken lijken echter vastbesloten om ook mannen de grens over te zetten. Suleyman Soylu, de minister van binnenlandse zaken, zei vorige week dat 1200 buitenlandse IS-strijders in de Turkse cel zitten en dat er bij het recente Turkse initiatief in Noord-Syrië opnieuw 287 IS-leden, inclusief vrouwen en kinderen, zijn vastgezet.

De Turkse regering meldt volgens Reuters dat nog 23 Europese IS-leden deze week het land moeten verlaten. Onder hen zijn geen Nederlanders. Het zou gaan om elf Fransen, negen Duitsers, twee Ieren en een Deen.

Een woordvoerder van het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken meldt desgevraagd dat Nederland ‘in contact staat’ met Turkije over dit onderwerp. ,,Op individuele gevallen kunnen we niet ingaan.”

In antwoorden op Kamervragen laat het kabinet vandaag weten dat Nederland voorbereid is op de eventuele terugkeer van strijders. Zij staan internationaal gesignaleerd. Hun paspoorten zijn ongeldig verklaard. Als ze terugkeren naar Nederland worden ‘alle beschikbare middelen’ aangewend om ervoor te zorgen dat zij geen gevaar vormen.

Turkije is begonnen met uitzetten IS’ers

Telegraaf 11.11.2019 Turkije is maandag begonnen met de repatriëring van gevangengenomen militanten van Islamitische Staat (IS) naar hun land van herkomst. Eén Duitse IS-strijder zal maandag door Turkije worden uitgezet. Donderdag worden nog eens zeven Duitse IS-militanten gerepatrieerd.

Ze zitten gevangen in detentiecentra en worden op 14 november teruggestuurd, zei een woordvoerder van het Turkse ministerie van Binnenlandse Zaken maandag. Een Amerikaanse IS-militant is ook al uitgezet, meldde staatspersbureau Anadolu.

Turkije treft daarnaast voorbereidingen om elf in Syrië gevangen genomen Fransen uit te zetten, samen met verschillende andere Europeanen. Ze worden ervan beschuldigd zich te hebben aangesloten bij terreurgroep Islamitische Staat. Dat zei het Turkse ministerie van Binnenlandse Zaken maandag.

„De procedures voor elf buitenlandse terroristische strijders van Franse oorsprong die in Syrië gevangen zijn genomen, is in gang gezet”, aldus woordvoerder Ismail Catakli.

Hij voegde eraan toe dat buitenlandse strijders uit Ierland, Duitsland en Denemarken ook worden voorbereid op repatriëring naar hun thuisland.

De communicatiedirecteur van president Recep Tayyip Erdogan zei eerder tegen de Stuttgarter Zeitung dat Turkije in totaal twintig Duitse IS-militanten wil deporteren.

Diverse Europese landen hebben tot nu toe geweigerd IS-aanhangers terug te halen die onder leiding van de Koerdische militie YPG in het noorden van Syrië zijn opgepakt. De Turkse regering ergerde zich aan de passiviteit van Europese landen bij het terughalen van Syriëgangers.

Bekijk meer van; islam terrorisme burgeroorlog Recep Tayyip Erdoğan Turkije Islamitische Staat

Turkije begint met terugsturen van IS-strijders

MSN 11.11.2019 Turkije is maandag begonnen met het terugsturen van gevangengenomen strijders van Islamitische Staat. Dat meldt persbureau AP op basis van de Turkse staatszender TRT Haber.

Een woordvoerder van het Turkse ministerie van Binnenlandse Zaken bevestigde dat één Amerikaan al is teruggekeerd. Later in de week zouden nog zeven Duitsers volgen. Het is onduidelijk hoeveel jihadisten Ankara in totaal wil terugsturen.

President Erdogan zei vrijdag dat er ongeveer 1.200 strijders van IS opgesloten zitten onder het bewind van de Turken. Turkije dringt er bij Europese landen al langer op aan Syriëgangers terug te nemen, ook als hun paspoort is ingenomen. Europese landen zijn daar tot nu toe terughoudend in, tot frustratie van Ankara. Begin deze maand noemde de Turkse minister van Binnenlandse Zaken Suleyman Soylu het „onacceptabel” en „onverantwoordelijk” dat het westen weigert strijders terug te nemen.

De Nederlandse inlichtingendienst AIVD schat dat er zo’n 55 Nederlandse volwassenen en 90 kinderen in Syrische detentiekampen verblijven. Minister Stef Blok (Buitenlandse Zaken, VVD) kwam eerder met een plan om Syriëgangers in Irak te laten berechten, maar volgens Irak is daar vooralsnog geen sprake van.

november 12, 2019 Posted by | 2e kamer, aanslag, bedreiging, beeldenstorm, boerka, boerkaverbod, Donald Trump, Erdogan, Irak, is, IS-kinderen, isis, islam, kinderpardon, moslim, NCTV, Nederland, nikab, politiek, President Tayyip Recep Erdogan, rechtzaak, repatriëren, Rutte 3, Syrië, Syriëgangers, syrie, Tayyip Recep Erdogan, terreur, terreurdreiging, terrorisme, turkije, tweede kamer, veiligheid, vluchtelingen | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor De nog veel langere arm van Erdogan in IS-gebied, Syrië, Irak en verder !! – deel 12 – de nasleep

Haalt het Klimaatkabinet Rutte 3 het jaar 2020 ??? – deel 4

AD 29.06.2019

Het Klimaatakkoord van kabinet Rutte 3

De politieke middenpartijen hebben hun zelfvertrouwen herwonnen. Rutte-3 startte weifelend en angstig. Maar de verloren verkiezingen en twee grote akkoorden dreef de coalitiepartijen weer in elkaars armen.

AD 12.07.2019

Toen Kamervoorzitter Kadija Arib de laatste Kamervergadering voor het zomerreces afhamerde, haalden de 76 Kamerleden van de regeringscoalitie met een opgelucht gevoel hun tas van hun werkkamer. Het Binnenhof blijft tot begin september grotendeels uitgestorven. Op de valreep bewezen ze dat het doorhakken van ingewikkelde politieke knopen nog steeds kan in een versplinterd politiek landschap.


Nog maar een paar maanden geleden hing er een donkere wolk boven de coalitie. Het kabinet had sowieso al geen lekkere start gehad. Na de langste formatie ooit waarbij bijna elke partij wel bezwaren had om met een ander te willen samenwerken, waren VVD, CDA, D66 en ChristenUnie min of meer tot elkaar veroordeeld. Met een minimale meerderheid van 1 zetel in zowel Eerste als Tweede Kamer moesten grote onderlinge verschillen worden overbrugd. Oppositiepartijen ter linker en ter rechter zijde hakten op hen in. Het maakte de vier middenpartijen onzeker.

AD 26.11.2019

Telegraaf 05.11.2019

AD 04.11.2019

AD 09.10.2019

AD 30.07.2019

Meningsverschillen werden weggemasseerd in eindeloze overlegjes en afstemsessies. Zo veel, dat Kamerleden klaagden aan weinig anders meer toe te komen. Desondanks borrelde de ergernis af en toe wel naar de oppervlakte. Toen ChristenUnie-leider Segers aan het begin van dit parlementaire jaar nog klaagde dat afschaffing van de dividendbelasting ‘een meloen was om door te slikken’, maar dat het wel moest omdat anders het kabinet zou vallen. Of toen VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff zijn D66-kompaan Rob Jetten ‘een klimaatdrammer’ noemde. En dan hebben we het maar niet over het pensioenakkoord !!!

In Den Haag is vrijdag 28.06.2019 het langverwachte Klimaatakkoord gepresenteerd

Van een hogere gasprijs tot het verkleinen van de veestapel. Het kabinet neemt flinke maatregelen om de komende decennia de uitstoot van broeikasgassen terug te dringen. Vrijdag 28.06.2019 werden de plannen officieel gepresenteerd.

De belangrijkste zaken op een rij

Het nieuwe Klimaatakkoord zal o.a. leiden tot verdergaande ingrepen in het landschap. Er zullen nog meer zonnepanelen en windmolens moeten komen, en geothermie, restwarmte en biomassa. Om te bepalen hoe en waar dit gaat gebeuren, is Nederland verdeeld in 30 energieregio’s.

Rekeningrijden
Het kabinet treft voorbereidingen voor de invoering van rekeningrijden. Er liggen drie concrete varianten op tafel, waar van er één de eindstreep moet halen. Die zijn: alleen een kilometerheffing voor elektrische auto‘s, een variabel systeem voor alle wagens en een spitsheffing. Die laatste optie lijkt bij voorbaat al kansloos, zeggen sommige ingewijden. Andere bronnen ontkennen dat weer.

Het duurt nog trouwens wel even voordat het zover is. Rekeningrijden kan uiteindelijk pas bij de fiscale herziening van 2025 worden ingevoerd. Eerst is nog jaren aan voorbereiding nodig, als er is gekozen voor één variant.

Gasprijs omhoog
Huishoudens gaan de komende jaren meer belasting betalen op gas, maar de stijging wordt minder sterk dan eerder was voorzien. Het kabinet heeft besloten die maatregel uit het Klimaatakkoord te verzachten, om gezinnen te ontzien die minder makkelijk van gas af kunnen stappen.

De belasting op gas gaat niet met 20 cent per kubieke meter omhoog, zoals in het voorlopige Klimaatakkoord werd voorgesteld, maar met 10 cent. De verhoging wordt bovendien geleidelijk doorgevoerd.

Tegenover de hogere belasting op gas staat een lagere heffing op elektriciteit.Huishoudens gaan ook minder energiebelasting betalen. Bedrijven gaan juist meer bijdragen aan de subsidiëring van duurzame energie .

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Warmtefonds
Er komt een warmtefonds waar het kabinet 50 tot 80 miljoen per jaar voor uit trekt. Hieruit kunnen particulieren investeringen doen om verduurzamingen te realiseren zoals bijvoorbeeld isolatiemaatregelen, warmtepompen en hybridekachels. ,,In 2050 moeten alle gebouwen duurzaam zijn’’, aldus minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken).

Elektrisch rijden
Het stimuleren van elektrisch rijden (in dure auto‘s) wordt verder versoberd. Het kabinet wil overmatige subsidiëring voorkomen en vooral nog elektrische auto’s uit de middenklasse bevorderen, zodat die straks op de markt voor tweedehands wagens terecht komen. De lage bijtelling voor elektrische auto‘s, die nu geldt tot maximaal 50.000 euro, gaat naar maximaal 40.000 euro.

De eerder geplande aanschafsubsidie van 6.000 euro voor elektrische auto‘s pakt in ieder geval lager uit; hoeveel is nog onbekend. Ook is het de bedoeling dat tweedehands elektrische wagens aantrekkelijk worden gemaakt door extraatjes. Denk dan aan een oplaadtegoed of een garantie op de batterijduur.

De in het Klimaatakkoord geplande accijnsverhoging voor benzinerijders wordt geschrapt. Er zou volgens het oorspronkelijke plan één cent extra accijns geheven moeten worden, maar dat gaat dus niet door. Wel wordt de accijns op diesel geleidelijk verhoogd. De 1,2 miljoen automobilisten met een diesel betalen over anderhalf jaar 1 eurocent meer accijns aan de pomp. Twee jaar later komt daar nog een cent bij.

,,Elektrisch wordt het nieuwe gewoon’’, zei staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Infrastructuur) bij de presentatie vanmiddag. Over tien jaar moeten alle nieuwe auto’s emissieloos zijn. Verder ziet het kabinet een belangrijke rol weggelegd voor waterstof als brandstof voor zwaar verkeer zoals ov-bussen, vrachtwagens ‘en mogelijk ter vervanging van dieseltreinen’.

CO2-belasting voor industrie
De vervuilende industrie in Nederland krijgt definitief een CO2-belasting voor de kiezen. Het kabinet koerst af op een CO2-heffing voor de industrie die oploopt van 30 euro per te veel uitgestoten ton CO2 in 2021 tot 125 à 150 euro in 2030.

De regeringspartijen kiezen nu voor de optie met 75 procent kans op succes op voldoende CO2-reductie. .,,Het kabinet wil zekerheid’’, zegt een bron. De heffing gaat gelden voor bedrijven die nu al onder het Europese emissiehandelssysteem (ETS) vallen. Ook de fabrieken van het Limburgse Chemelot, die niet onder ETS vallen, moeten straks gaan betalen.

Kleinere veestapel
De boeren moeten verder inkrimpen. Het kabinet zet het mes in het aantal varkens in Nederland. Van de ruim twaalf miljoen varkens verdwijnen er mogelijk anderhalf miljoen. Er gaat 60 miljoen euro extra naar een stopregeling voor varkensboeren, vanwege de Urgenda-uitspraak. Ook komt er jaarlijks zo’n 70 miljoen euro beschikbaar voor boeren die overstappen naar duurzame landbouw, met minder vee.

Tot nu toe rustte op inkrimping van de veestapel een politiek taboe, vanwege de economische belangen van boeren. Daarom kiest het kabinet voor een ‘warme sanering’. Het gaat om een uitbreiding van een bestaande stopregeling waar het kabinet eerder al 120 miljoen euro voor uittrok.

Fietsenstallingen
Het kabinet trekt 75 miljoen euro extra uit voor extra fietsenstallingen, zodat forenzen hun tweewieler makkelijker kwijt kunnen. In het regeerakkoord stond al een eenmalige investering van 100 miljoen euro om te steken in extra snelle routes en meer stallingsplekken. Dit geld bleek zeer gewild. Overleg met provincies en gemeenten heeft inmiddels voor 345 miljoen euro aan projecten opgeleverd.

Onlangs zei Tour de Force, de organisatie die fietsen in Nederland moet stimuleren, nog dat er de komende jaren zo’n 3 miljard euro extra nodig is om te zorgen dat we in 2027 samen 20 procent meer fietskilometers maken dan in 2017.

En verder

Het Klimaatakkoord moet nog worden doorgerekend door de planbureaus. Dat betekent dat nu niet te zeggen is wat de klimaatmaatregelen precies gaan betekenen voor de portemonnee van Nederlanders.

Klimaattafels bedenken maatregelen

De plannen die de coalitie en het kabinet op vrijdag 28.06.2018 presenteerde, zijn gebaseerd op een tussenrapportage van afgelopen december 2018 van de zogenoemde klimaattafels. Daarin zijn de gebouwde omgeving, mobiliteit, industrie, elektriciteitssector en landbouw vertegenwoordigd. Iedere sector kreeg eigen opdrachten mee om CO2 te besparen.

Telegraaf 23.08.2019

De afgelopen anderhalf jaar is er met organisaties uitvoerig onderhandeld over het Nederlandse akkoord, dat is bedoeld om de uitstoot van broeikasgassen tegen te gaan en te voldoen aan de klimaatafspraken van Parijs. Maar de plannen gaan volgens die organisaties niet ver genoeg.

Naar aanleiding van de geruchten hebben diverse belangengroepen al hun zegje gedaan over het nog te verschijnen klimaatakkoord. Greenpeace en Milieudefensie – die in december nog boos wegliepen van de ‘klimaattafels’ – gaven om 09.00 uur, zes uur vóór de presentatie door de coalitie, zelfs een persconferentie.

Ze noemen de plannen ‘een goede start’, maar niet voldoende. De milieuorganisaties zeggen dat ‘een aantal lapmiddelen en afzwakkingen die de broodnodige transitie in de weg staan, moet worden gerepareerd’.

AD 23.08.2019

De Eerste en Tweede Kamer kunnen met een paar wijzigingen het huidige akkoord alsnog verbeteren.

De afgelopen dagen werden enkele maatregelen uit het klimaatakkoord naar verschillende media gelekt. Omdat het totale plaatje nog niet bekend is, en dus ook nog niet kan worden geconcludeerd wat het akkoord precies voor burgers en bedrijven betekent, was daar verder nog niet over geschreven.

Aan de klimaattafels werd door de politiek, werkgevers, werknemers en belangenclubs sinds begin 2018 overlegd om tot voorstellen te komen.

De tussenrapportage, een flink pakket van afspraken en maatregelen, verscheen vlak voor Kerst, maar niet veel later concludeerde het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL), die alles doorrekende, dat de doelen er waarschijnlijk niet mee worden gehaald. Vooral de industrie bleef achter en er ontstond onrust over de stijgende energierekening voor huishoudens.

De coalitie en het kabinet besloten daarop zelf aanvullende maatregelen voor te stellen, zoals een CO2-heffing voor de meest vervuilende bedrijven en minder snel stijgende energiebelastingen voor huishoudens.

Er zijn wel al klimaatmaatregelen genomen, zoals het eerder sluiten van de kolencentrale in Amsterdam. Het kabinet werd daartoe gedwongen vanwege de Urgenda-rechtszaak.

AD 08.10.2019

Veel details moeten nog worden uitgewerkt

In het klimaatakkoord staat met welke middelen en maatregelen de klimaatdoelen van het kabinet worden gehaald. Dat is wat anders dan de Klimaatwet die eind mei door het parlement werd aangenomen. Daarin wordt alleen de route voor het behalen van de doelen uitgestippeld.

Het klimaatakkoord is geen wet waar het parlement voor of tegen kan stemmen. Het zijn veel verschillende, vaak nog niet uitgewerkte maatregelen die nog door de Tweede en Eerste Kamer moeten worden behandeld. Dat is een proces dat nog jaren kan duren.

De Tweede Kamer zal nog wel voor de zomervakantie over het totale pakket debatteren.

Dossier klimaat NU

dossier “Klimaatmaatregelen”AD

lees: kamerbrief over uitvoering urgenda-vonnis 28.06.2019

lees: kamerbrief-voorstel-voor-een-klimaatakkoord 28.06.2019

lees: klimaatakkoord 28.06.2019

lees: Het Klimaatakkoord in (meer dan) 70 vragen 28.06.2019

Zie ook: Klimaatspanningen niet alleen in de Tweede kamer opgelopen

Zie ook: Klimaatmars 10.03.2019 van de Dam naar Museumplein Amsterdam – terugblik

Zie ook: Klimaatdemonstratie 07.02.2019 op het Malieveld – terugblik

Zie ook: Haalt het Klimaatkabinet Rutte 3 het jaar 2020 ??? – deel 3

Zie ook: Haalt het Klimaatkabinet Rutte 3 het jaar 2020 ??? – deel 2

Zie ook: Haalt het Klimaatkabinet Rutte 3 het jaar 2020 ??? – deel 1

Zie ook: 2019 – Het jaar van de waarheid voor kabinet Rutte 3

Kolencentrale in Duitsland AFP

Kloof tussen Parijse klimaatdoelen en mondiale uitstoot nog altijd groot

NOS 26.11.2019 Alleen als de wereldwijde uitstoot tussen 2020 en 2030 met elk jaar ruim 7 procent daalt, is het Parijse klimaatdoel van 1,5 graad opwarming nog te halen. Dat staat in het zogenoemde Emissions Gap Report van de Verenigde Naties (UNEP). Maar tot nu toe stijgt de uitstoot nog elk jaar, in 2018 opnieuw tot een recordhoogte. Het rapport verschijnt kort voor de jaarlijkse klimaatconferentie, die volgende week in Madrid begint.

De VN constateert dat de uitstoot de afgelopen tien jaar met gemiddeld 1,5 procent per jaar is gestegen. Alleen tussen 2014 en 2016 was er sprake van een korte stabilisatie. Elk jaar uitstel, waarbij het langer duurt voor de uitstoot daadwerkelijk naar beneden gaat, leidt er volgens het rapport toe dat later nog sneller en ingrijpender maatregelen nodig zijn.

Destructieve gevolgen

In het Emissions Gap Report gaat het over de kloof tussen de doelen die zijn afgesproken in het klimaatakkoord en de huidige en te verwachten uitstoot. In Parijs is afgesproken dat de opwarming van de aarde beperkt moet blijven tot “ruim onder” de 2 graden en liefst in de buurt van 1,5 graad. Ook hebben landen toen al beloftes gedaan met hoeveel ze hun uitstoot zullen terugbrengen.

Maar zelfs als alle landen doen wat ze hebben beloofd, zal de temperatuur op aarde naar verwachting stijgen met 3,2 graden Celsius. Volgens de wetenschap kan zo’n temperatuurstijging leiden tot “verstrekkende en vernietigende gevolgen voor het klimaat”. Uit onderzoek na ‘Parijs’ is gebleken dat het verschil in klimaatimpact tussen 1,5 en 2 graden waarschijnlijk al zeer groot is, laat staan als de stijging meer is dan 3 graden.

“We moeten nu een enorme vermindering van de uitstoot realiseren”, aldus Inger Andersen, UNEP-directeur.

Om de kloof te dichten tussen wat nodig is en de beloftes die landen hebben gedaan, is de bedoeling dat ze elke vijf jaar hun ambitie verhogen. Het rapport stelt dat landen snel de jaren moeten gaan inhalen waarin er te weinig is gebeurd om het klimaatprobleem aan te pakken.

“Ons collectieve falen om vroeg en stevig te handelen tegen klimaatverandering betekent dat we nu een enorme vermindering van de uitstoot moeten realiseren”, zegt Inger Andersen, directeur van UNEP. “Dit laat zien dat landen eenvoudigweg niet kunnen wachten tot het einde van 2020, wanneer nieuwe klimaatbeloftes moeten worden gedaan. Zij, en elke stad, regio, bedrijf en individu, moeten nu handelen.”

UNEP-directeur Inger Andersen (midden) presenteert haar bevindingen EPA

Op korte termijn zullen rijkere landen hun uitstoot sneller naar beneden moeten brengen dan ontwikkelingslanden, zegt het UNEP-rapport, omdat dit eerlijker en rechtvaardiger is. Maar uiteindelijk zullen alle landen moeten bijdragen aan het oplossen van het klimaatprobleem.

De VN constateert dat er al veel oplossingen zijn, maar dat die te langzaam op grote schaal worden toegepast. Het gaat daarbij vooral om veranderingen in de energiesector, het transport en de bouwsector.

Recorduitstoot

Traditiegetrouw verschijnen er vlak voor de jaarlijkse klimaattop meerdere onderzoeken. Zo stelde de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) gisteren ook al dat vorig jaar de uitstoot van broeikasgassen opnieuw een record bereikte. “Deze voortdurende langetermijntrend betekent dat toekomstige generaties geconfronteerd zullen worden met steeds ernstiger gevolgen van klimaatverandering.”

Dit houdt volgens de WMO onder meer in: stijgende temperaturen, meer extreem weer, zeespiegelstijging en verstoring van ecosystemen. “Er is geen signaal van een vertraging, laat staan een daling, van de concentratie van broeikasgassen in de atmosfeer, ondanks alle verplichtingen die landen zijn aangegaan in het Parijse Klimaatakkoord”, zei WMO-secretaris-generaal Petteri Taalas.

Europarlementariër Bas Eickhout van GroenLinks is namens het Europees Parlement delegatieleider op de top in Madrid. Volgens hem maakt het rapport duidelijk waarom steeds meer mensen de straat op gaan om te protesteren voor het klimaat. Overheden doen veel te weinig om hun uitstoot terug te dringen, zegt hij.

Hij is kritisch over de rol die de Europese Unie vervult. “Helaas is er veel te weinig druk vanuit de EU om dit daadwerkelijk de grote kwestie op de klimaattop te maken, omdat de EU haar klimaatzaken ook niet op orde heeft. Zo heeft de EU, na anderhalf jaar, nog steeds niet besloten om in 2050 klimaatneutraal te zijn, laat staan dat er een serieuze discussie is over de klimaatdoelen voor 2030.”

Bekijk ook;

Raad van State: Klimaatbeleid niet genoeg om doel van 2030 te halen

NU 25.11.2019 Het Klimaatplan van de overheid is “stevig, maar niet genoeg om de klimaatdoelen van 2030 te halen”. Dat schrijft de Raad van State maandag in de beschouwing van het Klimaatplan. Het adviesorgaan van de regering stelt dat er aanvullende maatregelen nodig zijn om de broeikasgasreductie van 49 procent te realiseren.

In het kort;

  • Om het klimaatdoel van 2030 te halen, moet de overheid met een samenhangende aanpak komen.
  • Volgens de Raad moet de overheid meer aandacht schenken aan de uitvoering van de maatregelen die getroffen gaan worden.
  • Ook is het belangrijk dat er meer draagvlak in de samenleving wordt gecreëerd.

Het Klimaatplan bestaat volgens de Raad uit een “veelheid aan losse maatregelen”. Maar om het doel in 2030 te halen, moet er vooral een samenhangende aanpak komen, blijkt uit het rapport. Het gaat om een niet-bindend advies.

Eerder concludeerde het Planbureau voor de Leefomgeving(PBL) ook dat het Klimaatplan onvoldoende is om de klimaatdoelen te behalen.

De Raad heeft het Klimaatplan van de overheid getoetst aan de eisen die zijn vastgelegd in de Klimaatwet. De wet stelt dat de CO2-uitstoot in 2030 ten opzichte van 1990 met 49 procent moet zijn afgenomen, met het uiteindelijke doel van een afname van 95 procent in 2050.

In de analyse van het Klimaatplan stelt de Raad dat er meer aandacht moet worden geschonken aan uitvoering van de maatregelen die getroffen gaan worden. Als voorbeeld noemen ze de benodigde veranderingen in het energiesysteem, waarbij onder andere duidelijkheid nodig is over bekostiging van de nieuwe infrastructuur van warmtenetten en de uitbreiding van de elektriciteitsinfrastructuur.

De overheid moet daarnaast meer aandacht besteden aan veranderingen in consumptiepatronen, die kunnen zorgen voor een lagere CO2-uitstoot. Zo zouden burgers voorgelicht moeten worden over hun eetpatroon en hun auto- en energiegebruik.

‘Meer draagvlak in de samenleving is cruciaal’

Het is bij deze ingrijpende veranderingen in de economie en samenleving cruciaal dat er draagvlak wordt gecreëerd, schrijft de Raad.

Om het draagvlak onder de bevolking te vergroten, moet uit het Klimaatplan duidelijk worden wat de baten en de kosten van de plannen zijn. Een heldere wetgeving en een transparante meerjarenplanning moeten hieraan bijdragen.

De Raad erkent dat de maatregelen die voortkomen uit het Klimaatplan niet in ieders individuele belang zijn, maar dat keuzes onvermijdelijk zijn. De heldere wetgeving en een transparante meerjarenplanning zouden wel bijdragen aan het “verminderen van de spanningen”. Die zijn volgens de Raad onvermijdelijk, maar kunnen wel worden beheerst.

PBL: Klimaatdoelen gaan waarschijnlijk niet gehaald worden

De beschouwing van de Raad verscheen enkele weken na het rapport over het Klimaatakkoord dat het PBL begin november publiceerde. Uit het rapport bleek dat het doel van 2030 waarschijnlijk niet gehaald gaat worden.

Volgens het PBL is dit te wijten aan onder andere de groei van de economie. Zo worden er meer auto’s op de weg verwacht, en zorgt een lagere aardgasprijs ervoor dat het voor Nederlandse energiecentrales goedkoper is om “op volle toeren te draaien”.

Lees meer over: Klimaat Politiek

Raad van State kraakt klimaatplannen van kabinet

AD 25.11.2019 Het kabinet doet  te weinig om in 2030 bijna de helft van de uitstoot van broeikasgassen te verminderen. Extra klimaatmaatregelen zijn nodig, zo oordeelt de Raad van State in een kritisch advies over het eerste Klimaatplan van het kabinet.

Opnieuw krijgt het kabinet een tik op de vingers over de nationale klimaatplannen. Begin deze maand waarschuwde het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) dat de huidige plannen onvoldoende zijn. Nu zegt ook de Raad van State dat het kabinet méér moet doen om te voldoen aan het Klimaatakkoord van Parijs.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

‘Dit vergt een herordening van productie en consumptie in alle sectoren van de maatschappij en de economie, en niet een veelheid aan losse maatregelen’, meldt de Raad van State vrijdag. ‘Het Klimaatplan geeft nog weinig blijk van dit besef.’

Plannen

Het eerste Klimaatplan, dat het kabinet nu openbaar heeft gemaakt, is een overzicht van alle plannen om minder CO2 uit te stoten. In de recent aangenomen Klimaatwet is afgesproken dat de overheid elke vijf jaar zo’n Klimaatplan moet uitbrengen. In het plan wordt precies beschreven wat het kabinet doet aan CO2-reductie.

Dat is vooral een opsomming van de maatregelen uit het Klimaatakkoord. Zo gaat de gasprijs de komende jaren omhoog en de elektriciteitsprijs omlaag. Daarmee hoopt het kabinet dat burgers en bedrijven van het gas af gaan. Ook wordt elektrisch rijden gestimuleerd en komt er een speciaal warmtefonds. Uit dat fonds kunnen particulieren subsidie krijgen voor isolatiemaatregelen en de aanschaf van een warmtepomp.

Maar dat gaat volgens de Raad van State niet ver genoeg. Die stelt dat er – in aanloop naar 2050, het jaar waarin de broeikasgasreductie 95 procent moet zijn – ingrijpende veranderingen in de economie en de samenleving moeten plaatsvinden. ‘Om deze veranderingen door te voeren is het opbouwen en versterken van het draagvlak in de samenleving cruciaal’, zegt de Raad.

© Foto Bart Maat/ANP Fractievoorzitters Rob Jetten (D66), Pieter Heerma (CDA) en Gert-Jan Segers (ChristenUnie) na afloop van een vragenuurtje in mei. Binnen de coalitie nemen de onderlinge irritaties tussen de partijen toe.

Coalitie verkeert in zwaar weer, onderlinge irritaties nemen toe

MSN 24.11.2019 In het kabinet-Rutte III doet niemand alsof het onderling goed gaat. Al is er ook niemand die een andere regeringspartij ervan verdenkt om uit te zijn op de val van het kabinet. Maar of dat vanzelfsprekend betekent dat VVD, CDA, D66 en ChristenUnie bij elkaar blijven tot de Tweede Kamerverkiezingen van begin 2021? Nee.

Geen enkele coalitiepartij lijkt op dit moment belang te hebben bij een kabinetscrisis – CDA en D66 zijn op zoek naar een nieuwe leider, VVD-premier Mark Rutte wil zijn kabinet het liefst zo lang mogelijk bij elkaar houden, de ChristenUnie wil nog van alles binnenhalen. Maar bij alle vier de partijen is er ook het besef: als dit zo doorgaat, kan er ook zomaar één irritatie of één vernedering te veel zijn.

Tobberigheid

En de onderlinge irritaties nemen snel toe, bijvoorbeeld door de stikstofcrisis. Bij de VVD, dit weekend bijeen voor een ‘festival’ op het evenemententerrein Papendal, overheerste tobberigheid. Fractievoorzitter Klaas Dijkhoff had het daar over „nare krantenkoppen” en „de billenkoek in de peilingen” die de VVD krijgt na de beslissing om het „liberale troetelkind” van 130 kilometer per uur opzij te zetten. „Heel vervelend.”

Partijleider Gert-Jan Segers van de ChristenUnie, de kleinste coalitiepartner, zei dit weekend in De Telegraaf dat het sinds deze herfst rommelt in de coalitie. „Er zijn stevige tegenstellingen. Het is niet allemaal netjes en keurig.” Vooral met D66 is de spanning opgelopen.

Segers noemde medisch-ethische kwesties, zoals de aangekondigde ‘voltooid-leven’-initiatiefwet van Pia Dijkstra (D66). En hij noemde de stikstofcrisis, waarbij D66 had geopperd de helft van de veestapel in te krimpen. Segers vond dat toen de „pijngrens” van de ChristenUnie bereikt was.

Komende week wordt de solidariteit in de coalitie opnieuw getest. Naar verwachting komt minister Ank Bijleveld (Defensie, CDA) dinsdag met een nieuwe Kamerbrief over de burgerdoden bij een Nederlands bombardement in Hawija, Irak, in 2015.

Een dag later, is het plan, zal de Kamer opnieuw met haar (en misschien premier Rutte) in debat gaan. Een gevoelige kwestie aangezien Bijleveld Rutte tijdens het vorige debat al in dit dossier had betrokken, tot grote irritatie van de VVD, omdat hij geweten moet hebben van de burgerdoden. Rutte zei zich dat niet te herinneren.

Een andere voorbode van meer wrijving in de coalitie is het drukbezochte partijcongres van de ChristenUnie, in Utrecht. Daar overheerste afgelopen zaterdag het zelfvertrouwen. Die partij viert steeds minder bescheiden de eigen successen in dit kabinet, het zouden er nu al 132 zijn – kleine en grote. En Segers formuleert ook nog gewoon 35 ‘dromen’. Zo wil hij het debat over abortus en ongeboren leven, min of meer opgeschort door de grote tegenstelling met D66, opnieuw voeren.

Winkels zouden dicht moeten op zondag. En er moet een einde komen aan de dubbele nationaliteit voor mensen van buiten de Europese Unie. En al is de ChristenUnie voor de andere coalitiepartijen niet de grootste electorale concurrent, bij hen kan dat groeiende zelfbewustzijn ook zomaar leiden tot de wens om die partij eens een lesje te leren – al vanaf het begin van Rutte III staat alléén de ChristenUnie nog op winst in de peilingen.

Zevengangendiner

Die irritatie is er al veel langer over D66, waar in de zomer is afgesproken om méér op te vallen met eigen ideeën en standpunten, ook als die moeilijk liggen in de coalitie – vooral het pleidooi van D66’er Tjeerd de Groot voor halvering van de veestapel was hard aangekomen bij de anderen. In het wekelijkse coalitieoverleg is D66-fractievoorzitter Rob Jetten er al een paar keer stevig op aangesproken. Kennelijk zonder succes.

Tjeerd de Groot noemde onlangs de eerste maatregelen in de stikstofcrisis, zoals de verlaging van de maximumsnelheid naar 100 kilometer per uur, alleen nog maar de „amuse” in het „zevengangendiner” dat Nederland nog te wachten staat. Het zal de boeren, die nog steeds boos en wantrouwend zijn, allesbehalve geruststellen.

Hoeveel last de andere coalitiepartijen daarvan hebben, bleek afgelopen weekend bij de VVD. Daar liepen de discussies hoog op in het zaaltje waar VVD’ers konden praten over stikstof – en niet omdat iedereen nu langzamer moet gaan rijden. De ene na de andere VVD’er vond vooral dat de boeren het slachtoffer waren geworden van twijfelachtige metingen en normen.

Partijleider Mark Rutte had het in zijn toespraak om de paar zinnen over de „moeilijke en zware weken” die er waren geweest en opnieuw komen. Rutte vond dat de VVD het vooral bij zichzelf moest zoeken. Hij noemde de bouwers en de boeren op het Malieveld, die hun toekomst „met angst en beven tegemoet zien”. „Wij doen het allemaal voor hen.

Maar zij hebben het gevoel dat wij het níet voor hen doen. Daar moeten we bij stil staan. Daar moeten we fundamenteel over nadenken: waarom hébben wij die partij ook alweer?” Hij gaf zelf maar meteen het antwoord: „Voor alle gewone mensen die hun steentje bijdragen aan dit land.”

Nederland loopt achter met klimaatplannen: ‘We zijn helemaal braafste jongetje niet’

AD 03.11.2019 Nederland loopt in Europa niet voorop in het behalen van de klimaatdoelen. Geen enkel ander EU-land wekt zo weinig duurzame energie op. Als het om het verminderen van de broeikasgasuitstoot gaat, scoort Nederland wel beter.

© EU

Onze buurlanden België en Duitsland lopen aanzienlijk verder achter bij hun doelen om de CO2-uitstoot omlaag te brengen, zo blijkt uit een rapport van het Europees Milieuagentschap European Environment Agency. Maar ook ons land loopt achter op schema. Vrijdag waarschuwde het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) al dat Nederland de eigen klimaatdoelen niet gaat halen.

Het aandeel hernieuwbare energie in Nederland bleef vorig jaar volgens de Europese vergelijking steken onder de 10 procent. De Scandinavische landen zitten op een veelvoud daarvan, met Zweden (meer dan 50 procent) aan kop. Ook de Baltische staten en landen als Portugal, Kroatië en Roemenië torenen ver boven Nederland uit.

,,Het excuus dat Nederland niet als braafste jongetje voorop moet lopen met klimaatmaatregelen, is volstrekt niet aan de orde’’, zegt woordvoerder van Europarlementariër Bas Eickhout (GroenLinks) in een reactie op het rapport. ,,Van de 28 EU-landen deed alleen Luxemburg het afgelopen jaren slechter dan Nederland, maar zelfs dat land heeft ons nu ingehaald.’’

Landen met veel hoogteverschil, zoals Zweden en Frankrijk, kunnen relatief makkelijk duurzame energie opwekken met waterkracht. Bosrijke landen in Noord-Europa, zoals Letland, Estland en Litouwen, beschikken van nature over veel bio-energie. En Zuid-Europese landen profiteren van de doorgaans rianter schijnende zon. Dat zijn echter geen redenen voor Nederland om achter te blijven, stelt GroenLinks. ,,Kijk naar een land als Denemarken, dat even plat en bewolkt is als Nederland. Dat heeft een grote slag geslagen met windenergie.’’

Lees ook;

Planbureau slaat alarm: kabinet haalt klimaatdoelen niet

Lees meer

Klaar met alle meningen over klimaatverandering? Dit zijn de feiten

Lees meer

Klimaatneutraal

De EU-landen hebben hun totale CO2-uitstoot met 2 procent verminderd in 2018, concludeert het Milieuagentschap. Dat brengt de reductie ten opzichte van 1990 op ruim 23 procent. Daarmee is de EU goed op weg om de doelstelling voor 2020 te halen. De doelen voor 2030 en verder – de EU wil in 2050 klimaatneutraal zijn en dus netto helemaal geen broeikasgassen meer uitstoten – is echter nog ver uit zicht.

De verschillen tussen landen zijn bovendien groot. Waar landen als Zweden, Finland en ook Nederland erin slagen de broeikasgasuitstoot te verlagen, is die in bijvoorbeeld Polen, Roemenië en Bulgarije sinds 2005 juist toegenomen. Landen als Portugal en Griekenland lijken goed scoren met een dalende uitstoot, maar het is de vraag of ze die vol kunnen houden. Die landen zijn hard getroffen door de economische crisis. Die heeft ervoor gezorgd dat fabrieken jarenlang minder produceerden en er minder spullen werden vervoerd.

Zonneboilers

Vrijdag waarschuwde het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) dat Nederland meer maatregelen moet nemen om de CO2-uitstoot te verlagen. In reactie op dat nieuws besloot het kabinet 60 miljoen euro extra subsidie uit te trekken voor de aanschaf van warmtepompen en zonneboilers. Ook komt er een nieuwe subsidieronde voor bedrijven die investeren in duurzame energie en wil het kabinet met spoed zonnepanelen op daken van scholen en overheidsgebouwen laten leggen.

Die haast is nodig om volgend jaar een kwart minder CO2 uit te stoten: het klimaatdoel dat door de rechter is opgelegd in de Urgenda-zaak. ,,We doen wel wat, maar niet genoeg, is continu de trend’’, reageert Marjan Minnesma van Urgenda. ,,Het is de vraag wanneer het kabinet de ernst van de zaak doorkrijgt.’’’

Vandaag werd bekend dat de klimaattop verplaatst van Chili naar Spanje. Dat zorgt voor grote logistieke problemen. Voor de jonge Nederlandse klimaatzeilers bijvoorbeeld, die halverwege de Atlantische Oceaan zijn. En voor Greta Thunberg, die weigert te vliegen en nu op het verkeerde continent zit.

Staat ligt ook niet op koers met klimaatdoelen uit Urgenda-zaak

NU 01.11.2019 De Nederlandse Staat gaat de klimaatdoelen voor 2020 zoals het er nu naar uitziet nog steeds niet halen. Voor het einde van volgend jaar wordt 23 procent minder broeikasgassen – waarvan CO2 het belangrijkste gas is – uitgestoten ten opzichte van ijkjaar 1990. Om aan de uitspraak van de Urgenda-zaak te voldoen, moet de afname minstens 25 procent zijn.

Dat blijkt uit de vrijdag 01.11.2019 gepubliceerde doorrekening van de klimaatplannen in de Klimaat- en Energieverkenning (KEV) van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL).

Het percentage is wel met veel onzekerheid omgeven. Het PBL hanteert daarom een bandbreedte van 19 tot 26 procent broeikasgasreductie in 2020. Zo bezien kan het doel van een kwart minder uitstoot met een uiterste inspanning alsnog worden bereikt, maar dat is niet de verwachting.

De onzekerheidsmarge is groot. Dat zit hem vooral in de elektriciteitsproductie in Nederland, die weer sterk afhankelijk is van de aardgas-, kolen- en CO2-prijzen. Als hier het komende jaar meer elektriciteit wordt geproduceerd – en daar gaat het PBL van uit – dan is er ook meer uitstoot van broeikasgassen.

Het weer is logischerwijs ook een grote onzekerheidsfactor. Als 2020 een warm jaar is, wordt er door huishoudens minder gestookt. Bij een koude winter wordt de kachel juist hoger gezet.

Kabinet neemt extra maatregelen

Het kabinet neemt extra klimaatmaatregelen, maakte minister Eric Wiebes (Economische Zaken) vrijdag in een reactie op de doorrekeningen bekend. Burgers en bedrijven moeten met subsidies worden verleid te verduurzamen.

Er wordt nog dit jaar 60 miljoen euro extra subsidie uitgetrokken voor de aanschaf van bijvoorbeeld warmtepompen en zonneboilers.

Wiebes wijst ook op subsidies waar projecten in hernieuwbare energie mee kunnen worden gefinancierd, er wordt hier alleen geen extra geld voor uitgetrokken.

Ten slotte moet de aanleg van zonnepanelen op gebouwen van de overheid, scholen en bij particulieren worden versneld.

Staat verloor Urgenda-rechtszaak en moet doelen halen

Duurzaamheidsorganisatie Urgenda dwong de overheid in 2015 via een rechtszaak zich te houden aan het zelfopgelegde klimaatdoel om in 2020 minimaal een kwart minder CO2 uit te stoten ten opzichte van 1990. Dit is een afspraak uit het in 2013 gesloten Energieakkoord.

De Staat ging tevergeefs in hoger beroep en de kans is groot dat ook de Hoge Raad, de hoogste rechter in het land, Urgenda in het gelijk stelt.

De Urgenda-zaak staat los van het Klimaatakkoord, waarover het PBL vrijdag eveneens cijfers publiceerde. In dat geval gaat het ook om broeikasgasreductie, maar de doelen zijn anders. Er is bij het Klimaatakkoord geen sprake van een rechtszaak.

De extra maatregelen die Wiebes aankondigde, moeten ook bijdragen aan het doel uit het Klimaatakkoord.

Zie ook: Planbureau: Belangrijkste doel uit Klimaatakkoord wordt niet gehaald

Rutte beloofde vonnis uit te voeren

De verwachte 23 procent CO2-reductie voor 2020 is wel een verbetering vergeleken met berekeningen van het planbureau in januari. Toen bleef het percentage steken op 21 procent.

Premier Mark Rutte zei destijds in een reactie zich te willen houden aan de rechterlijke uitspraak. “Vonnissen horen wij uit te voeren, dus dat gaan we ook doen”, aldus de premier.

Het moet voor Rutte een wrange conclusie zijn, omdat hij op Europees niveau een voortrekkersrol wil spelen op het gebied van klimaatbeleid. Hij probeert zelfs de Europese klimaatdoelen naar boven bij te stellen.

Toen in januari bekend werd dat het Urgenda-doel niet werd gehaald, kondigde het kabinet in juni extra maatregelen aan. Dat beleid is alleen nu niet meegenomen in de berekeningen, omdat het PBL alleen heeft gekeken naar (aangekondigd) beleid dat voor 1 mei van dit jaar is bekendgemaakt.

PBL ziet spectaculaire stijging bij opwekking duurzame elektriciteit

De CO2-uitstoot is niet het enige doel voor 2020 dat niet wordt gehaald. Ook het aandeel opgewekte hernieuwbare energie (11 in plaats van 14 procent) en de energiebesparing (80 in plaats van 100 petajoule) blijven volgend jaar naar verwachting achter.

Het PBL zag ook dat er vooruitgang is geboekt de laatste jaren. Zo stijgt het aandeel opgewekte duurzame energie (zon en wind) van 15 procent in 2018 naar twee derde in 2030. Het PBL spreekt van een spectaculaire stijging. Zo’n grote stijging is ook wel nodig, want tegen die tijd gaan de laatste vijf kolencentrales in Nederland dicht.

Het planbureau ziet ook progressie bij de broeikasgasuitstoot. Die was het afgelopen jaar 15 procent lager dan in 1990.

Daar past wel een kanttekening bij, omdat het kabinet namelijk een totale broeikasgasverlaging van 49 procent in 2030 wil realiseren. De komende tien jaar moet dus twee keer zoveel worden bereikt als in de afgelopen dertig jaar.

Dat het daadwerkelijk uitvoeren van beleid in de praktijk moeilijk is, was dan ook een van de belangrijkste boodschappen van het PBL in deze allereerste Klimaat- en Energieverkenning.

Lees meer over: Klimaat  Politiek

Rutte over stikstofcrisis: het is alle hens aan dek

NOS 01.11.2019 Premier Rutte noemt de stikstofcrisis een acuut probleem met gevolgen “voor ons allemaal”. Daarom is het wat het kabinet betreft “alle hens aan dek”. Er zijn voortdurend contacten tussen het kabinet, de provincies, het bedrijfsleven en juristen om oplossingen te verzinnen.

Wat de buurlanden doen gaat voor Nederland niet op, zegt de premier. Dat komt doordat Nederland een klein land is waar veel gebeurt, met soms tegengestelde belangen. “Daarnaast moet alles juridisch kloppen, want Nederland is een rechtsstaat.”

Rutte begrijpt de acties op het Malieveld in Den Haag van de boeren en de bouw. Maar eenvoudige oplossingen zijn er niet, zegt hij. “Er zijn mensen die zeggen: ‘Het is toch simpel op te lossen, pas gewoon je normen aan.’ Dat is niet zo. Het gaat hier om iets echt ingewikkelds.”

“We leefden op de pof, dat is nu echt niet meer mogelijk.”.aldus Premier Rutte.

Het gaat volgens de premier om een reëel probleem omdat er gewoon te veel stikstof en ammoniak worden uitgestoten. De wetgeving die bedacht was om die uitstoot kleiner te maken bleek te weinig effect te hebben en juridisch niet te kloppen. “We leefden op de pof”, zegt Rutte. “Dat is nu echt niet meer mogelijk.”

Hij zegt dat er al verschillende projecten weer op gang aan het komen zijn, als is vastgesteld dat zij niet leiden tot neerdaling van stikstof op natuurgebieden.

“Het heeft weinig zin als ik als een soort Nero door een brandend paleis ga rennen.”, aldus Premier Rutte.

Zoals bekend werkt het kabinet aan oplossingen voor de korte termijn die de woningbouw weer op gang moeten brengen. Rutte verwacht hierover volgende week een brief aan de Tweede Kamer te sturen.

Op de vraag of Rutte het nog wel ziet zitten met al die ingewikkelde dossiers zoals de stikstofcrisis, het klimaatprobleem en de giftige stoffen PFAS, antwoordt hij bevestigend. “Ja zeker. Ik denk dat het weinig zin heeft als ik als een soort Nero door een brandend paleis ga rennen.”

Bekijk ook;

Kabinet neemt extra maatregelen om klimaatdoelen wél te halen

NOS 01.11.2019 Minister Wiebes van Economische Zaken reageert optimistisch op de berekeningen van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL). Hij denkt dat Nederland de opgave om de CO2-uitstoot te verminderen uiteindelijk kan “waarmaken”. Ook het doel voor 2020.

Voor hernieuwbare energie zijn er dan wel extra maatregelen nodig, zegt Wiebes. Er komt een nieuwe subsidieronde voor projecten die hernieuwbare energie produceren, zoals met wind, waterkracht, zon, aardwarmte, buitenluchtwarmte en biomassa.

Verder komt er nog dit jaar 60 miljoen euro extra voor de aanschaf van warmtepompen en zonneboilers. De plaatsing van zonnepanelen op overheidsgebouwen en scholen wordt versneld. Ook particulieren moeten meer zonnepanelen gaan plaatsen.

Minister Wiebes denkt dat een vermindering van de CO2-uitstoot met 49 procent in 2030 nog steeds haalbaar is:

Minister Wiebes: we gaan de klimaatdoelen wél halen, extra maatregelen

Niet zo optimistisch

Sommige oppositiepartijen zijn helemaal niet zo optimistisch als Wiebes. Volgens GroenLinks-leider Klaver gaan de doelen niet gehaald worden. “Bij ons thuis word je dan een faalhaas genoemd”, zegt hij. “Onacceptabel. Het kabinet laat de klimaatgeneratie in de steek.”

Ook fractievoorzitter Ouwehand van de Partij voor de Dieren vindt dat er te weinig gebeurt. “Dit is heel ernstig want de overheid houdt zich niet aan zijn eigen wetten”, zegt zij. “Ze zijn te laf om de maatregelen te nemen die nodig zijn.”

Bekijk ook;

Planbureau: Belangrijkste doel uit Klimaatakkoord wordt niet gehaald

NU 01.11.2019 Het verlagen van 49 procent van de broeikasgassen in 2030 ten opzichte van 1990, een van de belangrijkste doelen uit het in juni gesloten Klimaatakkoord, wordt waarschijnlijk niet gehaald. De reductie blijft steken op 43 tot 48 procent, blijkt uit een vrijdag gepubliceerd rapport van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) over het Klimaatakkoord.

Om de bovenkant van die bandbreedte te halen, dus 48 procent reductie, moeten maatregelen maximaal effect hebben en is “een stapeling van meevallers” als reactie op het beleid nodig. Daar wordt door het PBL dan ook niet op gerekend.

De totale lasten van het Klimaatakkoord zijn min of meer gelijk gebleven vergeleken met een eerder gepubliceerde conceptversie in maart, berekende het Centraal Planbureau (CPB).

Er is wel een significante lastenverschuiving van gezinnen naar bedrijven van ongeveer 1 miljard. Dat komt vooral door een andere verschuiving van de energiebelasting die bedrijven nu voor een groot deel voor hun rekening nemen.

In totaal komen de lasten van het klimaat- en energiebeleid in 2030 uit op 4,6 miljard euro, waarvan 0,3 miljard afkomstig is van maatregelen uit het Klimaatakkoord. Bedrijven betalen in 2030 dus meer (in totaal 2,6 miljard) dan huishoudens (1,8 miljard).

Zie ook: Dit zijn de belangrijkste punten uit het Klimaatakkoord

Kabinet neemt extra maatregelen

Als gevolg van het niet halen van de doelen, neemt het kabinet extra klimaatmaatregelen, maakte minister Eric Wiebes (Economische Zaken) vrijdag in een reactie op de doorrekeningen bekend.

Burgers en bedrijven moeten met subsidies worden verleid te verduurzamen. Er wordt nog dit jaar 60 miljoen euro extra subsidie uitgetrokken voor de aanschaf van bijvoorbeeld warmtepompen en zonneboilers.

Wiebes wijst ook op subsidies waar projecten in hernieuwbare energie mee kunnen worden gefinancierd, er wordt hier alleen geen extra geld voor uitgetrokken.

Ten slotte moet de aanleg van zonnepanelen op gebouwen van de overheid, scholen en bij particulieren worden versneld.

Zie ook: Staat ligt ook niet op koers met klimaatdoelen uit Urgenda-zaak

Klimaatakkoord staat los van Urgenda-zaak

Het Klimaatakkoord is opgedeeld in de sectoren bouw, mobiliteit, industrie, elektriciteit en landbouw. Die hebben allemaal hun eigen klimaatdoel, gemeten in tonnen CO2. Gezamenlijk moet dat leiden tot 49 procent broeikasgasreductie in 2030 ten opzichte van ijkjaar 1990.

Het doel uit het Klimaatakkoord staat weer los van de Urgenda-zaak waarover vrijdag ook cijfers verschenen in de Klimaat- en Energieverkenning (KEV) van het PBL.

In zowel de Urgenda-zaak als het Klimaatakkoord gaat het om CO2-reductie, maar de doelen zijn anders. Er is in het geval van het Klimaatakkoord ook geen sprake van een rechterlijke uitspraak.

De extra maatregelen die Wiebes aankondigde, kunnen in beide gevallen helpen om de klimaatdoelen te halen.

In het kort;

  • Het terugdringen van de CO2-uitstoot is verder uit zicht.
  • Dat komt onder meer doordat Nederland afhankelijk is van de internationale prijzen van aardgas en kolen.
  • Ook rijden er meer auto’s, waaronder onzuinige auto’s, op de weg dan eerder was berekend.
  • Het planbureau stelt dat er meer maatregelen nodig zijn.

Ambitieuzere plannen, maar hogere CO2-uitstoot

In het Klimaatakkoord van 28 juni staan ambitieuzere plannen dan in een eerder gepubliceerde conceptversie van het Klimaatakkoord, maar gek genoeg is het belangrijkste klimaatdoel – het terugdringen van CO2-uitstoot – nu verder uit zicht.

Dat komt met name door de elektriciteitsproductie in Nederland. Die is erg afhankelijk van de internationale prijzen van aardgas, kolen en CO2 (verhandeld als rechten op de Europese markt, afgekort tot ETS).

Het PBL verwacht lagere aardgasprijzen in 2030. Daardoor is het voor energiecentrales hier goedkoper om op volle toeren te draaien, maar dat betekent ook meer uitstoot van broeikasgassen.

Deze aanname kent veel onzekerheden, benadrukt het planbureau, omdat het voorspellen van de aardgasprijs erg moeilijk is. Daarbij geldt ook dat de onzekerheid groter is naarmate de voorspelling verder in de toekomst ligt.

Een andere oorzaak dat het klimaatdoel niet wordt gehaald, ligt bij het gebruik van auto’s. Door de bevolkingsgroei en de lagere brandstofprijzen zijn er meer auto’s op de weg die tot meer CO2-uitstoot leiden dan eerder berekend was. Ook zijn er meer onzuinige auto’s bij gekomen.

Het PBL ziet tot slot een hogere uitstoot bij de industrie, al lijkt dat vooral te komen door nieuwe inzichten in de berekening van de uitstoot.

Kortom: er zijn meer maatregelen nodig om de klimaatdoelen voor 2030 te halen, aldus het PBL.

Klimaat- en Energieverkenning verschijnt ieder jaar

Het rapport over het Klimaatakkoord is een aanvulling op de Klimaat- en Energieverkenning (KEV).

Logischerwijs worden maatregelen uit het Klimaatakkoord hier ook in meegenomen, maar daar was dit jaar geen tijd meer voor. Klimaatbeleid moet voor 1 mei bij het PBL bekend zijn om nog meegenomen te kunnen worden in de KEV. Het Klimaatakkoord werd eind juni gepubliceerd.

Deze KEV geldt de komende jaren als basis om energie- en klimaatzaken zoals de broeikasgasuitstoot en de opwekking van duurzame energie in kaart te brengen. Zo kunnen het klimaatbeleid en de klimaatdoelen van het kabinet tegen het licht worden gehouden en weet de politiek of er extra maatregelen moeten worden genomen.

Zo’n periodieke rapportage over energie en klimaat bestond al, maar krijgt nu in de KEV een andere opzet omdat er met het aantreden van het kabinet-Rutte III in 2017 een ander energie- en klimaatbeleid is.

De jaarlijkse publicatie van de KEV is een gevolg van de in mei door het parlement aangenomen Klimaatwet.

Zie ook: Eerste Kamer stemt in met Klimaatwet: Dit zijn de belangrijkste punten

Lees meer over: Klimaatakkoord Klimaat Politiek

Kabinet trekt 500 miljoen euro extra uit voor stikstofmaatregelen

NU 01.11.2019 Het kabinet trekt 500 miljoen euro extra uit voor maatregelen om de stikstofuitstoot tegen te gaan, schrijft minister Carola Schouten (Landbouw) vrijdag in een Kamerbrief. Komende week komt het kabinet met een eerste pakket maatregelen.

Het kabinet stelt het geld beschikbaar vanuit de begrotingsreserve om de neerslag van stikstof in natuurgebieden te verlagen. Zo hopen ze dat er meer stikstofruimte vrijkomt voor andere projecten, bijvoorbeeld voor de bouw.

De minister schrijft verder in de brief samen met de provincies uit te zullen zoeken welke specifieke maatregelen er nodig zijn om de stikstof in en rondom de zogenoemde Natura 2000-gebieden terug te dringen. De minister zegt nog in overleg te zijn met de provincies voor een eventueel aanvullende bijdrage voor deze gebiedsgerichte aanpak.

Deze 500 miljoen euro komt bovenop de 100 miljoen die in het Klimaatakkoord gereserveerd was voor de veehouderij rondom de Natura 2000-gebieden en de 100 miljoen euro voor de veenweideaanpak. Verder zegt de minister in de brief dat de 500 miljoen extra eventueel ook gebruikt kan worden om de stikstofproblematiek in de bouwsector op te vangen.

Waarom zorgt stikstof voor zo veel problemen in Nederland?

Lees meer over: Binnenland  Stikstofuitspraak

Rutte: ik leid het team, stikstofcrisis is al weken chefsache

NOS 31.10.2019 Premier Rutte vindt het verwijt dat hij een te kleine rol speelt in de stikstofcrisis niet terecht. De taken in het kabinet zijn verdeeld, maar hij leidt het team, zegt Rutte.

“De stikstofcrisis is al weken chefsache”, zegt hij op de kritiek dat hij onzichtbaar is. “Zoals dat hoort bij kwesties die allesoverstijgend zijn.”

Het is de dagelijkse taak van minister Schouten en staatssecretaris Van Veldhoven om stap voor stap tot oplossingen te komen.

De premier zegt dat hij wel degelijk op de hoogte is van de details in het stikstofdossier:

Rutte: ik heb wel degelijk de regie in stikstofdossier

Vooral PVV-leider Wilders heeft kritiek op de aanpak van Rutte. Hij vindt dat de maatregelen voor de stikstofcrisis en het PFAS-probleem veel te lang op zich laten wachten.

Hij vroeg aan Kamervoorzitter Arib: “Mevrouw de voorzitter, ik wil graag een debat met de premier. Maar hebben we eigenlijk nog wel een premier? Want we zien hem niet.”

Maar ook de andere fracties in de Tweede Kamer zijn ongeduldig. Zij willen volgende week een brief met oplossingen van het kabinet. Dan is er daarna een debat.

Bekijk ook;

‘Ministerie negeerde jaar lang signalen dat stikstofbeleid op instorten stond’

NU 28.10.2019 Het ministerie van Landbouw heeft, voor de Raad van State in mei een streep zette door het Programma Aanpak Stikstof (PAS), meerdere signalen links laten liggen die de politici erop wezen dat het systeem op instorten stond, schrijft de Volkskrant maandag.

Als gevolg daarvan nam het ministerie onvoldoende maatregelen om zich voor te bereiden op het scenario waarbij de hoogste rechter van Nederland zich negatief uitsprak over het stikstofbeleid, aldus het dagblad. Met deze uitspraak hadden veel politici, naar eigen zeggen, geen rekening gehouden.

De krant beroept zich op interne documenten en gesprekken met betrokkenen. Zij beweren dat het ministerie ruim een jaar voor de uitspraak al een analyse onder ogen kreeg, waarin de consequenties van een negatief vonnis van het Europees Hof over het Nederlandse beleid werden uitgelicht. Destijds werd er al geschreven over het “intrekken van al afgegeven (bouw-)vergunningen”.

Minister Carola Schouten (Landbouw) kreeg de studie niet te zien, maar hoorde er later over toen andere werkgroepen aan de slag gingen met “scenariovorming”, schrijft de krant.

Waarom zorgt stikstof voor zo veel problemen in Nederland?

‘Negatief vonnis van Europees Hof als ‘rooskleurig’ geïnterpreteerd’

Het Europese Hof van Justitie concludeerde uiteindelijk in november 2018 dat het PAS niet handelt volgens de Europese richtlijnen om de natuur te beschermen. Deze uitspraak werd door politici als “rooskleurig” geïnterpreteerd en bewindslieden besloten dat vergunningverlening door kon gaan.

Verzet op de uitspraak werd terzijde geschoven. Zo zouden de provincies Overijssel en Brabant kritisch zijn geweest op het Europese vonnis. Het laatstgenoemde provinciehuis zou zelfs pas zijn overtuigd nadat het ministerie een landsadvocaat inschakelde om het stelsel te verdedigen.

Een voorstel van ambtenaren om richting het vonnis van de Raad van State alleen nog vergunningen te verlenen met de boodschap dat deze weer ingetrokken kunnen worden bij een negatieve uitspraak, kreeg nul op het rekest. Op basis van bronnen meldt de Volkskrant dat het ministerie eerst het vonnis wilde afwachten.

