Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

Eindelijk kreeg Thom de Graaf D66 zijn gelijk met de direct gekozen Burgemeester !!! – deel 3

D66-Tweede Kamerfractievoorzitter Rob Jetten vorige week tijdens het debat in de Eerste Kamer.

D66-Tweede Kamerfractievoorzitter Rob Jetten vorige week tijdens het debat in de Eerste Kamer.

De benoeming van de burgemeester verdwijnt uit de Grondwet. Dinsdag stemde de Eerste Kamer voor. Welke opties heeft de politiek nu?

De manier waarop burgemeesters worden aangesteld, verdwijnt definitief uit de grondwet. Zoals zich vorige week al aftekende, heeft de Eerste Kamer ingestemd met een initiatiefwet van D66 waarin dat wordt geregeld. Omdat het om een grondwetswijziging gaat, moesten Tweede en Eerste Kamer er allebei twee keer mee akkoord gaan, de tweede keer met een tweederdemeerderheid.

Eindelijk kreeg ik mijn zin !!

Een eerder wetsvoorstel voor invoering van de gekozen burgemeester sneuvelde in maart 2005 in de Eerste Kamer omdat de tegenstemmen van de PvdA ervoor zorgden dat het voorstel niet de benodigde tweederde meerderheid haalde. Want ook de SP, GroenLinks, ChristenUnie en SGP waren tegen het voorstel van D66-minister Thom de Graaf voor bestuurlijke vernieuwing. De Graaf trad vervolgens af en werd opgevolgd door de huidige D66-leider Alexander Pechtold.

En hoe nu verder ??

Kortom, het is D66 eindelijk gelukt: de benoeming van de burgemeester wordt uit de Grondwet geschrapt. De Eerste Kamer stemde dinsdag met de vereiste tweederde meerderheid voor deze grondwetswijziging. De politiek kan de manier waarop de burgemeester wordt benoemd nu via een gewone wetswijziging veranderen.

Lees ook Burgemeesters: houd ons in Grondwet

De vraag is of de politiek dat wil. Deze grondwetswijziging verplicht tot niets: de huidige benoeming bij ‘koninklijk besluit’ staat ook in de Gemeentewet. In de praktijk kiezen de gemeenteraden via een vertrouwenscommissie de burgemeester, tot grote tevredenheid van veel partijen. Dat er officieel nog een Kroonbenoeming is, geeft het ambt volgens sommigen extra gezag.

Initiatiefnemer Rob Jetten en minister van Binnenlandse Zaken Kajsa Ollongren (beiden D66) moesten de senaat beloven dat zij niet zomaar het initiatief nemen om de benoeming te veranderen. De coalitiefracties in de Eerste Kamer benadrukten in een gezamenlijke en breed gesteunde motie nog dat de burgemeester zijn „relatief onafhankelijke positie” moet behouden en vooral een „verbindend bestuurder van álle burgers” moet blijven.

Benoeming Burgemeester eindelijk uit de Grondwet !!

AD 24.11.2018

Toch zal het debat over hoe de burgemeester wordt benoemd door deze grondwetswijziging worden aangewakkerd. Welke opties heeft de politiek nu?

1 Niets doen

Een reële optie, zeker voor deze kabinetsperiode. D66 streeft nog altijd naar een rechtstreeks door de bevolking gekozen burgemeester, maar VVD, CDA en ChristenUnie zijn zeer gecharmeerd van de huidige praktijk met een grote rol voor de gemeenteraad. Minister Ollongren schreef vrijdag in een brief aan de Eerste Kamer nog dat de positie die de burgemeester nu heeft „in belangrijke mate heeft bijgedragen aan de continuïteit en de stabiliteit van het lokaal bestuur”.

2 Verkiezing door de gemeenteraad

De gemeenteraad heeft al veel invloed, maar kiest nu uit sollicitanten die vaak van buiten de gemeente komen en al door de commissaris van de koning zijn beoordeeld. Een zuivere verkiezing door de gemeenteraad maakt van de burgemeester „een veel politieker figuur”, zegt bestuurskundige Niels Karsten (Universiteit Tilburg). Hij doet al jaren onderzoek naar de positie van de burgemeester en noemt deze variant ‘het Vlaamse model’: politieke partijen gaan daar vaak met hun burgemeesterskandidaat de gemeenteraadsverkiezingen in. Deze variant lijkt op de huidige benoemingswijze, maar brengt toch echte verandering, denkt Karsten. De burgemeester – in België nu vaak de fractievoorzitter van de grootste partij – wordt meer dan nu een politicus, maar voert wel het coalitieakkoord uit.

3 Rechtstreekse verkiezing door bevolking

De voorkeursvariant van D66 en populistische partijen als de PVV. De vraag is wel hoe de rechtstreeks gekozen burgemeester zich verhoudt tot de eveneens gekozen gemeenteraad, als beide in aparte verkiezingen worden gekozen. „In ons huidige systeem krijgt een gekozen burgemeester dan weinig macht”, zegt Karsten. Hij heeft nu vooral bevoegdheden op het terrein van openbare orde, maar zou daarbuiten weinig ruimte hebben om een politiek programma uit te voeren. De gemeenteraad bepaalt immers de hoofdlijnen van het beleid.

Een gekozen burgemeester mét macht, ook wel de ‘presidentiële burgemeester’ genoemd, is ook een optie. Maar dit vereist wel de verbouwing van het hele lokaal bestuur, zegt Karsten, want zulk leiderschap past niet goed binnen onze consensusdemocratie. „Je kunt van de burgemeester de aanvoerder van het lokaal bestuur maken, dat is nu nog de gemeenteraad. In dat geval kan hij of zij eigen wethouders benoemen.”

Het zal in zo’n geval stevig kunnen botsen tussen burgemeester en gemeenteraad, maar volgens Karsten is dat niet per se slecht. „In het buitenland zie je niet dat dit tot verlamming van het lokaal bestuur leidt. Je kunt het ook als een systeem van checks and balances zien, waarbij twee machtsorganen binnen het lokaal bestuur er samen uit moeten komen.”

Beluister ook de podcast Haagse Zaken #17: Benoeming van burgemeesters en de tanende macht van de Kroon

Deze laatste variant lijkt politiek voorlopig onhaalbaar. Rob Jetten zei in de Eerste Kamer dat D66 zo’n presidentiële burgemeester niet wil. Bovendien is ook hiervoor een grondwetswijziging nodig: artikel 125 van de Grondwet bepaalt dat de gemeenteraad het hoogste orgaan in het lokaal bestuur is.

4 Lokale variatie

Een variant die wel eens vergeten wordt, maar zeker mogelijk is: lokaal maatwerk. Geef gemeenten, zoals bijvoorbeeld in Engeland, de vrijheid om wel of niet te kiezen voor een burgemeestersverkiezing. In grote gemeenten leeft het idee voor zo’n rechtstreekse verkiezing soms meer. Zo was er dit jaar een burgerpetitie voor een rechtstreekse verkiezing in Amsterdam, maar die is binnen de huidige wet niet mogelijk.

Gemeenten de vrijheid geven vindt Karsten best een logische keuze. „In Nederland hechten we erg aan de uniformiteit van bestuur en vinden we verschillen tussen gemeenten heel eng. Maar je kunt je afvragen of de nationale wetgever dit moet bepalen.”

   ecvano Emilie van OuterenRob Jetten krijgt felicitaties van de @eerstekamer die vandaag zowaar de grondwet heeft gewijzigd met steun van CDA en bijna de hele VVD #deconstitutionalisering https://t.co/Sl88rBiWZ53 uur geleden

Lees ook deze artikelen;

Gerelateerde artikelen;

Gegevens_burgemeesters_2017 – VNG

Burgemeester Wikipedia

Thom de Graaf D66 Wikipedia

Meer voor direct gekozen burgemeester

Hoofdlijnennotitie direct gekozen burgemeester – Parlement & Politiek

Zie ook:Krijgt Thom de Graaf D66 eindelijk zijn gelijk met de direct gekozen Burgemeester ??? – deel 2

Zie ook:Krijgt Thom de Graaf D66 eindelijk zijn gelijk met de direct gekozen Burgemeester ??? – deel 1

zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast – deel 4

zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast – deel 3

zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast ??? – deel 2

Zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de kast ? – deel 1

Zie ook: Opnieuw aandacht voor de direct door het volk gekozen Burgemeester

‘Burgemeester word je pas door het te zijn’

BB 24.11.2018Niemand is zo goed voorbereid aan het burgemeesterschap begonnen als Ruud van Bennekom in Bunnik. De voormalig directeur van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters kent de valkuilen van het ambt, maar weet ook dat ‘adviseren echt iets anders is dan burgemeester zijn’.

Gat

Van Bennekom is op zijn 58ste een bestuurlijke nieuwkomer, en ook weer niet. Hij was tot zijn installatie vorige week in Bunnik vijftien jaar directeur van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters (NGB). ‘Ik ken het vak door en door, maar tussen kennis en kunde gaapt een gat. Burgemeesters adviseren is iets anders dan burgemeester zijn’, zegt hij.

Privédingen

Van Bennekom was de laatste vier jaar een van de begeleiders van het burgemeestersklasje – de starterscursus die het Genootschap geeft voor beginnende burgemeesters. ‘Een absolute must’, ook voor hem. ‘Je kunt in zo’n cursus dingen halen maar ook ervaringen delen. Burgemeester word je pas door het te zijn.

Je moet het vak ontwikkelen. Ik heb geleerd dat je dat met elkaar doet. Je slijpt je vak in zo’n cursus. Het is eigenlijk meer een programma: vier keer twee dagen, waarbij je in een besloten omgeving met je collega’s deelt waar je tegenaan loopt. Dat is heel anders voor een deelnemer dan voor een begeleider. Je zit met je collega-burgemeesters in hetzelfde schuitje, er spelen privédingen, je moet alles ontdekken in je nieuwe gemeente.’

Hoogmoed

Van Bennekom heeft de afgelopen jaren als NGB-directeur talloze burgemeesters zien struikelen door hoogmoed en in de grootste val van het ambt zien trappen: de automatische piloot. ‘Dat je denkt: zoals het altijd is gegaan, gaat het nu ook en het is dik in orde met mijn bagage. Toen ik in 2003 bij het Genootschap begon, was het burgemeesterschap veel meer een extensieve functie.

Je maakte veel uren, maar met de tijdverdichting viel het wel mee. De eerste conferenties van het Genootschap van Burgemeesters in Lochem waren hoorcolleges. Je zag de deelnemers indommelen. Nu zijn de conferenties interactief. De samenleving komt ook niet meer in rustige golven over je heen, het zijn vloedgolven geworden. Als je vindt dat die vloedgolf geen vat op jou krijgt, dan gaat het absoluut fout. Je moet het vermogen ontwikkelen om te kunnen blijven leren.’

Ja, maar

‘De burgemeester heeft bevoegdheden gekregen die erg individueel zijn gericht. Huisverbod, woonoverlast, drugsoverlast – jíj legt de sancties op, niet de rechter. In 2003 kon je de bevoegdheden van de burgemeester kwijt in één alinea, vijftien jaar later zijn het drie A-4’tjes.’ Het is daarbij volgens hem de ‘kunst om verticaal te beslissen en horizontaal te communiceren’.

Daarbij wordt de burgemeester niet geholpen door het ‘comité van de onderlinge bewonderaars’. Van Bennekom: ‘Burgemeesters horen vooral hoe goed het gaat, terwijl het nu juist gaat om de signalen die je niét krijgt. Wethouders die burgemeester worden, herkennen dat. Als je als wethouder iets zegt, dan zeggen mensen: “Ja, maar…” Als je als burgemeester precies hetzelfde vertelt, dan zeggen mensen: “Ja …”, en dan valt er een stilte. Het voelt fijn om gelijk te krijgen, maar een alerte burgemeester luistert naar de dingen die níet gezegd worden.’

Nu of nooit

Hij had tot zijn pensioen in de luwte NGB-directeur kunnen blijven. Waar begin je op je 58ste aan. ‘Zo oud ben ik toch niet?’, zegt hij. ‘De gemiddelde leeftijd waarop iemand burgemeester wordt, is nog steeds 50 jaar. Ik had het erg naar mijn zin bij het Genootschap, maar het begon vanzelfsprekend te worden. Het was nu of nooit, want om na je 60ste van baan te veranderen? Dan zit niemand meer op je te wachten. In een strakke hiërarchische organisatie pas ik niet. Maar als je om mensen geeft, dan past het burgemeesterschap wél bij je. Het kriebelde.

Dat is niet vanzelfsprekend voor veel kandidaten hoor. Ik kreeg regelmatig mensen bij mij op kantoor die burgemeester wilden worden. “Waar dan?”, vroeg ik. “Amsterdam en Rotterdam, dat gaat niet, dat begrijp ik ook wel, maar Amersfoort of Breda?”, was dan het antwoord. “Kun je je ook verplaatsen in Oirschot of Rucphen?”, vroeg ik dan. Dat was iets anders, terwijl je het óveral leuk moet vinden om bij een 100-jarige langs te gaan. Die waarachtigheid is heel belangrijk voor een burgemeester.’

Mensen verstaan

Van Bennekom zag zich ook niet burgemeester van Oirschot of Rucphen worden. Niet omdat hij zijn neus ophaalt voor kleine gemeenten, maar omdat hij er niet thuishoort. ‘Als ik één ding bij het Genootschap heb geleerd, dan is het wel dat je als burgemeester bij een gemeente moet passen. Je moet de mensen verstaan. Daarmee bedoel ik niet dat je hoort wat ze zeggen, maar dat je weet wat dat betekent. Ik zou echt tekortkomen in het noorden, oosten en zuiden van het land.’

Rutte wil geen gekozen burgemeester

Telegraaf 24.11.2018 Premier Rutte vindt het niet nodig een door de bevolking gekozen burgemeester in te voeren. „Persoonlijk ben ik voor het huidige systeem”, zei de premier op het VVD-congres in Den Bosch.

Deze week gaf het parlement groen licht voor het uit de grondwet halen van de benoeming door de Kroon van de burgemeester. Dit kan de eerste stap zijn op weg naar een direct gekozen burgemeester, waar regeringspartij D66 al lang voor pleit. In de coalitie is evenwel niet afgesproken of de direct gekozen burgemeester wordt ingevoerd. Regeringspartij CDA zit er bijvoorbeeld niet op te wachten.

„De VVD heeft er al jarenlang een discussie over”, zegt Rutte. Hij sluit niet uit dat zijn partij op een zeker moment een nieuw standpunt inneemt, maar voorlopig is dat niet het geval. Wat hem betreft, verandert er verder niks aan de huidige praktijk, waarin de gemeenteraad een voordracht doet aan het kabinet over wie burgemeester moet worden. „Dit is niet stuk, dit hoeft niet gerepareerd te worden”, zei Rutte over het huidige systeem.

Wijziging Grondwet over aanstellingswijze van de burgemeester en Commissaris van de Koning

RO 23.11.2018 De ministerraad heeft op voorstel van minister Ollongren ingestemd met een grondwetswijziging. Het gaat om het ter bekrachtiging aan de Koning voordragen van het initiatiefvoorstel-Jetten tot deconstitutionalisering van de aanstellingswijze van de burgemeester en de Commissaris van de Koning (CdK).

De wetgever is na een zogenoemd contraseign per direct bevoegd om te besluiten over de aanstellingswijze.

De Eerste Kamer stemde hier op dinsdag 20 november mee in met de vereiste twee derde meerderheid. Het voorstel schrapt de grondwettelijke Kroonbenoeming van de burgemeester en de CdK, maar draagt de wetgever op hun aanstellingswijze in de gewone wet te regelen.

Na de inwerkingtreding verandert er in beginsel niets aan de huidige procedure van benoeming. Burgemeesters blijven vanwege de Gemeentewet benoemd door de Kroon op aanbeveling van de gemeenteraad. CdK’s blijven volgens de Provinciewet benoemd door de Kroon, op aanbeveling van Provinciale Staten. In de praktijk wordt door de Kroon niet van de aanbeveling afgeweken.

Deze benoemingsprocedure blijft van kracht totdat de wetgever op enig moment in de toekomst aanleiding voor verandering ziet. Tijdens het debat in de Eerste Kamer is een motie-Rombouts aangenomen die richting geeft aan toekomstige discussie over eventuele verandering van positie en aanstellingswijze van de burgemeester.

Minister Ollongren heeft de motie omarmd en schreef er vorige week een brief over aan de Eerste Kamer.

Zie ook; Gemeenten  Provincies

‘De burgemeester van nu is een beklagenswaardige figuur’

BB 20.11.2018 De Eerste Kamer stemde vandaag over het uit de Grondwet halen van de Kroonbenoeming van de burgemeester (en commissaris van de koning). Burgemeesters zijn faliekant tegen het D66-wetsvoorstel, dat de gekozen burgemeester mogelijk maakt.

Een nieuw soort burgemeester waar Nederland juist behoefte aan heeft, meent burgemeester Tjeerd van der Zwan (PvdA) van Heerenveen.

31 collega’s van u schreven de Eerste Kamer: houd de burgemeester in de Grondwet, want ‘onze aanstellingswijze helpt ons in ons functioneren’. Volgens de opsteller van de brief burgemeester Kolff van Dordrecht denkt 95 procent van ‘s lands burgemeesters er zo over.

‘Ik weet het niet; 95 procent lijkt mij overtrokken. Ik ken veel burgemeesters die er anders over denken en die vinden dat ze juist níet goed worden geholpen door de afstandelijke aanstellingswijze. In de burgemeesterscontreien waarin ik verkeer, wordt daarom bepleit om de burgemeester uit de Grondwet te halen.

Dan kun je nog steeds alle kanten op natuurlijk. Ik ben zelf als een van de weinigen, zeg ik er meteen bij, voor de direct gekozen burgemeester.’

Uw collega’s vrezen dat het lokaal bestuur zonder Grondwet geregeerd gaat worden door de waan van de dag.

‘Die redenering doet mij denken aan de regenten van vroeger, die ook vonden dat je het volk niet kon vertrouwen. In die zin veranderen de tijden niet. Oud-burgemeester Rombouts van Den Bosch zei dat prins carnaval gekozen zou kunnen worden. In de kern vertrouwen bestuurders die de burgemeester in de Grondwet willen houden de mensen niet.

De mensen op straat zijn kennelijk niet in staat om de juiste persoon te kiezen. Als je dat vindt, dan moeten we terug naar het vroegere kiesrecht, waarbij alleen ‘verstandige’ mensen mochten kiezen. Welke opleiding heb je gehad en mogen we de belastingaanslag even zien? Dat kan ook hoor, maar zeg het dan.’

Je kunt het denken, maar dat kun je anno 2018 niet maken.

‘Kun je niet maken, kun je niet maken? Dat zeggen ze nu toch ook? Ze vertrouwen het electoraat niet. Als je de mensen laat bepalen wie de burgemeester wordt, dan wordt hij een speelbal. Dus bedisselen we in achterkamertjes wie de burgemeester en de commissaris van de koning worden.

En hoe we dat hebben gedaan, verstoppen we achter de geheimhoudingsplicht. Vind je het gek dat er zo weinig interesse is in de lokale democratie? De desinteresse blijkt ook uit het feit dat het in Nederland niets meer uitmaakt bij welke partij een burgemeester in spe lid hoort.

Ik vind dat het wél wat moet uit uitmaken. We gaan ook meer in de pas lopen met wat in de rest van de wereld heel gewoon is. Het is toch raar dat wij in Nederland geen enkele invloed hebben op de boegbeelden van het bestuur?’

De burgemeester wordt toch door de raad gekozen?

‘Ja, zoals de Eerste Kamer wordt gekozen – indirect. Dat is ook iets van vroeger. Het electoraat is niet te vertrouwen, dus wat doe je? Je kiest eerst anderen, die dan weer voor jou de verstandige keuze kunnen maken.

Zo komen wij in Nederland ook aan onze burgemeesters. Wat is daar mis mee, zeggen de meeste bestuurders. Welk probleem wil je nou oplossen. Het gaat toch goed zo? Maar is dat zo? Het is echt een groot probleem dat mensen zich niet betrokken voelen bij het bestuur. En dat komt volgens mij onder meer omdat niemand met een direct mandaat in het bestuur zit. Mensen herkennen zich er niet in.’

Dat verandert als de burgemeester niet meer door de Kroon wordt benoemd?

‘Met de rechtstreeks gekozen burgemeester komt er meer dynamiek in en belangstelling voor de lokale politiek. Het gaat dan ergens om. Nu heeft de burgemeester helemaal niets te vertellen over de dingen die mensen raken. De burgemeester van nú is min of meer een beklagenswaardige figuur.’

De burgemeester heeft hulp nodig?

‘De burgemeester is niet zielig, maar als hij gekozen zou worden, zou hij wél meer voor de mensen in de gemeente kunnen betekenen. In de ogen van de bevolking is hij het boegbeeld van de gemeente, maar de verwachtingen kan hij nooit echt waarmaken.

Je wilt niet weten hoeveel verzoeken een burgemeester krijgt, maar over de zaken die van wezenlijk belang zijn voor de mensen in zijn gemeente gaat hij niet. In de ogen van de bevolking zou hij wel wat te zeggen moeten hebben. Natuurlijk, de burgemeester kan nu een rol spelen in het college en in de raad, maar hij kan niets beslissen.’

Uit de Grondwet of niet, uw burgemeester gaan we toch niet krijgen?

‘Ik vrees dat het een utopie is. Alles blijft bij hetzelfde; het enige verschil is dat de Koning eruit wordt gehaald en de gemeenteraad ervoor in de plaats komt.’

Gekozen of benoemde burgemeester. Wat heeft uw voorkeur?

Burgemeestersbenoeming definitief uit grondwet

NOS 20.11.2018 De manier waarop burgemeesters worden aangesteld, verdwijnt definitief uit de grondwet. Zoals zich vorige week al aftekende, heeft de Eerste Kamer ingestemd met een initiatiefwet van D66 waarin dat wordt geregeld. Omdat het om een wijziging van de grondwet gaat, moesten Tweede en Eerste Kamer er allebei twee keer mee akkoord gaan, de tweede keer met een tweederdemeerderheid.

Bij de stemming van vandaag schaarden zich uiteindelijk 57 van de aanwezige 68 senatoren achter de initiatiefwet van D66-fractievoorzitter Jetten en stemden 11 Eerste Kamerleden ertegen. Voor waren behalve regeringspartij D66 ook de coalitiepartners CDA en ChristenUnie en het grootste deel van de VVD en verder de oppositiepartijen SP, PVV, GroenLinks, Partij voor de Dieren en 50Plus. Tegen stemden PvdA, SGP, OSF en één VVD’er, Kamervoorzitter Broekers-Knol.

Nu geen verandering in de praktijk

D66, zelf voorstander van de gekozen burgemeester, vindt het niet meer van deze tijd dat discussies over de manier waarop de burgemeester wordt aangesteld steeds werden bemoeilijkt doordat de grondwet de benoeming voorschreef.

Dat de benoeming van de burgemeester uit de grondwet gaat, betekent overigens niet automatisch dat er in de praktijk nu iets verandert. Jetten heeft aangekondigd dat hij niet snel met vervolgstappen zal komen. Dus voorlopig blijft het huidige systeem bestaan: de Kroon (het kabinet en de koning) benoemt de burgemeester na een voordracht door de gemeenteraad. Dat staat ook zo in de gemeentewet.

Burgemeester blijft onafhankelijk

Tegenstanders van de grondwetswijziging vinden dat eerst duidelijk moet worden wat er in de praktijk met de burgemeester gaat gebeuren voordat de grondwet wordt aangepast.

De Eerste Kamer sprak vandaag op aandrang van het CDA al uit dat bij een eventuele nieuwe manier van aanstellen de burgemeester relatief onafhankelijk moet blijven. Ook moet de raad aan het hoofd van de gemeente blijven staan.

In 2005 werd al over een soortgelijke wijziging van de grondwet gepraat: toen keerde de Eerste Kamer zich uiteindelijk tegen het voorstel; dat leidde toen tot het opstappen van D66-minister en vicepremier De Graaf.

Bekijk ook;

Burgemeestersbenoeming gaat uit de grondwet

De manier waarop burgemeesters worden aangesteld, staat voortaan niet meer in de grondwet. Dat betekent niet dat er nu in de praktijk iets verandert.

Weg naar gekozen burgemeester ligt vrij

BB 20.11.2018 Een belangrijk obstakel voor een gekozen burgemeester verdwijnt uit de grondwet. De Eerste Kamer heeft besloten de huidige procedure over de benoeming van burgemeesters uit de grondwet te schrappen.

Duidelijke meerderheid

Met een duidelijke meerderheid van 57 tegen 11 zetels ging de senaat akkoord met het voorstel van D66-voorman Rob Jetten. Hij wil dat burgemeesters worden gekozen. Nu regelt de grondwet nog een benoeming per koninklijk besluit. Dat wordt als ouderwets en ondemocratisch beschouwd.

Begin dit jaar haalde ook al de Tweede Kamer een streep door de procedure. Jetten wil nu eerst een brede discussie over de positie van de burgemeester.

Groot succes

Het schrappen van de benoeming geldt als een groot succes voor D66 bij haar streven naar democratische vernieuwing. Een gekozen burgemeester is een van de kroonjuwelen van de regeringspartij.

Angst

Een groot deel van de Eerste Kamer was aanvankelijk nogal sceptisch. Zo hadden ook coalitiepartners CDA, VVD en ChristenUnie twijfels. Zij vreesden een uitholling van het burgemeestersambt, en vroegen de zekerheid dat de burgemeester ‘relatief onafhankelijk’ en een verbindende figuur voor alle burgers blijft.

De angst bestond dat het schrappen van de huidige procedure meteen de weg effent voor een gekozen burgemeester. Jetten stelde de senaat gerust. Hij zei niet van plan te zijn ‘heel snel’ een wetswijzing in te dienen om een volgende stap vast te leggen.

Achterkamertjes

In de huidige procedure geeft de koning een klap op de voordracht van de minister van Binnenlandse Zaken, na een aanbeveling van de gemeenteraad op basis van een vertrouwenscommissie. Critici spreken over achterkamertjes en een banencarrousel voor de grote partijen.

Commissaris van de Koning

Niet alleen de benoeming van de burgemeester verdwijnt uit de grondwet, maar ook die van de commissaris van de Koning in de provincies. Daarmee wordt in ieder geval de weg vrij om hun aanstelling op een andere manier te regelen. (ANP)

Kiezen of benoemen? Stem hier.

Gerelateerde artikelen;

Senaat voor grondwetswijziging, gekozen burgemeester stap dichterbij

NU 20.11.2018 De Eerste Kamer heeft dinsdag ingestemd met het wetsvoorstel van D66 om de benoeming van de burgemeester en de commissaris van de koning uit de Grondwet te halen. Deze deconstitutionalisering van de kroonbenoeming maakt de weg vrij voor een gekozen burgemeester.

Omdat het gaat om een grondwetswijziging had D66-fractievoorzitter Rob Jetten, die de initiatiefwet verdedigde, een tweederdemeerderheid in de Eerste Kamer nodig.

Het voorstel heeft in de eerste lezing al een tweederdemeerderheid in de Tweede Kamer en de Eerste Kamer gehaald. Begin dit jaar kreeg het plan in tweede lezing steun van 147 Kamerleden en dinsdag stemden 57 van de 68 aanwezige senatoren voor.

Naast D66 stemden ook de fracties van de VVD (met uitzondering van een senator), CDA, PVV, SP, ChristenUnie, GroenLinks en Partij voor de Dieren in met het voorstel. PvdA, SGP en OSF stemden tegen.

Op dit moment speelt de benoeming zich achter gesloten deuren af, met een besloten sollicitatieprocedure waarin een burgemeesterskandidaat uiteindelijk door de koning benoemd wordt. De wijziging van de Grondwet moet het makkelijker maken om de procedure waarmee burgemeesters benoemd worden te kunnen veranderen.

Een rechtstreeks door de burger gekozen burgemeester is zo’n optie, net als de mogelijkheid om de gemeenteraad de burgervader te laten kiezen. De grootste partij bij de gemeenteraadsverkiezingen de burgemeester laten leveren behoort ook tot de mogelijkheden.

Jetten: Debat gekozen burgemeester kan starten

Rechtstreeks gekozen bestuurder is ‘kroonjuweel’ voor D66

D66’er Jetten heeft de senatoren echter verzekerd dat zijn partij op korte termijn niet met dergelijke voorstellen zal komen, maar de partij heeft er nooit een geheim van gemaakt dat de deconstitutionalisering van de kroonbenoeming de eerste stap naar de gekozen burgermeester is.

De partij pleit sinds haar oprichting voor bestuurlijke vernieuwingen. Het door burgers laten kiezen van bestuurders wordt door D66 als een van de belangrijkste kroonjuwelen gezien. D66 heeft eerder gepoogd de rechtstreeks gekozen burgemeester in te voeren, maar dat voorstel van toenmalig D66-minister Thom de Graaf sneuvelde in de senaat.

Dat D66 de Grondwet nu wel weet aan te passen, wordt in de partij gevierd als een overwinning. De partij kreeg stevige kritiek te verduren toen in het regeerakkoord werd afgesproken om het raadgevend referendum af te schaffen.

In aanloop naar de senaatsverkiezingen van maart volgend jaar zal de nieuwe D66-fractievoorzitter Jetten de afschaffing van de kroonbenoeming maximaal inzetten om de kiezer duidelijk te maken dat zijn partij de bestuurlijke vernieuwingsdrang niet verloren is.

Lees meer over: Politiek

D66-fractievoorzitter Rob Jetten en Minister Kajsa Ollongren van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (D66) in de Eerste Kamer. Ⓒ ANP

Gekozen burgemeester stap dichterbij

Telegraaf 20.11.2018 De gekozen burgemeester komt een stap dichterbij. De huidige benoeming van burgemeesters wordt uit de grondwet gehaald.

De benodigde tweederde meerderheid van de Eerste Kamer heeft besloten dat de burgemeestersbenoeming niet meer moet worden vastgelegd in de grondwet, zoals D66-voorman Rob Jetten voorstelde. 57 senatoren stemden voor, 11 stemden tegen.

Het plan is daardoor definitief aangenomen. Dat voorstel was al twee keer met de vereiste meerderheid door de Tweede Kamer gekomen en al een keer eerder door de Eerste Kamer. De tweede en laatste lezing in de senaat is nu dus met een meerderheid aangenomen.

Bal bij Kamer

Overigens betekent het besluit nog niet dat er spoedig een gekozen burgemeester komt. D66-minister Ollongren en fractieleider Jetten (D66) komen niet met een wetsvoorstel om een gekozen burgemeester voor te stellen, zeggen ze. Het lijkt de D66-bewindsvrouw ’onwaarschijnlijk’ dat dat überhaupt snel gebeurt. In ieder geval ligt de bal nu in de Tweede Kamer. Daar kan een wetsvoorstel worden ingediend om burgemeesters op een andere manier te benoemen.

Foto Koen Suyk/ANP

De benoemde burgemeester is uit de Grondwet – wat nu?

De benoeming van de burgemeester verdwijnt uit de Grondwet. Dinsdag stemde de Eerste Kamer voor. Welke opties heeft de politiek nu?

NRC 20.11.2018 Het is D66 gelukt: de benoeming van de burgemeester wordt uit de Grondwet geschrapt. De Eerste Kamer stemde dinsdag met de vereiste tweederde meerderheid voor deze grondwetswijziging. De politiek kan de manier waarop de burgemeester wordt benoemd nu via een gewone wetswijziging veranderen.