Vijf maanden na de uitspraak is het nog steeds niet duidelijk hoe de vergunningsverlening moet worden hersteld. Minister Schouten ontkent maandagochtend in een brief aan de Tweede Kamer dat er onvoldoende aandacht is geweest voor de juridische risico’s van het stikstofbeleid.

Zie ook: Acht vragen (en antwoorden) over het stikstofprobleem

Lees meer over: Politiek  Carola Schouten  Binnenland  Stikstofuitspraak

Twijfel in Kamer over stikstofcijfers RIVM

NOS 09.10.2019 De twijfels die boeren hebben bij de meetmethode die rijksgezondheidsinstituut RIVM gebruikt om de stikstofneerslag bij te houden, worden gedeeld door een deel van de Tweede Kamer.

Kamerlid Geurts van regeringspartij CDA vindt dat het RIVM transparanter moet zijn over het gebruikte rekenmodel en dat het kabinet de methode tegen het licht moet houden.

Black box

De RIVM-cijfers vormen de basis voor de stikstofplannen die het kabinet vorige week presenteerde. “Maar als partijen aan het RIVM vragen om te laten zien hoe dat model is opgebouwd en nul op het rekest krijgen, vind ik dat vreemd”, zegt Geurts tegen het AD. Hij twijfelt daarom aan de juistheid van de RIVM-cijfers.

In ochtendprogramma Goedemorgen Nederland lichtte hij zijn twijfels verder toe. “Dit model is zo bepalend voor wat er gaat gebeuren in Nederland”, zei de politicus. “Daarom mag er echt geen enkele twijfel zijn. En nu is het een beetje een black box. Het is niet duidelijk wat er precies ingaat en wat er vervolgens uitkomt.”

Kamerlid Lodders van coalitiepartner VVD zegt niet te begrijpen dat het RIVM de rekenmethode niet openbaart. “Een rekenmodel dat dergelijke grote gevolgen voor boeren heeft moet transparant zijn. Nu worden boeren gestraft met de uitkomsten van een rekenmodel waarvan niemand weet waarop de cijfers gebaseerd zijn. ”

SGP-Kamerlid Stoffer vindt dat de overheid met twee maten meet. Volgens hem worden boeren en bouwers zwaarder aangeslagen dan automobilisten en is dat onacceptabel.

Transparantie

Het RIVM laat in een reactie weten dat de kritiek op de methode oud nieuws is voor het instituut. “Een jaar geleden kregen we al geluiden dat we niet transparant zouden zijn. Maar alle data zijn in te zien. Het staat alleen niet allemaal online, omdat het een computersysteem is en dus te groot is om online te publiceren. Daarom nodigen we onderzoekers uit om op ons kantoor alles in te zien.”

Het RIVM benadrukt verder dat de rekenmethode “robuust en wetenschappelijk verantwoord” is. “Dat zeggen ook internationale onderzoekers”, aldus een woordvoerder. “Dat er nu een club is die het niet eens is met de uitkomsten doet niets af aan het onderzoek. Wij maken geen beleid. Wij meten alleen.”

Het ministerie van Landbouw juicht toe dat het RIVM bereid is inzage in de cijfers te bieden. “Want dit soort discussies beginnen bij transparantie”, zegt een woordvoerder.

Stikstofonderzoeker Jan Willem Erisman, die directeur is van landbouwadviesbureau Louis Bolk Instituut, bevestigt dat het RIVM-model niet geheim is. Volgens hem zijn de modellen wetenschappelijk gepubliceerd. “Maar ze zouden er goed aan doen het transparanter te maken. Ik denk dat ze niets te verbergen hebben, maar toch wekt het achterdocht als je dingen niet nadrukkelijk openbaar maakt”, aldus Erisman in het NOS Radio 1 Journaal.

In deze video legt NOS op 3 uit waarom Nederland in de ban is van stikstof:

Stikstof

Uit de RIVM-data blijkt dat de landbouw verantwoordelijk is voor 46 procent van de stikstofneerslag in Nederland. Een woordvoerder van de boerenactiegroep Farmers Defence Force laat op NPO Radio 1 weten sceptisch te staan tegenover dat percentage.

“Ze gebruiken een zeer duistere berekeningsmethode. We weten bijvoorbeeld van twee meetpunten dat er niets van klopt. Het een staat boven een rioolput en het ander staat naast een intensief bedrijf. Het RIVM is niet onafhankelijk en niet transparant.”

‘Grote beeld klopt’

Stikstofwetenschapper Erisman zegt dat de boeren met de kritiek op die twee meetpunten een punt hebben. Als oud-medewerker van het RIVM was hij nog betrokken bij het plaatsen van de meetpunten.

“Dat hebben we destijds goed uitgezocht, zodat de cijfers zo representatief mogelijk zouden zijn. Maar na verloop van tijd zijn de activiteiten rond die meetpunten gegroeid. Ik denk dat iedere keer gecontroleerd had moeten worden of die meetpunten nog wel representatief zijn.”

Wel benadrukt Erisman dat de cijfers van het RIVM over stikstofneerslag in natuurgebieden, die de basis vormen voor de recente stikstofmaatregelen van het kabinet, representatief zijn. “Die metingen worden verricht in 86 natuurgebieden en leveren een maandelijks gemiddelde. Het is daarom de vraag of die twee omstreden punten de modellen sterk beïnvloeden.”

Als hoogleraar aan de Vrije Universiteit vergeleek hij de afgelopen jaren de stikstofcijfers van het RIVM geregeld met andere cijfers, bijvoorbeeld verkregen via satellietwaarnemingen. “En dan zie je dat het grote beeld klopt. Dus dat de hotspots in landbouwgebieden liggen.”

Bekijk ook;

’Investeringen moeten klimaatschade voorkomen’

Telegraaf 10.09.2019 Er zijn forse investeringen nodig om landen tegen de gevolgen van klimaatverandering te beschermen. In 2030 kunnen meer dan 100 miljoen mensen onder de armoedegrens terechtkomen, stelt een rapport van de Global Commission on Adaptation, een internationale klimaatcommissie waarvan minister Cora van Nieuwenhuizen van Infrastructuur en Waterstaat de initiatiefnemer is.

Volgens de commissie moet er wereldwijd in de periode tussen 2020 en 2030 op vijf terreinen 1600 miljard euro geïnvesteerd worden. Die investeringen kunnen een rendement van ruim 6000 miljard euro genereren. Het gaat om vroege signaleringssystemen, klimaatbestendige infrastructuur, het verbeteren van landbouw in droge gebieden, de bescherming van mangroves en investeringen om waterbronnen duurzaam te maken.

Nederland verzorgt in 2020 een wereldtop waarop een actieplan tegen klimaatverandering wordt gepresenteerd.

Het Wereld Natuur Fonds juicht toe dat de Global Commission on Adaptation (GCA) de natuur als eerste verdedigingslinie noemt in de strijd tegen klimaatverandering. „Nederland kan met zijn kennis van watermanagement gidsland worden in het ontwikkelen van natuurlijke oplossingen”, aldus de organisatie.

’Het is aan de minister’

„Natuur biedt oplossingen tegen de stijgende zeespiegel, overstromingen en voor perioden van droogte en hittegolven. Het is dan ook aan minister Van Nieuwenhuizen om die koers ook in Nederland in te zetten. Niet nog hogere dijken en damwanden, maar natuurlijke maatregelen als kwelders tegen hoogwater en de ruimte geven aan rivieren. En geen kunstmatige spaarbekkens, maar veenweidegebieden en bossen die water vasthouden voor tijden van droogte. Met nieuwe natuur en bos maken we het landschap mooier en leggen we ook nog eens CO2 vast.”

Bekijk meer van; ministerie van infrastructuur en milieu klimaat

‘Investeringen nodig om forse klimaatschade te voorkomen’

NOS 10.09.2019 Er moet snel meer geld geïnvesteerd worden in het beschermen van landen tegen extreem weer, als gevolg van klimaatverandering. Anders lopen de kosten vanaf nu snel op en kunnen in 2030 meer dan honderd miljoen mensen onder de armoedegrens terechtkomen. Dat is de conclusie van een rapport van de Global Commission on Adaptation, een wereldwijde organisatie die sinds vorig jaar in Nederland is gevestigd.

In het rapport staat dat er wereldwijd steeds meer slachtoffers vallen als gevolg van extreem weer, zoals hitte, droogte en wateroverlast. Daarnaast is de jaarlijkse schade door overstromingen 66 miljard euro. Daarom is het belangrijk, volgens de commissie, dat er meer geïnvesteerd wordt in een omgeving en infrastructuur die beter voorbereid zijn op weersextremen.

Elke euro die wordt geïnvesteerd in bijvoorbeeld dijkversterking leidt tot een besparing van tussen de 2 en 10 euro, omdat er minder schade ontstaat door overstromingen. Wereldwijd moet er volgens de commissie tot 2030 ruim 1600 miljard euro (1,6 biljoen) geïnvesteerd worden in ‘klimaatrobuustheid’. Dat levert naar schatting 6,3 biljoen euro aan besparingen op.

Rampen voorkomen

“De belangrijkste conclusie van dit rapport is dat je ziet dat er wereldwijd ontzettend veel geïnvesteerd moet worden, om grotere rampen met nog veel hogere kosten te voorkomen”, zegt minister Cora van Nieuwenhuizen van Infrastructuur en Waterstaat. Van Nieuwenhuizen is de initiatiefnemer van de Global Commission, de internationale commissie voor ‘adaptatie’, oftewel aanpassing aan het veranderende klimaat.

In de commissie zitten onder anderen Ban Ki-moon, oud-secretaris-generaal van de VN, Bill Gates en Kristalina Georgieva van de Wereldbank. Het is belangrijk, zegt Van Nieuwenhuizen, dat landen niet alleen hun uitstoot van broeikasgassen aanpakken, maar zich ook beter voorbereiden op de veranderingen die sowieso zullen optreden.

“Het is niet of-of, maar en-en. Want de extreme buien die waren voorspeld voor 2050 vallen nu al. Dus we hebben nu al overlast van water en droogte die we moeten aanpakken, en dat geldt voor de hele wereld”, aldus Van Nieuwenhuizen. Niet alleen kunnen andere landen veel van Nederland leren, als het gaat om waterbeheersing, ook ons land kan nog wel wat tips gebruiken.

“Wij moeten juist van andere landen leren om met droogte om te gaan, om water vast te houden. We hebben opnieuw een droge zomer gehad. Je moet daarom zorgen dat de infrastructuur robuust genoeg is. Niet alleen om overstromingen te kunnen weerstaan, maar ook droogte. We hebben wel eens meegemaakt dat een brug niet meer goed open en dicht kon, omdat onderdelen vanwege de hitte uitzetten. Dus wij kunnen ook van andere landen leren.”

Klimaattop in Amsterdam

Ook is vandaag bekend geworden dat er volgend jaar in Amsterdam een wereldwijde klimaattop wordt gehouden. “Op 22 oktober 2020 halen we zo’n 500 tot duizend wereldleiders en deskundigen uit de hele wereld bij elkaar en dan willen we praktische voorbeelden laten zien.”

“We gaan allerlei projecten wereldwijd inventariseren hoe je je kunt aanpassen aan het klimaat en wat daarvoor nodig is. En die kennis en kunde willen we beschikbaar maken voor de hele wereld.”

De tweede helft van Rutte III: ‘Stikstof mogelijke splijtzwam’

NOS 01.09.2019 Een nieuw politiek seizoen gaat komende week van start: dinsdag komt officieel een einde aan het zomerreces. Het derde kabinet van premier Rutte zit dan bijna twee jaar op het pluche en is daarmee op de helft van de reguliere zittingsduur. Wat kunnen we verwachten van de tweede helft?

Een hoop werk in uitvoering, zoveel is wel duidelijk. Na twee jaar onderhandelen over hete hangijzers als het klimaat en de pensioenen is het tijd voor actie. Of, zoals premier Rutte de uitwerking van het klimaat- en pensioenakkoord omschrijft: “Dat wordt een bak werk.”

Uitwerken, wat betekent dat eigenlijk?

De akkoorden over klimaat en pensioen worden de komende periode uitgewerkt. Dus van wat er moet gebeuren (hier te lezen qua klimaat en pensioen), naar hoe dat moet gebeuren. Dat betekent vooral dat ambtenaren op ministeries de plannen in wetsteksten gaan omzetten. Uiteindelijk leidt dat tot concrete regels waar burgers, gemeenten en instellingen zich aan moeten houden.

Dat het een jaar van uitvoering wordt, betekent niet dat de oppositie met de handen over elkaar hoeft te gaan zitten wachten, legt politiek verslaggever Ron Fresen uit. “Uitvoering betekent ook dat er wetgeving moet worden gemaakt en daar wordt dan weer over gedebatteerd in de Tweede en Eerste Kamer.”

Het kabinet streeft voor de klimaat- en pensioenplannen naar een zo groot mogelijk draagvlak, ook omdat de coalitie geen meerderheid heeft in de Senaat. Fresen: “Dus er komen nog genoeg kansen voor oppositiepartijen om accenten aan te brengen binnen de plannen.”

Splijtzwam?

Maar niet alleen aan het uitvoeren van de maatregelen uit die twee akkoorden zal het kabinet een zware kluif hebben. Er is nog een ander onderwerp waar Rutte III mee aan de slag moet: stikstof. En dat kan nog een splijtzwam worden in de coalitie.

Even terug naar vóór het zomerreces. Toen oordeelde de Raad van State dat de overheid meer moet doen om de stikstofuitstoot in kwetsbare natuurgebieden terug te dringen. Daardoor zijn allerlei bouw- en infrastructuurprojecten op losse schroeven komen te staan, waaronder Lelystad Airport. Het vliegveld zou vanaf april 2020 vakantievluchten van Schiphol overnemen, maar dat gaat voorlopig niet door.

“Als Lelystad Airport op de lange baan wordt geschoven, lachen D66 en CU in hun vuistje”, aldus Politiek verslaggever Ron Fresen.

“De problemen die voortvloeien uit de stikstofuitspraak zijn niet zomaar op te lossen”, zegt Fresen. “Ze leiden tot grote politieke vraagstukken, zoals: moet Lelystad Airport überhaupt wel open? En zijn er niet ingrijpender maatregelen nodig om de veestapel in te krimpen? Het kabinet zoekt nu vooral technisch-juridische oplossingen voor het stikstofprobleem, maar de vraag is of die voldoende zijn.”

Als bijvoorbeeld Lelystad Airport op de lange baan wordt geschoven, kan dat wrijving opleveren binnen de coalitie, verwacht Fresen. “Zal de VVD nieuw uitstel accepteren? Als dat gebeurt, lachen D66 en de ChristenUnie in hun vuistje. Die willen sowieso van dat vliegveld af.”

Buddy’s

Toch is het vertrouwen binnen de coalitiepartijen best groot, zegt Fresen. “Ze hebben het gevoel dat wat ze doen eindelijk betekenis krijgt. Tegelijkertijd denkt het kabinet: moeten we nu het goed gaat niet ook wat nieuwe plannen maken, in plaats van alleen uitvoerend werk doen?”

Daarom werkt de coalitie sinds afgelopen voorjaar met een soort buddysysteem, waarin politici met uiteenlopende denkbeelden met elkaar brainstormen over nieuwe initiatieven en ambities. Fresen: “Rob Jetten van D66 praat bijvoorbeeld met VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff over migratie en integratie. En ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers zit met Dijkhoff om tafel over medisch-ethische kwesties. Als ze met nieuwe ideeën komen, kan het kabinet er nog mee aan de slag.”

Prinsjesdag

In de aanloop naar Prinsjesdag op 17 september, waar de regering de plannen voor komend jaar bekendmaakt, praat het kabinet in zogeheten begrotingsraden over de verdeling van het geld. De afgelopen weken kwamen er al een paar maatregelen naar buiten. Zo wil het kabinet de zelfstandigenaftrek verlagen en de woningmarkt beter bereikbaar maken voor starters.

Dan nog iets wat minder met de politieke inhoud te maken heeft, maar waarvan we wel spektakel kunnen verwachten, aldus Fresen: de strijd om het leiderschap binnen CDA en D66. Pieter Heerma van het CDA volgde eerder dit jaar Sybrand Buma op als fractievoorzitter. Een paar maanden daarvoor had D66’er Rob Jetten het fractievoorzittersstokje van Alexander Pechtold overgenomen.

Maar beide heren zijn geen partijleider. Van Heerma is duidelijk dat hij dat niet ambieert, Jetten neemt er later een besluit over. Een partijleider heb je eigenlijk ook pas nodig als er verkiezingen aankomen, zoals het er nu naar uitziet is dat in 2021.

“Maar vaak zijn er meerdere kandidaten”, zegt Fresen. “En die krijgen mogelijk komend politiek seizoen al profileringsdrang, bijvoorbeeld door de scherpte van het debat op te zoeken. Daarmee willen ze laten zien wat voor politicus ze zijn. Dat kan dus nog leuk worden.”

Pieter Heerma in gesprek met Rob Jetten ANP

Ook de SP is interessant om goed te volgen het komende politieke jaar, verwacht de verslaggever. Na vier verkiezingsnederlagen worstelt de partij met de koers. “En het is niet zo dat ze nu opkrabbelen in de peilingen”, stelt Fresen. “Dus die partij moet in aanloop naar 2021 nog goed nadenken.”

En aan de andere kant van het spectrum kan het ook een spannend jaar worden, met name wat betreft ontwikkelingen bij Forum voor Democratie. “De vraag is daar of partijleider Baudet door de interne ruzies en conflicten over het hoogtepunt heen is of dat de partij zich weer kan herstellen.”

Bekijk ook;

Premier Rutte ontvangt Angela Merkel op het Catshuis ANP

Nederland en Duitsland: nauwer samenwerken bij klimaatmaatregelen

NOS 22.08.2019 Nederland en Duitsland willen intensiever gaan samenwerken bij de aanpak van de klimaatverandering en de energietransitie. Dat hebben premier Rutte en bondskanselier Merkel afgesproken tijdens een werklunch in het Catshuis in Den Haag.

Nederland presenteerde in juni het klimaatakkoord na maandenlang overleg met de ‘polder’. Het Duitse kabinet wil binnenkort met een concreet plan komen om de uitstoot van CO2 in het land te reduceren.

Goed om ervaringen uit te wisselen

Rutte en Merkel zeiden dat er wel verschillen zijn tussen de twee landen, maar dat het goed is om van elkaar te leren. Ze vonden het beiden een geslaagde bijeenkomst.

Beide landen hebben veel aan elkaars ervaringen. Het is de bedoeling dat er vaker dit soort uitwisselingen komen:

Video afspelen

Rutte en Merkel eensgezind over klimaatplannen

Een van de verschillen is dat in Duitsland nog veel mensen op olie stoken; die worden gestimuleerd op gas over te schakelen; in Nederland is de ontwikkeling juist om het gebruik van gas in het huishouden te ontmoedigen.

Rutte zei wel dat Duitsland meer ervaring heeft met hoe je omgaat met alternatieve energiebronnen, terwijl Nederland juist voorop loopt op het terrein van vervoer. “Als we grensoverschrijdend samenwerken, heeft dat concurrentievoordelen”, zei de premier.

Burgers meenemen

Merkel voegde eraan toe dat Nederland het goede voorbeeld heeft gegeven in de manier waarop de burgers worden betrokken bij allerlei maatregelen. Ze wees daarbij op de vele discussies aan de ‘klimaattafels’ voordat het klimaatakkoord werd gepresenteerd.

De bondskanselier zei verder dat de twee het erover eens zijn dat je niet zozeer over ge- en verboden moet praten, maar over innovatie en over hoe je de bevolking kunt beïnvloeden om zelf bepaalde maatregelen te nemen.

De regeringsleiders benadrukten dat Nederland en Duitsland niet alleen met elkaar, maar ook met andere landen moeten samenwerken. Merkel had een delegatie van drie ministers bij zich die met het milieubeleid te maken hebben.

Aan Nederlandse zijde van de tafel zaten, naast Rutte, de ministers Hoekstra (Financiën) en Wiebes (Klimaat), Ollongren (Binnenlandse Zaken) en staatssecretaris Van Veldhoven (Milieu). ANP

Bekijk ook;

‘Geslaagd’ klimaatoverleg met Duitsland

MSN 22.08.2019 Nederland en Duitsland hebben samen de basis gelegd voor een langdurige en nauwe samenwerking op klimaatgebied. Dat heeft de Duitse bondskanselier Angela Merkel gezegd na een ontmoeting met onder anderen premier Mark Rutte op het Catshuis in Den Haag.

Rutte zelf sprak van een “ontzettend geslaagde bijeenkomst”, waarin de landen veel ervaringen hebben uitgewisseld. Samenwerking is volgens hem belangrijk, niet alleen om de klimaatdoelen te halen, maar ook om de economie te versterken en concurrerend te houden.

Waar Nederland al in juni definitieve voorstellen ontvouwde voor terugdringing van de CO2-uitstoot in de komende decennia, komt Duitsland pas later dit jaar met een soortgelijk plan van aanpak.

Energietransitie

Merkel kan naar eigen zeggen leren van Nederland, bijvoorbeeld over het creëren van draagvlak voor de energietransitie. Hoe de Duitse klimaataanpak er ook uit gaat zien, het “meenemen van de samenleving en alle betrokkenen” blijft voor de bondskanselier van groot belang.

Aan de andere kant hebben de Duitsers meer ervaring met de overstap van kolen en kernenergie naar stroom uit hernieuwbare bronnen.

Rutte in zijn nopjes na overleg met Merkel

Telegraaf 22.08.2019 Rustig aan, dan breekt het lijntje niet. Dat was de boodschap van premier Rutte en bondskanselier Merkel na afloop van het Duits-Nederlandse kabinetsoverleg in het Catshuis over klimaatbeleid in beide landen. „Het gaat niet om verboden en geboden”, zei Merkel, die Rutte prees voor het klimaatakkoord, waarbij inspraak van belangengroepen was georganiseerd in de zogeheten klimaattafels.

Beide landen sluiten kolencentrales om CO2-uitstoot, afgesproken in Parijs, te beperken. Duitsland wil dit najaar knopen doorhakken over een nationale klimaataanpak. Draagvlak is cruciaal, zo leerde Merkel van de Nederlandse totstandkoming van het klimaatakkoord.

Nederland heeft volgens Merkel goed gekeken hoe het met zo laag mogelijke lasten een zo groot mogelijk effect kan sorteren. Ook is Nederland al verder dan Duitsland met de infrastructuur voor elektrische auto’s. De Duitse auto-industrie loopt daarbij nog wat achter, erkende de bondskanselier. Dat Nederland bij vervoer inzet op innovatie, zoals de waterstofauto, is volgens Merkel ook het navolgen waard.

Want dat was het doel van de bijeenkomst, waaraan van Nederlandse zijde ook ministers Hoekstra (Financiën), Ollongren (Binnenlandse Zaken), Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) en staatssecretaris Van Veldhoven (Infrastructuur) aan deelnamen. Nederland en Duitsland onderkenden de noodzaak om klimaatplannen af te stemmen om ervoor te waken industrie de grens over te jagen.

Aardbevingen

Rutte en Merkel kregen de vraag of het niet raar was dat Duitsland inzet op gas als energiebron terwijl Nederland burgers en industrie juist aanspoort om van gas op elektra over te stappen. Merkel vond dat niet gek, daar in Duitsland nog veel olie en kolen worden verstookt.

Dan is de overstap naar (geïmporteerd) gas winst. Nederland heeft met de Groningse aardbevingen een noodzaak om de gaskraan dicht te draaien. Rutte erkende: „Ook voor Nederland geldt dat gas en olie nog heel lang transitiebrandstoffen blijven.”

Concrete, gezamenlijke maatregelen heeft het Duits-Nederlandse overleg vooralsnog niet opgeleverd. Rutte was hoe dan ook in z’n nopjes. „Dit was een ontzettend geslaagde bijeenkomst.”

Bekijk meer van; klimaatakkoord klimaat angela merkel mark rutte

Minister-president Mark Rutte en bondskanselier Angela Merkel tijdens een eerder bezoek aan Den Haag vorig jaar. © ANP

Merkel komt klimaatsnuffelen in Den Haag

AD 21.08.2019 Het kabinet wil verder gaan dan het Klimaatakkoord van Parijs en sneller overstappen op alternatieve energie. Maar alleen als de Duitsers meedoen, anders zijn we ‘gekke Henkie’.

De Duitse bondskanselier Angela Merkel bezoekt donderdag premier Mark Rutte om te overleggen over de aanpak van klimaatverandering. Samen met een aantal vakministers uit beide landen bekijken ze tijdens een lunch op het Catshuis of Berlijn en Den Haag elkaar kunnen helpen bij de overstap naar andere vormen van energie.

Rutte zei vorige week hoge verwachtingen te hebben van het bezoek. Zo hoopt hij afspraken te kunnen maken met Merkel over een CO2-belasting voor bedrijven. In het klimaatakkoord is afgesproken dat die er komt voor vervuilende bedrijven. Maar hoe hoog die precies per bedrijf uitpakt, moet nog worden vastgesteld.

,,Misschien kunnen we met de Duitsers optrekken’’, aldus Rutte. ,,We moeten voorkomen dat industrieën wegtrekken naar andere landen.’’ Als een fabriek in ons buurland veel goedkoper uit is, is de kans groot dat die zal verhuizen. Dan blijft er evenveel CO2 worden uitgestoten, maar verliest Nederland wel banen en belastinginkomsten.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Klimaatakkoord

We kunnen het nodige leren van de Duitsers, aldus André Faaij, hoogleraar energiesystemen.

Volgens Rutte zijn de Duitsers geïnteresseerd in ons klimaatakkoord, waarbij afspraken met allerlei maatschappelijke organisaties zijn gemaakt. Onder andere over hoe we de komende dertig jaar onze huizen op een andere manier dan op gas verwarmen.

,,Maar wij kunnen ook het nodige leren van de Duitsers’’, zegt André Faaij, wetenschappelijk directeur van ECN/TNO en hoogleraar energiesystemen aan de Rijksuniversiteit Groningen. ,,Duitsland is een koploper in het opwekken van duurzame stroom. Zij hebben enorme investeringen gedaan in de bouw van windmolenparken en zonnepanelen. Daardoor is bijvoorbeeld de techniek om windturbines te bouwen veel goedkoper geworden. Daar profiteren wij nu van.’’

Al sinds 1990 investeren onze oosterburen enorme bedragen in alternatieve energiebronnen. Tegelijk worden kerncentrales stuk voor stuk gesloten. Maar door het klimaatakkoord van Parijs, waarbij ook Duitsland afsprak de CO2-uitstoot fors te verminderen, moet er meer gebeuren. Door het sluiten van de kerncentrales, is het land afhankelijker geworden van kolencentrales. Maar die moeten dicht om te voldoen aan de afspraken van Parijs.

Faaij: ,,Zij lopen voorop met het opwekken van duurzame stroom. Wij hebben meer kennis en ervaring met alternatieve warmtebronnen voor onze huizen, zoals warmwaterpompen en geothermie. Iets waar de Duitsers in geïnteresseerd zijn.

Parijs

Rutte zou het liefst nog een schepje bovenop de Parijse afspraken doen. Daarin staat dat landen in 2030 de uitstoot van broeikasgassen met 49 procent moeten hebben verminderd ten opzichte van 1990. Nederland en Frankrijk zouden het liefst verder gaan en uitkomen op 55 procent.

Rutte vorige week: ,,Als Duitsland en Nederland samen kunnen optrekken hebben we naast de Fransen nog een andere bondgenoot erbij om ervoor te zorgen dat ook de rest van Europa ambitieus blijft en dat is aantrekkelijk.’’ Want zonder de steun van de Duitsers wordt het een lastig verhaal. ,,Als Nederland ambitieuzer is dan de rest van Europa, dan ben je de gekke Henkie.’’

Volgens Faaij heeft samenwerking alleen maar voordelen. Als iedereen zelf het wiel gaat uitvinden, is dat alleen maar duurder, betoogt hij. Zo kunnen we samen met onze grote buurman infrastructuur aanleggen, zoals windmolenparken en leidingen voor CO2 en waterstof.

Bovendien vullen Duitsland en Nederland elkaar goed aan. ,,Wij zijn bijvoorbeeld goed in duurzame chemie. Bedrijven in Delfzijl en in de Rotterdamse haven experimenteren met nieuwe technieken op basis van biomassa.

Zij zijn weer goed in het groener maken van de staalindustrie met waterstof en verdere ontwikkelingen van elektrische voertuigen. Als we met elkaar delen wat wel werkt en wat niet, maken we veel meer vaart met de energietransitie en houden we de kosten in de hand.’’

Rutte ontvangt Merkel voor klimaatoverleg

Telegraaf 22.08.2019 Premier Mark Rutte ontvangt donderdag de Duitse bondskanselier Angela Merkel en drie van haar ministers in het Catshuis voor een overleg over de aanpak van klimaatverandering.

Naast Rutte en Merkel zijn van beide landen de bewindspersonen aanwezig die beleid maken op het gebied van het klimaat. Zo treft minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) zijn collega Peter Altmaier. Verder zijn de ministers Olaf Scholz (Financiën) en Svenja Schulze van Milieu, beiden lid van het ’klimaatkabinet’ van Merkel, aanwezig bij het kabinetsoverleg.

Nederland presenteerde in juni het klimaatakkoord na maandenlang polderen. Het Duitse kabinet wil voor het einde van het jaar met een concreet plan komen om de uitstoot van CO2 in het land te reduceren.

Volgens het kabinet wordt er door buurlanden met veel interesse gekeken naar de Nederlandse klimaataanpak. Wiebes zal de Duitse delegatie dan ook uitleg geven over het akkoord en „hoe wij dat doen met die tafels en vertegenwoordigers.”

Het kabinet vindt het belangrijk dat Nederland als klein land samenwerkt met andere landen als het om klimaataanpak gaat. Duitsland en Nederland zijn daarnaast „op veel terreinen echt van elkaar afhankelijk”, aldus Wiebes. „Een heel groot deel van de Duitse industrie is bijvoorbeeld aangewezen op de Rotterdamse haven.”

Bekijk meer van; angela merkel mark rutte

Klimaatbestendig bos moet stervende bomen redden

NOS 12.08.2019 Honderdduizenden bomen in Nederland hebben de droogte van 2018 niet overleefd. Deskundigen maken zich zorgen, want door het veranderende klimaat is er een kans dat periodes droogte vaker voorkomen en bomen zijn juist essentieel in het tegengaan van klimaatverandering.

In het bos van Beekbergen waren de droge zomermaanden van vorig jaar voor 25 bomen funest. “Een of twee droge zomers kan een boom nog wel aan, dat hoeft niet noodlottig te zijn. Maar meerdere droge zomers kan funest zijn”, legt Bas Lerink van de Wageningen Universiteit uit. De bomen groeien namelijk aanzienlijk minder in die periodes. “En als een boom niet kan groeien, gaat hij dood.”

2 millimeter groei

De Wageningen Universiteit doet onderzoek hiernaar. Ze meten met dendrometers de groei van bomen. Honderd van zulke apparaten hangen aan verschillende bomen door heel Nederland. Overal zien ze een vergelijkbaar groeipatroon. “Een boom groeit gemiddeld 15 millimeter. Afgelopen jaar was dat 2 millimeter”, zegt Lerink.

Als bomen groeien, absorberen ze CO2. In de lucht is CO2 verantwoordelijk voor klimaatopwarming, dus die groei moet weer omhoog. In het bos in Beekbergen is een experiment gaande om de natuur een handje te helpen. Daar zijn verschillende boomsoorten bij elkaar geplant om het bos weerbaarder te maken.

Ook zijn er boomsoorten geplant die passen bij het veranderende klimaat, laat Harrie Hekhuis van Staatsbosbeheer in deze video zien:

Video afspelen

‘Een gemengd bos is de toekomst’

Klimaatverbond: airco’s frustreren doelstellingen Klimaatakkoord

NOS 30.07.2019 In het Klimaatakkoord moet meer rekening worden gehouden met koeling. Dat stelt Jan Engels van het Klimaatverbond Nederland. “Nu gaat het vooral over het verwarmen van onze huizen, maar we zijn er nog niet op ingesteld dat het tegenwoordig zo lang warm is dat we ook moeten gaan koelen.”

“Als je aan de ene kant zorgt voor verwarming en daarnaast ook koeling nodig hebt, is er sprake van een dubbele energievraag”, zegt Engels. “De schoonste energie is nog altijd de energie die we niet gebruiken.”

Het Klimaatverbond Nederland is een samenwerking van meer dan 150 gemeenten, provincies en waterschappen. Samen met partners als natuurorganisaties, energiemaatschappijen en universiteiten werkt het Klimaatverbond aan de energietransitie van fossiel naar 100 procent nieuwe energie.Met de stijgende temperaturen neemt ook de vraag naar de verkoelende apparaten toe. “Als we het KNMI moeten geloven komen hete periodes straks veel vaker, langer en extremer voor”, zegt Engels. “De factor hitte zal dus een steeds grotere rol spelen. Elke besparing is hard nodig en als we deze factor over het hoofd zien, maken we het onszelf nodeloos moeilijk.”

Airco-installatiebedrijven hebben het, zeker met de hitte van vorige week, steeds drukker. Jordy van de Griendt van Klimax Installatiebedrijven merkt dat ook. Maar er is een groot verschil tussen de ene installatie of de andere, zei hij in het NOS Radio 1 Journaal.

“Airco’s kosten altijd elektriciteit, maar de meeste installaties hebben een A-energielabel of zelfs een AAA+ label”, zegt Van de Griendt. “Alleen geldt dat niet voor de mobiele airco’s, de airco’s op wieltjes. Die zijn voor tijdelijk en snel een oplossing, maar ze koelen heel inefficiënt, omdat ze een slurf hebben die naar buiten moet om de warme lucht af te voeren. Dus aan de ene kant heb je koelte, maar aan de andere kant blijft die warmte.”

Het wordt steeds warmer en dus worden er wereldwijd meer airco’s verkocht. Maar de koeling kost energie en dus levert dat meer CO2 op, laat Nieuwsuur zien:

Video afspelen

Zorgen over CO2: elke seconde worden wereldwijd tien airco’s verkocht

Volgens Jan Engels van het Klimaatverbond Nederland is dit een groot punt van aandacht. “Het brengen van warmte gebeurt vaak in wijken met sociale huurwoningen die nog slecht zijn geïsoleerd. Doe je niets aan de vraag naar koelte, dan ontstaan er problemen. Mensen met een kleine beurs hebben niet voldoende geld voor de aanschaf van een goed klimaatsysteem. Zij kiezen juist voor de goedkopere varianten.”

Ook dreigt nog een ander probleem als steeds meer mensen kiezen voor een koelingssysteem in huis, waarschuwt Engels. “Grote onbekende is hoe mensen straks met zo’n airco omgaan. Gebruiken ze de installatie alleen op de hetere dagen als het binnen warmer wordt dan 27 of 28 graden? Of gaat-ie ook aan om te voorkomen dat het warmer wordt dan 22 of 23 graden. Dat is een hele grote onbekende gedragscomponent en we weten niet wat dat met de energievraag gaat doen.”

Bekijk ook;

Kamer: Kwetsbare huurders compenseren voor Klimaatakkoord

NU 04.07.2019 Huurders die vanwege het Klimaatakkoord te maken krijgen met hogere lasten zonder dat zij daar iets aan kunnen doen, moeten daarvoor worden gecompenseerd. Alle partijen in de Tweede Kamer stemden donderdag met dat voorstel van de PvdA in.

Niet iedereen kan zijn woning zodanig aanpassen dat het duurzamer wordt, merkte PvdA-leider Lodewijk Asscher woensdagavond op in het debat over het Klimaatakkoord.

Daarom riep hij het kabinet op maatregelen te nemen zodat mogelijk gedupeerden er met de klimaatmaatregelen niet op achteruitgaan. Het gaat om huurders met een huurbaas die niet verduurzaamt, kopers van corporatiewoningen die in slechte staat verkeren en mensen die aangesloten zijn op een warmtenet.

Nu Asscher de steun van de Kamer heeft, moet het kabinet duidelijk maken hoe zij deze mensen gaat helpen.

In de klimaatplannen staat dat er een warmtefonds wordt opgericht waarmee de verduurzaming van woningen gefinancierd kan worden. Dat moet toegankelijk worden voor iedereen en tegen een zo laag mogelijke rente.

PvdA belangrijk voor meerderheid in senaat

Het vorige week gepubliceerde Klimaatakkoord bestaat uit een verzameling van maatregelen, die allemaal apart moeten worden behandeld in het parlement. Aangezien de coalitie van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie in de Eerste Kamer geen meerderheid heeft, is de steun van de oppositie nodig.

De PvdA zou de coalitie in de senaat aan een meerderheid kunnen helpen, maar die steun krijgen de partijen niet zomaar, liet Asscher woensdag tijdens het debat al weten. “Ga er niet zomaar van uit dat de PvdA de plannen zal steunen.”

In het Klimaatakkoord is een aantal maatregelen opgenomen voor huurders. Zo gaat het energielabel zwaarder meetellen in het puntensysteem waarmee je de maximale huursom kunt berekenen. Een niet-duurzaam huis, krijgt zo een lagere huurprijs.

Zie ook: Dit zijn de belangrijkste punten uit het Klimaatakkoord

Lees meer over: Klimaatakkoord Politiek lodewijk asscher

Lodewijk Asscher (PvdA) tijdens het debat gisteravond © ANP

Kamer unaniem: Huurders mogen niet dupe zijn van klimaatplannen

AD 04.07.2019 Mensen die geen mogelijkheid hebben hun woning te verduurzamen, bijvoorbeeld huurders met een huisbaas die dat weigert, mogen er niet op achteruitgaan door de energiemaatregelen uit het Klimaatakkoord. Dat vindt de gehele Tweede Kamer.

De Tweede Kamer staat unaniem achter een oproep van die strekking van PvdA-leider Lodewijk Asscher, die hij gisteravond deed tijdens het debat over het Klimaatakkoord.

Het kabinet wil de belasting op gas de komende jaren verhogen, terwijl de heffing op elektriciteit juist omlaaggaat. Dat moet mensen ertoe aansporen hun woning beter te isoleren, te kiezen voor een elektrische kookplaat in plaats van een gasfornuis, en voor bijvoorbeeld een warmtepomp in plaats van een cv-ketel.

Asscher wees erop dat mensen in een huurwoning daarbij sterk afhankelijk zijn van de bereidwilligheid van hun huisbaas. Ook mensen die een slecht geïsoleerde corporatiewoning hebben gekocht, dreigen volgens de PvdA het kind van de rekening te worden, net als mensen die aangesloten zijn op een warmtenet waarvan de tarieven gekoppeld zijn aan de gasprijs.

Eric Wiebes, minister van Economische Zaken en Klimaat © ANP

PvdA en GroenLinks eisen aanpassingen Klimaatakkoord

AD 04.07.2019 PvdA en GroenLinks eisen dat het kabinet aanpassingen doet aan het vorige week gepresenteerde Klimaatakkoord. De steun van die oppositiepartijen – in elk geval van de PvdA – is noodzakelijk om klimaatmaatregelen door de Eerste Kamer te loodsen.

Tijdens een debat in de Tweede Kamer maakte PvdA-leider Lodewijk Asscher gisteravond duidelijk dat hij een paar keiharde eisen stelt aan steun voor het Klimaatakkoord. Zo wil hij dat huurders worden gecompenseerd in de energierekening als hun huisbaas geen energiebesparende maatregelen neemt, zoals isolatie van een woning.

De steun van Asscher voor het pakket maatregelen dat er nu ligt, is niet vanzelfsprekend. ,,Ga daar niet van uit’’, waarschuwde hij het kabinet. Net als GroenLinks-leider Jesse Klaver vindt Asscher dat er alsnog een algemene CO2-heffing voor bedrijven zou moeten komen als dit najaar blijkt dat de huidige voorgestelde, beperkte CO2-heffing voor vervuilende bedrijven te weinig oplevert.

Bijtelling

Klaver wilde ook dat de bijtelling voor elektrische auto’s niet al volgend jaar oploopt naar 8 procent. Tot nu toe was bekend dat die bijtelling het komende jaar 4 procent zou bedragen, maar dat wil het kabinet in het Klimaatakkoord dus versneld verhogen. ‘Jojobeleid’, noemde Klaver dat. Staatssecretaris Van Veldhoven (Infrastructuur) meldde dat 10.000 mensen door de maatregel worden geraakt.

Allerlei klimaatmaatregelen uit het akkoord moeten de komende tijd door de Tweede en Eerste Kamer worden aangenomen. In de Tweede Kamer hebben de vier coalitiepartijen wel een meerderheid, maar in de Eerste Kamer niet. Daar is in elk geval de PvdA nodig om een meerderheid achter de plannen te krijgen.

Meedoen

Het kabinet had daarom tijdens het debat warme woorden voor PvdA-leider Asscher. ,,Hij heeft wervend verwoord dat iedereen moet meedoen’’, sprak minister Wiebes van Klimaat. ,,Niet alleen huizenbezitters, ook de huurders.’’ Minister Ollongren (Wonen) benadrukte dat er nu al allerlei maatregelen worden genomen om huurders niet de dupe te laten zijn.

,,Kwetsbare huurders worden beschermd en verhuurders worden gestimuleerd om te verduurzamen’’, zei Ollongren. Uiteindelijk kan een huurder altijd naar de rechter stappen als die het niet eens is met de huurprijs, aldus de minister. Zij wees ook op het nieuw warmtefonds dat er komt, waaruit huiseigenaren geld kunnen lenen om een woning te isoleren of een warmtepomp aan te schaffen. In het najaar komt Ollongren met meer informatie over dat fonds. Voor Asscher waren deze toezeggingen ‘onvoldoende’.

Met het Klimaatakkoord moet worden bereikt dat Nederland in 2030 bijna de helft minder CO2 uitstoot dan in 1990. Daarvoor kwam het kabinet vorige week met een waslijst aan maatregelen, zoals een verhoging van de prijs van gas en een verlaging van die van elektriciteit. Over verschillende maatregelen wordt na het zomerreces verder gedebatteerd.

De minister werkt stuk voor stuk de gestelde vragen door. De Kamer hoort het rustig aan, zonder al te veel interrupties.

Wiebes denkt dat de klimaatplannen zorgen voor een goed vestigingsklimaat voor industrie: qua water, qua wind, qua nautische bereikbaarheid.

Meer dan de helft van lasten komt neer bij de driehonderd grootste bedrijven. ,,Het mkb gaat dus niet meer betalen”, aldus Wiebes.

Wiebes benadrukt dat ‘iedereen mee moet doen’, ook mensen zonder leenruimte, ouderen, etc. Mensen moeten verleid worden, ,,of dat lukt moet later blijken”. Wiebes wil dat jaarlijks evalueren.

Volgens Wiebes was het overleg met 150 organisaties ‘zeer niet de snelste methode’, maar wel een die resultaat heeft opgeleverd.

We gaan weer verder. Minister Eric Wiebes krijgt het woord. ,,Het motto vanaf het begin was haalbaar en betaalbaar.” Hij vindt dat er een evenwichtig pakket ligt. ,,Wat mij betreft Nederland op z’n best.”

Schorsing tot 23.05 uur

Baudet is klaar. Einde van de eerste termijn van de zijde van de Kamer. Zometeen is het woord aan het kabinet om te reageren. Eerst een korte schorsing.

Baudet herhaalt zijn eerdere boodschap: de klimaatmaatregelen kosten gigantisch veel geld, terwijl ze vrijwel niets opleveren.

De laatste spreker in de eerste termijn: Thierry Baudet (FvD). ,,Politiek is keuzes maken”, begint hij. ,,Dit kabinet kiest ervoor om de belastingen niet te verlagen voor hardwerkende Nederlanders. Nee, daar is allemaal geen geld voor.”

Nu Denk-voorman Tunahan Kuzu. Hij vindt dat het akkoord geen verzameling ‘dode letters’ mag zijn, maar daadwerkelijk iets moet doen voor de bescherming van de wereld. Ook moeten de kosten rechtvaardig verdeeld worden, maar daar heeft Kuzu nog flinke zorgen over.

Door met Gerrit Jan Pieter van Otterloo (50Plus). Hij hekelt dat niet duidelijk is wat de gevolgen van de maatregelen zijn. Zijn partij gaat alle maatregelen afzonderlijk beoordelen. Nog geen steun van 50Plus dus.

Klaver interrumpeert. Hij maakt zich zorgen over de houding van de SGP, die volgens hem steeds afstandelijker wordt ten opzichte van de plannen. Stoffer: ,,We denken dat 2030 te krap is om de doelen te halen. Ik wil aan de slag, en niet ons per se houden aan een getal.”

Verder met Chris Stoffer (SGP), die start met een anekdote over het mountainbiketochtje met zijn vrouw vanmorgen. ,,Dat deed me realiseren dat we onze aarde moeten beschermen.” Hij noemt de plannen bewonderenswaardig, maar vreest ook dat het onbetaalbaar is. ,,Ik concludeer dat er nog heel heel heel veel moeten gebeuren.”

Nu Lammert van Raan (PvdD), die partijleider Marianne Thieme – die ziek is – vervangt. Hij hekelt de houding van het kabinet, die hij ‘politieke lafheid en onverantwoord beleid’ verwijt. ,,Compromisme dat zwak en te laat is.” Het kabinet misbruikt volgens hem de burger om niet te hoeven grijpen.

© ANP — Kajsa Ollongren van Binnenlandse Zaken

Segers is klaar, door met Pieter Heerma (CDA). ,,Iedereen met kleine kinderen weet dat het moeilijker is om iets op te bouwen dan kapot te maken”, begint hij. ,,We zien dat dit ook geldt in de westerse wereld en politiek.” Hij schaart zich achter het Klimaatakkoord. –>> Laad meer

GroenLinks-leider Klaver en PvdA-leider Asscher op weg naar het debat over de klimaatplannen ANP

PvdA en GroenLinks stellen nog extra eisen voor ja-woord Klimaatakkoord

NOS 03.07.2019 Oppositiepartijen PvdA en GroenLinks willen nog veranderingen aan het definitieve Klimaatakkoord. Voor hun uiteindelijke steun eist de PvdA onder meer compensatie voor huurders die kampen met een hoge energierekening omdat hun huisbaas weigert het huis te isoleren.

“Als je denkt dat wij komen applaudisseren, dan heeft u het mis,” zei PvdA-leider Asscher tijdens het debat over het Klimaatakkoord. “Als er geen concrete oplossingen komen, dan kunt u fluiten naar onze steun.”

GroenLinks wil onder meer dat grote bedrijven meer betalen voor de uitstoot van CO2. Ook moet er een eerlijker verdeling komen tussen burgers en bedrijven, zo zei GroenLinks-leider Klaver tijdens het eerste debat over het vrijdag gepresenteerde Klimaatakkoord, waarover maanden is onderhandeld.

Geen akkoord

In de Tweede Kamer heeft het kabinet-Rutte III de nodige steun van de vier coalitiepartijen. Maar in de Eerste Kamer heeft het kabinet geen meerderheid en daar is dus de instemming nodig van de oppositie, bijvoorbeeld van de PvdA of GroenLinks. Tijdens het debat bleek dat het daar nu nog te vroeg voor is. “Er is nog geen akkoord”, zei GroenLinks-leider Klaver. “Maar ik ben optimistisch.”

De Tweede Kamer hoeft nog geen ja te zeggen tegen de kabinetsplannen om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen. De komende maanden worden de maatregelen nog verder doorberekend, in detail uitgewerkt en vervolgens in delen besproken.

Tijdens het debat werd duidelijk dat GroenLinks en de PvdA wel willen meepraten, constateert NOS-verslaggever Arjan Noorlander. “Ze zien het best zitten, maar zo’n debat is wel het moment om hun zorgen te uiten.”

Coalitiepartijen D66, ChristenUnie en het CDA lieten hun bereidheid doorschemeren iets te doen met de eisen van de PvdA en GroenLinks. “Dit is geen dichtgetimmerd akkoord. We staan open voor suggesties”, zei D66-leider Jetten.

Een onvoldoende

Steun van oppositiepartijen SP en PVV is niet te verwachten. De SP vindt dat de lage inkomens te hard worden getroffen en dat de industrie niet hard genoeg wordt aangepakt. “Dit voorstel krijgt een onvoldoende”, aldus SP-Kamerlid Beckerman. De PVV gelooft niet in een snelle opwarming van de aarde en vindt het onzin dat het kabinet zoveel geld uittrekt voor CO2-reductie.

Bekijk ook:

PvdA en GroenLinks blijven kritisch over plannen in Klimaatakkoord

NU 03.07.2019 GroenLinks en de PvdA blijven erg kritisch over een aantal belangrijke maatregelen uit het vorige week gepubliceerde Klimaatakkoord. De plannen zijn niet toereikend voor huurders en de grote industrie, lieten de partijleiders woensdagavond weten tijdens het debat over de klimaatplannen.

Om de klimaatplannen door het parlement te loodsen, hebben regeringspartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie de steun van de oppositie in de Eerste Kamer nodig. De PvdA of GroenLinks kunnen de coalitie aan een meerderheid helpen.

Maar die steun is niet vanzelfsprekend, waarschuwde PvdA-leider Lodewijk Asscher al direct. “Ga er niet zomaar van uit dat de PvdA de plannen zal steunen.”

Een van die plannen is de oprichting van een warmtefonds. Daarmee kunnen huiseigenaren de verduurzaming van hun woning financieren. Een mooi initiatief, vindt Asscher, maar vooral voor woningbezitters. “Er moet een oplossing komen voor de huurders die een hogere energierekening krijgen. Anders kun je fluiten naar die steun”, beet Asscher VVD’er Dilan Yesilgöz toe.

‘Nederlandse burgers betalen mee aan grote industrie’

Jesse Klaver (GroenLinks) vindt vooral dat de zware industrie geen eerlijke bijdrage levert. Er komt een CO2-heffing voor iedere ton die te veel wordt uitgestoten, bovenop de de al bestaande Europese heffing.

Die levert volgens Klaver alleen geen enkele euro op omdat de vrijstelling zo hoog is dat bedrijven het niet hoeven te betalen. Als de heffing wel geld oplevert, wordt dat sowieso teruggesluisd naar de industrie via subsidie om te vergroenen.

Verder betalen deze meest vervuilende bedrijven 550 miljoen euro aan een subsidiepot voor duurzame energie, maar ontvangen zij daar tot 2030 ook 1 miljard euro uit. Klaver: “Nederlandse burgers betalen nog steeds mee aan de grote industrie.”

Yesilgöz zou juist blij zijn als de CO2-heffing niets opbrengt. “Dat zou betekenen dat die bedrijven bezig zijn met verduurzamen”, zei de VVD’er. Bovendien gaat het haar maar om één doel: CO2-reductie.

Doel is helft minder uitstoot in 2030

Yesilgöz kon het niet laten de PvdA en GroenLinks nog even te wijzen op hun eigen plannen om de industrie te belasten via een heffing. In die inmiddels doorgerekende plannen blijkt dat bedrijven naar het buitenland vluchten waardoor de uitstoot daar stijgt. Ook zouden deze plannen duurder voor de burger uitpakken dan de heffing die het kabinet voorstelt.

Meer dan honderd maatschappelijke organisaties en bedrijven hebben twee jaar lang overlegd om tot voorstellen te komen. Uit die voorstellen hebben kabinet en coalitie een selectie gemaakt en zelf aangevuld en aangepast om het klimaatdoel te halen: de helft minder CO2-uitstoot in 2030 ten opzichte van 1990.

‘VVD is hielenlikker geworden van GroenLinks, alles om aan de macht te blijven’

AD 03.07.2019 ‘Gebakken lucht’, ‘compromisme’ en zelfs een ‘baggerakkoord’. De oppositie is bepaald niet te spreken over het nieuwe Klimaatakkoord dat vorige week door het kabinet werd gepresenteerd. Vanavond debatteert de Tweede Kamer over het akkoord, dat vol staat met maatregelen waarvan het nog maar de vraag is hoe ze zullen uitpakken voor de portemonnee van Nederlanders. Mis niks met ons liveblog.

Met het Klimaatakkoord moet bereikt worden dat Nederland in 2030 bijna de helft minder CO2 uitstoot dan in 1990. Daarvoor komt het kabinet met een waslijst aan maatregelen, zoals een verhoging van de prijs van gas en een verlaging van die van elektriciteit. Ook komen er subsidies en leningen voor warmtepompen en het isoleren van huizen.

‘Eerlijk en haalbaar’, herhaalde minister Eric Wiebes (Klimaat) tijdens de presentatie meermaals, maar daar denkt de oppositie heel anders over. Aan de linkerflank vindt men de lasten oneerlijk verdeeld. ,,Nog steeds krijgt de grote vervuilende industrie bijvoorbeeld subsidie, terwijl veel mensen en het MKB extra moeten gaan betalen’’, aldus SP-leider Lilian Marijnissen eerder. Ook de PvdA, op wier steun het kabinet juist hoopt, vindt het akkoord ‘niet groen en eerlijk genoeg’.

Aan de rechterflank vindt men de maatregelen juist veel te ver gaan. ,,Dit akkoord zal de mensen en bedrijven in Nederland bakken met geld kosten. Het is puur bedrog dat de precieze kosten niet eens zijn doorgerekend!’’, zegt Geert Wilders (PVV), die het een ‘baggerakkoord’ noemt. Wat hem betreft berust het akkoord op ‘ideologische en groene gekte’. Die mening is ook Forum voor Democratie toegedaan. Voorman Thierry Baudet zal dan ook samen met zijn PVV-collega vol de aanval openen op het kabinet.

Oppositie ontevreden over ‘baggerakkoord’ klimaat: ‘oneerlijk en niet groen’

AD 03.07.2019 ‘Gebakken lucht’, ‘compromisme’ en zelfs een ‘baggerakkoord’. De oppositie is bepaald niet te spreken over het nieuwe Klimaatakkoord dat vorige week door het kabinet werd gepresenteerd. Vanavond debatteert de Tweede Kamer over het akkoord, dat vol staat met maatregelen waarvan het nog maar de vraag is hoe ze zullen uitpakken voor de portemonnee van Nederlanders. Mis niks met ons liveblog.

Met het Klimaatakkoord moet bereikt worden dat Nederland in 2030 bijna de helft minder CO2 uitstoot dan in 1990. Daarvoor komt het kabinet met een waslijst aan maatregelen, zoals een verhoging van de prijs van gas en een verlaging van die van elektriciteit. Ook komen er subsidies en leningen voor warmtepompen en het isoleren van huizen.

‘Eerlijk en haalbaar’, herhaalde minister Eric Wiebes (Klimaat) tijdens de presentatie meermaals, maar daar denkt de oppositie heel anders over. Aan de linkerflank vindt men de lasten oneerlijk verdeeld. ,,Nog steeds krijgt de grote vervuilende industrie bijvoorbeeld subsidie, terwijl veel mensen en het MKB extra moeten gaan betalen’’, aldus SP-leider Lilian Marijnissen eerder. Ook de PvdA, op wier steun het kabinet juist hoopt, vindt het akkoord ‘niet groen en eerlijk genoeg’.

Aan de rechterflank vindt men de maatregelen juist veel te ver gaan. ,,Dit akkoord zal de mensen en bedrijven in Nederland bakken met geld kosten. Het is puur bedrog dat de precieze kosten niet eens zijn doorgerekend!’’, zegt Geert Wilders (PVV), die het een ‘baggerakkoord’ noemt. Wat hem betreft berust het akkoord op ‘ideologische en groene gekte’. Die mening is ook Forum voor Democratie toegedaan. Voorman Thierry Baudet zal dan ook samen met zijn PVV-collega vol de aanval openen op het kabinet.

Klimaatplan industrie haalbaar met ‘blauwe waterstof’

NOS 02.07.2019 Onderzoeksinstituut TNO en grote bedrijven in de Nederlandse industrie denken het doel van het Klimaatakkoord vooral te kunnen halen door middel van blauwe waterstof. Een nieuwe grootschalige fabriek op de Maasvlakte kan in een belangrijk deel van de toekomstige behoefte naar waterstof voorzien, blijkt uit onderzoek van TNO in samenwerking met 16 grote bedrijven en organisaties, dat vanmiddag is overhandigd aan minister Wiebes.

Waterstof kan onder voorwaarden fossiele brandstoffen vervangen. In het vorige week gesloten Nationaal Klimaatakkoord heeft waterstof een belangrijke rol gekregen. Niet alleen in de industrie, ook in het vervoer en mogelijk in de toekomst in de gebouwde omgeving worden verschillende toepassingsmogelijkheden voor waterstof gezien.

Bij het plan van TNO gaat het om de raffinaderijen, de chemie en mogelijk ook kolencentrales. De hoop is dat waterstof aardgas en mogelijk ook steenkool kan vervangen. Voor de productie van blauwe waterstof wordt nog wel aardgas gebruikt, maar de CO2 wordt afgevangen en onder de grond opgeslagen. Voor groene waterstof wordt geen gas meer gebruikt, omdat dit gemaakt kan worden met windenergie.

Overgangsperiode

Maar op korte termijn is er niet voldoende groene waterstof beschikbaar, vertelt René Peters van TNO. “Voor die groene variant heb je heel veel groene energie nodig. Die hoeveelheid is er nu nog niet. Voordat je dat niveau bereikt hebt, bijvoorbeeld door de nieuwe windparken op zee, ben je tien jaar verder. Daarom moeten we met blauwe waterstof de komende tien jaar overbruggen.”

Waterstof bestaat in verschillende varianten: grijze, groene en blauwe waterstof;

* Grijze waterstof wordt vooral gemaakt met aardgas. Daarbij wordt water gesplitst in waterstofgas en CO2. De waterstof kan vervoerd worden en op een andere plaats als energiebron worden gebruikt.

* Bij blauwe waterstof is de bron nog steeds wel aardgas, maar wordt de CO2 er uitgehaald en onder de grond opgeslagen.

* Bij groene waterstof is de energiebron geen aardgas, maar bijvoorbeeld windenergie. Bij deze variant komt dus helemaal geen CO2 meer vrij.

TNO heeft samen met de bedrijven verschillende varianten onderzocht, waarbij zo snel mogelijk de CO2-uitstoot fors naar beneden kan. Er is bijvoorbeeld gekeken naar het grootschalig gebruik van biomassa of het elektrificeren van productieprocessen. Maar deze opties zijn allemaal duurder dan de inzet van blauwe waterstof.

Wel betekent het dat er op grote schaal CO2 onder de zeebodem moet worden opgeslagen. De CO2 wordt met buizen geïnjecteerd in lege gasvelden voor de kust, is het plan. Volgens TNO zijn er vlak bij de kust vier à zes lege gasvelden in de Noordzee, die geschikt zijn om de CO2 in op te slaan.

Goedkoper

Waar het tot nu toe vaak gaat over het afvangen van CO2 uit rookgassen in een schoorsteen, is het nu de bedoeling dat de CO2 veel eerder in het proces uit het aardgas wordt gehaald. “Nog voordat je het gas gaat gebruiken, kan de CO2 er al uitgehaald worden”, vertelt Peters. Omdat de dichtheid van CO2 dan veel groter is, is het een goedkopere techniek. “Als je aardgas verhit, wordt het gesplitst in een stroom met vooral CO2 en een stroom waterstof.”

De CO2 is er dan goedkoper uit te halen, dan wanneer je het uit een schoorsteen filtert, zoals bij bijvoorbeeld een kolencentrale. Er zitten volgens Peters dan ook meerdere voordelen aan het plan. Niet alleen is het goedkoper, ook past de waterstof goed bij de huidige productieprocessen in bedrijven. Daarnaast is ook de haven van Rotterdam voorstander, omdat die zich graag wil profileren als klimaatvriendelijke haven.

Klimaatakkoord

In het vorige week gepresenteerde Klimaatakkoord staat ook de ontwikkeling van groene en blauwe waterstof beschreven. Op dit moment is er “helaas” nog onvoldoende groene waterstof beschikbaar, aldus de tekst in het akkoord, en dus wordt gezocht naar mogelijkheden om die versneld te ontwikkelen.

Natuur & Milieu waarschuwt dat investeringen in blauwe waterstof niet ten koste mogen gaan van die in de groene variant. “Je bouwt een fabriek niet voor een paar jaar”, zegt directeur Marjolein Demmers. “Het gevaar is dat er investeringen worden gedaan in de opslag van CO2, die ten koste gaan van de ontwikkeling van echt groene waterstof.”

Natuur & Milieu doet dan ook een oproep dat zo snel mogelijk in kaart wordt gebracht hoe Nederland tot voldoende aanbod van groene waterstof kan komen.

Met het plan voor blauwe waterstof kan 2,2 tot 4,3 megaton CO2 bespaard worden. De totale uitstoot van de Rotterdamse haven is 26 megaton, 17 procent van de uitstoot in Nederland. De investering in de nieuwe fabriek en leidingen bedraagt 2 miljard euro, die deels van de overheid moet komen.

Bekijk ook;

Vervuiler gaat meer betalen door het Klimaatakkoord, maar hoe?

NOS 29.06.2019 Het is misschien wel de opvallendste maatregel uit het Klimaatakkoord: de CO2-heffing voor vervuilende bedrijven. Hoe ziet de uitvoering van de CO2-heffing eruit en waar zitten de pijnpunten?

Helemaal nieuw is een vorm van CO2-belasting niet. Op dit moment betalen Nederlandse bedrijven voor hun uitstoot via het Europese emissiehandelssysteem (ETS). Dat gaat om zo’n 20 euro per ton uitgestoten broeikasgas. Maar dat is voor de klimaatdoelstellingen niet voldoende. Daarom komt er met de invoer van de CO2-heffing een bedrag bovenop. Dat extra bedrag wordt alleen betaald over elke ton CO2 die boven die Europese ETS-grens wordt uitgestoten.

Met de invoering van de nieuwe, of extra, CO2-heffing moeten bedrijven vanaf 2021 niet alleen meer gaan betalen. Ze moeten ook minder gaan uitstoten (een verlaging van zo’n 10 procent). Overschrijdt een Nederlands bedrijf die nieuwe lagere grens, dan betaalt het bedrijf vanaf 2021 30 euro per ton tot maximaal 150 euro per ton in 2030.

Grote bedrijven

De heffing geldt voor grote bedrijven in nagenoeg elke sector. De lucht- en scheepvaart zijn niet meegenomen in het Klimaatakkoord en dragen dus niet bij.

Er is wel verschil wat er per bedrijf betaald moet worden, afhankelijk van de activiteiten. In het klimaatakkoord staat nu dat de 300 grootste bedrijven in Nederland de heffing gaan betalen als zij de heffingsvrije grens overschrijden. Samen zijn zij verantwoordelijk voor zo’n 80 procent van de uitstoot aan CO2-gassen in de Nederlandse industrie.

De hoogte van de Europese taks ETS wordt berekend op basis van bijvoorbeeld de bedrijfsgrootte of type productie. Omdat de nieuwe CO2-taks gekoppeld is aan die ETS kan dat ‘makkelijk’ worden geregeld. Hoewel de nieuwe CO2-heffing niet Europees breed wordt ingevoerd, zijn het wel dezelfde – onafhankelijke – inspecteurs van de Europese ETS die de controle op zich nemen.

Wat gaan we merken van het Klimaatakkoord? Zie hieronder:

Video afspelen

Wat gaan we merken van het Klimaatakkoord?

Critici van het klimaatakkoord zeggen dat de industrie met de CO2-heffing nog steeds onvoldoende wordt belast. Om te voldoen aan de Europese klimaatdoelstellingen zoals afgesproken in 2015 in Parijs, moet de industrie 14,3 megaton minder CO2 gaan uitstoten. Volgens doorrekeningen van het Planbureau voor de Leefomgeving wordt dat doel met de nieuwe heffingen gehaald.

Prijsprikkel

Milieuclubs, waaronder Greenpeace, zeggen echter in reactie op het Klimaatakkoord dat de verlaging geen garantie geeft dat hiermee de klimaatdoelen worden gehaald. Ook blijft het volgens deze groepen onduidelijk vanaf wanneer grote vervuilers de heffing daadwerkelijk gaan betalen.

Maar de maatregel is niet bedoeld om geld op te halen; het gaat erom dat de uitstoot wordt verminderd. “En dat gaat lukken op basis van de huidige maatregelen”, zegt econoom Dirk Schoenmaker van de Erasmus Universiteit. Hij was een van de zeventig economen die betrokken waren bij het Klimaatakkoord.

Dat heeft volgens hem te maken met de prikkel die uitgaat van een dergelijke heffing. Die is zo hoog dat je het per se wilt vermijden, want de prijs loopt anders aardig op, zegt hij. “Het zijn kosten voor bedrijven; het is een simpele rekensom en les 1 in de economie. Wordt het duurder dan gaat iemand het minder gebruiken.”

Het geld dat de vervuilende bedrijven straks kwijt zijn aan de emissietaks vloeit de staatskas in, maar wel naar een potje binnen de algemene middelen. Omdat het een belasting is met als doelstelling de klimaatdoelen te behalen, wordt het opgebrachte geld ook weer uitgekeerd aan dezelfde bedrijven in de vorm van subsidies voor schone technologie-ontwikkeling. Het idee is dat de CO2-taks op die manier aan twee kanten werkt: de uitstoot wordt belast en duurzamere technologie wordt beloond.

Zweden

Het idee voor een CO2-taks komt voor dit kabinet niet uit de lucht vallen. Bedrijven in andere landen betalen nu al belasting over hun uitstoot, zoals in Zweden. Daar werd de heffing in 1991 van kracht en de uitstoot is met zo’n kwart teruggebracht.

De prijs per ton uitstoot ligt daar ook flink hoger dan in andere landen: 112 euro. Ook in Noorwegen is er al een extra CO2-heffing. Daar betalen bedrijven 52 euro per ton uitstoot. Ook in het Verenigd Koninkrijk en IJsland zijn er extra heffingen (bron: De Nederlandsche Bank).

Bekijk ook;

Dijkhoff: We jagen niemand op kosten met Klimaatakkoord

AD 29.06.2019 Het Klimaatakkoord regelt tot 2030 hoe Nederland met een stevige verbouwing de klimaatdoelen gaat halen. ,,Geen stress’’, stelt VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff. En al helemaal niet over rekeningrijden.

Buiten is het tropisch, maar in het klimaatdebat lijkt de hitte er heel even af nu het kabinet een compromis heeft bereikt. Ook VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff stemde in. Opvallend, want in januari zei hij nog te kiezen voor de burger, niet voor het kabinet. De klimaatmaatregelen die zijn partijgenoot Ed Nijpels presenteerde als voorzitter van de klimaattafels gingen hem veel te ver.

Dijkhoff: ,,Het is niet per se mijn natuurlijke stijl om zoiets te doen, zonder te weten dat je het gaat binnenhalen. Want het is een risico. Mijn handtekening stond wel onder het regeerakkoord. Maar ik zag zo veel mensen meteen voor waar aannemen wat er werd geadviseerd – en ontevreden zijn met de inhoud ervan. Ik dacht: ik moet wel laten weten dat ik er ook nog ben als volksvertegenwoordiger.’’

VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff zegt dat het zou kunnen dat alle drie te onderzoeken varianten van rekeningrijden ‘niet deugen’. © Guus Schoonewille

VVD legt nu al bom onder rekeningrijden

AD 29.06.2019 De invoering van een vorm van rekeningrijden, een van de meest omstreden maatregelen uit het Klimaatakkoord, staat nu al op losse schroeven. VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff zegt dat het ‘niet zeker is’ dat zijn partij de invoering van rekeningrijden vanaf 2026 steunt.

Voor heel veel mensen die nu in de spits reizen, is dat vanwege hun werk noodzake­lijk, aldus Klaas Dijkhoff, VVD-fractievoorzitter.

In een interview met deze site, een dag na de presentatie van het Klimaatakkoord, somt Dijkhoff een aantal redenen op waarom rekeningrijden er mogelijk niet komt. Zo is het volgens hem aan de VVD-leden om te bepalen of rekeningrijden wordt opgenomen in het verkiezingsprogramma van de partij. Ook kan de maatregel bij een nieuwe kabinetsformatie van tafel worden geveegd.

In het gisteren gepresenteerde akkoord hebben de coalitiepartijen afgesproken om drie varianten van rekeningrijden te onderzoeken: een heffing voor elektrische auto’s, eentje voor het hele wagenpark en een spitsheffing. Dijkhoff zegt nu dat het zou kunnen dat alle drie varianten ‘niet deugen’, en dat rekeningrijden dus niet wordt ingevoerd. ,,Het is niet zeker dat het er komt. Het is niet besloten.’’

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Taboe

Coalitiepartijen D66 en ChristenUnie dwongen in het Klimaatakkoord af dat nog deze kabinetsperiode voorbereidingen worden getroffen voor rekeningrijden per 2026. Maar bij de VVD ligt al jaren een taboe op het betalen per gereden kilometer. Dat Dijkhoff dit nu toch overweegt, komt doordat de schatkist miljarden euro’s misloopt als steeds meer auto’s elektrisch worden en de accijns bij de pomp daardoor wegvalt.

De VVD-fractievoorzitter zegt om die reden een voorkeur te hebben voor de variant waarbij enkel eigenaren van een elektrische auto gaan rekeningrijden. ,,Ik wil in ieder geval niet dat de tankers gaan betalen voor de laders’’, zegt Dijkhoff. Ook is hij fel tegen een spitsheffing. ,,Voor heel veel mensen die nu in de spits reizen, is dat vanwege hun werk noodzakelijk.’’

Tot vorige maand stond op de VVD-website nog het standpunt: ‘Wij waren, zijn en blijven tegen de kilometerheffing’. Die passage is tijdens de onderhandelingen over het Klimaatakkoord geschrapt. Nu meldt de site dat de partij alleen tegen een spitsheffing is.

Minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat noemde het klimaatakkoord gisteren ‘haalbaar en betaalbaar’. Bekijk de video !

Lees ook: ‘Geen stress’ om Klimaatakkoord volgens Klaas Dijkhoff (Premium)

Klimaatakkoord maakt halvering CO2-uitstoot haalbaar en betaalbaar

RO 28.06.2019 Nederland stoot in 2030 de helft minder broeikasgassen uit ten opzichte van 1990. De maatregelen die Nederland neemt om de CO2-uitstoot te halveren, staan in het Klimaatakkoord dat minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat vandaag namens het kabinet aan de Tweede Kamer heeft gezonden.

Uitgangspunt van het Klimaatakkoord is dat de stap naar minder CO2-uitstoot voor iedereen haalbaar en betaalbaar is. Daarom ontziet het kabinet de huishoudportemonnee zoveel mogelijk en zorgt het kabinet voor een eerlijke verdeling van lasten tussen burgers en bedrijven. Daarnaast neemt Nederland de tijd: maatregelen worden stap voor stap genomen.

Meer dan 100 partijen hebben het afgelopen jaar gewerkt aan een pakket maatregelen waarmee Nederland zijn CO2-uitstoot halveert. Het kabinet neemt aanvullend een aantal maatregelen om zeker te stellen dat de opgave én de rekening eerlijk wordt verdeeld.

Eerlijk

Het kabinet verschuift de rekening van huishoudens naar bedrijven. De belasting op de energienota van huishoudens met een gemiddeld verbruik gaat volgend jaar met 100 euro omlaag. In de jaren daarna wordt de stijging van de energiebelasting beperkt.

De industrie draagt tot en met 2030 meer aan de zogeheten Opslag Duurzame Energie (ODE) bij dan zij aan subsidies krijgt voor het Klimaatakkoord. Verder zorgt het kabinet ervoor dat het stimuleren van elektrisch rijden niet ten koste gaat van mensen die zich nog geen elektrische auto kunnen veroorloven.

Het kabinet neemt ook maatregelen die de industrie schoner maakt en tegelijkertijd de banen in Nederland houdt. Daarvoor introduceert het kabinet een verstandige CO2-heffing voor de industrie. Dit stimuleert bedrijven om stappen te zetten in verduurzaming, waardoor de Nederlandse concurrentiepositie sterker wordt.

Haalbaar

Iedereen krijgt met het Klimaatakkoord te maken, maar lang niet allemaal van vandaag-op-morgen. Nederland maakt gebruik van de 31 jaar die er is voor de transitie richting 2050. Het kabinet zal mensen de komende jaren ontzorgen met een wijkgerichte aanpak en stimuleert mensen om op een natuurlijk moment te investeren in duurzamer rijden en isolatie van hun woning. Huizenbezitters die investeren in verduurzaming kunnen daarvoor een beroep doen op een Warmtefonds.

Met het pakket aan maatregelen dat het kabinet vandaag presenteert, komt Nederland de afspraken na die zijn gemaakt in de Klimaatovereenkomst van Parijs. Het kabinet vertrouwt erop dat het Klimaatakkoord Nederland voor iedereen economisch sterker en duurzamer maakt.

Documenten;

Kamerbrief voorstel voor een Klimaatakkoord

Kamerstuk: Kamerbrief | 28-06-2019

Klimaatakkoord

Rapport | 28-06-2019

Het Klimaatakkoord in (meer dan) 70 vragen

Publicatie | 28-06-2019

Zie ook;

Dit zijn de belangrijkste punten uit het Klimaatakkoord

NU 28.06.2019 Het pakket aan maatregelen dat gebundeld is in het Klimaatakkoord moet de broeikasgassen in 2030 met 49 procent terugdringen vergeleken met 1990. Het kabinet zet daarmee een stap richting de klimaatdoelen van Parijs die de opwarming van de aarde moeten tegengaan. Wat betekenen de maatregelen voor jou?

Dit zijn de belangrijkste punten;

Lagere energierekening, CO2-vrij wonen en warmtefonds

  • Het kabinet wil dat alle gebouwen in 2050 duurzaam zijn. Woningen en gebouwen worden in de komende dertig jaar CO2-vrij gemaakt. Dat betekent dat de CV-ketel op termijn zal verdwijnen. Nieuwe wijken die worden gebouwd moeten het zonder een aardgasnetwerk doen. In de bestaande wijken blijft het aardgasnetwerk liggen. Dat netwerk wil het kabinet gebruiken voor gas dat duurzaam is. In andere wijken wordt het aardgasnetwerk wel vervangen. De gemeenten krijgen hierin de regie.
  • Om je huis te verduurzamen komt er een warmtefonds waar jaarlijks 50 tot 80 miljoen euro in wordt gestopt. Met behulp van dat fonds kan geld, tegen een lage rente, geleend worden om je huis met bijvoorbeeld betere isolering te verduurzamen. Het fonds loopt tot 2030.
  • De belasting op gas gaat stapsgewijs omhoog, terwijl die op elektriciteit omlaag gaat. Dat moet ervoor zorgen dat mensen een prikkel krijgen om hun huizen beter te isoleren en van het gas af te gaan.
  • De energierekening gaat omlaag. Dit jaar stijgt de energienota nog met ruim 300 euro, maar in 2020 daalt die gemiddeld met 100 euro. Dat komt door de verschuiving van een deel van belasting voor de burger naar de industrie. De energiebelasting stijgt de jaren daarna wel verder.

‘Toekomst van de auto is elektrisch’

  • Het kabinet zet in op een overstap naar volledig schoon autorijden. Het doel is dat er in 2050 alleen nog CO2-vrije auto’s rijden.
  • Vanaf 2030 mogen nieuwe auto’s geen CO2 uitstoten. Er zullen daarna geen nieuwe auto’s verkocht worden die op fossiele brandstof rijden; alleen auto’s die op waterstof rijden of elektrisch zijn.
  • Voor de bestaande auto’s die nog wel op fossiele brandstof rijden, wil het kabinet inzetten op schonere biobrandstoffen als vervanger.
  • Omdat leaseauto’s vaak op de tweedehandsmarkt belanden, wil het kabinet de subsidiëring van dure elektrische leaseauto’s versoberen. De bedoeling is dat leaserijders meer gaan kiezen voor auto’s uit de middenklasse, zodat die op de tweedehandsmarkt belanden. Particulieren die een tweedehands elektrische auto willen aanschaffen, kunnen van het kabinet verschillende vergoedingen, zoals een batterijgarantie, verwachten. Ook wordt er geïnvesteerd in de aanleg van laadpalen.
  • De belasting op diesel gaat in 2021 en 2023 omhoog met 1 cent. Vanaf 2025 mogen alleen nog maar snorfietsen worden verkocht die emissieloos zijn. Voor bromfietsen is het streven dat nieuwe modellen vanaf 2030 geen CO2 uitstoten. De voorgenomen accijnsverhoging op benzine is van tafel.

Onderzoek naar drie varianten van rekeningrijden

  • Omdat de toekomst van de auto in Nederland volgens het akkoord elektrisch is, dreigt er minder belasting via de brandstofaccijns binnen te komen. Om te voorkomen dat alleen eigenaren van benzineauto’s voor de brandstofaccijnzen zorgen, wordt er gekeken naar varianten van rekeningrijden: een kilometerheffing voor alleen elektrische auto’s, een tijd- en plaatsgebonden heffing voor alle auto’s, of een spitsheffing.
  • Dit kabinet zal niet tot een keuze van de drie varianten komen. De onderzoeken naar rekeningrijden die zijn ingesteld moeten er bij de formatie na 2026 toe leiden dat er een besluit wordt genomen.

CO2-taks voor bedrijven

  • Er komt een CO2-heffing voor de industrie. Bedrijven moeten vanaf 2021 per teveel uitgestoten megaton CO2 30 euro betalen. Dat bedrag loopt daarna verder op naar 125 tot 150 euro per megaton in 2030. Dat is inclusief de Europese CO2-heffing (ETS) die de industrie nu al moet betalen. De opbrengsten worden teruggesluisd naar de verduurzaming van de industrie.
  • De subsidie voor de opslag van CO2 onder de grond (CCS) blijft bestaan, maar krijgt wel strengere regels en wordt beperkt.
  • De subsidiepot voor duurzame energie (ODE), wordt vanaf 2020 voor twee derde opgehoest door bedrijven en voor een derde door burgers. Die verhouding is nu nog gelijk. Door deze schuif gaat de energierekening voor huishoudens omlaag.
  • Ook de landbouw levert een bijdrage. Er komt geld voor boeren die willen stoppen of willen overstappen naar kleinschaliger landbouw. Het kabinet zegt dat daarmee de vervuilende veestapel kan inkrimpen.

Windenergie, zonne-energie en kernenergie

  • In 2030 moet 70 procent van de elektriciteit duurzaam worden opgewekt en in 2050 voor 100 procent. Dat kan met gebruik van waterstof, biomassa, groen gas (gas van biobrandstof) en fossiele brandstof waarbij CO2 wordt afgevangen en opgeslagen.
  • Kernenergie is ook een optie, want daar komt geen CO2-uitstoot bij kijken, maar dat is voor 2030 waarschijnlijk niet haalbaar omdat er geen aanbieders zijn.
  • In 2021 wordt er gekeken of er extra investeringen nodig zijn in windenergie op land en op zee om de klimaatdoelen te halen. Volgend jaar wordt er meer duidelijkheid verwacht rond de opwekking van zonne-energie.

Lees meer over: Klimaatakkoord  Klimaat  Politiek

Klimaatakkoord leidt tot flinke ingrepen in het landschap

NOS 28.06.2019 Het nieuwe Klimaatakkoord zal leiden tot verdergaande ingrepen in het landschap. Er zullen nog meer zonnepanelen en windmolens moeten komen, en geothermie, restwarmte en biomassa. Om te bepalen hoe en waar dit gaat gebeuren, is Nederland verdeeld in 30 energieregio’s.

Zo’n regionaal samenwerkingsverband wordt een RES (een Regionale Energie Strategie) genoemd. Provincies, gemeenten en waterschappen werken erin samen met netbeheerders, energiebedrijven en bijvoorbeeld woningcorporaties. De bedoeling is dat door deze nieuwe regionale organisaties meer draagvlak ontstaat voor alle maatregelen en dat de plannen goed op elkaar afgestemd raken.

Sommige regio’s zijn hier al volop mee bezig, andere moeten nog uit de startblokken komen. De RES-regio’s moeten over een jaar een voorlopig plan presenteren, waarna wordt gekeken of alle maatregelen bij elkaar opgeteld voldoende opleveren: 35 TWh (Terawattuur). Daarna krijgen de regio’s de tijd om de plannen verder uit te werken.

Voorloper

Eén van de gebieden die al behoorlijk ver zijn, is de regio Den Haag-Rotterdam. Hoewel dichtbevolkt, blijkt er toch meer mogelijk dan werd verwacht, vertelt wethouder Stephan Brandligt van Delft.

“We hebben als gemeente gemerkt dat er heel veel gebeurt op energiegebied. Bewoners gaan ook steeds meer doen. En alles wat je als gemeente doet, heeft ook meteen effect op je buren. Daarnaast wil je weten welke bronnen er zijn voor warmte en of je daar ook daadwerkelijk gebruik van kunt maken. Om dat allemaal af te stemmen, is zo’n regionale strategie nodig”, zegt Brandligt.

Zijn gebied heeft een overschot aan warmte, maar een tekort aan elektriciteit. “Deze regio is heel gunstig voor warmte, het zit veel in de grond en kan gebruikt worden voor geothermie. Ook hebben we in de Rotterdamse haven veel restwarmte over. Maar tegelijk is het een regio met veel inwoners die veel elektriciteit gebruiken. Daar hebben we dus een tekort aan.” De regio wil dit oplossen door de beschikbare warmte zoveel mogelijk te benutten en te bedenken op welke extra plekken duurzame elektriciteit kan worden opgewekt.

Binnen dertig jaar zijn er alleen nog elektrische auto’s te koop, gaan we van het gas af en zijn de kolencentrales dicht. Dit gaan we merken van het Klimaatakkoord:

Video afspelen

Wat gaan we merken van het Klimaatakkoord?

Bij dit laatste is er al een volgorde afgesproken: eerst zon, dan wind. Brandligt: “We hebben ontwerpprincipes afgesproken. Dat we zonnepanelen eerst op daken gaan leggen, dan op grote parkeerterreinen en dan bijvoorbeeld langs industrieterreinen. En niet in natuurgebieden.”

Burgers die geen zonnepanelen op hun dak kunnen of willen leggen, worden in staat gesteld om daken van bijvoorbeeld overheidsgebouwen te gebruiken. Als het gaat om extra windmolens, is het de bedoeling dat die langs andere infrastructuur worden geplaatst, zoals snelwegen. “We bedenken: waar doe je iets wel, waar doe je iets niet.”

Bij het maken van de plannen is er soms sprake van conflicterende belangen, erkent Brandligt. “Wij zijn al anderhalf geleden met dit proces begonnen. En dat is verrassend goed gegaan, omdat ieders belang op tafel ligt, er naar ieders belang wordt geluisterd en er een goeie afweging is tussen de belangen die spelen.”

Het is de bedoeling dat er niet alleen op regionaal niveau wordt samengewerkt, de verschillende regio’s moeten ook onderling hun activiteiten op elkaar afstemmen. Mogelijk kunnen ze dan ook stroom of warmte uitwisselen.

Warmte uit de aarde

Naast restwarmte van de industrie zet Zuid-Holland dus ook in op geothermie. Zo komt er in Naaldwijk warm water uit een reservoir op drie kilometer diepte. Dat water is 90 graden. “Die temperatuur brengen we naar tuinders en die gebruiken dat in hun kassen, totdat het is afgekoeld naar 30 graden en dan brengen we het weer terug in de ondergrond”, vertelt Han van Gorp van Trias Westland.

In de toekomst zal geothermie op steeds meer plekken beschikbaar komen voor burgers, denkt Van Gorp. “Ik denk dat het een mooie aanvulling is op het palet van duurzame energie dat we al hebben, met vooral zonne- en windenergie.”

“Warm water zit overal in de diepe ondergrond. Wat je nodig hebt, is een wat groter reservoir met water. Dat zit niet overal, maar er zijn studies gaande om te bepalen waar die reservoirs zitten. Als we daar een beter beeld van hebben, kunnen we veel meer met geothermie doen.” Wel kleven er risico’s aan, zegt Van Gorp. “Veel mensen zijn bang voor aardbevingen. Dat risico is vrij klein, maar niet helemaal uit te sluiten.”

Bekijk ook;

Woede bij Urgenda: ‘Bijl aan de wortel van de rechtsstaat’

Elsevier 28.06.2019 Actiegroep Urgenda is woedend dat het kabinet mogelijk niet zal voldoen aan het vonnis in de door Urgenda gewonnen klimaatrechtszaak. ‘Als dit waar is, is dit de bijl aan de wortel van de rechtsstaat,’ zegt directeur Marjan Minnesma (52) in een reactie.

Vandaag meldde het Algemeen Dagblad, na inzage in de klimaatplannen, dat het kabinet maar deels zal voldoen aan het vonnis. Hiervoor zou boven op het bestaand klimaatbeleid de uitstoot van broeikasgassen in 2020 met nog eens 9 miljoen ton moeten worden teruggebracht. Volgens het AD neemt het kabinet slechts maatregelen voor een reductie van 4 miljoen ton.

Urgenda-vonnis staat los van Klimaatakkoord

Het vonnis staat  los van het Klimaatakkoord dat ook later vanmiddag wordt gepresenteerd, al gaat het om gelijksoortig beleid. Het ministerie bevestigt dat tegelijkertijd een brief verschijnt over de omgang met het Urgenda-vonnis.

Urgenda klaagde de Nederlandse Staat in 2012 aan omdat die te weinig zou doen tegen klimaatverandering. Tot verbazing van experts en het publiek kreeg Urgenda in 2015 gelijk. De rechter oordeelde dat Nederland de uitstoot van broeikasgassen in 2020 moet terugbrengen met een kwart ten opzichte van 1990. Het vonnis leidde tot wereldwijde aandacht en navolging.

Actiegroep Urgenda maakt ­wereldwijd school met zijn proces tegen de Nederlandse staat. Activisme via de rechter – geïnspireerd door de antirookbeweging – is in opmars én succesvol.

Om te komen tot de extra vermindering van 4 miljoen ton broeikasgassen in 2020 neemt het kabinet diverse – veelal kleine – maatregelen. Zo moeten automobilisten beter op hun bandenspanning letten en in woningen moet gas worden uitgespaard door weerkaatsend folie te plakken achter radiatoren. Van ingrijpender maatregelen, zoals een verlaging van de maximumsnelheid is geen sprake.

‘Radiatorfolie, sorry hoor’

Met de genomen maatregelen is op zich niets mis, zegt Minnesma. Ze vindt ze alleen niet ambitieus genoeg, en niet passend bij de urgentie van klimaatverandering. ‘Radiatorfolie, sorry hoor, maar dat is maar 0,4 miljoen ton.’ Ze ziet een patroon waarbij de overheid klimaatdoelen stelt om deze niet te halen en door te schuiven. Zo stelde Jacqueline Cramer (PvdA) ooit het allang verlaten doel om de uitstoot van broeikasgassen in 2020 met 30 procent te verminderen.

Op 24 juni presenteerde Urgenda zelf een 40-puntenplan met maatregelen om aan het doel te voldoen. Daarin stonden onder meer een afname van het aantal koeien en varkens, het verlagen van de maximumsnelheid en het beperken van het gebruik van lachgas als partydrug. ‘Het kan gewoon,’ zegt Minnesma, ‘het is pure onwil van het kabinet.’

Funest voor het draagvlak?

Toen Urgenda begon met het proces tegen de Staat, stond klimaat nauwelijks op de politiek agenda. Inmiddels is er een Klimaatwet (gericht op 2050), bijna een Klimaatakkoord (gericht op 2030) en domineert – en polariseert – het thema maatschappelijke discussies. De kortetermijndoelen van het Urgenda-vonnis lijken druk te zetten op het moeilijke proces om met klimaatbeleid voor de langere termijn te komen en het draagvlak hiervoor.

Klimaatverandering en klimaatbeleid beheersen het ­debat in de politiek en de huiskamer. Het thema is veelkoppig en de discussie zit vol verdraaiingen. Wat zijn de feiten en de cijfers? Hier het antwoord op 111 vragen.

Minnesma is het niet eens met die redenering. ‘Er staan in ons plan veel maatregelen die geen draagvlak nodig hebben omdat Nederlandse burgers de pijn niet voelen.’ Zo is er al een wet dat bedrijven energiebesparende maatregelen die zich binnen vijf jaar terugverdienen moeten nemen, maar wordt deze volgens Minnesma niet strikt gehandhaafd.

Als de overheid zich echt niet aan het vonnis gaathouden, dan stuit dat Minnesma ook om principiële redenen tegen de borst. ‘Ik ben een jurist. En ik vind dat je je aan rechterlijke uitspraken houdt.’ Dat beschermt burgers tegen de overheid wanneer deze niet het beste met hen voorheeft. ‘Anders gaat de rechtsstaat op de helling.’

Vonnis verder uit zicht

De discussie over de uitvoering van het Urgenda-vonnis loopt al jaren. Na de eerste uitspraak ging toenmalig minister van Economische Zaken Henk Kamp (VVD) in hoger beroep. In oktober 2018 kreeg Urgenda wederom gelijk. Daarop ging de Staat in cassatie, een procedure die nog loopt. Voor de overheid is het een principezaak. De rechterlijke macht zou te veel op de stoel van de wetgever zijn gaan zitten – een schending van de scheiding der machten.

Ondanks de voortdurende juridische strijd beloofde zowel Kamp als zijn opvolger op Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes (VVD) zich aan het vonnis te houden. Lange tijd leek dat ook haalbaar. Ramingen van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) wezen erop dat Nederland op koers lag voor een afname van de uitstoot van 23 procent in 2020. Er werd weinig urgentie gezien voor aanvullende maatregelen.

Uitstel van plannen

Door het aantrekken van de economie steeg de uitstoot van broeikasgassen en raakte het doel verder uit zicht. Begin 2019 concludeerde het PBL dat Nederland waarschijnlijk zou uitkomen op 21 procent minder broeikasgassen. Ook het EU-doel voor hernieuwbare energie leek onhaalbaar geworden.

Niet klagen, maar laten zien hoe het anders kan. Al bijna acht jaar zet Marjan Minnesma met Urgenda duurzame projecten op. Wie is ze en wat drijft haar?

Toch hield Wiebes vol dat ‘het doel was het doel te halen’. In april zou hij komen met plannen om toch te voldoen aan het vonnis, maar die werden uitgesteld. Wel werd in maart besloten de kolengestookte Hemwegcentrale in Amsterdam vervroegd te sluiten. Bij publieke optredens meldde Wiebes dat op het ministerie werd gestudeerd op lijsten met mogelijke maatregelen.

Gerelateerde artikelen;

Klimaatakkoord: Niets moet, maar dat kost je wel geld

AD 28.06.2019 Hoewel het kabinet zich op de borst slaat met het vandaag gepresenteerde Klimaatakkoord, is het nog maar de vraag hoe alle maatregelen zullen uitpakken voor de portemonnee van Nederlanders. Veel is nog onduidelijk.

Eerlijk en haalbaar. Dat zijn woorden die VVD-minister Eric Wiebes van Klimaat meerdere keren uitspreekt bij de presentatie van het Klimaatakkoord. ,,We gaan iedereen verleiden om mee te doen. Dat betekent niet dat er geen dingen gaan veranderen. Maar we hebben voor die veranderingen dertig jaar de tijd, een generatie.’’

Toch is het doel van het Klimaatakkoord om al over elf jaar, in 2030, bijna de helft minder CO2 uit te stoten dan in 1990. Daarvoor komt het kabinet met een waslijst aan maatregelen, zoals een verhoging van de prijs van gas en een verlaging van die van elektriciteit. Ook komen er subsidies en leningen voor warmtepompen en het isoleren van huizen.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Vraagteken

We gaan iedereen verleiden om mee te doen, aldus Eric Wiebes, minister.

Maar hoe alles eruit precies komt te zien, moet de komende tijd nog worden uitgewerkt. Nu kiest het kabinet vooral voor sussende woorden. Zo zegt minister Kajsa Ollongren (Wonen) dat het iedereen vrij staat om zelf te beslissen hoeveel ze aan hun woning willen doen. ,,Mensen die wat kleine veranderingen willen doorvoeren, kunnen daar op korte termijn advies over inwinnen. Zo kan het zijn dat u uw cv-ketel veel beter kunt inregelen.’’

Over de grote slag die huiseigenaren dienen te slaan – door hun woning te isoleren of door van het gas af te gaan – is Ollongren voorzichtiger. ,,Is uw dak niet goed geïsoleerd? Dan kunt u daar wellicht subsidie voor krijgen.’’ Maar hoeveel subsidie en onder welke voorwaarden, blijft nog een vraagteken.

Duidelijk is wel dat er een nationaal warmtefonds komt waaruit mensen tot zo’n 25.000 euro kunnen lenen om hun huis te verduurzamen. Wie géén zin heeft om zo’n geldbedrag te lenen of deze investering uit eigen zak te betalen, gaat door de stijgende gasbelasting over een aantal jaar fiks meer kwijt zijn aan energielasten.

Het lijkt hoe dan ook slim om tot eind 2021 te wachten met een grote verbouwing. Dan moeten alle gemeenten namelijk een plan hebben gemaakt voor de energievoorziening in wijken. Vooral in grote steden zullen warmtenetten worden aangelegd. Bij huizen die daarop worden aangesloten, kan de cv-ketel de deur uit. ,,Op dit moment hoeft u niks’’, zegt Ollongren.

Aanschafsubsidie

Het kabinet wil wel graag dat Nederlanders overstappen op elektrische auto’s. Dat mag ook een tweedehandsje zijn, daarvoor komen gunstige subsidieregelingen. In de oorspronkelijke klimaatplannen zou een aanschafsubsidie van 6000 euro gelden voor nieuwe stekkerauto’s, maar die subsidie is van de baan.

De nieuwe aanschafsubsidie ‘wordt nader bepaald’, zo staat nu in het Klimaatakkoord. Kortom: mensen die in de komende jaren een stekkerauto willen kopen, weten nu niet precies of dat uit kan. Dat het bedrag een stuk lager komt te liggen dan 6000 euro, lijkt al wel vast te staan.

Ook hierover zegt het kabinet dat Nederlanders niet worden verplicht om hun benzine- of dieselauto weg te doen. Nee, het hoeft niet, maar het kost sommige automobilisten wel extra geld. Want de accijns op diesel wordt in de komende drie jaar stapje voor stapje verhoogd.

Oppositie: ‘Baggerakkoord’ niet groen en eerlijk

AD 28.06.2019 Oppositiepartijen zijn niet tevreden met het Klimaatakkoord. Dat is nog niet groen en eerlijk, vindt de PvdA, op wier steun het kabinet juist hoopt. De Partij voor de Dieren trekt feller van leer en spreekt van ‘gebakken lucht’, ‘compromisme’ en ‘pappen en nathouden’. De PVV spreekt zelfs van een ‘baggerakkoord’.

Het Klimaatakkoord dat nu op tafel ligt is al geboren met ‘een tangverlossing’, twittert PvdA-Kamerlid William Moorlag. Het kabinet verschoof bijvoorbeeld wat lasten van de maatregelen van burgers naar bedrijven. Maar de PvdA maakt zich toch nog zorgen over ‘de betaalbaarheid voor gewone mensen’.

Marianne Thieme van de Partij voor de Dieren vindt vooral de maatregelen voor de landbouw onvoldoende. Ook de stook van biomassa om energie op te wekken hekelt ze. ,,Het klimaatbeleid van de afgelopen tien jaar kenmerkt zich als tien jaar uitstelgedrag.

Compromisme leidt al een decennium tot het vooruitschuiven van dringende en noodzakelijke maatregelen, waarbij het kabinet als belangrijkste argument hanteert: ‘het moet wel een beetje leuk en betaalbaar blijven’. Daarmee worden onacceptabele risico’s genomen die leiden tot ernstige gevolgen die niet leuk en niet betaalbaar zullen zijn.’’

PVV-leider Geert Wilders spreekt van een ‘baggerakkoord’. ,,Dit akkoord zal de mensen en bedrijven in Nederland bakken met geld kosten. Het is puur bedrog dat de precieze kosten niet eens zijn doorgerekend!’’ Wat Wilders betreft berust het akkoord op ‘ideologische en groene gekte’.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Als de energiere­ke­ning 100 euro lager wordt, betekent dat nog altijd een stijging van ruim 230 euro ten opzichte van vorig jaar, aldus Lilian Marijnissen, SP.

Met het klimaatakkoord worden ‘goede stappen gezet’, vindt de SP. Partijleider Lilian Marijnissen: ,,Dat de klimaatdoelen gehaald lijken te worden is mooi, maar de vraag is natuurlijk op welke manier en wie hiervoor gaat betalen.

Minder onrechtvaardig is nog niet rechtvaardig. Klimaatrechtvaardigheid is nodig en daar zorgt dit akkoord niet voor. Daarvoor zullen we het systeem moeten aanpakken en socialer maken. Nog steeds krijgt de grote vervuilende industrie bijvoorbeeld subsidie, terwijl veel mensen en het MKB extra moeten gaan betalen.’’

Marijnissen is blij met de verlaging van de energierekening: ,,Dat de energierekening 100 euro omlaag gaat is een goede eerste stap, maar we zijn er zeker nog niet. De energierekening is namelijk afgelopen jaar gemiddeld meer dan 330 euro gestegen. Als de energierekening 100 euro lager wordt, betekent dat nog altijd een stijging van ruim 230 euro ten opzichte van vorig jaar. Voor veel mensen is dit een groot probleem.’’

De SP hekelt ook de manier waarop de kosten verdeeld zullen worden. ,,Nog steeds zal dit akkoord juist mensen met laag en gemiddeld inkomen harder treffen. Wij zullen daarom komende periode met voorstellen en acties komen om ervoor te zorgen dat klimaatbeleid rechtvaardig wordt.’’

Te eenzijdig

SGP-Kamerlid Chris Stoffer vindt dat de plannen te eenzijdig gericht zijn op zon- en windenergie. ,,Er is meer nodig voor een betrouwbare energievoorziening in de toekomst. Opties als getijdenenergie, thorium en aquathermie zijn nauwelijks meegenomen. Dat is een gemiste kans!’’

Stoffer vindt het ‘jammer’ dat de vliegbelasting een ‘schijntje blijft’ in vergelijking met de autobelastingen. De opbrengst van een vliegtaks zou volgens hem juist besteed kunnen worden om te investeren in energiebesparing voor burgers.

,,Het kabinet juicht over het behalen van 49 procent CO2 reductie in 2030 en doet alsof ze dat wel even regelt voor de burger’’, gaat Stoffer verder. ,,Dat klinkt en dat is te mooi om waar te zijn. Die opgave is enorm, laten we dat niet vergeten.’’

Milieuorganisaties: klimaatakkoord schiet op cruciale punten tekort

NOS 28.06.2019 Het klimaatakkoord dat het kabinet vanmiddag presenteert is onvoldoende om tot een eerlijk en effectief klimaatbeleid te komen. Dat zeggen milieuorganisaties Greenpeace en Milieudefensie en vakbond FNV, een paar uur voordat de tekst van het klimaatakkoord wordt gepubliceerd.

De NOS doet live verslag van de presentatie van het Klimaatakkoord, vanaf 15.00 uur op NPO 1, NPO Radio 1, NOS.nl en de NOS-Facebookpagina.

“Er zijn een paar cruciale verbeteringen nodig om te zorgen dat we de juiste doorbraken realiseren voor Nederland en de wereld”, zei Greenpeace-directeur Joris Thijssen op een persconferentie.

De afgelopen anderhalf jaar is uitvoerig onderhandeld over het Nederlandse akkoord, dat is bedoeld om de uitstoot van broeikasgassen tegen te gaan en te voldoen aan de klimaatafspraken van Parijs. Maar de plannen gaan volgens de drie organisaties niet ver genoeg. De Eerste en Tweede Kamer kunnen met een paar wijzigingen het huidige akkoord nog verbeteren, zeggen zij.

‘Nederland moet voorbeeld zijn’

Milieudefensie en Greenpeace vinden sommige plannen te vaag en vragen om “harde afspraken en garanties”. “Dan kan Nederland toekomstbestendig gemaakt worden en verdienen investeringen in klimaatbeleid zichzelf terug.” Ze denken dat Nederland dan een voorbeeldfunctie kan vervullen in de strijd tegen klimaatverandering.

Ze zijn kritisch op het kabinetsvoorstel voor een CO2-heffing en de plannen voor de ondergrondse opslag van CO2. Die noemen Milieudefensie en Greenpeace een “schijnoplossing”. Wel zijn ze positief over onder meer de afspraken voor duurzame elektriciteitsopwekking en “goede, nieuwe, groene banen”.

Vakbond FNV vindt nog steeds dat de kosten van de energietransitie te veel bij burgers worden neergelegd. De bond vreest dat vooral kwetsbare groepen in de samenleving de dupe worden van de plannen. “Er zijn veel huishoudens die nu al hun energierekening nauwelijks kunnen betalen”, zegt Kitty Jong van de FNV. De vakbond wil het akkoord op 16 september voorleggen aan het ledenparlement. De FNV deed dat onlangs ook met het pensioenakkoord.

De vakbond is wel tevreden met de oprichting van een Kolenfonds, waar inmiddels 22 miljoen voor is gereserveerd. Met dat geld kunnen mensen uit de kolensector worden gecompenseerd en omgeschoold als ze hun werk kwijtraken.

Bekijk ook;

Klimaatclubs ontevreden: ‘lapmiddelen en ongelijke verdeling lusten en lasten’

AD 28.06.2019 Greenpeace en Milieudefensie vinden de klimaatplannen waarmee het kabinet later vrijdag komt “een goede start” maar nog wel onvoldoende. De milieuclubs stellen dat er meer maatregelen nodig zijn om de uitstoot van het schadelijke CO2 terug te dringen.

Ze zeggen al op de hoogte te zijn van het zogenoemde Klimaatakkoord. Voor de hoognodige doorbraak om de klimaatcrisis aan te pakken, moet er meer gebeuren, aldus de milieuorganisaties.

Het ziet er wel naar uit dat door de maatregelen de vermindering van de CO2-uitstoot met bijna de helft in 2030 ten opzichte van die in 1990, gehaald gaat worden. Maar daar zijn wel harde afspraken en garanties voor nodig.

De twee organisaties zien nog steeds ‘lapmiddelen’ die de overgang naar duurzamere energie in de weg staan. Ook is er een ongelijke verdeling van de lusten en lasten ten gunste van de grote industrie.

De milieuclubs hekelen de ‘lapmiddelen’ van het kabinet © ANP

Zwakke punten

Er ligt geen klimaatakkoord dat genoeg is om de klimaatcrisis te bestrijden en Nederland toekomstbestendig te maken, aldus Greenpeace-directeur Joris Thijssen. ,,De goede stappen die gezet worden, zijn niet voldoende om de zwakke punten van het akkoord te compenseren.”

De organisaties hebben bijvoorbeeld kritiek op de voorgestelde CO2-heffing voor de industrie. ,,De verwaterde variant’’ in het Klimaatakkoord geeft geen garantie dat de klimaatdoelen worden gehaald. Het blijft onduidelijk vanaf wanneer grote vervuilers de heffing daadwerkelijk betalen, aldus Milieudefensie en Greenpeace.

Zij vinden ook dat het kabinet onvoldoende stappen zet voor een duurzamere landbouw met een kleinere veestapel.

Industrie niet te spreken over klimaatplannen

De klimaatplannen van het kabinet zetten investeringen in de industrie onder druk.

AD 28.06.2019 Dat zegt de branchevereniging van de chemische industrie in Nederland, de VNCI. De heffing die het kabinet voorstelt, zet industriële bedrijven op achterstand ten opzichte van het buitenland, vindt de brancheclub.

,,Hierdoor wordt waarschijnlijk eerder het tegendeel bereikt van wat we met zijn allen willen, namelijk een groene koploper worden. Het pakket doet daarmee onvoldoende recht aan de belangrijke bijdrage die grote en kleine industriële bedrijven leveren aan de economie, werkgelegenheid, onderwijs en onderzoek.”

Volgens de belangenclub worden bedrijven te weinig verleid om te vergroenen en is vooral de CO2-heffing overgebleven. Dat komt dan nog bovenop de ETS-prijs en een ‘flink hogere bijdrage’ aan de ODE.

Te veel stok en te weinig wortel, luidt het oordeel. ,,Dit kan en mag de bedrijven niet dwingen tot onrendabele investeringen.”

Het ‘prijst Nederlandse bedrijven uit de internationale markt’, ‘belemmert investeringen in duurzame innovaties’ en ‘bedreigt’ de werkgelegenheid in de industrie, zegt de brancheclub in een eerste reactie.

Gemengde reacties

Andere Branche- en maatschappelijke organisaties reageren met gemengde gevoelens op het nieuwe Klimaatakkoord. Zo vindt de autobranche het ‘onacceptabel’ dat de bijtelling op elektrische auto’s opnieuw wordt herzien, terwijl de installatiebranche juist optimistisch spreekt van een ‘ambitieuze aanpak’.

Autobranche

De autobranche constateert dat het kabinet kiest voor ‘een meer realistische en betaalbare aanpak van de klimaatproblemen’, tenminste als het gaat om mobiliteit. Denk aan minder (over)subsidiëring van volledig elektrische auto’s en de invoering van rekeningrijden.

Wel vindt RAI Vereniging het ‘onacceptabel’ dat de huidige afspraken over de bijtelling op elektrische auto’s worden opengebroken en al in 2020 in plaats van 2021 worden verhoogd. Verder pleit de vereniging er voor om vanaf 2020 al te starten met een geleidelijke afbouw van de aanschafbelasting (BPM) om de overgang naar een kilometerheffing mogelijk te maken. Het kabinet wil daar pas aan vanaf ongeveer 2025.

Installatiebranche

Techniek Nederland, de ondernemersorganisatie voor de installatiebranche, is optimistisch over de ‘ambitieuze aanpak’. ,,Verduurzaming wordt haalbaar en betaalbaar voor iedereen in Nederland. De partijen aan de klimaattafels én het kabinet verdienen daar een compliment voor’’, aldus voorzitter Doekle Terpstra. ,,Er ligt nu een stevig fundament voor het behalen van 49% CO2-reductie in 2030. En in 2050 kunnen we een gebouwde omgeving hebben die volledig CO2-neutraal is.’’

LTO

Land- en tuinbouworganisatie LTO zet niet zomaar zin handtekening onder het klimaatakkoord. Volgens LTO-voorzitter Marc Calon zijn er door het kabinet de laatste tijd eenzijdig dingen gewijzigd, waardoor eerst een doorrekening en overleg met leden nodig is, zei Calon tegen BNR Nieuwsradio.

Volgens Calon staat de land- en tuinbouw voor een enorme investeringsopgave van 11 miljard euro in de komende tien jaar om aan de klimaatdoelen te voldoen. Daarvan is volgens hem 6,5 miljard euro ‘onrendabel’ ondanks een subsidie tot circa 3 miljard euro.

Landbouwminister Carola Schouten verdient volgens hem alle lof dat zij 1 miljard euro meer los wist te krijgen bij Financiën. ,,Maar er is nog steeds sprake van een tekort van 3,5 miljard euro. Boeren tekenen geen ongedekte cheques. We gaan pas tekenen als we zeker weten dat we kunnen leveren’’, aldus Calon.

Woonbond

Aedes en de Woonbond zijn voorzichtig optimistisch over het nieuwe ‘kader om te verduurzamen’, maar waarschuwen wel dat de loonlasten van de huurders van huizen van woningcorporaties mogen niet stijgen als gevolg van afspraken uit het Klimaatakkoord.

,,Wij betalen de verduurzaming van corporatiewoningen niet uit de portemonnee van onze huurders’’, zegt Aedes-voorzitter Marnix Norder. ,,Juist in die huizen wonen huishoudens met lagere inkomens.’’

,,Dat doel mag natuurlijk niet te niet gedaan worden door effecten van het Klimaatakkoord’’, aldus Woonbond-directeur Paulus Jansen. ,,Maar wij maken ons zorgen over de effecten van de toekomstige verhoging van de gasprijs in combinatie met de belastingverhoging van begin 2019. Het is maar de vraag hoe dat uitwerkt bijvoorbeeld bij huurders, die nog afhankelijk zijn van aardgas.’’

Aedes en Woonbond vinden dat het kabinet huurders moet compenseren, als blijkt dat hun energierekening inderdaad hoger uit gaat vallen.

Natuurmonumenten

Er zijn ook enthousiaste reacties. Natuurmonumenten maakt een ‘diepe buiging’ voor Minister Carola Schouten (Landbouw). Het is er vooral over te spreken dat er plannen zijn voor de veenweidegebieden. Door boeren te stimuleren over te stappen naar natte teelten met hogere grondwaterstanden, verdampt er minder veen.

Directeur Marc van den Tweel: ,,Minder uitdroging van kwetsbare natuurgebieden, minder instroom van ammoniak en betere kansen voor het herstel van weidevogels.”

Toch is er ook kritiek: beschermde natuurgebieden hadden volgens Natuurmonumenten een aparte status moeten krijgen bij de bouw van windmolens en zonneparken. Die gebieden zijn nu vogelvrij verklaard, vindt de organisatie wel.

Kabinet: klimaatdoelen haalbaar, we nemen rustig de tijd

NOS 28.06.2019 Het kabinet gaat ervan uit dat Nederland de klimaatdoelen gaat halen met de maatregelen uit het definitieve Klimaatakkoord, dat vandaag is gepresenteerd. Dat betekent dat Nederland in 2030 bijna 50 procent minder broeikasgassen uitstoot dan in 1990. In 2050 moet de uitstoot met 98 procent zijn gedaald.

Vicepremier De Jonge is trots op het akkoord, waar meer dan honderd partijen lang aan hebben gewerkt. “Het is haalbaar en betaalbaar.”

De belangrijkste maatregelen;

  • De belasting op gas gaat met 10 cent per kubieke meter omhoog. Die verhoging wordt geleidelijk ingevoerd
  • De heffing op elektriciteit wordt lager. Dit moet mensen stimuleren om bijvoorbeeld hun gasfornuis in te ruilen
  • Huishoudens gaan ook minder energiebelasting betalen. Bedrijven gaan juist meer bijdragen aan de subsidiëring van duurzame energie
  • In 2021 moeten alle gemeenten bekendmaken wanneer welke wijk in Nederland van het gas af gaat
  • De Nederlandse industrie krijgt vanaf 2021 te maken met een CO2-belasting: eerst betalen bedrijven 30 euro over elke ton CO2 die te veel wordt uitgestoten. Dat bedrag kan oplopen tot 150 euro per ton in 2030
  • Het doel blijft dat in 2030 alle nieuw verkochte auto’s elektrisch zijn. Om de aanschaf te stimuleren hoeft er tot 2024 geen aanschafbelasting te worden betaald voor een elektrische auto, daarna gaat een vast bedrag van 360 euro per auto gelden
  • Het kabinet wil dat er vanaf 2026 een vorm van rekeningrijden komt
  • Land- en tuinbouw kunnen rekenen op een extra investering van bijna 1 miljard euro voor verduurzaming en het terugdringen van de veestapel
  • Voor 2030 moeten alle kolencentrales in Nederland dicht zijn. Er zijn er nu nog vijf. Vast staat al dat de Hemwegcentrale in Amsterdam op 1 januari wordt gesloten

Bij de presentatie waren vier bewindspersonen aanwezig: minister Wiebes van Economische Zaken, minister Ollongren van Binnenlandse Zaken. minister Schouten van Landbouw, Natuurbeheer en Voedselkwaliteit en staatssecretaris Van Veldhoven van Infrastructuur en Waterstaat. Hun departementen zijn verantwoordelijk voor de maatregelen.

Mensen verleiden

Minister Wiebes benadrukt dat mensen niet van vandaag op morgen aanpassingen hoeven door te voeren. “We hebben dertig jaar de tijd”, zegt hij. Hij wil in die tijd iedereen verleiden om mee te doen.

In december werd al een conceptakkoord naar buiten gebracht. Een doorrekening wees uit dat de doelstelling daarmee waarschijnlijk niet zou worden gehaald. Bovendien vonden veel partijen dat de lasten voor de milieumaatregelen te veel op het bordje van gewone burgers terechtkwamen. De afgelopen maanden is daarom gewerkt aan een aanscherping van de plannen.

Urgenda-uitspraak

Het kabinet zegt dat de rekening van de maatregelen van de huishoudens meer is verschoven naar bedrijven. Die gaan een CO2-heffing betalen en meer bijdragen aan de subsidiëring van duurzame energie. Burgers gaan minder energiebelasting betalen en elektriciteit wordt goedkoper. Verder wil het kabinet elektrisch rijden verder stimuleren. Er komt een onderzoek naar rekeningrijden, maar daarover neemt dit kabinet nog geen besluit. “We leggen de bal op de stip”, zegt De Jonge.

Volgens de uitspraak in de Urgenda-rechtszaak moet Nederland eind volgend jaar al een kwart minder uitstoten dan in 1990. Dat is een reductie van 9 megaton CO2. In het akkoord komen de partijen niet verder dan 4 megaton, maar dat betekent volgens Wiebes niet dat het daarbij blijft. “De inzet blijft om die uitspraak na te komen.”

Zelf alle plannen in het klimaatakkoord teruglezen? Dat kan hier. En dit is de Kamerbrief waarin minister Wiebes uiteenzet hoe het kabinet wil voldoen aan de Urgenda-uitspraak.

Kabinet vindt Klimaatakkoord ‘haalbaar en eerlijk’

AD 28.06.2019 Het Klimaatakkoord is volgens het kabinet ‘eerlijk en haalbaar’. De regering neemt wel de tijd voor de plannen die vanmiddag zijn gepresenteerd. ,,Maatregelen worden stap voor stap genomen.’’ De belangrijkste plannen die moeten leiden tot een halvering van de CO2-uitstoot in 2030 waren de afgelopen week al uitgelekt.

Huishoudens worden volgens het kabinet ‘zo veel mogelijk’ gespaard onder meer door verlaging van de belasting op de energierekening. ,,Huishoudens hoeven geen grote offers te brengen’’, zei minister Eric Wiebes (Klimaat). ,,Dat hebben we met stevige hand bedwongen.’’ Het bedrijfsleven gaat wat meer betalen, onder meer door een ‘verstandige CO2-heffing’. Land- en tuinbouw moeten vergroenen en elektrisch rijden wordt gestimuleerd. Bekijk hier een overzicht van de belangrijkste maatregelen.

Volgens het kabinet zijn de plannen voor de samenleving betaalbaar. De extra kosten van het akkoord liggen lager dan eerder door het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) was ingeschat. Het zal het land in 2030 uiteindelijk tussen de 1,6 en 1,9 miljard euro extra kosten.

Het Klimaatakkoord moet nog worden doorgerekend door de planbureaus. Dat betekent dat nu niet te zeggen is wat de klimaatmaatregelen precies gaan betekenen voor de portemonnee van Nederlanders.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Regeringspartijen verheugd

Het pakket laat zien dat CO2-reductie kan zonder mensen op kosten te jagen. Dit pakket helpt de Nederlan­ders juist in plaats van ze te straffen, aldus Klaas Dijkhoff, Fractievoorzitter VVD.

De regeringspartijen zijn blij met de uitkomst. ,,Goed voor Nederland dat dit klimaatpakket er nu is. De VVD is er blij mee”, laat fractievoorzitter Klaas Dijkhoff weten. ,,Het laat zien dat CO2-reductie kan zonder mensen op kosten te jagen. Dit pakket helpt de Nederlanders juist in plaats van ze te straffen. Geen rare belastingverhoging voor automobilisten, wel een warmtefonds dat mensen in de komende dertig jaar helpt met het aanpassen van hun huis.’’

CDA-fractievoorzitter Pieter Heerma noemt het een eerlijk akkoord voor burgers en bedrijven. ,,Met de plannen van het kabinet zijn de doelstellingen van Parijs haalbaar en blijven de kosten betaalbaar. Als goed rentmeester wil het CDA de aarde, die we in bruikleen hebben van onze kinderen, beter doorgeven aan de volgende generaties.’’

Verduurzamen

Het CDA wijst op de lagere energiebelasting voor huishoudens, een grotere bijdrage van de industrie en een beperking van de stimulering van dure elektrische auto’s. ,,Ook stellen we bedrijven in staat om te verduurzamen. Zo voorkomen we klimaatwerkloosheid door bedrijven die wegtrekken naar het buitenland’’, zegt Heerma.

ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers noemt de plannen ambitieus, terwijl ze ‘ook rekening houden met de draagkracht van gewone gezinnen en mensen met een smalle beurs. Bovendien nemen we echt de tijd voor de uitvoering ervan’.

D66-leider Rob Jetten benadrukt dat het hard werken is geweest en dat het ‘zeker niet makkelijk’ was. Maar volgens hem worden met dit klimaatakkoord de klimaatdoelen gehaald. ,,En tegelijkertijd is dit nog maar het begin. Want verandering krijg je niet door alleen iets op papier te zetten. Verandering krijg je door in actie te komen. En door samen te werken krijgen we het voor elkaar. We gaan van drammen naar daden.’’

Oppositie

De oppositie is juist een stuk minder te spreken over de plannen. Het akkoord is volgens de PvdA nog niet groen en eerlijk. De Partij voor de Dieren trekt feller van leer en spreekt van ‘gebakken lucht’, ‘compromisme’ en ‘pappen en nathouden’. De PVV spreekt zelfs van een ‘baggerakkoord’.

Klimaatplannen van kabinet bekend: dit betekenen ze voor jou

NOS 28.06.2019 Na anderhalf jaar onderhandelen ligt het er. Het Klimaatakkoord. En dat betekent dat er heel veel gaat veranderen. Over dertig jaar moeten we vrijwel geen CO2 meer uitstoten en in 2030 de helft (49 %) minder dan in 1990. Om daar te komen gaan binnen tien jaar de kolencentrales dicht, zijn er alleen nog elektrische auto’s te koop en gaan we de komende dertig jaar van het gas af. Maar wat betekent dit akkoord concreet voor ons?

Liever kijken? In deze video zetten we de belangrijkste maatregelen uit het akkoord ook op een rij:

Video afspelen

Wat gaan we merken van het Klimaatakkoord?

Allereerst betekent het akkoord veel voor je huis. Bijvoorbeeld voor de energiekosten. De gasprijs gaat de komende zeven jaar flink omhoog. Dus woon je in een slecht geïsoleerd huis, met een hoge (gas)stookkosten? Dan zal de energierekening flink hoger worden. Vanaf volgend jaar wordt de prijs van gas namelijk verhoogd en die van elektriciteit verlaagd. De bedoeling daarvan is dat uiteindelijk alle Nederlanders het gasfornuis inruilen en dat hun huis op een andere manier wordt verwarmd.

De komende jaren zullen de eerste wijken al van het aardgas afgaan. Vooral in grote steden wordt een warmtenet aangelegd. Als je wordt aangesloten, kan je cv-ketel dus de deur uit. De gemeenten bepalen de komende twee jaar welke wijken eerst van het gas afgaan en welke later. Voor deze verandering wordt 30 jaar de tijd genomen. In 2050 moet onze energievoorziening volledig duurzaam zijn.

Warmtefonds

Een gasfornuis inruilen voor een elektrische kookplaat lijkt nog wel betaalbaar, maar het duurzaam verwarmen van het huis is een veel duurdere ingreep. Een warmtepomp kost duizenden euro’s. Om dit betaalbaar te maken kunnen huizenbezitters bij de overheid geld lenen, hiervoor trekt het kabinet 50 tot 80 miljoen per jaar uit. Hiermee kunnen bijvoorbeeld isolatiemaatregelen, warmtepompen en hybridekachels worden voorgeschoten, die je later terugbetaalt. Het kabinet hoopt dat dit zogenoemde warmtefonds wordt aangevuld met private middelen tot meer dan een miljard euro.

Daarnaast kan er mogelijk ook nog subsidie aangevraagd worden voor isolatie en warmtepompen.

Minder gas dus, meer elektriciteit. De stroom wordt niet meer opgewekt door kolencentrales, want de laatste vijf die nu nog in Nederland bestaan, gaan de komende jaren een voor een dicht. De laatste twee sluiten in 2030. Daarvoor in de plaats wordt de energie opgewekt met windmolens en zonnepanelen.

NOSop3 zocht uit wat het Klimaatakkoord betekent voor jongeren:

1/8 1/8 NOS

2/8 2/8 NOS

3/8 3/8 NOS

4/8 4/8 NOS

5/8 5/8 NOS

6/8 6/8 NOS

7/8 7/8 NOS

8/8 8/8 NOS

Alleen nog stekkerauto’s

Naast grotere veranderingen in en rond het huis gaat dit akkoord veel betekenen voor onze manier van vervoer. Vooral voor het autogebruik. Vanaf 2030 worden er alleen nog elektrische auto’s nieuw verkocht. Het is niet zo dat benzineauto’s daarna niet meer mogen rondrijden, ze zullen alleen niet meer nieuw in de showroom staan. Dieselrijders zullen aan de pomp merken dat hun brandstof duurder wordt.

Het kopen van een elektrische auto wordt gesubsidieerd. Het precieze bedrag aan subsidie wordt pas volgend jaar bepaald, waarschijnlijk is het rond de 3000 euro. Na een paar jaar wordt die subsidie lager, omdat de regering ervan uitgaat dat elektrische auto’s steeds goedkoper worden. Ook wordt parkeren voor elektrische auto’s goedkoper dan voor andere auto’s.