Lees ook Burgemeesters: houd ons in Grondwet

De vraag is of de politiek dat wil. Deze grondwetswijziging verplicht tot niets: de huidige benoeming bij ‘koninklijk besluit’ staat ook in de Gemeentewet. In de praktijk kiezen de gemeenteraden via een vertrouwenscommissie de burgemeester, tot grote tevredenheid van veel partijen. Dat er officieel nog een Kroonbenoeming is, geeft het ambt volgens sommigen extra gezag.

Initiatiefnemer Rob Jetten en minister van Binnenlandse Zaken Kajsa Ollongren (beiden D66) moesten de senaat beloven dat zij niet zomaar het initiatief nemen om de benoeming te veranderen. De coalitiefracties in de Eerste Kamer benadrukten in een gezamenlijke en breed gesteunde motie nog dat de burgemeester zijn „relatief onafhankelijke positie” moet behouden en vooral een „verbindend bestuurder van álle burgers” moet blijven.

Toch zal het debat over hoe de burgemeester wordt benoemd door deze grondwetswijziging worden aangewakkerd. Welke opties heeft de politiek nu?

1 Niets doen

Een reële optie, zeker voor deze kabinetsperiode. D66 streeft nog altijd naar een rechtstreeks door de bevolking gekozen burgemeester, maar VVD, CDA en ChristenUnie zijn zeer gecharmeerd van de huidige praktijk met een grote rol voor de gemeenteraad. Minister Ollongren schreef vrijdag in een brief aan de Eerste Kamer nog dat de positie die de burgemeester nu heeft „in belangrijke mate heeft bijgedragen aan de continuïteit en de stabiliteit van het lokaal bestuur”.

2 Verkiezing door de gemeenteraad

De gemeenteraad heeft al veel invloed, maar kiest nu uit sollicitanten die vaak van buiten de gemeente komen en al door de commissaris van de koning zijn beoordeeld. Een zuivere verkiezing door de gemeenteraad maakt van de burgemeester „een veel politieker figuur”, zegt bestuurskundige Niels Karsten (Universiteit Tilburg). Hij doet al jaren onderzoek naar de positie van de burgemeester en noemt deze variant ‘het Vlaamse model’: politieke partijen gaan daar vaak met hun burgemeesterskandidaat de gemeenteraadsverkiezingen in. Deze variant lijkt op de huidige benoemingswijze, maar brengt toch echte verandering, denkt Karsten. De burgemeester – in België nu vaak de fractievoorzitter van de grootste partij – wordt meer dan nu een politicus, maar voert wel het coalitieakkoord uit.

3 Rechtstreekse verkiezing door bevolking

De voorkeursvariant van D66 en populistische partijen als de PVV. De vraag is wel hoe de rechtstreeks gekozen burgemeester zich verhoudt tot de eveneens gekozen gemeenteraad, als beide in aparte verkiezingen worden gekozen. „In ons huidige systeem krijgt een gekozen burgemeester dan weinig macht”, zegt Karsten. Hij heeft nu vooral bevoegdheden op het terrein van openbare orde, maar zou daarbuiten weinig ruimte hebben om een politiek programma uit te voeren. De gemeenteraad bepaalt immers de hoofdlijnen van het beleid.

Een gekozen burgemeester mét macht, ook wel de ‘presidentiële burgemeester’ genoemd, is ook een optie. Maar dit vereist wel de verbouwing van het hele lokaal bestuur, zegt Karsten, want zulk leiderschap past niet goed binnen onze consensusdemocratie. „Je kunt van de burgemeester de aanvoerder van het lokaal bestuur maken, dat is nu nog de gemeenteraad. In dat geval kan hij of zij eigen wethouders benoemen.”

Het zal in zo’n geval stevig kunnen botsen tussen burgemeester en gemeenteraad, maar volgens Karsten is dat niet per se slecht. „In het buitenland zie je niet dat dit tot verlamming van het lokaal bestuur leidt. Je kunt het ook als een systeem van checks and balances zien, waarbij twee machtsorganen binnen het lokaal bestuur er samen uit moeten komen.”

Beluister ook de podcast Haagse Zaken #17: Benoeming van burgemeesters en de tanende macht van de Kroon

Deze laatste variant lijkt politiek voorlopig onhaalbaar. Rob Jetten zei in de Eerste Kamer dat D66 zo’n presidentiële burgemeester niet wil. Bovendien is ook hiervoor een grondwetswijziging nodig: artikel 125 van de Grondwet bepaalt dat de gemeenteraad het hoogste orgaan in het lokaal bestuur is.

4 Lokale variatie

Een variant die wel eens vergeten wordt, maar zeker mogelijk is: lokaal maatwerk. Geef gemeenten, zoals bijvoorbeeld in Engeland, de vrijheid om wel of niet te kiezen voor een burgemeestersverkiezing. In grote gemeenten leeft het idee voor zo’n rechtstreekse verkiezing soms meer. Zo was er dit jaar een burgerpetitie voor een rechtstreekse verkiezing in Amsterdam, maar die is binnen de huidige wet niet mogelijk.

Gemeenten de vrijheid geven vindt Karsten best een logische keuze. „In Nederland hechten we erg aan de uniformiteit van bestuur en vinden we verschillen tussen gemeenten heel eng. Maar je kunt je afvragen of de nationale wetgever dit moet bepalen.”

   ecvano Emilie van OuterenRob Jetten krijgt felicitaties van de @eerstekamer die vandaag zowaar de grondwet heeft gewijzigd met steun van CDA en bijna de hele VVD #deconstitutionalisering https://t.co/Sl88rBiWZ53 uur geleden

Lees ook deze artikelen;

Gekozen burgemeester stapje dichterbij: benoemingsprocedure uit de Grondwet

AD 20.11.2018 De gekozen burgemeester is een stapje dichterbij gekomen. De Eerste Kamer heeft vanmiddag ingestemd met het D66-voorstel om de burgemeestersbenoeming uit de Grondwet te halen. De coalitiepartijen VVD en CDA dreigden vorige week nog roet in het eten te gooien, maar stemden alsnog voor.

Voorlopig blijft de gemeenteraad de burgemeesterskandidaat kiezen, die vervolgens wordt benoemd door de regering. Er verandert dus niets aan de huidige praktijk. Wel ligt nu de weg open voor een wetswijziging om de burgemeester rechtstreeks door de burgers te laten kiezen. Daar is straks een simpele meerderheid van het parlement voor nodig.

Een rechtstreeks gekozen burgemeester is behalve een wens van D66 ook de wens van steeds meer andere partijen zoals de PVV. Premier Rutte zei onlangs nog dat zo’n wetswijziging er deze kabinetsperiode niet zal komen.

In de Eerste Kamer stemden uiteindelijk alleen PvdA, SGP, OSF en één VVD-senator tegen. Zij willen dat de gemeenteraad het laatste woord houdt. De ChristenUnie wil dat ook, maar stemde toch voor omdat de kans volgens de partij klein is dat er in de praktijk iets verandert.

Té politiek

Behalve de tegenstanders zijn óók de voorstanders bang dat een burgemeester in de toekomst een té politieke functie wordt en niet meer zoals nu ‘boven de partijen’ staat. Daarom werd ook een motie aangenomen die uitspreekt dat de Senaat dat niet wil. Tijdens het debat vorige week paaide D66-fracievoorzitter Rob Jetten (die het initiatiefwetsvoorstel verdedigde) de kritische Senaatsfracties door te zeggen dat hij niet pleit voor een ‘zware, presidentiële burgemeester’, die bijvoorbeeld wethouders kan ontslaan.

Ook liet Jetten doorschemeren dat het nog wel even kan duren voordat zijn partij met een wetsvoorstel voor een gekozen burgemeester komt. Hoewel de coalitiepartijen in eerste instantie kritisch waren, stemden ze toch in.

In het regeerakkoord hadden regeringspartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie al vastgelegd dat de grondwetswijziging door zou gaan. Dit op uitdrukkelijk verzoek van D66 dat wel het raadgevend referendum, een van de kroonjuwelen van de partij, moest laten varen. In januari dit jaar stemden 147 van de 150 leden van de Tweede Kamer al in met het D66-voorstel.

Uur van de waarheid voor burgemeesterbenoeming

Telegraaf 20.11.2018 De benoeming van de burgemeesters in Nederland kan waarschijnlijk op de schop. De Eerste Kamer schrapt dinsdag naar verwachting de procedure uit de grondwet, een beslissing waarvoor een tweederdemeerderheid nodig is. Het zou een forse overwinning betekenen voor regeringspartij D66.

Het debat dat vorige week over de kwestie werd gevoerd, was nog spannend. Onder meer regeringspartijen CDA en VVD hadden nog vragen. Zij willen dat de burgemeester ook in de toekomst „relatief onafhankelijk blijft.” Het CDA gaf uiteindelijk aan voor te zullen stemmen, de VVD is vooralsnog niet overtuigd.

D66-voorman Rob Jetten, die het plan vorige week verdedigde, zei niet van plan te zijn „heel snel” een wetswijzing in te dienen om een volgende stap vast te leggen. Hij wil eerst een brede discussie over de positie van de burgemeester.

Bekijk meer van; burgemeesters benoemingen d66

Advertenties

november 21, 2018 Posted by | 1e kamer, 2e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, Alexander Pechtold, burgemeester, D66, gekozen burgemeester, politiek, Rutte 3, thom de graaf d66, tweede kamer | , , , , , , , , , , , , | Reacties staat uit voor Eindelijk kreeg Thom de Graaf D66 zijn gelijk met de direct gekozen Burgemeester !!! – deel 3

Krijgt Thom de Graaf D66 eindelijk zijn gelijk met de direct gekozen Burgemeester ??? – deel 2

Telegraaf 08.11.2018

De zogeheten deconstitutionalisering is een eerste stap om een direct of indirect gekozen burgemeester mogelijk te maken.

D66 dacht in het regeerakkoord met de andere coalitiepartijen zeker te hebben gesteld dat de benoemingswijze van de burgemeester uit de grondwet zou worden gehaald. Zo’n plan moet twee keer door de Tweede en de Eerste Kamer worden aangenomen. De tweede keer is zelfs een tweederde meerderheid nodig.

AD 20.11.2018

De Eerste Kamer is dinsdag aan die tweede lezing toe. Binnen D66 valt te horen dat men door CDA-leider Buma en VVD’er Jorritsma, fractievoorzitter in de Eerste Kamer, verzekerd is dat de beloofde stemmen geleverd zullen worden.

AD 14.11.2018

Telegraaf 14.11.2018

Grondwet

Echter een groep burgemeesters dringt er bij de Eerste Kamer op aan de benoeming van burgemeesters niet uit de Grondwet te halen. De burgemeesters zijn bang dat ze hun verbindende rol ‘als burgervader of burgermoeder voor alle inwoners, bedrijven en instellingen’ zullen verliezen.

Het wetsvoorstel, dat al is aangenomen door de Tweede Kamer, is een volgende stap in de richting van een gekozen burgemeester.

Onder de ondertekenaars bevinden zich Liesbeth Spies van Alphen aan den Rijn, Marja van Bijsterveldt van Delft, Agnes van Ardenne van de gemeente Westland, Charlie Aptroot van Zoetermeer en Gert-Jan Kats van Zuidplas. Pauline Krikke van Den Haag en Henri Lenferink van Leiden hebben de brief niet ondertekend.

Telegraaf 17.11.2018

Gezamenlijk pleidooi

Het is niet voor het eerst dat burgemeesters bij de Eerste Kamer aandringen om de aanstellingswijze van burgemeesters niet uit de Grondwet te halen. Het is wel voor het eerst dat wethouders, raadsleden en gemeenten zich achter dat (gezamenlijke) pleidooi scharen.

Zeker 60 procent van de Nederlanders is voor de invoering van een gekozen burgemeester.

Het grootste draagvlak voor een gekozen burgemeester is te vinden onder de mensen met een politieke voorkeur voor PVV, 50PLUS en de SP.

Van deze mensen wil 44 procent liever zelf naar de stembus gaan, dan de keuze over te laten aan de gemeenteraad.

AD 13.11.2018

D66 grijpt zijn kans

De gekozen burgemeester was een van de wenken van de Volkskrant voor het nieuwe kabinet. Pechtold heeft zijn kans gegrepen. Al sinds de oprichting van de D66 werd er over de invoering van de gekozen burgemeester gesproken. In een commentaar en een opiniestuk werd de fractieleider de afgelopen tijd dan ook opgeroepen om deze kans om het eindelijk voor elkaar te krijgen niet te laten lopen.

Een eerder wetsvoorstel voor invoering van de gekozen burgemeester sneuvelde in maart 2005 in de Eerste Kamer omdat de tegenstemmen van de PvdA ervoor zorgden dat het voorstel niet de benodigde tweederde meerderheid haalde. Want ook de SP, GroenLinks, ChristenUnie en SGP waren tegen het voorstel van D66-minister Thom de Graaf voor bestuurlijke vernieuwing. De Graaf trad vervolgens af en werd opgevolgd door de huidige D66-leider Alexander Pechtold.

Gerelateerde artikelen;

Gegevens_burgemeesters_2017  – VNG

Burgemeester Wikipedia

Thom de Graaf D66 Wikipedia

Meer voor direct gekozen burgemeester

Hoofdlijnennotitie direct gekozen burgemeester – Parlement & Politiek

Zie ook: Krijgt Thom de Graaf D66 eindelijk zijn gelijk met de direct gekozen Burgemeester ??? – deel 1

zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast – deel 4

zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast – deel 3

zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast ??? – deel 2

Zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de kast ? – deel 1

Zie ook: Opnieuw aandacht voor de direct door het volk gekozen Burgemeester

Liever geen uitgerangeerde politicus met een ketting om

Telegraaf 17.11.2018 Zijn we beter af met een gekozen burgemeester? Ja, nou ja, dat weten we eigenlijk niet. Of, om het maar negatief te benaderen: het is nog maar de vraag of je een uitgerangeerde politicus moet prefereren boven een ’popie jopie’ met veel vriendjes. Verdeeldheid alom dus. Een greep uit de reacties op Telegraaf.nl.

Om te beginnen is daar de vraag: waarom eigenlijk veranderen? GJU zegt daarover: „Ik vraag me af voor welk probleem de gekozen burgemeester een oplossing is… Zelden of nooit levert het benoemen van de burgemeester met de huidige procedures een probleem op. Wel een groot probleem is het vinden van goede kandidaten.”

Ook R van Putten ziet geen heil in een verandering: „Ik dacht dat de vele burgemeesters prima hun werk doen in ons land, waarom zou men dat willen veranderen? Daarnaast kunnen wij al met de verkiezingen op een partij stemmen, maar achteraf lopen wij dan toch weer te klagen, zo zal het dan ook met een gekozen burgemeester gaan.”

Bekijk ook:

Beter af met een gekozen burgemeester?

Geen reden tot veranderen dus? Nou, redenen zijn er genoeg, zo vinden veel reageerders, die zich vooral ergeren aan de hoeveelheid ’uitgerangeerde politici’ die in de nadagen van hún carrière zo nog een lucratief baantje bemachtigen.

En dat is precies de reden dat Ome Wim de gekozen burgemeester weinig kansen toedicht: „Gaat niet gebeuren, teveel gesjeesde en uitgerangeerde politici hebben hier geen belang bij want die willen aan het eind van hun politieke loopbaan graag zo’n riant betaald baantje.”

Bekijk ook:

Beter af met een gekozen burgemeester?

Hetmoeteensafgelopenzijn vindt dat bij uitstek een reden dat het wel moet veranderen: „De burgemeester moet een serieuze bestuurder zijn. Niet een erebaantje voor een uitgerangeerde politicus.” En De Ware Christen zegt: „Het is een prima idee, gebeurt in veel landen.

Vaak zie je rijke mensen die burgemeester worden en succesvol zijn in het zakenleven.” Dat zegt ook rdhaan: „Geef mij maar een gekozen burgemeester. Dan houdt die baantjescarrousel ook misschien een keer op met al die afgedankte, opgestapte en mislukte politici.”

udy333 ziet nadelen: „Met een gekozen burgemeester dadelijk Amerikaanse toestanden? De lokale ondernemer met ambitie en centjes zal het voor het zeggen krijgen, of die VIP die toevallig in de gemeente woont.”

Bekijk ook:

’Het burgemeesterschap is een vak’

Berexstone heeft daarom een ander voorstel: „ Het beste is misschien dat de plaatselijk grootste partij de burgemeester levert. Dat ontkoppelt de lokale politiek in enkele gevallen van de nationale politiek.”

Maar een burgemeester hoort boven de partijen te staan, weet Derrie Bidet: „Want in zijn rol moet hij verder blikken dan de vaak onbenullige onderwerpen die met een hoop retoriek door amateuristische raadsleden worden besproken.

Voor een raadslid heb je geen opleiding of ervaring nodig, als je gekozen wordt dan zit je erin. Laten we er dus voor zorgen dat tenminste de burgemeester voldoende bestuurlijke capaciteiten heeft, die laat je dus zeker niet door het volk kiezen!”

Ja, maar de huidige selectieprocedure levert ook niet altijd geschikte kandidaten op, zegt Ducdalf. „Burgemeester zou een vak moeten zijn, maar het is al jaren een kwestie van vriendjespolitiek en plaatsen van elders als onbekwaam afgeserveerden.”

En zelfs als je mag kiezen, wie kies je dan, vraagt asmijntje_63592 zich af: „Niemand kent die figuren, dus zelf kiezen is onzin.”

Bekijk ook:

Gekozen burgemeester: Dit vinden anderen

MartinD krijgt deze keer het laatste woord over de gekozen burgemeester: „Met de opkomst als partijen als DENK zou dit weleens een heel slecht plan kunnen zijn.”

Bekijk meer van; burgemeesters politiek de kwestie

‘Een rámp, zo’n burgemeester’

Telegraaf 17.11.2018 In De Kwestie: zit Nederland eigenlijk wel te wachten op een gekozen burgemeester?

Bekijk meer van; burgemeesters de kwestie video’s binnenland nieuws opinie

CDA-coryfee Van Bijsterveldt: Stem tegen gekozen burgemeester

AD 15.11.2018 CDA-coryfee Marja van Bijsterveldt snapt niet wat haar partijgenoten in de Eerste Kamer bezielt. Die brengen de gekozen burgemeester volgende week een stapje dichterbij, door onder druk van het regeerakkoord in te stemmen met een grondwetswijziging.

Door de procedure te veranderen, máken we een probleem, in plaats van dat we er eentje oplossen

Verontrust volgde Marja van Bijsterveldt (57) dinsdagavond het debat in de Eerste Kamer over het schrappen van de burgemeestersbenoeming uit de Grondwet. Ze ziet met lede ogen toe hoe haar eigen CDA plotseling aankondigt tóch in te stemmen met het D66-voorstel dat de deur openzet voor een gekozen burgemeester.

Niet omdat de partij daar nou zo’n voorstander van is, integendeel, maar omdat het een afspraak is tussen de coalitiepartijen om D66 tevreden te stellen. Oud-partijvoorzitter en oud-minister Van Bijsterveldt vindt dat te ver gaan. ,,Als dit doorgaat, schaadt dit het lokaal bestuur.’’ Net als een grote groep andere burgemeesters hoopt zij dat het verzet binnen het CDA groeit en dat de senaat volgende week alsnog een streep zet door het D66-plan.

U bent nu burgemeester van Delft. Probeert u uw eigen baantje veilig te stellen?
,,Daar gaat het mij niet om. Over een paar jaar ben ik zestig. Voordat de gekozen burgemeester daadwerkelijk is ingevoerd, zijn we vele jaren verder. Maar ik zie nu dat de Eerste Kamer een verkeerde keuze dreigt te maken. Driekwart van de Nederlanders heeft vertrouwen in de burgemeester. Daarmee is het de meest gewaardeerde figuur binnen het politieke stelsel. Ik vraag me dan af: waarom zou je dat veranderen?”

Ik hoop één ding: dat de Eerste Kamer zich in meerder­heid alsnog keert tegen deze grondwets­wij­zi­ging

Volgens D66 is de huidige benoemingsprocedure van de burgemeester ondemocratisch en ouderwets. Wat vindt u?
,,Een burgemeester moet boven de partijen staan. Die moet écht van iedereen zijn. Dat is nu geborgd in de Grondwet. Het helpt niet als je straks door een deel van de kiezers bent gekozen, en door een deel niet. Dat je verkiezingsbeloftes moet doen om deze functie te krijgen. En dat je de eigen achterban voortdurend tegemoet moet komen, uit angst stemmen te verliezen.

Nu is het heel goed mogelijk om de rol van verbindende burgervader- of moeder te vervullen. De gekozen gemeenteraad heeft een bepalende keuze in wie die rol krijgt. Door de procedure te veranderen, máken we een probleem, in plaats van dat we er eentje oplossen.”

Toch heeft CDA-senator en partijwoordvoerder Ton Rombouts aangekondigd dinsdag in te stemmen met de wetswijziging.
,,Ik vind dat verbijsterend. Het doet mij pijn om te zien dat door een Haagse deal binnen de coalitie een fundamentele pijler van stabiel lokaal bestuur dreigt te worden verkwanseld.”

De CDA-senaatsfractie zegt te kunnen instemmen omdat een motie wordt aangenomen die het belang van de onafhankelijke burgemeester benadrukt.
,,Ik heb in mijn politieke carrière heel veel moties zien komen en gaan. Een motie is vrijblijvend, de Grondwet niet. Over een paar maanden kunnen de partijen er weer heel anders over denken. Die motie biedt geen enkele zekerheid. Ik hoop één ding: dat de Eerste Kamer zich in meerderheid alsnog keert tegen deze grondwetswijziging. En dat ook mijn partij zich bezint en de juiste keuze maakt.’’

Marja van Bijsterveldt: Gekozen burgemeester kan het lokaal bestuur beschadigen

OmroepWest 14.11.2018 De Delftse burgemeester Marja van Bijsterveldt is verbijsterd over haar eigen partij, het CDA. De senaatsfractie van die partij stemt waarschijnlijk volgende week in met het voorstel voor de gekozen burgemeester. Volgens Van Bijsterveldt wordt daardoor een belangrijk fundament van het lokaal bestuur verkwanseld. ‘Welk probleem gaan we hiermee oplossen of zijn we problemen aan het creëren?’

Al jaren wordt er in de politiek over gesproken: de gekozen burgemeester. De Eerste Kamer nam deze week dan toch een belangrijke beslissing: niet langer wordt via de Grondwet geregeld hoe iemand burgemeester wordt. Hoe het straks in de praktijk wel gaat is nog niet duidelijk.

Verschillende varianten zijn mogelijk: de burgemeester kan direct worden gekozen door de burgers, of door de gemeenteraad. Of er kan een model komen waarbij de grootste partij in de gemeenteraad de burgemeester kiest.

‘Bestaand systeem zo gek nog niet’

De Delftse burgemeester zegt zich ‘ernstige zorgen’ te maken over de consequenties. Volgens haar is het huidige systeem zo gek nog niet. Nu wordt de burgemeester benoemd door de Kroon, zoals het officieel heet.

De gemeenteraad doet een aanbeveling van de, volgens de raad, meest geschikte kandidaat. Als het kabinet, op voordracht van de minister van Binnenlandse Zaken, met die kandidaat instemt wordt hij of zij door de Koning benoemd voor een periode van zes jaar.

Grote waardering

Volgens Van Bijsterveldt blijkt uit onderzoek dat nu grote waardering is voor burgemeesters. ‘Ik denk dat dat veel heeft te maken met de wijze waarop de burgemeester kan functioneren. Dat kunnen functioneren heeft weer veel te maken met de wijze waarop we op dit moment als burgemeesters worden benoemd. Dat vindt uiteindelijk door de Koning plaats. Dat maakt dat je niet bent gekozen, dat je geen verkiezingsbeloften hoeft te doen.’

Een gevolg van een andere opzet kan zijn dat sommige mensen het gevoel hebben dat ‘dit hun burgemeester niet is’. Van Bijsterveldt: ‘Je bent nu niet door de een wél gekozen en door de ander níet. Daardoor ben je echt van iedereen. Je bent onpartijdig, je staat boven de partijen.’

Ze vervolgt: ‘Zo kan je echt de burgervader of burgermoeder zijn. Dat is ook het mooie van het huidige systeem. Mensen hebben het gevoel dat je van iedereen bent. Die verbindende rol wordt geborgd in de grondwet,’ aldus Van Bijsterveldt.

Mensen hebben het gevoel dat je van iedereen bent. Marja van Bijsterveldt – Burgemeester Delft

Als straks een burgemeester wél wordt gekozen, wordt hij of zij onderdeel van de politiek. Dan moeten kandidaten campagnes gaan voeren, beloftes doen. ‘Dat betekent ook dat je door een deel van de bevolking wel wordt gekozen, maar door een ander deel niet.’

CDA wil moed tonen

Het CDA had altijd grote moeite met de gekozen burgemeester. Maar de partij kiest nu voor een andere lijn. ‘Angst is een slechte raadgever, soms is moed nodig,’ aldus senator Ton Rombouts dinsdag tijdens het debat in de Eerste Kamer.

Marja van Bijsterveldt is zo ongeveer haar leven lang actief voor die partij. Voordat zij burgemeester van Delft werd was zij wethouder, staatssecretaris en minister namens die partij. En van 2002 tot 2007 was zij voorzitter van het CDA. Dus is de felle kritiek opmerkelijk.

‘Tijd voor bezinning’

‘Dit baart me grote zorgen,’ zegt zij over de koerswijziging. ‘Ik ben zelf christen-democraat en de christen-democratie hecht enorm veel aan een sterk lokaal bestuur, waar mensen tot hun recht komen, waar wat veel van wat mensen aan het hart gaat ook gebeurt. Dat betekent dat je ook een heel goed en degelijk lokaal bestuur moet hebben.’

De Delftse burgemeester hoopt dan ook dat de Eerste Kamerfractie van haar partij zich nog bezint. Volgende week stemt de Senaat officieel over de wijze waarop burgemeesters worden benoemd. ‘Wat er dan dreigt te gebeuren is dat er een onderdeel uit dat subtiele samenspel van een gekozen gemeenteraad, wethouders en die burgemeester wordt gehaald zonder dat daar verder goed over is doorgedacht.’

Kwetsbaar

‘Dat vind ik uitermate kwetsbaar. Dat kan het lokaal bestuur heel erg beschadigen,’ aldus Van Bijsterveldt, ‘ik hoop van harte dat de Eerste Kamer uiteindelijk het juiste besluit neemt en de burgemeestersbenoeming echt in de Grondwet laat’.

Een gekozen burgemeester kan het lokaal bestuur heel erg beschadigen. Marja van Bijsterveldt – Burgemeester Delft

Een extra complicatie is dat het parlement een gekozen burgemeester geen extra bevoegdheden wil geven. Dus als een kandidaat al beloften zou willen doen tijdens een campagne, dan zijn die in de praktijk moeilijk uitvoerbaar.

‘Wat je nu ziet is dat de gemeenteraad het politieke primaat heeft. Daarnaast zijn er wethouders die een programma uitvoeren dat door de meerderheid van die raad is vastgesteld en is er een burgemeester.’

Let op

‘Die drieslag functioneert in Nederland best heel goed. Dat brengt mij op het punt: let op. Want je moet buitengewoon zorgvuldig zijn wanneer je iets wat goed gaat op één punt anders gaat doen en eigenlijk de rest niet verder hebt doordacht.’

Rest de vraag wat Van Bijsterveldt zelf gaat doen. Zij werd op 2 september 2016 geïnstalleerd als burgemeester van Delft. Volgens de oude procedure, dus door de Kroon benoemd. Gaat zij zelf straks campagne voeren voor de race om het burgemeesterschap van Delft als er een gekozen burgemeester komt? Lachend: ‘Ik weet hoe lang wetgeving duurt. Het zal nog wel even duren voor het zover is. Dus of ik dat nog meemaak, weet ik niet.’

  MarjaVanBijsterveldt @VanBijsterveldt

Voor welk probleem de oplossing? Verbijsterd over mijn partij @cdavandaag die in Eerste Kamer (nb!) voor Haagse deals een fundamentele pijler van stabiel Lokaal Bestuur dreigt te verkwanselen. Pak zaken op die er toe doen en maak niet kapot wat goed gaat. #grondwet #burgemeester  10:00 – 14 nov. 2018

Senang

Serieus: ‘Vooralsnog ben ik gewoon de benoemde burgemeester van Delft en voel ik me daar erg senang bij omdat ik daardoor het gevoel heb dat ik van alle Delftenaren ben en niet alleen van degene die mij heeft gekozen. Daardoor kan ik ook doen wat in het algemeen belang is. Ik hoef geen verkiezingsbeloften waar te maken. Ik ben er gewoon voor Delft.’

Meer over dit onderwerp: MARJA VAN BIJSTERVELDT GEKOZEN BURGEMEESTER CDA

Schrappen benoeming burgemeester dichterbij

BB 13.11.2018 Het schrappen van de benoeming van de burgemeester uit de Grondwet is een stap dichterbij gekomen. In de Eerste Kamer tekent zich de vereiste tweederdemeerderheid af die wil instemmen met het voorstel van regeringspartij D66, nadat de Tweede Kamer vrijwel unaniem akkoord ging.

Relatief onafhankelijk

Het kritische CDA, met 12 van de 75 zetels in de senaat, maakte na eerdere twijfels duidelijk voor te gaan stemmen. Wel willen de christendemocraten de zekerheid dat de burgemeester ‘relatief onafhankelijk’ en een verbindende figuur voor alle burgers blijft.

Gekozen burgemeester

De vrees bestond dat het schrappen van de huidige procedure meteen de weg effent voor een gekozen burgemeester. Dat is een van de kroonjuwelen van D66.

Niet heel snel

Voorman Rob Jetten van D66 probeerde de Eerste Kamer gerust te stellen. De benoeming van de burgemeester gebeurt nu nog per koninklijk besluit, maar Jetten vindt dat ouderwets en niet democratisch. Hij zei echter niet van plan te zijn ‘heel snel’ een wetswijzing in te dienen om een volgende stap vast te leggen. Hij wil eerst een brede discussie over de positie van de burgemeester.

Historische stap

CDA-senator Tom Rombouts vond dat een ‘mooie meevaller’ en een ‘opsteker’ voor zijn kritische fractie. Hij noemde het schrappen een ‘historische stap’ die niet alleen tot vernieuwing, maar zelfs tot versterking van het plaatselijk bestuur kan leiden. (ANP)


Hoe moet de aanstelling van een burgemeester er volgens u in de toekomst uitzien?

Stem hier.

Gerelateerde artikelen;

Grondwetswijziging lonkt, gekozen burgemeester stap dicherbij

NU 13.11.2018 In de Eerste Kamer lijkt zich een meerderheid af te tekenen voor het D66-voorstel om de benoeming van de burgemeester door de koning uit de grondwet te schrappen. Het voorstel maakt de weg vrij voor een gekozen burgemeester.

De senaatsfracties van de coalitiepartners VVD, CDA en CU waren eerder op de dag nog kritisch, maar toonden zich later in het debat dinsdag in de Eerste Kamer positiever over het voorstel van D66-fractievoorzitter Rob Jetten.