Daarnaast gaat de regering serieus kijken naar rekeningrijden. Dit betekent dat je niet meer voor het bezit van je auto betaalt (via de wegenbelasting), maar voor het aantal gereden kilometers. Zit je dus veel op de weg, dan betaal je ook meer. Deze verandering wordt in 2026 verwacht. De komende jaren wordt nog bekeken of dit alleen voor elektrische auto’s of voor alle auto’s gaat gelden. Ook is een van de opties om het rijden in de spits duurder te maken om files te bestrijden.

Meer fietsen, minder brommers

Door het toenemende aantal elektrische auto’s lopen de inkomsten van accijnzen op benzine en diesel terug. Die misgelopen belastinginkomsten zou het kabinet kunnen terughalen met rekeningrijden. Daarnaast wil de regering dat we vaker met de trein gaan, daarom komen er meer fietsenstallingen bij de stations. Ook mogen er vanaf 2025 geen nieuwe snorfietsen die op benzine rijden meer verkocht worden. Het streven is om vanaf 2030 ook de verkoop van bromfietsen op benzine te verbieden. Ook kan het zijn dat gemeenten strenger worden voor brommers en scooters.

Ook voor de boeren gaat er veel veranderen. Er moet minder vee komen, daarom gaat er gesaneerd worden. Daarom kunnen varkensboeren geld krijgen om te stoppen met hun bedrijf en er komt subsidie voor boeren die duurzamer gaan werken.

Industrie

De Nederlandse industrie krijgt vanaf 2021 te maken met een CO2-belasting: eerst betalen ze 30 euro over elke ton CO2 die te veel wordt uitgestoten. Dat bedrag kan oplopen tot 150 euro per ton in 2030. Ook gaat de industrie tot en met 2030 meer aan de zogeheten Opslag Duurzame Energie (ODE) betalen, het aandeel voor huishoudens aan deze opslag wordt lager, net als de energiebelasting.

Dat is een beweging die in dit klimaatakkoord gemaakt is in vergelijking met het concept-klimaatakkoord dat eind vorig jaar werd gepresenteerd. In de woorden van het kabinet: “Het is haalbaar en betaalbaar. We ontzien de huishoudportemonnee zoveel mogelijk en zorgen voor een eerlijke verdeling van lasten tussen burgers en bedrijven.”

Dat geldt overigens niet voor de luchtvaart en de scheepvaart. Deze sectoren zijn niet meegenomen in het klimaatakkoord en dragen dus niet bij.

Bekijk ook;

Klimaatakkoord: Rekeningrijden, CO2-heffing en energiekosten

NU 28.06.2019 Ruim een jaar nadat het kabinet aankondigde dat het maatregelen zou uitwerken die ervoor moeten zorgen dat Nederland de klimaatdoelen van Parijs haalt, ligt er vrijdag eindelijk een Klimaatakkoord. Daarin zijn onder meer maatregelen opgenomen als rekeningrijden, een CO2-heffing voor de industrie en dalende energiekosten.

“Het is gelukt”, zei minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) vrijdag bij de presentatie waar ook ministers Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken), Carola Schouten (Landbouw) en staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Infrastructuur) aanwezig waren.

De bewindsman benadrukte dat huizen duurzaam zullen worden verwarmd en dat de toekomst van de auto elektrisch is. Met hogere belastingen verandert er ook veel voor bedrijven, aldus Wiebes.

Ondanks deze ingrijpende aanpassingen, benadrukte de bewindsman het kabinetsstandpunt van de afgelopen jaren: “We doen dit stap voor stap, en haalbaar en betaalbaar voor iedereen.”

Uiteindelijk draait het allemaal om een CO2-besparing van 49 procent in 2030 ten opzichte van 1990.

Energiekosten stijgen minder snel

In de plannen staat dat de energiekosten minder snel stijgen dan aanvankelijk was berekend. Dit jaar stijgt de energienota nog met ruim 300 euro, maar in 2020 daalt die gemiddeld met 100 euro, meldt het kabinet. Dat is omdat de subsidieopslag voor duurzame energie voor een groter deel door de industrie wordt betaald.

In de jaren daarna stijgt de energiebelasting, maar wel minder vergeleken met eerdere voorstellen.

Onderzoek naar rekeningrijden

Hoewel het kabinet deze periode geen rekeningrijden zal invoeren, wordt er wel onderzoek gedaan naar een aantal varianten waar een volgend kabinet in 2026 een besluit over kan nemen. Dat kan regiogebonden, tijdgebonden of via een spitsheffing zijn.

“We zetten alle opties naast elkaar zodat een volgend kabinet een besluit kan nemen”, zei Van Veldhoven.

Met meer elektrische auto’s dalen de inkomsten via accijnzen. Daar moet dus een oplossing voor gevonden worden in de vorm van rekeningrijden. Daarmee heeft het Klimaatakkoord niet alleen betrekking op deze regeerperiode, maar ook op volgende kabinetsformaties.

Elektrisch rijden blijft fiscaal aantrekkelijk, maar dat mag niet ten koste gaan van mensen die op brandstof blijven rijden, vindt het kabinet.

“Daarom ontziet het kabinet de huishoudportemonnee zoveel mogelijk en zorgt het kabinet voor een eerlijke verdeling van lasten tussen burgers en bedrijven.”

Er komt een CO2-heffing voor de industrie. Die moet, zoals het kabinet dat verwoordt, “verstandig” zijn. Dat wil zeggen dat de sector groener wordt, maar niet uit Nederland vertrekt vanwege hogere belastingen.

Huizenbezitters die investeren in verduurzaming kunnen daarvoor een beroep doen op een Warmtefonds, waar de overheid ieder jaar 50 tot 80 miljoen euro in stort.

Kabinet wil ontzorgen, maar draagvlak vlakt af

Het uitgangspunt is dat het Klimaatakkoord Nederland economisch sterker en duurzamer maakt. Het kabinet wil mensen “ontzorgen” en benadrukt dat het nog jaren duurt voordat de uiteindelijke klimaatdoelen gehaald moeten worden.

Tegelijkertijd blijkt juist dat de steun voor investeringen in het milieu en internationale klimaatproblemen de laatste jaren afneemt, concludeert het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) in een vrijdag gepubliceerd onderzoek.

“Men heeft de indruk dat Nederland zijn steentje al bijdraagt en dat, vooral wat de vermindering van het gasverbruik betreft, de politiek wellicht wat te hard van stapel loopt”, schrijft het SCP uitgerekend op de dag dat de klimaatplannen worden gepubliceerd.

De plannen zijn gebaseerd op een tussenrapportage van afgelopen december van de zogenoemde klimaattafels. Daarin zijn de gebouwde omgeving, mobiliteit, industrie, elektriciteitssector en landbouw vertegenwoordigd. Iedere sector kreeg eigen opdrachten mee om CO2 te besparen.

Lees meer over: Klimaatakkoord Klimaat Politiek

Dit betekent het Klimaatakkoord voor jou

AD 28.06.2019 Van een hogere gasprijs tot het verkleinen van de veestapel. Het kabinet neemt flinke maatregelen om de komende decennia de uitstoot van broeikasgassen terug te dringen. Vanmiddag werden de plannen officieel gepresenteerd. We zetten de belangrijkste zaken op een rij.

Rekeningrijden
Het kabinet treft voorbereidingen voor de invoering van rekeningrijden. Er liggen drie concrete varianten op tafel, waar van er één de eindstreep moet halen. Die zijn: alleen een kilometerheffing voor elektrische auto‘s, een variabel systeem voor alle wagens en een spitsheffing. Die laatste optie lijkt bij voorbaat al kansloos, zeggen sommige ingewijden. Andere bronnen ontkennen dat weer.

Het duurt nog trouwens wel even voordat het zover is. Rekeningrijden kan uiteindelijk pas bij de fiscale herziening van 2025 worden ingevoerd. Eerst is nog jaren aan voorbereiding nodig, als er is gekozen voor één variant.

Gasprijs omhoog
Huishoudens gaan de komende jaren meer belasting betalen op gas, maar de stijging wordt minder sterk dan eerder was voorzien. Het kabinet heeft besloten die maatregel uit het Klimaatakkoord te verzachten, om gezinnen te ontzien die minder makkelijk van gas af kunnen stappen.

De belasting op gas gaat niet met 20 cent per kubieke meter omhoog, zoals in het voorlopige Klimaatakkoord werd voorgesteld, maar met 10 cent. De verhoging wordt bovendien geleidelijk doorgevoerd.

Tegenover de hogere belasting op gas staat een lagere heffing op elektriciteit.Huishoudens gaan ook minder energiebelasting betalen. Bedrijven gaan juist meer bijdragen aan de subsidiëring van duurzame energie .

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Warmtefonds
Er komt een warmtefonds waar het kabinet 50 tot 80 miljoen per jaar voor uit trekt. Hieruit kunnen particulieren investeringen doen om verduurzamingen te realiseren zoals bijvoorbeeld isolatiemaatregelen, warmtepompen en hybridekachels. ,,In 2050 moeten alle gebouwen duurzaam zijn’’, aldus minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken).

Elektrisch rijden
Het stimuleren van elektrisch rijden (in dure auto‘s) wordt verder versoberd. Het kabinet wil overmatige subsidiëring voorkomen en vooral nog elektrische auto’s uit de middenklasse bevorderen, zodat die straks op de markt voor tweedehands wagens terecht komen. De lage bijtelling voor elektrische auto‘s, die nu geldt tot maximaal 50.000 euro, gaat naar maximaal 40.000 euro.

De eerder geplande aanschafsubsidie van 6.000 euro voor elektrische auto‘s pakt in ieder geval lager uit; hoeveel is nog onbekend. Ook is het de bedoeling dat tweedehands elektrische wagens aantrekkelijk worden gemaakt door extraatjes. Denk dan aan een oplaadtegoed of een garantie op de batterijduur.

De in het Klimaatakkoord geplande accijnsverhoging voor benzinerijders wordt geschrapt. Er zou volgens het oorspronkelijke plan één cent extra accijns geheven moeten worden, maar dat gaat dus niet door. Wel wordt de accijns op diesel geleidelijk verhoogd. De 1,2 miljoen automobilisten met een diesel betalen over anderhalf jaar 1 eurocent meer accijns aan de pomp. Twee jaar later komt daar nog een cent bij.

,,Elektrisch wordt het nieuwe gewoon’’, zei staatssecretaris Stientje van Veldhoven (Infrastructuur) bij de presentatie vanmiddag. Over tien jaar moeten alle nieuwe auto’s emissieloos zijn. Verder ziet het kabinet een belangrijke rol weggelegd voor waterstof als brandstof voor zwaar verkeer zoals ov-bussen, vrachtwagens ‘en mogelijk ter vervanging van dieseltreinen’.

CO2-belasting voor industrie
De vervuilende industrie in Nederland krijgt definitief een CO2-belasting voor de kiezen. Het kabinet koerst af op een CO2-heffing voor de industrie die oploopt van 30 euro per te veel uitgestoten ton CO2 in 2021 tot 125 à 150 euro in 2030.

De regeringspartijen kiezen nu voor de optie met 75 procent kans op succes op voldoende CO2-reductie. .,,Het kabinet wil zekerheid’’, zegt een bron. De heffing gaat gelden voor bedrijven die nu al onder het Europese emissiehandelssysteem (ETS) vallen. Ook de fabrieken van het Limburgse Chemelot, die niet onder ETS vallen, moeten straks gaan betalen.

Kleinere veestapel
De boeren moeten verder inkrimpen. Het kabinet zet het mes in het aantal varkens in Nederland. Van de ruim twaalf miljoen varkens verdwijnen er mogelijk anderhalf miljoen. Er gaat 60 miljoen euro extra naar een stopregeling voor varkensboeren, vanwege de Urgenda-uitspraak. Ook komt er jaarlijks zo’n 70 miljoen euro beschikbaar voor boeren die overstappen naar duurzame landbouw, met minder vee.

Tot nu toe rustte op inkrimping van de veestapel een politiek taboe, vanwege de economische belangen van boeren. Daarom kiest het kabinet voor een ‘warme sanering’. Het gaat om een uitbreiding van een bestaande stopregeling waar het kabinet eerder al 120 miljoen euro voor uittrok.

Fietsenstallingen
Het kabinet trekt 75 miljoen euro extra uit voor extra fietsenstallingen, zodat forenzen hun tweewieler makkelijker kwijt kunnen. In het regeerakkoord stond al een eenmalige investering van 100 miljoen euro om te steken in extra snelle routes en meer stallingsplekken. Dit geld bleek zeer gewild. Overleg met provincies en gemeenten heeft inmiddels voor 345 miljoen euro aan projecten opgeleverd.

Onlangs zei Tour de Force, de organisatie die fietsen in Nederland moet stimuleren, nog dat er de komende jaren zo’n 3 miljard euro extra nodig is om te zorgen dat we in 2027 samen 20 procent meer fietskilometers maken dan in 2017.

Het Klimaatakkoord moet nog worden doorgerekend door de planbureaus. Dat betekent dat nu niet te zeggen is wat de klimaatmaatregelen precies gaan betekenen voor de portemonnee van Nederlanders.

Onduidelijk of klimaatplannen van kabinet voldoen aan ‘Urgenda’

NU 28.06.2019 Het is nog onzeker of het klimaatdoel voor 2020 uit de Urgenda-rechtszaak wordt gehaald met de maatregelen die het kabinet heeft genomen en nog van plan is te nemen. Maatregelen voor de korte termijn mogen daarbij het uiteindelijke doel van 49 procent minder CO2 in 2030 niet in de weg staan.

“Binnen onze voorwaarden hebben we vier megaton CO2 verzameld”, zei minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) vrijdag tijdens de presentatie van het Klimaatakkoord.

Om aan het Urgenda-vonnis te voldoen, moet er volgend jaar alleen 9 megaton minder CO2 worden bespaard ten opzichte van 1990. “We gaan door met verdere maatregelen”, zei Wiebes dan ook.

De aanvullende maatregelen moeten dus voldoen aan de kabinetseisen. Wiebes somt de vier voorwaarden in een aparte brief aan de Tweede Kamer op.

Extra kosten als gevolg van aanvullende maatregelen moeten zo laag mogelijk blijven. Nieuw klimaatbeleid in Nederland mag niet te veel leiden tot verplaatsing van CO2-uitstoot naar het buitenland (weglekeffecten). Er moet draagvlak zijn bij burgers en bedrijven, dus beleid moet “betaalbaar en behapbaar” zijn. Tot slot moeten maatregelen op de korte termijn wel passen bij de uitwerking van het Klimaatakkoord.

Maatregelen die niet aan deze voorwaarden voldoen, zo waarschuwt Wiebes, ondermijnen de energietransitie op de langere termijn en kunnen dus niet worden ingezet voor de Urgenda-rechtszaak.

Urgenda dwingt politiek zich aan eigen doelen te houden

Duurzaamheidsorganisatie Urgenda dwong de overheid in 2015 via een rechtszaak zich te houden aan het zelfopgelegde klimaatdoel om in 2020 een kwart minder CO2 uit te stoten ten opzichte van 1990, een afspraak uit het in 2013 gesloten Energieakkoord. Het gerechtshof in Den Haag bevestigde die uitspraak nog eens nadat de Staat in hoger beroep ging.

De CO2-reductie bleef voor volgend jaar steken op 21 procent als er niets zou veranderen. In 2017 was de uitstoot zelfs toegenomen volgens berekeningen van het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL).

“Vonnissen horen wij uit te voeren, dus dat gaan we ook doen”, zei premier Mark Rutte destijds in een reactie.

Er zijn inmiddels extra klimaatmaatregelen genomen. De opvallendste is de sluiting van de kolencentrale in Amsterdam. Voor deze en andere voorstellen is vorig jaar 500 miljoen euro opzijgezet.

Of dit genoeg is, wordt waarschijnlijk in oktober duidelijk als het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) nieuwe berekeningen over de CO2-uitstoot publiceert in de Klimaat- en Energieverkenning (KEV).

Wiebes schrijft dat hij ernaar streeft zich te houden aan de Urgenda-uitspraak, maar geeft hiervoor geen garantie. Hij benadrukt vooral dat het kabinet voor “een zware opgave” staat in de zoektocht naar extra maatregelen zonder dat het draagvlak voor de energietransitie in de samenleving afbrokkelt.

Lees meer over: Klimaatakkoord  Klimaat  Politiek

Minnesma: ze gaan die 25 procent volgend jaar niet halen

Urgenda: kabinet lapt vonnis van de rechter aan zijn laars

NOS 28.06.2019 Uit het klimaatakkoord dat vandaag is gepresenteerd, blijkt dat het kabinet waarschijnlijk niet gaat voldoen aan het klimaatvonnis van de rechter in de Urgenda-zaak. Die uitspraak dwingt Nederland rigoureuze maatregelen te nemen om al volgend jaar een kwart minder CO2 uit te stoten dan in 1990.

“Het kabinet lapt het vonnis van de rechtbank aan zijn laars, dat is heel erg duidelijk”, reageert Marjan Minnesma van Urgenda. Om de doelen te halen, moeten we in Nederland volgend jaar 9 megaton minder CO2 uitstoten, terwijl de maatregelen die het kabinet vandaag presenteerde samen een besparing van zo’n 4 megaton opleveren. Minnesma is dus niet tevreden: “Ze negeren de rechtspraak en doen het gewoon niet. Ik vind dat heel erg zorgelijk. Dan zeg je eigenlijk: de rechtsstaat geldt niet voor mij.”

Minister Wiebes benadrukt dat het kabinet zich er niet bij neerlegt: “De inzet blijft om de doelen te halen, maar we willen het draagvlak voor klimaatmaatregelen niet schaden.”

Banenverlies

Werkgeversorganisatie VNO-NCW vindt juist dat het maatschappelijk draagvlak voor de klimaatplannen nog ontbreekt. Volgens VNO-NCW brengt het klimaatakkoord, en in het bijzonder de CO2-heffing, de internationale concurrentiepositie van het bedrijfsleven in gevaar. De werkgevers waarschuwen voor banenverlies als de kosten voor Nederlandse bedrijven hoger worden dan voor hun buitenlandse concurrenten.

Andere organisaties reageren gematigd positief op het klimaatakkoord, zoals de Consumentenbond. De bond wil wel graag meer zekerheid op de lange termijn. Zo is volgens de belangenorganisatie nog veel onduidelijk over wetgeving, belastingen en subsidies. Boerenorganisatie LTO ziet ook positieve punten, maar zet vraagtekens bij de hoeveelheid geld die wordt vrijgemaakt. Ook de boeren willen bovendien weten welke regels er in de toekomst zullen gaan gelden.

Taboe verdwenen

De Bovag, die opkomt voor de belangen van het wegverkeer, is blij dat een verhoging van de BPM niet doorgaat. Een verhoging van deze autobelasting was volgens de vereniging in eerdere versies nog wel een optie. Ook is de Bovag er mee ingenomen dat “het taboe rond betalen naar gebruik van de auto is verdwenen”. Beter het verbruik belasten dan de aankoop van nieuwe auto’s, vindt de belangenvereniging.

Bekijk ook;

Urgenda-directeur Marjan Minnesma droeg vrijdag een doos met een deel van het dossier naar de ingang van het gerechtshof waar het hoger beroep dient. Ⓒ ANP

Geen extreme maatregelen voor Urgenda-vonnis

Telegraaf 28.06.2019 Er worden geen onorthodoxe maatregelen genomen door het kabinet om het zogeheten Urgenda-vonnis te volgen. De rechter oordeelde in een zaak, aangespannen door milieuclub Urgenda, dat Nederland volgend jaar 25 procent minder CO2 moet uitstoten ten opzichte van 1990.

Urgenda-oprichter Jan Rotmans stelde dit voorjaar al in een interview met De Telegraaf dat het onwaarschijnlijk is om in zo’n korte tijd zoveel klimaatmaatregelen te nemen om dit doel te halen.

Het kabinet lijkt tot dezelfde conclusie te komen, maar gaat wel een aantal maatregelen nemen om de CO2-uitstoot op korte termijn te beperken. Daar is 500 miljoen euro voor uitgetrokken.

Eerder dit jaar maakte minister Wiebes (Klimaat) al bekend dat de Hemwegcentrale in Amsterdam wordt gesloten. De medewerkers van deze kolencentrale krijgen hulp bij het zoeken naar een nieuwe baan.

Bekijk ook:

Prof. Rotmans, tot in lobby Telegraaf? 

Lachgas

Daarnaast worden er tal van grote en kleine maatregelen genomen. Zo krijgt een bedrijf in Limburg een ’eenmalige financiële prikkel’ om de uitstoot van lachgas te beperken, komt er meer aandacht voor groene biobrandstoffen voor de binnenvaart en moet de veestapel van varkens verder krimpen.

Zuinig rijden

Voor automobilisten blaast het kabinet ’het nieuwe rijden’ een nieuw leven in. Door zuinig te rijden besparen automobilisten brandstof en zorgen ze voor minder CO2-uitstoot. Verder komt er meer geld voor de bandencampagne. Voldoende spanning op de banden zorgt voor een lager brandstofverbruik. Dit levert ook een voordeel op voor de automobilist.

Urgenda zelf stelde onder andere voor om nog meer kolencentrales te sluiten en de maximumsnelheid op snelwegen te verlagen. De plannen van het kabinet zijn niet genoeg om het door de rechter opgelegde klimaatdoel te halen. Minister Wiebes zegt dat hij naar meer maatregelen gaat zoeken.

Bekijk ook:

Rotmans weigert debat over klimaat 

Bekijk ook:

Kabinet Baudet ’een rimpeling’ 

Bekijk meer van; automobilisten kolencentrales urgenda amsterdam

Kabinet negeert klimaatvonnis: CO2-uitstoot niet snel genoeg omlaag

AD 28.06.2019 Het kabinet legt het klimaatvonnis van de rechter in de Urgenda-zaak naast zich neer. Verregaande klimaatmaatregelen, zoals verlaging van de maximumsnelheid op de snelweg, zijn van tafel.

De Urgenda-uitspraak uit 2018 dwong Nederland rigoureuze maatregelen te nemen om al volgend jaar een kwart minder CO2 uit te stoten dan in 1990. Maar dat gaat dus niet gebeuren, zo blijkt uit de kabinetsmaatregelen die deze site heeft ingezien. Vandaag komen deze naar buiten, tegelijk met de presentatie van het Klimaatakkoord.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

De coalitie kiest er wel voor om een aantal kleinere ingrepen te doen, maar die leveren samen een reductie van 4 megaton CO2 op, nog niet de helft van de 9 megaton die nodig is.

Zo moeten automobilisten straks vaker hun bandenspanning controleren en wordt huizenbezitters gevraagd energiebesparend folie op radiatoren te plakken. Ook wordt de binnenvaart gedwongen om meer hernieuwbare energie te gaan gebruiken en mag er volgend jaar minder methaangas worden afgefakkeld bij de olie- en gaswinning.

Voor het hele pakket aan extra Urgenda-maatregelen geeft het kabinet zo’n 500 miljoen euro uit. Een deel van het geld gaat naar publiekscampagnes voor energiebesparing.

Dwangsom

Meer wil de regering nu niet doen. Het kabinet vreest dat het draagvlak voor de Nederlandse klimaattransitie wordt ondermijnd als nu toch alles uit de kast zou worden getrokken om aan de Urgenda-uitspraak te voldoen. Milieuclub Urgenda kondigde eerder aan een fikse dwangsom te eisen als het vonnis niet wordt uitgevoerd.

Het beperkte pakket maatregelen betekent een politieke nederlaag voor coalitiepartijen D66 en ChristenUnie, die eerder nog aangaven tot het uiterste te willen gaan om de uitstoot van broeikasgas met spoed omlaag te brengen. Voor D66-fractievoorzitter Rob Jetten was een verlaging van de maximumsnelheid op de snelweg een optie, maar dat wilde de VVD niet.

Marjan Minnesma (in blauw) reageerde vorig jaar dolblij op de uitspraak van de rechter dat Nederland in 2020 een kwart minder CO2 moet uitstoten dan in 1990. © AP

Kolencentrale

Zoals bekend sluit het kabinet de vervuilende Hemwegcentrale in Amsterdam per 1 januari 2020. Van een versnelde sluiting van nóg meer kolencentrales, zoals milieuclub Urgenda en GroenLinks willen, is geen sprake. Wel trekt het kabinet geld uit voor chemiecomplex Chemelot in Limburg, waarmee de bedrijven daar in hoog tempo de uitstoot van schadelijk lachgas moeten terugdringen.

Zowel minister Wiebes (Klimaat) als staatssecretaris Van Veldhoven (Milieu) wilden vanmorgen bij het binnenlopen van de ministerraad niets zeggen over de publicatie in deze krant. ,,Er komt een brief”, liet de minister alleen weten. De ministerraad wordt vandaag vanwege de presentatie van het klimaatakkoord bij uitzondering bijgewoond door alle aanwezige ministers én staatssecretarissen.

Protest bij het Binnenhof rond klimaatakkoord

AD 28.06.2019 Als het kabinet vanmiddag zijn klimaatplannen presenteert, verzamelen bezorgde scholieren, moeders en grootouders zich op Het Plein in Den Haag. Ze zullen laten weten dat de huidige plannen niet genoeg zijn om onze planeet leefbaar te houden.

Een van de initiatiefnemers, de 14-jarige Jesse, rekent op enkele tientallen aanwezigen. ,,Het gaat ons dit keer niet om de hoeveelheid mensen maar om de inhoud van onze boodschap.’’

Ze zegt verder: ,,Bij een regering zou prioriteit nummer één moeten zijn: het leven van de inwoners veiligstellen. Nu verkeren al die levens in gevaar, dus nu is ook de tijd voor het kabinet om zich als waardige leiders te gedragen en alles op alles te zetten om de klimaatdoelen te halen.”

De protestactie is een initiatief van Fridays For Future NL, Mothers Rise Up NL en Grootouders voor het Klimaat.

Eric Wiebes, Ed Nijpels, Carola Schouten en Kasja Ollongren en Stientje van Veldhoven tijdens de presentatie van het Klimaatakkoord. Foto: ANP.

Dag van de waarheid: kabinet komt met Klimaatakkoord

Elsevier 28.06.2019 Kabinet en coalitiepartijen presenteren vrijdagmiddag het definitieve Klimaatakkoord. Met het verstrekkende pakket maatregelen, waarvan een deel al is uitgelekt, moet de uitstoot van CO2 in 2030 met 49 procent zijn teruggedrongen ten opzichte van 1990. Nog vóór de presentatie klagen milieuclubs al dat het akkoord onvoldoende is, terwijl de steun voor klimaatmaatregelen onder Nederlanders juist afneemt.

In december kwamen de vijf ‘klimaattafels’ onder leiding van VVD-coryfee Ed Nijpels met voorstellen om mobiliteit, woningbouw, energievoorziening, industrie en voedselproductie te ‘vergroenen’. Omdat uit een doorrekening door het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) in maart bleek dat de gestelde doelen daarmee vermoedelijk niet wordt gehaald, heeft het kabinet de plannen de afgelopen maanden aangepast.

Lees ook dit stuk terug over het concept-klimaatakkoord: Nijpels en kabinet presenteren klimaatplannen

Uitgelekt: CO2-taks, rekeningrijden, energierekening minder omhoog

Hoewel de coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie het klimaatakkoord pas om 15.00 uur officieel presenteren, zijn veel waarschijnlijke veranderingen ten opzichte van het ontwerp-klimaatakkoord de afgelopen week al uitgelekt. Zo komt er toch een CO2-taks voor bedrijven, een maatregel die tot vreugde van vooral GroenLinks en de PvdA al in maart werd aangekondigd door premier Mark Rutte en minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes (beiden VVD).

Daarentegen gaan de belastingen op de energierekening minder omhoog dan werd verwacht. Gas wordt zwaarder belast, elektriciteit juist minder. Dat zou huishoudens moeten ontzien en tegelijkertijd moeten aansporen om van het gas af te gaan.

Verder steekt het kabinet bijna een miljard in het ‘vergroenen’ van de land- en tuinbouw. Zo moeten boeren de veestapel, en dan vooral het aantal varkens, gaan inkrimpen. Om autogebruik te ontmoedigen, wordt op termijn ook een vorm van rekeningrijden ingevoerd, al zal dat naar verwachting pas in 2026 zijn.

Er zijn drie mogelijke varianten voor het belasten van automobilisten op basis van het aantal gereden kilometers: benzine- en dieselauto’s ontzien en alleen elektrische voertuigen belasten, alle auto’s laten betalen afhankelijk van plaats en tijd op de dag zonder een spitsheffing, of mét een heffing voor het rijden in de spits. Tot slot gaat de subsidie voor elektrische auto’s vermoedelijk omlaag.

Naar aanleiding van de geruchten hebben diverse belangengroepen al hun zegje gedaan over het nog te verschijnen klimaatakkoord. Greenpeace en Milieudefensie – die in december nog boos wegliepen van de ‘klimaattafels’ – gaven om 09.00 uur, zes uur vóór de presentatie door de coalitie, zelfs een persconferentie. Ze noemen de plannen ‘een goede start’, maar niet voldoende. De milieuorganisaties zeggen dat ‘een aantal lapmiddelen en afzwakkingen die de broodnodige transitie in de weg staan, moet worden gerepareerd’.

‘Klimaatverandering en broeikasuitstoot zijn meetbaar,’ zegt directeur van Milieudefensie Donald Pols, ‘de maatregelen om de klimaatcrisis te stoppen moeten daarom net zo meetbaar zijn.’ Greenpeace-directeur Joris Thijssen houdt naar eigen zeggen een ‘bittere nasmaak’ over aan het akkoord dat nog moet worden gepresenteerd.

Beide clubs willen onder meer een strengere CO2-heffing voor de industrie, een ‘duurzamere landbouw en een kleinere veestapel’, harde garanties over duurzame biomassa en bovenal hogere lasten voor ‘de grote industrie’ en lagere voor burgers.

Dat laatste vindt ook vakbond FNV, die bezorgd is over mogelijke ‘energie-armoede’. Dit fenomeen betekent dat armere huishoudens zwaarder  worden getroffen door de stijging van de gasprijs. Wel is de vakbond tevreden over de ‘belangrijke stappen vooruit’ wat betreft ‘groene banen’, bijvoorbeeld de bouw van windmolens op zee. Vicevoorzitter Kitty Jong is blij met ‘goede afspraken’ over de sluiting van de Hemwegcentrale in Amsterdam op 1 januari 2020. In september legt FNV het klimaatakkoord voor aan zijn ledenparlement, dat erover moet stemmen. Als de vakbondsleden het niet goedkeuren, kunnen de maatregelen in het akkoord overigens wel ‘gewoon’ doorgang vinden.

‘Urgenda waarschijnlijk niet gehaald’, actiegroep is woedend

Terwijl de maatregelen in het klimaatakkoord zijn gericht op 2030, maant het vonnis in de rechtszaak van Urgenda het kabinet tot grotere spoed. De actiegroep dwong via de rechter af dat de regering volgend jaar de CO2-uitstoot ten opzichte van 1990 met 25 procent moet zijn verminderd, maar volgens het AD wordt dat doel waarschijnlijk niet gehaald. Urgenda-directeur Marjan Minnesma is woedend (zie kader), en spreekt van ‘de bijl aan de wortel van de rechtsstaat.’

Rob Ramaker sprak met Marjan Minnesma; Urgenda woedend over klimaatplannen: ‘Bijl aan de wortel van de rechtsstaat’

Terwijl natuur- en milieuclubs graag een flinke schep bovenop de klimaatmaatregelen zouden zien, blijkt het draagvlak onder burgers juist flink afgenomen, meldt Trouw. De krant baseert zich op cijfers van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP): 38 procent van de Nederlanders vindt dat er meer geld naar milieu- en klimaatmaatregelen moet, terwijl dat eind vorig jaar nog 46 procent was.

‘De stijging van de stookkosten en de aankondiging dat Nederland van het gas af moet, hebben het onderwerp naar de mensen met midden- en lagere inkomens gebracht,’ zegt SCP-onderzoeker Paul Dekker tegen de krant. ‘Zij beseffen nu dat de klimaat- en milieuproblematiek consequenties heeft die ook hen raakt. Het gaat ze vooral geld kosten, denken ze.’

Gerelateerde artikelen;

Coalitie en kabinet presenteren vrijdag definitief klimaatakkoord

NU 28.06.2019 Coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie en het kabinet presenteren vrijdagmiddag het definitieve klimaatakkoord. De fractieleiders en verschillende bewindspersonen hebben de afgelopen weken intensief overlegd om tot afspraken te komen, melden bronnen aan NU.nl.

Het klimaatakkoord is een langverwachte wens van dit kabinet.

Het doel is de CO2-uitstoot in 2030 met 49 procent te reduceren ten opzichte van 1990 om de opwarming van de aarde tegen te gaan. De Nederlandse klimaatdoelen zijn strenger dan wat er op Europees niveau is afgesproken (40 procent minder CO2-uitstoot in 2030).

Dit kabinet stuurt aan op “een ambitieus klimaatbeleid”, staat er in het regeerakkoord.

De plannen die de coalitie en het kabinet later op vrijdag presenteren, zijn gebaseerd op een tussenrapportage van afgelopen december van de zogenoemde klimaattafels. Daarin zijn de gebouwde omgeving, mobiliteit, industrie, elektriciteitssector en landbouw vertegenwoordigd. Iedere sector kreeg eigen opdrachten mee om CO2 te besparen.

De afgelopen dagen werden enkele maatregelen uit het klimaatakkoord naar verschillende media gelekt. Omdat het totale plaatje nog niet bekend is, en dus ook nog niet kan worden geconcludeerd wat het akkoord precies voor burgers en bedrijven betekent, heeft NU.nl daar nog niet over geschreven.

Zie ook; Hoe ver durft het kabinet te gaan met het nieuwe klimaatakkoord?

Klimaattafels bedenken maatregelen

Aan de klimaattafels werd door de politiek, werkgevers, werknemers en belangenclubs sinds begin 2018 overlegd om tot voorstellen te komen.

De tussenrapportage, een flink pakket van afspraken en maatregelen, verscheen vlak voor Kerst, maar niet veel later concludeerde het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL), die alles doorrekende, dat de doelen er waarschijnlijk niet mee worden gehaald. Vooral de industrie bleef achter en er ontstond onrust over de stijgende energierekening voor huishoudens.

De coalitie en het kabinet besloten daarop zelf aanvullende maatregelen voor te stellen, zoals een CO2-heffing voor de meest vervuilende bedrijven en minder snel stijgende energiebelastingen voor huishoudens.

Er zijn wel al klimaatmaatregelen genomen, zoals het eerder sluiten van de kolencentrale in Amsterdam. Het kabinet werd daartoe gedwongen vanwege de Urgenda-rechtszaak.

Veel details moeten nog worden uitgewerkt

In het klimaatakkoord staat met welke middelen en maatregelen de klimaatdoelen van het kabinet worden gehaald. Dat is wat anders dan de Klimaatwet die eind mei door het parlement werd aangenomen. Daarin wordt alleen de route voor het behalen van de doelen uitgestippeld.

Het klimaatakkoord is geen wet waar het parlement voor of tegen kan stemmen. Het zijn veel verschillende, vaak nog niet uitgewerkte maatregelen die nog door de Tweede en Eerste Kamer moeten worden behandeld. Dat is een proces dat nog jaren kan duren.

De Tweede Kamer zal nog wel voor de zomervakantie over het totale pakket debatteren.

Lees meer over: Klimaatakkoord  Klimaat  Politiek

Wat weten we al over het Klimaatakkoord?

Telegraaf 27.06.2019 Het kabinet hakt naar verwachting vrijdag de knoop door over het Klimaatakkoord, een groot pakket maatregelen om de komende decennia de uitstoot van broeikasgassen terug te dringen. Veel in het oog springende wijzigingen en aanpassingen van de oorspronkelijke plannen, die eind vorig jaar waren gepresenteerd, lekten deze week al uit.

De belasting op gas gaat niet met 20 cent per kubieke meter omhoog, zoals eerst de bedoeling was, maar met 10 cent. De verhoging wordt bovendien geleidelijk doorgevoerd. Tegenover de hogere belasting op gas staat een lagere heffing op elektriciteit. Dat moet mensen stimuleren om bijvoorbeeld hun gasfornuis in te ruilen voor een elektrische kookplaat, of te investeren in betere isolatie en een zuinigere verwarming.

De Nederlandse industrie krijgt vanaf 2021 te maken met een CO2-belasting. Bedrijven betalen aanvankelijk 30 euro per te veel uitgestoten ton CO2, en dat bedrag kan oplopen tot 150 euro per ton in 2030. Bedrijven hoeven de belasting pas te betalen als hun CO2-uitstoot boven een bepaald niveau komt. De opbrengst wordt grotendeels gebruikt om verduurzaming van de industrie te subsidiëren.

Het kabinet is verder van plan elektrisch rijden te blijven stimuleren, maar wel in aangepaste vorm. De huidige manier van subsidiëring ligt onder vuur omdat daar vooral mensen van profiteren die zich toch al een dure elektrische wagen kunnen veroorloven. Het doel blijft dat in 2030 alle nieuw verkochte auto’s elektrisch zijn.

De land- en tuinbouw kunnen rekenen op een extra investering van bijna een miljard euro in verduurzaming. Ook komt er meer geld om varkensboeren op vrijwillige basis de mogelijkheid te bieden in te krimpen of te stoppen. De maatregelen zorgen voor een aanzienlijke aanvullende besparing op de CO2-uitstoot.

In Heerhugowaard worden huizen voorzien van zonnepanelen ANP

Nederlands klimaatakkoord: ‘We staan aan de vooravond van een grote verbouwing’

NOS 27.06.2019 Drieënhalf jaar nadat bijna tweehonderd landen in Frankrijk het Parijse Klimaatakkoord sloten, krijgt Nederland morgen een eigen klimaatakkoord. Het doel is om de uitstoot van broeikasgassen tegen te gaan, om tegemoet te komen aan de Parijse afspraken.

Het Nederlandse akkoord heeft grote gevolgen. Elke burger zal er tot achter de voordeur iets van gaan merken, zo wordt gezegd. De overschakeling op andere energiebronnen leidt tot veranderingen in vrijwel alle sectoren. “We staan aan de vooravond van een grote verbouwing”, aldus een eerste voorlopige versie van het akkoord.

Er moet een “transformatie” plaatsvinden. Miljoenen huizen en gebouwen die vaak nog maar matig geïsoleerd zijn en verwarmd worden door aardgas, moeten goed geïsoleerde panden worden, die worden verwarmd met duurzame energie en waarin schone elektriciteit wordt gebruikt of zelf opgewekt.

Wijk voor wijk

De onderhandelingen voor het Nederlandse akkoord begonnen anderhalf jaar geleden. In het eerste jaar bogen ruim honderd organisaties zich over vijf sectoren: elektriciteit, de gebouwde omgeving, de industrie, de landbouw en mobiliteit. Het leverde eind vorig jaar een voorlopig klimaatakkoord op.

Gemeenten spelen er een belangrijke rol in. Zij zullen wijk voor wijk moeten gaan aanpakken. Grote en middelgrote steden zullen veelal worden aangesloten op een warmtenet, als alternatief voor aardgas. Elders zal per wijk de oplossing kunnen verschillen, hoewel voorlopig ook veel woningen gewoon nog gas zullen blijven gebruiken.

De opwarming van de aarde wordt voor een belangrijk deel toegeschreven aan de uitstoot van CO2 en andere broeikasgassen. Om gevaarlijke klimaatverandering tegen te gaan, moet de uitstoot liefst al halverwege deze eeuw nagenoeg worden gestopt. Op weg daarnaar toe, is de doelstelling van het Nederlandse akkoord om in 2030 bijna de helft (49 %) minder uit te stoten ten opzichte van 1990.

Maar dat voorlopige akkoord leidde tot veel discussie. De vakcentrale FNV en de voltallige milieubeweging zagen het niet zitten, en wilden niet langer meepraten. De afspraken waren volgens hen te vaag, de verdeling van lusten en lasten over burgers en bedrijven was scheef en er ontbrak een belangrijke maatregel: een CO2-heffing, die de uitstoot van CO2 duurder maakt, zodat bedrijven sneller zullen overgaan op duurzame alternatieven.

Een paar maanden later bleek uit een doorrekening van de planbureaus dat de maatregelen uit het akkoord inderdaad niet optelden tot het gewenste resultaat. Het betekende dat het kabinet moest gaan bekijken hoe de doelen wel bereikt kunnen worden. Nog dezelfde dag kwam het kabinet met aanpassingen: in ieder geval toch een CO2-heffing voor bedrijven, en minder energiebelasting voor burgers.

The devil is in the detail

De afgelopen weken is er opnieuw druk overlegd, zowel binnen de coalitie als met organisaties en bedrijven. Er lekten al verschillende maatregelen uit. Zo is duidelijk geworden dat de prijs voor aardgas definitief omhoog gaat, en die voor elektriciteit naar beneden, de aanschaf van een elektrische auto wordt gestimuleerd, hoewel minder fors dan eerder werd verwacht, en de landbouw zal snel moeten verduurzamen.

Toch is het nog de vraag of alle organisaties en bedrijven deze keer wel tevreden zijn. Waar sommige bedrijven zich zorgen maken over de betaalbaarheid van de maatregelen, blijft voor milieuorganisaties de subsidiëring van de ondergrondse opslag van CO2 een pijnpunt. Elke euro die daarnaar toe gaat kan niet worden uitgegeven aan in hun ogen echt duurzame energie, zoals zon en wind.

Ook de precieze uitwerking van de afspraak over een CO2-heffing is van belang, omdat de vraag blijft of die bedrijven snel genoeg zal dwingen anders te produceren. Daarnaast zijn er zorgen over mobiliteit, of de overgang naar elektrisch vervoer nog wel voldoende wordt gestimuleerd. Op alle fronten wordt dan ook met spanning uitgekeken naar de precieze invulling van de afspraken. Of, zoals een ingewijde het verwoordt: ‘The devil is in the detail’.

Morgenmiddag 28.06.2019 presenteert het kabinet het klimaatakkoord.

Bekijk ook;

Klimaatakkoord: dieselaccijns omhoog om maatregelen te betalen

NOS 27.06.2019 Het kabinet wil de accijns op diesel in 2021 met een cent per liter verhogen. In 2023 komt daar nog een cent bovenop.

De accijnsverhoging voor benzine, die in het concept-klimaatakkoord van december stond, is nu van de baan, blijkt uit de tekst van het hoofdstuk Mobiliteit van het definitieve Klimaatakkoord. Het kabinet presenteert die plannen morgenmiddag.

De accijnsverhoging betekent een kostenpost voor zo’n 1,2 miljoen dieselrijders in Nederland.

Bestelbussen

Ook eigenaren van bestelbussen moeten eraan geloven. De motorrijtuigbelasting voor een bestelbus gaat vanaf 2021 omhoog, aanvankelijk met 24 euro per jaar en dat loopt in 2023 op tot jaarlijks 72 euro extra.

De verhogingen acht het kabinet nodig om de stimuleringsmaatregelen voor elektrische auto’s te betalen, zoals de vrijstelling voor de aanschafbelasting (bpm). Tot 2024 zijn elektrische auto’s daarvoor vrijgesteld. Daarna geldt een vast bedrag van 360 euro per auto.

Aanschafsubsidie

Hoeveel subsidie je krijgt als je kiest voor een nieuwe elektrische auto wordt komend jaar pas definitief vastgesteld. Haagse bronnen gaan ervan uit dat er een subsidie van 3000 euro komt, een halvering van het aanvankelijke voorstel van 6000 euro. Daarna wordt de aanschafsubsidie afgebouwd, omdat de verwachting is dat er steeds meer betaalbare elektrische modellen op de markt komen.

Bijtelling

Leaserijders van elektrische auto’s zijn straks meer kwijt aan bijtelling. Nu is die nog 4%, volgend jaar wordt die verdubbeld naar 8 procent, in 2022 stijgt het tarief naar 16 procent en uiteindelijk, in 2026, naar 22 procent. De bijtelling voor elektrische en brandstofauto’s is dan ongeveer gelijk.

Die bijtellingstarieven gaan overigens niet voor alle e-auto’s gelden. Alleen auto’s die minder dan 45.000 euro kosten krijgen die verlaagde bijtelling. In 2021 wordt dat bedrag verder verlaagd naar 40.000 euro. Op die manier wil het kabinet voorkomen dat veel subsidiegeld besteed wordt aan heel dure elektrische wagens.

Snorfiets niet meer op benzine

Ook snorfietsers zullen er aan moeten geloven. In 2025 mogen er geen nieuwe snorfietsen die op benzine rijden meer verkocht worden. Het streven is om vanaf 2030 ook de verkoop van bromfietsen op benzine te verbieden. Er komt geen landelijk verbod op bestaande brandstofbrommers en scooters, maar mogen gemeenten mogen zelf een strenger beleid invoeren en snorfietsen op benzine weren.

Parkeren goedkoper voor e-auto’s

Eigenaren van e-auto’s besparen in de toekomst ook op parkeerkosten. Vanaf 2021 mogen gemeenten een lager parkeertarief invoeren voor elektrische auto’s. Een wetsvoorstel om dat mogelijk te maken, moet nog dit jaar ingediend worden.

Bekijk ook;

Klimaatakkoord: lasten anders verdeeld, waarschijnlijk meer draagvlak

NOS 25.06.2019 Een verschuiving van de klimaattaks van burgers naar bedrijven en het aanpassen van de energiebelasting: met die veranderingen aan de oorspronkelijke klimaatplannen poogt de coalitie de lasten eerlijker te verdelen.

Na maanden van onderhandelen zijn VVD, CDA, D66 en ChristenUnie het eens. Na de presentatie van het concept-akkoord eind vorig jaar bleken er al snel flinke tegenstellingen over onderdelen van de plannen te zijn.

Inmiddels zijn er compromissen gesloten en nieuwe plannen gemaakt. Vrijdag worden ze gepresenteerd, een aantal hoofdlijnen is al bekend.

Zo gaat de rekening voor gas omhoog, die voor elektriciteit omlaag en komt er voor huishoudens een korting op de energiebelasting. Ook komt er onderzoek naar rekeningrijden, wordt er fors geïnvesteerd in verduurzaming van de landbouw en worden elektrische auto’s minder gesubsidieerd dan aanvankelijk de bedoeling was.

Het totale pakket is nog niet bekend maar volgens bronnen zouden de klimaatdoelen -49 procent minder uitstoot van broeikasgassen in 2030 ten opzichte van 1990- met dit nieuwe pakket haalbaar zijn.

Gas duurder, elektra goedkoper

Gas wordt de komende jaren flink duurder. Per kubieke meter gas gaat de Nederlander 10 cent meer belasting betalen. Dat komt voor een gemiddeld huishouden neer op 150 euro hogere kosten per jaar. Deze extra kosten worden gecompenseerd doordat elektriciteit juist goedkoper wordt.

Daarnaast krijgen huishoudens een grotere vrijstelling voor energiebelasting, waardoor de rekening volgens het kabinet omlaag gaat. Ook zal het bedrijfsleven meer gaan bijdragen aan de Opslag Duurzame Energie (ODE), zodat de kosten voor consumenten lager worden. Als huishoudens van het gas af gaan levert dit meer voordeel op dan nu het geval is.

Rekeningrijden

Op rekeningrijden rust geen taboe meer: er komt een onderzoek naar. Het kabinet laat een commissie drie opties bekijken. Daaronder een voorstel om rekeningrijden alleen voor elektrische auto’s in te voeren (die nu geen wegenbelasting en geen accijns betalen), maar ook een vorm van rekeningrijden voor alle auto’s. En een vorm waarbij ook nog een spitsheffing komt, voor alle auto’s.

Vooral de VVD was lang een tegenstander van rekeningrijden. Maar als de belasting via de pomp straks terugloopt, moet er iets gebeuren om de terugvallende inkomsten op te vangen. De partij hoopt nu op de variant waar alleen elektrische auto’s betalen per gereden kilometer en benzine- en dieselauto’s worden ontzien. Het is de bedoeling dat een volgend kabinet beslist over de variant van rekeningrijden die wordt ingevoerd.

Elektrische auto’s

Het kabinet wil elektrisch rijden stimuleren, maar het oorspronkelijke plan van 6000 euro subsidie in 2021 staat niet meer in de plannen.

Naar verwachting wordt dat ongeveer de helft. Er zal ieder jaar opnieuw naar de subsidies gekeken worden om over-subsidiëring te voorkomen.

Om mensen die niet elektrisch rijden nog niet op te hoge kosten te jagen gaat de geplande accijnsverhoging voor benzine niet door.

CO2 heffing

Vervuilende industrieën gaan de komende jaren steeds meer betalen voor de CO2-uitstoot van hun industrie. De taks begint in 2021 met 30 euro per teveel uitgestoten ton CO2 en zou oplopen tot 150 euro per te veel uitgestoten ton. Dit gaat verder dan de oorspronkelijke plannen en zo beoogt het kabinet de lasten eerlijker te verdelen.

Warmtefonds

Er komt een warmtefonds waar het kabinet 50 tot 80 miljoen per jaar voor uit trekt. Hieruit kunnen particulieren investeringen doen om verduurzamingen te realiseren zoals bijvoorbeeld isolatiemaatregelen, warmtepompen en hybridekachels.

Het kabinet denkt dat dit fonds ook particuliere geldschieters zal aanzetten voor vele miljarden aan investeringen.

Landbouw

Ook het inkrimpen van de landbouw, lange tijd vanwege economische belangen taboe, staat in de plannen. Naar verwachting bijna 1 miljard euro extra wordt tot 2030 uit getrokken voor vergroening van de land- en tuinbouwsector.

Een deel van het geld is bedoeld voor boeren in de veenweidegebieden die willen stoppen of hun bedrijf willen verplaatsen. Door de droogte vinden in deze gebieden verzakkingen plaats. Daarom moet snel worden ingegrepen. Als veen verdroogt, komen er broeikasgassen, vooral CO2, vrij.

Ook is het de bedoeling dat er 60 miljoen euro wordt gestoken in een stopregeling voor varkensboeren. Zij kunnen zich hiervoor vanaf augustus vrijwillig aanmelden. Boeren in gebieden met veel stankoverlast, zoals Noord-Brabant, komen het eerst in aanmerking.

De verwachting is dat door deze plannen de CO2-reductie in de agrarische sector bijna verdubbeld wordt van 3,5 naar 6 megaton.

Stichting Natuur en Milieu ziet “interessante dingen” in het akkoord, maar volgens Marjolein Demmers zal het nog heel erg aan de details en de uitwerking liggen om echt een goed oordeel te kunnen vellen.

De Partij voor de Dieren vindt de plannen niet ver genoeg gaan en vindt dat de coalitie te veel dingen vooruit schuift.

Forum voor Democratie-leider Baudet noemt de plannen “volstrekt irrationeel”. Volgens Baudet gaat het mensen veel geld kosten en worden er duizenden miljarden euro’s verspeeld.

De partijen die nodig zijn voor steun in de Eerste Kamer, waaronder Groenlinks en PvdA reageren positiever.

Volgens GroenLinks-leider Klaver komen de plannen “meer dan ooit” de kant van GroenLinks op. PvdA-leider Asscher is ook positief maar is ook benieuwd naar de verdere invulling van de plannen, en wie uiteindelijk van welke plannen welke rekening gaat betalen.

Politiek verslaggever Ron Fresen zegt: “Door de scherpe kantjes van de oorspronkelijke plannen af te halen hoopt de coalitie op voldoende draagvlak.

Morgen zijn de regeringspartijen nog bijeen om de laatste puntjes op de i te zetten, vrijdag is dus de presentatie. “Natuurlijk gaan partijen daarna hun eigen rekensommetjes maken.”

Bekijk ook;

Klimaatakkoord: energienota fors omlaag

Telegraaf 25.06.2019  Het belastingdeel van de energierekening moet volgend jaar voor een huishouden met een gemiddeld verbruik met honderd euro dalen. Na 2020 komt er een ’beperkte stijging’.

Dat maakt het kabinet vrijdag bekend. Het is de bedoeling dat de laagste inkomensgroepen het meest gaan profiteren van de aanpassingen. De meevaller kan per huishouden verschillen.

De coalitiepartijen zijn het dinsdag eens geworden over een definitief klimaatakkoord. Dat melden ingewijden aan De Telegraaf. Woensdag komen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie nog een keer bij elkaar om de puntjes op de i te zetten in de teksten. De presentatie staat gepland voor komende vrijdag.

Het kabinet wil in 2030 minstens 49 procent minder CO2 uitstoten ten opzichte van 1990. Heel Nederland krijgt te maken met maatregelen.

Verschillende plannen zijn uitgelekt. Zo komt er een stevige CO2-heffing voor de industrie en gaat het kabinet rekeningrijden voorbereiden. Er worden drie varianten uitgewerkt.

Klimaatkassa

De land- en tuinbouwsector krijgt in totaal bijna een miljard euro extra de komende tien jaar om te vergroenen. Verder sleutelt het kabinet aan de torenhoge energierekening. Bedrijven gaan meer betalen, huishoudens minder. Uit doorrekeningen van het Centraal Planbureau valt op te maken dat alle klimaatplannen bij elkaar alsnog uitdraaien op een lastenverzwaring.

Een deel van de plannen van het conceptklimaatakkoord van Ed Nijpels neemt het kabinet over. Onder andere de CO2-heffing en de ommezwaai met energiebelastingen zijn door de vier coalitiepartijen bedacht om de klimaatrekening op een andere manier te verdelen.

Klimaatakkoord: veel meer elektrische auto’s, geen verhoging benzineaccijns

MSN 25.06.2019 Het kabinet wil vooral particuliere gebruikers stimuleren om een elektrische auto te kopen. De aanschaf van een elektrische middenklasser wordt daarom komende jaren extra aantrekkelijk gemaakt.

Het aanschafvoordeel voor de e-auto gaat gelden tot een maximumbedrag van 40.000 euro. Het voordeel voor de zakelijke rijder wordt wel snel minder.

De bijtelling voor de zakelijke auto gaat volgend jaar al omhoog van 4 naar 8 procent. In de jaren daarna stijgt de zakelijke bijtelling in stapjes verder naar 12 en 16 procent. Vanaf 2026 geldt voor de zakelijke auto dan dezelfde bijtelling als voor andere auto’s.

Accijnsverhoging op benzine

In het klimaatakkoord dat vrijdag wordt gepresenteerd, staat ook dat de accijnsverhoging op benzine niet doorgaat. De coalitiepartijen willen namelijk niet dat de gewone automobilist opdraait voor de stimulering van de elektrische auto.

Elk jaar zal worden bekeken hoe hoog de autoverkoop in werkelijkheid is. Als blijkt dat er veel meer elektrische auto’s worden verkocht dan verwacht, wordt de stimulering versneld afgebouwd, zo is afgesproken. Te riante stimulering van groene auto’s kostte de schatkist afgelopen jaren miljarden die niet waren begroot.

Vliegtaks niet verdubbeld

Stimulering van de elektrische auto loopt tot 2025. Vanaf 2026 komt er als het aan het kabinet ligt een einde aan de maatregelen, als het rekeningrijden wordt ingevoerd. In welke vorm dat gebeurt, moet nog worden beslist.

In het concept-klimaatakkoord stond ook een plan om de vliegtaks te verdubbelen. Dat voorstel neemt het kabinet niet over.

Klimaatakkoord: gas wordt duurder, energierekening omlaag

NOS 25.06.2019 Het kabinet wil gas duurder en stroom goedkoper maken. De energiebelasting op gas gaat tot 2026 in totaal met 10 cent per m3 omhoog, terwijl die op elektriciteit juist met 5 cent per kWh wordt verlaagd. Het is een van de maatregelen uit het Klimaatakkoord dat naar verwachting vrijdag gepresenteerd wordt, zeggen bronnen tegen de NOS.

De verhoging van de gasprijs is minder dan eerder was voorgesteld aan de klimaattafels. Daar werd nog gekoerst op een verhoging van 20 cent. De verhoging komt niet in een keer: de prijs per kubieke meter gas wordt volgend jaar met 4 cent verhoogd, daarna gaat de prijs 1 cent per jaar omhoog. De elektriciteitsprijs zal in stappen worden verlaagd.

Voor een gemiddeld gezin zal de gasrekening over zeven jaar 150 euro duurder zijn, de elektriciteitskosten worden juist 150 euro lager. De totale energierekening voor een gemiddeld gezin wordt lager door een grotere vrijstelling van de energiebelasting en een verlaging van de Opslag Duurzame Energie.

Gemiddeld huishouden

Een gemiddeld huishouden verbruikt 1500 m3 aan gas. Het belastingtarief op gas is nu 35 cent per kubieke meter, dat wordt in 2026 45 cent. De gasprijs voor dit gezin wordt daarmee 150 euro hoger.

Een gemiddeld huishouden verbruikt 3000 kWh aan elektriciteit. Het belastingtarief op elektriciteit is nu 12 cent, dat wordt in 2026 7 cent. De elektriciteitsprijs wordt voor dit gezin daarmee 150 euro lager.

Daarnaast krijgen huishoudens een grotere vrijstelling voor energiebelasting, waardoor de rekening omlaag gaat. Ook zal het bedrijfsleven meer gaan bijdragen aan de Opslag Duurzame Energie (ODE), zodat de kosten voor consumenten lager worden.

Met deze maatregelen wil het kabinet stimuleren dat consumenten sneller van het gas afgaan, of een zuinigere CV-ketel nemen. Door de hogere gasprijs wordt het sneller rendabel te investeren in energiezuinige verwarming en isolatiemaatregelen.

Uit het Klimaatakkoord moet ook duidelijk worden hoe de CO2-heffing voor de industrie eruit gaat zien.

Bekijk ook;

Klimaatakkoord: toch onderzoek naar rekeningrijden

Telegraaf 25.06.2019  Er komt in de toekomst toch een vorm van rekeningrijden voor automobilisten. Dat staat volgens ingewijden in het definitieve klimaatakkoord dat vrijdag moet verschijnen.

Coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie hebben met elkaar afgesproken om drie varianten uit te werken. De invoering is aan een volgend kabinet en kan pas op z’n vroegst in 2026.

Het kabinet erkent al langer dat er in de toekomst een probleem ontstaat voor de schatkist als automobilisten massaal overschakelen naar stekkerbolides of waterstofwagens. Het ministerie van Financiën vangt nu nog jaarlijks vele miljarden aan accijnsinkomsten op benzine en diesel.

Het kabinet gaat drie varianten onderzoeken. Daarbij ligt ook een optie op tafel om minder inkomsten te accepteren en een variant waarbij alleen mensen met een stekkerauto moeten betalen per gereden kilometer. Mensen met een elektrische auto betalen nu geen wegenbelasting.

Verder ligt er nog een optie om alleen in bepaalde delen van het land en op bepaalde tijden automobilisten te laten betalen. Deze variant kan worden uitgebreid met een spitstaks.

In het conceptklimaatakkoord van Ed Nijpels hebben lobbyorganisaties ook al een pleidooi gehouden voor het verkennen van ‘betalen naar gebruik’. De onderhandelaars willen in 2024 een nieuw systeem draaiende hebben.

In het regeerakkoord staat dat er deze kabinetsperiode wel proeven mogen komen met alternatieve vormen van vervoer en betaling, maar dit mag niet leiden tot een systeem van rekeningrijden.

Vooral VVD en CDA hebben zich in het verleden verzet tegen rekeningrijden. D66 en CU zijn juist voor betalen naar gebruik.

‘Jarenlang taboe doorbroken’: kabinet wil rekeningrijden invoeren vanaf 2026

NOS 25.06.2019 Het kabinet wil rekeningrijden vanaf 2026 invoeren. Dat bevestigen bronnen naar aanleiding van berichtgeving van RTL Nieuws. Daarmee gaan Nederlanders straks betalen per gereden kilometer. Er worden verschillende opties bekeken voor de invoering daarvan.

Een commissie gaat alle opties voor een nieuw kabinet op een rij zetten. Dit kabinet gaat het rekeningrijden niet invoeren, dat moet een volgend kabinet doen.

Er zou over drie varianten gesproken worden. In de eerste variant gaan alleen elektrische auto’s per gereden kilometer betalen. Gebruikers van elektrische auto’s betalen nu geen wegenbelasting en ook geen benzine- of dieselaccijns. Die inkomsten loopt het kabinet dus mis bij elektrisch rijden en dat kan met deze variant worden opgelost.

In de tweede variant moeten alle auto’s betalen, maar komt er geen heffing voor het rijden in de spits. In de laatste variant wordt ook het rijden in de spits extra belast.

Taboe doorbroken

“Met het maken van plannen voor rekeningrijden wordt een jarenlang taboe doorbroken”, zegt politiek verslaggever Xander van der Wulp. “Dit kabinet gaat nog geen definitief besluit nemen, de drie varianten zullen een belangrijke inzet worden in de campagnes voor de volgende landelijke verkiezingen. In de volgende formatie moet echt een besluit worden genomen.”

“De term rekeningrijden is trouwens niet heel populair en politiek erg beladen”, zegt Van der Wulp. “Daarom zal deze maatregel door verschillende partijen de komende tijd vast anders genoemd gaan worden dan ‘rekeningrijden’. Toch is de kern hetzelfde: betalen voor gebruik van de auto, in plaats van een standaard wegenbelasting.”

Het plan is onderdeel van het Klimaatakkoord dat naar verwachting vrijdag wordt gepresenteerd. Eerder lekte al uit dat de gasprijs met 10 cent per kubieke meter wordt verhoogd in 2026.

Bekijk ook;

Kabinet kiest voor ’stevige’ CO2-heffing

Telegraaf 25.06.2019 De Nederlandse industrie krijgt vanaf 2021 te maken met een CO2-belasting. Bedrijven betalen aanvankelijk 30 euro per te veel uitgestoten ton CO2, en dat bedrag kan oplopen tot 150 euro per ton in 2030. Dat staat vrijwel zeker in het definitieve klimaatakkoord dat eind deze week wordt gepresenteerd.

Bedrijven hoeven de belasting pas te betalen als hun CO2-uitstoot boven een bepaald niveau komt. Maar als dat gebeurt, krijgen ze wel meteen een „stevige heffing” voor de kiezen, aldus ingewijden. De opbrengst daarvan wordt grotendeels gebruikt om verduurzaming van de industrie te subsidiëren.

Doorrekening CO2-heffing pakt gunstig uit voor kabinet

NOS 18.06.2019 Boetes voor bedrijven die niet genoeg verduurzamen, een hogere energiebelasting voor de industrie en subsidies voor bedrijven die CO2-besparende maatregelen nemen. Het is een greep uit de 600 klimaatmaatregelen die maatschappelijke organisaties eind december aan het kabinet presenteerden in een ontwerp-klimaatakkoord.

Een CO2-heffing voor de zware industrie was geen onderdeel van de plannen, tot grote woede van milieuorganisaties. Maar sinds een paar maanden ligt zo’n heffing toch op tafel, omdat bleek dat de 600 klimaatmaatregelen niet genoeg zijn om in 2030 ten minste 49 procent minder CO2 uit te stoten, zoals het kabinet wil.

Het kabinet kwam daarom met nieuwe plannen, maar GroenLinks en de PvdA hadden inmiddels ook al CO2-heffingsvoorstellen gepresenteerd. Vandaag maakte het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) bekend wat van al die plannen voor een CO2-heffing de effecten zouden zijn.

Het blijkt dat de voorstellen van GroenLinks en de PvdA de grootste milieuwinst opleveren, maar ook de meeste risico’s. De plannen van het kabinet zijn minder risicovol. De CO2-reductie is wel minder dan bij GroenLinks en de PvdA, maar op papier worden de doelstellingen wel gehaald.

Megatonnen

Het kabinet heeft in het regeerakkoord afgesproken dat in 2030 vergeleken met 1990 49 procent minder CO2 moet worden uitgestoten. Voor de industrie komt dat neer op 14,3 megaton minder broeikasgassen.

Ter vergelijking: Nederland als geheel produceert jaarlijks ongeveer 200 megaton aan broeikasgassen, afkomstig van de zware industrie, maar ook van bijvoorbeeld kantoren, de vervoerssector, land- en tuinbouw, winkels en ziekenhuizen.

Volgens het PBL is er een “substantieel risico” dat bedrijven bij de door GroenLinks en de PvdA voorgestelde CO2-heffing naar het buitenland verhuizen. Bij de plannen van het kabinet is dat risico “gering”, aldus het PBL.

Zo’n verplaatsing naar het buitenland wordt ook wel het ‘weglek-effect’ genoemd: er wordt in Nederland dan wel minder CO2 uitgestoten, maar dat wordt door extra CO2-uitstoot in het buitenland weer (deels) teniet gedaan. Ook leidt een verhuizing tot banenverlies in Nederland.

Heffingsvrije zone

Het PBL wijst er wel op dat de drie doorgerekende voorstellen moeilijk met elkaar te vergelijken zijn. Zo gaan GroenLinks en de PvdA uit van een “platte” CO2-heffing: bedrijven betalen een vast bedrag per ton uitgestoten broeikasgas. Het kabinet werkt met een soort “heffingsvrije” zone. Alleen als bedrijven meer CO2 uitstoten dan is toegestaan, moeten ze betalen.

In de voorstellen van GroenLinks en de PvdA betalen bedrijven dus meer. De opbrengsten van de heffing worden bij die partijen voor een deel teruggesluisd naar burgers, bijvoorbeeld via de energierekening. In de kabinetsvoorstellen vloeien de opbrengsten van de CO2-heffing terug naar de industrie, in de vorm van verduurzamingssubsidies.

Kritisch kijken

Volgens politiek verslaggever Ron Fresen pakt de PBL-rapportage gunstig uit voor het kabinet, omdat uit de doorrekeningen blijkt dat het kabinet de klimaatdoelen kan halen. “De marges van GroenLinks en de PvdA zijn wel ruimer, maar de kans dat bedrijven naar het buitenland vertrekken is bij hen veel groter.”

Toch zal het kabinet ook kritisch naar de eigen rekensommen moeten kijken, zegt Fresen. “Zijn hun marges qua CO2-reductie bijvoorbeeld niet te klein? Op papier halen ze de doelstellingen, maar de praktijk is weerbarstig. En worden de lasten wel eerlijk verdeeld over de bedrijven? Dat zijn allemaal dingen waar het kabinet rekening mee moet houden als het later deze maand komt met een uitwerking van de klimaatplannen.”

Trigger om te vertrekken

Voormalig Siemens-topman Ab van der Touw herkent zich in ieder geval niet in de conclusies van het PBL. Hij deed in opdracht van premier Rutte en minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat onderzoek naar de mogelijke effecten van een nationale CO2-heffing. “Het risico dat bedrijven door zo’n heffing naar het buitenland vertrekken, is absoluut niet ‘gering’, zoals het PBL schrijft”, zegt Van der Touw.

“We tekenen met plezier voor een dikke boete, maar wel pas als blijkt dat we de afspraken niet nakomen”, aldus Ab van der Touw, oud-topman Siemens.

De oud-Siemens-baas baseert zich op gesprekken met de top van de twaalf grootste bedrijven in de Nederlandse zware industrie, zoals Tata Steel, Shell en Chemelot.

“Van de meeste van die bedrijven zit het moederbedrijf in het buitenland en vormen de operaties in Nederland maar een klein deel van hun totale activiteit”, zegt hij. “Bovendien kunnen die bedrijven eventuele extra kosten niet makkelijk doorberekenen in hun prijzen, omdat ze concurrenten hebben op de wereldmarkt. Een extra heffing kan voor hen een belangrijke trigger zijn om te vertrekken.”

Volgens Van der Touw is het bedrijfsleven op zichzelf niet tegen een extra heffing, maar doet de industrie al genoeg om de uitstoot van broeikasgassen te verminderen. Liever ziet hij dat bedrijven hun geld nu uitgeven aan nieuwe, groene procestechnieken. “We tekenen met plezier voor een dikke boete, maar wel pas als blijkt dat we de afspraken niet nakomen.”

Bekijk ook;

PBL-doorrekeningen van CO2-heffingsvoorstellen kabinet, GroenLinks en PvdA

Klaver: CO2-belasting stap dichterbij

Telegraaf 18.06.2019 Een CO2-heffing voor vervuilende bedrijven is „een stap dichterbij” gekomen, nu het Centraal Planbureau (CPB) heeft vastgesteld dat zo’n maatregel kan helpen de CO2-uitstoot te verminderen, zonder de industrie de nek om te draaien. Dat concludeert GroenLinks-leider Jesse Klaver. Hij ziet mogelijkheden om tot een „breed gedragen CO2-belasting” te komen.

Hoe die heffing er precies uit komt te zien, moet de komende tijd duidelijk worden. Het CPB heeft verscheidene varianten doorgerekend, niet alleen van het kabinet maar ook van GroenLinks en de PvdA. Daaruit blijkt dat de plannen van die twee linkse oppositiepartijen veel grotere risico’s met zich meebrengen voor de economie en werkgelegenheid. Maar ze bieden wel meer zekerheid dat de CO2-doelen worden gehaald.

D66-leider Rob Jetten stelt vast dat „verschillende vormen van CO2-heffing” mogelijk zijn die stuk voor stuk de industrie echt dwingen tot verduurzaming. „Het is fijn dat ook de varianten van GroenLinks en de PvdA op tafel liggen”, zegt hij. „Maar ik wil wel voorkomen dat CO2-besparing in Nederland leidt tot meer uitstoot in een ander land.”

VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff brengt in herinnering dat de oorspronkelijke klimaatplannen „ook niet goed” waren, omdat de CO2-doelen niet werden gehaald. „De plannen van de PvdA en GroenLinks laten zien dat je ook door kunt schieten. Dat CO2-heffing heel tricky is, voor je het weet ben je banen kwijt én geld.” Het is volgens Dijkhoff zaak de „gulden middenweg” te vinden.

PvdA-voorman Lodewijk Asscher zegt het definitieve voorstel van het kabinet af te wachten. Belangrijk is voor zijn partij dat de klimaatdoelen worden gehaald, de lasten eerlijk worden verdeeld en werkgelegenheid behouden blijft.

Bekijk meer van; GroenLinks jesse klaver co2 klimaat

juni 28, 2019 Posted by | 2e kamer, klimaat, Klimaatakkoord, klimaatmars, politiek, regeerakkoord, Rutte 3 | , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Haalt het Klimaatkabinet Rutte 3 het jaar 2020 ??? – deel 4

GroenLinks alweer 30 jaar !!!!

19.05.1989 – 19.05.2019 – 30 jaar GroenLinks

Jesse Klaver viert de overwinning van zijn partij na de Provinciale Statenverkiezingen

Jesse Klaver GL: tijd voor ‘tweede kabinet-Den Uyl’

Een volgend kabinet zonder GroenLinks is haast ondenkbaar, zei partijleider Jesse Klaver in een speech bij de viering van het dertigjarig bestaan van GroenLinks.

Hij vindt dat het kabinet-Den Uyl, het meest linkse kabinet uit de Nederlandse geschiedenis, eindelijk een opvolger moet krijgen. Het motto van het kabinet-Den Uyl, ‘spreiding van kennis, macht en inkomen’, zou ook een prachtig motto zijn voor het nieuwe kabinet, vindt hij.

Telegraaf 20.05.2019

GroenLinks ontstond in 1989 uit een fusie van kleine linkse partijen. Volgens Klaver liggen er sinds die tijd dertig rechtse jaren achter ons, maar zal de komende dertig jaar links dominant zijn.

Keerpunt ’21

Hij noemde de verandering die plaats moet vinden Keerpunt ’21, een verwijzing naar Keerpunt ’72, het gezamenlijk programma van de PvdA, D66 en de PPR (een van de voorlopers van GroenLinks) in 1972. Zij vormden na de verkiezingen van dat jaar de kern van het kabinet onder leiding van PvdA-leider Den Uyl.

GroenLinks zat nog nooit in de regering, maar volgens Klaver staat de partij er beter voor dan ooit. De grens van 30.000 leden is gepasseerd. GroenLinks had nog nooit zoveel Kamerleden en wethouders en ook de burgemeester van Amsterdam is van GroenLinks.

“We zijn nu de grootste linkse en progressieve partij”, aldus Klaver. Hij nodigde de SP, de PvdA en D66 uit samen een sterk links-progressief blok te vormen, dat het hart kan vormen van het nieuwe kabinet !!!

Forum voor Democratie werd bij de laatste verkiezingen uit het niets de grootste, GroenLinks groeide ook fors: een ruime verdubbeling wat betreft zetels in de Eerste Kamer. Ideologisch verder uit elkaar kan haast niet, maar beide partijen hebben de wind mee.

Die wind willen ze natuurlijk in de zeilen houden, zodat ze hun winst donderdag kunnen prolongeren bij de verkiezingen voor het Europees Parlement. Daar doen de landelijke kopstukken hun best voor, maar niet alleen zij. ook de Europese lijsttrekkers van Forum en GroenLinks trokken de afgelopen week het land in. Dat leverde twee uiteenlopende campagnes op.

GroenLinks-rally’s

Daar heeft Bas Eickhout wel wat op te zeggen. Heel veel zelfs. De lijsttrekker van GroenLinks, voorheen klimaatwetenschapper, gaf de afgelopen weken op verschillende plaatsen college over het klimaat. En ook tijdens andere rally’s van de partij is het klimaat het belangrijkste thema.

Een van die bijeenkomsten is in Nijmegen, waar de 42-jarige Eickhout heeft gestudeerd. Een stuk of dertig aanhangers zijn zaterdagochtend komen opdagen. Een aanzienlijk deel draagt een GroenLinks-jack. Eerst een speech van de lijsttrekker en dan gaan ze de wijk in om mensen te overtuigen.

Na wat inleidende woorden van wethouder Harriët Tiemens (“Wat heeft Nijmegen met Europa? Nou, je hoeft maar te graven of je vindt een Romein”) komt de Europese voorman vol enthousiasme aanlopen. “Goedemorgen! Dus hier is het feestje!”

Je hoeft niet alles uit Europa te verdedigen, aldus Bas Eickhout.

Eickhout ziet een kans, vertelt hij aan het publiek. “Er is een goede mogelijkheid dat de christendemocraten en de sociaaldemocraten geen absolute meerderheid halen donderdag. Geen verstikkende meerderheid.” En dat is waar GroenLinks om de hoek komt kijken. De lijsttrekker hoopt dat zijn EU-fractie kan deelnemen aan een coalitie. “Wij willen een positieve beweging.”

Dat lijken de aanwezigen ook te willen. Geen bezorgde vragen, ze willen vooral verduidelijking van Eickhout voor als ze zo de deuren langsgaan. “Je hoeft niet alles uit Europa te verdedigen”, geeft de lijsttrekker mee. “Er wordt natuurlijk ook slecht beleid gemaakt in Brussel, net als in Den Haag trouwens.”

Een man vraagt hoe hij moet uitleggen wat de concurrent Partij voor de Dieren nou wil met Europa. Eickhout, lachend: “Tja, ik snap ze ook niet Maar ik zou zeggen: val ze niet te veel aan, de vijand zit op rechts.” Toch is ook de lijsttrekker niet bezorgd. “Want er is een grote meerderheid in Nederland die voelt dat er wat moet gebeuren”, zegt Eickhout, doelend op het klimaat. “Ja, dat is ons thema.”

Na Nijmegen was Arnhem aan de beurt, ook daar spreekt Eickhout de aanhangers toe NOS

Met verregaande Europese klimaatmaatregelen hoopt Eickhout het speelveld in Europa en de wereld te veranderen. “Je kan het debat in andere landen aanzwengelen. Je kan elkaar uitdagen om het beter te doen, dat is het spel dat wij spelen.” Dat spel moet vooral worden gespeeld voor de jeugd, benadrukt hij tegen het publiek, dat voor een groot deel uit jongeren bestaat. “Jullie zijn nog jong. Jullie moeten je eigen toekomst bepalen. Dus ga nu maar de deuren langs, want elke stem telt voor GroenLinks!”

Lieve vrienden,

Onze beweging bestaat vandaag precies 30 jaar!

GL 19.05.2019 – De laatste dagen van de campagne gaan we massaal de straat op en staan we op elk station in Nederland om in gesprek te gaan met kiezers. Voor een Nederland waar we klimaatverandering aanpakken. Voor een eerlijk en schoon Nederland. Voor verandering.

Daarbij hebben we mensen zoals jij nu nodig.

Dertig jaar geleden werd GroenLinks opgericht. Groen, vanwege behoud van onze planeet. En links, vanwege onze strijd voor rechtvaardigheid. Twee idealen die niet zonder elkaar kunnen.

Dertig jaar lang hebben we tegen de tijdgeest in politiek bedreven: onder rechtse regeringen, met afbraak van sociale voorzieningen en met toenemende polarisatie.

Maar ik voel aan alles: we staan op een keerpunt. GroenLinks heeft nog nooit zoveel leden, zoveel volksvertegenwoordigers, zoveel steun gehad. Het borrelt in de samenleving. Nu is de tijd om het klimaat te redden. Om de verzorgingsstaat op te bouwen. En om de macht terug te veroveren op de markt en op grote bedrijven. Nu is het tijd voor progressieve idealen!

Vandaag gaf ik een lezing op het feest voor onze 30e verjaardag over onze idealen en hoe onze beweging de komende dertig jaar ingaat. Over hoe urgent de strijd tegen het economisme is.

Maar ik stuur deze mail ook omdat er donderdag Europese verkiezingen zijn. En we weten: de opkomst voor Europese verkiezingen is vaak laag. Zeker onder jongeren. Dat is onterecht. Want het klimaat kunnen we alleen beschermen als we in heel Europa samenwerken. De macht van multinationals kunnen we alleen breken als landen zich niet tegen elkaar uit laten spelen.

Daarom vraag ik je: ga stemmen donderdag 23.05.2019. En ga niet alleen. Ik wil je vragen deze week minstens vijf mensen in je omgeving aan te spreken In je vrienden-appgroep. Bij het koffieautomaat. Of gewoon: je partner aan de ontbijttafel. En zeg ze: deze verkiezingen zijn belangrijk. Ga stemmen. En kies dan GroenLinks.

Ik reken op je!, aldus Jesse Klaver

Duurzaamheid

Kortom, een volgend kabinet zonder GroenLinks is ’haast ondenkbaar’. Dat zei Jesse Klaver vanmiddag 19.05.2019 op de dertigste verjaardag van zijn partij. De GroenLinks-voorman is optimistisch over de huidige positie van zijn partij.

Zijn voorgangers moesten volgens hem tegen de tijdsgeest vechten. „Maar nu hebben we de wind mee.” Hij wees bijvoorbeeld op het thema duurzaamheid, dat volgens hem dankzij GL inmiddels overal op de agenda staat. Klaver wil in 2021 een ’keerpunt’ bewerkstelligen en een links kabinet bewerkstelligen, een opvolger van het kabinet-Den Uyl.

Klaver haalde in zijn speech ook uit naar rechts. „Rechts heeft nog geen begin van een idee van hoe je verbindt”, zei hij richting zijn concurrenten. Al was Klaver ook niet erg verbindend toen hij daarop zei dat rechts met een ’ondraaglijke leegte’ kampt en zich vooral druk maakt om paaseitjes en Zwarte Piet.

Jesse Klaver maakte zich daarnaast druk om een recent filmpje van Forum-voorman Baudet waarin het binnenhalen van vluchtelingen met de holocaust werd vergeleken omdat immigranten het op onze vrouwen zouden hebben voorzien. De GL-leider zei dat het na dit filmpje ’naïef’ is om nog te denken dat Baudets flirts met het rechtsextremisme toevallig waren.

Debat volgens GroenLinks

Het debat tussen VVD’er Mark Rutte en Thierry Baudet van Forum voor Democratie is ‘een schijngevecht’. Het economisch gedachtegoed van FvD ligt volgens GroenLinks-leider Jesse Klaver dichtbij de VVD. ,,Forum voor Democratie dient net als de VVD het belang van het grote geld.’’

Nu VVD en FvD van de verkiezingen voor het Europees Parlement, komende donderdag, een tweestrijd maken, probeert Klaver zich als links alternatief tussen de twee rechtse kemphanen te positioneren. ,,De schijngevechten tussen Rutte en Baudet bieden geen antwoorden op de zorgen van mensen.’’

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Klaver ziet op rechts ‘een ondraaglijke leegte’. ,,Rechts heeft geen idee over hoe we voor verbinding zorgen in de samenleving, dat we welvaart samen maken en dus ook samen moeten delen. Rechts heeft geen idee over een eerlijke klimaatpolitiek. Rechts spreekt alleen over migratie, paaseitjes of zwarte piet.’’

Thierry Baudet biedt zijn boeken aan aan premier Mark Rutte. Foto Twitter FvD. © rv FvD

De GroenLinks-leider viel met name Baudet hard aan. Zo zei hij dat het verzet van Baudet tegen het MH17-onderzoek alleen Poetin in de kaart speelt en dat zijn verzet tegen klimaatmaatregelen de fossiele lobby dient. Klaver wees er op dat FvD als enige partij tegen hogere bankiersbonussen stemde en zei dat de partij van Baudet de overheid met 5 procent wil inkrimpen. ,,Dat is de zorg, het onderwijs, de AOW. 5 procent minder.’’

Het debat tussen VVD-leider Mark Rutte en Thierry Baudet van Forum voor Democratie (FVD) gaat door. Dat meldt het tv-programma Pauw, waarin het duel te zien is. © ANP

Op het feest ter ere van het 30-jarig bestaan van de partij op het Westergasfabriekterrein in Amsterdam, hield de GroenLinks-leider zijn aanhang voor dat Nederland op een keerpunt staat. ,,We hebben dertig rechtse jaren achter ons liggen. De komende dertig jaar zal de linkse politiek dominant zijn.’’ De verkiezingsuitslagen geven daar vooralsnog geen blijk van.

GroenLínks

In een interview in deze krant zei Klaver al dat zijn partij het accent van Groen meer naar Links gaat verschuiven. ,,Het groen in onze naam zijn we nu aan het verzilveren. Check. Maar we heten GroenLínks. Linkse politiek is ook belangrijk. En we zien nu nog te veel dat rechtse partijen hun rechtse plannen er doorheen rammen.’’

Ook zei Klaver in het interview dat linkse partijen elkaar niet moeten aanvallen. Hij doelde daarbij op de aanval van de SP op de PvdA, door in een campagnefilmpje ‘Hans Brusselmans’ op te voeren, die qua uiterlijk overeenkomt met PvdA-Eurocommissaris Frans Timmermans. In Amsterdam zei hij dat filmpje ‘onverstandig, ongepast en onsmakelijk’ te vinden.

zie ook: Eindelijk de Linkse samenwerking PvdA + Groenlinks + SP !!!

zie; Fusie PvdA, GroenLinks, SP ??

en zie ook: PvdA-Plus is linkse samenwerking met PvdA + Groenlinks + SP + D66 !!!

zie ook: Pluche – Terugblik Femke Halsema GroenLinks

zie ook: Gaat Groenlinks Nederland veranderen ?

zie ook: Lijstverbinding PvdA, GroenLinks, SP ??

zie ook: GroenLinks de Toekomst, de crisis en verder – deel 3

zie ook: GroenLinks de Toekomst, de crisis en verder – deel 2

zie ook: GroenLinks de Toekomst, de crisis en verder – deel 1

zie ook: GroenLinks, de Toekomst en verder….

zie ook: Tofik Dibi en Jesse Klaver Groenlinks – Vrijdenkerskamer ‘vrije expressie en tegen censuur’

zie ook: PvdA – SP – GroenLinks versus een Heet en Rood najaar 2012

zie ook: Ineke van Gent GroenLinks – Storm in een glas water ??

Zie ook: PvdA-SP-GroenLinks-D66 versus een Hete en Rode Lente – deel 2

Zie ook: PvdA-SP-GroenLinks-D66 versus een Hete en Rode Lente !?!?!? deel 1

Zie ook: Manifest Linkse oppositie SP, PvdA, GroenLinks, ChristenUnie en de FNV

Zie ook: Provinciale verkiezingen 02.03.2011 – Groenlinks, PvdA, SP en ook D66 Samen ?

Zie ook: Een Links Den Haag – samenwerking SP, Groenlinks en PvdA

Zie ook: Geen Samenwerking PvdA, Groenlinks, SP en D66 ?

Zie ook: Guusje ter Horst en Jolande Sap – PvdA, Groenlinks en D66 samen

Weg met het leenstelsel

GroenLinks trekt de steun voor het leenstelsel voor studenten in. De partij vindt dat het systeem in de praktijk niet goed werkt. Het leidt volgens GroenLinks tot leenangst en studiestress en verder zou er weinig zijn terechtgekomen van de verhoging van de kwaliteit van het onderwijs.

Eerder zei GL-Kamerlid Özdil al dat hij ertegen is. Hij is fractiewoordvoerder onderwijs.

Het verhogen van de rente op studieschulden is volgens twee belangenorganisaties van studenten in strijd met een door Nederland ondertekend verdrag. Het Interstedelijk Studenten Overleg (ISO) en het Landelijk Studenten Rechtsbureau (LSR) vragen minister Van Engelshoven daarom het wetsvoorstel dat de verhoging regelt in te trekken.

Als de minister vasthoudt aan het wetsvoorstel, zullen de organisaties de Eerste Kamer oproepen het tegen te houden. Ze dreigen met “juridische stappen” als de wet doorgaat.

Het verhogen van de rente op studieschulden is volgens twee belangenorganisaties van studenten in strijd met een door Nederland ondertekend verdrag.

Draagkracht

In 2015 was GroenLinks, met de VVD, D66 en PvdA, een van de voorstanders van de afschaffing van de basisbeurs. Studenten kregen voortaan geen vast bedrag, maar moesten een lening afsluiten voor hun hele studie. Deze lening moet later naar draagkracht worden terugbetaald. Daarvoor is 35 jaar de tijd. Als het dan nog niet is afgelost, wordt het resterende bedrag kwijtgescholden.

Ook GroenLinks wil dus af van het huidige leenstelsel, de lening om de studie te bekostigen die het systeem van de basisbeurs in 2015 verving.

“Als een systeem op papier klopt maar in de praktijk niet werkt, moet je zeggen: beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald”, schrijft Klaver maandag in een mail aan GroenLinks-leden.

Klaver was een van de architecten van het stelsel en GroenLinks stemde vier jaar geleden nog in met de afschaffing van de basisbeurs. In plaats daarvan kwam een voorschot dat met rente en naar draagkracht moet worden terugbetaald.

Klaver ziet nu dat het systeem niet werkt. “Eerlijke politiek verlangt dat als een plan niet goed werkt, dat je daarvoor uitkomt”, aldus de partijleider. “Daarom is het tijd om te zeggen: dit moet anders, we gaan nadenken over een beter stelsel.”

‘Asociaal’ en ‘verrot systeem’

GroenLinks-Kamerlid en onderwijswoordvoerder Zihni Özdil brak dit weekend al eerder de lans voor de afschaffing van het leenstelsel. In Trouw ging hij tegen de partijlijn in en noemde hij het een “asociaal stelsel”, een “verrot systeem” dat zorgt voor “tweedeling in de samenleving”.

Een van de voorwaarden voor steun aan het leenstelsel is geweest dat het vrijgekomen geld in het onderwijs geïnvesteerd moest worden en dat de rente laag zou blijven. Özdil vindt dat er te weinig geld naar onderwijs gaat en ziet dat de rente op de studieleningen stijgt.

Klaver is het met hem eens. “Het is duidelijk dat het kabinet de beloftes over kwaliteit en toegankelijkheid die gedaan zijn aan studenten, niet waarmaakt. Het is duidelijk dat er problemen zijn met de doorstroming, leenangst en toename van stress”, aldus Klaver.

Wat GroenLinks in plaats van het huidige leenstelsel wil, is nog niet bekend. In de coalitie zijn het CDA en de ChristenUnie ook voor afschaffing van het leenstelsel.

Bekijk ook;

GroenLinks keert zich alsnog tegen leenstelsel, ‘het werkt niet’

Twintigers stellen meer uit en ‘dat kan grote gevolgen hebben’

Weinig enthousiaste Kamer achter hogere studierente

GroenLinks-Kamerlid Özdil trekt steun in voor ‘asociaal’ leenstelsel

Heeft het leenstelsel z’n langste tijd gehad? CDA en CU vinden van wel

Leenstelsel: opnieuw voer voor discussie, maar de studielening blijft

Maar dan ook:

Vertrek Zihni Özdil laatste in reeks conflicten bij GroenLinks

Het vertrek van Tweede Kamerlid Zihni Özdil, die afscheid moet nemen van GroenLinks vanwege een ‘vertrouwensbreuk’, maakt veel los in politiek Den Haag. Zelf spreekt hij van ‘karaktermoord’. Het is niet de eerste keer dat een GroenLinkser moet vertrekken na een ruzie met partijgenoten. Vier recente interne conflicten binnen de partij.

Özdil vertrekt wegens ‘vertrouwensbreuk’

Özdil maakte zijn vertrek als Tweede Kamerlid dinsdagavond bekend op Facebook en Twitter. Zijn weerstand tegen het leenstelsel voor studenten – Özdil is tegen, de partijtop van GroenLinks vóór – is volgens hem de reden voor de ‘vertrouwensbreuk’ die zijn afscheid van de fractie onvermijdelijk maakt. ‘Mijn zetel behoort toe aan de partij aan wie ik veel te danken heb en geef ik dan ook terug,’ schreef hij op Twitter.

Lees het commentaar van hoofdredacteur Arendo Joustra: Jesse Klaver toont stalinistische spierballen

Diezelfde avond reageerde ook partijleider Jesse Klaver op het nieuws. In een verklaring op de GroenLinks-website bevestigde hij de ‘onherstelbare vertrouwensbreuk’. Klaver noemt Özdil een ‘creatief denker, iemand met veel talent, maar als Kamerlid kwam hij in de knoop’. De fractievoorzitter stelt dat de breuk geen gevolg is van een inhoudelijk meningsverschil, zoals over het leenstelsel, maar ‘bleef hij afspraken keer op keer schenden, schond de onderlinge vertrouwelijkheid en vertoonde ontoelaatbaar gedrag waardoor collega’s zich niet meer veilig voelden’. De partijleider geeft als voorbeeld dat Özdil een intern gesprek met een collega heimelijk zou hebben opgenomen.

weergeven op Twitter

Zihni Özdil

@ZihniOzdil

En dit nog👇🏼

Met die lezing is Özdil het duidelijk niet eens. Kort na de verklaring van Klaver deelde hij via sociale media een tweede bericht: ‘Ontzettend jammer dat de partijleiding voor karaktermoord heeft gekozen. En mijn functioneren ter discussie stelt.’ Ook is hij van mening dat politiek gaat ‘over meer dan fractiediscipline. Het gaat ook over authenticiteit, over koers houden. Zonder last of ruggespraak. En zonder aanziens des persoons’.

Via Twitter komen woensdag diverse andere spanningen tussen Özdil en partijgenoten aan de oppervlakte. Zo weet NRC-columnist Tom-Jan Meeus te melden dat het Kamerlid van een (niet nader genoemde) GroenLinkser het verzoek kreeg voorlopig niet meer te twitteren, nadat (extreem-)linkse activisten boos waren geworden over een foto waarop Özdil onderzoeker Sid Lukkassen omhelsde. Laatstgenoemde wordt door critici beschuldigd van extreem-rechts gedachtegoed. In een ingezonden stuk in de krant sprak het Kamerlid zijn ergernis uit over de ‘twitterextremisten’, die het ‘vrije debat om zeep’ zouden helpen

Tom-Jan Meeus @tomjanmeeus

‘Ik wil dat je helemaal niet meer twittert totdat wij elkaar gesproken hebben’, kreeg Özdil geappt, nadat GroenLinksers boos werden omdat Özdil lachend op de foto met Sid Lukkassen ging

Tom-Jan Meeus @tomjanmeeus 
‘Laten we voor jouw bestwil en voor de geloofwaardigheid van GroenLinks als vrijzinnige partij, doen alsof je dit bericht, waarin je een Kamerlid het zwijgen probeert op te leggen, niet hebt verstuurd’, reageerde @ZihniOzdil. Dit was 29 april – een maand geleden 88  

De voorbeelden lijken in strijd met de verklaring van Klaver, die schrijft dat het iedereen binnen GroenLinks vrij staat ‘een discussie te openen of een afwijkend standpunt in te nemen’. Daarbij komt dat anonieme GroenLinksers aan NOS-verslaggever Xander van der Wulp hebben gelekt dat Özdil ‘ongelukkig, gestrest, onbetrouwbaar, onbereikbaar’ zou zijn en een alcoholprobleem zou hebben. Özdil noch andere GroenLinksers hebben op die aantijgingen gereageerd.

#Metoo-persvoorlichter terug bij GroenLinks in Den Haag

Begin deze maand werd bekend dat de persvoorlichter die in maart 2018 door GroenLinks werd ontslagen wegens seksueel grensoverschrijdend gedrag jegens een stagiaire, een nieuwe baan heeft als persvoorlichter voor voormalig GroenLinks-Kamerlid Liesbeth van Tongeren, tegenwoordig wethouder ‘Duurzaamheid en Energietransitie’ voor de partij in de gemeente Den Haag. De twee werkten in de Tweede Kamer al nauw samen.

Lees de column van Gerry van der List over #MeToo: beschavingsproces met praktische problemen

Aanvankelijk gaf de partij van Jesse Klaver de zegsman een ’tweede kans’ omdat hij spijt had betuigd, maar later werd hij alsnog uit zijn functie gezet. De woordvoerder liet het daar niet bij zitten en stapte naar de rechter om 50.000 euro ontslagvergoeding te eisen vanwege vermeende laster door GroenLinks. Dat was tevergeefs, mede door een besproken e-mail van de partij aan de persvoorlichter.

Daarin stond uitgebreid beschreven hoe de woordvoerder de stagiaire na een kerstfeest probeerde te zoenen en betasten, terwijl zij dat niet wilde. ‘Aangezien jij bleef aandringen, raakte de vrouw in paniek en voelde ze zich angstig,’ werd hem verweten. ‘Naar toen bleek, was ze haar tas kwijtgeraakt. Op een gegeven moment ben jij weggegaan en je hebt de vrouw midden in Den Haag, wetende dat zij niet meer naar huis kon komen, aan haar lot overgelaten.’

‘Dat dit kan gebeuren op een plek waar ik verantwoordelijk ben, is verschrikkelijk,’ reageerde Klaver destijds in een uitzending van het inmiddels ter ziele gegane programma RTL Late Night. ‘Wat ik hiervan leer, is dat het dus overal kan gebeuren, zelfs in een organisatie waar je zelf werkt en waarvan je denkt: dit is een veilige werkomgeving. En dat maakt mij verdrietig.’

Van Tongeren reageerde tegen De Telegraaf dat ze niet wist wie haar nieuwe persvoorlichter zou worden, omdat de gemeente Den Haag over de sollicitatieprocedure zou zijn gegaan. Maar volgens de krant leert navraag bij de gemeente dat Van Tongeren zelf uiteindelijk de knop heeft doorgehakt en koos voor haar oud-medewerker op het Binnenhof. Omdat die nooit is veroordeeld, kon hij een Verklaring Omtrent Gedrag krijgen, zei een gemeentewoordvoerder. Wel was de gemeente op de hoogte van het nieuws over de #MeToo-affaire rond de persvoorlichter.

Zelf wil de voorlichter niet reageren, terwijl een zegsman van Klaver het tegenover De Telegraaf kort hield: ‘Hij heeft een nieuwe baan. Daar gaan we niet op reageren.’

Relatie Kamerlid Grashoff en partijvoorzitter Meijer verzwegen

Een andere ‘vertrouwensbreuk’ bij GroenLinks deed zich voor in juni vorig jaar, toen zowel partijvoorzitter Marjolein Meijer en Tweede Kamerlid Rik Grashoff van opstapten. De twee hadden voor hun partij verzwegen dat ze sinds april 2017 een liefdesrelatie hadden. Nadat ze dat in juni vorig jaar hadden opgebiecht, bleek een week later dat de twee toch niet de hele waarheid hadden verteld.

Toen Meijer en Grashoff hun relatie bekendmaakten, leek het bij een uitbrander te blijven. Dit ondanks de gevoelige verhoudingen tussen beiden, die de partij zwaar op de maag lag: partijvoorzitter Meijer voerde bij GroenLinks onder meer de functioneringsgesprekken met Kamerleden, onder wie dus ook haar minnaar Grashoff. Toen de voorzitter haar taak neerlegde en Grashoff aankondigde aan zijn laatste periode als Kamerlid bezig te zijn, leek de kou uit de lucht.

Lees het hele verhaal terug Opnieuw niet waarheid verteld: GroenLinksers weg

Kort daarop kwam het partijbestuur echter ter ore dat Meijer en Grashoff al ruim voor de Tweede Kamerverkiezingen van maart 2017 samen waren. ‘Dat veroorzaakte een vertrouwensbreuk,’ liet GroenLinks weten.

Klaver noemde het ‘klote om op deze manier afscheid te moeten nemen van twee collega’s die veel voor onze partij hebben betekend’. Het is volgens hem ook ‘niet aan anderen om te oordelen over de liefde tussen twee mensen’. Maar ‘wel is het zo dat, in een hecht team dat knokt voor gezamenlijke idealen, je blind op elkaar moet kunnen vertrouwen en zeker moet weten dat iemand de waarheid spreekt’. Drie weken terug werd duidelijk dat oud-Kamerlid Grashoff namens GroenLinks deel gaat uitmaken van het provinciebestuur in Noord-Brabant, waar de partij gaat samenwerken met VVD, CDA, D66 en PvdA.

Van Tongeren na 6 jaar Kamerlidmaatschap niet op lijst

De eerdergenoemde Liesbeth van Tongeren werd  tweeënhalf jaar terug ook al hoofdonderwerp van een interne rel. De voormalig directeur van Greenpeace, die al sinds 2010 voor GroenLinks in de Tweede Kamer zat, kreeg in december 2016 plots van de kandidatencommissie te horen dat ze niet op de kieslijst voor de Tweede Kamerverkiezingen van 2017 zou komen te staan.

Van Tongeren kreeg dat te horen in een gesprek dat volgens haarzelf tien minuten duurde. Hoewel ze zich veelal bezighield met windmolens en de gaswinning in Groningen, was ze volgens de commissie ‘niet zichtbaar en niet groen genoeg’ en boekte ze in de jaren daarvóór te weinig resultaten.

Het passeren van Van Tongeren leidde tot verontwaardiging bij veel partijleden, die de steunactie #ProLiesbeth voor haar begonnen om haar toch op de lijst te krijgen. Dat leidde er uiteindelijk toe dat Van Tongeren in een online ledenreferendum – een idee van Rik Grashoff – meer dan 50 procent van de stemmen kreeg en dus toch op de lijst kwam. Vorig jaar vertrok ze alsnog uit de Tweede Kamer, nadat ze door haar partij was voorgedragen als wethouder in Den Haag.

Gerelateerde artikelen;

Zihni Özdil

Ex-Kamerlid Zihni Özdil: ‘Ik heb vaak het gevoel gehad in een keurslijf te …

Heel Holland Gruwt van GroenLinks

Vertrek Özdil bewijst dat Binnenhof alleen nog grijze muizen …

Onrust bij GroenLinks: Klaver baalt van moddergooien …

Klaver ‘baalt’ van eigen uitlatingen over Özdil | Binnenland

Klaver heeft spijt van ‘vervelende situatie’ rond opstappen Özdil

Vertrek Özdil laatste in reeks conflicten bij GroenLinks

Zihni Özdil en GroenLinks dreven steeds verder uiteen

Moddergevecht GroenLinks loopt totaal uit de hand | Binnenland

BRIEFJE VAN JAN – Aan Jesse Klaver

Meer voor zihni özdil groenlinks

GroenLinks-politicus Zihni Özdil is “voor de bus gegooid”, aldus Thijs …

Zihni Özdil: ‘Mijn Turksheid vult mijn Nederlanderschap aan’

Zihni Özdil: ‘Mijn Turksheid vult mijn Nederlanderschap
aan’

Zihni Özdil on Twitter: “Oproepen tot moord en journalist @ShashiRoopram

Zihni Özdil on Twitter: “Laat je niks wijs maken door de maffe meldpunten van …

Inbreng Zihni Özdil (GroenLinks) tijdens debat over jihadpreken en …

Zihni Özdil on Twitter: “De renteverhoging op studieschulden zal het einde zijn van …

Zihni Özdil على تويتر: “Oproepen tot moord en journalist @ShashiRoopram …

Zihni Özdil on Twitter: “Studenten van @alfacollege vertellen wat ze …

Zihni (GroenLinks): De studie Nederlands mag niet verdwijnen

Ex-Kamerlid Zihni Özdil: ‘Ik heb vaak het gevoel gehad in een keurslijf …

GroenLinks-Kamerlid Özdil vertrekt na botsing met partijleider Klaver …

GroenLinks-Kamerlid Zihni Özdil weg uit parlement – NRC

Zihni Özdil | GroenLinks

Zihni Özdil en GroenLinks dreven steeds verder uiteen | TROUW

Moddergevecht bij GroenLinks na vertrek Kamerlid Zihni Özdil …

Onrust bij GroenLinks: Klaver baalt van moddergooien naar Özdil …

GroenLinks-Kamerlid volgens partij weg wegens ‘ontoelaatbaar … – Ad

Vorige 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Volgende

Corinne Ellemeet

Corinne Ellemeet | GroenLinks

Nieuws over Corinne Ellemeet | GroenLinks GroenLinks

Corinne Ellemeet – Wikipedia

Levensloop · ‎Voor de politiek · ‎Politieke loopbaan

Corinne Ellemeet (@CorinneEllemeet) · Twitter

Bekijken op Twitter

GroenLinks-Kamerlid: Ik laat me niet intimideren | Politiek | AD.nl

Omstreden ouderenplan van GroenLinks is niet nieuw – NRC

Wrede GroenLinks-troela Corinne Ellemeet wil ouderen zorg afpakken …

Minister aan de slag met omstreden plan GroenLinks | Binnenland …

Waarom doorbehandelen op je 70ste niet altijd een goed plan is …

GroenLinks-Kamerlid: juist blij met uitzending over ziekenhuiszorg 70 …

corinne ellemeet opleiding

corinne ellemeet man

corinne ellemeet ouderen

corinne ellemeet twitter

corinne ellemeet 70

corinne ellemeet een vandaag

corinne ellemeet instagram

corinne ellemeet echtgenoot

1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Volgende

 

mei 19, 2019 Posted by | 1e kamer, 2e kamer, amsterdam, burgemeester, europa, europees parlement, Femke Halsema, groenlinks, klimaat, politiek | , , , , , , , , , , , , , , , , , | 1 reactie

Meer geld vanwege gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 15


Bezuinigingen kabinet Rutte 1 en 2

Nederland behoort tot de EU-landen met relatief de hoogste zorguitgaven. Dat blijkt 09.05.2019 uit CBS-cijfers. Die komen uit op de Dag van Europa, waarmee de aanzet tot de oprichting van de voorloper van de Europese Unie in de jaren vijftig wordt gevierd.

In Nederland ging 10,3 procent van het bruto binnenlands product (bbp) in 2016 naar de gezondheidszorg, terwijl het EU-gemiddelde op 9,9 procent lag. Alleen in Frankrijk, Duitsland, Zweden, Oostenrijk en Denemarken was dit aandeel hoger. „Die hoge uitgaven komen vooral door het grote stelsel aan langdurige zorg in Nederland”, legt hoogleraar gezondheidseconomie Wim Groot uit.

AD 17.05.2019

Verpleeghuizen

„Denk daarbij aan verpleeghuizen en aan ggz- of gehandicapteninstellingen. Ondanks de bezuinigingen zijn die instellingen nog altijd ruimer aanwezig dan in het buitenland. Tel daarbij het feit op dat arbeidskrachten in deze sector steeds schaarser en dus duurder worden. Daardoor betaalt de gewone Nederlander ook meer”, aldus Groot.

Behalve uitgebreide gezondheidsinstellingen kent ons land Europees gezien ook een hoge levensverwachting. In 2016 lag die op 81,7 jaar, terwijl het EU-gemiddelde precies 81 jaar was. Dat komt vooral door de Nederlandse mannen, van wie de levensverwachting met 80 bijna twee jaar boven het Europese gemiddelde lag.

AD 15.05.2019

Stijgende zorguitgaven

Het kabinet waarschuwt opnieuw voor de zorguitgaven. Volgens zorgminister De Jonge zijn extra stappen om de betaalbaarheid in de hand te houden ’niet uit te sluiten’.

Hij laat daarom in kaart brengen welke extra ingrepen er mogelijk zijn om betere grip te krijgen op de groei. Ook vraagt hij de Tweede Kamer om met eigen ideeën te komen.

Het huidige kabinet probeert de zorguitgaven, net als vorige kabinetten, te beperken. Dat gebeurt door afspraken te maken met bijvoorbeeld artsen en ziekenhuizen om de uitgavengroei te beperken. Ondanks dat zal er onder kabinet Rutte-III liefst 16,7 miljard euro extra vloeien naar de zorg.

AD 14.05.2019

Zorg grootste post kabinet

De netto zorguitgaven in Nederland zijn 71 miljard euro. Als eigen betalingen, jeugdzorg en wmo-zorg worden meegerekend, is dat zelfs 85 miljard euro. Daarmee is de zorg verreweg de grootste uitgavenpost van het kabinet. In de praktijk betekent het dat de gemiddelde volwassen Nederlander tegenwoordig via premie en belastingen jaarlijks zo’n 5490 euro aan de zorg betaalt.

Voorzien is dat deze uitgaven verder gaan groeien, meldt minister De Jonge (Volksgezondheid) aan de Tweede Kamer. Hij laat daarom in beeld brengen waar er in de toekomst op bezuinigd kan worden. Maar pijnlijke besluiten daarover zullen waarschijnlijk door een volgend kabinet genomen moeten worden. „Het kabinet zet stappen om maatregelen in kaart te brengen waarmee toekomstige uitdagingen voorzien kunnen worden van passende beleidsinzet”, laat de CDA-bewindsman weten.

Thuiswonende ouderen

Zo is er een commissie ingesteld die gaat kijken hoe de zorg voor thuiswonende ouderen in de toekomst op peil gehouden kan worden. Eind dit jaar zal die commissie verslag uitbrengen. De Sociaal Economische Raad (SER) is gevraagd om de gevolgen te verkennen van de stijgende zorgkosten voor de arbeidsmarkt en economie.

„Daarbij is de SER gevraagd zijn visie te geven op de grenzen waarbinnen de zorguitgaven zich kunnen ontwikkelen.” De Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid moet in kaart brengen „welke inzichten ons op weg kunnen helpen naar beheersing van de zorguitgaven op lange termijn”, stelt De Jonge.

AD 14.05.2019

Noodkreet VNG Jeugdzorg

Het kabinet trekt honderden miljoenen extra uit voor jeugdzorg. Daarmee komt het tegemoet aan de klacht van gemeenten dat zij te weinig geld hebben voor hulp aan jongeren met psychische of gedragsproblemen. Dat staat in de Voorjaarsnota die later deze maand openbaar wordt, bevestigen bronnen in Den Haag.

Dit jaar nog gaat er 350 miljoen euro extra naar de gemeenten. In de drie jaar daarna telkens 190 miljoen euro, zo is er afgesproken in het kabinet. Met dat bedrag van 920 miljoen euro in totaal kunnen de gemeenten de tekorten wegwerken die zij hebben.

De gemeenten luidden vandaag 08.05.2019 de noodklok. Ze dreigden hun taken in de jeugdzorg aan het Rijk terug te geven, omdat het kabinet volgens hen te weinig geld beschikbaar stelt om de taken goed uit te voeren.

De extra kosten die ontstaan door de toenemende vraag naar jeugdhulp en psychische zorg voor kwetsbare burgers mogen niet meer verhaald worden op Nederlandse gemeenten, schrijft de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) woensdag in een paginagrote open brief in het Algemeen Dagblad (AD).

Afbeelding

Gaat niet meer

In 2015 namen de gemeenten taken op het gebied van zorg en jeugd van het Rijk over, omdat zij meer maatwerk zouden kunnen leveren. Tegelijkertijd ging het budget voor deze taken met 450 miljoen euro omlaag.

We hebben de afgelopen jaren zo goed ons best gedaan, maar het water staat ons aan de lippen en er moet substanti­eel geld bij, aldus Hubert Bruls, vicevoorzitter VNG.

In de jaren daarna groeide de vraag naar jeugdzorg, zonder dat het kabinet extra geld beschikbaar stelde. Ze moesten op allerlei terreinen bezuinigen of de lasten verhogen om de toenemende uitgaven op te vangen.

lees: brief_ad

zie ook: Meer geld vanwege gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 14

zie ook: Meer geld vanwege gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 13

zie ook: Meer geld vanwege gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 12

zie ook: Meer geld vanwege gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 11

zie ook: Meer geld vanwege gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 10

zie ook: Meer geld vanwege gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 9

zie ook: Manifest gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 8

zie ook: Gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 7

zie ook: Gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 6

zie ook: Gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 5

zie ook: TSN / Vérian – Gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 4

zie ook: Gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 4

zie ook: Gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 3

zie ook: Gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 2 

zie ook: Gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 1

zie ook: Gaat het gedonder in de Haagse zorg gewoon verder ???

zie ook: Manifest gedonder ook in de Haagse Zorg door bezuinigingen

zie ook: Gedonder in de Haagse Zorg door bezuinigingen – deel 6

zie ook: Gedonder in de Haagse Zorg door bezuinigingen – deel 5

zie ook: Gedonder in de Haagse Zorg door bezuinigingen – deel 4

zie ook: Gedonder in de Haagse Zorg door bezuinigingen – deel 3

zie ook: Gedonder in de Haagse Zorg door bezuinigingen – deel 2

zie ook: Gedonder in de Haagse Zorg door bezuinigingen – deel 1

‘Ziekenhuiszorg voor oudere laat te wensen over’

AD 18.06.2019 De ziekenhuiszorg voor oudere mensen moet veel beter worden afgestemd op hun individuele behoeften, blijkt uit een nieuw rapport. Vaak hebben ouderen meerdere gezondheidsproblemen tegelijk en ook kan een reguliere ziekenhuisbehandeling ze een psychische of lichamelijk terugval bezorgen.

Volgens initiatiefnemer ZonMw, samen met ouderenorganisatie KBO-PCOB en medisch professionals, gaat het om een ‘niet te onderschatten probleem dat de zelfredzaamheid en de autonomie van ouderen in gevaar kan brengen’.  Acht professionals uit de praktijk signaleren in de rapportage dat de soms ingrijpende behandelingen of het verblijf in het ziekenhuis het functioneren van zieke senioren zwaar nadelig kan beïnvloeden.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Ze kunnen daardoor onnodig lang in het ziekenhuis liggen of zelfs in een verzorgingstehuis belanden. Terwijl er vaak alternatieve, minder belastende behandelingen bestaan die de voorkeur verdienen. Of ingrepen – binnen of buiten het ziekenhuis – die een behandeling positief kunnen beïnvloeden.

Geen slechte zorg

Er is nu zeker geen sprake van slechte of onveilige zorg, wordt benadrukt. ,,We weten alleen onvoldoende wat de best passende zorg of behandeling is voor de zeer diverse groep oudere patiënten. Een deel van die groep is heel vitaal, terwijl anderen kampen met meerdere gezondheidsproblemen tegelijk.” Ook zijn er grote verschillen qua opleidingsniveau en de wijze waarop mensen met hun gezondheid omgaan.

Daarnaast werken zorgverleners in het ziekenhuis meestal op basis van onderzoek met veel jongere – en relatief gezonde – patiënten. Ook is de behandeling vaak gericht op de aanpak van één ziekte terwijl de complexere medische situatie en de persoonlijke omstandigheden en voorkeuren van oudere patiënten vragen om maatwerk.

Afstemmen

Simon Mooijaart, internist-ouderengeneeskunde in het LUMC concludeert: ,,Het ziekenhuis is een knooppunt waar veel ouderen komen in een belangrijke periode van hun leven. Juist daar moeten we de zorg goed op iemands specifieke situatie afstemmen, zodat alle ouderen in het ziekenhuis en daarbuiten optimaal profiteren van onze goede gezondheidszorg.”

De onderzoekers bevelen beleidsmakers aan een groot onderzoeksprogramma rond ziekenhuiszorg voor ouderen op te zetten, om te vernieuwen en meer kennis te vergaren.

Nederlandse Zorgautoriteit: 200 miljoen extra nodig voor verpleeghuiszorg

AD 13.06.2019 Volgens de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa) is er in ieder geval 200 miljoen euro extra nodig om de sneller dan verwachte, toenemende vraag naar verpleeghuiszorg in Nederland op te vangen. Daar bovenop voorziet de NZa dat nog eens 270 miljoen euro nodig is om aan de vraag naar langdurige zorg te kunnen voldoen.

,,Voor de korte termijn is een verhoging van het budget onvermijdelijk om te voorkomen dat er te lange wachtlijsten ontstaan”, aldus de zorgautoriteit. In totaal gaat er in Nederland bijna 23 miljard euro om in de langdurige zorg. De NZa houdt de ontwikkelingen in de gaten en komt in augustus met een vervolgadvies voor minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid).

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Voor 2019 is door de overheid 600 miljoen euro extra beschikbaar gesteld voor de verpleeghuizen. Daarvan gaat 496 miljoen naar extra personeel en 87 miljoen naar andere investeringen, zoals technologische verbeteringen, zo blijkt uit de plannen die de verpleeghuizen onlangs bij de zorgverzekeraars hebben ingediend.

De investering in met name extra personeel was een voorwaarde van minister Hugo de Jonge. Een deel van het budget van 17 miljoen is nog niet toegekend. Dat wordt gereserveerd voor verpleeghuizen die nog groeien of er een goed plan voor hebben.

Het aantal werknemers in verpleeghuizen ten opzichte van 2016 is in twee jaar met 18.500 medewerkers toegenomen. In de plannen voor 2019 verwachten de aanbieders nog eens 19.000 mensen te kunnen aannemen. Het gaat dan vooral om verplegend en verzorgend personeel, welzijnsmedewerkers, gastvrouwen en huiskamermedewerkers.

Minister De Jonge is tevreden met de resultaten tot nu toe. ,,Wat we zien is dat er een brede beweging op gang is gekomen om meer liefdevolle en persoonsgerichte zorg te bieden in verpleeghuizen. Het is mijn overtuiging dat bewoners en medewerkers echt het verschil al merken”, liet hij recent weten.

Kamp: zorg voor ouderen moet anders

Telegraaf 01.06.2019 De zorg voor ouderen en chronisch zieken zoals die nu is, zal de komende decennia verdwijnen. Het is nu te duur, te weinig efficiënt en te arbeidsintensief. Dat zegt Henk Kamp, voorzitter van de branchevereniging voor thuiszorg en verpleegzorg ActiZ, in een interview met Trouw.

Kamp wil dat de naderende veroudering van Nederland en alle zorg die daarbij hoort bij iedereen tussen de oren gaat zitten. „Dan ook zal het besef doordringen dat de zorg voor ouderen die Nederland nu heeft, onhoudbaar is en zal verdwijnen. De oplossing voor wat ons de komende twintig jaar staat te gebeuren, hebben we nog niet. Iedereen moet zich realiseren wat er gaande is en iedereen moet meedenken over oplossingen. We zullen bereid moeten zijn om meer voor elkaar te doen dan we nu al doen.”

Volgens de oud-minister is er een „fundamenteel maatschappelijk debat” nodig over ouder worden, een debat zoals dat eerder gevoerd is over het klimaat, waarbij allerlei belanghebbenden bij elkaar kwamen om plannen te ontwikkelen.

Bekijk meer van; ouderen  brancheverenigingen

Ministerie: personeelstekorten in zorg worden in rap tempo kleiner

NOS 23.05.2019 De personeelstekorten in de gezondheidszorg lopen snel terug. Dat komt volgens het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport naar voren uit CBS-cijfers over zij-instromers, herintreders en het zorgonderwijs.

In maart vorig jaar ging het kabinet ervan uit dat de zorgsector over drie jaar 100.000 tot 125.000 personeelsleden tekort zou komen. Volgens de meest recente prognose wordt dat 80.000 medewerkers.

Als de huidige stijging van het aantal zij-instromers en herintreders doorzet en de aantallen nieuwe zorgverleners in opleiding en extra stageplaatsen zo blijven groeien, zou het tekort mogelijk kunnen teruglopen tot 55.000 zorgverleners, zeggen de ministers De Jonge en Bruins en staatssecretaris Blokhuis.

De bewindspersonen op het ministerie zijn blij met deze trend. “Deze cijfers laten zien dat we op de goede weg zijn, maar de klus is nog lang niet geklaard. Het blijft dus alle hens aan dek.”

Uitstroom nog wel hoog

Vorig jaar sprak het kabinet het doel uit om de tekorten in de zorg richting 2022 helemaal weg te werken. Daarvoor werd toen 347 miljoen euro vrijgemaakt, waarvan een groot deel werd gereserveerd voor opleidingen, omscholing en stageplekken.

Wel zijn er volgens het ministerie zorgen over uitstroom van zorgpersoneel en het ziekteverzuim. Dat laatste percentage is gestegen van 4,9 naar 5,1 procent. Het aantal mensen dat de zorg in het derde kwartaal van 2018 verliet ten opzichte van een jaar eerder, nam toe met 6 procent. Mensen vertrekken onder meer omdat ze de werkdruk te hoog vinden en het salaris te laag.

Reactie uit de praktijk

Actiz, de organisatie van zorgondernemers, herkent de terugloop in personeelstekorten. “Wij zien ook dat het aantal vacatures daalt.” Volgens de organisatie heeft vooral de brede campagne ‘Ik zorg’ geholpen om het “moeilijke” imago van de zorgsector te verbeteren. Ook is er veel ingezet op verhoging van de salarissen.

Toch moet het volgens Actiz nog beter, als je kijkt naar de bevolkingsontwikkeling op de lange termijn. De verwachting is dat rond 2040 de piek van de vergrijzing ligt. Nu werkt 1 op de 7 mensen in de zorg, dat zou 1 op de 4 moeten zijn tegen die tijd. “Het kabinet is goed bezig, maar moet verder kijken naar de toekomst”, zegt een Actiz-woordvoerder.

De beroepsvereniging Verpleegkundigen & Verzorgden Nederland (V&VN) noemt het een stap in de goede richting, maar constateert dat er nog steeds veel problemen zijn. Vooral de uitstroom, die onder jongeren erg hoog is, zit de vereniging dwars. Ook wijst de V&VN erop dat het ziekteverzuim erg hoog is.

Bekijk ook;

Politie en forensische zorg blijven kampen met personeelstekort

Personeelstekort in zorg loopt snel terug

Telegraaf 23.05.2019 Het personeelstekort in de zorg loopt sneller terug dan verwacht. Het kabinet pompt veel geld in deze sector om het personeelstekort terug te dringen. Het aantal mensen dat de zorg verlaat neemt echter ook toe.

„Deze cijfers laten zien dat we op de goede weg zijn”, aldus het ministerie van VWS. Dat verwacht in 2022 een tekort van 80.000 en mogelijk zelfs 55.000 medewerkers. Vorig jaar werd nog uitgegaan van een tekort van 100.000 tot 125.000.

Extra aandacht komt er voor scholing en goed werkgeverschap om de stijgende uitstroom te keren. In het derde kwartaal van 2018 nam de uitstroom met 6 procent toe vergeleken met een jaar eerder. Dat was een stijging met ongeveer 7000 mensen. Ook nam in diezelfde periode het ziekteverzuim licht toe.

Bekijk meer van; personeelstekorten  personeel

Extra geld kabinet geeft meer handen in de zorg

Telegraaf 22.05.2019 Het extra geld dat het kabinet beschikbaar heeft gemaakt om de kwaliteit van verpleeghuizen op te schroeven, levert dit jaar zo’n 19.000 extra zorgmedewerkers op. Zij vullen 9800 voltijdsbanen.

Dat blijkt uit nieuwe cijfers van de zorgkantoren en het ministerie van Volksgezondheid.

In totaal was er voor dit jaar 600 miljoen euro extra beschikbaar. Daarvan vloeit 496 miljoen naar extra personeel, 87 miljoen naar andere zaken, zoals technische snufjes die het personeel kunnen ontlasten.

Om aanspraak te kunnen maken op het extra geld moesten verpleeghuizen plannen opstellen waarin ze exact aangaven waaraan ze het geld wilden besteden. Zorgkantoren beoordelen die plannen en kennen het al dan niet toe.

Tevredenheid

De zorgplannen waren volgens de zorgkantoren niet allemaal even goed, maar over het algemeen klinkt er tevredenheid. Een deel van het beschikbare budget is trouwens nog niet toegekend: 17 miljoen euro. Dat geld wordt op de plank gelegd voor verpleeghuizen die kans zien om het dit jaar alsnog goed te besteden.

Zo’n 85 procent van het beschikbare geld gaat naar extra personeel, blijkt uit de cijfers. Dat was ook een harde voorwaarde van minister De Jonge (Volksgezondheid), die eenvoudigweg meer handen aan het bed wil zien. Maar er gaat ook geld naar technische snufjes, zoals een chip in incontinentiemateriaal, zodat het personeel weet wanneer iemand verschoond moet worden.

Een andere zorginstelling stopt geld in dagbestedingsactiviteiten die speciaal gericht zijn op mannen, „omdat zij andere interesses hebben dan vrouwen.”