Omdat ook de PVV, SP en GroenLinks en 50PLUS voor het plan zijn, is de vereiste tweederde meerderheid voor een grondwetswijziging in zicht. De senaat stemt volgende week dinsdag over het voorstel.

VVD en CDA leken het eerder in het debat nog spannend te maken. Voor de twee fracties was er nog te veel onduidelijk over de toekomstige procedures. Zij lieten hun steun boven de markt hangen. Het CDA gaf later in het debat aan het voorstel alsnog te steunen en hoewel de VVD haar steun nog niet expliciet heeft uitgesproken, lijkt de partij in de richting van Jetten te bewegen.

Prioriteit D66 ligt bij schrappen kroonbenoeming

De wetswijziging moet het mogelijk maken op een andere wijze dan nu het geval de burgemeester aan te stellen. Een rechtstreeks door de burger gekozen burgemeester is zo’n optie, net als de mogelijkheid om de gemeenteraad de burgervader te laten kiezen. De grootste partij bij de gemeenteraadsverkiezingen de burgemeester te laten leveren, behoort ook tot een van de mogelijkheden.

In het wetsvoorstel wordt echter geen voorschot op de nieuwe burgemeestersbenoeming genomen, al is het geen geheim dat de gekozen burgemeester een langgekoesterde wens van D66 is. De “deconstitutionalisering” van de benoeming van de burgemeester is dit keer prioriteit van de partij.

Het is namelijk niet de eerste keer dat D66 de benoeming van de burgemeester probeert te veranderen. In 2005 poogde toenmalig D66-minister Thom de Graaf de gekozen burgemeester te introduceren.

Dat voorstel werd door de senaat, in wat de boeken is ingegaan als de ‘Nacht van Van Thijn’, geblokkeerd. De PvdA-senaatsfractie, destijds onder aanvoering van senator Ed van Thijn, stemde tegen omdat zij bestuurlijke chaos vreesde als de burgers op korte termijn hun eigen burgemeester konden kiezen.

De Graaf trad af en het zou vervolgens jaren duren voordat D66 een nieuwe poging zou wagen om iets te doen aan de ‘kroonbenoeming’.

Jetten wil brede maatschappelijke discussie over rol burgemeester

In het nieuwe voorstel van Jetten wordt van een gekozen burgemeester dan ook niet gesproken, maar het opent die deur wel. De kritiek van de VVD en CDA spitste zich toe op de toekomstige invulling van de aanstellingsprocedure.

De verzekering van Jetten dat hij op korte termijn niet met voorstellen om de benoeming te veranderen zal komen en ook belofte van minister Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken, D66) geen voorstellen te doen lijken de partijen over de streep te trekken. Jetten wil eerst een breed maatschappelijk debat over de toekomstige rol van burgemeester. Ollongren vroeg om vertrouwen in het democratisch proces.

Naar verwachting stemt de senaat volgende week dinsdag over de grondwetswijziging. Het voorstel is al in een eerder stadium door beide Kamers aangenomen. Omdat het een grondwetswijziging betreft moet het voorstel door een nieuwe Tweede Kamer opnieuw worden behandeld en is een tweederde meerderheid in beide Kamers nodig.

In januari van dit jaar stemden alle partijen in de Tweede Kamer, met uitzondering van de SGP, voor een nieuwe burgemeestersbenoeming. Nu lonkt ook een tweederde meerderheid in de senaat.

Lees meer over: Politiek

Burgemeestersbenoeming gaat uit de grondwet

NOS 13.11.2018 De manier waarop burgemeesters worden aangesteld, wordt uit de grondwet gehaald. De Eerste Kamer gaat volgende week voor een voorstel daartoe van D66-fractievoorzitter in de Tweede Kamer Jetten stemmen. Na het debat dat de senaat de hele dag voerde over zijn voorstel om de procedure te schrappen bleek er de vereiste twee derde meerderheid te zijn.

D66, PVV, SP, GroenLinks, 50Plus, PvdD, ChristenUnie en CDA zijn voor. Regeringspartij VVD twijfelt nog en is verdeeld, maar de grondwetswijziging komt er hoe dan ook dankzij de steun van regeringspartij CDA.

Vanmiddag had regeringspartij CDA nog zijn bedenkingen en leek het nog maar de vraag of de vereiste meerderheid er zou komen. Later op de avond zei CDA-senator Rombouts dat zijn partij wel meegaat met de zogenoemde ‘deconstitutionalisering’ van de burgemeestersbenoeming.

“In de praktijk is er al lang geen sprake meer van een benoeming, omdat de burgemeester wordt gekozen door de gemeenteraad. Het politieke landschap is ook veranderd en het CDA is van inzicht veranderd”, motiveerde hij zijn besluit. Wel wil het CDA de garantie dat de burgemeester “relatief onafhankelijk en een verbindende figuur voor alle burgers blijft”.

Niet democratisch

De partij is bang dat het schrappen van de huidige procedure meteen de weg effent voor een rechtstreeks gekozen burgemeester. Dat is een van de kroonjuwelen van D66. “Maar angst is een slechte raadgever”, zei CDA-senator Rombouts. Tegelijkertijd benadrukte hij dat de wetswijziging voor hem persoonlijk niet had gehoeven.

PvdA en SGP toonden zich het meest kritisch over het plan. “Wij zien niet de urgentie”, zei PvdA-senator Vlietstra.

D66-fractievoorzitter Jetten probeerde de Eerste Kamer gerust te stellen in het debat. Hij zei de benoeming van de burgemeester per koninklijk besluit, zoals dat nu gaat, ouderwets en niet democratisch te vinden. Toch is hij niet van plan om snel een wetsvoorstel in te dienen om een volgende stap vast te leggen. Hij wil eerst een brede discussie over de positie van de burgemeester.

Met het voorstel van D66 wordt niet alleen de benoeming van de burgemeester uit de Grondwet geschrapt, maar ook die van de commissaris van de koning in de provincies.

Bekijk ook;

Onduidelijk of burgemeestersbenoeming uit grondwet gaat

Komt er binnenkort een gekozen burgemeester?

Burgemeester uit Grondwet, maar nog ‘te vroeg’ voor verandering

Dankzij de steun van regeringspartij CDA in de senaat is er de benodigde twee derde meerderheid voor een D66-voorstel.

D66-fractievoorzitter Rob Jetten en Minister Kajsa Ollongren van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (D66) Ⓒ ANP

Deur open voor gekozen burgemeester

Telegraaf 13.11.2018 De benodigde meerderheid van de Eerste Kamer lijkt volgende week in te gaan stemmen voor het uit de grondwet halen van de huidige benoeming van burgemeesters. De gekozen burgemeester komt daardoor een stap dichterbij.

Nu staat in de grondwet dat burgemeesters door de Kroon (de Koning en burgemeesters) worden benoemd.

D66-fractievoorzitter Jetten en D66-minister Ollongren (Binnenlandse Zaken) debatteerden dinsdag met leden van de Eerste Kamer over hun voorstel om dat te veranderen. Dat plan is al twee keer met de vereiste meerderheid door de Tweede Kamer gekomen en al een keer eerder door de Eerste Kamer. Voor de tweede en laatste lezing in de senaat is een meerderheid van tweederde nodig omdat het om wijziging van de Grondwet gaat.

Die meerderheid lijkt tijdens de stemming volgende week binnen te zijn, tenzij senatoren een onverwachte draai maken. D66 kan zeer waarschijnlijk rekenen op steun van VVD, CDA, PVV, SP, GroenLinks, ChristenUnie, Partij van de Dieren en 50Plus. De SGP is tegen en ook de PvdA en OSF stemmen mogelijk tegen.

Draai

Grootste angst van Ollongren en Jetten was dat fracties van coalitiepartners VVD en CDA verdeeld zouden stemmen. Die angst leek werkelijkheid te worden toen VVD-senator Huijbregts vertelde dat de fractie ook daadwerkelijk verdeeld dacht over het plan.

Ook senator Rombouts (CDA) twijfelde in aanloop naar het debat openlijk over het D66-plan dat in het coalitieakkoord staat. Laatstgenoemde draaide gedurende het debat bij. De CDA’er zei na uitleg van Jetten en Ollongren ’dat er soms moed nodig is’ om een dergelijk plan te steunen. „Mijn fractie en ik hebben vertrouwen. Ik hoop dat deze historische stap niet alleen leidt tot vernieuwing, maar ook tot versterking van het lokaal bestuur”

Huijbregts houdt haar kaarten nog even tegen de borst. Ze vraagt een brief van de minister, waarin staat hoe een burgemeester in de toekomst een onafhankelijke positie blijft houden. Ook roepen VVD, CDA, CU en D66 in een motie op randvoorwaarden goed vast te leggen.

Overigens betekent instemmen volgende week nog niet dat er spoedig een gekozen burgemeester komt. Ollongren en Jetten komen niet met een wetsvoorstel om een gekozen burgemeester voor te stellen, zeggen ze. Het lijkt de D66-bewindsvrouw ’onwaarschijnlijk’ dat dat überhaupt snel gebeurt.

Bekijk meer van; burgemeesters d66

Onduidelijk of burgemeestersbenoeming uit grondwet gaat

NOS 13.11.2018 Het is zeer onzeker of de manier waarop burgemeesters worden aangesteld uit de grondwet wordt gehaald. De Eerste Kamer praat al de hele dag over een voorstel van D66-fractievoorzitter Jetten om de benoeming te ‘deconstitutionaliseren’ en er zijn veel kritische vragen aan hem gesteld.

Nu staat in de grondwet dat de burgemeester door de Kroon (koning en ministers) wordt benoemd. Jetten vindt het niet meer van deze tijd dat discussies over de manier waarop de burgemeester wordt aangesteld steeds worden bemoeilijkt, doordat de grondwet de benoeming voorschrijft.

Gewone wet

D66, zelf voorstander van de rechtstreeks gekozen burgemeester, wil dat de aanstelling van de burgemeester voortaan bij ‘gewone wet’ kan worden geregeld. Jetten wil er tot nu niet op vooruitlopen wat er dan precies in die wet moet komen te staan; het gaat volgens hem nu alleen om het uit de grondwet verdwijnen.

Tweede en Eerste Kamer gingen al een keer met de grondwetswijziging akkoord, en de Tweede Kamer deed dat ook in de zogeheten tweede lezing. Nu moet ook de senaat er nog voor de tweede keer over stemmen en dan moet er een twee derde meerderheid zijn. Of die er is, is zeer de vraag.

Geen urgentie

D66 lijkt in elk geval te kunnen rekenen op de steun van PVV, SP, GroenLinks en 50Plus. De SGP is zeker tegen en het ziet ernaar uit dat ook de PvdA zich tegen het plan keert.

“Wij zien niet de urgentie. Daar zal Jetten ons van moeten overtuigen”, zei PvdA-woordvoerster Vlietstra. Zij vindt ook dat er eerst een uitgebreider debat moet komen over de toekomst van het lokaal bestuur. In andere partijen leven soortgelijke vragen, ook bij de coalitiefracties VVD, CDA en ChristenUnie.

Senator Rombouts van regeringspartij CDA zei dat je “geen oude schoenen moet weggooien voor je nieuwe hebt en dat de Eerste Kamer soms nee moet kunnen zeggen”. Hij wil nu eerst het antwoord van Jetten afwachten.

Drie stromingen in VVD

Regeringspartij VVD twijfelt nog en is verdeeld. Woordvoerster Huijbregts zei dat er binnen de fractie van 13 leden drie stromingen zijn: een paar leden zijn principieel tegen wijziging van de grondwet, als niet duidelijk is waartoe die wijziging moet leiden; een ander deel is niet principieel tegen, maar “mist het zicht op het eindbeeld”; weer andere VVD’ers scharen zich juist achter de initiatiefnemer.

Vorige week riepen tientallen burgemeesters de Eerste Kamer op tegen de wijziging van de grondwet te stemmen. De burgemeesters schreven in een brief dat “onze aanstellingswijze in de grondwet helpt ons te functioneren”. Ook hechten ze aan hun onafhankelijke positie, “boven de partijen en tussen onze inwoners”.

De Graaf

In het regeerakkoord van VVD, CDA. D66 en ChristenUnie staat alleen dat de behandeling van het initiatiefvoorstel over de deconstitutionalisering “wordt voortgezet”.

Jetten antwoordt de Eerste Kamer vanavond. Als de Eerste Kamer in tweede lezing uiteindelijk tegen het uit de grondwet halen van de burgemeestersbenoeming stemt, is dat voor de tweede keer: in 2005 gebeurde dat ook al en dat leidde toen tot het opstappen van D66-minister De Graaf.

Bekijk ook;

Komt er binnenkort een gekozen burgemeester?

Burgemeester uit Grondwet, maar nog ‘te vroeg’ voor verandering

De senaat praat de hele dag over de ‘deconstitutionalisering’ van de benoeming van de burgemeester,

Eerste Kamer brengt gekozen burgemeester een stapje dichterbij

AD 13.11.2018 Het is zo goed als zeker dat de Eerste Kamer volgende week instemt met het D66-voorstel om de burgemeestersbenoeming uit de Grondwet te halen. Coalitiepartijen VVD en CDA dreigden vandaag roet in het eten te gooien, maar kwamen daar later op terug. gevaar. Verslaggever Peter Winterman volgt het debat en twittert live mee.

D66-fractievoorzitter Rob Jetten krijgt zeer waarschijnlijk de steun van coalitiepartners VVD, CDA en ChristenUnie in de senaat, zo bleek tijdens het debat over de burgemeestersbenoeming. De drie partijen plaatsten kritische kanttekeningen bij het voorstel van Jetten om de benoemingsprocedure te schrappen uit de Grondwet.

Die wetswijziging is voor D66 de opmaat naar een gekozen burgemeester: een vermaard kroonjuweel van de partij. ,,Er staat heel veel op het spel”, zei CDA-senator Ton Rombouts, oud-burgemeester van Den Bosch. ,,De door de Kroon benoemde burgemeester heeft de afgelopen anderhalve eeuw een grote rol gespeeld in de stabiliteit van het lokaal bestuur”, vindt hij.

Koerswijziging CDA

Daarom diende Rombouts een motie in waarin staat dat de ‘onafhankelijke positie’ van de burgemeester in de toekomst gewaarborgd moet blijven. Die motie is mede ondertekend door VVD, D66 en ChristenUnie. Daarmee geven die partijen hun zegen aan de grondwetswijziging, waarover volgende week dinsdag wordt gestemd.

Het was geen geheim dat de CDA-fractie tegen de gekozen burgemeester is. ,,Angst is een slechte raadgever, soms is moed nodig”, zei Rombouts over de koerswijziging. Ook de VVD-fractie bleek dinsdag verdeeld. ,,Een deel van onze fractie is principieel tegen”, zei VVD-senator Helmi Huijbregts.

Pijnlijke afschaffing referendum

Dat de coalitiepartijen Jetten nu toch steunen, komt niet als een verrassing. Na de voor D66 pijnlijke afschaffing van het raadgevend referendum was de verwachting dat de partij wél hoop mag houden op een gekozen burgemeester. De invoering van die gekozen burgemeester wordt door de grondwetswijziging in de toekomst mogelijk.

In januari dit jaar stemden 147 van de 150 leden van de Tweede Kamer al in met het D66-voorstel. Voor een tweederde meerderheid in de Eerste Kamer heeft Jetten steun van 50 van de 75 senatoren nodig. De partijen PvdA, SGP en OSF (samen 11 zetels) stemmen komende dinsdag mogelijk tegen.

Geen ‘zware, presidentiële burgemeester’

Jetten vindt de door de Kroon benoemde burgemeester ‘ondemocratisch en ouderwets’. In het debat probeerde hij de kritische fracties gerust te stellen door te zeggen dat hij niet pleit voor een ‘zware, presidentiële burgemeester’, die bijvoorbeeld wethouders kan ontslaan. Ook liet hij doorschemeren dat het nog wel even kan duren voordat zijn partij met een wetsvoorstel voor een gekozen burgemeester komt. Voorlopig blijft de gemeenteraad de burgemeesterskandidaat kiezen, die vervolgens wordt benoemd door de regering.

Tweets door @WintermanAD

Test voor Rob Jetten: redt hij D66-kroonjuweel?

AD 13.11.2018 D66-fractievoorzitter Rob Jetten moet vandaag in de Eerste Kamer de gekozen burgemeester een stapje dichterbij brengen. Maar er is verzet, ook uit de eigen geledingen. Jettens nachtmerrie: een tweede ‘Nacht van Van Thijn’. Verslaggever Peter Winterman volgt het debat en twittert live mee.

Het zou een koud kunstje moeten zijn. Op 23 januari dit jaar stemden 147 Tweede Kamerleden vóór het uit de Grondwet halen van de burgemeestersbenoeming. Alleen de SGP-driemansfractie was tegen het voorstel van D66’er Rob Jetten om burgemeesters in de toekomst op een andere manier aan te stellen.

Jetten moet er vandaag voor zorgen dat ook de Eerste Kamer akkoord gaat, met minimaal een twee derde meerderheid. Pas dan verdwijnt de burgemeestersbenoeming uit de Grondwet, waardoor het voor een volgend kabinet een stuk gemakkelijker wordt om de gekozen burgemeester in te voeren. Iets wat D66 al sinds haar oprichting wil: het is een van de vermaarde kroonjuwelen van de partij.

Dat bijna de hele Tweede Kamer voor is, wil niet zeggen dat ook de Senaat instemt. ,,Deze discussie wordt binnen de fractie gevoerd”, zegt CDA-senator Greetje de Vries, die zelf waarnemend burgemeester van Zuidhorn is. Binnen haar partij is onenigheid ontstaan. ,,We weten nog niet wat we stemmen”, meldde CDA-Eerste Kamerlid Joop Atsma vorige week.

Opmerkelijk

Burgemeester van Rotterdam Ahmed Aboutaleb. © ANP

Dat is opmerkelijk, want in het regeerakkoord spraken VVD, D66, ChristenUnie én CDA af dat de grondwetsherziening wordt doorgezet. Een goedmakertje voor D66, dat onder druk van de coalitiepartners afscheid moest nemen van het raadgevend referendum.

Dat het CDA in de Eerste Kamer nu dwarsligt, zet de verhoudingen in de coalitie op scherp. Binnen D66 klinkt de verwachting dat de CDA’ers vooral voor de bühne terughoudend zijn en dat zij uiteindelijk wel zullen instemmen. Toch voelen de christendemocraten zich de laatste tijd steeds meer in hun standpunt gesteund, onder meer door een brandbrief van 31 burgemeesters die waarschuwen voor de gekozen burgemeester.

Burgemeesters Ahmed Aboutaleb van Rotterdam, Paul Depla van Breda en Hubert Bruls van Nijmegen vinden dat niet goed is nagedacht over het schrappen van de burgemeestersbenoeming. Volgens Depla is een benoemde burgemeester beter, omdat die boven de partijen staat. ,,Dat wordt moeilijker wanneer de keuze voor een burgemeester een partijpolitiek belang wordt”, zegt hij. ,,Dan ontstaat het risico dat je er vooral bent voor de mensen die op je hebben gestemd.”

Nog lang worden gediscussieerd

Toch is lang niet zeker dat er straks een direct gekozen burgemeester komt. De wetswijziging van Jetten maakt ook een getrapte verkiezing mogelijk, waarbij de gemeenteraad de burgemeester kiest. Ook kan er een stemming in meerdere rondes komen. Over de precieze invulling zal nog lang worden gediscussieerd.

Nu is het zo dat een vertrouwenscommissie uit de gemeenteraad sollicitatiegesprekken voert met kandidaten die door de commissaris van de Koning zijn geselecteerd. De keuze van die commissie gaat als advies naar de minister van Binnenlandse Zaken, die daar in de praktijk altijd mee instemt.

,,Het systeem zoals we dat nu kennen, functioneert naar ieders tevredenheid”, vindt D66-burgemeester Onno van Veldhuizen van Enschede, een van de 31 criticasters. ,,Het is de vraag voor welk probleem dit een oplossing is.” Ook D66-coryfee Jan Terlouw is niet enthousiast. ,,Er is te weinig over nagedacht”, zegt Terlouw. ,,De wijze waarop het nu gaat, met een beslissende stem voor de gemeenteraad, werkt uitstekend.”

Toch is Jetten er alles aan gelegen om zijn voorstel door de Senaat te loodsen. Het is zijn eerste grote test als fractievoorzitter van D66. Zijn nachtmerrie: een tweede ‘Nacht van Van Thijn’. In 2005 stemde PvdA-senator Ed van Thijn tegen dezelfde grondwetswijziging die de gekozen burgemeester mogelijk maakt. Een dag later trad D66-minister Thom de Graaf van Bestuurlijke Vernieuwing af.

Tweets door @WintermanAD

Zorgen om gekozen burgemeester

Telegraaf 08.11.2018 In de coalitie zijn zorgen over afspraken rond de gekozen burgemeester. De Eerste Kamer zou komende week definitief obstakels weg moeten nemen voor de invoering ervan, maar CDA-senatoren kunnen roet in het eten gooien.

D66 dacht in het regeerakkoord met de andere coalitiepartijen zeker te hebben gesteld dat de benoemingswijze van de burgemeester uit de grondwet zou worden gehaald. Zo’n plan moet twee keer door de Tweede en de Eerste Kamer worden aangenomen. De tweede keer is zelfs een tweederde meerderheid nodig.

De Eerste Kamer is dinsdag aan die tweede lezing toe. Binnen D66 valt te horen dat men door CDA-leider Buma en VVD’er Jorritsma, fractievoorzitter in de Eerste Kamer, verzekerd is dat de beloofde stemmen geleverd zullen worden.

Zeer sceptisch

Het CDA spreekt echter tegen dat er al een garantie is gegeven. De christendemocraten waren al kritisch en sommige senatoren zouden zich bovendien gesterkt voelen door het partijcongres dat eerder ook zeer sceptisch was over een stap richting een gekozen burgemeester. Partijleider Buma is onlangs bij de Eerste Kamerfractie geweest om over het probleem te praten.

Een van de namen die genoemd wordt als mogelijke dwarsligger is senator Ton Rombouts. „We zijn nog druk in overleg met de fractie”, zegt hij over het standpunt. Rombouts wil niet hardop zeggen wat hij nu vindt, maar verwijst wel naar eerdere keren dat hij sceptisch was over de gekozen burgemeester.

Gesplitst stemmen

Andere CDA-senatoren stellen ook dat hun standpunt nog niet bepaald is en geen van de bevraagden wil nu al zeggen de coalitie-afspraak te gaan steunen. „We zijn nog niet zo ver dat we weten wat we gaan stemmen”, zegt Eerste Kamerlid Joop Atsma. In de partij valt eveneens te horen dat er wordt gepraat over de mogelijkheid van gesplitst stemmen, waarbij een deel van de fractie voor en een deel tegen stemt. „Alles is mogelijk in het leven”, zegt senator Ben Knapen daarover.

De kans lijkt klein dat senatoren van de VVD dwarsliggen. „We hebben vorige keer unaniem ingestemd met uit de grondwet halen van de benoemingswijze, dat zegt wel wat”, vertelt VVD-senator Huijbregts.

Stranden van de grondwetswijziging

Het eventueel stranden van de grondwetswijziging zal de verhoudingen in de coalitie onder druk zetten. D66 gaf aan het begin van de kabinetsperiode groen licht voor de afschaffing van het raadgevend referendum, een kroonjuweel van de partij. Een stap op weg naar de gekozen burgemeester zou daar tegenover moeten staan. De partij houdt er rekening mee dat de CDA-senatoren vooral voor de bühne terughoudend zijn en uiteindelijk wel zullen instemmen.

Bekijk meer van; senatoren burgemeesters eerste kamer (senaat)

Zeker 60 procent van de Nederlanders is voor de invoering van een gekozen burgemeester. Van deze mensen wil 44 procent liever zelf naar de stembus gaan, dan de keuze over te laten aan de gemeenteraad. Het grootste draagvlak voor een gekozen burgemeester is te vinden onder de mensen met een politieke voorkeur voor PVV, 50PLUS en de SP. Beeld ANP XTRA

VK 06.11.2018 Een groep burgemeesters dringt er bij de Eerste Kamer op aan de benoeming van burgemeesters niet uit de Grondwet te halen. De burgemeesters zijn bang dat ze hun verbindende rol ‘als burgervader of burgermoeder voor alle inwoners, bedrijven en instellingen’ zullen verliezen.

Die zogeheten deconstitutionalisering is een eerste stap om een direct of indirect gekozen burgemeester mogelijk te maken.

De 31 ondertekenaars van de brandbrief zijn lid van verschillende politieke partijen. Ahmed Marcouch (Arnhem), Ahmed Aboutaleb (Rotterdam) en Paul Depla (Breda) zijn prominente PvdA’ers. Liesbeth Spies (Alphen aan den Rijn), Jos Wienen (Haarlem) en Hubert Bruls (Nijmegen) zijn lid van het CDA. Wouter Kolff (Dordrecht), Jack Mikkers (Den Bosch) en Charlie Aptroot (Zoetermeer) behoren tot de VVD. Onno van Veldhuizen (Enschede) is van D66, Sebastiaan van ’t Erve (Lochem) van GroenLinks, Bort Koelewijn (Kampen) van de ChristenUnie.

De Eerste Kamer ontving een tweede brief met dezelfde strekking. Die is van de hand van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters, de Wethoudersvereniging, De Nederlandse Vereniging voor Raadsleden en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Daarmee maakt vrijwel het volledige lokaal bestuur van Nederland een voorbehoud bij de gekozen burgemeester.

Volgende week dinsdag buigt de Eerste Kamer zich in tweede lezing over het wetsvoorstel om de benoeming van de burgemeester uit de Grondwet te halen. Dat is de laatste hindernis op weg naar een andere wijze van burgemeesters aanstellen. De Tweede Kamer stemde in januari dit jaar bijna unaniem vóór deze initiatiefwet – alleen de SGP stemde tegen. Voor een Grondwetswijziging is een tweederde meerderheid nodig.

‘Een bij wet te bepalen wijze’

Veel partijen gaven aan het voorstel juist te steunen omdat dat in het midden laat hoe de burgemeester in de toekomst zal worden gekozen. De letterlijke tekst luidt: ‘De Commissaris van de Koning en de burgemeester worden aangesteld, geschorst en ontslagen op een bij wet te bepalen wijze.’ In het regeerakkoord van Rutte III is een zin met vergelijkbare strekking opgenomen.

Zo maakt de wetswijziging een rechtstreeks door de bevolking gekozen burgemeester mogelijk, maar ook een getrapte verkiezing, waarbij de gemeenteraad de burgemeester kiest. Of een stemming in twee ronden, waarbij tussentijds coalities kunnen worden gevormd.

Wordt de burgemeester gekozen, dan krijgt het ambt een meer politieke lading, en moet de taakverdeling tussen burgemeester en wethouders worden herbezien. De kritiek van de burgemeesters is dat het wetsvoorstel daar geen invulling aan geeft. Ze willen eerst een ‘grondige inhoudelijke discussie over ons ambt’ en zijn bang dat ‘de terecht in de Grondwet verankerde ordening van het lokaal bestuur wordt overgeleverd aan de politieke waan van de dag.’

Huidige gang van zaken

De gang van zaken is nu dat een uit gemeenteraadsleden bestaande vertrouwenscommissie sollicitatiegesprekken voert met door de Commissaris van de Koning geselecteerde kandidaten. Haar voordracht gaat als advies naar de Minister van Binnenlandse Zaken, die daar in de praktijk altijd mee instemt.

De namen van kandidaten worden niet bekendgemaakt, volgens Wouter Kolff, burgemeester van Dordrecht en een van de briefschrijvers, om te voorkomen dat kandidaten worden ontmoedigd of schade oplopen. Hij vreest dat het voor een gekozen burgemeester moeilijker zal zijn boven de partijen te staan. ‘Belangrijk is dat er eerst grondig wordt nagedacht over lokale democratie als geheel. Vreemd dat zo’n visie er nog niet ligt.’

Amsterdam, Den Haag en Utrecht

Er zijn ook prominente burgemeesters die de brief niet tekenden. Femke Halsema (Amsterdam, GroenLinks), Pauline Krikke (Den Haag, VVD) en Jan van Zanen (Utrecht, VVD) deden niet mee. Van Zanen ondertekende wel de tweede brief, maar dan als voorzitter van de VNG.

In Den Haag wordt al lang over de gekozen burgemeester gesproken. In 2005 sneuvelde bij tweede lezing een voorstel in de Eerste Kamer; D66-minister Thom de Graaf trad daarna af. Veruit de meeste burgemeesters in Nederland zijn lid van VVD, CDA, PvdA en D66. Partijlozen of lokale politici worden zelden benoemd.

Meer over; VVD  Eerste Kamer  politiek  Den Haag overheid Jan van Zanen CDA GroenLinks

Haal benoeming burgemeester niet uit Grondwet

BB 06.11.2018 Burgemeesters, wethouders, raadsleden en gemeenten dringen er bij de Eerste Kamer op aan de huidige aanstellingswijze van burgemeesters niet uit de Grondwet te halen. Het wetsvoorstel hiertoe wordt volgende week dinsdag in de senaat behandeld.

Risicovol

Zonder een visie op de toekomst van de lokale democratie en bestuur is het risicovol om de benoemingswijze uit de Grondwet te schrappen, schrijven de koepels van deze gremia in een gezamenlijke brief aan de senaat. Het gaat om het Nederlands Genootschap van Burgemeesters, de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, de Nederlandse Vereniging voor Raadsleden en de Wethoudersvereniging.

In aanvulling daarop hebben 31 burgemeesters een brief gestuurd waarin zij benadrukken dat de verankering van de aanstellingswijze van burgemeesters in de Grondwet hen helpt in hun functioneren, ‘hoe gecompliceerd en soms onveilig ons ambt door de jaren heen ook is geworden’.

Probleemanalyse

Uit zo’n visie op de toekomst van de lokale democratie en bestuur moet duidelijk worden welke plaats de burgemeester in het gemeentebestuur inneemt en welke aanstellingswijze daar bij past. ‘Tot heden is er nog geen probleemanalyse over of beschouwing op het gemeentelijk bestel in de volle breedte gekomen’, schrijven de koepels van burgemeesters, wethouders, raadsleden en gemeenten.

Als de Kroonbenoeming uit de Grondwet wordt gehaald, ligt de weg open voor bijvoorbeeld een direct of indirect gekozen burgemeester. De aanstellingswijze van de burgemeester wordt dan als ‘geïsoleerd vraagstuk’ behandeld waarvoor slechts een enkelvoudige meerderheid nodig is.

Onafhankelijke positie

De 31 burgemeesters schrijven in hun brief te hechten aan hun ‘onafhankelijke positie, boven de partijen en tussen onze inwoners’. Ook vinden de burgemeesters – van onder meer Rotterdam, Eindhoven, Arnhem, Haarlem, Breda en Maastricht – het belangrijk om samen met politie, Openbaar Ministerie en andere instanties aan de handhaving van veiligheid en openbare orde te werken. ‘Of we nu bedreigd worden of niet.

En in een steeds meer gepolariseerd politiek krachtenveld hechten wij aan de verbindende en integriteitbevorderende rol die wij kunnen vervullen jegens onze gemeenteraden en colleges. Een rol waarbij wij bijdragen aan een situatie waarin gekozen politici hun werk goed kunnen doen.’

Samenhang

Ook de 31 burgmeesters stellen dat voor deconstitutionalisering eerst een ‘grondige, inhoudelijke’ discussie moet worden gevoerd over het burgemeestersambt ‘bezien in samenhang met de rol die de gemeenteraad en de wethouders vervullen in het lokale politieke bestel’.

Gezamenlijk pleidooi

Het is niet voor het eerst dat burgemeesters bij de Eerste Kamer aandringen om de aanstellingswijze van burgemeesters niet uit de Grondwet te halen. Het is wel voor het eerst dat wethouders, raadsleden en gemeenten zich achter dat (gezamenlijke) pleidooi scharen.

Gerelateerde artikelen;

‘Schrap benoeming burgemeester niet uit grondwet’

OmroepWest 06.11.2018 Een groep van 31 burgemeesters heeft in een brief de Eerste Kamer opgeroepen om het benoemen van burgemeesters niet uit de grondwet te halen. Het wetsvoorstel, dat al is aangenomen door de Tweede Kamer, is een volgende stap in de richting van een gekozen burgemeester.

Onder de ondertekenaars bevinden zich Liesbeth Spies van Alphen aan den Rijn, Marja van Bijsterveldt van Delft, Agnes van Ardenne van de gemeente Westland, Charlie Aptroot van Zoetermeer en Gert-Jan Kats van Zuidplas. Pauline Krikke van Den Haag en Henri Lenferink van Leiden hebben de brief niet ondertekend.

In de brief schrijven de burgervaders en -moeders dat hun onafhankelijkheid te danken is aan de manier waarop ze benoemd zijn. Een gekozen burgemeester zal het ambt een politieke lading geven waardoor het voor hen moeilijker wordt om boven de partijen te staan. In een steeds meer gepolariseerd landschap zijn de burgemeesters bang om hun verbindende rol te verliezen.

Eerst een grondige discussie

De burgemeesters vinden dat het aanpassen van de grondwet – en daarmee de manier waarop ze gekozen worden – pas kan plaatsvinden na een grondige discussie over het ambt. Hierbij zou ook moeten worden gekeken naar de rol van de gemeenteraad en wethouders in de lokale politiek. Zonder deze discussie vrezen zij dat het lokale bestuur wordt overgeleverd aan de waan van de dag.

Meer over dit onderwerp: GEKOZEN BURGEMEESTER GRONDWET EERSTE KAMER

HAAL KROONBENOEMING NIET UIT GRONDWET

BB 13.04.2018 Het Nederlands Genootschap van Burgemeesters (NGB) wil niet dat de huidige aanstellingswijze van burgemeesters uit de Grondwet wordt gehaald. De NGB roept de Eerste Kamer dan ook op om niet in stemmen met het wetsvoorstel tot deconstitutionalisering van de aanstellingswijze van de commissaris van de Koning en van de burgemeester. Ook bij de Kring van commissarissen van de Koning gaan de handen niet op elkaar.

Geen tekort

‘Het Nederlands Genootschap van Burgemeesters vraagt zich af voor welk probleem het voorstel een oplossing is. In de huidige positie en aanstellingswijze van de burgemeester is noch sprake van een democratisch tekort, noch van een legitimiteitstekort’, stelt het NGB in een position paper aan de Eerste Kamer. ‘Juist vanwege de onafhankelijke, boven de partijen staande positie vervult de burgemeester belangrijke functies in de lokale samenleving en in het lokaal bestuur. Er is grote waardering voor en vertrouwen in deze niet gepolitiseerde functie.’

Visie ontbreekt

Deze week hield de Eerste Kamer een expertmeeting over het initiatiefwetsvoorstel Jetten. Als de Eerste Kamer instemt met de wet, wordt de weg vrij gemaakt voor een andere aanstellingswijze van burgemeesters. Daarbij wordt onder meer gedacht aan een rechtstreeks door de gemeenteraad of door de bevolking gekozen burgemeester.

Als er al naar de benoemingswijze gekeken wordt, dan moet dat in het bredere perspectief van het gehele lokaal bestuur gebeuren, benadrukt het NGB. ‘Ondanks eerdere verzoeken vanuit de Eerste en Tweede Kamer en toezeggingen van de minister van Binnenlandse Zaken ontbreekt een gedegen analyse en consistente visie op het lokaal bestuur.’ Het huidige benoemingsproces is evenwichtig en democratisch.

Geen heil

Ook de Kring van commissarissen van de Koning ziet op dit moment niets in een andere aanstellingswijze voor burgemeesters. ‘Eerst moet worden bepaald hoe het lokaal openbaar bestuur in Nederland er uit moet zien, daarna kan worden beoordeeld welke positie van de burgemeester daarbij past. Daaruit vloeit de keuze voor de aanstellingswijze dan vanzelfsprekend voort.

Veel te vaak wordt alleen gesproken over de positie en benoemingswijze van de burgemeester. Maar verander je de aanstellingswijze van de burgemeester, dan verander je ook het bestel’, aldus de Kring in zijn position paper. ‘Ook beschouwen de commissarissen de onafhankelijke positie van de burgemeester boven de partijen als een groot goed dat behouden zou moeten blijven.’

Onafhankelijke positie

Tegen de deconstitutionalisering van de aanstellingswijze van de commissaris van de koning (cdk) heeft de kring eveneens zijn bedenkingen. ‘Voor het functioneren van zowel de burgemeester als de commissaris is het hebben van een onafhankelijke positie nog steeds van groot belang. Om voor alle partijen acceptabel te kunnen zijn en een dienende rol te kunnen spelen, maar ook om de rug recht te houden in woelige tijden of op te kunnen treden in crisissituaties.

In 1848 werd de Grondwet als garantie beschouwd voor een onafhankelijke positie. Wij zien niet in dat dit staatsrechtelijk nu anders zou moeten worden gezien.’

Het is nog niet bekend wanneer de Eerste Kamer over het wetsvoorstel debatteert. Hij is nu bezig met de schriftelijke voorbereiding. Vermoedelijk zal voor de zomer wel een besluit vallen.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

november 9, 2018 Posted by | 1e kamer, 2e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, Alexander Pechtold, burgemeester, D66, grondwet, politiek, regeerakkoord, tweede kamer, Uncategorized | , , , , , , , , , , , , , , | 1 reactie

Krijgt Thom de Graaf D66 eindelijk zijn gelijk met de direct gekozen Burgemeester ???

AD 17.01.2018

De direct gekozen Burgemeester

Het nieuwe kabinet maakte de weg vrij voor de direct gekozen burgemeester. De vier formerende partijen (VVD, CDA, D66 en CU) schaarde zich in 2017 achter de grondwetswijziging die dat mogelijk maakt. Daardoor is de vereiste tweederde meerderheid in zowel Tweede als Eerste Kamer verzekerd, omdat ook voldoende oppositiepartijen voorstander zijn.

Onder Rutte II is al een eerste stap gezet naar de gekozen burgemeester. Het initiatiefwetsvoorstel van D66 ‘tot deconstitutionalisering van de aanstelling van de burgemeester’ is in 2015 bij gewone meerderheid door beide Kamers gekomen. Maar een grondwetswijziging vereist twee stemronden, met tussentijds verkiezingen. Nu die op 15 maart hebben plaatsgevonden en het nieuwe kabinet aantreedt, moeten beide Kamers zich in de ‘tweede lezing’ opnieuw achter het voorstel scharen, dan met tweederde meerderheid.

Vanaf 1966 gaat het behalve om democratisering van het bestuur ook om het beëindigen van de achterkamertjespolitiek. De bestuurskundige Wim Derksen wees er in deze krant op dat de huidige gang van zaken extreem ondoorzichtig is. Dat komt omdat de selectieprocedure is uitbesteed aan vertrouwenscommissies uit de gemeenteraden.

Nu staat in de Grondwet:

‘De commissaris van de koning en de burgemeester worden bij koninklijk besluit benoemd.’ De initiatiefwet verandert deze Kroonbenoeming in: ‘De commissaris van de koning en de burgemeester worden aangesteld, geschorst en ontslagen op een bij wet te bepalen wijze. Krachtens de wet kunnen nadere regels worden gesteld over de daarbij te volgen procedures.’

De Grondwet zal worden:

‘De commissaris van de koning en de burgemeester worden aangesteld, geschorst en ontslagen op een bij wet te bepalen wijze’

Hoe die nieuwe wetstekst eruit komt te zien, laat het regeerakkoord in het midden. De nieuwe coalitie wil volgens ingewijden bredere steun dan van alleen de eigen achterban (76 respectievelijk 38 zetels in Tweede en Eerste Kamer) bij de uitwerking, mede omdat de verhoudingen in de senaat in 2019 alweer veranderen.

D66 grijpt zijn kans

De gekozen burgemeester was een van de wenken van de Volkskrant voor het nieuwe kabinet. Pechtold heeft zijn kans gegrepen. Al sinds de oprichting van de D66 werd er over de invoering van de gekozen burgemeester gesproken. In een commentaar en een opiniestuk werd de fractieleider de afgelopen tijd dan ook opgeroepen om deze kans om het voor elkaar te krijgen niet te laten lopen.

Een eerder wetsvoorstel voor invoering van de gekozen burgemeester sneuvelde in maart 2005 in de Eerste Kamer omdat de tegenstemmen van de PvdA ervoor zorgden dat het voorstel niet de benodigde tweederde meerderheid haalde. Want ook de SP, GroenLinks, ChristenUnie en SGP waren tegen het voorstel van D66-minister Thom de Graaf voor bestuurlijke vernieuwing. De Graaf trad vervolgens af en werd opgevolgd door de huidige D66-leider Alexander Pechtold.

386 burgemeesters zijn er op dit moment in Nederland, van wie 81 vrouwen

Het overgrote deel van de burgemeesters in Nederland is nog altijd lid van CDA, VVD of PvdA. Vorig jaar was 83 procent van de burgemeesters lid van een van deze drie traditionele politieke partijen, blijkt uit cijfers van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten.

De meeste burgemeesters zijn van VVD-huize (30%), gevolgd door de PvdA (27%) en het CDA (27%). Traditioneel waren dit ook de drie grootste partijen. De PvdA hoort daar sinds de Tweede Kamerverkiezingen van vorig jaar niet meer bij.

Het aantal vrouwelijke burgemeesters is de afgelopen jaren licht toegenomen: van 19 procent in 2002 tot 23 procent in 2016. Ze zijn het vaakst lid van een lokale partij (33%), gevolgd door een lidmaatschap van GroenLinks (29%) en van het CDA (25%).

Van de burgemeesters van lokale partijen is 33 procent vrouw, het hoogste percentage. De gemiddelde leeftijd van burgemeesters is 57,8 jaar. Ook hier zit een stijgende lijn in: in 2002 was het 55,5 jaar.

Staatscommissie Parlementair Stelsel

Van belang voor de uiteindelijke vorm waarin de burgemeester zal worden gekozen, is het later dit jaar te verschijnen rapport van de Staatscommissie Parlementair Stelsel. Voorzitter Johan Remkes (VVD), tevens commissaris van de koning in Noord-Holland, benoemde in een tussenrapportage in oktober ‘functieverlies van politieke partijen’ als een van de zwakke punten in onze democratie. Dit omdat diezelfde partijen nog wel de voornaamste personele leverancier zijn voor bestuurlijke posten in het land. Remkes: ‘Dat is niet goed voor het vertegenwoordigend stelsel.’

Het is dus mogelijk dat Remkes met zijn achtkoppige commissie eind 2018 zal adviseren in welke vorm de burgemeester het beste gekozen kan worden. Tegen die tijd is naar verwachting de grondwetswijziging alvast geregeld.

1. Rechtsreeks gekozen – Veel meer een politieke figuur

©

Een rechtstreeks door de plaatselijke bevolking gekozen burgemeester heeft verregaande consequenties. De burgemeester zal dan veel meer een politieke figuur worden, die met een eigen programma in verkiezingstijd campagne voert. Het ligt voor de hand dat hij eigen wethouders zal meenemen en zo een politiek blok vormt tegenover de gemeenteraad. De burger brengt dan bij de gemeenteraadsverkiezingen twee stemmen uit: één op een partij, één op een persoon. De aanstellingstermijn van de burgemeester zou dan teruggaan van zes naar vier jaar.

Vooral D66 bepleit deze variant. Ze geeft de burgemeester democratische legitimiteit, is het argument. Uit een enquête van Nieuwsuur in oktober bleek evenwel dat een ruime meerderheid van de zittende burgemeesters hiervan geen voorstander is. Zij ervaren geen hinder doordat ze nu benoemd zijn, omdat het parachuteren van burgemeesters vanuit Den Haag al tot het verleden behoort. Burgemeesters wijzen er ook op dat zij over het algemeen gerespecteerd zijn onder de bevolking. Denk aan Ahmed Aboutaleb in Rotterdam en de onlangs overleden Eberhard van der Laan in Amsterdam.

Critici wijzen er ook op dat deze variant een grondige verbouwing van het lokaal bestuur vergt. Er kunnen patstellingen ontstaan tussen de gekozen burgemeester en de gekozen raad. Wie heeft dan het laatste woord? Waar ligt uiteindelijk de macht? Wie kan wie wegsturen?

2. Indirect gekozen – Geheimhouding kan opgeheven

©

In deze variant wordt de burgemeester door de gemeenteraad gekozen. Dit lijkt het meest op de huidige praktijk en heeft van oudsher de voorkeur van de PvdA. Als er nu een vacature is, wordt een profielschets opgesteld. Solliciteren gebeurt bij een vertrouwenscommissie, samengesteld uit een vertegenwoordiging van de gemeenteraad. Kandidaten gaan ook langs de commissaris van de koning.

Uit de beste sollicitanten selecteert de vertrouwenscommissie twee kandidaten, waarover de gemeenteraad in het geheim stemt. Bedoeling is dat de naam van de afvaller niet bekend wordt, maar deze lekt vaak toch uit. Dat over kwam bijvoorbeeld Annemarie Jorritsma in 2010 in Amsterdam. Ze verloor van Eberhard van der Laan.

Dit proces zou transparanter kunnen worden gemaakt, met openbare sollicitaties, zonder bescherming van sollicitanten. Het schrappen van de Kroonbenoeming maakt het gemakkelijker om de geheimhouding op te heffen, als aan het eind van de rit de koning er niet meer met zijn handtekening aan te pas hoeft te komen. Ook het gedoe met strafrechtelijke vervolging als namen uitlekken, is dan van de baan.

De raad geeft het mandaat aan een burgemeester van zijn keuze en stuurt hem weg als hij niet goed functioneert. Het lijkt op een ministerschap, dat ook ophoudt als de Kamer het vertrouwen in een bewindspersoon verliest.

3. Grootste partij levert – Het aanvaardbare compromis?

Er is nog een tussenvariant denkbaar, die lijkt op het Franse model. Na de gemeenteraadsverkiezingen mag de lijsttrekker van de grootste partij een gemeentebestuur vormen dat gesteund wordt door de raad. Hij wordt zelf voor vier jaar burgemeester.

Zo gaat het nu ook al bij landelijke verkiezingen, waarbij de grootste partij doorgaans de premier levert. Het is ook het model van het stadsdeel: na stadsdeelverkiezingen wordt de aanvoerder van de winnende partij stadsdeelvoorzitter.

Voordeel is dat het de gemeenteraadsverkiezingen spannender maakt, wat de opkomst kan verhogen. Bovendien is het model herkenbaar en hoeft niet de lokale democratie te worden verbouwd. De burgemeester wordt minder ceremonieel, dat wel, maar beter democratisch gelegitimeerd.

Nadeel is dat onafhankelijke kandidaten op achterstand staan. Zij moeten eerst een partij beginnen om mee te kunnen doen. Waar voor D66 en PvdA duidelijk is hoe het na de grondwetswijziging verder moet, is dit voor VVD en CDA nog geen uitgemaakte zaak. Van rechtstreeks kiezen zijn zij geen voorstander. Via de gemeenteraad is voor hen een optie die nog nader onderzoek vereist. Deze variant zou weleens een aanvaardbaar compromis kunnen zijn.

Gegevens_burgemeesters_2017  – VNG

Burgemeester Wikipedia

Thom de Graaf D66 Wikipedia

Meer voor direct gekozen burgemeester

Hoofdlijnennotitie direct gekozen burgemeester – Parlement & Politiek

zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast – deel 4

zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast – deel 3

zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast ??? – deel 2

Zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de kast ? – deel 1

Zie ook: Opnieuw aandacht voor de direct door het volk gekozen Burgemeester

Zorgen om gekozen burgemeester

Telegraaf 08.11.2018 In de coalitie zijn zorgen over afspraken rond de gekozen burgemeester. De Eerste Kamer zou komende week definitief obstakels weg moeten nemen voor de invoering ervan, maar CDA-senatoren kunnen roet in het eten gooien.

D66 dacht in het regeerakkoord met de andere coalitiepartijen zeker te hebben gesteld dat de benoemingswijze van de burgemeester uit de grondwet zou worden gehaald. Zo’n plan moet twee keer door de Tweede en de Eerste Kamer worden aangenomen. De tweede keer is zelfs een tweederde meerderheid nodig.

De Eerste Kamer is dinsdag aan die tweede lezing toe. Binnen D66 valt te horen dat men door CDA-leider Buma en VVD’er Jorritsma, fractievoorzitter in de Eerste Kamer, verzekerd is dat de beloofde stemmen geleverd zullen worden.

Zeer sceptisch

Het CDA spreekt echter tegen dat er al een garantie is gegeven. De christendemocraten waren al kritisch en sommige senatoren zouden zich bovendien gesterkt voelen door het partijcongres dat eerder ook zeer sceptisch was over een stap richting een gekozen burgemeester. Partijleider Buma is onlangs bij de Eerste Kamerfractie geweest om over het probleem te praten.

Een van de namen die genoemd wordt als mogelijke dwarsligger is senator Ton Rombouts. „We zijn nog druk in overleg met de fractie”, zegt hij over het standpunt. Rombouts wil niet hardop zeggen wat hij nu vindt, maar verwijst wel naar eerdere keren dat hij sceptisch was over de gekozen burgemeester.

Gesplitst stemmen

Andere CDA-senatoren stellen ook dat hun standpunt nog niet bepaald is en geen van de bevraagden wil nu al zeggen de coalitie-afspraak te gaan steunen. „We zijn nog niet zo ver dat we weten wat we gaan stemmen”, zegt Eerste Kamerlid Joop Atsma. In de partij valt eveneens te horen dat er wordt gepraat over de mogelijkheid van gesplitst stemmen, waarbij een deel van de fractie voor en een deel tegen stemt. „Alles is mogelijk in het leven”, zegt senator Ben Knapen daarover.

De kans lijkt klein dat senatoren van de VVD dwarsliggen. „We hebben vorige keer unaniem ingestemd met uit de grondwet halen van de benoemingswijze, dat zegt wel wat”, vertelt VVD-senator Huijbregts.

Stranden van de grondwetswijziging

Het eventueel stranden van de grondwetswijziging zal de verhoudingen in de coalitie onder druk zetten. D66 gaf aan het begin van de kabinetsperiode groen licht voor de afschaffing van het raadgevend referendum, een kroonjuweel van de partij. Een stap op weg naar de gekozen burgemeester zou daar tegenover moeten staan. De partij houdt er rekening mee dat de CDA-senatoren vooral voor de bühne terughoudend zijn en uiteindelijk wel zullen instemmen.

Bekijk meer van; senatoren burgemeesters eerste kamer (senaat)

Zeker 60 procent van de Nederlanders is voor de invoering van een gekozen burgemeester. Van deze mensen wil 44 procent liever zelf naar de stembus gaan, dan de keuze over te laten aan de gemeenteraad. Het grootste draagvlak voor een gekozen burgemeester is te vinden onder de mensen met een politieke voorkeur voor PVV, 50PLUS en de SP. Beeld ANP XTRA

VK 06.11.2018 Een groep burgemeesters dringt er bij de Eerste Kamer op aan de benoeming van burgemeesters niet uit de Grondwet te halen. De burgemeesters zijn bang dat ze hun verbindende rol ‘als burgervader of burgermoeder voor alle inwoners, bedrijven en instellingen’ zullen verliezen.

Die zogeheten deconstitutionalisering is een eerste stap om een direct of indirect gekozen burgemeester mogelijk te maken.

De 31 ondertekenaars van de brandbrief zijn lid van verschillende politieke partijen. Ahmed Marcouch (Arnhem), Ahmed Aboutaleb (Rotterdam) en Paul Depla (Breda) zijn prominente PvdA’ers. Liesbeth Spies (Alphen aan den Rijn), Jos Wienen (Haarlem) en Hubert Bruls (Nijmegen) zijn lid van het CDA. Wouter Kolff (Dordrecht), Jack Mikkers (Den Bosch) en Charlie Aptroot (Zoetermeer) behoren tot de VVD. Onno van Veldhuizen (Enschede) is van D66, Sebastiaan van ’t Erve (Lochem) van GroenLinks, Bort Koelewijn (Kampen) van de ChristenUnie.

De Eerste Kamer ontving een tweede brief met dezelfde strekking. Die is van de hand van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters, de Wethoudersvereniging, De Nederlandse Vereniging voor Raadsleden en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Daarmee maakt vrijwel het volledige lokaal bestuur van Nederland een voorbehoud bij de gekozen burgemeester.

Volgende week dinsdag buigt de Eerste Kamer zich in tweede lezing over het wetsvoorstel om de benoeming van de burgemeester uit de Grondwet te halen. Dat is de laatste hindernis op weg naar een andere wijze van burgemeesters aanstellen. De Tweede Kamer stemde in januari dit jaar bijna unaniem vóór deze initiatiefwet – alleen de SGP stemde tegen. Voor een Grondwetswijziging is een tweederde meerderheid nodig.

‘Een bij wet te bepalen wijze’

Veel partijen gaven aan het voorstel juist te steunen omdat dat in het midden laat hoe de burgemeester in de toekomst zal worden gekozen. De letterlijke tekst luidt: ‘De Commissaris van de Koning en de burgemeester worden aangesteld, geschorst en ontslagen op een bij wet te bepalen wijze.’ In het regeerakkoord van Rutte III is een zin met vergelijkbare strekking opgenomen.

Zo maakt de wetswijziging een rechtstreeks door de bevolking gekozen burgemeester mogelijk, maar ook een getrapte verkiezing, waarbij de gemeenteraad de burgemeester kiest. Of een stemming in twee ronden, waarbij tussentijds coalities kunnen worden gevormd.

Wordt de burgemeester gekozen, dan krijgt het ambt een meer politieke lading, en moet de taakverdeling tussen burgemeester en wethouders worden herbezien. De kritiek van de burgemeesters is dat het wetsvoorstel daar geen invulling aan geeft. Ze willen eerst een ‘grondige inhoudelijke discussie over ons ambt’ en zijn bang dat ‘de terecht in de Grondwet verankerde ordening van het lokaal bestuur wordt overgeleverd aan de politieke waan van de dag.’

Huidige gang van zaken

De gang van zaken is nu dat een uit gemeenteraadsleden bestaande vertrouwenscommissie sollicitatiegesprekken voert met door de Commissaris van de Koning geselecteerde kandidaten. Haar voordracht gaat als advies naar de Minister van Binnenlandse Zaken, die daar in de praktijk altijd mee instemt.

De namen van kandidaten worden niet bekendgemaakt, volgens Wouter Kolff, burgemeester van Dordrecht en een van de briefschrijvers, om te voorkomen dat kandidaten worden ontmoedigd of schade oplopen. Hij vreest dat het voor een gekozen burgemeester moeilijker zal zijn boven de partijen te staan. ‘Belangrijk is dat er eerst grondig wordt nagedacht over lokale democratie als geheel. Vreemd dat zo’n visie er nog niet ligt.’

Amsterdam, Den Haag en Utrecht

Er zijn ook prominente burgemeesters die de brief niet tekenden. Femke Halsema (Amsterdam, GroenLinks), Pauline Krikke (Den Haag, VVD) en Jan van Zanen (Utrecht, VVD) deden niet mee. Van Zanen ondertekende wel de tweede brief, maar dan als voorzitter van de VNG.

In Den Haag wordt al lang over de gekozen burgemeester gesproken. In 2005 sneuvelde bij tweede lezing een voorstel in de Eerste Kamer; D66-minister Thom de Graaf trad daarna af. Veruit de meeste burgemeesters in Nederland zijn lid van VVD, CDA, PvdA en D66. Partijlozen of lokale politici worden zelden benoemd.

Meer over; VVD  Eerste Kamer  politiek  Den Haag overheid Jan van Zanen CDA GroenLinks

Haal benoeming burgemeester niet uit Grondwet

BB 06.11.2018 Burgemeesters, wethouders, raadsleden en gemeenten dringen er bij de Eerste Kamer op aan de huidige aanstellingswijze van burgemeesters niet uit de Grondwet te halen. Het wetsvoorstel hiertoe wordt volgende week dinsdag in de senaat behandeld.

Risicovol

Zonder een visie op de toekomst van de lokale democratie en bestuur is het risicovol om de benoemingswijze uit de Grondwet te schrappen, schrijven de koepels van deze gremia in een gezamenlijke brief aan de senaat. Het gaat om het Nederlands Genootschap van Burgemeesters, de Vereniging van Nederlandse Gemeenten, de Nederlandse Vereniging voor Raadsleden en de Wethoudersvereniging.

In aanvulling daarop hebben 31 burgemeesters een brief gestuurd waarin zij benadrukken dat de verankering van de aanstellingswijze van burgemeesters in de Grondwet hen helpt in hun functioneren, ‘hoe gecompliceerd en soms onveilig ons ambt door de jaren heen ook is geworden’.

Probleemanalyse

Uit zo’n visie op de toekomst van de lokale democratie en bestuur moet duidelijk worden welke plaats de burgemeester in het gemeentebestuur inneemt en welke aanstellingswijze daar bij past. ‘Tot heden is er nog geen probleemanalyse over of beschouwing op het gemeentelijk bestel in de volle breedte gekomen’, schrijven de koepels van burgemeesters, wethouders, raadsleden en gemeenten.

Als de Kroonbenoeming uit de Grondwet wordt gehaald, ligt de weg open voor bijvoorbeeld een direct of indirect gekozen burgemeester. De aanstellingswijze van de burgemeester wordt dan als ‘geïsoleerd vraagstuk’ behandeld waarvoor slechts een enkelvoudige meerderheid nodig is.

Onafhankelijke positie

De 31 burgemeesters schrijven in hun brief te hechten aan hun ‘onafhankelijke positie, boven de partijen en tussen onze inwoners’. Ook vinden de burgemeesters – van onder meer Rotterdam, Eindhoven, Arnhem, Haarlem, Breda en Maastricht – het belangrijk om samen met politie, Openbaar Ministerie en andere instanties aan de handhaving van veiligheid en openbare orde te werken. ‘Of we nu bedreigd worden of niet.

En in een steeds meer gepolariseerd politiek krachtenveld hechten wij aan de verbindende en integriteitbevorderende rol die wij kunnen vervullen jegens onze gemeenteraden en colleges. Een rol waarbij wij bijdragen aan een situatie waarin gekozen politici hun werk goed kunnen doen.’

Samenhang

Ook de 31 burgmeesters stellen dat voor deconstitutionalisering eerst een ‘grondige, inhoudelijke’ discussie moet worden gevoerd over het burgemeestersambt ‘bezien in samenhang met de rol die de gemeenteraad en de wethouders vervullen in het lokale politieke bestel’.

Gezamenlijk pleidooi

Het is niet voor het eerst dat burgemeesters bij de Eerste Kamer aandringen om de aanstellingswijze van burgemeesters niet uit de Grondwet te halen. Het is wel voor het eerst dat wethouders, raadsleden en gemeenten zich achter dat (gezamenlijke) pleidooi scharen.

Gerelateerde artikelen;

‘Schrap benoeming burgemeester niet uit grondwet’

OmroepWest 06.11.2018 Een groep van 31 burgemeesters heeft in een brief de Eerste Kamer opgeroepen om het benoemen van burgemeesters niet uit de grondwet te halen. Het wetsvoorstel, dat al is aangenomen door de Tweede Kamer, is een volgende stap in de richting van een gekozen burgemeester.

Onder de ondertekenaars bevinden zich Liesbeth Spies van Alphen aan den Rijn, Marja van Bijsterveldt van Delft, Agnes van Ardenne van de gemeente Westland, Charlie Aptroot van Zoetermeer en Gert-Jan Kats van Zuidplas. Pauline Krikke van Den Haag en Henri Lenferink van Leiden hebben de brief niet ondertekend.

In de brief schrijven de burgervaders en -moeders dat hun onafhankelijkheid te danken is aan de manier waarop ze benoemd zijn. Een gekozen burgemeester zal het ambt een politieke lading geven waardoor het voor hen moeilijker wordt om boven de partijen te staan. In een steeds meer gepolariseerd landschap zijn de burgemeesters bang om hun verbindende rol te verliezen.

Eerst een grondige discussie

De burgemeesters vinden dat het aanpassen van de grondwet – en daarmee de manier waarop ze gekozen worden – pas kan plaatsvinden na een grondige discussie over het ambt. Hierbij zou ook moeten worden gekeken naar de rol van de gemeenteraad en wethouders in de lokale politiek. Zonder deze discussie vrezen zij dat het lokale bestuur wordt overgeleverd aan de waan van de dag.

Meer over dit onderwerp: GEKOZEN BURGEMEESTER GRONDWET EERSTE KAMER

HAAL KROONBENOEMING NIET UIT GRONDWET

BB 13.04.2018 Het Nederlands Genootschap van Burgemeesters (NGB) wil niet dat de huidige aanstellingswijze van burgemeesters uit de Grondwet wordt gehaald. De NGB roept de Eerste Kamer dan ook op om niet in stemmen met het wetsvoorstel tot deconstitutionalisering van de aanstellingswijze van de commissaris van de Koning en van de burgemeester. Ook bij de Kring van commissarissen van de Koning gaan de handen niet op elkaar.

Geen tekort

‘Het Nederlands Genootschap van Burgemeesters vraagt zich af voor welk probleem het voorstel een oplossing is. In de huidige positie en aanstellingswijze van de burgemeester is noch sprake van een democratisch tekort, noch van een legitimiteitstekort’, stelt het NGB in een position paper aan de Eerste Kamer. ‘Juist vanwege de onafhankelijke, boven de partijen staande positie vervult de burgemeester belangrijke functies in de lokale samenleving en in het lokaal bestuur. Er is grote waardering voor en vertrouwen in deze niet gepolitiseerde functie.’

Visie ontbreekt

Deze week hield de Eerste Kamer een expertmeeting over het initiatiefwetsvoorstel Jetten. Als de Eerste Kamer instemt met de wet, wordt de weg vrij gemaakt voor een andere aanstellingswijze van burgemeesters. Daarbij wordt onder meer gedacht aan een rechtstreeks door de gemeenteraad of door de bevolking gekozen burgemeester.

Als er al naar de benoemingswijze gekeken wordt, dan moet dat in het bredere perspectief van het gehele lokaal bestuur gebeuren, benadrukt het NGB. ‘Ondanks eerdere verzoeken vanuit de Eerste en Tweede Kamer en toezeggingen van de minister van Binnenlandse Zaken ontbreekt een gedegen analyse en consistente visie op het lokaal bestuur.’ Het huidige benoemingsproces is evenwichtig en democratisch.