Ook is er een soort buddy-netwerk opgericht voor personeel dat nieuw is in de sector, om te voorkomen dat zij het gevoel krijgen in het diepe te worden gegooid.

Voor volgend jaar wil De Jonge iets meer ruimte geven aan verpleeghuizen die procentueel meer geld in technische snufjes willen stoppen. Nu is dat nog maximaal 15 procent. „Als zij kunnen aantonen dat dit de kwaliteit in hun instelling echt verbetert, mag dat”, zegt de CDA-bewindsman.

Bekijk ook: 

Kabinet waarschuwt voor zorguitgaven 

Bekijk ook: 

Wachttijden zorg te lang 

Bekijk meer van; personeel  verpleeghuizen

Wethouders jeugd op de barricades

BB 15.05.2019 Ruim 250 wethouders van regeringspartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie pleiten bij het kabinet en de Tweede Kamer voor extra geld voor de jeugdzorg. ‘De rek is er uit.’ Zonder extra middelen kunnen gemeenten niet garanderen dat ze de juiste zorg aan jongeren kunnen blijven geven. Ze ondersteunen het pleidooi van de VNG om structureel 490 miljoen euro extra (rijks)geld vrij te maken voor de gemeentelijke jeugdzorgtaken.

Gemeenten naderen ‘de grens van het mogelijke’, schrijven de wethouders in een open brief die donderdag in NRC verschijnt. ‘Als het budget voor jeugdzorg niet voldoende en structureel wordt aangevuld vanuit het rijk, plaatst u ons voor het onmogelijke.’ Het zijn zowel wethouders van grote en kleine gemeenten die bij hun Haagse partijgenoten aan de bel trekken.

Onverantwoord

Gemeenten hebben zich de afgelopen jaren maximaal ingespannen om, ondanks de bezuiniging van 450 miljoen euro, de toegenomen vraag naar jeugdzorg op te vangen, stellen de wethouders. Die vraag steeg tussen 2015 en 2017 met 12,1 procent. Over 2018 was sprake van een stijging van 1,9 procent, zo bleek recent uit CBS-cijfers. ‘Maar we kregen er geen cent bij. Zo doorgaan is onverantwoord’, aldus de open brief.

Onbegrip

Gemeenten worden nu gedwongen om te bezuinigen, ‘ook op zaken die we juist hard nodig hebben om in de toekomst zorg te voorkomen’, aldus de open brief. ‘Armoedebestrijding, sportvoorzieningen, bibliotheken, onderwijsachterstandenbeleid, brandweer, veiligheidsbeleid en OZB verhoging, niets blijft ongemoeid.’ De bezuinigingen en lastenverhoging leiden tot onbegrip in de samenleving. ‘De brief van de VNG is ons dan ook uit het hart gegrepen.’ In die open brief van vorige week dreigt de VNG de jeugdzorgtaken terug te geven, als het kabinet er onvoldoende extra geld voor vrijmaakt. Later werd bekend dat de VNG 490 miljoen euro er bij wil hebben.

Bittere noodzaak

‘Een ongekend signaal vanuit bittere noodzaak’, stellen de wethouders in hun open brief. Maar er is meer nodig dan alleen geld, zo realiseren zij zich. ‘Het huidige stelsel van de jeugdzorg moet doorontwikkeld worden om beter en efficiënter te werken.’ Dat willen de wethouders samen met het rijk doen, maar dat vraagt tijd en ruimte, die er alleen bij voldoende middelen is. Naar verluidt wil het kabinet niet verder gaan dan eenmalig 350 miljoen en de drie daaropvolgende jaren jaarlijks 190 miljoen euro. VNG is nog steeds in onderhandeling met VWS.

Gerelateerde artikelen;

’Effect miljardeninjectie verpleeghuizen niet goed meetbaar’

Telegraaf 15.05.2019 Een opdoffer voor minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid): de Algemene Rekenkamer kraakt kritische noten over de vele miljarden euro’s extra die onder zijn toezicht naar verpleeghuizen stromen. Het effect daarvan kan op dit moment niet goed gemeten worden, concluderen de rekenmeesters.

De CDA-bewindsman heeft de zorgkantoren – die het extra geld verdelen over de verpleeghuizen- de taak gegeven om de kwaliteit in verpleeghuizen sterk te verbeteren. Daarvoor is ook een grote som geld vrijgemaakt, van 600 miljoen dit jaar oplopend naar 2,1 miljard structureel. De zorgkantoren krijgen volgens de Rekenkamer echter onvoldoende informatie van verpleeghuizen om pal te kunnen staan voor de broodnodige verbeterslag.

Als voorbeeld noemt de Rekenkamer dat een voorwaarde voor goede zorg in verpleeghuizen is dat er voldoende goed gekwalificeerd personeel in de instellingen aanwezig is. Zorgkantoren kunnen dat echter niet garanderen, stelt de Rekenkamer, omdat de zorginstellingen slechts een zeer algemeen beeld hoeven te geven, niet van de daadwerkelijke situatie per afzonderlijke locatie. De Rekenkamer betwijfelt dan ook of dit een goed beeld geeft van de daadwerkelijke aanwezigheid van personeel.

De rekenmeesters stellen dat er betere informatie nodig richting de Tweede Kamer en de samenleving om na te kunnen gaan of de miljardeninjectie wel in verhouding staat met de bereikte verbeteringen in verpleeghuizen.

Bekijk meer van; tweede kamer  algemene rekenkamer  verpleegkundigen

Personeel in de jeugdzorg betoogde in januari tegen het kabinetsbeleid ANP

Wethouders smeken in open brief om meer geld voor jeugdzorg

NOS 15.05.2019 Wethouders van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie uit het hele land smeken het Rijk om meer geld voor de jeugdzorg. In een open brief richten ze zich tot hun partijgenoten in het kabinet en in de Tweede Kamer.

“De rek is eruit. Hoewel we ons tot het uiterste willen inzetten voor de ondersteuning van kwetsbare kinderen en jongeren in onze steden en dorpen naderen wij de grens van het mogelijke”, staat in de brief, die is ondertekend door ruim 250 wethouders.

Vier jaar geleden namen de gemeenten de taken van jeugdzorg van het Rijk over. Het beschikbare budget ging met 450 miljoen euro omlaag, terwijl de vraag naar zorg steeg. Vorige week beloofde het kabinet al honderden miljoenen extra, maar dat vinden de wethouders niet genoeg, omdat ook de vraag is gestegen.

Noodkreet VNG

Vorige week kwam de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) met dezelfde noodkreet. Zo gaat het niet langer, er moet geld bij, was de oproep.

De wethouders steunen die oproep van harte. Ze wijzen ook op andere bezuinigingen, bijvoorbeeld op armoedebestrijding en sportvoorzieningen, allemaal zaken die volgens hen zorgverlening in de toekomst moeten voorkomen. De VNG en de wethouders vragen 490 miljoen euro extra.

De wethouders vragen hun “Haagse” partijgenoten niet alleen om meer geld, maar pleiten ook voor een beter en efficiënter stelsel van jeugdzorg. Maar voor “flinke stappen” zijn “voldoende middelen” nodig, zeggen de wethouders.

Bekijk ook;

‘Water staat ons aan de lippen’: gemeenten willen meer geld voor jeugdzorg

Jeugdzorg opnieuw duurder, deel gemeenten wil minder jongeren doorverwijzen

Extra rijksgeld jeugd niet om tekorten te dekken

BB 14.05.2019 Het extra geld dat het kabinet voor de uitvoering van de jeugdhulp wil vrijmaken, is niet bedoeld om alleen de tekorten bij gemeenten te dekken. Het is vooral bedoeld om de uitvoering van het jeugdhulpstelsel beter en efficiënter te maken en de transformatie te versnellen. Daarover wil de minister bestuurlijke afspraken met gemeenten maken.

Betere sturing

Dat stelt minister De Jonge (VWS) in reactie op het dreigement van de VNG om de jeugdhulp op het bordje van het rijk te leggen als het kabinet niet met voldoende extra geld over de brug komt. Meer (rijks)geld leidt niet automatisch tot betere en beter beheersbare jeugdhulp, stelt De Jonge in een brief aan de Kamer. Er is ook betere regievoering, betere sturing en betere regionale samenwerking nodig. Daar zullen de afspraken met de VNG zich op richten. Daarnaast is verdiepend onderzoek nodig naar de achtergronden van de gemeentelijke tekorten. ‘Om te leren wat er in de sturing beter moet’, aldus De Jonge.

Meer eenheid

Er is ook meer eenheid en voorspelbaarheid in het zorglandschap noodzakelijk, stelt de minister in zijn brief. Daarbij horen onder meer onderwerpen als vermindering van administratieve lasten, de toegang tot jeugdhulp en de reikwijdte van de jeugdhulpplicht van gemeenten. Welke vormen van jeugdhulp vallen onder de Jeugdwet en welke niet.

Onderhandelingen

In zijn brief noemt De Jonge geen bedragen die het rijk extra wil uittrekken. Vorige week lekte uit dat het om eenmalig 350 miljoen euro zou gaan, en de drie jaren daarna jaarlijks 190 miljoen euro. De VNG wil 490 miljoen euro van het kabinet. De onderhandelingen met de VNG zijn nog steeds gaande, zo blijkt uit de brief van De Jonge.

Gerelateerde artikelen;

Het Rijk moet snel meer geld uittrekken voor de financiering van de jeugdzorg. Ⓒ ANP XTRA

Ook wethouders luiden noodklok over jeugdzorg

Telegraaf 15.05.2019 Het Rijk moet snel meer geld uittrekken voor de financiering van de jeugdzorg. Met die dringende oproep aan het kabinet sluiten wethouders van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie zich aan bij een recente brief van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG).

„De rek is eruit”, luidt de open brief van circa 250 wethouders aan hun partijgenoten in de coalitie in Den Haag. Als er niet snel geld bijkomt voor de jeugdzorg, die sinds 2015 de verantwoordelijkheid is van de gemeenten, „plaatst u ons voor het onmogelijke.”

Haagse bronnen lieten vorige week weten dat er dit jaar ruim 300 miljoen euro extra beschikbaar komt, en daarna nog enkele jaren zo’n 200 miljoen euro. Of dat voor de VNG en de wethouders genoeg is, is nog maar de vraag. De wethouders roepen in hun brief op tot „voldoende en structureel” meer geld en stippen daarbij aan dat de 12 procent extra zorg neerkomt op 490 miljoen euro.

Bekijk meer van; wethouders  jeugdzorg  vereniging van nederlandse gemeenten (vng)

Minister wil wijkverpleging anders betalen

Telegraaf 14.05.2019 Het moet uit zijn met de versnippering in de wijkverpleging, vindt minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid. Hij wil dat iedere buurt een voor iedereen herkenbaar zorgteam krijgt en dat de schaarse verpleegkundigen zo goed mogelijk worden ingezet. Daarvoor moet ook de verdeling van het geld voor deze zorg op de schop.

De wijkverpleging kampt met grote personeelstekorten. De verpleegkundigen díe er zijn, worden ook niet altijd even efficiënt ingezet. Door de komst van talloze kleine zorgaanbieders en ’eenpitters’ versplintert de zorg en gaat tijd verloren, stelt De Jonge. Hij ziet dat als een schadelijk gevolg van de marktwerking in de zorg.

Nu loont het voor zorgaanbieders bovendien nog om zoveel mogelijk tijd te besteden aan een patiënt en om zwaardere gevallen zoveel mogelijk links te laten liggen. De Jonge wil voortaan belonen voor het verlenen van de zorg die het beste bij de patiënt past. Daarom gaat hij bijvoorbeeld duidelijker onderscheid maken tussen lichte en zware patiënten.

Ondertussen denkt De Jonge erover de zorg voortaan niet meer per ingreep, maar bijvoorbeeld per uur, per complete behandeling of zelfs per wijk of buurt te betalen. Dan wordt het voor zorgverzekeraars en -aanbieders aantrekkelijk om bijvoorbeeld te voorkomen in plaats van te genezen. Eind volgend jaar hoopt hij daarover de knoop door te hakken.

’Huidige werkwijze niet langer houdbaar’

De manier waarop de wijkverpleging nu werkt is „in de toekomst niet langer houdbaar”, vindt de minister. Hij wijst erop dat steeds oudere en langer thuiswonende patiënten bijvoorbeeld steeds zwaardere zorg nodig hebben, dat er steeds meer en steeds kleinere zorgaanbieders zijn, dat die langs elkaar heen werken en dat patiënten door de bomen het bos niet meer zien. Om wildgroei van zorgaanbieders te voorkomen, staan er al strengere toelatingseisen op stapel. Maar De Jonge gaat kijken of hij meer moet doen.

De oppositie reageert vooralsnog niet positief op het plan. „De Jonge heeft hoog van de toren geblazen over het aanpakken van marktwerking in de wijkverpleging. Maar de voorstellen die hij nu doet dringen die marktwerking helemaal niet terug. Een gemiste kans”, aldus Corinne Ellemeet van GroenLinks. Ook de PVV en PvdA hebben kritiek.

Bekijk meer van; zorgaanbieders  hugo de jonge

Minister wil wijkverpleging anders betalen

MSN 14.05.2019 Het moet uit zijn met de versnippering in de wijkverpleging, vindt minister Hugo de Jonge van Volksgezondheid. Hij wil dat iedere buurt een voor iedereen herkenbaar zorgteam krijgt en dat de schaarse verpleegkundigen zo goed mogelijk worden ingezet. Daarvoor moet ook de verdeling van het geld voor deze zorg op de schop.

De wijkverpleging kampt met grote personeelstekorten. De verpleegkundigen díe er zijn, worden ook niet altijd even efficiënt ingezet. Door de komst van talloze kleine zorgaanbieders en ‘eenpitters’ versplintert de zorg en gaat tijd verloren, stelt De Jonge.

Nu loont het voor zorgaanbieders bovendien nog om zoveel mogelijk tijd te besteden aan een patiënt en om zwaardere gevallen zoveel mogelijk links te laten liggen. De Jonge wil voortaan belonen voor het verlenen van de zorg die het beste bij de patiënt past. Daarom gaat hij bijvoorbeeld duidelijker onderscheid maken tussen lichte en zware patiënten.

Wijkverpleging zonder uurtje-factuurtje, maar wat dan?

Telegraaf 14.05.2019 Het omgooien van de bekostiging van de wijkverpleging levert minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid) hoofdbrekens op. De CDA-bewindsman wil af van het huidige systeem van ’uurtje-factuurtje’, maar een goed alternatief is vooralsnog niet gevonden.

De Jonge liet vlak voor de Statenverkiezingen weten dat hij de manier waarop de thuiszorg wordt bekostigd volledig op de schop wil nemen. Zorgaanbieders krijgen veelal betaald naar gedeclareerde uren. Ze worden dus geprikkeld om veel uren te draaien, niet om efficiënt te werken. De CDA-bewindsman stoort zich daaraan.

De zorgminister ziet liever dat mensen in de thuiszorg worden beloond voor het inzetten van slimme zorg, op basis van de behoeften van hun cliënten. De Nederlandse Zorgautoriteit deed al eerder onderzoek naar zulke bekostigingsvormen, maar ziet nog veel beren op de weg.

In een brief aan de Tweede Kamer laat de Jonge daarom weten dat nader onderzoek van de NZa moet uitwijzen of er wel betere vormen gevonden kunnen worden. Dat vergt tijd.

Hij denkt wel dat het huidige kabinet nog de knoop kan doorhakken. „Eind 2020, begin 2021 kan een besluit worden genomen”, belooft hij.

Bekijk meer van; thuiszorg  christen-democratisch appèl (cda)

Andere maatstaven nodig bij verdeling jeugdbudget

BB 14.05.2019 Bij de verdeling van de rijksgelden voor de jeugdhulp moet het kabinet meer rekening houden met de sociaaleconomische samenstelling van gemeenten. Daarvoor pleit het college van Zutphen, die met deze boodschap bij het rijk aan de bel trekt.

Brandbrief

Ook diverse andere gemeenten luiden, los van de VNG, de noodklok over de oplopende tekorten op het jeugdhulpbudget, waaronder Wageningen. Deze gemeente heeft een brandbrief naar minister De Jonge (VWS) gestuurd waarin ze om extra geld vraagt.

33 procent

De sociaaleconomische samenstelling van Zutphen is volgens wethouder Annelies de Jonge (jeugd, PvdA) de belangrijkste reden van het tekort op de jeugdhulp. Over 2018 bedroeg dat tekort voor Zutphen ruim 5 miljoen euro.

De gemeente ontving van het rijk een krappe 15 miljoen euro, maar gaf 20,4 miljoen euro uit. Het tekort ten opzichte van het rijksbudget bedraagt daarmee ruim 33 procent. Ruim 1.500 kinderen en jongeren kregen zorg in natura of een pgb.

Compensatie rijk

‘Ik durf de voorzichtige conclusie te trekken dat bij het ministerie parameters ontbreken voor steden als Zutphen als het gaat om de huidige verdeling van de rijksmiddelen voor jeugdhulp’, aldus De Jonge. Zutphen heeft een centrumfunctie en relatief veel sociale woningen en zorginstellingen. ‘Zutphen lijkt aantrekkingskracht te hebben op kwetsbare doelgroepen en aanbod voor deze doelgroepen.

Worden hier naar het lijkt met IUJeugd (Integratie Uitkering Jeugd, red) onvoldoende voor gecompenseerd’, zo werd ook in de benchmark uitgaven jeugdhulp, uitgevoerd onder 26 gemeenten in opdracht van het ministerie van VWS, geconcludeerd. Zutphen is niet de enige stad met dergelijke problematiek, stelt de wethouder. ‘Dit geldt ook voor verschillende andere middelgrote steden buiten de Randstad. Hiervoor moeten we worden gecompenseerd door het rijk.’

Motie

Wageningen heeft een brandbrief naar minister De Jonge gestuurd; daartoe had de gemeenteraad via een motie opgeroepen. De gemeente roept de minister hierin met klem op extra geld voor de jeugdhulp beschikbaar te stellen. Over 2018 noteerde Wageningen een tekort van zo’n 2,4 miljoen euro; 2,5 procent van de totale gemeentelijke begroting. Al jaren ontvangt Wageningen te weinig rijksbudget voor de uitvoering van de Jeugdwet.

Gerelateerde artikelen;

Zorgwethouder Kavita Parbhudayal: ‘Geld voor zorgjongeren blijft op de plank’

AD 14.05.2019 Terwijl gemeenten in de regio Haaglanden jaarlijks miljoenen toeleggen op de jeugdzorg, potten veel grote instellingen die deze hulp bieden het geld op. Dat stelt de Haagse zorgwethouder Kavita Parbhudayal.

,,De afgelopen twee jaar hebben alle jeugdzorgaanbieders die wij voor dit werk inschakelen zwarte cijfers geschreven en hun reserves aangevuld. Dat geld moet nodig naar de kinderen”, vindt de wethouder.

Jeugdwethouder: ‘geld jeugdhulpaanbieders van de plank naar kind’

Den HaagFM14.05.2019 Zorggeld dat blijft liggen op de plank van jeugdhulpaanbieders in de regio Haaglanden moet zo snel mogelijk naar de zorg voor kinderen en gezinnen. Dat zegt jeugdwethouder Kavita Parbhudayal. De gemeente heeft grote tekorten op de jeugdhulp, terwijl de reserves van jeugdhulpaanbieders stegen.

“Ik zeg het maar even zoals het is: het kan niet zo zijn dat gemeenten enorme rode cijfers moeten schrijven en aanbieders geld op de plank zetten. Dat geld moet daar niet tot sint juttemis blijven liggen en moet wel bestemd worden waar het voor bedoeld is, de zorg voor kinderen en gezinnen.” De wethouder benadrukt ook dat het belangrijk is dat het Rijk met geld over de brug komt nu blijkt dat sinds de zorg voor de jeugd is overgegaan naar gemeenten, de vraag enorm is toegenomen.

Nieuwe afspraken
Den Haag heeft nieuwe afspraken gemaakt voor de inkoop van jeugdhulp. Met deze afspraken wordt vanaf 2020 geïnvesteerd in een flinke verbetering van de jeugdhulp. Ook zijn er afspraken gemaakt om de jeugdhulp op lange termijn financieel houdbaar te houden.

Kabinet waarschuwt voor zorguitgaven

Telegraaf 13.05.2019 Het kabinet waarschuwt opnieuw voor de stijgende zorguitgaven. Volgens zorgminister De Jonge zijn extra stappen om de betaalbaarheid in de hand te houden ’niet uit te sluiten’. Hij laat daarom in kaart brengen welke extra ingrepen er mogelijk zijn om betere grip te krijgen op de groei. Ook vraagt hij de Tweede Kamer om met eigen ideeën te komen.

Het huidige kabinet probeert de zorguitgaven, net als vorige kabinetten, te beperken. Dat gebeurt door afspraken te maken met bijvoorbeeld artsen en ziekenhuizen om de uitgavengroei te beperken. Ondanks dat zal er onder kabinet Rutte-III liefst 16,7 miljard euro extra vloeien naar de zorg.

Zorg grootste post kabinet

De netto zorguitgaven in Nederland zijn 71 miljard euro. Als eigen betalingen, jeugdzorg en wmo-zorg worden meegerekend, is dat zelfs 85 miljard euro. Daarmee is de zorg verreweg de grootste uitgavenpost van het kabinet. In de praktijk betekent het dat de gemiddelde volwassen Nederlander tegenwoordig via premie en belastingen jaarlijks zo’n 5490 euro aan de zorg betaalt.

Voorzien is dat deze uitgaven verder gaan groeien, meldt minister De Jonge (Volksgezondheid) aan de Tweede Kamer. Hij laat daarom in beeld brengen waar er in de toekomst op bezuinigd kan worden. Maar pijnlijke besluiten daarover zullen waarschijnlijk door een volgend kabinet genomen moeten worden. „Het kabinet zet stappen om maatregelen in kaart te brengen waarmee toekomstige uitdagingen voorzien kunnen worden van passende beleidsinzet”, laat de CDA-bewindsman weten.

Thuiswonende ouderen

Zo is er een commissie ingesteld die gaat kijken hoe de zorg voor thuiswonende ouderen in de toekomst op peil gehouden kan worden. Eind dit jaar zal die commissie verslag uitbrengen. De Sociaal Economische Raad (SER) is gevraagd om de gevolgen te verkennen van de stijgende zorgkosten voor de arbeidsmarkt en economie.

„Daarbij is de SER gevraagd zijn visie te geven op de grenzen waarbinnen de zorguitgaven zich kunnen ontwikkelen.” De Wetenschappelijke Raad voor het Regeringsbeleid moet in kaart brengen „welke inzichten ons op weg kunnen helpen naar beheersing van de zorguitgaven op lange termijn”, stelt De Jonge.

De zorgminister vraagt daarnaast politieke partijen om al hun ideeën voor het indammen van de zorgkosten op tafel te leggen en te laten doorrekenen door het Centraal Planbureau. „Het valt niet uit te sluiten dat er in de toekomst lastige keuzes gemaakt moeten worden. Lastige keuzes zijn echter makkelijker te nemen als we met meer zekerheid kunnen zeggen dat het ook verstandige keuzes zijn.”

Bekijk meer van; uitgaven  hugo de jonge  zorg

De zorguitgaven zijn in Nederland, vergeleken met andere Europese landen, relatief hoog: 10,3 procent van het bruto binnenlands product ging in 2016 naar de gezondheidszorg; het EU-gemiddelde lag op 9,9 procent. Ⓒ ANP

Zorgkosten: ons land in de top van Europa

Telegraaf 09.05.2019 Nederland behoort tot de EU-landen met relatief de hoogste zorguitgaven. Dat blijkt vandaag uit CBS-cijfers. Die komen uit op de Dag van Europa, waarmee de aanzet tot de oprichting van de voorloper van de Europese Unie in de jaren vijftig wordt gevierd.

In Nederland ging 10,3 procent van het bruto binnenlands product (bbp) in 2016 naar de gezondheidszorg, terwijl het EU-gemiddelde op 9,9 procent lag. Alleen in Frankrijk, Duitsland, Zweden, Oostenrijk en Denemarken was dit aandeel hoger. „Die hoge uitgaven komen vooral door het grote stelsel aan langdurige zorg in Nederland”, legt hoogleraar gezondheidseconomie Wim Groot uit.

Verpleeghuizen

„Denk daarbij aan verpleeghuizen en aan ggz- of gehandicapteninstellingen. Ondanks de bezuinigingen zijn die instellingen nog altijd ruimer aanwezig dan in het buitenland. Tel daarbij het feit op dat arbeidskrachten in deze sector steeds schaarser en dus duurder worden. Daardoor betaalt de gewone Nederlander ook meer”, aldus Groot.

Behalve uitgebreide gezondheidsinstellingen kent ons land Europees gezien ook een hoge levensverwachting. In 2016 lag die op 81,7 jaar, terwijl het EU-gemiddelde precies 81 jaar was. Dat komt vooral door de Nederlandse mannen, van wie de levensverwachting met 80 bijna twee jaar boven het Europese gemiddelde lag.

De levensverwachting van vrouwen is met 83,2 vergelijkbaar met de EU. Nederlanders zijn dan ook tevredener. Ze geven hun leven een 7,7, tegenover gemiddeld een 7,1 in de EU.

Dat komt ook door de lage werkloosheid in 2017, die met 4,9 procent van de beroepsbevolking duidelijk onder het EU-gemiddelde van 7,6 lag. Op het gebied van jeugdwerkloosheid scoorden in 2017 alleen Duitsland en Tsjechië beter.

Wie wil internetten, moet ook in ons land zijn. Geen enkel EU-land is beter aangesloten. Maar liefst 98 procent van de Nederlandse huishoudens in 2018 was ermee verbonden, terwijl het EU-gemiddelde op 89 procent lag. Ook met het gebruik van mobiel internet scoorde Nederland samen met Zweden en Denemarken het hoogst.

Maar volgens het rapport doet Nederland het niet in elke sector even goed. Zo stootte ons land in 2017 gemiddeld 11,3 ton aan broeikasgassen uit per inwoner, ruim boven het EU-gemiddelde van 8,4 ton.

Dat is echter logisch te verklaren. In Nederland ligt het bbp per inwoner relatief hoog en juist die economie, met bedrijven, is verantwoordelijk voor een groot deel van de uitstoot. Van alle EU-landen wekt Nederland de minste duurzame energie op, met een aandeel van 6,6 procent. Zweden is koploper met 54,5 procent.

Toch bezitten Nederlanders relatief weinig auto’s per inwoner, vergeleken met andere EU-landen. Begin 2017 stonden er in ons land ruim acht miljoen personenauto’s geregistreerd, wat neerkomt op 481 per duizend inwoners. Gemiddeld ligt dat aantal in EU-landen op 505. Luxemburg is koploper met 662 auto’s per duizend inwoners.

Volgens Tom Huyskens van branchevereniging Bovag komt het bescheiden autobezit in Nederland vooral door de kleine afstanden. „Daardoor hebben we de auto minder nodig dan in Duitsland of Spanje. Ook zijn we een echt fietsland met zo’n twintig miljoen rijwielen. We pakken de fiets vaak net zo snel voor een boodschap als de auto.”

Bekijk meer van; gezondheidszorg  zorgkosten  levensverwachting

Kabinet wil 300 miljoen vrijmaken voor jeugdhulp

BB 08.05.2019 Het kabinet maakt dit jaar ruim 300 miljoen euro vrij voor de jeugdhulp. Daarna wordt er enkele jaren 200 miljoen euro opgeplust. Dat meldt het ANP op basis van bronnen in Den Haag. De woordvoerder van minister De Jonge (VWS) wil het bericht bevestigen noch ontkennen.

‘De gesprekken met de VNG zijn nog bezig’, laat de woordvoerder desgevraagd weten. Eerder liet minister De Jonge weten later deze maand bekend te maken of en hoeveel extra geld het kabinet vrijmaakt voor de tekorten op de jeugdhulp. ‘Daar moeten we op wachten’, aldus de woordvoerder.

Te weinig

Recent meldde ook De Telegraaf dat het kabinet dergelijke bedragen zou willen vrijmaken, eveneens op basis van Haagse bronnen. Als de berichten kloppen, is het op voorhand al duidelijk dat de 300 miljoen euro te weinig is. Woensdagochtend stelde VNG-vice-voorzitter Hubert Bruls dat er 490 miljoen euro nodig is om de financiële nood van gemeenten in de jeugdhulp te lenigen. Dat deed hij in het Radio 1 journaal.

Stijgende zorgvraag

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) heeft woensdag in een open brief het kabinet gedreigd de jeugdhulptaken terug te geven, als het kabinet niet bereid is gemeenten ‘voldoende tegemoet te komen’. In die brief werd geen concreet bedrag genoemd. Die oproep wordt gesteund door de Branches Gespecialiseerde Zorg voor Jeugd (BGZJ). Ook de bonden willen dat het rijk honderden miljoenen euro’s extra vrijmaakt.

Zij vinden echter dat dit geld niet alleen moet worden gebruikt om de tekorten bij gemeenten te dekken. Uit een inventarisatie van Binnenlands Bestuur onder 20 gemeenten blijkt dat gemeenten tussen de 5 en bijna 30 procent tekortkomen op hun jeugdhulpbudget ten opzichte van het rijksbudget. Stijging van het aantal jongeren in jeugdhulp en de toegenomen complexiteit van zorg zijn, naast de tekortschietende rijksbudgetten, onder meer oorzaken van de oplopende tekorten.

Lees meer over de oorzaken en tekorten in de jeugdhulp, en de manieren waarop gemeenten de tekorten dekken, in Binnenlands Bestuur nummer 9, dat vrijdag verschijnt. (inlog)

Gerelateerde artikelen;

Kabinet trekt honderden miljoenen extra uit voor jeugdzorg

NOS 08.05.2019 De gemeenten krijgen er honderden miljoenen bij voor de jeugdzorg. Volgens Haagse bronnen trekt het kabinet daar dit jaar 350 miljoen euro voor uit en in de drie jaar daarna nog eens 190 miljoen per jaar.

De gemeenten luidden vandaag de noodklok. Ze dreigden hun taken in de jeugdzorg aan het Rijk terug te geven, omdat het kabinet volgens hen te weinig geld beschikbaar stelt om de taken goed uit te voeren.

Naar verluidt zijn over de extra middelen al eerder afspraken gemaakt, maar die zijn nog niet gepresenteerd.

De Jonge wilde er vandaag alleen over kwijt dat de financiële tekorten van de gemeenten voor het uitvoeren van de jeugdzorg de “nadrukkelijke aandacht van het kabinet hebben” en dat hij er met de gemeenten over praat. “Maar de opdracht om de zorg aan onze kwetsbare jongeren te verbeteren is breder dan geld alleen. Ook in de regie, sturing en samenwerking aan de kant van gemeenten is veel ruimte voor verbetering; het is én én”, voegde hij eraan toe.

Bekijk ook;

‘Water staat ons aan de lippen’: gemeenten willen meer geld voor jeugdzorg

Het aantal kinderen dat jeugdzorg nodig heeft, groeit zó hard dat gemeenten er geen geld meer voor hadden. Het kabinet komt hen nu tegemoet. © Getty Images/iStockphoto

Honderden miljoenen extra voor jeugdzorg

AD 08.05.2019 Het kabinet trekt honderden miljoenen extra uit voor jeugdzorg. Daarmee komt het tegemoet aan de klacht van gemeenten dat zij te weinig geld hebben voor hulp aan jongeren met psychische of gedragsproblemen. Dat staat in de Voorjaarsnota die later deze maand openbaar wordt, bevestigen bronnen in Den Haag.

Dit jaar nog gaat er 350 miljoen euro extra naar de gemeenten. In de drie jaar daarna telkens 190 miljoen euro, zo is er afgesproken in het kabinet. Met dat bedrag van 920 miljoen euro in totaal kunnen de gemeenten de tekorten wegwerken die zij hebben. Vanochtend nog dreigden gemeenten deze taak terug te leggen op het bordje van het Rijk, omdat ze er te veel geld op toe moeten leggen waardoor ze moeten bezuinigen op allerlei lokale voorzieningen.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Sinds 2015 zijn gemeenten verantwoordelijk geworden voor de jeugdzorg. Wel bezuinigde het toenmalige kabinet op het budget voor hulpverlening. Sinds gemeenten de taak op hun bordje kregen, is dat budget met 450 miljoen euro gekrompen. De problemen werden nog eens extra groot, doordat tegelijkertijd steeds meer jongeren een beroep doen op jeugdzorg. Van alle jongeren tot 23 jaar kregen er vorig jaar 428.000 hulp via de jeugdzorg. Dat is een stijging van 13 procent sinds de reorganisatie in 2015.

Meer geld

,,Op deze manier kunnen wij onze bewoners niet meer geven waar ze recht op hebben,’’ zei Hubert Bruls, burgemeester van Nijmegen vanochtend namens alle gemeenten in een open brief aan het kabinet. De roep om meer geld klinkt echter al langer. Achter de schermen is wekenlang gesteggeld tussen verantwoordelijk minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid) en Wopke Hoekstra (Financiën).

Het bedrag dat nu is uitgetrokken moet volgens de ministers genoeg zijn om iedereen die nu jeugdzorg aanvraagt ook te kunnen helpen en de achterstanden weg te werken.

Gierende tekorten op jeugdhulp

BB 08.05.2019 Het regent de afgelopen weken tekorten op de jeugdhulp. De ene na de andere gemeente meldt zich met (forse) rode cijfers. De tekorten variëren van vijf tot bijna dertig procent ten opzichte van het rijksbudget.

De oorzaken van de tekorten zijn divers, maar de tekortschietende rijksbudgetten worden als belangrijkste oorzaak genoemd. Iedereen hoopt op extra geld uit ‘Den Haag’. Of dat er komt, en hoeveel, wordt pas eind deze maand duidelijk, als de Voorjaarsnota van het kabinet verschijnt.

Oorzaken

Aan twaalf gemeenten – uit elke provincie een, groot en klein – vroeg Binnenlands Bestuur naar de tekorten over 2018, de oorzaken, oplossingsrichtingen en de verwachting voor dit jaar. Een grove berekening leert dat alleen al deze twintig gemeenten (Tilburg sprak namens Hart van Brabant, waarin negen gemeenten zijn vertegenwoordigd) samen vorig jaar een tekort op de jeugdhulp hadden van ruim 61 miljoen euro.

Bij extrapolatie van dat bedrag kom je uit op een landelijk tekort van ruim 1,2 miljard euro. Uit een eerdere analyse van de jaarrekeningen in opdracht van Divosa bleek al dat gemeenten over 2017 605 miljoen euro meer aan jeugdhulp hebben uitgegeven dan begroot. De gemeentelijke jaarrekeningen over 2018 zijn nog niet allemaal af, maar stuk voor stuk geven de door Binnenlands Bestuur benaderde gemeenten (veel) meer uit dan het rijksbudget voor de uitvoering van de Jeugdwet.

Toename complexiteit

De tekortschietende rijksmiddelen speelt alle gemeenten parten. Ook de toename van het aantal jongeren dat jeugdhulp krijgt, is mede debet aan de tekorten. Daarnaast is sprake van een toename van de intensiteit van hulptrajecten en toenemende complexiteit van zorgvragen, zo stellen gemeenten.

Enkele gemeenten stellen dat er steeds minder kinderen vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz) worden gefinancierd ‘waardoor deze dure zorg ten laste van de gemeente komt’, zo laat Emmen weten. Het dichtbij organiseren van jeugdhulp en daarmee samenhangend de vroegsignalering worden eveneens als oorzaken van de tekorten genoemd.

De openeinderegeling met begrensde (rijks) budgetten is een andere oorzaak, stelt Delfzijl. Gemeenten hebben een wettelijke zorgplicht, dus nee zeggen is geen optie.

Afschalen zorg

Gemeenten vangen de tekorten met een keur aan maatregelen op, zo leert de inventarisatie. Het ophogen van het jeugdhulpbudget uit eigen middelen, bezuinigingen (zowel binnen als buiten het sociaal domein), bijpassen uit de reserves, verhoging van gemeentelijke tarieven (ozb en parkeertarieven) en hervormingen/aanscherpingen van jeugdhulp(beleid) zijn de belangrijkste ingrediënten.

Vaak wordt een combinatie van maatregelen doorgevoerd. Ook duiken diverse gemeenten dieper in het aanbod en de declaraties van zorgaanbieders. Daarbij wordt onder meer gekeken of er niet onnodig zware zorg wordt ingezet en wordt in de gaten gehouden of eenmaal ingezette zorg tijdig wordt afgeschaald of beëindigd.

Preventie

Veel van de benaderde gemeenten verwachten ook over 2019 een tekort op de jeugdhulp. Zij willen – en hopen – dat het rijk met fors extra, structureel, geld over de brug komt. Een aantal gemeenten vindt het lastig om een prognose te geven, een enkeling verwacht over 2019 geen tekort meer te hoeven noteren.

Gemeenten zelf zitten ook niet stil. Er worden analyses gemaakt naar de stijgende kosten, er worden plannen gemaakt om de jeugdhulp slimmer, beter en goedkoper te maken en er wordt nog meer op preventie ingezet. Maar ook wordt bezuinigd, de ozb verhoogd en investeringen in voorzieningen (zoals in sport en onderhoud van wegen) in de ijskast gezet.

Onhoudbaar

‘Het rijk moet inzien dat het rijksbudget omhoog moet’, benadrukt wethouder Berry van Rijswijk (Sittard-Geleen, jeugd). ‘We willen de taken graag houden, maar er moet boter bij de vis komen.’ Zijn gemeente verwacht komend jaar opnieuw fors in de rode cijfers te duiken: 6 miljoen euro ten opzichte van het rijksbudget.

Over 2018 noteerde de gemeente een tekort van 6,2 miljoen ten opzichte van het rijksbudget. Dronten verwacht over dit jaar een veel groter tekort dan over 2018: 3,6 miljoen euro; bijna 38 procent ten opzichte van het rijksbudget. ‘Omdat het tekort structureel is, verwachten wij dat het rijk ook aan de inkomstenkant maatregelen gaat treffen’, stelt Dronten. Dalfsen schat het tekort over 2019 minimaal even hoog in als over 2018 (7 ton, een ‘immens bedrag’, aldus wethouder Jan Uitslag, jeugd).

Het rijk moet structureel met honderden miljoenen over de brug komen, vindt hij. ‘De tekorten zijn onhoudbaar.’ Een eenmalige injectie zet geen zoden aan de dijk. ‘De oorzaken van de tekorten, zoals meer kinderen in jeugdhulp en de toenemende kosten per kind – laten zich niet makkelijk ombuigen.’

Afbeelding

(Klik op de afbeelding voor een vergroting)

Gerelateerde artikelen;

VNG: Snel extra budget nodig voor jeugdzorg, anders volgen bezuinigingen

NU 08.05.2019 De extra kosten die ontstaan door de toenemende vraag naar jeugdhulp en psychische zorg voor kwetsbare burgers mogen niet meer verhaald worden op Nederlandse gemeenten, schrijft de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) woensdag in een paginagrote open brief in het Algemeen Dagblad (AD).

Als dat niet kan, dan wil de koepelorganisatie de gedecentraliseerde taken weer bij het Rijk leggen. Sinds 2015 ligt de verantwoordelijkheid voor de jeugdzorg bij gemeenten. Volgens de VNG is het onzeker of gemeenten zonder extra geld nog volwaardige hulp kunnen bieden.

Volgens VNG zijn lokale overheden al jaren met het kabinet in gesprek over de tekorten in de jeugdzorg, maar leiden die gesprekken nergens toe. Volgens VNG-vicevoorzitter Hubert Bruls, tevens burgemeester van Nijmegen, moet er op korte termijn geld bij. “Het water staat ons aan de lippen”, aldus Bruls.

De VNG waarschuwt dat er bezuinigd moet worden als er niet op korte termijn extra geld beschikbaar is. “Denk aan meer overlast in de wijken, het sluiten van bibliotheken, sportcomplexen of andere voorzieningen, het uitstellen van onderhoud en langere wachtlijsten in de jeugdzorg.”

Een op de tien jongeren krijgt jeugdzorg

Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) bracht anderhalve week geleden cijfers naar buiten waaruit blijkt dat vorig jaar een op de tien jongeren met jeugdzorg te maken kreeg. Het gaat om zo’n 428.000 individuen. In 2015 waren dat er nog zo’n 380.000.

Volgens Bruls zijn de budgetten van de gemeenten niet meegegroeid met het aantal jongeren dat behoefte heeft aan jeugdzorg. In 2017 gaven gemeenten 605 miljoen euro uit aan hulp voor jongeren. In 2018 moest drie kwart van de gemeenten het budget opnieuw opschroeven.

Het kabinet reserveerde in de Voorjaarsnota al extra geld voor de jeugdhulp, maar volgens Bruls is het “substantieel minder” dan de gevraagde 490 miljoen euro. Daarnaast wil hij een structurele bijdrage, waar het nu om een eenmalig bedrag gaat.

Zie ook: Een op de tien jongeren krijgt te maken met jeugdzorg

Lees meer over: jeugdzorg Binnenland

Gemeenten doen beroep op Rijk voor jeugdzorg

Telegraaf 08.05.2019 Gemeenten weigeren nog langer op te draaien voor de extra kosten die zij maken voor de toenemende vraag naar de jeugdhulp en psychische zorg voor kwetsbare burgers. In een open brief in het AD overweegt de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) afstand te doen van de taken die de gemeenten van het Rijk hebben overgenomen.

„Als het kabinet niet bereid is om gemeenten voldoende tegemoet te komen, is het de vraag of wij onze inwoners kunnen geven waar zij recht op hebben. In uw belang moeten wij dan serieus overwegen of wij de gedecentraliseerde taken weer bij het Rijk terugleggen”, staat in de brief.

De gemeenten benadrukken dat ze deze verregaande stap niet zomaar zullen nemen. „We willen onze jeugd niet in de steek laten. Als er geen compensatie komt, moeten gemeenten bezuinigen”, meldt de VNG in de open brief. „Dat heeft ongewenste gevolgen.”

FNV Zorg & Welzijn laat weten positief verrast te zijn door de „stevige woorden” van de VNG. De bond wijst erop dat als er geld bijkomt dit wel op de goede plek moet terechtkomen. „Geld voor jeugdzorg moet naar jeugdzorg”, zegt bestuurder Maaike van der Aar. „Het mag niet wegvloeien in de tekorten van de gemeenten.”

Ultimatum

Op 18 april hebben FNV Zorg & Welzijn en CNV Zorg & Welzijn een ultimatum gestuurd naar minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid). De bonden willen dat in de jeugdzorg verantwoord kan worden gewerkt met passende arbeidsvoorwaarden. De vakbonden eisen dat een bezuiniging van 450 miljoen euro op jeugdzorg wordt teruggedraaid en dat er 300 miljoen euro komt voor de toename van de vraag naar jeugdzorg.

Bekijk meer van; gemeenten jeugdzorg  vereniging van nederlandse gemeenten (vng)

Gemeenten krijgen steeds meer jongeren met problemen te verwerken. © Getty Images/Monkey Business

Gemeenten dreigen jeugdzorg en psychische hulp af te stoten

AD 08.05.2019 Als het kabinet niet voldoende extra geld geeft om de lokale jeugdhulp en psychische zorg aan kwetsbare burgers van te betalen, kan het ervan komen dat gemeenten deze taken moeten afstoten. Dat stellen ze in een open brief.

Gemeentekoepel VNG schrijft in de brief aan alle inwoners, die vandaag in deze krant staat: ,,Als het kabinet niet bereid is om gemeenten voldoende tegemoet te komen, is het de vraag of wij onze inwoners kunnen geven waar zij recht op hebben. In uw belang moeten wij dan serieus overwegen of wij de gedecentraliseerde taken weer bij het Rijk terugleggen.”

De gemeenten benadrukken dat ze deze verregaande stap niet lichtvaardig zullen nemen. ,,We willen onze jeugd niet in de steek laten.” Maar de lokale overheden zijn al jaren tevergeefs in gesprek met het kabinet over de tekorten in de jeugdzorg en hulp aan psychisch kwetsbare inwoners.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Rillingen over mijn rug

We hebben de afgelopen jaren zo goed ons best gedaan, maar het water staat ons aan de lippen en er moet substanti­eel geld bij, aldus Hubert Bruls, vicevoorzitter VNG.

,,Ik had nooit gedacht dat we deze brief ooit zouden schrijven en de rillingen lopen nu weer over mijn rug”, zegt vicevoorzitter Hubert Bruls van de VNG in een toelichting. Hij is tevens burgemeester van Nijmegen. ,,We hebben de afgelopen jaren zo goed ons best gedaan, maar het water staat ons aan de lippen en er moet substantieel geld bij.”

De afgelopen weken bleek uit verschillende onderzoeken dat gemiddeld één op de tien jongeren momenteel jeugdzorg ontvangt. Sinds de gemeenten in 2015 die handschoen oppakten, is hun aantal met ruim 12 procent gestegen tot 428.000. De vraag is vooral toegenomen op plekken waar het aantal jongeren relatief sterk stijgt, veel jongeren wonen met een niet-westerse migratieachtergrond en de jeugd afkomstig is uit arme of eenoudergezinnen.

De budgetten zijn echter niet meegegroeid. Sterker nog: een aantal gemeenten zag hun inkomsten vanuit het Rijk voor de jeugd de laatste twee jaar teruglopen met meer dan 20 procent, doordat een nieuw model om het geld te verdelen in hun nadeel uitviel. Besparingen dichten dat gat bij lange na niet. Veel gemeenten halen nu geld elders weg of teren in op hun reserves, maar bestuurders geven aan dat deze situatie niet kan voortduren.

Ongewenste gevolgen

Het budget is nu niet altijd toereikend. We moeten kijken welke financiële maatrege­len er nodig zijn, aldus Minister De Jonge, Volksgezondheid.

,,Als er geen compensatie komt, moeten gemeenten bezuinigen”, meldt de VNG verder in de open brief. ,,Dat heeft ongewenste gevolgen. Denk aan wachtlijsten in de jeugdzorg, overlast in wijken, uitstellen van onderhoud, verhoging van de OZB, bezuinigingen op cultuur en sluiting van bibliotheken, sportcomplexen of andere voorzieningen.”

Het kabinet heeft in de Voorjaarsnota extra geld gereserveerd voor de jeugdhulp, nu is bewezen dat de tekorten waar gemeenten al jaren over klagen ook echt landelijk bestaan en steeds nijpender worden. Hoeveel de gemeenten erbij krijgen, wordt officieel met Prinsjesdag bekendgemaakt.

Maar volgens Bruls, die namens de VNG intensief met het ministerie onderhandelt, gaat het om ‘substantieel minder’ dan de gevraagde 490 miljoen euro en ook nog eens slechts om een eenmalig bedrag. ,,Terwijl we een structurele bijdrage nodig hebben. Die meerjarige oplossing moet er echt komen, anders kunnen we de klus niet klaren.”

Fikse financiële tekorten

Minister De Jonge (Volksgezondheid) zei recent ook nog met de gemeenten in gesprek te zijn over de fikse financiële tekorten. ,,Het budget is nu niet altijd toereikend. We moeten kijken welke financiële maatregelen er nodig zijn. Maar ook wat er breder nodig is om de jeugdzorg te verbeteren.”

De FNV reageert verheugd op de houding van de VNG. Maaike van der Aar, bestuurder FNV Zorg & Welzijn: ,,We zijn positief verrast door de stevige woorden die de VNG gebruikt. Het is nu 3-0 voor goede jeugdzorg. Onze jeugdzorgwerkers voeren al tijden actie en inmiddels hebben werkgevers zich openlijk aangesloten bij onze acties. Nu de VNG de druk nog verder opvoert, kan minister Hugo de Jonge er niet meer omheen. Er moet nú structureel geld bij.”

Eerder stelde de vakbeweging al een ultimatum aan minister De Jonge. De bonden eisen een structureel budget van 750 miljoen euro en een eenmalige investering van 200 miljoen euro voor een arbeidsmarktfonds. Dit geld moet direct gestort worden aan werkgevers en werknemers. Gaat de minister niet voor 1 juni akkoord, dan volgen er acties.

Minister De Jonge in de Tweede Kamer. Het kabinet weigert volgens de VNG om genoeg extra geld ter beschikking te stellen voor jeugdhulp. © ANP

https://nos.nl/data/image/2019/05/08/548507/2048×1152.jpg

Minister De Jonge ontmoette in januari demonstrerende jeugdzorgwerkers ANP

‘Water staat ons aan de lippen’: gemeenten willen meer geld voor jeugdzorg

NOS 08.05.2019 De Nederlandse gemeenten dreigen hun taken in de jeugdzorg aan het Rijk terug te geven, omdat het kabinet volgens hen te weinig geld beschikbaar stelt om die taken goed uit te voeren. Volgens vicevoorzitter Bruls van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) willen ze 490 miljoen euro extra van de regering.

“Als het kabinet niet bereid is om gemeenten voldoende tegemoet te komen, is het de vraag of wij onze inwoners kunnen geven waar ze recht op hebben”, schrijft de VNG in een brief aan alle Nederlanders. “In uw belang moeten wij dan serieus overwegen of wij de gedecentraliseerde taken weer bij het Rijk terugleggen.”

Gaat niet meer

In 2015 namen de gemeenten taken op het gebied van zorg en jeugd van het Rijk over, omdat zij meer maatwerk zouden kunnen leveren. Tegelijkertijd ging het budget voor deze taken met 450 miljoen euro omlaag.

In de jaren daarna groeide de vraag naar jeugdzorg, zonder dat het kabinet extra geld beschikbaar stelde. Ze moesten op allerlei terreinen bezuinigen of de lasten verhogen om de toenemende uitgaven op te vangen.

Tot aan de lippen

“Dan komt er een moment dat je tegen het kabinet moet zeggen, zo gaat dat niet meer”, zei VNG-voorzitter Bruls in het NOS Radio 1 Journaal. Hij benadrukt dat het voor de gemeenten zeer ongebruikelijk is om met een open brief bij het kabinet aan te kloppen. “Dat geeft ook wel aan dat we echt vinden dat het water ons tot aan de lippen is gestegen.”

Minister De Jonge van Volksgezondheid erkent de problemen van de gemeenten en voert achter de schermen overleg met minister Hoekstra van Financiën, zei politiek verslaggever Wilco Boom. “De verwachting is dat er binnen enkele weken een besluit komt dat de gemeenten meer gaat opleveren. Of dat de gevraagde 490 miljoen wordt, is op dit moment echt nog niet te zeggen.”

Boom denkt niet dat de gemeenten echt van plan zijn om de jeugdzorg terug te geven aan het kabinet. “Gemeenten hebben de wettelijke taak om die taken uit te voeren, dus dat zij die taak zo maar over de schutting teruggooien naar het Rijk lijkt me onhaalbaar.”

mei 9, 2019 Posted by | 2e kamer, begroting, begroting 2019, crisis, politiek, Rutte 3, Zorg, zorginstellingen | , , , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Meer geld vanwege gedonder in de Zorg door bezuinigingen – deel 15

2019 – Het jaar van de waarheid voor kabinet Rutte 3

Betogers in gele hesjes voeren actie op de Dam in Amsterdam ANP

Protest tegen de regering

De Gele Hesjes gingen al één keer eerder de straat op in Den Haag. Ook in andere steden hebben ‘gele hesjesgeprotesteerd. De gele hesjes demonstreren al weken tegen onder meer het beleid van de Nederlandse regering. Drie weken geleden verliep het protest rustig.

AD 24.01.2019

De protesten zijn geïnspireerd op de gelijknamige protestbeweging Les Gillets Jaunes in Frankrijk. Ook de Franse protestbeweging voert actie voor meer koopkracht en tegen de hervormingen van de Franse regering.

AD 07.01.2019

AD 25.01.2019

LEES OOK: Twee demonstraties, twee andere werelden in Den Haag

Het wantrouwen in het kabinet Rutte 3 lijkt te groeien.

Ondertussen liggen er nog een paar hoofdpijndossiers en komen er verkiezingen aan.

AD 24.01.2019

Kortom, 2019 is het jaar van de waarheid voor Rutte 3 !!

Vorig jaar rond Oud en Nieuw waren de verwachtingen nog vrij hoog gespannen. Na maanden onderhandelen zat er eindelijk een nieuw kabinet, met daarin veel nieuwe gezichten. Het oogde fris en veelbelovend.

AD 21.01.2019

Kibbelcoalitie

PvdA-leider Lodewijk Asscher vindt dat de regeringspartijen meer bezig zijn om hun onderlinge verschillen uit te venten dan met het land. Deze ‘kibbelcoalitie’ staat volgens hem voor de keuze: ,,Ga aan de slag of ga uit de weg” , zei Asscher tijdens het PvdA-congres in Den Bosch.

Volgens Asscher is er in de laatste veertig jaar geen kabinet geweest dat onder betere economische omstandigheden begon. Desondanks weet de regering weinig tot stand te brengen, aldus de PvdA-leider. ,, Het enige dat dit kabinet heeft gepresteerd, is een enorme belastingverlaging voor multinationals”, sneerde hij.

Geld in de pot

Het is de regering in 2018 niet gelukt het geld,  dat beschikbaar was om Nederland mooier en beter te maken, op te krijgen. Er bleef bijna 4 miljard euro in de pot zitten. Onderschrijding heet dat in de taal van Den Haag. De oorzaak zit volgens NRC voor een groot deel bij de arbeidsmarkt: ook de overheid kan moeilijk mensen krijgen.

Een aantal grote posten waar geld over bleef:

Basisonderwijs (OCW) | 280 miljoen

Wegen (I&W) | 500 miljoen

Armoedebestrijding kinderen (SZW) | 30 miljoen

Verpleegzorg (VWS) | 577 miljoen

Krijgsmacht (Defensie) | 775 miljoen

Politie (Justitie & Veiligheid) | 154 miljoen

AD 29.12.2018

Omslag

Echter, Inmiddels lijkt de stemming omgeslagen. Het wantrouwen in het kabinet groeit. Mensen gaan in gele hesjes en met anti-Rutte-slogans de straat op. En op de sociale media regent het grieven over een regering die wel oog zou hebben voor multinationals, maar ondertussen de energierekening en de btw op de dagelijkse boodschappen verhoogt.

Telegraaf 03.01.2019

Demonsteren

Met de 35.000 Belgische klimaatspijbelaars bij de laatste mars als grote voorbeeld, willen ook Nederlandse scholieren een klimaatmars houden. Het protest moet op 7 februari 2019 plaatsvinden in Den Haag.

De organisatie is in handen van een groep scholieren van de Daltonschool in Den Haag. Daar doet Stijn Warmenhoven uit 6 VWO de woordvoering. De scholier zegt teleurgesteld te zijn in het onlangs gepresenteerde klimaatakkoord. “Het zijn helaas vooral de burgers die moeten veranderen. Natuurlijk moeten die veranderen, maar de grote bedrijven die juist veel uitstoten moeten ook veranderen. Voor hun is het klimaatakkoord niet streng genoeg.”

3000 deelnemers

De organisatoren hopen op zeker 3000 deelnemers voor de mars. Zeker is al dat er gestart gaat worden op het Malieveld.

Lapt de overheid de klimaatafspraken aan haar laars? NU 24.01.2019

‘Dit moeten we ook doen’, na België ook klimaatmars in Nederland NOS 24.01.2019

Klimaatmars Brussel trekt 32.000 spijbelende scholieren AD 24.01.2019

Klimaatmars Brussel trekt 35.000 scholieren Telegraaf 24.01.2019

Klimaatspijbelaars breken record: 35.000 scholieren betogen in Brussel NOS 24.01.2019

Klimaatakkoord

Van de belofte dat burgers er in 2019 toch in Koopkracht op vooruitgaan, geloven de klagers niks, want er komen ook nog allerlei maatregelen aan, zoals de uitvoering van het klimaatakkoord. En die zullen ook wel voor rekening van de gewone man en vrouw komen, denken deze kiezers.

Een vliegtaks, een hogere benzineprijs, hogere parkeertarieven voor benzineauto’s, een mogelijk verbod op de verkoop van benzine- en dieselauto’s in 2030, dure warmtepompen.

Dat bevestigen ingewijden die betrokken waren bij de onderhandelingen over het klimaatakkoord. In het omstreden pakket aan groene maatregelen wordt geopperd om het bezit van een auto af te straffen met een maandelijkse ’innovatietoeslag’ van twee euro.

Om automobilisten een beetje te ontzien kwam Dijkhoff in een coalitieberaad met partijtoppers en ministers – het zogeheten cockpitoverleg – met een alternatief om geld op te halen voor het uitdelen van megasubsidies voor stekkerauto’s. Hij opperde tot verbazing van de coalitiepartners om dan maar de vliegtaks te verhogen van 7 naar 15 euro.

Volgens bronnen stelde het ChristenUnie-smaldeel daarop voor om de belasting op vliegtickets dan maar direct te verdrievoudigen.

AD 24.01.2019

VVD altijd openlijk pro-luchtvaart

Het is opmerkelijk dat uitgerekend de VVD met een hogere belasting (ofwel Vliegtaks) voor de luchtvaart op de proppen komt. De liberalen hebben een warm hart voor de luchtvaartsector en hielden afgelopen jaar als enige een pleidooi voor snellere groei van Schiphol.

Het op 21 december gepresenteerde klimaatakkoord omvat 600 maatregelen om in 2030 de helft minder CO2 te gaan uitstoten in Nederland. Maar Dijkhoff noemt het akkoord in De Telegraaf ,,een polderproduct.

Echter, Premier Mark Rutte is optimistisch dat de coalitiepartijen tot een definitief klimaatakkoord komen. „We kunnen hier uitkomen”, zei hij in het tv-programma Buitenhof.

Kortom, het uiteindelijke  Nee van Dijkhoff levert weer nieuwe spanningen in de Coalitie !!! Ferme teksten van VVD-fractieleider Klaas Dijkhoff, over het klimaatakkoord dat in december 2018 aan coalitie werd gepresenteerd. Toch is het vooral voor de bühne.

Klaas Dijkhoff heeft een duidelijk signaal voor zijn achterban. ,,Het is niet mijn akkoord.’’ Dat ‘even gewoon uitvoeren’, dat ‘gaat hij niet doen’. En coalitiepartner Rob Jetten (D66) die zo positief is over dat klimaatakkoord en ambitie van het kabinet verwacht ‘is nu aan het drammen, ja’

Wat een verschil met de Dijkhoff die de klimaatwet ondertekende. In een gelikt VVD-filmpje met milieuwoordvoerder Dilan Yeşilgöz was het nog ‘mooi’ dat die er kwam. Gaaf, noemde ze het zelfs. Dijkhoff: ,,Dat klinkt goed.’’

Op de keper beschouwd zegt Dijkhoff nu niets nieuws. Het werk van de klimaattafels is een pakket van liefst 600 voorgestelde maatregelen door (burger)organisaties om de uitstoot van broeikasgassen de komende jaren met bijna de helft gaat terugdringen.

Het hoofddoel: in 2030 49 procent minder broeikasgas de lucht in te laten gaan dan in 1990.

Stenen in de vijver

Want Dijkhoff vreest voor ‘de effecten op de portemonnee van gewone mensen’. Overigens iets waar CDA-leider Sybrand Buma zich al even veel zorgen over zegt te maken. Hij liet dus vanmorgen ook gretig weten dat het klimaatakkoord ‘niet heilig is’. En dat ‘het kabinet zelf keuzes moet maken om te zorgen dat de rekening voor gewone burgers betaalbaar blijft’.

Dat Buma en Dijkhoff stenen in de vijver gooien, is te verklaren. Juist de VVD, en ook het CDA, kregen de afgelopen weken delen van hun achterban over zich heen. Want de ‘klimaatgekte’ moest bij de VVD niet terugslaan op bedrijven, maar toch ook niet op de ‘hardwerkende Nederlander’. Die klimaathobby van D66 mag niet teveel pijn geven.

Nasleep

De coalitiepartijen hebben deze week verschillende malen moeten overleggen over de opmerkingen van VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff over het klimaat. Dat zei minister-president Mark Rutte na de ministerraad vrijdag 18.01.2019. Hij sprak van een ,,pittige week“.

Volgens Rutte hoort het bij het politiek dat als de spanning oploopt dat er langer gesproken moet worden. Hij wilde niet zeggen of in de coalitie het vertrouwen beschadigd is. ,,Het heeft tijd nodig.” Hij voegde eraan toe dat de tijd wonden ook kan helen zonder dat er een litteken ontstaat.

Jammer van spierballentaal

​​​​​​​Dat VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff afstand heeft genomen van het klimaatakkoord, heeft ervoor gezorgd dat het ‘knetterde’ tussen de coalitiepartijen. De irritatie tussen de regeringspartijen is bijna een week later nog niet weg.

Aanleiding was het gewraakte interview met Dijkhoff afgelopen zaterdag 12.01.2019, waarin hij zei dat hij niet was gebonden aan het klimaatakkoord.