Geen heil

Ook de Kring van commissarissen van de Koning ziet op dit moment niets in een andere aanstellingswijze voor burgemeesters. ‘Eerst moet worden bepaald hoe het lokaal openbaar bestuur in Nederland er uit moet zien, daarna kan worden beoordeeld welke positie van de burgemeester daarbij past. Daaruit vloeit de keuze voor de aanstellingswijze dan vanzelfsprekend voort.

Veel te vaak wordt alleen gesproken over de positie en benoemingswijze van de burgemeester. Maar verander je de aanstellingswijze van de burgemeester, dan verander je ook het bestel’, aldus de Kring in zijn position paper. ‘Ook beschouwen de commissarissen de onafhankelijke positie van de burgemeester boven de partijen als een groot goed dat behouden zou moeten blijven.’

Onafhankelijke positie

Tegen de deconstitutionalisering van de aanstellingswijze van de commissaris van de koning (cdk) heeft de kring eveneens zijn bedenkingen. ‘Voor het functioneren van zowel de burgemeester als de commissaris is het hebben van een onafhankelijke positie nog steeds van groot belang. Om voor alle partijen acceptabel te kunnen zijn en een dienende rol te kunnen spelen, maar ook om de rug recht te houden in woelige tijden of op te kunnen treden in crisissituaties.

In 1848 werd de Grondwet als garantie beschouwd voor een onafhankelijke positie. Wij zien niet in dat dit staatsrechtelijk nu anders zou moeten worden gezien.’

Het is nog niet bekend wanneer de Eerste Kamer over het wetsvoorstel debatteert. Hij is nu bezig met de schriftelijke voorbereiding. Vermoedelijk zal voor de zomer wel een besluit vallen.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Hoogste tijd voor een direct gekozen partijburgemeester. Wat houdt de liberalen nog tegen?

Stekel 

VK 12.04.2018 De invoering van de gekozen burgemeester stuit al jaren op obstructie van onder meer de VVD. Het bevalt nog altijd uitstekend – ongekozen bestuurders met een partijpet op.

Totdat ze hun eigen gang gaan. Want diezelfde VVD beklaagt zich nu over oud-partijleider Jozias van Aartsen, tussentijds burgemeester in Amsterdam, die in de strijd tegen de krakers weigert de harde VVD-lijn te volgen. ‘Hij staat zo ver boven de partijen dat hij inmiddels volledig lijkt losgezongen van de VVD’, mopperde het VVD-Kamerlid Arno Rutte deze week.

Juist. De hoogste tijd voor een echte, direct gekozen partijburgemeester, zou je zeggen. Wat houdt de liberalen nog tegen? Het zal toch niet het vermoeden zijn dat Amsterdam dan überhaupt nooit meer een VVD-burgemeester krijgt?

Volg en lees meer over:  POLITIEK   POLITIEKE PARTIJEN   OPINIE   NEDERLAND   STEKEL  VVD

ZOEKTOCHT BURGEMEESTER BLIJKT EENHEIDSWORST

BB 01.03.2018 In profielschetsen voor een nieuwe burgemeester benutten gemeenteraden te weinig de mogelijkheden voor lokaal maatwerk. De lokale omstandigheden worden niet tot nauwelijks in specifieke eisen vertaald. Gemeenteraden die een nieuwe burgemeester zoeken, willen vooral integere netwerkers en verbinders, die daadkrachtig, inlevend en communicatief zijn. Gemeentegrootte maakt geen verschil in de eisen die aan een burgemeesterskandidaat worden gesteld.

Dezelfde eisen

Dat blijkt uit een analyse van 231 profielschetsen voor nieuwe burgemeesters die van 2008 tot en met 2015 zijn opgesteld. In die periode gebruikten gemeenten de handreiking benoemingsproces

burgemeesters van het ministerie van Binnenlandse Zaken uit 2007. In 2016 is deze vervangen door een herziene handreiking. Raden worden gestimuleerd om de handreiking te gebruiken. ‘Gemeenteraden stellen op hoofdlijnen vrijwel allemaal dezelfde eisen aan burgemeesters’, concluderen Niels Karsten van de Universiteit van Tilburg en Hans Oostendorp en Frank van Kooten van Necker van Naem in hun artikel Gezocht: integere en daadkrachtige verbinder (m/v) in het recent verschenen Bestuurswetenschappen.

Integriteit

Een profielschets bestaat uit een aantal onderdelen, waaronder de zogeheten basiscondities. In de handreiking van BZK 2007 worden zes basiscondities onderscheiden: integriteit, stressbestendigheid, onafhankelijkheid, signaalgevoeligheid, identificatie en bindend vermogen. Gemiddeld bevat een profielschets 3,7 basiscondities, zo blijkt uit de analyse, waarbij integriteit de belangrijkste is.

Deze basisconditie komt in 79 procent van de schetsen voor. ‘Daarmee wordt het onmiskenbare belang van integriteit als centrale waarde in het burgemeestersambt’, aldus de auteurs. Ook bindend vermogen scoort met 65 procent relatief hoog.

Verbinder

Het burgemeestersambt kent – volgens de handreiking van BZK 2007 – vier bestuursstijlen: verbinder, netwerker, aanjager en procesregisseur. Het is de bedoeling dat gemeenteraden een van die vier bestuursstijlen in de profielschets opnemen; het moet een hoog onderscheidend gehalte hebben. In de praktijk worden gemiddeld 1,6 bestuursstijlen genoemd als beoogde stijl van de nieuwe burgemeester.

De netwerker en verbinder zijn in gemeenteland het meest gezocht. Er bestaan rondom bestuursstijlen, evenals bij de basiscondities, geen significante verschillen tussen grote of kleine gemeenten, zo concluderen Karsten, Oostendorp en Van Kooten. ‘Kleinere gemeenten vragen dus niet om een andere bestuursstijl dan grotere gemeenten, of andersom.’

Daadkracht

Het derde onderdeel van het competentieprofiel voor burgemeesters gaat over de bestuursvaardigheden. In de handreiking van BZK staan er twintig genoemd – zoals bestuurlijke gevoeligheid en daadkracht – en beschreven. In meer dan 90 procent van de profielschetsen zijn een of meer bestuursvaardigheden opgenomen, waarbij de letterlijke formulering vanuit de handreiking zijn gebruikt. Daadkracht komt met 46 procent het meest voor in profielschetsen.

Omgevingsbewustzijn

Ook hier geldt, een enkele uitzondering daargelaten, dat gemeenten van verschillende grootte door de bank genomen niet om andere kwaliteiten van burgemeesterskandidaten vragen. Gemeenten van 20.001-50.000 inwoners significant vaker om communicatieve burgemeesters. ‘Verder wordt omgevingsbewustzijn in die gemeenten significant vaker gevraagd, terwijl die vaardigheid in 100.000+-gemeenten minder belangrijk wordt geacht’, aldus de onderzoekers.

Durf te kiezen

Gemeenteraden stellen op hoofdlijnen vrijwel allemaal dezelfde eisen aan burgemeesters, concluderen de onderzoekers. ‘Waar we op basis van de ruimte die de profielschets biedt voor lokaal maatwerk pluriformiteit zouden verwachten, zien we dus grote uniformiteit tussen profielschetsen.’ Er is volgens de drie voldoende ruimte om het ‘onderscheidend vermogen van profielschetsen te vergroten.’

Gemeenteraden doen er goed aan hun ‘prioriteiten scherper te benoemen’. Raden moeten daarnaast meer durven te kiezen om daarmee de ruimte voor lokaal maatwerk beter te benutten.

VOLDOENDE STEUN PETITIE BURGEMEESTERSVERKIEZING

BB 07.02.2018 De petitie van de Amsterdamse beweging Meer Democratie heeft voldoende handtekeningen binnengehaald om een burgemeestersverkiezing op de agenda van de gemeenteraad te krijgen. De beweging vindt dat alle kandidaten voor de opvolging van Eberhard van der Laan bekend moeten worden, zodat de bevolking in een burgerraadpleging kan bepalen wie de nieuwe burgemeester moet worden.

Zeggenschap van burgers
Om de kwestie op de agenda te krijgen waren 1200 handtekeningen nodig. Sinds zaterdag hebben meer dan 1230 mensen de petitie getekend. ‘We gaan nog even door met inzamelen, omdat sommige handtekeningen misschien ongeldig worden verklaard’, zegt woordvoerder en oud-PvdA-Kamerlid Niesco Dubbelboer. Afgelopen zaterdag gaf hij als motivatie voor de petitie: ‘De burgemeester is de hoogste politieke functie van de stad en het is te gek voor woorden dat burgers geen zeggenschap hebben over wie dat moet worden.’

Juridisch haalbaar

Het plan is juridisch haalbaar, aldus Dubbelboer. ‘Juristen hebben naar ons plan gekeken. Het kan binnen de huidige wettelijke mogelijkheden. Als er maar politieke wil is.’ Hij wil binnen twee weken met de ingezamelde handtekeningen naar het college van B&W, dat de zaak op zijn beurt – na overleg met de referendumcommissie – kan voorleggen aan de gemeenteraad. Als het aan Dubbelboer ligt, kan dan eind mei de burgerraadpleging worden gehouden. Eberhard van der Laan overleed vorig jaar. Jozias van Aartsen is waarnemend burgemeester. Hij blijft waarschijnlijk aan tot de zomer. (ANP)

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Genoeg handtekeningen petitie om burgemeestersverkiezing

Telegraaf 07.02.2018 De petitie van de Amsterdamse beweging Meer Democratie heeft voldoende handtekeningen binnengehaald om een burgemeestersverkiezing op de agenda van de gemeenteraad te krijgen. De beweging vindt dat alle kandidaten voor de opvolging van Eberhard van der Laan bekend moeten worden, zodat de bevolking in een burgerraadpleging kan bepalen wie de nieuwe burgemeester moet worden.

Om de kwestie op de agenda te krijgen waren 1200 handtekeningen nodig. Sinds zaterdag hebben meer dan 1230 mensen de petitie getekend.

„De burgemeester is de hoogste politieke functie van de stad en het is te gek voor woorden dat burgers geen zeggenschap hebben over wie dat moet worden”, zei woordvoerder en oud-PvdA-Kamerlid Niesco Dubbelboer zaterdag.

Van der Laan overleed vorig jaar. Jozias van Aartsen is waarnemend burgemeester.

BEKIJK OOK:

Kamer schrapt obstakel gekozen burgemeester

Ongekozen bestuurders snappen niets van democratie

Elsevier 06.02.2018 De deftige burgemeester. Een echte heer in zwart pak met ambtsketen, of misschien zelfs nog wel in groot tenue, zoals dat in de negentiende eeuw ging, met een sabel aan zijn riem! Iemand, kortom, die het gezag belichaamt, de rust uitstraalt en de orde handhaaft.

Lang vervlogen tijden? Nou… Stiekem voelen veel burgemeesters en andere bestuurders zich nog precies als deze burgervader. Deftig, verstandig en vooral nooit te beroerd om die dekselse democratie een draai om de oren te geven.

De democratie krijgt standje van provincieopzichter

Lees ook de mening van hoofdredacteur Arendo Joustra: Gekozen B&W, waarom niet experimenteren?

In aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 21 maart begint het bij allerlei bestuurders weer te kriebelen. Ze moeten hun goede raad kwijt, hun zorgen over de gemeentepolitiek. Aan wie het maar horen wil beklagen ze zich over die verraderlijke democratie, met haar versnippering en schadelijke gevolgen voor de bestuurbaarheid van ons prachtige land.

De Overijsselse Commissaris van de Koning Boele Staal bijvoorbeeld, kon zijn ergernis niet inhouden. Gevraagd door Nieuwsuur naar de bestuurbaarheid, sprak hij plechtig: ‘Daar maak ik me zéér zorgen over.’ Vooral de vele fracties in bijvoorbeeld de gemeenteraad van Almelo, daar kon de D66-provincieopzichter niet over uit: ‘Het draagt ook niets bij aan democratie. Je kunt wel met 16 miljoen in de Tweede Kamer gaan zitten, maar dat verhoogt de bestuurbaarheid van het land nog niet. Het lijkt heel democratisch, maar dat is het natuurlijk niet. Het verlamt.’

Staal is niet de eerste bestuurder die zonder onderbouwing grote uitspraken doet over de democratie, waarbij hij ‘bestuurbaarheid’ en ‘democratie’ als volstrekte synoniemen lijkt te beschouwen. En Staal heeft zich blijkbaar nooit verdiept in de vele eeuwen dat Nederlandse volksvertegenwoordigingen nog niet overzichtelijk waren opgeknipt in fracties van (midden)partijen.

Ongekozen burgemeester moet slim zijn 

Gisteren citeerde Trouw een heel legertje burgemeesters, zoals burgemeester Gerard Beukema (PvdA) van Delfzijl, Charlie Aptroot (VVD) van Zoetermeer en Pauline Krikke (VVD) van Den Haag, die allen mee huilden met de wolven in het bos. Wat opvalt, is dat deze burgemeesters níet gekozen zijn – daaraan kunnen ze zelf ook niet zoveel doen – maar dat ze wel bij een politieke partij horen. En juist dít zijn de partijen die steen en been klagen over de ‘versnippering’.

Niet zo gek! Die versnippering is meestal ontstaan doordat veel partijen deelnemen aan de verkiezingen. Dit zijn veelal ongrijpbare, lokale clubs met veel aanhang en retorisch bombast. Die doen het veel beter dan de traditionele bestuurderspartijen waar al die burgemeesters in groot zijn geworden. Want ook al is bijna een derde van alle raadszetels in Nederland ‘lokaal’, deze lokale partijen leveren maar een beschamende 3 procent van alle burgemeesters. Meer dan acht van de tien burgemeesters is CDA-, VVD- of PvdA-lid.

Lokale partijen kunnen prima besturen

Terwijl lokale partijen allang bewezen hebben prima te kunnen besturen, zo schreef NRC gisteren terecht, kunnen bestuurders het niet aanzien. Ze katten op lokale partijen, of op landelijke partijen die minder op besturen en meer op politieke thema’s zijn gericht. ‘Populisten’ noemen ze dat, die de stabiliteit van het bestuur in gevaar brengen.

De maatregelen die de traditionele partijen bepleiten, zijn ronduit schadelijk voor de democratie: een kiesdrempel, kandidaatsselectie aan regels onderwerpen, ‘zetelroof’ verbieden. Het is dom en kwaadaardig hoe ongekozen bestuurders zich te weer stellen tegen grondwettelijk verankerde rechten en democratische vrijheden. Bovendien werkt hun paternalistische bemoeienis averechts. Daar komen zij 21 maart vanzelf wel achter.

Samen met Wim Voermans schreef Geerten Waling het boek Gemeente in de genen. Tradities en toekomst van de lokale democratie in Nederland (Prometheus) dat op 20 februari verschijnt.

Geerten Waling is historicus en schrijver van o.a. de boeken Zetelroof (2017) en 1848 – Clubkoorts en revolutie (2016).

Veel steun voor Amsterdamse petitie om eigen burgemeester te kiezen, maar mag dat wel?

VK 04.02.2018 Amsterdammers moeten zelf kunnen bepalen wie de opvolger van burgemeester Eberhard van der Laan wordt. Een petitie om dat voor elkaar te krijgen, staat sinds zaterdag online en vindt veel steun. Maar volgens juristen is het plan niet mogelijk binnen Amsterdamse regelgeving.

Met de petitie wordt de gemeenteraad gevraagd om een referendum te organiseren waarmee inwoners van Amsterdam kunnen stemmen op kandidaten. ‘We willen in Amsterdam niet weer een burgemeester die via achterkamertjes wordt benoemd’, zegt een van de initiatiefnemers Niesco Dubbelboer, voormalig PvdA-Kamerlid en mede-oprichter van stichting Meer Democratie.

De petitie wordt gesteund door prominente Amsterdamse politici zoals voormalig D66-Kamerlid Boris van der Ham en oud-wethouder Frits Huffnagel (VVD). Als 1.200 Amsterdammers de petitie ondertekenen, moet de gemeenteraad het plan bespreken. Op zondagmiddag stond de teller al op meer dan 800 handtekeningen.

Traditie of stemming

Niesco Dubbelboer (Meer Democratie) wil een volksraadpleging afdwingen

Daarmee is opnieuw de discussie over de gekozen burgemeester opgelaaid. De Tweede Kamer schrapte onlangs de benoemde burgemeester uit de Grondwet, toch kan het nog jaren duren voor burgers hun eigen burgemeester kunnen kiezen. De Commissaris van de Koning in Noord-Holland, Johan Remkes, wil nog voor de zomervakantie via de traditionele procedure een opvolger benoemen van de in de herfst overleden Eberhard van der Laan. Als het aan de stichting Meer Democratie ligt, kiezen Amsterdammers die opvolger zelf.

Volgens Dubbelboer kan de gemeente Amsterdam haar inwoners, binnen de bestaande wetgeving, hun eigen burgemeester laten kiezen. De gemeenteraad moet in de profielschets als selectiecriterium opnemen dat kandidaten zichzelf publiekelijk bekend maken. Vervolgens moet de gemeenteraad een referendum uitschrijven waarin alle kiesgerechtigde Amsterdammers kunnen stemmen op de kandidaten. Als de gemeenteraad het plan voor een gekozen burgemeester afkeurt, wil de oud-politicus een volksraadpleging over het plan afdwingen. Daarvoor zijn 27 duizend handtekeningen nodig.

Juridische twijfels

Juristen hebben naar mijn plan gekeken. Dit kan gewoon…

Dubbelboer wijst bezwaren van de hand

Juristen hebben grote twijfels bij het plan. Leonard Besselink, hoogleraar constitutioneel recht aan de Universiteit van Amsterdam en Paul Bovend’Eert, hoogleraar staatrechts aan de Radboud Universiteit, wijzen op de Amsterdamse regelgeving over het volksinitiatief (zoals deze petitie) en het referendum. Daarin staat expliciet dat de bevolking geen uitspraak mag doen over individuele kwesties, zoals ontslagen, schorsingen of een benoeming.

Volgens Dubbelboer gaat zijn petitie niet over individuele benoemingen maar over de procedure van de burgemeestersbenoeming. ‘Juristen hebben naar mijn plan gekeken. Dit kan gewoon.’ Het voormalig-Kamerlid en fervent voorvechter van het referendum, denkt dat zijn initiatief kansrijk is. ‘Het ziet er goed uit. GroenLinks, D66 en SP zijn al voor dit plan.’

Non-keuze

Een primeur is een referendum voor een burgemeester niet. Tussen 2001 en 2008 werden er in meerdere gemeentes adviserende volksraadplegingen voor burgemeesters gehouden. Zo konden inwoners van Utrecht in 2007 kiezen uit twee PvdA-kandidaten: Ralph Pans en Aleid Wolfsen. Omdat veel burgers dat een non-keuze vonden was de opkomst bijzonder laag: 9 procent en werd het referendum ongeldig verklaard. Een jaar later werd de wet die referenda mogelijk maakte afgeschaft.

Volg en lees meer over:  NOORD-HOLLAND   POLITIEK   BURGEMEESTERSREFERENDUM   NEDERLAND   AMSTERDAM

CAMPAGNE VOOR GEKOZEN BURGEMEESTER AMSTERDAM

BB 03.02.2018 De beweging Meer Democratie is in Amsterdam een campagne begonnen om een nieuwe burgemeester te kiezen als opvolger van de vorig jaar overleden Eberhard van der Laan. De beweging heeft hiervoor een comité opgericht en wil dat de gemeenteraad een verkiezing organiseert.

1200 handtekeningen

Als het initiatief door minimaal 1200 Amsterdammers wordt getekend, moet de gemeenteraad het plan behandelen, aldus het comité van het volksinitiatief Wij willen onze burgemeester kiezen! Het comité bestaat onder anderen uit Frits Huffnagel (oud-VVD-wethouder Amsterdam), Boris van der Ham (oud-Kamerlid voor D66) en Sadet Karabulut (Tweede Kamerlid van de SP).

Hoogste functie

‘De burgemeester is de hoogste politieke functie van de stad en het is te gek voor woorden dat burgers geen zeggenschap hebben over wie dat moet worden’, aldus Niesco Dubbelboer, woordvoerder Meer Democratie en oud-Tweede Kamerlid voor de PvdA. Op Kiesdeburgemeester.nl kan iedere Amsterdammer van 18 jaar of ouder het volksinitiatief tekenen. Sinds begin december is Jozias van Aartsen waarnemend burgemeester van de hoofdstad. (ANP)

GERELATEERDE ARTIKELEN;

KAMER SCHRAPT BENOEMDE BURGEMEESTER UIT GRONDWET

BB 23.01.2018 De Tweede Kamer heeft een obstakel uit de weg geruimd voor het invoeren van burgemeestersverkiezingen. De Kamer besloot uit de Grondwet te schrappen dat de regering de burgemeester en de commissaris van de Koning benoemt. Als de Eerste Kamer instemt, is het straks veel eenvoudiger om de manier te veranderen waarop een burgemeester wordt aangesteld.

Tweederde meerderheid
Op de SGP na steunde de hele Kamer het voorstel van D66’er Rob Jetten. Die haalde daardoor met gemak de tweederde meerderheid die nodig is om de Grondwet te kunnen wijzigen. Maar zo’n meerderheid heeft hij ook in de Eerste Kamer nodig, en die lijkt minder enthousiast.

Kiezen of benoemen

Coalitiepartners VVD, CDA en ChristenUnie schaarden zich achter Jetten, terwijl zij hun twijfels hebben over een verkiezing of zelfs uitgesproken hechten aan de benoeming door de regering. Ze werkten toch mee aan het D66-plan, omdat ze vinden dat de manier waarop een burgemeester wordt aangesteld niet in de Grondwet thuishoort. Dat betekent niet per se dat burgers hun burgemeester in de toekomst ook rechtstreeks gaan kiezen, stellen zij. D66 wil dat de burger de burgemeester kiest, maar schuift dat vraagstuk liever nog even vooruit.

Gemeenteraad

De vorige poging, in 2005, de Grondwet te wijzigen liep namelijk stuk omdat bondgenoten van D66 terugdeinsden voor zo’n rechtstreekse verkiezing. Veel partijen zien liever dat de gemeenteraad de burgemeester kiest. Het jongste voorstel van D66 kreeg al een keer groen licht van beide Kamers. Maar een grondwetswijziging moet nogmaals worden goedgekeurd door een nieuwgekozen Tweede Kamer en nog eens door de Eerste Kamer. (ANP)

GERELATEERDE ARTIKELEN;

 

Tweede Kamer schrapt aanstelling burgemeester uit Grondwet

NU 23.01.2018 De Tweede Kamer heeft besloten dat het benoemen van de burgemeester en de commissaris van de Koning door de regering uit de Grondwet kan.

Als de Eerste Kamer instemt, is het straks veel eenvoudiger om de manier te veranderen waarop een burgemeester wordt aangesteld.

Op de SGP na steunde de hele Kamer het voorstel van D66’er Rob Jetten. Die haalde daardoor met gemak de tweederdemeerderheid die nodig is om de Grondwet te kunnen wijzigen. Maar zo’n meerderheid heeft hij ook in de Eerste Kamer nodig, en die lijkt minder enthousiast.

Twijfels

Coalitiepartners VVD, CDA en ChristenUnie schaarden zich achter Jetten, terwijl zij hun twijfels hebben over een verkiezing of zelfs uitgesproken hechten aan de benoeming door de regering. Ze werkten toch mee aan het D66-plan, omdat ze vinden dat de manier waarop een burgemeester wordt aangesteld niet in de Grondwet thuishoort.

Dat betekent niet per se dat burgers hun burgemeester in de toekomst ook rechtstreeks gaan kiezen, stellen zij. D66 wil dat de burger de burgemeester kiest, maar schuift dat vraagstuk liever nog even vooruit.

Vorige poging

De vorige poging, in 2005, de Grondwet te wijzigen liep namelijk stuk omdat bondgenoten van D66 terugdeinsden voor zo’n rechtstreekse verkiezing. Veel partijen zien liever dat de gemeenteraad de burgemeester kiest.

Het jongste voorstel van D66 kreeg al een keer groen licht van beide Kamers. Maar een grondwetswijziging moet nogmaals worden goedgekeurd door een nieuwgekozen Tweede Kamer en nog eens door de Eerste Kamer.

Lees meer over: D66

Kamer schrapt obstakel gekozen burgemeester

Telegraaf 23.01.2018 De Tweede Kamer heeft een obstakel uit de weg geruimd voor het invoeren van burgemeestersverkiezingen. De Kamer besloot uit de Grondwet te schrappen dat de regering de burgemeester en de commissaris van de Koning benoemt. Als de Eerste Kamer instemt, is het straks veel eenvoudiger om de manier te veranderen waarop een burgemeester wordt aangesteld.

Op de SGP na steunde de hele Kamer het voorstel van D66’er Rob Jetten. Die haalde daardoor met gemak de tweederdemeerderheid die nodig is om de Grondwet te kunnen wijzigen. Maar zo’n meerderheid heeft hij ook in de Eerste Kamer nodig, en die lijkt minder enthousiast.

Coalitiepartners VVD, CDA en ChristenUnie schaarden zich achter Jetten, terwijl zij hun twijfels hebben over een verkiezing of zelfs uitgesproken hechten aan de benoeming door de regering. Ze werkten toch mee aan het D66-plan, omdat ze vinden dat de manier waarop een burgemeester wordt aangesteld niet in de Grondwet thuishoort. Dat betekent niet per se dat burgers hun burgemeester in de toekomst ook rechtstreeks gaan kiezen, stellen zij. D66 wil dat de burger de burgemeester kiest, maar schuift dat vraagstuk liever nog even vooruit.

De vorige poging, in 2005, de Grondwet te wijzigen liep namelijk stuk omdat bondgenoten van D66 terugdeinsden voor zo’n rechtstreekse verkiezing. Veel partijen zien liever dat de gemeenteraad de burgemeester kiest.

Groen licht

Het jongste voorstel van D66 kreeg al een keer groen licht van beide Kamers. Maar een grondwetswijziging moet nogmaals worden goedgekeurd door een nieuwgekozen Tweede Kamer en nog eens door de Eerste Kamer.

Kamer schrapt obstakel gekozen burgemeester uit Grondwet

AD 23.01.2018 De Tweede Kamer heeft vanmiddag besloten uit de Grondwet te schrappen dat de regering de burgemeester en de commissaris van de Koning benoemt. Dat was een belangrijk obstakel voor het invoeren van burgemeestersverkiezingen.

  Rob Jetten  ✔@RobJetten

Blij met overweldigende steun in Tweede Kamer voor schrappen Kroonbenoeming burgemeester en CdK uit Grondwet. Ik ga met veel plezier dit voorstel van @D66 verdedigen in de Eerste Kamer https://twitter.com/sneller/status/955814965818150912 …  3:53 PM – Jan 23, 2018

Op de SGP na steunde de hele Kamer het voorstel van D66’er Rob Jetten. Die haalde daardoor met gemak de tweederdemeerderheid die nodig is om de Grondwet te kunnen wijzigen. Maar zo’n meerderheid heeft hij ook in de Eerste Kamer nodig, en die lijkt minder enthousiast.

Ook coalitiepartners VVD, CDA en ChristenUnie steunden Jetten, terwijl zij hun twijfels hebben over een verkiezing of zelfs uitgesproken hechten aan de benoeming door de regering. Desalniettemin vinden ze dat de manier waarop een burgemeester wordt aangesteld niet in de Grondwet thuishoort, hoewel ze benadrukken dat dat niet per se betekent dat burgemeesters straks rechtstreeks door het volk gekozen zullen worden.

Gemeenteraad

Het is niet de eerste keer dat D66 probeert de Grondwet te wijzigen over dit punt. De vorige poging, in 2005, liep stuk omdat bondgenoten van D66 terugdeinsden voor zo’n rechtstreekse verkiezing. Veel partijen zien liever dat de gemeenteraad de burgemeester kiest.

Het jongste voorstel van D66 kreeg al een keer groen licht van beide Kamers. Maar een grondwetswijziging moet nogmaals worden goedgekeurd door een nieuwgekozen Tweede Kamer en nog eens door de Eerste Kamer.

WEG NAAR GEKOZEN BURGEMEESTER DEFINITIEF IN GESLAGEN

BB 18.01.2018 De Tweede Kamer maakt zich op voor een nieuw stapje op de lange weg die naar een gekozen burgemeester kan leiden. De Kamer voelt er wel voor uit de Grondwet te schrappen dat de regering de burgemeester en de commissaris van de Koning benoemt.

Burgemeestersverkiezing
Vrijwel de hele Kamer steunt het voorstel van D66’er Rob Jetten, dat het een stuk makkelijker maakt ooit de manier waarop een burgemeester wordt aangesteld te veranderen. Regeringspartner CDA, jarenlang verklaard tegenstander, ging de afgelopen jaren al om. Coalitiegenoot VVD is het met D66 eens dat de benoemingswijze überhaupt niet in de Grondwet thuishoort. Ook de ChristenUnie, die er nog weinig voor voelt de burgemeester voortaan te kiezen, lijkt er niet per se kwaad in te zien de benoeming uit de Grondwet te halen. Of het ook echt tot burgemeestersverkiezingen komt, valt immers nog te bezien, stellen de drie regeringspartijen.

Gemeenteraad

De voltallige oppositie, op de SGP na, ziet de benoeming door de regering ook graag uit de Grondwet geschrapt. De oppositiepartijen denken, net als de regeringspartijen, wel verschillend over hoe de burgemeester dan moet worden aangewezen. D66 wil dat de burger de burgemeester kiest, maar houdt dat liever buiten het huidige debat. De vorige poging de Grondwet te wijzigen liep stuk omdat bondgenoten van D66 terugdeinsden voor zo’n rechtstreekse verkiezing. Partijen als GroenLinks, SP en PvdA willen liever dat de gemeenteraad de burgemeester kiest.

Groen licht

Het voorstel van D66 kreeg al een keer groen licht van beide Kamers. Maar een grondwetswijziging moet nogmaals worden goedgekeurd door een nieuwgekozen Tweede Kamer en nog eens door de Eerste Kamer. Dan is bovendien een tweederdemeerderheid nodig. (ANP)

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Burgemeester uit Grondwet, maar nog ‘te vroeg’ voor verandering

NOS 18.01.2018 Het blijft voorlopig onduidelijk op welke manier burgemeesters in de toekomst worden gekozen. Minister Ollongren van Binnenlandse Zaken vindt dat de burgemeestersbenoeming eerst uit de Grondwet moet verdwijnen.

“Het past niet om nu al vooruit te lopen op wat er daarna gaat gebeuren”, zei Ollongren in de Tweede Kamer op vragen van Kamerleden over een nieuw systeem.

Nog een keer

Nu staat in de Grondwet dat burgemeesters benoemd worden door de Kroon, maar bijna alle partijen willen hiervan af. De Eerste en Tweede Kamer stemden enkele jaren geleden al voor een aanpassing, maar voor een grondwetswijziging moeten de Staten-Generaal nog een keer instemmen en dan met tweederde meerderheid.

De tweede ronde was vanavond in de Tweede Kamer en die tweederde meerderheid is er. Dinsdag is de officiële stemming.

Alleen de SGP is nadrukkelijk tegen, ook omdat niet duidelijk is wat er in de toekomst gaat gebeuren. “Welke richting slaan we in?”, vraagt het SGP-Kamerlid Bisschop zich af. “Wordt de burgemeester straks door het volk gekozen? Door de raad? Door een kiescollege? Of verandert er niets?”