Minister van Binnenlandse Zaken Ollongren (D66) zegt vanochtend dat het een illusie is dat er nooit discussie is binnen een coalitie van vier partijen. “Die zullen ook af en toe heftig zijn. Laat het dan ook maar een keer knetteren. Ik vind het jammer dat het moet met allemaal spierballentaal, maar inmiddels gaan wij weer gewoon vergaderen.”

Dijkhoff zal zijn achterban dus vooral nog eens onder ogen moeten komen, als de coalitie tot klimaatmaatregelen is gekomen. En misschien moeten uitleggen dat ‘de drammers’ hem aan zijn eerdere afspraken hebben gehouden !!

Telegraaf 19.01.2018

Gatenkaas

In politiek Den Haag woedt een hevige strijd over de kostenverdeling van het klimaatbeleid. Deze week zei premier Rutte dat uit de doorrekening van het CPB moet blijken dat ’het bedrijfsleven fair meedoet’. Maar die lastenverdeling is helemaal niet te maken, stelt de Rabo-analyse. „Veel kosten van het klimaatakkoord zullen ook over drie maanden niet duidelijk zijn”, zeggen de economen over de CPB-exercitie.

Het klimaatakkoord is een financiële gatenkaas. Veel kosten zijn ongedekt of verborgen en onduidelijk is wie ervoor opdraait. Daardoor zal het Centraal Planbureau (CPB) niet kunnen berekenen hoeveel lasten de burgers op hun nek gaan krijgen.

Die conclusie is te trekken uit de grondige kostenanalyse die het economisch bureau van de Rabobank heeft gemaakt op verzoek van De Telegraaf. De Rabo-economen voorzien dat de doorrekening van het CPB ’complex en incompleet’ zal zijn. Die doorrekening wordt na de Provinciale Statenverkiezingen (20 maart) voorzien.

Analyse Klimaatakkoord 13.03.2019 klaar

De planbureaus komen voor de provinciale verkiezingen met een analyse over de effecten en kosten van het klimaatakkoord.

Het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) en het Centraal Planbureau (CPB) zijn gevraagd om een doorrekening van de ruim 600 groene plannen te maken. De voltallige oppositie in de Tweede Kamer heeft vorige week geëist dat de informatie over de kosten vóór de verkiezingen naar buiten komt.

Het PBL en CPB laten weten dat ze op woensdag 13 maart 2019 met hun analyses komen. Dat is een week voor de verkiezingen. „De planbureaus achten het van belang om hun bevindingen zo spoedig mogelijk te kunnen laten meewegen in de voortgaande discussie over het klimaatakkoord”, zo laten de planbureaus in een verklaring weten.

Doorberekeningen klimaatakkoord komen voor provinciale verkiezingen NU 22.01.2019

Doorrekening klimaatakkoord week voor verkiezingen NOS 22.01.2019

‘Als staat niet naar rechter luistert, zijn we een bananenrepubliek’ NOS 23.01.2019

Haags klimaatpact krijgt steeds meer steun OmroepWest 23.01.2019

Klimaatdoel is haalbaar, maar Nederland zit nu nog in Europese achterhoede NOS 28.09.2018

Klimaatakkoord komt er dit jaar niet, spanning in coalitie NOS 27.09.2018

Klimaatplannen te vaag voor doorrekening NOS 25.09.2018

AD 22.01.2019

Coalitie wil Urgendazaak niet op de spits drijven

De coalitiefracties reageren vrij laconiek op het nieuws dat Nederland de milieudoelen niet haalt. Niemand wil de druk over het klimaat nog verder opvoeren.

De klimaatdoelen voor 2020 raken uit zicht. Moet het kabinet beter zijn best doen om in de buurt te komen van de gemaakte afspraken? Of moeten de doelen van tafel en moet er een nieuw, realistisch scenario komen – Klimaatplan B – om minder ambitieuze klimaatdoelen te halen?

Telegraaf 24.01.2019

Het huidige kabinetsbeleid volstaat niet om de voor volgend jaar gestelde klimaatdoelen te halen.

Urgenda sleepte de Nederlandse staat voor de rechter, omdat die doelen met het huidige beleid niet gehaald zouden worden. De rechter gaf de duurzaamheidsorganisatie meermaals gelijk. Het Hof beoordeelde eind vorig jaar dat de staat maatregelen moest nemen.

In de door actiegroep Urgenda aangespannen rechtszaak kreeg de overheid tot twee keer toe opdracht de uitstoot van CO2 met minstens een kwart terug te dringen ten opzichte van 1990. Maar de teller blijft volgens het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) steken op iets meer dan een vijfde, bevestigen Haagse bronnen.

CO2 uitstoot

Nederland heeft bij de klimaatakkoorden van Parijs afgesproken dat het de uitstoot van broeikasgassen in 2020 met een kwart moet hebben verminderd ten opzichte van 1990. Daarvoor zijn ingrijpende maatregelen nodig, bijvoorbeeld het vervroegd sluiten van meerdere kolencentrales.

Het doel van het klimaatakkoord is helder: in 2030 moet Nederland dus minimaal 49 procent minder broeikasgassen uitstoten ten opzichte van 1990. Maar dan moet de politiek wel keuzes maken, zegt het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL).

De doelstelling voor 2030 staat in het regeerakkoord van het kabinet. Rutte III wil ook binnen de EU het voortouw nemen.

Duurzaamheidsorganisatie Urgenda heeft zelf berekeningen gemaakt hoe het doel uit de zogenoemde Urgenda-rechtszaak gehaald kan worden. In deze, door de actiegroep tegen de staat aangespannen zaak, heeft de rechter beslist dat in 2020 de uitstoot van broeikasgassen met 25 procent moet zijn gedaald ten opzichte van 1990.

Maar dat doel wordt bij lange na niet gehaald, blijkt uit berekeningen die vrijdag officieel bekend worden, maar sinds maandag al rondzingen in Den Haag. Volgens bronnen in Den Haag zal de daling van de uitstoot waarschijnlijk blijven steken rond de 20 procent.

Het kabinet moet de uitstoot van CO2 naar aanleiding van de zogenoemde Urgenda-zaak mogelijk met 9 megaton meer terugbrengen. De kans is hierdoor groot dat het kabinet op korte termijn nog eens extra ingrijpende maatregelen moet nemen om het klimaatprobleem aan te pakken, zo bevestigen Haagse bronnen tegen de NOS.

De rechter heeft in oktober 2018 in een door Urgenda aangespannen rechtszaak bepaald dat Nederland de uitstoot van broeikasgassen in 2020 met 25 procent moet hebben teruggebracht ten opzichte van 1990. Dat percentage lijkt bij lange na niet gehaald te worden. De Nederlandse Staat heeft een zorgplicht en moet burgers beschermen, vindt de rechter.

Het Planbureau voor de Leefomgeving (PLB) keek afgelopen weken naar de gerechtelijke uitspraak en komt komende vrijdag met de definitieve doorrekening.

Deze maatregelen staan los van het klimaatakkoord, waar het kabinet nu mee bezig is. In dat akkoord wordt gezocht naar besparingen voor een langere termijn tot 2030. De berekening van het Planbureau voor de Leefomgeving kan nog enigszins veranderen, pas vrijdag stellen ze het definitieve getal vast.

CO2 belasting

Jesse Klaver is ‘levensgevaarlijk bezig’ met zijn wetsvoorstel voor een nationale CO2-belasting. Dat heeft voorzitter Hans de Boer van werkgeversorganisatie VNO-NCW vanmorgen gezegd bij het NPO Radio 1-programma 1op1. Volgens De Boer verspreidt de GroenLinks-voorman ‘fake news’ en is hij ‘straks verantwoordelijk voor 50.000 klimaatwerklozen’.

Bekijk ook;

Hans de Boer (VNO-NCW) haalt hard uit naar Klaver en zijn CO2-heffing NOS 22.01.2019

Extra ‘klimaat-tegenslag’ kabinet; 9 megaton meer CO2-reductie nodig NOS 22.01.2019

Kabinet: burger verleiden tot klimaatmaatregelen NOS 21.12.2018

Wat moet het kabinet doen na de Urgenda-uitspraak? NOS 09.10.2018

Hof kraakt verweer Staat: Nederland moet uitstoot sneller terugdringen NOS 09.10.2018

Minder CO2-uitstoot prima, maar niet ten koste van werk en inkomen NOS 28.09.2018

Zorgkosten

Het kabinet-Rutte III toont nauwelijks ambitie om de zorgkosten in de toekomst binnen de perken te houden. Die scherpe kritiek uit Ruben Wenselaar, topman van de grote zorgverzekeraar Menzis, morgen in een interview met deze krant.

De zorgkosten rijzen momenteel de pan uit. Maar we willen allemaal het beste van het beste en daar zit nu eenmaal een behoorlijk prijskaartje aan. Dat moeten we accepteren, stelt Wenselaar.

Asielbeleid

Was het eerst de beurt aan de VVD, nu zoeken CDA en D66 de randen van de coalitieafspraken op. Want amper bekomen van de wrevel over VVD-fractieleider Klaas Dijkhoff en zijn uitspraken over het klimaat, gooien nu coalitiepartners CDA en D66 een steen in de vijver.

De twee partijen komen met een plan om regels voor asielgezinnen met kinderen soepeler toe te passen. Het is een politieke draai van het CDA, want die vormden al sinds de formatie van Rutte-3 een front met de VVD voor streng asielbeleid.

AD 21.01.2019

AD 21.01.2019

Zo werd het ook in het regeerakkoord vastgelegd.  Naar de letter van die afspraak verandert er niets, maar naar de geest ervan wel degelijk. De facto zouden meer kinderen in aanmerking kunnen gaan komen voor asiel.

Lees ook;

Lees meer

Vraag is wat de nieuwe verstandhouding op asiel doet met de sfeer binnen de coalitie, die de afgelopen week al ijzig is geworden. Zo waren coalitiepartners Sybrand Buma (CDA), Rob Jetten (D66) en Gert-Jan Segers (ChristenUnie) niet te spreken over de ronkende teksten van VVD-leiders Mark Rutte en Dijkhoff. De premier wilde raddraaiers die met oud en nieuw hulpverleners aanvallen ‘het liefst allemaal persoonlijk in elkaar slaan’. Zulke teksten van een premier ‘kunnen niet’, aldus Buma.

Drammer

Maar de hele coalitie verslikte zich een week geleden vooral door de spierballentaal van Dijkhoff, die in De Telegraaf zei het klimaatakkoord niet zomaar ‘even te gaan uitvoeren’. ,,Het is niet mijn akkoord,’’ aldus Dijkhoff. Ook dat was naar de letter juist: het parlement (en Dijkhoff) dus, hebben alleen nog maar klimaatvóórstellen gekregen. Een akkoord is er nog lang niet. Maar omdat Dijkhoff zijn collega Rob Jetten ook nog als ‘klimaatdrammer’ typeerde en zei dat het klimaatakkoord een kabinetscrisis waard was, vielen er achter de schermen de hele week harde woorden.

Burgerinitiatief

Presentator Tim Hofman, die een burgerinitiatief voor een beter kinderpardon was begonnen, is verheugd met het standpunt van het CDA. Eerder – toen hij met 250.000 handtekeningen naar de Tweede Kamer ging – gaf hij al aan dat die partij de sleutel tot een verbeterd kinderpardon in handen had. Op Twitter reageert hij vandaag: ,,CDA is wakker. Goddomme, wat een goed nieuws. Ongelooflijk.”

Regeringspartijen CDA en D66 willen het kinderpardon verruimen. Daarmee lijkt er een Kamermeerderheid te zijn, maar of er de komende tijd daadwerkelijk iets verandert, is vooralsnog onduidelijk. Tot die tijd leidt alleen al de suggestie van een versoepeling van het kinderpardon tot nieuwe hoop bij een groep van honderden afgewezen asielkinderen en hun ouders.

“Deze groep grijpt iedere strohalm aan, of dat nu nieuwe verkiezingen, een verkiezingscampagne of een petitie is. Ook dit plan van CDA en D66 zal ongetwijfeld nieuwe hoop zijn voor ze”, zegt onderzoeker Jelmer Brouwer.

Brouwer deed voor VN-organisatie IOM onderzoek naar redenen waarom afgewezen gezinnen niet vertrekken uit Nederland. Daaruit bleek dat hoop op een verblijfsvergunning, naast de lange tijd die gezinnen met kinderen al in Nederland waren en de veiligheidssituatie in het land van herkomst, een belangrijke reden is om niet terug te keren.

De groep met veelal schrijnende gevallen bestaat uit 740 minderjarigen die al zeker vijf jaar in Nederland zijn en moeten vertrekken omdat ze zijn afgewezen voor het kinderpardon. Zij vertrekken amper, bleek onlangs uit cijfers die de NOS opvroeg bij het ministerie van Justitie en Veiligheid.

Het lijkt er vooralsnog niet op dat een aanpassing van de huidige kinderpardonregeling er ook snel komt. CDA en D66 willen eerst het rapport van de commissie Van Zwol afwachten. Die doet onderzoek naar de redenen voor het langdurige verblijf van vreemdelingen en komt naar verwachting in juni met zijn conclusies. Ook staatssecretaris Harbers wil eerst de uitkomsten van het onderzoek afwachten.

Kinderpardon

Het zogenoemde kinderpardon was een regeling uit 2012, waardoor kinderen van asielzoekers die langer dan vijf jaar in Nederland woonden en eigenlijk het land uit moesten, toch konden blijven. Er kwam een jaar later een tijdelijke overgangsregeling, maar nog steeds kunnen kinderen ervoor in aanmerking komen. Wel moeten ze dan aan specifieke voorwaarden voldoen.

Bekijk ook;

Kamermeerderheid voor verruiming kinderpardon, Harbers wacht onderzoek af

Nieuw ‘bommetje onder coalitie’: CDA, D66 willen soepeler kinderpardon

Asielkinderen afgewezen voor pardon vertrekken zelden uit Nederland

Harbers stelt onderzoekscommissie in na Lili en Howick

Telegraaf 03.01.2019

De supermarktprijzen moeten worden aangepast vanwege een belastingverhoging. Vanaf 1 januari 2019 moet er 3 procentpunt meer btw betaald worden over voedingsmiddelen. Dat betekent dat veel producten iets duurder zijn geworden.

AD 04.01.2019

Bovendien vragen velen zich af: wat heeft dit kabinet in het eerste jaar eigenlijk voor elkaar gekregen? Voor grote onderwerpen zoals de snelle stijging van de AOW-leeftijd en de pensioenen die niet meestijgen, is geen oplossing gevonden.

Lonen

De eerste cijfers van de loostrookjes vallen toch echt wel wat tegen !!!!

Hoofdpijndossier

Het komende jaar is cruciaal voor het kabinet-Rutte III, zegt politiek verslaggever Ron Fresen. “Het wordt het jaar van de waarheid. Want de grote ‘verbouwingen’ die het kabinet nog op zijn lijstje heeft staan, moeten dan hun beslag krijgen.” Het gaat dan vooral om verbouwingen die vorig jaar niet zijn gelukt en als hoofdpijndossiers op tafel zijn blijven liggen.

Welke onderwerpen zijn blijven liggen?

Betere positie zzp’ers. Het kabinet slaagde er in 2018 niet in met een plan te komen om de lage tarieven en schijnzelfstandigheid van zelfstandigen aan te pakken. En om voor zzp’ers een betere arbeidsongeschiktheidsverzekering en een goede pensioenopbouw te regelen. Er werd een onderzoek ingesteld dat in 2019 uitkomst moet bieden.

– Besluit over de opening van Lelystad Airport om vakantievluchten van Schiphol over te nemen. De opening is al twee keer uitgesteld en nog steeds is het onzeker of het in 2020 wel gaat lukken. “Het wordt steeds ingewikkelder“, zei minister Van Nieuwenhuizen onlangs.

Een nieuw pensioenstelsel. In november klapte het overleg tussen werkgevers, vakbonden en het kabinet over een pensioenstelsel voor de toekomst. De verwachting is dat minister Koolmees van Sociale Zaken en Werkgelegenheid zelf met een nieuw voorstel komt. Is dit alles reden tot paniek

Door de tegenvallende resultaten op de beurs en de lage rente zijn de dekkingsgraden afgelopen jaar flink gedaald. Daardoor klapte In november pensioenoverleg. Als dit jaar de beurs weer tegenvalt moet er volgend jaar waarschijnlijk gekort gaan worden op pensioenen. Moeten we ons zorgen maken? Zeven vragen aan hoogleraar economie Lans Bovenberg van Tilburg University over het pensioenstelsel in 2019.

De beurzen storten in, vorig jaar verloor de AEX tien procent. Moeten we ons zorgen gaan maken over onze pensioenen?
,,Het valt allemaal wel mee. Dit was te verwachten, 2018 was een slecht beursjaar. De rente is ook gezakt, dat doet de dekkingsgraden niet goed. Er zijn regels rondom de pensioenen. Een aantal fondsen kunnen in 2020 gaan korten als de beurs dit jaar weer tegenvalt.’’

Bovendien heeft Nederland het beste pensioenstelsel ter wereld, blijkt uit een groot internationaal onderzoek. In de Global Pension Index, een studie van pensioenadviesbureau Mercer waarbij de stelsels van 34 landen worden vergeleken, komt het Nederlands model als beste uit de bus.

Het ontwerp-klimaatakkoord, dat op 21 december is gepresenteerd. Na doorrekening door het Planbureau voor de Leefomgeving en het Centraal Planbureau zal het kabinet bekijken welke voorstellen voor CO2-reductie het overneemt. Belangrijke vraag daarbij is of de maatregelen niet te veel op de koopkracht van de burger drukken. En uiteindelijk het Nee van Dijkhoff levert weer nieuwe spanningen in de Coalitie !!!

En dan zijn er nog verkiezingen. “Die zullen meer dan ooit ook over het succes van dit kabinet gaan”, zegt Fresen. “Want als de coalitie van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie haar meerderheid in de Eerste Kamer kwijtraakt, moeten ze bij andere partijen aankloppen. Terwijl het nu, met vier partijen, al enorm lastig is om het steeds eens te worden en iedereen zijn punten te gunnen.”

Volgens Fresen hoopt Rutte III dat het verlies zal meevallen en dat de steun van de SGP voldoende is om dingen voor elkaar te krijgen. “Dat hangt erg af van de vraag of de oppositiepartijen hun kiezers weten te motiveren te gaan stemmen.”

Coalitiepartij CDA doet het altijd redelijk goed bij Provinciale Staten-verkiezingen, zegt Fresen. En de ChristenUnie staat op winst in de Peilingwijzer. De VVD deed het bij de vorige Statenverkiezingen heel slecht en heeft dus niet veel te verliezen ten opzichte van 2015. Bijna alles hangt af van D66. Die partij hoopt met een goed klimaatakkoord de concurrentie aan te kunnen met bijvoorbeeld GroenLinks.”

Verkiezingen in 2019

20 maart 2019: Provinciale Staten
23 mei 2019: Europees Parlement
27 mei 2019: Eerste Kamer

Kortom, het kabinet presenteert voor 2019 mooie koopkrachtcijfers, maar zadelt de burger ook op met een btw-verhoging en stijgende energiekosten. 

Ruim een jaar geleden deed premier Rutte een belofte aan de bevolking. Bij de presentatie van het regeerakkoord zei hij dat het goed gaat met Nederland, maar dat ‘te veel mensen dat nog niet voelen in hun persoonlijk leven’.

“Dat moet beter. Dit kabinet gaat er voor zorgen dat de gewone, normale Nederlander er echt op vooruit gaat.” Wie dat precies is, die ‘gewone, normale Nederlander’, liet de premier overigens in het midden.

Over die belofte: met enige trots presenteerde het kabinet vlak voor het kerstreces de nieuwe koopkrachtcijfers. En het moet gezegd, vrijwel alle Nederlanders krijgen het komende jaar meer te besteden.

Een belangrijke oorzaak is het verlagen van de inkomstenbelasting. Het credo van dit derde kabinet-Rutte luidt niet voor niets: werken moet lonen. Arbeid wordt minder belast. Ook voor gezinnen zijn er prettige extraatjes, zoals een hogere kinderbijslag en meer kinderopvangtoeslag.

De koopkracht stijgt volgens dit kabinet met gemiddeld 1,6 procent; uiteindelijk moet 96 procent van alle huishoudens er in 2019 op vooruit gaan.

Er is ook minder goed nieuws, dat logischerwijs ook minder hard van de daken wordt geschreeuwd. Een hogere zorgpremie, een verhoging van het lage btw-tarief (van 6 naar 9 procent) en een (forse) stijging van de energierekening. Het kabinet hoopt dat de burgers vooral het zoet zullen onthouden, niet het zuur.

Belastingen

– Dit kabinet wil in 2021 een belastingstelsel invoeren bestaande uit nog maar twee schijven. Vooralsnog zijn het er vier. In 2019 veranderen de tarieven van alle schijven. In het nieuwe jaar wordt over de eerste 20.000 euro (eerste schijf) 36,65 procent belasting betaald. Dat is een lichte verhoging; het was 36,55 procent. Over de tweede schijf (tussen 20.000 en 34.000 euro) daalt het tarief van 40,85 naar 38,10 procent. Dat geldt ook voor de derde schijf (tussen 34.000 en 68.500 euro). Inkomen boven de 68.500 (vierde schijf) wordt voortaan voor 51,75 procent belast. Dat was 51,95.

– De algemene heffingskorting stijgt. Hoe lager het inkomen, hoe hoger het belastingvoordeel. De maximale korting stijgt met 212 euro.

– De arbeidskorting, een ander voordeel voor werkenden, neemt ook toe. De maximale korting stijgt in 2019 met 150 euro. Hier profiteren mensen van met een inkomen tot 41.000 euro.

– Ook de ouderenkorting, een belastingvoordeel voor gepensioneerden, stijgt. De maximale korting groeit met 178, naar in totaal 1596 euro.

Vrijwilligers kunnen jaarlijks tot 200 euro meer belastingvrij vergoed krijgen, tot een bedrag van 1700 per jaar.

Consumenten

– Het lage btw-tarief gaat omhoog, van 6 naar 9 procent. Dat betekent in de eerste plaats dat boodschappen duurder worden. Volgens het kabinet is het gevolg dat een volle kar boodschappen van 100 euro voortaan 102,83 kost. Dat lijkt te overzien. Maar de btw-verhoging geldt ook voor bloemen, boeken, een bezoek aan de kapper, museum of pretpark en het laten verbouwen van je huis.

– De energierekening stijgt aanzienlijk. Energiebedrijven verhogen hun tarieven voor gas en elektriciteit, het kabinet verhoogt de belasting op aardgas en verlaagt de belastingkorting op de energienota (met 51 euro). Bovendien stijgt de toeslag die iedereen betaalt voor duurzame energieprojecten. Het kabinet zegt dat huishoudens met een gemiddeld energieverbruik 130 euro meer kwijt zijn. Dat kan dus ook (veel) meer zijn.

– Roken wordt duurder; de accijnzen gaan verder omhoog. Voor een pakje met twintig sigaretten bent u 6 cent meer kwijt. De prijs van een pakje shag van 40 gram gaat met 11 cent omhoog.

– De kosten van een nieuw paspoort stijgen. Een gemeente mag maximaal 6,07 euro meer vragen. Een paspoort kost in 2019 maximaal 71,37 voor volwassenen en 53,97 euro voor kinderen. Een identiteitskaart kan 5,78 euro duurder worden. Maximaal 56,83 voor volwassenen en 29,95 voor kinderen.

– Een postzegel kost voortaan 87 cent. Dat was 83 cent.

– Door de stijgende huizenprijzen komen woningen met een maximaal aankoopbedrag van 290.000 euro in aanmerking voor Nationale Hypotheek Garantie (NHG). Vorig jaar lag de grens op 265.000 euro. Deelnemers aan het waarborgfonds hoeven ook nog maar 0,9 procent van de aankoopprijs te storten, in plaats van 1 procent nu.

© ANP XTRA

Zorg

– Chronisch zieken die thuis ondersteuning nodig hebben, via de Wmo, betalen daar vanaf dit jaar een lagere eigen bijdrage voor. Er komt een vast tarief van 17,50 euro per vier weken. Vooral voor mensen die nu een groot deel van de maatschappelijke ondersteuning zelf betalen, is dat een grote verandering. Zo wil het kabinet de stapeling van zorgkosten voorkomen. Gemeenten hebben de vrijheid om zelf eventueel een nog lager tarief dan 17,50 euro te vragen. Bijvoorbeeld bij mantelzorg of voor huishoudens met een minimuminkomen.

– Er komt een maximum aan de eigen bijdrage voor medicijnen. Deze eigen bijdrage wordt nu gevraagd als iemand duurdere merkmedicijnen wil hebben in plaats van de goedkopere variant die de apotheker meegeeft. De eigen bijdrage voor duurdere varianten medicijnen wordt 250 euro maximaal.

– De maximale zorgtoeslag voor alleenstaanden stijgt met 50 euro tot 1.189. De maximale zorgtoeslag voor partners groeit met 193 euro naar 2.314.

Gezin

– De maximale toeslag voor kinderdagopvang stijgt van 7,45 naar 8,02 euro per uur. Voor buitenschoolse opvang daalt de vergoeding van 6,95 naar 6,89 euro. Voor gastouders verandert het terug van 5,91 in 6,15 euro.

– De kosten van dagopvang stijgen waarschijnlijk. Dit jaar moet er één verzorger per drie baby’s zijn. Nu is de verhouding één op vier. De buitenschoolse opvang wordt vermoedelijk goedkoper, omdat één medewerker vanaf nu toezicht mag houden op twaalf kinderen in plaats van de huidige tien.

– Vanaf 1 april stijgt de kinderbijslag voor kinderen tot en met 5 jaar van 201,05 euro per kwartaal naar 216,55. Voor kinderen tussen de 6 en 12 jaar stijgt het bedrag van 244,13 euro naar 263,88 en voor kinderen tot 18 jaar van 287,21 naar 309,46.

– Het betaald geboorteverlof voor partners stijgt van twee dagen naar één werkweek.

© ANP

Justitie en integratie

– Partners, kinderen en ouders van slachtoffers kunnen smartengeld claimen voor de schade die zij zelf ondervinden. Hun naaste moet dan wel zijn overleden of ernstig en blijvend letsel hebben. De hoogte van de vergoeding die de aansprakelijke persoon moet betalen ligt tussen 12.500 en 20.000 euro.

– Vreemdelingen met een betaalde baan krijgen een vrijstelling voor het deel van het inburgeringsexamen dat over de Nederlandse arbeidsmarkt gaat. Voorwaarde is wel dat een kandidaat in de afgelopen twaalf maanden minimaal zes maanden lang 48 uur per maand heeft gewerkt.

Ouderen

– Voor mensen die regelmatig van baan wisselen wordt het makkelijker om een klein pensioen mee te nemen naar een nieuw fonds. Uitvoerders moeten de inbreng van potjes met een uitbetaling van 2 tot 466 euro per jaar straks accepteren. Voorheen kregen mensen deze potjes in één keer uitbetaald als ze van baan wisselden.

De AOW-leeftijd stijgt van 66 jaar naar 66 jaar en vier maanden.

Lees ook: 

Aan de grens zijn ze niet bang voor de BTW-verhoging 

Vooral ondernemers aan de grens zullen lijden onder de verhoging van het lage btw-tarief. Maar in het grensplaatsje Glanerbrug maakt niemand zich echt zorgen.

Een groene toekomst is er alleen voor de rijken: de eco-elite

De verduurzaming van Nederland leidt tot een nog ongelijkere verdeling van schone en leefbare ruimte, zegt sociaal wetenschapper Shivant Jhagroe. De eco-elite verschuilt zich in lommerrijke wijken, de grijze rest is voor de armen.

Lager BTW-tarief raakt rijken net zo goed

Waar eerdere pogingen strandden, zette Rutte III wel door. Het nieuwe kabinet verhoogt het lage btw-tarief naar 9 procent.

Uitdagingen 2019

Het nieuwe jaar staat voor de deur en daarom blikt Elsevier Weekblad vooruit. Wat worden de grootste uitdagingen voor Rutte III voor Rutte III in 2019? Wat zijn de belangrijkste dossiers en wat worden de grootste struikelblokken?

1. Het klimaatakkoord ten uitvoer brengen

Hoewel voorzitter van de ‘klimaattafels’ Ed Nijpels en minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes (VVD) op 21 december een ontwerp-klimaatakkoord presenteerden, overheerst de onzekerheid over dit hoofdpijndossier.

Want wat de 600 voorgenomen maatregelen gaan kosten, moet nog door het Centraal Plan Bureau (CPB) worden getoetst. Ook berekent het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) of de plannen wel voldoende zijn om het klimaatdoel – in 2030 de helft minder CO2-uitstoot ten opzichte van 1990 – daadwerkelijk te halen.

VVD en CDA zijn weliswaar blij met de gepresenteerde maatregelen, maar het kostenplaatje baart beide coalitiepartijen al tijden zorgen. CDA-fractievoorzitter Sybrand van Haersma Buma waarschuwde afgelopen zomer in een interview met Elsevier Weekblad al voor een ‘Fortuyn-revolte’ als burgers financieel te zwaar worden belast door de klimaatmaatregelen. De voorbije maanden herhaalde Buma die waarschuwing meerdere malen.

Ook vreest hij voor ‘verkeerd beleid’ dat zorgt voor een uittocht van grote bedrijven uit Nederland, waarna die in het buitenland hun CO2-uitstoot niet zullen verminderen.

VVD-fractieleider Klaas Dijkhoff vindt dat Nederland ‘het moet fiksen, maar wel op een faire en eerlijke manier, zodat het betaalbaar blijft’. Minister Wiebes herhaalde in het Haagse café Nieuwspoort diverse keren dat ‘breed maatschappelijk draagvlak’ belangrijk is.

  D66

De linkerkant van de coalitie is op klimaatgebied ambitieuzer en legt vooral de nadruk op het belang van verregaande verduurzaming. ‘We zijn het aan de komende generaties verplicht om nu in beweging te komen. En dat doen we,’ aldus ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers. Vergelijkbare taal sprak Rob Jetten. ‘Dit concept-klimaatakkoord bestaat uit ruim 600 afspraken voor de toekomst. Zo is de politiek op z’n best. Als het leiderschap toont.

Niet stilzitten, maar in actie komen. Met één duidelijk doel: een schone toekomst voor deze en volgende generaties,’ schreef hij op Twitter. Ook bracht de D66-fractievoorzitter bovenstaande video uit waarin het akkoord werd gevierd als een overwinning van ’klimaataanpakkers’ op ‘klimaatontkenners’ als Donald Trump en Thierry Baudet. ‘Dit klimaatakkoord is voor jouw toekomst. We maken Nederland klimaatleider in de wereld.’

Wat staat er in het ontwerp-klimaatakkoord?

Lees het hier: Nijpels en kabinet presenteren klimaatplannen

In de oppositie zijn de tegenstellingen nog veel groter. Jesse Klaver (GroenLinks) hekelde de plannen omdat die volgens hem niet ver genoeg gaan. ‘De lat voor een eerlijk en effectief klimaatbeleid ligt hoog en dit ontwerpakkoord haalt die lat niet.’

Hij is van mening dat grote bedrijven te veel inspraak hebben, en riep premier Rutte op hen weg te sturen bij de onderhandelingen. Lammert van Raan, Kamerlid voor de Partij voor de Dieren, is ook voorstander van het wegsturen van multinationals als Shell.

Aan de andere kant van het politieke spectrum overheerst juist de kritiek dat de plannen ‘onhaalbaar’ en ‘onbetaalbaar’ zijn voor burgers, die niet zijn geraadpleegd bij het opstellen ervan. Zo spreekt PVV-leider Geert Wilders van ‘klimaatwaanzin van dit kabinet’, waarvan mensen wakker zouden liggen. ‘De burger mag bloeden van de VVD en het CDA.’ Thierry Baudet (Forum voor Democratie) verwijt die partijen ‘dictatoriale maatregelen’, en stelt dat er ‘een soort heimelijke GroenLinkser aan het roer’ staat van het kabinet.

En uiteindelijk het Nee van Dijkhoff levert weer nieuwe spanningen in de Coalitie !!!

2. Verkiezingen Provinciale Staten en Europees Parlement

Met zowel een verdeelde coalitie als oppositie lijken de onderhandelingen over de uitwerking van het klimaatakkoord in de Tweede Kamer lang en moeizaam te gaan verlopen, zeker met de Provinciale Statenverkiezingen (20 maart) in aantocht. Naar verwachting zullen de partijen zich de komende tweeënhalve maand stevig gaan profileren, niet in de laatste plaats op het thema klimaat. Eén vraag staat centraal: wie gaat de energietransitie betalen?

  Thierry Baudet

De Telegraaf @telegraaf

Wie niet meegaat, wordt keihard beboet. Dat blijkt uit de honderden voorstellen in het klimaatakkoord. https://www.telegraaf.nl/nieuws/2951008/klimaatkassa-vvd-en-cda-losgeslagen-van-achterban 850

De nieuw verkozen leden van de Provinciale Staten en de kiescolleges – voor Nederlandse ingezetenen van Caribisch Nederland – kiezen op 27 mei de nieuwe leden van de Eerste Kamer. Mocht de coalitie daar zijn meerderheid kwijtraken, is de kans groot dat de concrete uitvoering van nieuw klimaatbeleid alleen maar moeilijker zal worden.

Een kleine week eerder, op 23 mei, gaat Nederland ook al naar de stembus voor de Europese verkiezingen, waarbij de leden van het Europees Parlement worden gekozen. De afgelopen 25 jaar was de animo voor deze vijfjaarlijkse verkiezingen laag: het opkomstpercentage lag telkens tussen de 30 en 40 procent.

Desalniettemin zijn diverse Nederlandse politieke partijen al enkele maanden druk met de voorbereidingen, onder meer omdat naast een zetel in het parlement in Straatsburg ook de opvolging van Jean-Claude Juncker, voorzitter van de Europese Commissie, op het spel staat. Namens Nederland hebben Frans Timmermans (PvdA/Sociaal-democraten) en Bas Eickhout (GroenLinks/Groenen) zich kandidaat gesteld om de machtigste man van de Europese Unie te worden.

Met het oog op de verkiezingen in de eerste helft van het komend jaar, is de verwachting dat de meeste partijen zich vooral zullen richten op het verleiden van kiezers met stevige plannen en zogenoemde proefballonnetjes. Dat lijkt de kans dat het in oktober 2017 gesloten Regeerakkoord het komend jaar verder wordt uitgevoerd aanzienlijk te verkleinen, zeker met de alles overschaduwende splijtzwam, het klimaatakkoord, in het achterhoofd.

3. Schiphol overvol

Op het gebied van luchtvaart staat verantwoordelijk minister Cora van Nieuwenhuizen voor de loodzware taak om de opening van vliegveld Lelystad Airport in goede banen te leiden. Dat dat niet makkelijk verloopt, is duidelijk: de opening van de luchthaven is met minimaal een jaar uitgesteld tot 2020.

Begin december kreeg Van Nieuwenhuizen een nieuwe tegenslag te verwerken. De Europese Commissie ging niet akkoord met het de regeling die ervoor moet zorgen dat vluchten van Schiphol naar Lelystad worden verplaatst. Van Nieuwenhuizen is met de Europese Commissie in gesprek om de regeling aan te passen.

Carla Joosten maakte een reconstructie: Hoe ‘Lelystad’ Haagse kwestie werd

Alsof dat nog niet genoeg was, besloot een ruime Kamermeerderheid 20 december een motie aan te nemen die autonome groei op Lelystad Airport verbiedt. Diezelfde motie verbiedt overigens ook vrachtverkeer vanaf het nieuwe vakantievliegveld.

Lelystad moet een deel van de vakantievluchten van Schiphol overnemen. Tot 2023 zou het om maximaal 10.000 starts en landingen per jaar gaan, daarna maximaal 45.000. Op Lelystad mogen volgens de plannen alleen maatschappijen gaan vliegen die vluchten op Schiphol opgeven.

Vooral in Gelderland en Overijssel is er veel weerstand ontstaan tegen de lage aanvliegroutes. Een eerder onderzoek met meetgegevens over de geluidsoverlast bleek fouten te bevatten.

Lelystad

Met een nieuw plan hoopt minister Cora van Nieuwehuizen (Infrastructuur en Waterstaat) luchtvaartmaatschappijen te verleiden de overstap te maken van Schiphol naar Lelystad Airport, de luchthaven die in 2020 open moet gaan voor commerciële vluchten.

De minister wil vakantieverkeer prikkelen om van Schiphol weg te gaan door die vluchten voorrang te verlenen bij de verdeling van de slots (vliegrechten) voor Lelystad Airport, staat in een brief die de minister donderdag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd.

lees: brief lelystad

4. Brexit

Er hangt een ‘no deal’ – geen akkoord – in de lucht. Op 29 maart 2019 moet de Britse uittreding geregeld zijn. Op 15 januari komt het Lagerhuis bij elkaar om te stemmen over de deal die nu op tafel ligt. Stemt een meerderheid het plan weg, dan is er vrijwel geen tijd meer om de deal aan te passen en is een ‘harde Brexit’ een feit.

lees: Gaat de Brexit nog wel door?Elsevier

Bij een harde Brexit krijgen bedrijven die handeldrijven met het Verenigd Koninkrijk veel meer papierwerk voor hun kiezen. Voor sommige producten komen importtarieven van 17 procent. Grenscontroles komen terug en dat betekent lange wachttijden bij havens en vliegvelden.

Maar wat als er geen Brexit-deal komt? Lees het hier;

De export naar het Verenigd Koninkrijk van de Land- en tuinbouw is nu nog 8 miljard, wat daarmee gaat gebeuren, is onzeker. Voor Nederlandse vissers is het onduidelijk of ze in Britse wateren mogen blijven vissen.

Ook bestaan er vragen over het uitwisselen van informatie tussen politie en justitie. De levering van medicijnen kan onder druk komen te staan doordat Europese wet- en regelgeving vervalt. Ten slotte heeft de Brexit gevolgen voor militaire EU-missies waar het Verenigd Koninkrijk niet langer aan deel hoeft te nemen.

Om de Brexit het hoofd te bieden, worden duizenden nieuwe krachten gezocht, voor bij de douane, de Nederlandse Voedsel en Waren Autoriteit (NVWA), maar ook de Immigratie en Naturalisatiedienst (IND). Aan Rutte de taak dit in goede banen te leiden en te zorgen dat Nederland zo min mogelijk schade aan de mogelijke chaos ondervindt.

5. Het Kinderpardon

Een andere kwestie die de coalitie het komend jaar dreigt te splijten, is het kinderpardon. Na de slepende zaak met de Armeense kinderen Lili en Howick, die in september te elfder ure toch mochten blijven omdat staatssecretaris van Justitie en Veiligheid Mark Harbers (VVD) zijn discretionaire bevoegdheid gebruikte, kwamen tal van oproepen voor een ruimer kinderpardon.

Zo verzamelde televisiepresentator Tim Hofman met een petitie ruim 250.000 handtekeningen voor een ruimer kinderpardon, die hij aanbood in de Tweede Kamer. Daarmee wilde hij vooral de christelijke regeringspartij CDA overtuigen, die er net als de VVD niets in ziet om 400 uitgeprocedeerde ‘gewortelde’ kinderen en hun gezinnen alsnog toe te laten in Nederland.

De twee partijen staan lijnrecht tegenover de ChristenUnie, voorstander van een nieuw kinderpardon. Op het partijcongres in november stemde een ruime meerderheid nog vóór een motie voor een uitzetstop van ‘gewortelde’ asielkinderen.

Die motie was ondertekend door 140 ChristenUnie-leden, onder wie de Armeense Hayarpi Tamrazyan, die al sinds eind oktober ‘kerkasiel’ krijgt, eerst in Katwijk, daarna in de Bethelkerk in Den Haag. Omdat de overheid geen kerkdienst mag onderbreken, wordt al ruim twee maanden een dienst gehouden in het buurt- en kerkhuis.

Lees ook deze column van Gerry van der List over het kerkasiel: Hoe linkse dominees de rechtsstaat ondermijnen

Fractieleider Gert-Jan Segers noemde de aangenomen motie op zijn partijcongres een ‘duidelijk signaal’, maar blijft naar eigen zeggen trouw aan het regeerakkoord. Kamerlid Joël Voordewind greep de motie aan om de discussie met de andere regeringspartijen VVD, CDA en D66 te heropenen. Aangezien ook laatstgenoemde partij volgens het eigen verkiezingsprogramma een ruimer kinderpardon wil, ligt onenigheid in de coalitie op de loer.

Meer achtergrond bij dit artikel: Nederland is nog lang niet Brexit-proof

Bekijk ook;

Dit zijn de grootste uitdagingen voor Rutte III in 2019

Terugkijken op 2018: alle eindejaarsverhalen op een rij

zie ook: Terugblik 1 jaar Kabinet Rutte 3 – Coalitie VVD-CDA-D66-CU

zie ook: Zomerreces Tweede kamer 2018

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 8 – Kabinet-Rutte III aan de slag

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 7 – Aftrap Kabinet Rutte 3

zie ook: Op weg naar kabinet Rutte 3 – deel 6 – Regeerakkoord

Sfeer in coalitie: het heeft geknetterd, ‘maar dat gebeurt in ieder huwelijk’

Video afspelen

Rutte: het was een pittige week in de coalitie

Maar dat hoort erbij als je met vier heel verschillende partijen bij elkaar zit, zegt de premier. Politiek verslaggever Arjan Noorlander denkt dat het chagrijn nog niet is verdwenen.

NOS 18.01.2019 “Wij maken er geen geheim van dat dit een pittige week was”, zegt premier Rutte op de vraag hoe de sfeer in de coalitie is. Verschillende kabinetsleden lieten vanmorgen weten dat er stevig is gesproken tussen de vier regeringspartijen na het interview van VVD-fractieleider Dijkhoff in De Telegraaf van vorig weekend.

Coalitieleider Rutte vindt dat dit erbij hoort. “Het zijn vier heel verschillende partijen. En dan kunnen zich altijd dingen voordoen, waardoor de gezonde spanning die er altijd is, oploopt. En dat was deze week het geval.” Hij spreekt van “een stevig interview” van Dijkhoff “dat nog even na-echoot”.

Of de kwestie nu is opgelost, weet de VVD-premier naar eigen zeggen niet. “Ik kan toch niet besluiten dat iedereen weer 100 procent van elkaar houdt?” Volgens hem is daar na een goed gesprek nu tijd voor nodig.

‘Flinke deuk’

Volgens politiek verslaggever Arjan Noorlander is de lucht achter de schermen nog niet geklaard. “Het vertrouwen in Dijkhoff en de VVD heeft een flinke deuk opgelopen. De drie andere coalitiepartijen – CDA, D66 en ChristenUnie – vragen zich af of het de VVD nog wel menens is met het klimaat.”

Hij zegt dat het chagrijn nog niet weg is. Dijkhoff leek in zijn interview afstand te nemen van het ontwerp-klimaatakkoord waarover maanden is onderhandeld. Hij noemde D66-fractievoorzitter Jetten een drammer en stelde dat hij liever het kabinet laat vallen, dan dat hij gewone mensen voor de kosten laat opdraaien.

Die dingen nemen de coalitiegenoten hem nog steeds kwalijk. “Vooral ook omdat Dijkhoff zelf in het zogenoemde cockpit-overleg met alle klimaat-betrokkenen van de coalitie, actief een rol heeft gespeeld. Hij kwam volgens betrokkenen zelfs met het voorstel om de vliegtaks, die nu 7 euro wordt, te verdubbelen”, zegt Noorlander.

‘Het knettert weleens’

Voor aanvang van de wekelijkse ministerraad gaven de vicepremiers De Jonge (CDA) en Ollongren (D66) toe dat het er hard aan toeging in het coalitieoverleg van afgelopen maandag. Maar volgens hen is de kou inmiddels uit de lucht. “In ieder huwelijk knettert het weleens”, zegt De Jonge: “Maar we gaan nu weer aan de slag met de afspraken over het klimaat. We hebben als kabinet een opdracht en die is niet veranderd.”

Ollongren zei dat iedereen deze week heeft kunnen zien dat er af en toe discussie is. “Maar ik denk ook dat we dat weer netjes hebben afgerond. We zijn allemaal volwassen mensen.”

D66-staatssecretaris Van Veldhoven concludeerde: “U snapt allemaal dat het fijner is als je unaniem staat voor een klimaatakkoord dat je naar buiten brengt. En de heer Dijkhoff heeft daar in De Telegraaf een andere opmerking over gemaakt.”

De voorstellen uit het klimaatakkoord worden nu doorgerekend door het Planbureau voor de Leefomgeving en het Centraal Planbureau. Daarna zal het kabinet een keuze maken en die voorleggen aan de Tweede Kamer. Dat is na de Provinciale Statenverkiezingen in maart.

Politiek verslaggever Arjan Noorlander vroeg premier Rutte naar de spanningen in de coalitie in Het gesprek met de minister-president.

Video afspelen

Gesprek met de minister-president, over sfeer coalitie en brexit

Bekijk ook;

Stevig coalitiegesprek over klimaat, ‘afspraken staan’

Dijkhoff neemt afstand van ‘klimaatdrammer’ Jetten

Premier Mark Rutte tijdens een persconferentie vrijdag na afloop van de ministerraad.

ANP BART MAAT

Rutte: het was een pittige week

Telegraaf 18.01.2019 De coalitiepartijen hebben deze week verschillende malen moeten overleggen over de opmerkingen van VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff over het klimaat. Dat zei minister-president Mark Rutte na de ministerraad vrijdag. Hij sprak van een „pittige week.”

Dijkhoff haalde in een groot interview in De Telegraaf uit naar het concept-Klimaatakkoord, noemde D66-leider Rob Jetten een „drammer” en sloot een kabinetscrisis over de zaak niet uit. Zijn woorden vielen slecht bij de leiders van coalitiepartners CDA, D66 en ChristenUnie. Maandag in het coalitieoverleg werd de zaak uren besproken.

Volgens Rutte hoort het bij het politiek dat als de spanning oploopt dat er langer gesproken moet worden. Hij wilde niet zeggen of in de coalitie het vertrouwen beschadigd is. „Het heeft tijd nodig.” Hij voegde eraan toe dat de tijd wonden ook kan helen zonder dat er een litteken ontstaat.

Bekijk ook:

’Dijkhoff heeft iets kapot gemaakt’

Bekijk ook:

Dijkhoff jaagt links in de gordijnen

Bekijk ook:

VVD: ’nee’ tegen klimaatakkoord

Bekijk ook:

’Werk begint pas, ík heb geen akkoord!’

Bekijk meer van; ministerraad rob jetten mark rutte klaas dijkhoff

Rutte over coalitieru­zie: ‘Het was een pittige week’

AD 18.01.2019 ,,Het was een pittige week’’, zei minister-president Mark Rutte over de klimaatruzie in de coalitie. ,,Het knetterde en dat hoort bij dit vak.’’

Rutte probeerde op zijn wekelijkse persconferentie de uitspraken van partijgenoot Klaas Dijkhoff te relativeren waarmee hij afstand leek te nemen van de klimaatafspraken

Lees ook;

Rutte sluit CO2-belasting bedrijven niet uit: ‘Geen taboes rond klimaatakkoord’

Lees meer

Oppositie eensgezind: nog vóór verkiezingen duidelijkheid over klimaatkosten

Lees meer

Rutte leek op de coalitiepsycholoog toen hij zei: ,,Ik heb niet de zekerheid dat iedereen honderd procent van elkaar houdt. Dat kan ik niet beslissen voor anderen. Daar is ook tijd voor nodig.’’ Hij schetste dat tussen ,,elkaar mogen en van elkaar houden’’ verschillende tinten denkbaar zijn. Rutte gaf aan dat hij niet kon vertellen wat hij achter de schermen had gedaan om de ergernissen weg te werken. Behalve dat het een ‘mis is van concrete interventies en tijd’.

Kwaad bloed

VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff zette de afgelopen week kwaad bloed bij zijn regeringspartners CDA, D66 en ChristenUnie door te zeggen dat hij het klimaatakkoord niet zomaar ‘even te gaan uitvoeren’. Op zich is dat ook nooit de bedoeling geweest: in december zijn er door allerlei maatschappelijke organisaties alleen klimaatvóórstellen gedaan. Een akkoord is er nog lang niet.

Maar de vier regeringspartijen – ook Dijkhoff zelf – waren wel bij het opstellen van die voorstellen betrokken. Doordat Dijkhoff zijn collega Rob Jetten een ‘klimaatdrammer’ noemde en suggereerde dat het klimaatakkoord hem een kabinetscrisis waard was, kregen de andere drie regeringspartijen de indruk dat de VVD zich niet meer aan de afspraken wilde houden.

Achter de schermen vielen er harde woorden deze week. ,,Het knetterde’’, aldus vicepremier Hugo de Jonge (CDA) vanochtend. De fractievoorzitters van de coalitiegenoten dwongen Rutte dinsdag tijdens het vragenuur te herhalen dat Dijkhoff zich nog steeds gebonden voelt aan de afspraken uit het regeerakkoord.

Rutte denkt nog steeds dat het allemaal goed komt. ,,Ik ben er van overtuigd dat we eruit komen. We onderschrijven allemaal de noodzaak om te komen tot een reductie van de CO2-uitstoot.’’

Voltallige oppositie wil klimaatcijfers voor verkiezingen hebben

NU 18.01.2019 Alle oppositiepartijen willen nog voor de verkiezingen van de Provinciale Staten, die uiteindelijk de Eerste Kamer kiezen, de doorgerekende klimaatplannen van het Centraal Planbureau (CPB) en het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) in handen krijgen.

Dat laten de fractievoorzitters van GroenLinks, PVV, SP, PvdA, PvdD, 50PLUS, SGP, DENK en FvD (samen goed voor 74 zetels) in een gezamenlijke brief weten aan de directeuren van de planbureaus, Klimaatakkoord-voorzitter Ed Nijpels en minister Eric Wiebes van Klimaat.

“We moeten een situatie voorkomen waarin partijen voor de verkiezingen onduidelijk kunnen zijn over hun plannen om vervolgens, een paar weken na de stembusgang, kiezers te verrassen met ingrijpende besluiten”, schrijven de politici.

In december werd een concept-Klimaatakkoord gepresenteerd. Na de doorrekeningen van het CPB en PBL gaat het kabinet met een “finale versie” met de Tweede Kamer in debat. Er wordt in Den Haag van uitgegaan dat die doorrekeningen pas na de Statenverkiezingen van 20 maart binnen zullen zijn.

“Daarom verzoeken wij u om de doorrekening van het ontwerp-Klimaatakkoord, zodra deze gereed is, niet enkel naar het kabinet, maar op hetzelfde moment ook naar de Tweede Kamer te sturen”, schrijven de oppositieleden aan het kabinet en de planbureaus.

Kiezer heeft bij stembus geen invloed op plannen

De partijen stellen dat de kiezer bij de stembus zo geen invloed heeft op de klimaatplannen. Vanuit “democratisch oogpunt” mogen de cijfers niet over de verkiezingen heen worden getild.

Dinsdag deed GroenLinks-leider Jesse Klaver een vergelijkbare oproep aan premier Mark Rutte. Maar de minister-president verwees Klaver naar verantwoordelijk minister Wiebes. De planbureaus opereren onafhankelijk onder de vleugels van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat.

Ook vrijdag tijdens de wekelijkse persconferentie van de premier wilde Rutte niet direct ingaan op het verzoek de cijfers eerder te delen met de oppositie. “Er is geen klimaatakkoord, er is een concept-klimaatakkoord”, zei Rutte. Bovendien vindt hij dat de Provinciale Statenverkiezingen over de provincies gaan en niet het klimaat.

Er moeten veel klimaatmaatregelen worden ingevoerd om in 2030 aan de doelstelling van 49 procent minder CO2-uitstoot ten opzichte van 1990 te voldoen. Daar is een breed maatschappelijk draagvlak voor nodig, zeggen de coalitie en het kabinet bij herhaling.

Dit draagvlak staat onder druk als kiezers niet kunnen stemmen zonder de gevolgen van de klimaatplannen te kennen, schrijft de oppositie. “Draagvlak voor politieke keuzes wordt ondermijnd als kiezers zich hierover niet hebben kunnen uitspreken. Dat schaadt het vertrouwen in de democratie”, aldus de opstellers van de brief.

Wiebes zei geen bezwaar te hebben tegen het verzoek, maar benadrukte wel dat hij er niet over gaat.

Zie ook:Hoe zijn de verhoudingen in de coalitie na de klimaatrel?

Lees meer over: Klimaatakkoord Klimaat Politiek

Voorzitter Ed Nijpels presenteert de hoofdlijnen van het Klimaatakkoord aan Minister Wiebes. Het kabinet wil de uitstoot van CO2 door Nederland beperken met 49 procent in 2030 ten opzichte van 1990 – ANP

Oppositie: doorrekening klimaatakkoord vóór verkiezingen

Alle oppositiepartijen willen voorkomen dat discussie over de klimaatmaatregelen over de verkiezingen van 20 maart heen wordt getild.

NOS 18.01.2019 De oppositie in de Tweede Kamer wil dat de doorrekening van het klimaatakkoord besproken wordt vóór de Provinciale Statenverkiezingen op 20 maart. De fractievoorzitters van alle oppositiepartijen hebben daarover een brief gestuurd aan minister Wiebes, voorzitter Nijpels van het Klimaatberaad, het Planbureau voor de Leefomgeving en het Centraal Planbureau.

De fractievoorzitters schrijven: “We moeten een situatie voorkomen waarin partijen voor de verkiezingen onduidelijk zijn over hun plannen om vervolgens, een paar weken na de stembusgang, kiezers te verrassen met ingrijpende besluiten.” Ze willen de rapporten ook tegelijk met het kabinet krijgen, en niet pas twee weken later, wanneer het kabinet ze al heeft beoordeeld.

Minister Wiebes reageerde na de ministerraad laconiek op de brief: “Ik vind ‘m zo wel op mijn bureau. We zullen het in het kabinet bespreken.” Hij wees er wel op dat het gebruikelijk is dat het kabinet als opdrachtgever de rapporten eerst zelf mag lezen. Op de suggestie van de fractievoorzitters dat hij de klimaatdiscussie over de verkiezingen heen wil tillen reageerde hij met gefronste wenkbrauwen.

Bespreekbaar

Ook premier Rutte vindt het verzoek in principe bespreekbaar. “Ik snap dat de oppositiepartijen dit interessant vinden”, zei Rutte. “Maar het blijft een doorrekening van een concept van het klimaatakkoord. De hele politieke besluitvorming en de keuze voor de verschillende maatregelen moet daarna nog gaan plaatsvinden.”

Rutte bevestigde nog eens dat het kabinet niet over de tijdsplanning van de planbureaus gaat, die bepalen zij zelf. “Het is niet de verwachting dat die doorrekeningen al in februari klaar zijn, zodat we in maart met de besluitvorming kunnen beginnen”, zei Rutte. Het definitieve klimaatakkoord is er dus sowieso niet voor de verkiezingen, verwacht hij.

Irritatie

Het Planbureau voor de Leefomgeving zegt over het verzoek van de oppositie na te denken en later met een reactie te komen. Het bureau wil in ieder geval voorkomen dat er een datum wordt genoemd die daarna toch niet haalbaar blijkt te zijn. Zeker zo vlak voor de verkiezingen zou dat erg onhandig uitkomen.

Vorige maand werden na maandenlange onderhandelingen de partijen van het Klimaatberaad het eens over maatregelen om de uitstoot van broeikasgassen terug te dringen. Wat de precieze kosten voor iedereen zijn, is een politiek gevoelig punt. Deze week ontstond in de coalitie irritatie over uitlatingen van VVD-fractievoorzitter Dijkhoff over de uitvoering van het akkoord.

Bekijk ook;

‘Vertrouwen binnen coalitie heeft flinke deuk opgelopen’

Rutte: bedrijfsleven moet fair meebetalen aan klimaatmaatregelen

Dijkhoff neemt afstand van ‘klimaatdrammer’ Jetten

Kabinet: burger verleiden tot klimaatmaatregelen

Nijpels: kosten klimaatmaatregelen moeten voor iedereen betaalbaar zijn

Oppositie: raam klimaatkosten vóór verkiezing

Telegraaf 18.01.2019 De voltallige oppositie in de Tweede Kamer eist voor de Provinciale Statenverkiezingen openheid over de kosten van het omstreden Klimaatakkoord.

Op dit moment zijn de planbureaus de ruim zeshonderd groene maatregelen aan het doorrekenen. Wanneer de resultaten naar buiten komen is onduidelijk.

Alle oppositiepartijen hebben in een gezamenlijke brief aan VVD-minister Wiebes (Klimaat) en de planbureau-directeuren geëist dat de doorrekeningen voor de verkiezingen in maart openbaar worden gemaakt.

„Wij maken ons zorgen dat de coalitie zal proberen om hun oordeel over de cijfers en de richting van het klimaatbeleid over de aanstaande verkiezingen heen te tillen”, schrijven de fractievoorzitters van alle negen oppositiepartijen. „Draagvlak voor politieke keuzes wordt ondermijnd als kiezers zich hierover niet hebben kunnen uitspreken. Dat schaadt het vertrouwen in de democratie.”

Wiebes: heb ik niks mee te maken

De partijleiders willen vanuit ’democratisch oogpunt’ inzicht in de klimaatcijfers. „We moeten een situatie voorkomen waarin partijen voor de verkiezingen onduidelijk kunnen zijn over hun plannen om vervolgens, een paar weken na de stembusgang, kiezers te verrassen met ingrijpende besluiten.”

Minister Wiebes (Klimaat) laat weten dat de planbureaus onafhankelijk zijn en over hun planning gaan. Hij wil de oproep wel bespreken met de instituten en het kabinet.

Bekijk meer van; klimaatakkoord

Oppositie eensgezind: nog vóór verkiezin­gen duidelijk­heid over klimaatkos­ten

AD 18.01.2019 De volledige oppositie in de Tweede Kamer wil nog voor de Provinciale Statenverkiezingen van maart duidelijkheid over de kosten van de klimaatplannen van het kabinet. Ze roepen het Centraal Planbureau en het Planbureau voor de Leefomgeving in een brief op na het doorrekenen de cijfers zowel naar de Kamer als het kabinet te sturen.

De negen fractievoorzitters die de brief ondertekend hebben, vrezen dat het kabinet de hele discussie rond het Klimaatakkoord over de stembusgang heen wil tillen. ‘We moeten een situatie voorkomen waarin partijen voor de verkiezingen onduidelijk kunnen zijn over hun plannen om vervolgens, een paar weken na de stembusgang, kiezers te verrassen met ingrijpende besluiten’, schrijven ze in de brief.

‘Daarom verzoeken wij u om de doorrekening van het ontwerp-Klimaatakkoord, zodra deze gereed is, niet enkel naar het kabinet maar op hetzelfde moment ook naar de Tweede Kamer te sturen, zodat er zo snel mogelijk, op basis van alle feiten en cijfers, een openbaar debat kan plaatsvinden over nut en noodzaak van de voorgestelde klimaatmaatregelen.’

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) zei na de ministerraad vanmiddag dat hij er niet over gaat. ,,De planbureaus bepalen zelf hun timing.’’ Hij benadrukt het niet erg te vinden als de cijfers voor de verkiezingen komen. ,,Ik ben er niet zenuwachtig over. Als blijkt dat we te weinig tonnen CO2 besparen, dan plussen we die bij. Als de koopkracht ons niet bevalt, repareren we die.’’

Geen taboes

Premier Mark Rutte zei eerder deze week dat er ‘geen taboes’ bestaan rond het verminderen van de CO2-uitstoot, ook niet richting het bedrijfsleven. Hij sloot, na vragen van GroenLinks-leider Jesse Klaver, een CO2-belasting niet langer uit, ook al ligt de heffing zeer gevoelig binnen de coalitie. Zelf vindt hij het ‘spannender’ om bedrijven te prikkelen met nieuwe technieken de uitstoot terug te dringen, waarbij forse boetes dreigen als ze dat onvoldoende doen.

De coalitie wacht nu de uitkomst af van de berekeningen over de mogelijke gevolgen van de plannen uit het concept-Klimaatakkoord. Wanneer uit de doorberekeningen blijkt dat het plan met de prikkels en boetes niet werkt, ‘staan we open voor alternatieven’, aldus Rutte, die meermaals benadrukte dat het om een concept-akkoord gaat.

D66 en CU niet overtuigd van nieuw plan voor Lelystad Airport

NU 17.01.2019 D66, ChristenUnie en CDA zijn niet overtuigd van het nieuwe plan van het kabinet voor de luchthaven Lelystad Airport. Volgens de regeringspartijen zet het nieuwe plan de deur open voor vliegmaatschappijen van buiten Schiphol.