“Het past niet op nu al vooruit te lopen op wat er daarna gaat gebeuren”, aldus Minister Ollongren van Binnenlandse Zaken over de toekomst van de burgemeestersbenoeming.

Hoe werkt die burgemeestersbenoeming nu dan eigenlijk?

– Als de gemeenteraad een profielschets heeft opgesteld en de vacature is opengesteld, kunnen sollicitanten een brief sturen naar de commissaris van de koning. Die maakt een selectie.

– De gemeenteraad stelt een vertrouwenscommissie in, die met de geselecteerde kandidaten sollicitatiegesprekken voert.

– Deze vertrouwenscommissie kiest twee kandidaten uit, een ‘eerste’ en een ‘tweede keus’. Die worden besproken in de gemeenteraad, waarna de keuze als advies naar de minister van Binnenlandse Zaken gaat.

– Eigenlijk gaat de minister altijd akkoord met de kandidaat van de eerste keus. Hij stuurt dan een benoemingsbesluit naar de koning, die dat officieel ondertekent.

Minister Ollogren van D66 vindt dat vanwege de zorgvuldigheid pas na instemming van de Eerste Kamer besproken moet worden hoe de burgemeester gekozen gaat worden. Ze wil er uitvoerig met de Tweede Kamer en allerlei betrokkenen over praten.

Haar partij pleit al sinds haar oprichting in 1966 voor een door de bevolking gekozen burgemeester, maar de huidige coalitiepartijen VVD, CDA en de ChristenUnie zijn hierover veel minder enthousiast.

De VVD en het CDA zijn tevreden met de huidige praktijk, waarin de gemeenteraad de belangrijkste stem heeft. De Kroon, zoals het in de wet staat, volgt altijd de voordracht van de raad. In de toekomst zou de raad volgens hen het best de burgemeester kunnen kiezen. Dat is ook al jarenlang het standpunt van de PvdA.

De VVD en het CDA vinden het goed dat de burgemeester onafhankelijk is en boven de partijen staat. “Nu gaat het heel zorgvuldig,” zegt VVD-Kamerlid Koopmans. “Voor ons is het erg belangrijk dat hij een strikt onafhankelijke positie heeft en een centrale functie heeft in de democratie.”

Ook de oppositiepartijen GroenLinks en SP hebben een voorkeur voor een door de gemeenteraad gekozen burgemeester en de PVV en Forum voor Democratie sluiten weer aan bij D66 met een door de bevolking gekozen burgemeester.

Het is nog onbekend wanneer de Eerste Kamer over de grondwetswijziging stemt.

BEKIJK OOK;

Komt er binnenkort een gekozen burgemeester?

De gekozen burgemeester? Huidige burgemeesters zien er niets in

Senaat: haal burgemeestersbenoeming uit Grondwet

Nieuwe stap naar gekozen burgemeester in zicht

Telegraaf 17.01.2017  De Tweede Kamer maakt zich op voor een nieuw stapje op de lange weg die naar een gekozen burgemeester kan leiden. Een groot deel van de Kamer voelt er wel voor uit de Grondwet te schrappen dat de regering de burgemeester en de commissaris van de Koning benoemt.

Vrijwel de hele Kamer steunt het voorstel van D66’er Rob Jetten, dat het een stuk makkelijker maakt ooit de manier waarop een burgemeester wordt aangesteld te veranderen. Regeringspartner CDA, jarenlang verklaard tegenstander, ging de afgelopen jaren al om. Coalitiegenoot VVD is het met D66 eens dat de benoemingswijze überhaupt niet in de Grondwet thuishoort. Ook de ChristenUnie, die er nog weinig voor voelt de burgemeester voortaan te kiezen, lijkt er niet per se kwaad in te zien de benoeming uit de Grondwet te halen. Of het ook echt tot burgemeestersverkiezingen komt, valt immers nog te bezien, stellen de drie regeringspartijen.

De voltallige oppositie, op de SGP na, ziet de benoeming door de regering ook graag uit de Grondwet geschrapt. De oppositiepartijen denken, net als de regeringspartijen, wel verschillend over hoe de burgemeester moet worden aangewezen als die benoemingswijze makkelijker veranderd kan worden. D66 wil dat de burger de burgemeester kiest, maar houdt dat liever buiten het huidige debat. De vorige poging de Grondwet te wijzigen liep stuk omdat bondgenoten van D66 terugdeinsden voor zo’n rechtstreekse verkiezing. Partijen als GroenLinks, SP en PvdA willen liever dat de gemeenteraad de burgemeester kiest.

Het voorstel van D66 kreeg al een keer groen licht van beide Kamers. Maar een grondwetswijziging moet nogmaals worden goedgekeurd door een nieuwgekozen Tweede Kamer en nog eens door de Eerste Kamer. Dan is bovendien een tweederdemeerderheid nodig.

Dat de Tweede Kamer het voorstel bijna unaniem steunt, wil nog niet zeggen dat die tweederdemeerderheid ook in de Eerste Kamer gehaald wordt. Zeker op dit onderwerp hebben de senatoren al vaker laten zien dat ze anders durven te stemmen dan hun partijgenoten in de Tweede Kamer.

Komt er binnenkort een gekozen burgemeester?

NOS 17.01.2018 De Tweede Kamer praat vanavond opnieuw over burgemeestersbenoemingen. Op tafel ligt een voorstel van D66 om de huidige procedure te veranderen. De gekozen burgemeester stond al vaker op de agenda van de Kamer. Vijf vragen over het debat van vanavond.

Waar gaat het debat over?

Het gaat over een verandering van de Grondwet. Daarin staat nu nog dat burgemeesters benoemd worden door de Kroon (oftewel het kabinet en de koning). Maar sommige partijen willen af van de schijn dat de benoemingen in achterkamertjes worden geregeld. In 2015 stemde de Eerste Kamer in met het schrappen van het grondwetsartikel. Twee jaar eerder, in 2013, ging de Tweede Kamer al akkoord. Maar daarmee was het nog niet geregeld.

Voor een grondwetswijziging is het nodig dat de Tweede en Eerste Kamer nóg een keer akkoord gaan, dit keer met tweederde meerderheid. De tweede ronde in de Tweede Kamer begint vanavond. Het kan nog even duren voordat het voorstel voor de tweede keer in de Eerste Kamer wordt behandeld.

Het schrappen van de benoeming van de burgemeester door de regering is een idee van D66. Die partij hoopte op deze manier de weg vrij te maken voor de invoering van een gekozen burgemeester in Nederland. Maar zo ver is het nog niet. Het gaat nu alleen over het afschaffen van een artikel uit de Grondwet, niet over hoe de benoeming in de toekomst geregeld wordt.

Video afspelen

Eerste stemronde (2015): ook Eerste Kamer stemt vóór

Maakt het wetsvoorstel in deze tweede ronde een kans?

Zeker. Het kabinet van VVD, CDA, ChristenUnie en D66 spreekt zich in het regeerakkoord uit voor de grondwetswijziging. Daarmee is er in elk geval een Kamermeerderheid. Voor een grondwetswijziging is in deze tweede ronde een tweederde meerderheid nodig. Ook die lijkt er te zijn.

Het regeerakkoord wijdt één zin aan de benoeming van burgemeesters. “De behandeling van het initiatiefvoorstel tot grondwetsherziening in tweede lezing inzake de deconstitutionalisering van de benoeming van de burgemeester en de Commissaris van de Koning wordt voortgezet.” Met andere woorden: het kabinet blijft zich ervoor inzetten om de burgemeestersbenoeming uit de Grondwet te halen.

Is al eerder geprobeerd om de gekozen burgemeester erdoor te krijgen?

In 2005 sneuvelde een eerder plan om de burgemeestersbenoeming uit de Grondwet te halen op het allerlaatste moment, bij de laatste stemming erover in de Eerste Kamer. Ook toen was een tweederde meerderheid nodig, maar de PvdA stemde onverwacht tegen. Dat was in de zogenoemde Nacht van Van Thijn, genoemd naar de toenmalige PvdA-senator Ed van Thijn. D66-minister en vice-premier Thom de Graaf, groot pleitbezorger van de gekozen burgemeester, trad hierna af.

Tussen 2002 en 2008 konden gemeenten experimenteren met raadgevende burgemeestersreferenda. Bij een opkomst van 30 procent moest de gemeenteraad rekening houden met de uitslag. Er kwamen referenda in Delfzijl, Best, Vlaardingen, Boxmeer, Leiden, Zoetermeer, Utrecht en Eindhoven. Maar de ervaringen vielen tegen. De opkomst was laag en er was te weinig keuze in kandidaten.

In artikel 131 van de Grondwet staat: “De commissaris van de koning en de burgemeester worden bij koninklijk besluit benoemd.” Ook in de Gemeentewet wordt de benoeming van burgemeesters besproken. In artikel 61 lees je dat de burgemeester ‘bij koninklijk besluit’ wordt benoemd ‘op voordracht van Onze Minister’ en ‘voor de tijd van zes jaar’.

Hoe werkt die burgemeestersbenoeming nu dan eigenlijk?

Er zijn veel verschillende partijen betrokken bij de benoeming van een burgemeester.

– Als de gemeenteraad een profielschets heeft opgesteld en de vacature is opengesteld, kun je solliciteren.

– Dat doe je door een sollicitatiebrief te sturen naar de commissaris van de koning, de vertegenwoordiger van de regering in de provincie. Deze commissaris maakt een selectie van geschikte kandidaten.

– In de tussentijd heeft de gemeenteraad van de gemeente in kwestie een vertrouwenscommissie ingesteld. Daarin zitten raadsleden en soms ook wethouders, als adviseurs. De commissaris van de koning stuurt zijn kandidatenselectie naar die vertrouwenscommissie. Daarna voeren de leden van de commissie de sollicitatiegesprekken.

– De vertrouwenscommissie kiest twee kandidaten uit, een ‘eerste’ en een ‘tweede keus’. Die worden besproken in de gemeenteraad, waarna de keuze als advies naar de minister van Binnenlandse Zaken gaat.

– Eigenlijk gaat de minister altijd akkoord met de kandidaat van de eerste keus. Hij stuurt dan een benoemingsbesluit naar de koning, die dat officieel ondertekent. Over dit onderdeel van de benoeming gaat vanavond het debat.

Tot nu toe zijn trouwens veruit de meeste burgemeesters lid van VVD, CDA, D66 en PvdA, allemaal partijen die regelmatig deel hebben uitgemaakt van een kabinet. Als ‘de Kroon’ uit de Grondwet wordt gehaald, ontstaat er ruimte om de benoeming anders in te vullen.

Mogen we dan straks zelf onze burgemeester kiezen?

Dat is nog maar de vraag. Het debat in de Tweede Kamer gaat alleen over het schrappen van de burgemeestersbenoeming uit de Grondwet. Als ook de Eerste Kamer daarmee instemt, kan het makkelijker worden om de rol van de koning en de ministers bij de benoeming van burgemeesters te verkleinen. Maar hoe die benoeming dán moet worden geregeld, is de vraag. Daar moeten na de grondwetswijziging weer nieuwe debatten over worden gevoerd. Er zijn grofweg twee scenario’s denkbaar:

  • De gemeenteraad kiest de burgemeester. In dit geval verandert de situatie in de praktijk nauwelijks. De gemeenteraad (in de vorm van een vertrouwenscommissie) blijft de sollicitatiegesprekken zelf voeren en kiest de meest geschikte kandidaat, net als nu.
  • De inwoners van de gemeente kiezen hun burgemeester. Dat kan bijvoorbeeld in de vorm van een burgemeestersreferendum. Maar hiertegen bestaat ook weerstand. Eind vorig jaar bleek nog uit een enquête van Nieuwsuurdat maar 1 op de 10 burgemeesters een gekozen burgemeesterschap ziet zitten. Zij zeggen bang te zijn dat bijvoorbeeld Prins Carnaval de sleutel van de stad in handen krijgt.

Het debat in de Tweede Kamer begint vanavond 17.01.2018  om 19.00 uur en is live te volgen op NPO Politiek.

BEKIJK OOK;

De gekozen burgemeester? Huidige burgemeesters zijn massaal tegen

Senaat: haal burgemeestersbenoeming uit Grondwet

CDK UTRECHT: DIRECT GEKOZEN BURGEMEESTER ONVERSTANDIG

BB 16.01.2018 Van de commissaris der koning in Utrecht hoeft het niet zo, de rechtstreeks gekozen burgemeester. Volgens Willibrord van Beek wordt dan de boven de partijen staande burgervader vervangen door een politicus. ‘Het is maar de vraag of Nederland daar beter mee af is.’

Van Beek sprak zijn reserves uit tijdens de herbenoeming van Koos Janssen als burgemeester van Zeist. Deze week wordt het wetsvoorstel dat het pad moet effenen voor de direct gekozen burgemeester besproken in de Tweede Kamer: het uit de Grondwet halen van de aanstellingswijze van de burgemeester.

Crimefighter
‘Mijns inziens is het geen verstandige zet’, aldus Van Beek. ‘Een mening die ik deel met anderen. Ik denk in dit verband aan de eerste burger van Breda, Paul Depla. Aanvankelijk een voorstander van de direct gekozen burgemeester. Maar sinds hij te maken heeft met ondermijnende criminaliteit en de bijbehorende nieuwe taken als crimefighter, begint hij te schuiven, bekent hij. Wat blijkt: als onpartijdig bestuurder krijg je veel makkelijker de nodige maatregelen van de grond dan als politiek voorman.’

Eigen verkiezingsprogramma
Er zijn volgens commissaris Van Beek (VVD) grofweg twee stromingen in ons land. De eerste ziet de burgemeester als een populaire bestuurder die we graag zelf willen kiezen. De tweede ziet de burgemeester als een boven de partijen staande, gewaardeerde bestuurder die er voor iedereen is. Een bestuurder waar we zuinig op moeten zijn. ‘Die twee beelden zijn strijdig met elkaar.

Ze verdragen elkaar niet. Want op het moment dat inwoners hun burgemeester rechtstreeks gaan kiezen, wordt deze een politicus. Waarom zouden we een publieke functie, die goed vervuld wordt, vervangen door een politicus met een eigen verkiezingsprogramma en een eigen mandaat? Juist politici staan helemaal niet hoog aangeschreven’, aldus Van Beek.

Onafhankelijk
Als democraat in hart en nieren zegt hij ‘uiteraard’ vóór verkiezingen te zijn. Hij wijst erop dat Nederland in feite nu al een gekozen burgemeester heeft. Alleen, het is geen openbare procedure naar Amerikaans model. ‘In Nederland hanteren wij een goed georganiseerd sollicitatiemodel dat eindigt met een Kroonbenoeming. En juist die Kroonbenoeming voegt iets heel speciaals toe, want die stelt de burgemeester in staat echt boven de partijen te functioneren. Dus onafhankelijk.’

Achteraan beginnen
Tegelijk, zo benadrukt hij, heeft de gemeenteraad de meest verstrekkende zeggenschap die maar mogelijk is. Niet de commissaris van de koning kiest de burgemeester, maar de gemeenteraad. ‘Als je al iets verandert, moet je dit op de juiste manier doen. Stel eerst vast wat het probleem is, en vergewis je ervan dat de voorgestelde oplossing beter is dan de huidige situatie’, aldus Van Beek.

‘Naar mijn oordeel is de indirect gekozen burgemeester met Kroonbenoeming sowieso niet het probleem. Eerst moeten we nadenken over het bestuurlijke stelsel dat we in Nederland willen hebben. Daarna volgt de discussie over de plaats van de burgemeester hierbinnen. En dan volgt daaruit bijna automatisch de wijze van aanstelling van de burgemeester. Tot nu toe gaan de gesprekken vooral over het laatste. Maar dat is achteraan beginnen.’

GERELATEERDE ARTIKELEN;

We gaan straks onze burgemeester kiezen. Maar hoe?

VK 16.01.2018 Dertien jaar na de eerste mislukte poging verdwijnt de benoemde burgemeester dan toch uit de Grondwet. Dat maakt de weg vrij voor burgemeestersverkiezingen. Maar over de vraag hoe dat precies moet, bestaat onder de gevestigde partijen nog grote verdeeldheid.

De landelijke middenpartijen VVD, CDA en PvdA leveren nog altijd meer dan tweederde van alle burgemeesters, decennialange politieke turbulentie en de opkomst van lokale partijen ten spijt. Toch werken deze partijen nu mee aan iets dat hun traditionele machtsbasis flink kan ondermijnen: de komst van de gekozen burgemeester.

Vanavond debatteert de Tweede Kamer over de wijziging van de Grondwet die daarvoor nodig is. Die is op initiatief van D66 al in de vorige regeerperiode, onder een kabinet van VVD en PvdA, in gang gezet. Zowel Tweede als Eerste Kamer heeft er in 2013 en 2015 mee ingestemd dat de aanstelling van de burgemeester – en de commissaris van de koning – niet langer met een Kroonbenoeming gebeurt, zoals nu nog in artikel 131 staat.

Verandering

Oude tekst grondwet: ‘De commissaris van de Koning en de burgemeester worden bij koninklijk besluit benoemd.’

Nieuwe tekst grondwet: ‘De commissaris van de Koning en de burgemeester worden aangesteld, geschorst en ontslagen op een bij de wet te bepalen wijze.’

Maar voor een grondwetswijziging zijn in beide Kamers twee stemronden nodig, met tussenliggende verkiezingen. Nu deze vorig jaar maart hebben plaatsgevonden, gaat de tweede ronde in. Daarbij geldt de bijzonderheid dat een tweederde meerderheid nodig is. In de huidige politieke verhoudingen tekent deze zich in beide Kamers af. In de vorige ronde (‘lezing’) stemden alleen SGP en ChristenUnie tegen. De CU heeft zich nu in het regeerakkoord gecommitteerd aan deze verandering.

Na dit deconstitutionaliseren (uit de Grondwet halen) ligt de weg open om bij gewone wet vast te leggen hoe iemand burgemeester of commissaris van de koning kan worden. Daarvoor bestaan verschillende varianten. Vanaf dat punt lopen ook de meningen van de partijen uiteen, wat betekent dat de eerste daadwerkelijke burgemeestersverkiezing nog wel even op zich zal laten wachten.

Toch is de Grondwetswijziging van belang, met name voor D66. De partij heeft er een geschiedenis mee. In 2005 was de grondwetswijziging zelfs al voor tweede lezing in de Eerste Kamer, toen het mis ging met het kroonjuweel. De partij had de verandering van de Grondwet gekoppeld aan een rechtstreekse verkiezing van de burgemeester door de plaatselijke bevolking. Dat stuitte toenmalig PvdA-senator en oud-burgemeester Ed van Thijn tegen de borst. Het D66-initiatief sneefde in de ‘Nacht van Van Thijn’ en toenmalig D66-minister Thom de Graaf van Bestuurlijke Vernieuwing trad af. Zijn opvolger: huidig partijleider Alexander Pechtold.

Kiezers geven al zeker 25 jaar aan meer greep te willen op de lokale democratie

Voor D66 speelt ook mee dat de partij op een ander punt van democratische vernieuwing heeft moeten inleveren. In deze periode komt er geen bindend referendum en het raadgevend referendum wordt afgeschaft. Het laatste raadgevend referendum dat er nog wel komt, ligt gevoelig bij D66. Het gaat over de nieuwe Wet op de inlichtingen- en veiligheidsdiensten, waar D66 tegen was. Maar nu, in het nieuwe kabinet van VVD, CDA, D66 en CU, steunt zij de wet. Bovendien is een D66-minister, Kajsa Ollongren (Binnenlandse Zaken), er nu verantwoordelijk voor.

Zo hebben meer regeringspartijen pijn, want het CDA op zijn beurt staat zeker niet te juichen bij een eventueel rechtstreeks gekozen burgemeester. Wat de partijen bindt, is de wetenschap dat het electoraat al zeker 25 jaar in onderzoeken aangeeft meer greep te willen hebben op de lokale democratie. De opkomst van lokale partijen is er het bewijs van. De wens de burgemeester te kunnen kiezen, zit diep – het bleek ook weer in december uit het tweejaarlijkse SCP-rapport De staat van Nederland. Nu de landelijke partijen gestaag krimpen, kunnen zij in feite niet meer om de gekozen burgemeester heen.

Nederland

386 burgemeesters zijn er op dit moment in Nederland, van wie 81 vrouwen

Van belang voor de uiteindelijke vorm waarin de burgemeester zal worden gekozen, is het later dit jaar te verschijnen rapport van de Staatscommissie Parlementair Stelsel. Voorzitter Johan Remkes (VVD), tevens commissaris van de koning in Noord-Holland, benoemde in een tussenrapportage in oktober ‘functieverlies van politieke partijen’ als een van de zwakke punten in onze democratie. Dit omdat diezelfde partijen nog wel de voornaamste personele leverancier zijn voor bestuurlijke posten in het land. Remkes: ‘Dat is niet goed voor het vertegenwoordigend stelsel.’

Het is dus mogelijk dat Remkes met zijn achtkoppige commissie eind 2018 zal adviseren in welke vorm de burgemeester het beste gekozen kan worden. Tegen die tijd is naar verwachting de grondwetswijziging alvast geregeld.

1. Rechtsreeks gekozen – Veel meer een politieke figuur

©

Een rechtstreeks door de plaatselijke bevolking gekozen burgemeester heeft verregaande consequenties. De burgemeester zal dan veel meer een politieke figuur worden, die met een eigen programma in verkiezingstijd campagne voert. Het ligt voor de hand dat hij eigen wethouders zal meenemen en zo een politiek blok vormt tegenover de gemeenteraad. De burger brengt dan bij de gemeenteraadsverkiezingen twee stemmen uit: één op een partij, één op een persoon. De aanstellingstermijn van de burgemeester zou dan teruggaan van zes naar vier jaar.

Vooral D66 bepleit deze variant. Ze geeft de burgemeester democratische legitimiteit, is het argument. Uit een enquête van Nieuwsuur in oktober bleek evenwel dat een ruime meerderheid van de zittende burgemeesters hiervan geen voorstander is. Zij ervaren geen hinder doordat ze nu benoemd zijn, omdat het parachuteren van burgemeesters vanuit Den Haag al tot het verleden behoort. Burgemeesters wijzen er ook op dat zij over het algemeen gerespecteerd zijn onder de bevolking. Denk aan Ahmed Aboutaleb in Rotterdam en de onlangs overleden Eberhard van der Laan in Amsterdam.

Critici wijzen er ook op dat deze variant een grondige verbouwing van het lokaal bestuur vergt. Er kunnen patstellingen ontstaan tussen de gekozen burgemeester en de gekozen raad. Wie heeft dan het laatste woord? Waar ligt uiteindelijk de macht? Wie kan wie wegsturen?

2. Indirect gekozen – Geheimhouding kan opgeheven

©

In deze variant wordt de burgemeester door de gemeenteraad gekozen. Dit lijkt het meest op de huidige praktijk en heeft van oudsher de voorkeur van de PvdA. Als er nu een vacature is, wordt een profielschets opgesteld. Solliciteren gebeurt bij een vertrouwenscommissie, samengesteld uit een vertegenwoordiging van de gemeenteraad. Kandidaten gaan ook langs de commissaris van de koning.

Uit de beste sollicitanten selecteert de vertrouwenscommissie twee kandidaten, waarover de gemeenteraad in het geheim stemt. Bedoeling is dat de naam van de afvaller niet bekend wordt, maar deze lekt vaak toch uit. Dat over kwam bijvoorbeeld Annemarie Jorritsma in 2010 in Amsterdam. Ze verloor van Eberhard van der Laan.

Dit proces zou transparanter kunnen worden gemaakt, met openbare sollicitaties, zonder bescherming van sollicitanten. Het schrappen van de Kroonbenoeming maakt het gemakkelijker om de geheimhouding op te heffen, als aan het eind van de rit de koning er niet meer met zijn handtekening aan te pas hoeft te komen. Ook het gedoe met strafrechtelijke vervolging als namen uitlekken, is dan van de baan.

De raad geeft het mandaat aan een burgemeester van zijn keuze en stuurt hem weg als hij niet goed functioneert. Het lijkt op een ministerschap, dat ook ophoudt als de Kamer het vertrouwen in een bewindspersoon verliest.

3. Grootste partij levert – Het aanvaardbare compromis?

Er is nog een tussenvariant denkbaar, die lijkt op het Franse model. Na de gemeenteraadsverkiezingen mag de lijsttrekker van de grootste partij een gemeentebestuur vormen dat gesteund wordt door de raad. Hij wordt zelf voor vier jaar burgemeester.

Zo gaat het nu ook al bij landelijke verkiezingen, waarbij de grootste partij doorgaans de premier levert. Het is ook het model van het stadsdeel: na stadsdeelverkiezingen wordt de aanvoerder van de winnende partij stadsdeelvoorzitter.

Voordeel is dat het de gemeenteraadsverkiezingen spannender maakt, wat de opkomst kan verhogen. Bovendien is het model herkenbaar en hoeft niet de lokale democratie te worden verbouwd. De burgemeester wordt minder ceremonieel, dat wel, maar beter democratisch gelegitimeerd.

Nadeel is dat onafhankelijke kandidaten op achterstand staan. Zij moeten eerst een partij beginnen om mee te kunnen doen. Waar voor D66 en PvdA duidelijk is hoe het na de grondwetswijziging verder moet, is dit voor VVD en CDA nog geen uitgemaakte zaak. Van rechtstreeks kiezen zijn zij geen voorstander. Via de gemeenteraad is voor hen een optie die nog nader onderzoek vereist. Deze variant zou weleens een aanvaardbaar compromis kunnen zijn.

Volg en lees meer over:  POLITIEK   NEDERLAND

januari 17, 2018 Posted by | 1e kamer, 2e kamerverkiezingen 2017, burgemeester, D66, formatie, politiek, regeerakkoord, Rutte 2, Rutte 3, VVD-CDA-D66-ChristenUnie VVD-CDA-D66-ChristenUnie | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | 1 reactie

De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast – deel 4

Weer uit de kast ??

D66 blijft inzetten op een gekozen burgemeester. De partij diende wederom een wet in die haar ideaal een stapje dichterbij moet brengen.

Als het wetsvoorstel weer wordt aangenomen, wordt de benoemingswijze van een burgemeester uit de grondwet gehaald. Als dat eenmaal gebeurd is, kan het parlement gemakkelijker een nieuw systeem invoeren. Dan is er geen lastige grondwetswijziging meer nodig. In die situatie zou een gewone Kamermeerderheid bijvoorbeeld een direct gekozen burgemeesterschap kunnen invoeren. En dat is waar D66 eigenlijk naar toe wil.

Sinds 2002 mag de gemeenteraad al wel bepalen wie de burgemeester wordt, maar daar zijn diverse varianten voor. D66 wil dat de burgemeester en commissaris van de Koning direct door de bevolking worden gekozen.

CDA

Het CDA werd na jaren aarzelen uiteindelijk ook voluit voorstander van de gekozen burgemeester. Daarmee is nu een tweederde meerderheid van de Tweede Kamer voorstander van het rechtstreeks kiezen van de burgemeester en kan de benodigde grondwetswijziging worden doorgevoerd. ‘Dat schimmige systeem met een vertrouwenscommissie loopt op zijn laatste benen. We willen naar een open verkiezing’, zegt CDA-fractievoorzitter Sybrand Buma, zelf de zoon van een burgemeester, zaterdag in een interview met de Volkskrant.

Vertrek Thom de Graaf D66

In 2005 sneuvelde het voorstel voor gekozen burgemeester in de Eerste Kamer, omdat de PvdA tegen stemde. Minister Thom de Graaf (Bestuurlijke Vernieuwing) trad af en de partij besloot de plannen voor staatshervorming even te laten rusten.

Een extra reden voor invoering van de gekozen burgemeester vormen de vertrouwenscommissies…..!!!!!

Sinds de oprichting van D66 staat de gekozen burgemeester op de politieke agenda

Komt het er eindelijk van?

Aanleiding daartoe was de uitgebreide reconstructie die het Brabants Dagblad publiceerde over de gang van zaken in de vertrouwelijke procedure, die ook volgens de wet geheim moet blijven. Daarin werd onder meer geschreven dat Jan Hamming de eerste kandidaat was van de vertrouwenscommissie. De PvdA’er trok zich echter op het laatste moment terug, omdat hij koos voor het burgemeesterschap van Zaanstad.

Pechtold kan de Grondwet wijzigen – hij mag deze kans niet laten lopen

Vanaf 1966 gaat het behalve om democratisering van het bestuur ook om het beëindigen van de achterkamertjespolitiek. De bestuurskundige Wim Derksen wees er in deze krant op dat de huidige gang van zaken extreem ondoorzichtig is. Dat komt omdat de selectieprocedure is uitbesteed aan vertrouwenscommissies uit de gemeenteraden.

Lekken uit deze achterkamertjes is strafbaar.

De Bossche gemeenteraad telt elf fracties. In de vertrouwenscommissie zaten alle elf fractievoorzitters. De gemeenteraad besloot in januari bewust ‘alle fractievoorzitters te vertegenwoordigen in deze commissie’ om een breed draagvlak te creëren. Voorzitter Mike van der Geld (D66) zei destijds: ‘Zo ontstaan de beste waarborgen voor een gedragen voorstel.’

Op basis van de leeftijd en het geslacht die het OM in het persbericht noemen is te destilleren dat de aangehouden verdachte Sjef van Creij uit Rosmalen (gemeente Den Bosch) is, die de eenmansfractie gewoon ge-DREVEN bestiert in de Bossche gemeenteraad. Zijn vrouw bevestigt op de site van het Brabants Dagblad de aanhouding van haar man.

zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast – deel 3

zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast ??? – deel 2

Zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de kast ? – deel 1

Zie ook: Opnieuw aandacht voor de direct door het volk gekozen Burgemeester

Meeste burgemeesters zijn nog altijd VVD’er, CDA’er of PvdA’er

NOS 11.01.2018 Het overgrote deel van de burgemeesters in Nederland is nog altijd lid van CDA, VVD of PvdA. Vorig jaar was 83 procent van de burgemeesters lid van een van deze drie traditionele politieke partijen, blijkt uit cijfers van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten.

De meeste burgemeesters zijn van VVD-huize (30%), gevolgd door de PvdA (27%) en het CDA (27%). Traditioneel waren dit ook de drie grootste partijen. De PvdA hoort daar sinds de Tweede Kamerverkiezingen van vorig jaar niet meer bij.

23 procent van de burgemeesters is vrouw. Ze zijn het vaakst lid van een lokale partij (33%), gevolgd door een lidmaatschap van GroenLinks (29%) en van het CDA (25%).

De meeste vrouwelijke burgemeesters werken in een kleine gemeente. Van de gemeenten met meer dan 100.000 inwoners heeft 10 procent een vrouwelijke burgemeester.

VVD, CDA en PvdA leveren gros burgemeesters

AD 11.01.2018 De overgrote meerderheid van de Nederlandse burgemeesters wordt nog altijd geleverd door de drie traditionele bestuurderspartijen. In 2017 was 83 procent van alle burgemeesters lid van CDA, VVD of PvdA, blijkt uit cijfers van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG).

Lokale partijen zijn in veel gemeenteraden succesvol, maar slechts 3 procent van de burgemeesters is lid van zo’n partij. De VVD heeft de afgelopen jaren flink terrein gewonnen: in 2002 was van alle burgemeesters 22 procent VVD-lid, vorig jaar 30 procent. Daarmee hebben de liberalen het CDA, van oudsher de grootste ‘burgemeesterspartij’, voorbijgestreefd. Gemeten naar aantal inwoners staat de PvdA bovenaan: 32 procent van de Nederlanders woont in een gemeente met een PvdA-burgemeester aan het roer. De VVD-burgemeesters zijn goed voor 28 procent.

Van alle burgemeesters is 6 procent van D66-huize en 3 procent van de ChristenUnie. GroenLinks en SGP leveren ieder 2 procent. Deze cijfers zijn nauwelijks gewijzigd.

Wethouders

Lokale partijen blijven dan achter qua burgemeesters, ze leveren wel veel wethouders: 29 procent van het totaal. Van de landelijke partijen heeft het CDA de meeste wethouders: 22 procent. Dat percentage is wel behoorlijk gedaald, in 2002 was het nog 29 procent. D66 bestuurt juist steeds vaker gemeenten: de partij leverde in 2002 slechts 2 procent van alle wethouders, maar na het electorale succes bij de gemeenteraadsverkiezingen van 2014 werd dat 10 procent.

Het aantal vrouwelijke burgemeesters is de afgelopen jaren licht toegenomen: van 19 procent in 2002 tot 23 procent in 2016. Van de burgemeesters van lokale partijen is 33 procent vrouw, het hoogste percentage. De gemiddelde leeftijd van burgemeesters is 57,8 jaar. Ook hier zit een stijgende lijn in: in 2002 was het 55,5 jaar.

Is het ‘partijkartel’ doorbroken?

Nieuwe burgemeester Someren is geen lid van een landelijke partij…!!!!

VK 09.11.2017  In veel opzichten is Dilia Blok een uitzondering. De wethouder van het Zuid-Hollandse Krimpenerwaard wordt per 4 december burgemeester van het Brabantse Someren, ruim 100 kilometer verderop. Ze is vrouw, ze is jonger (51) dan de gemiddelde burgemeester (57) en bovenal – dit maakt haar tot onderdeel van een zeer select gezelschap – ze is geen lid van een landelijke partij.

Bloks benoeming, dinsdag bekendgemaakt door Binnenlandse Zaken, is een bijzondere prestatie. Slaat ze een bres in de hegemonie van de landelijke partijen of vormt ze de uitzondering op de regel? Volgens Thierry Baudet van het Forum voor Democratie schuiven de klassieke bestuurderspartijen elkaar continu baantjes toe. ‘Het partijkartel’, noemt hij dat, wijzend naar de carrousel van commissariaten, zetels in bestuursraden, bijbanen als toezichthouder, voorzitterschappen van onderzoekscommissies én burgemeesterstitels.

Van de 325 burgemeesters zijn, inclusief Blok, slechts twaalf niet lid van een grote partij

Wat burgemeestersposten betreft heeft Baudet de cijfers aan zijn zijde. Van de 325 burgemeesters zijn, inclusief Blok, slechts twaalf niet lid van een grote partij. 84 procent van het totaal is een CDA’er, PvdA’er of VVD’er, blijkt uit cijfers van Binnenlandse Zaken. Dat percentage is de afgelopen decennia slechts mondjesmaat gekrompen. D66, GroenLinks, ChristenUnie en SGP doen met 12,5 procent een beetje mee. De resterende 3,5 procent is partijloos of van een lokale partij.

‘Kartel’

De Groningse hoogleraar Gerrit Voerman, hoofd van het Documentatiecentrum Politieke Partijen Nederland, begrijpt Baudets kritiek, al vindt hij de term ‘kartel’ te stevig. De tijd dat de grote partijen in Den Haag de burgemeestersposten onderling verdeelden is voorbij, zegt hij. ‘In het verleden hadden PvdA, VVD en CDA in hun landelijke fracties iemand die zich specifiek met burgemeestersbenoemingen bezighield. De procedure is verschoven naar de gemeenteraden.’

Sinds 2001 draagt een door de gemeenteraad benoemde vertrouwenscommissie een kandidaat voor. Kabinet en koning volgen die voordracht. Voerman ziet nog wel punten voor verbetering. De selectie vindt achter gesloten deuren plaats en blijft daardoor schimmig. ‘De procedure is nog steeds weinig transparant.’ Maak eindelijk werk van de gekozen burgemeester, roept hij Den Haag op.

Vertrouwenscommissie

Bestuurders besturen en als ze ergens goed in zijn, komen ze op een andere plek ook terecht, aldus Klaas Dijkhoff.

De vertrouwenscommissie die Blok koos uit 27 kandidaten bestond uit raadsleden van VVD, CDA, PvdA én drie lokale partijen. ‘Mevrouw Blok heeft zich een uitstekend bestuurder betoond met een goed netwerk’, schrijft de commissie. Naast wethouder (namens Gemeente Belang Krimpenerwaard) was ze afdelingshoofd in het Rotterdamse Erasmus Medisch Centrum. Ze is in staat ‘Someren verder op de kaart te zetten’.

De logica van VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff lijkt hier op te gaan. Vorige week was zijn reactie op Baudet: ‘Bestuurders besturen en als ze ergens goed in zijn, komen ze op een andere plek ook terecht.’ Burgemeester Blok bewijst dat een lokale politicus op de carrousel kan springen en 100 kilometer verderop kan afstappen bij een nieuwe ambtswoning. Toch laten de statistieken zien: wie bestuurder wil worden heeft nog steeds betere perspectieven mét een lidmaatschap van een grote partij.

Volg en lees meer over:  SOMEREN   NOORD-BRABANT    POLITIEK    NEDERLAND

Nieuw kabinet maakt de weg vrij voor de gekozen burgemeester

VK 07.10.2017 Het nieuwe kabinet maakt de weg vrij voor de gekozen burgemeester. De vier formerende partijen scharen zich achter de grondwetswijziging die dat mogelijk maakt. Daardoor is de vereiste tweederde meerderheid in zowel Tweede als Eerste Kamer verzekerd, omdat ook voldoende oppositiepartijen voorstander zijn. Hoe de burgemeestersverkiezing daarna gaat verlopen, gaat het kabinet nog uitwerken.

Onder Rutte II is al een eerste stap gezet naar de gekozen burgemeester. Het initiatiefwetsvoorstel van D66 ‘tot deconstitutionalisering van de aanstelling van de burgemeester’ is in 2015 bij gewone meerderheid door beide Kamers gekomen. Maar een grondwetswijziging vereist twee stemronden, met tussentijds verkiezingen. Nu die op 15 maart hebben plaatsgevonden en het nieuwe kabinet aantreedt, moeten beide Kamers zich in de ‘tweede lezing’ opnieuw achter het voorstel scharen, dan met tweederde meerderheid.

Nu staat in de Grondwet: ‘De commissaris van de koning en de burgemeester worden bij koninklijk besluit benoemd.’ De initiatiefwet verandert deze Kroonbenoeming in: ‘De commissaris van de koning en de burgemeester worden aangesteld, geschorst en ontslagen op een bij wet te bepalen wijze. Krachtens de wet kunnen nadere regels worden gesteld over de daarbij te volgen procedures.’

De Grondwet zal worden: ‘De commissaris van de koning en de burgemeester worden aangesteld, geschorst en ontslagen op een bij wet te bepalen wijze’

Hoe die nieuwe wetstekst eruit komt te zien, laat het regeerakkoord in het midden. De nieuwe coalitie wil volgens ingewijden bredere steun dan van alleen de eigen achterban (76 respectievelijk 38 zetels in Tweede en Eerste Kamer) bij de uitwerking, mede omdat de verhoudingen in de senaat in 2019 alweer veranderen.

D66 pleit voor de direct gekozen burgemeester, maar daarbij moeten nog veel vragen worden beantwoord. Hoe komt bijvoorbeeld de gezagsverhouding tussen de gekozen functionaris en de ook gekozen gemeenteraad eruit te zien? Waar beginnen en eindigen de bevoegdheden van een gekozen burgemeester? Wie bepaalt de samenstelling van het college van wethouders? Wie trekt aan het langste eind als er een patstelling ontstaat tussen burgemeester en gemeenteraad?

Andere opties zijn dat de gemeenteraad de burgemeester kiest, of dat de grootste fractie na gemeenteraadsverkiezingen de burgemeester levert. In dat geval moet de ambtstermijn worden teruggebracht van zes naar vier jaar.

D66 grijpt zijn kans

De gekozen burgemeester was een van de wenken van de Volkskrant voor het nieuwe kabinet – net als een versimpeling van het belastingsysteem en een deltaplan voor integratie.

Pechtold heeft zijn kans gegrepen. Al sinds de oprichting van de D66 werd er over de invoering van de gekozen burgemeester gesproken. In een commentaar en een opiniestuk werd de fractieleider de afgelopen tijd dan ook opgeroepen om deze kans om het voor elkaar te krijgen niet te laten lopen.

Volg en lees meer over:  POLITIEK   NEDERLAND

REFERENDUM WEG, GEKOZEN BURGEMEESTER DICHTERBIJ

BB 07.10.2017 Het raadgevend referendum vervalt, maar de gekozen burgemeester komt een stap dichterbij. De aankomende coalitie heeft dit afgesproken, zeggen ingewijden na berichtgeving door de Volkskrant over het dichterbij brengen van de gekozen burgemeester.

Niet expliciet

VVD, CDA, D66 en ChristenUnie noemen de term gekozen burgemeester niet expliciet in hun regeerakkoord. Wel staat erin dat de huidige manier van benoemen uit de grondwet moet verdwijnen.

Grondwetswijziging

Het voorstel hiervoor is al een keer aangenomen door het parlement, maar omdat het om een grondwetswijziging gaat moet het nog een keer door de Tweede Kamer en Eerste Kamer en dit keer met tweederde meerderheid. Als dat gebeurt dan is er nog geen gekozen burgemeester, maar ligt de weg wel vrij.

Minder steun

Over het opheffen van het raadgevend referendum zeggen ingewijden dat er bij politieke partijen, ook buiten de aankomende coalitie, minder steun is voor de volksraadplegingen. (ANP)

GERELATEERDE ARTIKELEN;

03-10-2017 Burgemeesters zien niets in gekozen burgemeesterschap

Pechtold kan de Grondwet wijzigen – hij mag deze kans niet laten lopen

Een extra reden voor invoering van de gekozen burgemeester vormen de vertrouwenscommissies…..!!!!!

VK 04.09.2017 Komt het er eindelijk van? Sinds de oprichting van D66 staat de gekozen burgemeester op de politieke agenda. Het begon bij Hans Gruijters en Hans van Mierlo. Inmiddels is D66-Kamerlid Gerard Schouw druk doende om de benoemde burgemeester uit de grondwet te krijgen. Een solide meerderheid van de bevolking is vanaf de jaren zeventig voorstander van het rechtstreeks kiezen van de burgemeester.

Een solide meerderheid van de bevolking is vanaf de jaren zeventig voorstander van het rechtstreeks kiezen van de burgemeester

Opmerkelijk is dat de ferventste voorstanders aanvankelijk in de progressief-liberale hoek waren te vinden, maar sinds Pim Fortuyn zijn het juist populisten die het gedachtengoed van D66 omarmen. Wanneer D66-onderhandelaar Alexander Pechtold het kiezen van de burgemeester in het regeerakkoord weet veilig te stellen, kan hij in de Tweede Kamer op steun rekenen van oppositiepartijen SP, PVV en Forum voor Democratie. Die steun is hard nodig, want voor wijziging van de grondwet is een meerderheid van tweederde in beide Kamers van de Staten-Generaal noodzakelijk.

Vanaf 1966 gaat het behalve om democratisering van het bestuur ook om het beëindigen van de achterkamertjespolitiek. De bestuurskundige Wim Derksen wees er in deze krant op dat de huidige gang van zaken extreem ondoorzichtig is. Dat komt omdat de selectieprocedure is uitbesteed aan vertrouwenscommissies uit de gemeenteraden. Lekken uit deze achterkamertjes is strafbaar.

De vertrouwenscommissies maken het onmogelijk dat er publiek debat wordt gevoerd over de aanstelling van de burgemeester

We hadden dus nooit mogen weten dat Jack Mikkers in Den Bosch tweede keus was. En dat Ahmed Marcouch en Ronald Plasterk in beeld waren voor Den Haag, waar Pauline Krikke, die in Arnhem weinig indruk maakte, er uiteindelijk met de burgemeestersketen vandoor ging. De vertrouwenscommissies maken het onmogelijk dat er publiek debat wordt gevoerd, laat staan publieke verantwoording wordt afgelegd, over de aanstelling van de burgemeester.

Het CDA, de VVD en de PvdA hebben samen 58 van de 150 zetels in de Tweede Kamer. Ze hebben samen ook 84 procent van de burgemeesters. Ondanks de inbreng van de gemeenteraden werkt het kartel van de gevestigde partijen nog altijd gesmeerd.

Pechtold verkeert nu in de positie om daaraan een einde te maken. Die kans mag hij niet laten lopen.

Volg en lees meer over:  NEDERLAND   OPINIE   POLITIEK   COMMENTAAR

59% wil burgemeester kiezen

Telegraaf 03.09.2017 Een meerderheid (59 procent) van de Nederlandse kiezers wil zelf zijn burgemeester kiezen. Vooral onder D66-stemmers is die wens groot, terwijl kiezers van PvdA en GroenLinks dat liever niet hebben, blijkt uit een peiling van Maurice de Hond.

Foto: De Telegraaf

D66 is al jaren bezig met de gekozen burgemeester. Het kostte jaren politiek touwtrekken en toenmalig minister Thom de Graaf trad in 2005 zelfs af toen het niet lukte om het instrument dichterbij te brengen. De partij ziet nu een kans om de buit eindelijk binnen te halen.

Klassieke uitruil nodig

Daarvoor is een klassieke uitruil nodig: D66 geeft het referendum weg en krijgt er de gekozen burgemeester voor terug. Maar politieke partijen die niet aan de formatietafel zitten, reageren ontzet op het nieuws dat het raadgevend referendum mogelijk wordt afgeschaft.

De benoemingswijze van burgemeesters is vastgelegd in de grondwet. Daardoor is er moeilijk iets aan te veranderen; een grondwetswijziging moet twee keer door Eerste en Tweede Kamer. Bij de tweede keer is zelfs een twee derde meerderheid nodig.

03/09/17 Kiezers zijn voor handhaving raadgevend referendum
Maurice de Hond

Maurice de Hond

Nadelen

Er zijn nadelen aan het kiezen van een burgemeester, stellen experts. Zo heerst er angst voor een ’clown in het stadhuis’ die het bestuur niet serieus zal nemen.

Lees ook: ’Heus niet allerlei clowns’

Maar het huidige systeem heeft ook nadelen. Het systeem zou de baantjescarrousel in stand houden, ondoorzichtig zijn en als we toch af zijn van de kroonbenoeming: waarom dan niet echt zelf stemmen?

Bekijk ook: ‘Zwakke oplossing van D66’

LEES MEER OVER; FORMATIE 2017 RAADGEVEND REFERENDUM BURGEMEESTER D66 PEILING MAURICE DE HOND

Iedereen weet: het is tijd voor gekozen burgemeester

Elsevier 19.07.2017 Burgemeestersbenoemingen beginnen steeds meer te wringen. De functie is in wezen apolitiek, maar de selectieprocedure komt voortdurend in partijpolitiek vaarwater. Vorige week was er spektakel op het stadhuis van Den Bosch, omdat er volop naar het Brabants Dagblad was gelekt vanuit de vertrouwenscommissie.  ‘Een slagveld,’ noemde de vertrekkende burgemeester Ton Rombouts (CDA) de gang van zaken rond zijn opvolger.

Een week daarvoor werd er vanuit de vertrouwenscommissie in Arnhem níet gelekt. Daar liep alles op rolletjes en kwam opeens PvdA’er Ahmed Marcouch als een duveltje uit een doosje. Toen was er ook ophef, want hoe kon een vrijwel afgedankte partij als de PvdA tóch weer een burgemeesterspost scoren?

De manier waarop burgemeesters worden benoemd, is eigenlijk het slechtste van twee werelden. Niet plompverloren geparachuteerd vanuit Den Haag;  niet democratisch gekozen. Iets vaags halverwege.

Onnavolgbare politisering van de benoemingsprocedure

Tot 25 jaar geleden werden burgemeesters van de wat grotere steden plompverloren door het kabinet benoemd, waarbij er op de kwaliteiten van de persoon en op een evenredige verdeling van partijkleuren werd gelet. Maar op den duur werd die methode als ondemocratisch ervaren.

Syp Wynia: Waarom Marouch ongeschikt is als burgemeester

De roep werd luider om de burgemeester voortaan te kiezen. Maar dat ging niet door. Er kwam een procedure die er een beetje tussenin zit. Niet de bevolking mag kiezen, maar de door de bevolking gekozen gemeenteraadsleden bedisselen wie de burgemeester wordt.

Dit is half-democratisch en het leidt tot een onnavolgbare politisering van de benoemingsprocedure. Veel burgers ergeren zich daaraan, want juist de burgemeester als een niet-politieke gezagsdrager is hen dierbaar. Ze willen geen paladijn van de partijbelangen.

Zodra je de voordeur uitloopt, ben je het

De term burgemeester is een verbastering van de Middeleeuwse term ‘burgi magistratus’: meester van de burcht. Zo zien veel burgers hun burgemeester nog altijd het liefst: baas van het stadhuis. ‘Zodra je de voordeur uitloopt, ben je het,’ zeggen burgemeesters over hun functie. Iedereen wil met deze autoriteit praten, want dat is je buitenkansje om te vertellen wat er in je stad of dorp moet gebeuren. De burgemeester is immers de man of vrouw met de ambtsketen die – hopelijk – alles regelt, terwijl raadsleden en wethouders lopen te knoeien met partijbelangen.

Formeel klopt dat niet, want de neutrale burgemeester moet vooral de vergaderingen van gemeenteraad en wethouders-college voorzitten. Alleen qua openbare orde en veiligheid kan de burgemeester zich doen gelden. Juist op dit terrein verlangen de burgers krachtdadig optreden en dat straalt dan weer af op de burgemeester.

Iedereen weet: op den duur wordt de burgemeester gekozen

Op het Binnenhof voelt iedereen wel aan dat op den duur de burgemeester gekozen zal worden. De vraag is echter of het nieuwe kabinet een stap in die richting gaat zetten. Dat zou een prachtige manier zijn om D66 te paaien. Het CDA was altijd tegenstander van burgemeestersverkiezingen, maar inmiddels wil CDA-leider Sybrand Buma af van ‘het schimmige systeem van vertrouwenscommissies’. De VVD is min of meer in vertwijfeling. Alleen ChristenUnie is tegen, maar zal dit niet keihard spelen.

Benoeming burgemeesters uit Grondwet

In 2016 haalde een twee derde meerderheid van Tweede en Eerste Kamer de burgemeestersbenoeming al uit de Grondwet. Beide Kamers moeten daar de komende jaren nog een keer over stemmen. Daarna kunnen burgemeestersverkiezingen snel worden geregeld, mits het nieuwe kabinet dat wil.

Is dit wenselijk? Een gekozen burgemeester zal een krachtiger leider zijn van de gemeente. De wethouders en fracties in de gemeenteraad zullen moeten dimmen. Op lokaal niveau ontstaat min of meer een presidentieel stelsel. Dat is on-Nederlands, maar onvermijdelijk gezien het verval van politieke partijen: steeds minder mensen zijn partijlid en voor vrijwel.

  Politiek verslaggever Redacteur Eric Vrijsen  (1957) volgt voor Elsevier Weekblad sinds 1994 de Nederlandse politiek.

Trend in burgemeestersland: politieke afkomst doet er steeds minder toe

VK 11.07.2017 De burgemeestersbenoeming onttrekt zich aan het Haagse handjeklap, maar dat staat de dominantie van VVD, CDA en PvdA nog niet in de weg.

Toen Ton Rombouts in 1996 burgemeester werd van Den Bosch, waren in de Brabantse hoofdstad twee dingen zeker: in zijn paleis op de Parade zetelde de bisschop, een paar steenworpen verderop in het stadhuis aan de Markt zat zijn wereldse, maar toch altijd nog katholieke tegenhanger: op twee NSB’ers na in de oorlogsjaren had Den Bosch meer dan een eeuw lang steeds een KVP’er of katholieke CDA’er als burgemeester. Den Bosch was, zoals dat heette, een CDA-stad.

Dat Rombouts nu, na 21 jaar, wordt opgevolgd door VVD’er Jack Mikkers mag dan ook als een stevig bewijsstuk gelden van de veranderde verhoudingen in burgemeestersland. Niets is daar meer zeker. Drie benoemingen binnen één week in de top 20 van grootste gemeenten tonen aan dat de politieke afkomst van de kandidaten er nu echt steeds minder toe doet.

Arnhem

Toen voormalig PvdA-Kamerlid Ahmed Marcouch vorige week werd voorgedragen in Arnhem zagen liefhebbers van politieke machinaties juist het bewijs van het tegendeel: de PvdA – weggevaagd in de Tweede Kamer, maar nog net met één been in het landsbestuur – maakt van de gelegenheid gebruik om nog snel even wat partijgenoten op het pluche te helpen.

In werkelijkheid is daarvan geen spoor te bekennen. ‘Het was ook mijn eerste gedachte toen ik van Marcouch hoorde: gevallen Kamerlid wordt aan een nieuwe baan geholpen’, zegt Nico Baakman, politicoloog aan de Universiteit van Maastricht en expert in politieke benoemingen. ‘Maar hoe je het ook bekijkt: ik zie niet hoe de PvdA dat in dit geval had moeten regelen.’

De PvdA is in Arnhem slechts de derde partij. Marcouch werd voorgedragen door een lokale commissie met leden van onder meer SP, GroenLinks, Arnhem Centraal, Verenigd Arnhem, de Arnhemse Ouderen Partij en de Partij voor de Dieren – niet bepaald partijen die gevoelig zijn voor PvdA-druk vanaf het Binnenhof.

In Zaanstad, waar PvdA’er Jan Hamming deze week de winnaar werd, was de keuzecommissie niet minder gevarieerd. VVD’er Mikkers werd in Den Bosch geselecteerd uit 23 kandidaten, door alle fractievoorzitters in de raad.

Het is een tendens die in 2001 werd ingezet met de nieuwe benoemingsprocedure. Tot dat moment had elke grote Kamerfractie op het Binnenhof een eigen burgemeestersspecialist – iemand die de politieke kaart van Nederland uit het hoofd kende en onmiddellijk alarm sloeg als de verhoudingen tussen CDA, PvdA en VVD uit het lood dreigden te slaan. Dan volgde een potje kwartetten totdat iedereen weer tevreden was.

‘Het was ook mijn eerste gedachte toen ik van Marcouch hoorde: gevallen Kamerlid wordt aan een nieuwe baan geholpen’, zegt Nico Baakman, politicoloog aan de Universiteit van Maastricht. © ANP

Tegenwoordig hebben de gemeenteraden het recht van aanbeveling. Een vertrouwenscommissie van de raad selecteert de kandidaten en legt die voor aan de lokale volksvertegenwoordigers. De politieke kleur van de gegadigden is daarbij steeds minder van belang. Want al zouden de Haagse partijleiders willen, dan nog hebben ze hun partijgenoten niet in de hand. Niemand kan verboden worden te solliciteren.

En zelfs afspraken bieden geen garantie op succes. CDA’er Gerd Leers dacht zich in 2008 in Rotterdam verzekerd te hebben van de steun van de lokale PvdA. Maar die schoof uiteindelijk zelf Ahmed Aboutaleb naar voren. Uit Leers’ reactie sprak ongeloof: ‘Ik ben gewoon genept’.

Zo verschoten de afgelopen jaren vele gemeenten van burgemeesterskleur. Het enige wat daarbij vooralsnog niet of nauwelijks verandert: de kans is nog altijd klein dat een burgemeester niet van VVD, CDA of PvdA is. In 1998 had 93 procent van alle Nederlanders een burgemeester van een van de oude drie. In 2016 was het nog altijd 87 procent.

Slechts D66 (5 procent) en de lokale partijen (3 procent) slaan een bresje in het bastion. Ook is er een lichte trend waarneembaar naar de onafhankelijke kandidaat: inmiddels hebben acht gemeenten, waaronder Maastricht, een burgemeester zonder politieke kleur.

Dominantie van de oude drie

Hoe blijft die voortdurende dominantie van de oude drie in stand? Deels ligt dat aan de SP en de PVV, grote spelers in Den Haag, die nog altijd niet of nauwelijks burgemeesterskandidaten laten solliciteren. Maar waarom komen de lokale kandidaten niet door? ‘Ik zou het graag verklaren, maar het is raadselachtig’, zegt Baakman.

‘Je zou zeggen dat de kleintjes en de lokalen nu zo onderhand hun kans eens grijpen. Dat doen ze niet. Het is speculatie, maar misschien hebben gemeenteraden de neiging om voor ervaring te kiezen. CDA, VVD en PvdA zijn nog altijd leverancier van carrièrepolitici, mensen die van jongs af aan ervaring opdoen in het openbaar bestuur. Wat ook kan meespelen: die vertrouwenscommissies streven naar consensus. Misschien roepen de middenkandidaten uiteindelijk de minste weerstand op.’

Voor wie het echt anders wil, gloort intussen enige hoop: het D66-initatief tot grondwetshervorming om de direct gekozen burgemeester mogelijk te maken, is in eerste lezing al door de Eerste en de Tweede Kamer. De tweede ronde volgt in de komende kabinetsperiode. De kans dat het lukt is groot. De echte revolutie in burgemeestersland zal daarop nog even moeten wachten.

Bekijk hier de politieke kleur van de burgemeesters in alle gemeenten van Nederland. 

Volg en lees meer over:   DEN BOSCH   NOORD-BRABANT   NEDERLAND   POLITIEK

zie ook: Jan Hamming (PvdA) nieuwe burgemeester Zaanstad; Den Bosch kiest voor niet-religieuze Jack Mikkers (VVD) VK 11.07.2017

zie ook:  Burgemeester Mikkers was tweede keus van Den Bosch: favoriet Hamming koos voor Zaanstad VK 12.07.2017

VOORSTEL GEKOZEN BURGEMEESTER WEER IN KAMER

BB 04.05.2017 Een initiatiefwetsvoorstel van D66 om de benoeming van burgemeesters en commissarissen van de Koning uit de Grondwet te krijgen, gaat donderdag voor de tweede keer naar de Tweede Kamer. Het blijft spannend of het voorstel het in tweede lezing gaat halen.

Tweederde meerderheid nodig
Het voorstel is al een keer door de Tweede en Eerste Kamer goedgekeurd. Maar voor een grondwetswijziging moet het nog een keer door beide Kamers en steun van een tweederdemeerderheid krijgen. Dat lukte in eerste lezing in beide Kamers, maar het CDA stemde in de Senaat wel tegen.

In het initiatief van D66 wordt niet geregeld hoe de benoeming straks moet gebeuren. ‘Nadat de Grondwet is gewijzigd kan Nederland nadenken over of de burgemeester direct gekozen moet worden door de inwoners of dat bijvoorbeeld de gemeenteraad de burgemeester kiest’, aldus D66 Tweede Kamerlid Rob Jetten.

PvdA tegen in 2005

Een vergelijkbaar voorstel haalde het in 2005 niet in de Eerste Kamer nadat de PvdA zich ertegen had gekeerd. Sinds 2002 mag de gemeenteraad al wel bepalen wie de burgemeester wordt, maar daar zijn diverse varianten voor. D66 wil dat de burgemeester en commissaris van de Koning direct door de bevolking worden gekozen. (ANP)

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Tweede ronde gekozen burgemeester

Telegraaf 04.05.2017 D66 blijft inzetten op een gekozen burgemeester. De partij dient vandaag opnieuw een wet in die haar ideaal een stapje dichterbij moet brengen.

Het is opmerkelijk dat D66 dit omstreden voorstel zo vurig doorzet terwijl er momenteel ook nog geformeerd wordt. Zo was het CDA in de senaat tegen de wet en die partij zou in de formatie nog moeilijk kunnen gaan doen. Bij D66 zijn ze in elk geval niet van plan het voorstel in te trekken.

Kamerlid Rob Jetten dient nu het wetsvoorstel in dat D66 eerder al eens succesvol door de Kamer loodste. Omdat het een grondwetswijziging betreft, moet het namelijk twee keer door Eerste en Tweede Kamer worden aangenomen. Deze keer zelfs met een tweederde meerderheid.

Het ziet er vooralsnog goed uit voor D66. CDA en PvdA, die eerder voor en later (deels) tegen stemden, lijken niet eens per se nodig voor die tweederde meerheid in de Tweede Kamer.

Als het wetsvoorstel weer wordt aangenomen, wordt de benoemingswijze van een burgemeester uit de grondwet gehaald. Als dat eenmaal gebeurd is, kan het parlement gemakkelijker een nieuw systeem invoeren. Dan is er geen lastige grondwetswijziging meer nodig. In die situatie zou een gewone Kamermeerderheid bijvoorbeeld een direct gekozen burgemeesterschap kunnen invoeren. En dat is waar D66 eigenlijk naar toe wil.

Officieel wordt een burgemeester momenteel nog bij koninklijk besluit benoemd. De laatste jaren krijgt de gemeenteraad echter steeds meer te zeggen. Die doet een aanbeveling over welke kandidaat het moet worden en die wordt eigenlijk altijd overgenomen. Critici vinden de D66-wet daarom overbodig, maar die partij vindt dat er momenteel nog steeds te weinig transparantie is.

D66 blijft inzetten op gekozen burgemeester

Telegraaf 04.05.2017  D66 blijft inzetten op een gekozen burgemeester. De partij dient vandaag opnieuw een wet in die haar ideaal een stapje dichterbij moet brengen.

Het is opmerkelijk dat D66 dit omstreden voorstel zo vurig doorzet terwijl er momenteel ook nog geformeerd wordt. Zo was het CDA in de senaat tegen de wet en die partij zou in de formatie nog moeilijk kunnen gaan doen. Bij D66 zijn ze in elk geval niet van plan het voorstel in te trekken.

Kamerlid Rob Jetten dient nu het wetsvoorstel in dat D66 eerder al eens succesvol door de Kamer loodste. Omdat het een grondwetswijziging betreft, moet het namelijk twee keer door Eerste en Tweede Kamer worden aangenomen. Deze keer zelfs met een tweederde meerderheid.

Het ziet er vooralsnog goed uit voor D66. CDA en PvdA, die eerder voor en later (deels) tegen stemden, lijken niet eens per se nodig voor die tweederde meerheid in de Tweede Kamer.

Als het wetsvoorstel weer wordt aangenomen, wordt de benoemingswijze van een burgemeester uit de grondwet gehaald. Als dat eenmaal gebeurd is, kan het parlement gemakkelijker een nieuw systeem invoeren. Dan is er geen lastige grondwetswijziging meer nodig. In die situatie zou een gewone Kamermeerderheid bijvoorbeeld een direct gekozen burgemeesterschap kunnen invoeren. En dat is waar D66 eigenlijk naar toe wil.

Officieel wordt een burgemeester momenteel nog bij koninklijk besluit benoemd. De laatste jaren krijgt de gemeenteraad echter steeds meer te zeggen. Die doet een aanbeveling over welke kandidaat het moet worden en die wordt eigenlijk altijd overgenomen. Critici vinden de D66-wet daarom overbodig, maar die partij vindt dat er momenteel nog steeds te weinig transparantie is.