“Dit is niet genoeg”, zegt Jan Paternotte van regeringspartij D66 over het nieuwe plan. Ook Eppo Bruins van de coalitiepartner CU en Mustafa Amhaouch van CDA laten weten niet overtuigd te zijn.

Lelystad moet vakantievluchten van Schiphol overnemen. Een eerder voorstel hiertoe kreeg geen groen licht van de Europese Commissie, omdat de herverdeling niet in overeenstemming is met de Europese richtlijnen. Dat een luchtvaartmaatschappij voorheen niet op Schiphol vloog, mag voor Lelystad Airport geen reden zijn om dat bedrijf te weigeren.

Minister Cora van Nieuwenhuizen (Infrastructuur) heeft nu een nieuw plan naar Brussel gestuurd. Daarin staat dat maatschappijen die verhuizen van Schiphol naar Lelystad voorrang krijgen bij de verdeling van de eerste 25.000 starts en landingen op Lelystad.

Paternotte: ‘Voor ons verandert er niets’

Bruins vraagt zich af hoe de minister met het nieuwe plan wil voldoen aan de wens van de Kamer. “Ik zie het muizengaatje nog niet.” Lelystad is alleen bedoeld om vakantievluchten van Schiphol over te nemen en mag niet zelfstandig groeien. Het nieuwe plan zet de deur open voor vliegmaatschappijen van buiten Schiphol.

D66 en ChristenUnie willen dat Lelystad alleen mag worden gebruikt voor vakantieverkeer afkomstig van Schiphol. “Voor ons verandert er niets”, aldus Paternotte. Zolang er geen antwoord uit Brussel is gekomen, wil hij dat er geen onomkeerbare stappen worden gezet en er geen besluit wordt genomen over de openstelling van Lelystad.

Het zal enkele maanden duren voordat Brussel reageert op het nieuwe voorstel.

Zie ook: Nieuw plan minister moet maatschappijen naar Lelystad Airport bewegen

Bedrijven mogen volgens plan naar alle bestemmingen vliegen

Volgens het nieuwe plan mogen maatschappijen vanaf Lelystad naar alle bestemmingen vliegen, mits het past “binnen de luchthaveninfrastructuur”. De bestemmingenlijst wordt geschrapt. In een eerder plan was het zo dat ze alleen mochten vliegen naar vakantiebestemmingen.

Ook staat er in het nieuwe plan dat de vrijgekomen ruimte op Schiphol alleen gebruikt mag worden voor vluchten met meer dan 10 procent overstappers.

De opening van Lelystad is al twee keer uitgesteld en is nu gepland voor 2020. In de omliggende provincies is veel weerstand tegen de uitbreiding. Er wordt gevreesd voor geluidsoverlast.

Lees meer over: Politiek lelystad airport

Minister doet nieuwe poging om Lelystad Airport open te krijgen

De vorige plannen werden afgekeurd door de Europese Commissie, omdat nieuwe aanbieders geen plaats zouden krijgen op de luchthaven.

NOS 17.01.2019 Minister Van Nieuwenhuizen heeft een nieuw plan gemaakt voor de verdeling van vluchten tussen Schiphol en Lelystad Airport. Ze hoopt daarmee de Europese Commissie te overtuigen, die tot nu toe opening van de luchthaven in Flevoland tegenhoudt.

Het kabinet wil dat Lelystad een overloopluchthaven van Schiphol wordt. Vakantievluchten moeten naar Lelystad, zodat er op Schiphol ruimte komt voor intercontinentale vluchten en vrachtvluchten.

Zelfstandige groei van Lelystad, door nieuwe aanbieders, was in de oorspronkelijke plannen niet de bedoeling. De Europese Commissie keurde die plannen af, omdat ze in strijd zouden zijn met concurrentieregels.

Prioriteit

Van Nieuwenhuizen schrijft aan de Tweede Kamer dat ze haar plannen daarom heeft aangepast. Er komt meer ruimte voor nieuwe aanbieders die willen vliegen vanaf Lelystad. Bij de verdeling van de eerste 25.000 slots wordt wel prioriteit gegeven aan vluchten die overgeheveld zijn vanaf Schiphol.

De ruimte die daardoor vrijkomt op Schiphol mag alleen gebruikt worden voor vluchten met veel overstappers, zogeheten transfervluchten. Er komt een lijst met toegestane bestemmingen. Op vluchten daarnaartoe is nu minimaal 10 procent van de passagiers een overstapper.

Ook voor Lelystad stond er in de oorspronkelijke plannen een lijst, met vooral vakantiebestemmingen. Die wordt nu geschrapt. “Dit houdt in dat maatschappijen vrij mogen kiezen waarheen ze vliegen, passend binnen de luchthaveninfrastructuur”, schrijft Van Nieuwenhuizen.

De opening van Lelystad is al twee keer uitgesteld. Van Nieuwenhuizen zei eerder dat ze gaat proberen de luchthaven per 2020 in bedrijf te hebben, maar dat het wel moeilijk zal worden.

Bekijk ook;

‘Opening Lelystad Airport in 2020 wordt steeds ingewikkelder’

Mogelijk toch nieuwe maatschappijen op Lelystad Airport

Brussel heeft bezwaren tegen vakantievluchten vanaf Lelystad

Nieuw plan minister moet maatschappijen naar Lelystad Airport bewegen

NU 17.01.2019 Met een nieuw plan hoopt minister Cora van Nieuwehuizen (Infrastructuur en Waterstaat) luchtvaartmaatschappijen te verleiden de overstap te maken van Schiphol naar Lelystad Airport, de luchthaven die in 2020 open moet gaan voor commerciële vluchten.

De minister wil vakantieverkeer prikkelen om van Schiphol weg te gaan door die vluchten voorrang te verlenen bij de verdeling van de slots (vliegrechten) voor Lelystad Airport, staat in een brief die de minister donderdag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd.

Voor de ruimte die op Schiphol ontstaat komen alleen vluchten waarvan op dit moment minstens 10 procent van de passagiers overstapper (transferpassagier) is in aanmerking.

De minister wilde in eerste instantie vluchten die nu vliegrechten op Schiphol hebben naar Lelystad Airport verplaatsen. Op Schiphol zou door het verplicht naar Lelystad verplaatsen van die vluchten ruimte ontstaan voor nieuwe vluchten die van economisch belang voor Nederland zouden zijn. De luchthaven in Flevoland zou daarnaast niet autonoom mogen groeien.

De Europese Commissie stelde dat het op die manier verdelen van vluchten niet in overeenstemming is met de Europese richtlijnen. Lelystad Airport mag luchtvaartmaatschappijen niet weigeren omdat ze voorheen niet op Schiphol vlogen. Eerder hadden luchtvaartmaatschappijen al hun beklag gedaan over die regel.

Het besluit van de Europese Commissie dat het eerdere voorstel van de minister niet in lijn is met de Europese richtlijnen dwong minister Van Nieuwenhuizen ertoe met een nieuw plan te komen. Daarin staat dus dat maatschappijen die voor Lelystad Airport kiezen zelf mogen weten naar welke bestemmingen ze vliegen. De lijst met bestemmingen voor de luchthaven wordt geschrapt.

Minister onderzoekt belangstelling voor Lelystad Airport

De komende maanden laat de minister onderzoeken hoe groot de belangstelling bij luchtvaartmaatschappijen is om vluchten van Schiphol naar Lelystad Airport te verplaatsen.

De Europese Commissie moet het nieuwe plan dat maatschappijen moet verleiden voor Lelystad te kiezen nog beoordelen en bekijken of het voldoet aan de Europese regels. Die Europese regels schrijven onder meer voor dat de minister de ruimte op Lelystad Airport niet exclusief aan maatschappijen die al op Schiphol vliegen mag geven.

Lelystad Airport moet in 2020 open

In de brief die minister Van Nieuwenhuizen vrijdag heeft gestuurd staat geen datum over wanneer Lelystad Airport open kan gaan voor commerciële vluchten. Ze streeft ernaar om de luchthaven in 2020 in gebruik te nemen, maar vorige maand stelde ze dat het wel “steeds ingewikkelder” is geworden.

De opening van Lelystad Airport is al twee keer eerder uitgesteld. Bewoners van de provincies rondom Flevoland zijn fel tegen de komst van commerciële vluchten vanaf Lelystad Airport. Ze vrezen geluidsoverlast doordat de vliegtuigen tientallen kilometers lang lager moeten blijven vliegen, omdat ze anders het vliegverkeer dat Schiphol nadert in het luchtruim in de weg zitten.

Pas na een herindeling van het luchtruim, in 2023, kunnen de vliegtuigen vanaf Lelystad Airport direct naar grote hoogte stijgen.

Lees meer over: Politiek lelystad airport

Coalitie denkt dat VVD-uitlatingen over klimaatakkoord weinig effect hebben

NU 14.01.2019 De stevige uitlatingen van VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff gaan uiteindelijk weinig effect hebben, is de conclusie die werd getrokken na overleg tussen de coalitiepartijen.

Volgens ChristenUnie-voorman Gert-Jan Segers is tijdens het overleg tussen de coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie afgesproken dat koers wordt gehouden en dat de partijen het wel degelijk eens zijn over de klimaatdoelen.

Premier Mark Rutte weigert verder in te gaan op de uitlatingen van fractievoorzitter Dijkhoff, die zaterdag uithaalde naar voorman Rob Jetten van D66. Hij suste vooraf al wel dat zijn coalitiepartners “toch niet van marsepein” zijn en wel een stootje kunnen hebben. Segers tilt ook niet zwaar aan “de toon” die Dijkhoff aansloeg, zei hij na afloop van het coalitieoverleg voor de microfoon van BNR Nieuwsradio.

Jetten en Segers hadden voor aanvang een “stevig gesprek” met de coalitiepartners aangekondigd. Beide fractievoorzitters belden in het weekend ook al met hun VVD-collega Dijkhoff, nadat die de verhoudingen in de broze regeringscoalitie onder druk had gezet.

Dijkhoff zei in De Telegraaf het conceptklimaatakkoord dat vorige maand werd gepresenteerd niet zomaar over te willen nemen en verbond het lot van de coalitie aan de kwestie. D66 en CU deden daarop prompt hetzelfde.

‘Zonder klimaatakkoord geen kabinet’

Segers benadrukte zaterdag dat het klimaatakkoord deel uitmaakt van het regeerakkoord. “Het is een heel nuchtere constatering. Als we geen klimaatakkoord hebben, hebben we geen kabinet.”

Ook Jetten, die door Dijkhoff dit weekend een “drammer” werd genoemd, wees op het regeerakkoord. “Ik heb zelf de voorpagina van De Telegraaf vooral gezien als de aftrap van de VVD-campagne met stoere taal”, aldus de D66-leider.

Jettens partijgenoot Kajsa Ollongren wilde over Dijkhoffs uithaal wel kwijt dat ze “niet van dat soort woorden houdt”. De vicepremier zelf zou ze niet gebruiken, maar Jetten had “er niet heel lang wakker van gelegen”.

CDA-leider Sybrand Buma was dit weekend de enige die niet direct dreigende taal uitsloeg in reactie op Dijkhoffs uitspraken. Inhoudelijk is hij het op een aantal punten wel eens met zijn VVD-collega. Hij loste afgelopen zomer al een soortgelijk schot voor de boeg.

Lees meer over: Klimaat Politiek

Premier Mark Rutte (VVD) maandag na afloop van het coalitieoverleg.

Ⓒ ANP

’Pittig’ gesprek tussen coalitiepartijen

Telegraaf 14.01.2019 Er is maandag ’een pittig maar goed’ gesprek gevoerd over het klimaatakkoord, waar coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie verschillend over denken. Premier Rutte zegt na afloop van het urenlange overleg dat het normaal is dat er verschillende opvattingen bestaan over het klimaatakkoord. Hij vreest niet voor onoverbrugbare verschillen.

VVD-fractieleider Dijkhoff nam in De Telegraaf afstand van wat ’niet zijn akkoord is’ en dat kwam hem op forse kritiek te staan van D66 en ChristenUnie. Die partijen vinden dat Dijkhoff klimaatafspraken gewoon uit te voeren heeft. Ook noemde Dijkhoff D66-leider Jetten een ’drammer’.

Rutte zegt dat hij verwacht dat de coalitiepartijen er wel uitkomen met elkaar. „Het was een goede discussie, al was het soms best pittig.” Ook de premier zegt niet klakkeloos alle afspraken van de klimaattafels te omarmen. „Niemand wil al die voorstellen zomaar uitvoeren.”

Klimaatdoelstelling

Verschillende interpretaties van coalitiepartijen zijn volgens de premier niet erg. „Het is geen coalitie van één partij, iedere partij heeft zijn eigen opvatting. We staan allemaal voor de doelstelling en de randvoorwaarden.” De doelstelling is dat de CO2-uitstoot met 49 procent moet afnemen.

Rutte wilde niet reageren op uitspraken van VVD-fractieleider Dijkhoff, zaterdag in De Telegraaf. „Ik ga niet elk interview hier interpreteren.” Het coalitieoverleg duurde deze maandag aanmerkelijk langer dan gewoonlijk.

premier Rutte bij het coalitieoverleg ANP

Stevig coalitiegesprek over klimaat, ‘afspraken staan’

Coalitiepartijen hadden een stevig gesprek over het klimaatbeleid maar zijn ervan overtuigd dat de in december gemaakte afspraken staan.

NOS 14.01.2019 De vier coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie hebben vanmorgen een “stevig gesprek” over het klimaatbeleid gevoerd, en zijn er alle vier van overtuigd dat ze er uiteindelijk uitkomen. Dat zeiden de partijen vanmiddag na het overleg. Daarmee lijkt de kou over de uitvoering van het in december getekende klimaatakkoord voorlopig uit de lucht.

Of het akkoord inderdaad geen splijtzwam zal zijn, moet de komende maanden blijken, als de voorstellen van de klimaattafels verder worden doorgerekend en er dit voorjaar een definitief uitgewerkt akkoord ondertekend moet worden.

VVD fractievoorzitter Dijkhoff noemde D66-leider Jetten dit weekend een “drammer”. De VVD maakt zich zorgen over de portemonnee van mensen. Volgens Dijkhoff moeten de klimaatplannen wel betaalbaar blijven voor burgers. D66 en ChristenUnie maken zich zorgen over de toekomst van de planeet, volgens hen mag er niet getornd worden aan de afspraak dat de CO2-uitstoot in 2030 met 49 procent gedaald moet zijn.

Dat laatste gaat ook niet gebeuren, aldus premier Rutte vandaag, Maar hij voegt eraan toe dat het ook niet het doel is om alle voorstellen van de klimaattafels over te nemen. “We staan voor de doelstellingen en we staan voor de randvoorwaarden. Doel is dat die 49 procent reductie oplevert, maar wel op een manier dat we het ook kunnen meemaken.”

Video afspelen

Spanning in coalitie over klimaat voorlopig gesust

Ik ga niet voortdurend alles recenseren, daar begin ik niet aan, aldus Rutte.

Premier Rutte wil niet ingaan op de woorden tussen Dijkhoff en Jetten

Volgens premier Rutte moet in ogenschouw worden genomen dat burgers niet te veel gaan betalen, en bedrijven niet oneerlijk bevoordeeld worden.

“Het was inderdaad een stevig gesprek, maar iedereen schaart zich achter de afspraken”, liet ook D66-leider Jetten na afloop weten.

Dijkhoff, die vanmorgen al erkende dat Jetten als een drammer bestempelen niet hoffelijk was, zegt nu verder te willen met “het werk dat voor ons ligt”.

Ook de ChristenUnie benadrukt dat de afspraken nog steeds staan. “We gaan gewoon verder. Er zijn politieke verschillen, maar we gaan hier uit komen”, aldus partijleider Segers. “Dat was zo in december en dat is het vandaag nog steeds”.

Campagne

Wordt het voor de coalitie dan niet heel lastig als er in verkiezingstijd dit soort uitspraken worden gedaan en stukken in kranten verschijnen? De VVD-fractievoorzitter die de D66 leider een drammer noemt, dat zal niet echt helpen?

Premier Rutte wil er niet op ingaan. “Ik ga niet voortdurend alles recenseren, daar begin ik niet aan.”

Bekijk ook;

D66 en CU willen ‘stevig gesprek’ met VVD over afwijzen klimaatakkoord

NU 14.01.2019 D66-voorman Rob Jetten en ChristenUnie-collega Gert-Jan Segers verwachten een “stevig gesprek” bij het overleg met hun coalitiepartners van VVD en CDA. De verhoudingen in de broze coalitie staan onder druk na uitlatingen van VVD-fractieleider Klaas Dijkhoff die weigert het klimaatakkoord uit te voeren.

Dijkhoff zei in De Telegraaf het concept-klimaatakkoord dat vorige maand werd gepresenteerd niet zomaar over te willen nemen. Hij verbond aan de kwestie het lot van de coalitie, waarop D66 en CU prompt hetzelfde deden.

Segers benadrukte dat het klimaatakkoord deel uitmaakt van het regeerakkoord. “Het is een hele nuchtere constatering. Als we geen klimaatakkoord hebben, hebben we geen kabinet.”

Ook D66-leider Rob Jetten, die door Dijkhoff dit weekend een ‘drammer’ werd genoemd, wijst naar het regeerakkoord. “Ik heb zelf de voorpagina van De Telegraaf vooral gezien als de aftrap van de VVD-campagne met stoere taal’’, aldus Jetten. “Ik heb er niet heel lang wakker van gelegen.”

Oppositie verwijt VVD ‘hypocrisie in tiende versnelling’

VVD-fractieleider Dijkhoff vindt dat “gewone mensen” op kosten worden gejaagd met het klimaatakkoord. “Dit is niet mijn akkoord”, zei hij in De Telegraaf. Hij noemde de kans dat zijn partij het akkoord gaat uitvoeren “nihil”.

De oppositie reageerde boos op de uitlatingen van Dijkhoff. GroenLinks-leider Klaver noemde het interview van de VVD’er “hypocrisie in de tiende versnelling”. “Het akkoord dat gesloten is door Nijpels (VVD), Wiebes (VVD), Rutte (VVD) en waar hij zelf nauw betrokken bij was.”

Ook oppositiepartijen PVV, SP, PvdA en Partij voor de Dieren zetten vraagtekens bij de uitlatingen en vermoeden een verkiezingsstunt.

Er moet overigens nog worden uitgerekend of het beoogde doel van de helft minder CO2-uitstoot in 2030 ten opzichte van 1990 met de plannen wordt gehaald en wat voor een impact het heeft op de portemonnee van burgers en bedrijven.

De coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie en oppositiepartijen SP, GroenLinks, PvdA en 50PLUS werden het onlangs wel eens over de Klimaatwet. Daarin is opgenomen dat de CO2-uitstoot in 2030 met 49 procent ten opzichte van 1990 moet zijn teruggedrongen en met 95 procent in 2050. Bovendien moet alle opgewekte elektriciteit in dat jaar duurzaam zijn.

Coalitie moet dit jaar een constructief klimaatplan maken

Het kabinet moet een klimaatplan presenteren met daarin uitleg over hoe de doelen op hoofdlijnen de komende tien jaar gehaald moeten worden. Het eerste klimaatplan staat al voor dit jaar op de agenda.

In de Klimaatwet staan enkel de kaders beschreven. Het kabinet moet laten weten hoe die zullen worden ingevuld. Dat blijkt een lastige klus, gezien de onenigheid binnen de coalitie.

Lees meer over: Klimaat

Rutte voor aanvang van het coalitieoverleg ANP

Spanning in coalitie over klimaat maar ‘vertrouwen dat het gaat lukken’

Na de uitspraken van VVD-fractievoorzitter Dijkhoff dat D66 niet moet drammen over het klimaat, gaan de coalitiepartijen vandaag opnieuw aan tafel voor overleg.

NOS 14.01.2019 De meningsverschillen in de coalitie over de uitwerking van het klimaatakkoord leiden nog steeds tot spanning, maar de partijen hebben er wel vertrouwen in dat “het uiteindelijk gaat lukken”. Dat valt op te maken uit de reacties van de fractievoorzitters van CDA, VVD, D66 en ChristenUnie voorafgaand aan het coalitieoverleg.

Tegelijkertijd beseffen de partijen “dat het niet gemakkelijk wordt”.

CDA-leider Buma hoorde premier Rutte gisteren in het televisieprogramma Buitenhof zeggen dat “de verschillen eigenlijk niet groot zijn”. Buma: “Als het inderdaad zo makkelijk is, dan hoor ik dat zo graag van de premier.”

VVD-fractievoorzitter Dijkhoff zei zaterdag in een interview in De Telegraaf dat de kans nihil is dat het klimaatakkoord letterlijk wordt uitgevoerd.

Ook zei hij dat coalitiegenoot Jetten (D66) aan het drammen is over het klimaat en dat hij te weinig rekening houdt met de kosten voor gewone mensen. D66 en ChristenUnie lieten onmiddellijk weten dat ze de VVD aan de gemaakte afspraken in het klimaatakkoord zullen houden. Daarin staat onder meer dat de CO2 uitstoot met 49 procent moet afnemen.

Niet hoffelijk

“Het was niet meteen mijn meest hoffelijke moment om het woord drammer te gebruiken,” zei Dijkhoff vanmorgen. Hij is verder niet van plan “om het woord de rest van het jaar nog een keer te gebruiken”. Na het interview van Dijkhoff belde zowel Jetten als ChristenUnie-leider Segers met de VVD-fractievoorzitter.

“Ja, we hebben het er gewoon even over gehad”, zei Dijkhoff. Jetten:”Het lijkt mij verder niet nodig om elkaar te blijven aanvallen. Ik heb het interview maar opgevat als de aftrap van de VVD-verkiezingscampagne met wat stoere taal”. Maar Jetten herhaalde dat hij de VVD aan de gemaakte afspraken in het akkoord wil houden.

Grote opgave

ChristenUnie fractievoorzitter Segers leek vandaag nog het meest ontstemd. “Dit is wel de plek en het moment om elkaar in de ogen te kijken. We staan voor een grote opgave, niet voor onszelf maar voor onze kinderen en kleinkinderen”, zegt Segers. Hij wees nog een keer op de vier handtekeningen die onder het akkoord staan. “Ook die van Dijkhoff, dus dat moet gewoon gebeuren”.

Dat de burger daarbij niet een te hoge rekening gepresenteerd krijgt, staat voor VVD en CDA nu centraal.

“Volgens mij kunnen we er heel goed uitkomen en tot een echt akkoord komen dat wel de doelstellingen haalt, maar meer rekening houdt met de portemonnee van de gewone mensen”, zegt Dijkhoff.

Betaalbaarheid burgers

Volgens Buma is sfeer in de coalitie nooit het probleem, en de inhoud is niet even iets voor één ochtend. “Als je een coalitie bent heb je de verantwoordelijkheid om er uit te komen, maar we hebben ook de verantwoordelijkheid voor de betaalbaarheid van de burgers”, zegt Buma.

Premier Rutte hield het vanmorgen kort. Hoe keek hij terug op de uitspraken van zijn partijgenoot over drammers? “Ach, ik ga al die woorden niet herhalen.”

Bekijk ook;

Coalitie lijkt verdeeld over het klimaatakkoord

NOS 12.01.2019 D66-fractieleider Jetten gaat ervan uit dat de VVD zich houdt aan de afspraken over het klimaatakkoord. “De aanpak van de klimaatcrisis gaat over de toekomst van onze kinderen. Daarom heb ik afspraken met de heer Dijkhoff. Daar houd ik hem aan. Een man een man, een woord een woord.”

Jetten reageert op uitspraken van VVD-fractievoorzitter Dijkhoff in De Telegraaf. Hij zei dat de kans nihil is dat het klimaatakkoord letterlijk wordt uitgevoerd. Ook zei hij dat coalitiegenoot Jetten aan het drammen is over het klimaat en dat hij te weinig rekening houdt met de kosten voor gewone mensen.

ChristenUnie-leider Segers sluit zich bij Jetten aan: “Ik gun collega Dijkhoff zijn oneliner in De Telegraaf, maar we kunnen een gemaakte afspraak niet breken.”

Pittige discussie

Dijkhoff verwacht dat de discussie in de coalitie over het klimaatakkoord pittig wordt, omdat de standpunten “behoorlijk uit elkaar liggen”. Er lijkt een verdeling te zijn tussen VVD en CDA aan de ene kant (die vooral vrezen voor hoge kosten van de burgers) en D66 en de ChristenUnie aan de andere kant (die vooral vrezen voor de toekomst van de kinderen).

CDA-voorman Buma vindt het “belangrijk dat de VVD nu ook ziet dat het klimaatakkoord niet heilig is en dat het kabinet zelf keuzes moet maken om te zorgen dat de rekening voor gewone burgers betaalbaar blijft”.

Eerste stap

De honderden voorstellen uit het klimaatakkoord worden nu doorgerekend door het Planbureau voor de Leefomgeving en het Centraal Planbureau. Daarna zal het kabinet besluiten welke het overneemt. Minister Wiebes noemde het akkoord op de dag van de presentatie “een eerste, belangrijke stap op weg naar 2030”. In dat jaar moet de uitstoot van broeikasgassen met 49 procent zijn gedaald ten opzichte van 1990.

Jetten en Segers hameren erop dat “ook Klaas Dijkhoff zich daaraan heeft te houden”. “We willen de wereld beter achterlaten voor de kinderen”, aldus Segers. Beide fractieleiders zeggen erbij dat zij ook willen letten op “een eerlijke verdeling van de lasten”.

Zenuwachtig

Behalve zijn coalitiegenoten van D66 en ChristenUnie schaart Dijkhoff in De Telegraaf ook GroenLinks-leider Klaver onder de “drammers” over het klimaat. Klaver denkt dat “ze bij de VVD zenuwachtig worden”. Er komen Provinciale Staten-verkiezingen aan, die direct gevolgen hebben voor de samenstelling van de Eerste Kamer. “En die staan voor ons in het teken van het klimaat.”

Klaver noemt de woorden van Dijkhoff “hypocrisie in de tiende versnelling”: “Het akkoord dat is gesloten door Nijpels (VVD), Wiebes (VVD) en Rutte (VVD) en waar hij zelf nauw bij betrokken was.”

VVD’er aan tafel

Ook andere linkse oppositiepartijen reageren honend. SP-fractievoorzitter Marijnissen zegt dat Dijkhoff neptranen huilt. Het klimaatakkoord is volgens haar een VVD-akkoord “VVD’ers aan tafel en een VVD’er had de leiding.” Ze vindt de zorg voor de kosten voor de burgers ook vreemd, want “door VVD-beleid is de energierekening torenhoog”.

Asscher van de PvdA vindt het een aanfluiting dat VVD’er Dijkhoff afstand neemt van een akkoord waaraan hij en zijn partij volop hebben meegewerkt. “Ga aan de slag of ga uit de weg.”

PVV-leider Wilders denkt dat niemand de VVD en Dijkhoff nog gelooft.

Bekijk ook;

Dijkhoff neemt afstand van ‘klimaatdrammer’ Jetten

De VVD-fractieleider zegt dat standpunten in de coalitie over het klimaatakkoord behoorlijk ver uit elkaar liggen.

NOS 12.01.2019 VVD-fractievoorzitter Dijkhoff zegt dat de kans dat het klimaatakkoord letterlijk wordt uitgevoerd nihil is. Volgens hem is het niet zo “dat de politiek bij het kruisje tekent”, zoals sommige partijen in de Tweede Kamer volgens hem lijken te willen.

In een interview in De Telegraaf is Dijkhoff kritisch over de opstelling van coalitiepartners D66 en ChristenUnie rond het akkoord. “D66 heeft al voordat het akkoord er was gezegd: het kabinet moet het gewoon uitvoeren. Nou dat ga ik niet doen.”

Het Kamerlid vindt dat de discussie over klimaatmaatregelen wordt gedomineerd door “drammers” die in zijn ogen “een lichtend voorbeeld” van Nederland willen maken: “Als Jesse Klaver van GroenLinks op tv praat over het klimaat dan daalt het draagvlak met één procent. Rob Jetten (D66) is dat nu ook aan het doen. Hij is nu aan het drammen, ja.”

Pittige onderhandelingen

Dijkhoff denkt dat de coalitieonderhandelingen over het akkoord nog pittig kunnen worden. “De coalitie kan hier zakelijk goed over praten onderling, maar ligt qua standpunten wel behoorlijk uit elkaar.” Hij wil koste wat het kost voorkomen dat de rekening op het bordje van gewone mensen belandt.

Uiteindelijk zou de samenwerking in het kabinet daar wat hem betreft zelfs op stuk kunnen lopen. Dijkhoff in de Telegraaf: “Als het alternatief wordt dat ik óf het kabinet óf de burger moet laten vallen: de burger zal ik nooit laten vallen.”

Politiek verslaggever Lars Geerts zegt dat het voor het eerst is dat iemand zegt dat het klimaatakkoord hem een kabinetscrisis waard is. Hij wijst erop dat 2019 in Den Haag een spannend jaar wordt voor het kabinet. Er zijn onder meer Provinciale Statenverkiezingen, die invloed hebben op de samenstelling van de Eerste Kamer.

Het klimaat speelt in de campagne een belangrijke rol. “En je ziet dat de VVD worstelt met de achterban die wil dat er niet te ver wordt gegaan en dat D66 worstelt met zijn achterban die juist veel verder wil gaan. Dat kan het komende jaar tot een flinke clash leiden.”

Eerste stap

Het klimaatakkoord, dat 200 pagina’s dik is, bevat zo’n zeshonderd maatregelen, variërend van het duurzamer maken van woningen tot het stimuleren van auto’s die geen CO2 uitstoten en energiebesparing door de industrie.

Met het akkoord moet in 2030 de CO2-uitstoot in Nederland met 49 procent zijn gedaald ten opzichte van 1990. Het kwam tot stand na langdurige onderhandelingen, waarbij tientallen belanghebbende partijen betrokken waren.

Op de dag van de presentatie zei minister Wiebes al dat het akkoord nog maar een eerste stap is. Nadat het is doorgerekend door het Planbureau voor de Leefomgeving en het Centraal Planbureau besluit het kabinet welke voorstellen het overneemt. Dat besluit wordt vervolgens voorgelegd aan de Tweede Kamer.

Jetten reageert op Twitter op de woorden van Dijkhoff in De Telegraaf:

Rob Jetten
@RobJetten
De aanpak van de klimaatcrisis gaat over de toekomst van onze kinderen. Daarom heb ik afspraken met de heer Dijkhoff. Halvering van de uitstoot in 2030 en een eerlijke verdeling van de lasten. Daar houd ik hem aan. Een man een man, een woord een woord. https://t.co/8UDyAboho8
Wat ging er vooraf aan het klimaatakkoord? En heeft het akkoord wel zin? In deze special zet NPO Focus de feiten op een rijtje.
Bekijk ook;

VVD wil klimaatakkoord niet uitvoeren, spanning in coalitie

NU 12.01.2019 De VVD zet een rem op de klimaatmaatregelen uit het klimaatakkoord. Fractieleider Klaas Dijkhoff wil niet dat ‘gewone mensen’ op kosten worden gejaagd. Coalitiegenoten D66 en ChristenUnie reageren kritisch op de VVD-uitlatingen.

“Het is niet mijn akkoord”, zegt Dijkhoff in een zaterdag gepubliceerd interview met De Telegraaf over het in december gepresenteerde akkoord. Dijkhoff heeft het over een “polderpoging”.

Er moet nog worden uitgerekend of het beoogde doel van de helft minder CO2-uitstoot in 2030 ten opzichte van 1990 met de plannen wordt gehaald en wat voor een impact het heeft op de portemonnee van burgers en bedrijven. Daarna heeft de politiek nog het laatste woord, maar Dijkhoff neemt al duidelijk stelling.

“Als we gruwelijke mazzel hadden gehad, was er een prachtig plan van de klimaattafels gekomen waardoor de effecten voor huishoudens draagbaar zouden zijn en netjes verdeeld. Nou dat is niet zo. Bedankt voor het advies en het harde werk, maar de kans dat ik het akkoord letterlijk ga uitvoeren, is nihil.”

D66-leider Rob Jetten had al laten weten dat wat hem betreft de gepresenteerde plannen ook worden uitgevoerd. “Ik ga dat niet doen”, reageert Dijkhoff nu. Hij noemt Jetten en GroenLinks-leider Jesse Klaver “drammers” als het om de klimaatdiscussie gaat.

Dijkhoff is zelfs bereid het voortbestaan van het kabinet op het spel te zetten. “Niemand in Nederland wordt er beter van als er een kabinet valt. Maar dat betekent niet dat je er alles aan doet om het te laten zitten.”

Jetten ziet profileringsdrang in campagnetijd

Coalitiegenoten D66 en ChristenUnie reageerden later op de dag op het interview. Jetten ziet in de uitspraken van Dijkhoff “politieke profileringsdrang in campagnetijd” die hij “niet zo serieus” kan nemen. In maart zijn namelijk al de verkiezingen voor de Provinciale Staten die vervolgens de Eerste Kamer kiezen.

Jetten: “De aanpak van de klimaatcrisis gaat over de toekomst van onze kinderen. Daarom heb ik afspraken met de heer Dijkhoff. Halvering van de uitstoot in 2030 en een eerlijke verdeling van de lasten. Daar hou ik hem aan. Een man een man, een woord een woord.”

Ook ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers houdt Dijkhoff aan zijn beloften de CO2 te verminderen om zo de opwarming van de aarde tegen te gaan. “Ik gun collega Dijkhoff zijn oneliner in De Telegraaf, maar we kunnen een gemaakte afspraak niet breken”, zegt Segers.

“We hebben afgesproken dat we schone, zelf opgewekte energie willen, dat we de wereld beter willen achterlaten voor onze kinderen, dat we mensen willen helpen bij het maken van de overstap naar duurzaamheid. Dat het klimaatakkoord dus ook rechtvaardig moet zijn. Dat zijn de afspraken, dat is waar het om draait, dat is wat we dus ook gewoon gaan doen. Ook Klaas Dijkhoff heeft zich daar aan te houden”, aldus de ChristenUnie-leider.

Het CDA heeft zich in het verleden juist wel kritisch over de klimaatmaatregelen uitgelaten en is dan ook niet kritisch op de uitlatingen van Dijkhoff. “Het is belangrijk dat de VVD nu ook ziet dat het klimaatakkoord niet heilig is en dat het kabinet zelf keuzes moet maken om ervoor te zorgen dat de rekening voor gewone burgers betaalbaar blijft”, zegt CDA-leider Sybrand Buma.

Buma hamert er, net als zijn VVD-collega, op dat het klimaatbeleid “haalbaar en betaalbaar” voor iedereen moet zijn.

GroenLinks-leider Klaver noemt de uitspraken van de VVD’er “hypocrisie in de tiende versnelling”. “Het akkoord dat gesloten is door Nijpels (VVD), Wiebes (VVD), Rutte (VVD) en waar hij zelf nauw betrokken bij was.”

Ook oppositiepartijen PVV, SP, PvdA en Partij voor de Dieren zetten vraagtekens bij de uitlatingen en vermoeden een verkiezingsstunt.

Partijen zijn het wel eens over Klimaatwet

De coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie en oppositiepartijen SP, GroenLinks, PvdA en 50PLUS werden het onlangs wel eens over de Klimaatwet. Daarin is opgenomen dat de CO2-uitstoot in 2030 met 49 procent ten opzichte van 1990 moet zijn teruggedrongen en met 95 procent in 2050. Bovendien moet alle opgewekte elektriciteit in dat jaar duurzaam zijn.

Het kabinet moet een klimaatplan presenteren met daarin uitleg over hoe de doelen op hoofdlijnen de komende tien jaar gehaald moeten worden. Het eerste klimaatplan staat al voor dit jaar op de agenda.

In de Klimaatwet staan enkel de kaders beschreven. Het kabinet moet laten weten hoe die zullen worden ingevuld. Dat blijkt een lastige klus, gezien de onenigheid binnen de coalitie.

Zie ook: Vier belangrijke punten uit het klimaatakkoord

Lees meer over: Klimaat Politiek

Rutte geharnast het nieuwe jaar in

Elsevier 11.01.2019 Klimaat, pensioenen, er komt volgens premier Mark Rutte (VVD) een ‘enorme berg werk op het kabinet af,’ zei hij na de ministerraad op zijn eerste persconferentie van het jaar.

Verwijzend naar de verkiezingen voor Provinciale Staten, Waterschappen en Eerste Kamer, zei Rutte: ‘U weet dat ik daar persoonlijk campagne voor voer.’ Daarmee doelde hij op de brief die hij eind 2018 aan alle Nederlanders in het AD liet publiceren.

Rutte staat eigenlijk altijd in de campagnestand, maar tot de verkiezingen van Provinciale Staten op 20 maart helemaal. Soms met bijbehorende stevige taal. Soms met een pragmatisme waar de gemiddelde D66’er – van oorsprong de partij van de praktische politiek – jaloers op zal zijn.

Zo zei Rutte na de ministerraad dat hij de raddraaiers die ‘doorgesnoven en dronken’ bij de jaarwisseling hulpverleners belaagden ‘het liefst allemaal persoonlijk in elkaar zou willen slaan.’ Maar over  het voorkomen van overlast en vuurwerkschade had de premier nog niets te melden. Daarover wordt in maart of april overlegd met ‘betrokkenen.’ Hij wees ook op de rol van burgers zelf en ouders die blijkbaar niet hun kinderen weten te corrigeren.

Al even voorzichtig reageerde hij op vragen over de moraliteit van de Oranjes die belangrijk cultureel erfgoed in het buitenland te koop aanbieden. Rutte had er geen ‘persoonlijke opvatting’ over. De Oranjes voldoen aan ‘de wettelijke vereisten’ en het is, zei Rutte, een privékwestie.’ Musea met belangstelling zouden zelf contact moeten opnemen.

Dialoog met Iran blijven voeren

Pragmatisch gaat de premier ook om met Iran nadat deze week was gebleken dat het land vermoedelijk de hand heeft in de moord op twee Iraniërs in Nederland.

Hij wilde er geen diplomatieke gevolgen aan verbinden. ‘Ik vind dat je terughoudend moet zijn met het volledig stoppen van de relatie met zo’n land. We moeten druk uitoefenen en dialoog blijven voeren.’

Lees het commentaar van Gertjan van Schoonhoven over de Nashville-verklaring

Rillingen over de rug

De ‘rillingen’ waren Rutte over de rug gelopen toen hij de Nashville-verklaring had gelezen. ‘Ik ben zelf gelovig en ook gewoon inwoner van dit land. Dit is nieuws waarbij ik me niet thuisvoel. Samenwerken met de SGP, de partij waarvan leider Kees van der Staaij de Nashville-verklaring ondertekende, is voor Rutte geen probleem.

‘Ik werk met allerlei partijen samen waarmee ik het over heel veel dingen oneens ben. Ik vind het ook geen Haags probleem. Volgens mij is het meer een kwestie om er als samenleving iets van te vinden.’

Het is echt verschrikkelijk

Gevraagd of het niet raar is dat minister van Emancipatie Ingrid van Engelshoven (D66) zich erover uitliet, zei Rutte: ‘We mogen als politici toch wel een mening over hebben. En ik ben het helemaal eens met wat Ingrid van Engelshoven erover heeft gezegd. En wat ik net zeg, mij lopen ook de rillingen over de rug als ik die tekst lees. Het is echt verschrikkelijk.’

‘Kabinet gokt met onze lonen’

Telegraaf 03.01.2019 De eerste cijfers van de loonstrookjes vallen toch wat tegen. Verslaggever Martin Visser over de vele onzekere factoren die onze portemonnee de komende tijd zullen beïnvloeden.

Pensioen­fond­sen wacht spannend jaar, maar geen reden tot paniek

AD 03.01.2019 Voor pensioenfondsen wacht een belangrijk jaar. Door de tegenvallende resultaten op de beurs en de lage rente zijn de dekkingsgraden afgelopen jaar flink gedaald. In november klapte het pensioenoverleg. Als dit jaar de beurs weer tegenvalt moet er volgend jaar waarschijnlijk gekort gaan worden op pensioenen. Moeten we ons zorgen maken? Zeven vragen aan hoogleraar economie Lans Bovenberg van Tilburg University over het pensioenstelsel in 2019.

De beurzen storten in, vorig jaar verloor de AEX tien procent. Moeten we ons zorgen gaan maken over onze pensioenen?
,,Het valt allemaal wel mee. Dit was te verwachten, 2018 was een slecht beursjaar. De rente is ook gezakt, dat doet de dekkingsgraden niet goed. Er zijn regels rondom de pensioenen. Een aantal fondsen kunnen in 2020 gaan korten als de beurs dit jaar weer tegenvalt.’’

Volgens de pensioenthermometer van onderzoeksbureau Aon daalde de gemiddelde dekkingsgraad van pensioenfondsen over heel 2018 van 108 procent naar 104 procent. De gemiddelde dekkingsgraad laat zien in hoeverre fondsen aan hun verplichtingen kunnen voldoen en is belangrijk bij beslissingen over eventuele kortingen.

Staat mijn pensioenfonds er slecht voor?
,,De metaalfondsen staan er op dit moment het slechtst voor. In het ergste geval zouden die fondsen in 2020 dan de pensioenen moeten korten met één procent. Ook de dekkingsgraden van pensioenfonds ABP (waar alle ambtenaren bij aangesloten zijn) en PFZW (pensioenfonds van de zorgsector) komen in het gevaar, maar die houden het nog wel een jaar vol zonder te korten.’’

Ik ga nog lang niet met pensioen, over korten op pensioenen maak ik me dus geen zorgen.
,,Het korten op pensioenen geldt niet alleen voor mensen die nu pensioen ontvangen. Ook werkenden die nu sparen worden gekort, dat is alleen een stuk minder erg. Want als je nog lang moet doorwerken komt er vast weer een moment dat de beurzen omhoog gaan. Eigenlijk zou je als jongere blij moeten zijn met een verlaging van pensioen, dan blijft er meer over in de pot voor als je zelf aan de beurt bent.’’

Wat gaat er nu gebeuren na het geklapte pensioenoverleg?
,,Iedereen wacht op de Provinciale Staten verkiezingen. De verwachting is dat er daarna wel weer gepraat gaat worden.’’

Nederland heeft het beste pensioenstelsel ter wereld, blijkt uit een groot internationaal onderzoek. In de Global Pension Index, een studie van pensioenadviesbureau Mercer waarbij de stelsels van 34 landen worden vergeleken, komt het Nederlands model als beste uit de bus.

En als dat overleg op niets uitloopt?
,,Dan moet er dus in sommige gevallen in 2020 gekort worden. Sinds de crisis zijn pensioenen overigens al niet meer meegestegen met de hogere prijzen. Dus eigenlijk worden pensioenen nu ook al een soort van gekort. Er kunnen drie dingen gebeuren mocht zo’n overleg weer klappen. De beurzen kunnen dit jaar natuurlijk herstellen, de politiek kan toch een nieuw pensioenakkoord afsluiten of het kabinet past de regels rondom de dekkingsgraden aan. Dat zou het korten nog kunnen tegenhouden.’’

Wat kan je nu zelf doen om het risico te verkleinen?
,,Langer doorwerken. Door de lagere rente en de slechte beurs is een pensioen nu heel duur. Elk jaar dat je langer doorwerkt levert zes procent pensioen op. Daarnaast kan je gaan sparen, zeker als je jonger bent. Of je neemt met minder pensioen genoegen. Het risico zal toch steeds meer bij de pensioenspaarders gaan liggen, dat komt door de vergrijzing.’’

Moet iemand die net begint met zijn of haar carrière zich nu zorgen maken?
,,Het komt goed als je zorgt dat je een baan hebt die je leuk vindt. Investeren in jezelf is het belangrijkste, zo zorg je voor het hoogste inkomen. Met een hoog inkomen is het makkelijker om te sparen. Bovendien wil je met een baan die je heel leuk vindt minder snel eerder met pensioen.’’

Supermarktprijzen omhoog: ‘Dit is nog te overbruggen’

OmroepWest 02.01.2019 De supermarktprijzen stijgen dit jaar met 3 procent. De btw op producten gaat van 6 naar 9 procent. Dat betekent dat de prijzen van producten in de supermarkten aangepast moeten worden. In supermarkten van keten Coop moeten wel tienduizend prijskaarten worden omgewisseld voor nieuwe. ‘Het is een hele hoop werk. Maar ik denk niet dat de klant er veel van gaat merken’, zegt supermarkteigenaar Joanne Galling.

De btw-verhoginhg is weliswaar beperkt, maar het maakt wel degelijk verschil. Op een boodschappenkar van 100 euro komt er 2,38 euro bij. Galling: ‘Je moet heel goed opletten dat de producten en de kaartjes bij elkaar horen, want anders krijgen klanten het probleem dat straks bij de kassa de prijs niet klopt.’

Naast de boodschappen uit de supermarkt kunnen consumenten ook een prijsstijging verwachten bij onder meer de aankoop van bloemen, boeken, water, een kapbeurt en een museumbezoek.

Ouderwets omwisselen

Een digitale oplossing voor het veranderen van de prijzen is er niet voor Galling. In de supermarkt worden alle prijswijzigen ouderwets met de hand doorgevoerd. ‘Er bestaan wel elektronische systemen, maar die hebben wij niet. Ik krijg gewoon van een bestand opgestuurd met een hele grote stapel aan kaartjes. Die moeten wij uitprinten, scheuren en dan moeten we ze op hun plaats hangen.’

‘In totaal heb we tienduizend prijzenwijzigen die we moeten doorvoeren en ga je dat natuurlijk nooit in een dag redden. Het personeel gaat volop aan de slag. Ik hoop het binnen een week op orde te hebben. Gelukkig draait het alleen om 3 procent, een klein bedrag op de meeste prijzen.’

Klant schrikt niet

De klanten zijn vooralsnog niet erg geschrokken. ‘Ik merk het niet zo als ik afreken. Bij sommige producten wel, maar ik let niet echt op wat het per cent kost. Kijk, als de prijs een euro omhoog was gegaan had ik het wel gemerkt. Dit is nog te overbruggen. Maar als je steeds meer moet betalen loopt het wel de spuigaten uit. Ik hoop het dat hierbij blijft’, aldus een nuchtere klant.

Hij snapt de prijsverhogingen wel, maar vraagt zich af of levensmiddelen duurder moeten worden. ‘Je zou bij luxeproducten verwachten dat de btw omhoog gaat. maar niet bij dit soort producten. Sommige mensen kunnen er niet voor kiezen om dit niet te kopen. Zij hebben levensmiddelen simpelweg nodig. Als de prijs dan omhoog gaat, wordt het voor sommige mensen wel moeilijker.’

Niet iedereen voert een verhoging door

Niet alle supermarkten rekenen de btw-verhoging op alle producten door. Supermarktketen Marqt is het bijvoorbeeld niet eens met de keuze om de gezonde producten in prijs te verhogen. ‘Door deze maatregel worden ongezonde, goedkope producten, die vaak sterk bewerkt zijn, nog aantrekkelijker ten opzichte van gezonde producten. Daar zijn we het niet mee eens, dus stimuleren we de gezonde keuze. We vinden het belangrijk om daarin te investeren’, zegt Joost Leeflang, directievoorzitter bij Marqt.

LEES OOK: Supermarkt traint medewerkers om eenzaamheid klanten te herkennen

Meer over dit onderwerp: SUPERMARKT PRIJZEN SUPERMARKTPRIJZEN PRIJSSTIJGING BTW MARQT COOP

Verwarring over prijzen supermarkt door btw-verhoging

NOS 02.01.2018 Veel supermarkten openden vandaag voor het eerst na de jaarwisseling weer hun deuren. Klanten moesten hun hoofd er even bijhouden, want nog niet overal zijn de prijskaartjes vervangen.

De prijzen moeten worden aangepast vanwege een belastingverhoging. Vanaf 1 januari moet er 3 procentpunt meer btw betaald worden over voedingsmiddelen. Dat betekent dat veel producten iets duurder zijn geworden.

Monsterklus

Op sommige plekken zal er verwarring zijn geweest over de prijs van een zakje chips of flesje cola. Bij Albert Heijn gelden bijvoorbeeld al de nieuwe prijzen, maar stonden er aan het begin van de dag de oude prijzen nog op de etiketten.

Klanten werden er overigens met borden bij de ingang wel op gewezen wanneer een winkel de etiketten met prijzen nog moest vervangen.

Het bedrijf hoopt dat de prijzen inmiddels allemaal zijn aangepast. “Wij streven ernaar vandaag alle schapkaartjes vervangen te hebben”, zegt een woordvoerder. Een “monsterklus” noemt ze de omprijsactie.

Mensen die voor januari online boodschappen hebben besteld die nog geleverd moeten worden, betalen bij het afrekenen waarschijnlijk iets meer dan ze dachten. Klanten werden daar al wel op gewezen tijdens het online bestellen.

Product gratis

Jumbo is – anders dan marktleider Albert Heijn – de laatste weken van het oude jaar al begonnen met het aanpassen van de prijzen. De komende weken moeten er nog veel prijskaartjes verwisseld worden.

“We hebben ongeveer 32.000 artikelen. En die moeten we in 620 winkels aanpassen qua prijs”, zegt Ton van Veen, financieel topman bij Jumbo. “Daar heb je gewoon wat tijd voor nodig.”

Het uitgangspunt bij Jumbo is dat het prijskaartje overeenkomt met wat er aan de kassa betaald wordt. “Wijkt de kassaprijs van een product af van de schapprijs? Dan krijgt de klant het product gratis mee”, zegt een persvoorlichter.

Alles al om

Aldi-supermarkten hebben net als Albert Heijn alle prijzen in één keer omgezet. “De kaartjes en de prijzen aan de kassa, alles is op 1 januari omgegaan”, zegt een woordvoerder.

De kinderopvang wordt duurder, de kinderbijslag gaat omhoog: er verandert dit jaar een hoop in uw huishoudboekje © ANP XTRA

Meer salaris, duurdere boodschappen: dit verandert er in 2019 in uw portemonnee

Trouw 01.01.2019 Het kabinet presenteert voor 2019 mooie koopkrachtcijfers, maar zadelt de burger ook op met een btw-verhoging en stijgende energiekosten.

Ruim een jaar geleden deed premier Rutte een belofte aan de bevolking. Bij de presentatie van het regeerakkoord zei hij dat het goed gaat met Nederland, maar dat ‘te veel mensen dat nog niet voelen in hun persoonlijk leven’. “Dat moet beter. Dit kabinet gaat er voor zorgen dat de gewone, normale Nederlander er echt op vooruit gaat.” Wie dat precies is, die ‘gewone, normale Nederlander’, liet de premier overigens in het midden.

Over die belofte: met enige trots presenteerde het kabinet vlak voor het kerstreces de nieuwe koopkrachtcijfers. En het moet gezegd, vrijwel alle Nederlanders krijgen het komende jaar meer te besteden. Een belangrijke oorzaak is het verlagen van de inkomstenbelasting. Het credo van dit derde kabinet-Rutte luidt niet voor niets: werken moet lonen. Arbeid wordt minder belast. Ook voor gezinnen zijn er prettige extraatjes, zoals een hogere kinderbijslag en meer kinderopvangtoeslag.

De koopkracht stijgt volgens dit kabinet met gemiddeld 1,6 procent; uiteindelijk moet 96 procent van alle huishoudens er in 2019 op vooruit gaan.

Er is ook minder goed nieuws, dat logischerwijs ook minder hard van de daken wordt geschreeuwd. Een hogere zorgpremie, een verhoging van het lage btw-tarief (van 6 naar 9 procent) en een (forse) stijging van de energierekening. Het kabinet hoopt dat de burgers vooral het zoet zullen onthouden, niet het zuur.

Belastingen

– Dit kabinet wil in 2021 een belastingstelsel invoeren bestaande uit nog maar twee schijven. Vooralsnog zijn het er vier. In 2019 veranderen de tarieven van alle schijven. In het nieuwe jaar wordt over de eerste 20.000 euro (eerste schijf) 36,65 procent belasting betaald. Dat is een lichte verhoging; het was 36,55 procent. Over de tweede schijf (tussen 20.000 en 34.000 euro) daalt het tarief van 40,85 naar 38,10 procent. Dat geldt ook voor de derde schijf (tussen 34.000 en 68.500 euro). Inkomen boven de 68.500 (vierde schijf) wordt voortaan voor 51,75 procent belast. Dat was 51,95.

– De algemene heffingskorting stijgt. Hoe lager het inkomen, hoe hoger het belastingvoordeel. De maximale korting stijgt met 212 euro.

– De arbeidskorting, een ander voordeel voor werkenden, neemt ook toe. De maximale korting stijgt in 2019 met 150 euro. Hier profiteren mensen van met een inkomen tot 41.000 euro.

– Ook de ouderenkorting, een belastingvoordeel voor gepensioneerden, stijgt. De maximale korting groeit met 178, naar in totaal 1596 euro.

Vrijwilligers kunnen jaarlijks tot 200 euro meer belastingvrij vergoed krijgen, tot een bedrag van 1700 per jaar.

Consumenten

– Het lage btw-tarief gaat omhoog, van 6 naar 9 procent. Dat betekent in de eerste plaats dat boodschappen duurder worden. Volgens het kabinet is het gevolg dat een volle kar boodschappen van 100 euro voortaan 102,83 kost. Dat lijkt te overzien. Maar de btw-verhoging geldt ook voor bloemen, boeken, een bezoek aan de kapper, museum of pretpark en het laten verbouwen van je huis.

– De energierekening stijgt aanzienlijk. Energiebedrijven verhogen hun tarieven voor gas en elektriciteit, het kabinet verhoogt de belasting op aardgas en verlaagt de belastingkorting op de energienota (met 51 euro). Bovendien stijgt de toeslag die iedereen betaalt voor duurzame energieprojecten. Het kabinet zegt dat huishoudens met een gemiddeld energieverbruik 130 euro meer kwijt zijn. Dat kan dus ook (veel) meer zijn.

– Roken wordt duurder; de accijnzen gaan verder omhoog. Voor een pakje met twintig sigaretten bent u 6 cent meer kwijt. De prijs van een pakje shag van 40 gram gaat met 11 cent omhoog.

– De kosten van een nieuw paspoort stijgen. Een gemeente mag maximaal 6,07 euro meer vragen. Een paspoort kost in 2019 maximaal 71,37 voor volwassenen en 53,97 euro voor kinderen. Een identiteitskaart kan 5,78 euro duurder worden. Maximaal 56,83 voor volwassenen en 29,95 voor kinderen.

– Een postzegel kost voortaan 87 cent. Dat was 83 cent.

– Door de stijgende huizenprijzen komen woningen met een maximaal aankoopbedrag van 290.000 euro in aanmerking voor Nationale Hypotheek Garantie (NHG). Vorig jaar lag de grens op 265.000 euro. Deelnemers aan het waarborgfonds hoeven ook nog maar 0,9 procent van de aankoopprijs te storten, in plaats van 1 procent nu.

© ANP XTRA

Zorg

– Chronisch zieken die thuis ondersteuning nodig hebben, via de Wmo, betalen daar vanaf dit jaar een lagere eigen bijdrage voor. Er komt een vast tarief van 17,50 euro per vier weken. Vooral voor mensen die nu een groot deel van de maatschappelijke ondersteuning zelf betalen, is dat een grote verandering. Zo wil het kabinet de stapeling van zorgkosten voorkomen. Gemeenten hebben de vrijheid om zelf eventueel een nog lager tarief dan 17,50 euro te vragen. Bijvoorbeeld bij mantelzorg of voor huishoudens met een minimuminkomen.

– Er komt een maximum aan de eigen bijdrage voor medicijnen. Deze eigen bijdrage wordt nu gevraagd als iemand duurdere merkmedicijnen wil hebben in plaats van de goedkopere variant die de apotheker meegeeft. De eigen bijdrage voor duurdere varianten medicijnen wordt 250 euro maximaal.

– De maximale zorgtoeslag voor alleenstaanden stijgt met 50 euro tot 1.189. De maximale zorgtoeslag voor partners groeit met 193 euro naar 2.314.

Gezin

– De maximale toeslag voor kinderdagopvang stijgt van 7,45 naar 8,02 euro per uur. Voor buitenschoolse opvang daalt de vergoeding van 6,95 naar 6,89 euro. Voor gastouders verandert het terug van 5,91 in 6,15 euro.

– De kosten van dagopvang stijgen waarschijnlijk. Dit jaar moet er één verzorger per drie baby’s zijn. Nu is de verhouding één op vier. De buitenschoolse opvang wordt vermoedelijk goedkoper, omdat één medewerker vanaf nu toezicht mag houden op twaalf kinderen in plaats van de huidige tien.

– Vanaf 1 april stijgt de kinderbijslag voor kinderen tot en met 5 jaar van 201,05 euro per kwartaal naar 216,55. Voor kinderen tussen de 6 en 12 jaar stijgt het bedrag van 244,13 euro naar 263,88 en voor kinderen tot 18 jaar van 287,21 naar 309,46.

– Het betaald geboorteverlof voor partners stijgt van twee dagen naar één werkweek.

© ANP

Justitie en integratie

– Partners, kinderen en ouders van slachtoffers kunnen smartengeld claimen voor de schade die zij zelf ondervinden. Hun naaste moet dan wel zijn overleden of ernstig en blijvend letsel hebben. De hoogte van de vergoeding die de aansprakelijke persoon moet betalen ligt tussen 12.500 en 20.000 euro.

– Vreemdelingen met een betaalde baan krijgen een vrijstelling voor het deel van het inburgeringsexamen dat over de Nederlandse arbeidsmarkt gaat. Voorwaarde is wel dat een kandidaat in de afgelopen twaalf maanden minimaal zes maanden lang 48 uur per maand heeft gewerkt.

Ouderen

– Voor mensen die regelmatig van baan wisselen wordt het makkelijker om een klein pensioen mee te nemen naar een nieuw fonds. Uitvoerders moeten de inbreng van potjes met een uitbetaling van 2 tot 466 euro per jaar straks accepteren. Voorheen kregen mensen deze potjes in één keer uitbetaald als ze van baan wisselden.

De AOW-leeftijd stijgt van 66 jaar naar 66 jaar en vier maanden.

Lees ook: 

Aan de grens zijn ze niet bang voor de BTW-verhoging 

Vooral ondernemers aan de grens zullen lijden onder de verhoging van het lage btw-tarief. Maar in het grensplaatsje Glanerbrug maakt niemand zich echt zorgen.

Een groene toekomst is er alleen voor de rijken: de eco-elite

De verduurzaming van Nederland leidt tot een nog ongelijkere verdeling van schone en leefbare ruimte, zegt sociaal wetenschapper Shivant Jhagroe. De eco-elite verschuilt zich in lommerrijke wijken, de grijze rest is voor de armen.

Lager BTW-tarief raakt rijken net zo goed

Waar eerdere pogingen strandden, zette Rutte III wel door. Het nieuwe kabinet verhoogt het lage btw-tarief naar 9 procent.

Dit zijn de grootste uitdagingen voor Rutte III in 2019

Elsevier 31.12.2018 Het nieuwe jaar staat voor de deur en daarom blikt Elsevier Weekblad vooruit. Wat worden de grootste uitdagingen voor Rutte III voor Rutte III in 2019? Wat zijn de belangrijkste dossiers en wat worden de grootste struikelblokken?

1. Het klimaatakkoord ten uitvoer brengen

Hoewel voorzitter van de ‘klimaattafels’ Ed Nijpels en minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes (VVD) op 21 december een ontwerp-klimaatakkoord presenteerden, overheerst de onzekerheid over dit hoofdpijndossier. Want wat de 600 voorgenomen maatregelen gaan kosten, moet nog door het Centraal Plan Bureau (CPB) worden getoetst. Ook berekent het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) of de plannen wel voldoende zijn om het klimaatdoel – in 2030 de helft minder CO2-uitstoot ten opzichte van 1990 – daadwerkelijk te halen.

VVD en CDA zijn weliswaar blij met de gepresenteerde maatregelen, maar het kostenplaatje baart beide coalitiepartijen al tijden zorgen. CDA-fractievoorzitter Sybrand van Haersma Buma waarschuwde afgelopen zomer in een interview met Elsevier Weekblad al voor een ‘Fortuyn-revolte’ als burgers financieel te zwaar worden belast door de klimaatmaatregelen. De voorbije maanden herhaalde Buma die waarschuwing meerdere malen. Ook vreest hij voor ‘verkeerd beleid’ dat zorgt voor een uittocht van grote bedrijven uit Nederland, waarna die in het buitenland hun CO2-uitstoot niet zullen verminderen. VVD-fractieleider Klaas Dijkhoff vindt dat Nederland ‘het moet fiksen, maar wel op een faire en eerlijke manier, zodat het betaalbaar blijft’. Minister Wiebes herhaalde in het Haagse café Nieuwspoort diverse keren dat ‘breed maatschappelijk draagvlak’ belangrijk is.