LEES MEER OVER; KABINET TWEEDE KAMER D66 GEKOZEN BURGEMEESTER

mei 5, 2017 Posted by | 1e kamer, 2e kamer, burgemeester, D66, politiek | , , , , , , , , | 2 reacties

De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast – deel 3

De gekozen Burgemeester is terug.

Regeerakkoord

In het Regeerakkoord van VVD en PvdA is opgenomen dat de burgemeestersbenoeming uit de Grondwet moet worden gehaald. D66-Kamerlid Gerard Schouw diende in april 2012 een voorstel in voor deze zogeheten deconstitutionalisering. Voor een grondwetswijziging moet tweederde van de Tweede Kamer zijn goedkeuring geven.

CDA

Het CDA is na jaren aarzelen uiteindelijk ook voluit voorstander geworden van de gekozen burgemeester. Daarmee is nu een tweederde meerderheid van de Tweede Kamer voorstander van het rechtstreeks kiezen van de burgemeester en kan de benodigde grondwetswijziging worden doorgevoerd. ‘Dat schimmige systeem met een vertrouwenscommissie loopt op zijn laatste benen. We willen naar een open verkiezing’, zegt CDA-fractievoorzitter Sybrand Buma, zelf de zoon van een burgemeester, zaterdag in een interview met de Volkskrant.

D66

De gekozen burgemeester was altijd een speerpunt van D66. D66-Kamerlid Wouter Koolmees zei zaterdagmiddag bij Tros Kamerbreed dat hij ‘blij’ is dat nu ook het CDA de burgemeester rechtstreeks wil laten kiezen door de bevolking. Nu wordt de burgemeester nog benoemd door de Koning, op voordracht van een vertrouwenscommissie.

Campagnetijd

De timing van de draai van het CDA is opvallend: over anderhalve maand zijn de gemeenteraadsverkiezingen. D66, VVD, PvdA, SPPVV en GroenLinks waren al voorstander van de gekozen burgemeester. In het Regeerakkoord van VVD en PvdA is opgenomen dat de burgemeestersbenoeming uit de Grondwet moet worden gehaald. D66-Kamerlid Gerard Schouw diende in april 2012 een voorstel in voor deze zogeheten deconstitutionalisering. Voor een grondwetswijziging moet tweederde van de Tweede Kamer zijn goedkeuring geven. Een eerder wetsvoorstel voor invoering van de gekozen burgemeester sneuvelde 2005 in de Eerste Kamer.

Nieuw kiessysteem

Buma wil het CDA herpositioneren op het vlak van bestuurlijke vernieuwing. Hij pleit ook voor een herziening van het huidige kiesstelsel voor de Tweede Kamer. Hij wil dat de helft van de parlementariërs wordt gekozen via landelijke lijsten en de andere helft via een districtenstelsel, zodat er Kamerleden zijn uit alle delen van het land. Buma wil verder dat wie nu na een ruzie opstapt uit de eigen fractie zijn zetel opgeeft, tenzij hij bij de verkiezingen genoeg voorkeursstemmen haalde voor een eigen zetel. Daarmee wil hij de vorming van splinterpartijen tegengaan.

Terugblik:

Een wetsvoorstel voor invoering van de gekozen burgemeester sneuvelde in maart 2005 in de Eerste Kamer omdat de tegenstemmen van de PvdA ervoor zorgden dat het voorstel niet de benodigde tweederde meerderheid haalde.

Ook de SP, GroenLinks, ChristenUnie en SGP waren indertijd tegen het voorstel van D66-minister Thom de Graaf voor bestuurlijke vernieuwing. De Graaf trad vervolgens af en werd opgevolgd door de huidige D66-leider Alexander Pechtold.

Begin 2011 liet de PVV ook nog van zich horen. Namelijk ook de PVV wil gekozen burgemeester invoeren als daar na de Provinciale Statenverkiezingen in de Eerste Kamer genoeg voorstanders voor zou zijn.

IJskast
Doordat in 2005 het D66  voorstel van de gekozen burgemeesters sneuvelde trad Minister Thom de Graaf (Bestuurlijke Vernieuwing) af en politiek Den Haag besloot de plannen voor staatshervorming even te laten rusten. Nu kan de partij weer een poging doen, vindt partijleider Alexander Pechtold.

Lokale premier
Volgens de partij D66 ontwikkelt een burgemeester zich steeds meer tot een lokale premier van de gemeente en moet hij daar ook democratisch op afgerekend kunnen worden.

Peiling

Slechts 16% van de Nederlanders is tegen, 13% heeft er nog geen mening over. Dat blijkt uit onderzoek van I&O Research dat deze week onder ruim 9.500 Nederlanders hierover hun mening peilde. Directe aanleiding voor het onderzoek is het standpunt van het CDA, dat dit weekeinde bij monde van CDA-voorman Buma stelde inmiddels ook voorstander te zijn van de gekozen burgemeester. Nu tweederde van de Tweede Kamer voor is, is hiermee een wetswijziging een stapje dichterbij gekomen.

Meerderheid voorstander

Een ruime meerderheid van de Nederlanders (66 procent) is dus voorstander van een gekozen burgemeester. Iets minder dan de helft daarvan (44 procent) wil ook zelf de eerste burger kiezen en de gemeenteraad passeren. Dat schrijft het tijdschrift Binnenlands Bestuur op basis van een onderzoek van I&O Research onder 9.500 Nederlanders.

Buma

Burgemeesterszoon en CDA-fractievoorzitter Sybrand van Haersma Buma toonde zich afgelopen zaterdag in de Volkskrant voorstander van een democratische burgemeestersverkiezing.

Plasterk juicht het toe

Minister Ronald Plasterk (Binnenlandse Zaken) juicht het idee van een gekozen burgemeester toe. ,,In het regeerakkoord hadden we hadden al besloten de kroonbenoeming uit de wet te halen zodat er bij gewone wet kan worden besloten hoe de burgemeester kan worden gekozen. Ook ligt er al een initiatief van D66, dus je ziet dat er een grote steun voor is”, aldus Plasterk.

In het Regeerakkoord van VVD en PvdA is opgenomen dat de burgemeestersbenoeming uit de Grondwet moet worden gehaald. D66-Kamerlid Gerard Schouw diende in april 2012 een voorstel in voor deze zogeheten deconstitutionalisering. Voor een grondwetswijziging moet tweederde van de Tweede Kamer zijn goedkeuring geven.

In Utrecht en Eindhoven is geëxperimenteerd met een burgemeestersreferendum. In beide steden konden de inwoners alleen kiezen tussen twee PvdA’ers, waardoor de referenda jammerlijk mislukten.

Onafhankelijke positie
De twee tradities zijn ook sterk zichtbaar in de aanstellingswijze. De burgemeester wordt formeel benoemd door de Kroon, maar praktisch gekozen door de gemeenteraad. Die koninklijke strik om de keuze van de raad schept nét de afstand die een burgemeester nodig heeft om zich te verstaan met alle partijen, een onafhankelijke positie in te nemen en niet te worden gezien als de man of vrouw van de meerderheid.

Er valt nog een tweede les te trekken uit deze ervaringen. De democratie is de afgelopen anderhalve eeuw georganiseerd via politieke partijen. Dat zag in de beginjaren niet iedereen zitten. De partijloze liberaal Cort van der Linden toonde zich honderd jaar terug als premier van een ‘zelfstandig kabinet’ zeer beducht voor de partijmacht, die in zijn ogen de volkswil zou vertroebelen. Het partijbelang zou altijd voorop staan en machtspolitiek in de hand werken, ten koste van het algemeen belang.

Zie ook: Opnieuw aandacht voor de direct door het volk gekozen Burgemeester

zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast ??? – deel 2

Zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de kast ? – deel 1

Zie ook: Opnieuw aandacht voor de direct door het volk gekozen Burgemeester

De opkomst van de partijloze burgemeester

Trouw 07.12.2016 Nederland telt sinds deze week acht partijloze burgemeesters. Het zullen er nog veel meer worden.

Hij kwam door zijn opstelling in een spagaat terecht. Toen Bernt Schneiders afgelopen jaren als burgemeester van Haarlem vóór een partijloze burgemeester pleitte, kreeg hij direct de vraag waarom hijzelf dan nog lid was van de Partij van de Arbeid. “Die vragenstellers hadden helemaal gelijk”, zegt Scheiders nu hij inmiddels uit Haarlem is vertrokken. “Maar ik vond het zo’n statement naar de fractie om tussentijds afstand te nemen.”

Toch is hij nog enthousiast over het fenomeen, dat steeds zichtbaarder wordt in bestuurlijk Nederland. Acht burgemeesters vormen samen een flinke club, zo lijkt het. Al stelt dat aandeel nog weinig voor afgezet tegen het totale aantal van 342 burgemeesters. Volgens het Genootschap van  Burgemeesters kwam er in 2015 één partijloze burgemeester bij, dit jaar maar liefst drie. Alle omstandigheden zijn aanwezig om dat segment zonder politieke kleur de komende jaren flink te laten groeien.

Neutraal

De fractievoorzitters die samen de vertrouwenscommissie vormen, liggen vaak zo met elkaar overhoop dat zij de ander geen kandidaat gúnnen. Daarom wordt er maar voor een partijloze burgemeester gekozen: die is tenminste neutraal.

Bernt Schneiders, oud-burgemeester van haarlem

De eerste reden voor de opkomst van de partijloze burgemeesters zit ‘m in de nieuwe rol van de gemeenteraad. Die mag formeel alleen kandidaten ‘aanbevelen’, maar in de praktijk is die aanbeveling sterk bepalend en neemt de minister van binnenlandse zaken die keuze over. De politieke verdeling van burgemeesterschappen is voorgoed voorbij.

Volgens Schneiders leggen de vertrouwenscommissies van de raad bij de keuze voor een burgemeester veel meer de nadruk op het niveau van de kandidaten en de bestuurlijke kwaliteiten, en minder op de politieke achtergrond.

“Burgemeester Wilmien Haverkamp in Tubbergen was stadsdeelmanager, Lieke Sievers uit Edam-Volendam was hoofd van de veiligheidsregio en Annemarie Penn uit Maastricht maakte deel uit van het College van Procureurs-Generaal. Nou, dan haal je wat in huis.”

Bij partijgebonden kandidaten gaat de kwaliteit juist omlaag. De politieke partijen hebben nog zo weinig leden dat ‘iemand die vijf keer een intelligente opmerking op een partijbijeenkomst maakt, wordt gebombardeerd tot wethouder’, zegt Schneiders. En het wethouderschap is weer het voorportaal voor dat hogere ambt.

Kort gezegd: politieke partijen kunnen niet meer de kwaliteit leveren die nodig is in bestuurlijke functies. En dan is er de politieke versplintering en polarisatie. “De fractievoorzitters die samen de vertrouwenscommissie vormen, liggen vaak zo met elkaar overhoop dat zij de ander geen kandidaat gúnnen. Daarom wordt er maar voor een partijloze burgemeester gekozen: die is tenminste neutraal.”

Geen spijt

© Wikimedia.

Joerie Minses, burgemeester van Alphen-Chaam.

Een laatste ontwikkeling is zeer bepalend: de opkomst van de lokale partijen die hun eigen bestuurders voortbrengen. Burgemeester Joerie Minses bijvoorbeeld van Alphen-Chaam was eerst wethouder van een lokale partij in het Limburgse Leudal.

“Toen ik verkaste naar Brabant, moest ik mijn partij wel achterlaten.” Hij heeft nog geen moment spijt van zijn partijloze burgemeesterschap. “Mijn vrijheid van handelen is gewoon groter. Nóóit hoef ik loyaal te zijn aan een partij die provinciaal of landelijk al standpunten heeft ingenomen. Ik kies voor het belang van mijn gemeente.”

Dat is ook precies wat Bernt Schneiders bedoelt. “Een burgemeester dient politiek neutraal te zijn, boven de partijen te staan en tussen de burgers. Daarbij is geen plaats voor een politieke partij.”

Acht burgemeesters zonder politieke kleur;

  • Gerrit Jan Gorter
    Zeewolde (Flevoland)
    • Reg van Loo
    Vaals (Limburg)
    • Joerie Minses
    Alphen-Chaam (Noord-Brabant)
    • Dagmar Oudshoorn
    Uithoorn (Noord-Holland)
    • Annemarie Penn-te Strake
    Maastricht (Limburg)
    • Lieke Sievers
    Edam-Volendam (Noord-Holland)
    • Arno Verhoeven
    Leudal (Limburg)
    • Wilmien Haverkamp-Wenker
    Tubbergen (Overijssel)

Verwant nieuws

Meer over; Politiek Gemeenteraadsverkiezingen

Burgemeester zonder politieke partij in opkomst

AD 07.12.2016 Burgemeesters zijn steeds vaker partijloos. Dit jaar zijn drie burgemeesters benoemd die geen lid waren van een politieke partij. Vorig jaar kwam er één partijloze burgemeester bij.

Nederland telt nu acht burgemeesters zonder partij en dat aantal gaat de komende jaren waarschijnlijk groeien, meldt Trouw.

Bernt Schneiders, PvdA’er en oud-burgemeester van Haarlem, is voorstander van het fenomeen. Hij zegt dat vertrouwenscommissies van gemeenten vaker kijken naar de vaardigheden van kandidaat-burgemeesters, en minder naar partijkleur.

Een van de partijlozen is Annemarie Penn-te Strake in Maastricht. ,,Zij maakte deel uit van het College van procureurs-generaal. Nou, dan haal je wat in huis”, aldus Schneiders. Volgens hem daalt de kwaliteit van mensen die lid zijn van een politieke partij juist.

Lees ook

Ben Paulides wil onderzoek naar ontslag burgemeester

Lees meer

Helft Nederlanders geeft voorkeur aan gekozen burgemeester 

Ongeveer een op de vijf vindt huidige manier de beste

NU 25.11.2016 Ruim de helft van de Nederlanders geeft de voorkeur aan een door het volk gekozen burgemeester.

Dit blijkt uit een onderzoek waarvan het ministerie van Binnenlandse Zaken vrijdag de resultaten bekendmaakte. De ondervraagden konden alleen uit de drie alternatieven kiezen, 15 procent gaf aan geen keuze te kunnen maken.

Bijna een op de vijf vindt de huidige manier de beste, namelijk dat de gemeenteraad een kandidaat voordraagt die dan door de regering wordt benoemd.

Een kleine minderheid van 14 procent vindt een benoeming van de burgemeester door de gemeenteraad de beste manier.

Veruit de meeste ondervraagden vinden het veel democratischer als de inwoners zelf hun burgemeester kunnen kiezen. Desondanks hechten veel mensen waarde aan een burgemeester die boven de politieke partijen en opvattingen staat.

Lees meer over: Burgemeester

Helft wil burgemeester kiezen

Telegraaf 25.11.2016 Ruim de helft van de Nederlanders geeft de voorkeur aan een door het volk gekozen burgemeester. Bijna een op de vijf vindt de huidige manier de beste, namelijk dat de gemeenteraad een kandidaat voordraagt die dan door de regering wordt benoemd. Een kleine minderheid van 14 procent vindt een benoeming van de burgemeester door de gemeenteraad de beste manier.

Dit blijkt uit een onderzoek waarvan het ministerie van Binnenlandse Zaken vrijdag de resultaten bekendmaakte. De ondervraagden konden alleen uit de drie alternatieven kiezen, 15 procent gaf aan geen keuze te kunnen maken.

Veruit de meeste ondervraagden vinden het veel democratischer als de inwoners zelf hun burgemeester kunnen kiezen. Desondanks hechten veel mensen waarde aan een burgemeester die boven de politieke partijen en opvattingen staat.

Helft Nederlanders wil gekozen burgemeester

AD 25.11.2016 Ruim de helft van de Nederlanders geeft de voorkeur aan een door het volk gekozen burgemeester. Bijna een op de vijf vindt de huidige manier de beste, namelijk dat de gemeenteraad een kandidaat voordraagt die dan door de regering wordt benoemd. Een kleine minderheid van 14 procent vindt een benoeming van de burgemeester door de gemeenteraad de beste manier.

Dit blijkt uit een onderzoek waarvan het ministerie van Binnenlandse Zaken vrijdag de resultaten bekendmaakte. De ondervraagden konden alleen uit de drie alternatieven kiezen, 15 procent gaf aan geen keuze te kunnen maken.

Veruit de meeste ondervraagden vinden het veel democratischer als de inwoners zelf hun burgemeester kunnen kiezen. Desondanks hechten veel mensen waarde aan een burgemeester die boven de politieke partijen en opvattingen staat.

‘Laat keuze voor verkiezing burgemeester aan gemeente’

AD 20.06.2016 Gemeenten moeten zelf bepalen hoe hun burgemeester wordt gekozen, door de raad of door de bevolking. Met dit advies aan het kabinet hoopt de Raad voor het openbaar bestuur (Rob) de langlopende discussie over de gekozen burgemeester te beslechten.

De Raad, onder voorzitterschap van PvdA-coryfee Jacques Wallage, stelt dat de politiek uit de loopgraven moet komen en weer begint bij het begin. ,,Er zijn heel veel visies op het ambt van de burgemeester. Zoek je een neutrale, technische voorzitter die tegelijkertijd burgervader is, dan is er alle reden om die door de raad te laten kiezen. Maar wil je juist dat de burgemeester een boegbeeld is die de toekomst van de gemeente een gezicht geeft, dan kun je die keuze bij de bevolking neerleggen. Hoe politieker het ambt, des te logischer om direct te laten kiezen”, zegt Wallage.

De PvdA’er verwacht dat plattelandsgemeenten vaker zullen beslissen de keuze aan de raad te laten, terwijl grote gemeenten eerder hun inwoners zullen raadplegen. Dat er lokaal verschillen ontstaan is volgens hem helemaal niet erg. ,,Waarom zou de Tweede Kamer die keuze eenvormig moeten regelen?”, vraagt hij zich af.

Lees ook

CDA maakt haast met opvolging Eppie Fokkema

Lees meer

Grondwetswijziging

Op dit moment ligt er wetgeving in het parlement die de weg vrij maakt om burgemeesters rechtstreeks te laten kiezen. Daarvoor is een  grondwetswijziging nodig, waarbij in beide Kamers na de verkiezingen een tweederdemeerderheid moet instemmen.

KANTTEKENINGEN BIJ WIJZIGING BURGEMEESTERSAANSTELLING

BB  20.06.2016 Inwoners die hun eigen burgemeester kiezen; het kan. De gemeenteraad die zelf bepaalt of er een burgemeestersverkiezing komt of dat de raad zelf de burgemeester kiest; ook dat kan. Mogelijkheden voor een andere aanstellingswijze van burgemeesters zijn er genoeg, maar hebben stuk voor stuk gevolgen voor de rol en positie van de burgemeester en daarmee voor de lokale politieke verhoudingen. Daar moet meer aandacht voor zijn, voordat het kind met het badwater wordt weggegooid.

Type burgemeester

Dat is de hartenkreet van de Raad voor het openbaar bestuur (Rob) in zijn vandaag verschenen advies ‘Begin bij het begin’, over de rol, positie en aanstellingswijze van burgemeesters. Omdat de wijze burgemeestersbenoeming uit de Grondwet is geschrapt – in eerste lezing – ligt de weg open naar een andere wijze van aanstelling.

Voordat sec een keuze wordt gemaakt tussen grofweg een rechtstreeks door de inwoners gekozen burgemeester of een door de gemeenteraad gekozen burgemeester, moeten vragen worden beantwoord als wat voor burgemeester we willen hebben en hoeveel lokale kleuring bij het ambt past, meent de Rob. ‘Voor je kunt zeggen hoe de burgemeester moet worden aangesteld, moet je nadenken over welk type burgemeester je wilt hebben’, stelt Rob-voorzitter Jacques Wallage.

De Rob adviseert vier stappen te doorlopen, alvorens een keuze te maken. Als uiteindelijk voor een nieuwe vorm wordt gekozen, moet in de wet worden vastgelegd dat de nieuwe aanstellingsvorm na vijf jaar worden geëvalueerd. Op grond van die evaluatie moet worden bepaald of de wet moet worden aangepast.

Overwegen en wegen

Om bij het begin te beginnen moet in de ogen van de Rob ten eerste nog eens goed worden nagedacht óf het bestaande model wel moet worden gewijzigd. Deze is vanuit bestuurlijk oogpunt gezien ‘redelijk uitgebalanceerd’, stelt de Rob. Bovendien kiest de gemeenteraad de facto nu al zijn eigen burgemeester.

Overwegingen om de bestaande aanstellingswijze op de schop te gooien, zijn de (geringe) democratische legitimiteit van burgemeester, ‘bestuurlijke onvolkomenheden’ (zoals de ‘spagaat’ waarin de burgemeester sinds het dualisme zit) en personele kanten zoals het grote afbreukrisico en het ambt zelf (is het nog aantrekkelijk genoeg).

Als na het doordenken van deze vraagstukken en het wegen van de antwoorden duidelijk wordt dat het echt nodig is de aanstellingswijze te veranderen, dan kunnen vervolgens in de ogen van de Rob verschillende opties worden bestudeerd.

Drie opties

De Rob onderscheidt drie opties: verkiezing door de gemeenteraad, in de wet regelen dat de bewoners de burgemeester kiezen, dan wel de vraag of de burgers eraan te pas komen overlaten aan de gemeenteraad. In het advies zijn per optie niet alleen de voors en tegens in kaart gebracht, maar worden ook waarschuwingen afgegeven. Sommige opties hebben namelijk vergaande gevolgen voor de hele inrichting van het lokale bestuur of voor de huidige bestuurlijke verhoudingen.

Bestuurlijke gevolgen

De eerste optie is het minst verstrekkend omdat, zoals gezegd, er in de praktijk weinig verandert. De democratische legitimiteit wordt echter niet vergroot en de bestuurlijke spagaat blijft bestaan. Als wordt gekozen voor rechtstreekse burgemeestersverkiezingen gaan de lokale verhoudingen schuiven, waarschuwt de Rob. Rechtstreekse verkiezingen kunnen weliswaar zorgen voor meer levendigheid in de lokale democratie en voor een hoger democratische gehalte, maar risico’s zijn er ook.

De burgemeester heeft mogelijk geen steun in de gemeenteraad en het college, niet alle inwoners zullen zich door de gekozen burgemeester vertegenwoordigd voelen en de burgemeester is minder onafhankelijk en kan niet zomaar boven de partijen staan, om er een paar te noemen. Ook moet worden gekeken naar de bestuurlijke gevolgen, zoals de verhoudingen tussen gemeenteraad en burgemeester en de aanstellingswijze van wethouders.

Dit alles hoeft ‘een keuze voor een rechtstreeks gekozen burgemeester niet in de weg te staan, maar die consequenties moeten wel eerst onder ogen worden gezien’, aldus de Rob in zijn advies.

Lokaal krachtenspel

Een andere mogelijkheid is de keuze aan de gemeenteraad zelf over te laten, oppert de Rob. De gemeenteraad beslist in dit model niet alleen wel type burgemeester bij de gemeente past (rol, positie), maar ook over de aanstellingswijze: rechtstreekse verkiezingen of de burgemeesterskeuze overlaten aan de raad. Beide mogelijkheden moeten dan in de wet worden geregeld. Dit model past in deze tijd, die om differentiatie vraagt, meent de Rob.

Ook deze optie heeft voor- en nadelen. Het past bij consequent voortgezette decentralisatie, maar nadeel is dat ‘een toch wezenlijk onderdeel van ons staatsbestel niet meer door de wetgever wordt afgewogen, maar wordt overgelaten aan het lokale krachtenspel’, aldus de Rob.

Visie op het ambt

Er moet kortom goed worden nagedacht over het burgemeestersambt en de gevolgen voor dat ambt en het lokale bestuur bij een andere aanstellingswijze, vóór dat daar een besluit over wordt genomen. ‘De burgemeester vervult een cruciale rol in het lokale openbaar bestuur.

De Raad voor het openbaar bestuur wil duidelijk maken dat de aanstellingswijze voort moet komen uit een visie op het ambt, niet andersom’, benadrukt Wallage.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

SCHNEIDERS: BURGEMEESTERS MOETEN GEEN PARTIJLID ZIJN

BB 09.03.2016 Burgemeesters zouden hun partijlidmaatschap moeten opzeggen zodra ze hun ambt aanvaarden. Dit zegt de voorzitter van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters en scheidend burgemeester van Haarlem Bernt Schneiders in het Parool.

Belangenverstrengeling
‘De belangrijkste kracht van burgemeesters is de onafhankelijke positie,’ aldus Schneiders. ‘Tegenwoordig moeten bestuurders en politici in alle opzichten de schijn van belangenverstrengeling voorkomen. Wat mij betreft geldt voor burgemeesters dat ze de schijn van politieke partijdigheid zouden moeten vermijden,’ zo zegt Schneiders tegen de Amsterdamse krant. Door het partijlidmaatschap op te geven zou de burgemeester duidelijk maken dat hij of zij niet uit partijpolitieke overwegingen handelt. Terwijl dit volgens Schneiders in de praktijk zeker niet het geval is. ‘Iedere burgemeester neemt maatregelen die indruisen tegen het partijbelang.’

De-loyaal
De meeste burgemeesters in Nederland zijn lid van een politieke partij. Ook Schneiders zelf heeft zijn lidmaatschap van de PvdA niet opgezegd.  Als ik dat als enige burgemeester zou doen, zou dat de-loyaal overkomen voor de PvdA-fractie in Haarlem.’

Superwethouder
De Haarlemse burgemeester is overigens geen voorstander van een gekozen burgemeester. Dat zou volgens hem juist ten koste gaan van de onafhankelijkheid. ‘Een burgemeester wordt dan verkozen op basis van een partijpolitiek programma. Een PvdA-burgemeester die een PvdA-programma gaat uitvoeren, is eigenlijk een superwethouder in plaats van een onafhankelijke burgemeester.’

GERELATEERDE ARTIKELEN;

VVD’ers solliciteren massaal

Telegraaf 16.12.2015  Als er in een plaats in Nederland een burgemeester wordt gezocht, is de kans vrij groot dat een VVD’er op die functie reageert. In 2014 waren er 35 burgemeestersvacatures. Dat leverde 958 sollicitanten op. Onder hen zaten bijna driehonderd VVD’ers.

In 2015 voerde de VVD ook de lijst aan. Tot dusverre staat de teller dit jaar op 32 vacatures. 795 mensen reageerden daarop en 232 sollicitatiebrieven kwamen van een VVD’er. Dat blijkt woensdag uit onderzoek van Binnenlands Bestuur, het vakblad voor bestuurlijk Nederland.

Het CDA was zowel vorig jaar als dit jaar tweede op de lijst, met respectievelijk iets meer dan 200 en 155 kandidaten. PvdA’ers stuurden in 2014 nog 159 sollicitatiebrieven voor vrije burgemeestersposten. Dit jaar waren het er nog maar honderd.

Wat verder opvalt, zo meldt Binnenlands Bestuur, is dat van de meest linker- en rechterzijde van het politieke spectrum nauwelijks interesse lijkt te bestaan om burgemeester te worden. SP-kandidaten zijn in zowel 2014 als 2015 op de vingers van één hand te tellen. Bij de PVV is het aantal sollicitanten nog minder.

Dat zoveel VVD’ers solliciteren komt volgens Niels Karsten, universitair docent bestuurskunde aan de Tilburgse School voor Politiek en Bestuur, doordat de liberalen door eerdere gunstige verkiezingsuitslagen vaker wethoudersposten hebben bekleed en daardoor bestuurlijke ervaring hebben opgedaan. De relatieve oververtegenwoordiging van CDA’ers op de burgemeestersposten in Nederland is echter nog niet voorbij. Vooral in veel kleinere gemeenten levert het CDA de burgemeester.

VVD’ERS SOLLICITEREN ZICH BLAUW

BB 16.12.2015 Vacante burgemeesters­posten oefenen een meer dan gemiddelde aantrekkingskracht uit op VVD’ers. Zij sturen verreweg de meeste sollicitatiebrieven.

Uit onderzoek van Binnenlands Bestuur naar alle opengestelde burgemeestersvacatures in 2014 en 2015 blijkt dat VVD’ers massaal een gooi doen. Vorig jaar kon er worden gereageerd op 35 vacatures. Dat leverde in totaal 958 sollicitanten op. Een fors deel  daarvan was dus van liberale huize: bijna driehonderd. Op ruime afstand, met iets meer dan tweehonderd kandidaten, volgde het CDA. De PvdA was in 2014 goed voor 159 sollicitatiebrieven.

Dalend animo
Dit jaar laat ongeveer hetzelfde beeld zien. Van de in totaal 795 brieven voor 32 vacante posten – nog niet alle reactietermijnen zijn gesloten – waren er tot op heden 232 van de hand van een VVD’er. Het CDA volgde opnieuw op gepaste afstand, met 155 kandidaten. De animo onder PvdA-vertegenwoordigers is vergeleken met 2014 flink geslonken: nog maar honderd brieven belandden er op het bureau van de commissaris der koning – een daling van vijftig procent ten opzichte van vorig jaar.

De burgemeester is de nieuwe held

Trouw 27.09.2015  Waarom lukt het de partijen in de hoofdstroom van de politiek maar niet greep te krijgen op de retoriek van de populist en laat zelfs de Kamervoorzitter zich met stomheid slaan als die het parlement beledigt? De politieke denker Paul Frissen gaf enkele jaren terug het eenvoudige antwoord: “Omdat onredelijkheid, in de dubbele betekenis van irrationeel en onmatig, zijn handelsmerk is en hij de emotie, de beleving, beschouwt als een authentieke bron van waarheid.”

In tijden van tegenspoed is het moeilijker de hartstochten in de samenleving te kanaliseren en te verzoenen met wat politiek haalbaar en bestuurlijk mogelijk is.

Dat er nog geen stevig hek om Nederland staat om de ‘asiel-tsunami’ tegen te houden, komt door gebrek aan daadkracht van een elite die de wil van het volk niet serieus neemt. Zo is voor de populist de cirkel snel rond en staat een Kamervoorzitter die op redelijkheid rekent met een mond vol tanden als vlak voor haar neus de Kamer voor ‘nep-parlement’ wordt uitgemaakt.

Hoewel de rede weinig uithaalt tegen de populist, had het getuigd van wat de Amerikaanse schrijver Hemingway beschreef als ‘elegantie in de vuurlinie’, als zij kort en krachtig voor de waarde en betekenis van de parlementaire democratie was opgekomen. Zij had de woorden van John Kennedy kunnen aanhalen ‘dat er weinig of geen kwesties zijn waarin het gelijk en het recht en alle engelen zich aan één kant bevinden’.

SENAAT AKKOORD: BENOEMING KAN UIT GRONDWET

BB 28.04.2015 De benoeming van burgemeesters en commissarissen van de Koning wordt mogelijk uit de Grondwet gehaald. De Eerste Kamer stemde dinsdag voor een initiatiefwetsvoorstel van D66 hiertoe.

Kritiek en twijfel

Overigens is het nog lang niet zeker of de benoeming echt uit de Grondwet gaat. Een grondwetswijziging kan pas worden doorgevoerd als er opnieuw verkiezingen zijn geweest en de Tweede en Eerste Kamer daarna met een tweederdemeerderheid akkoord gaan. Tijdens het debat vorige week was er veel kritiek op en twijfel over het voorstel van D66-Tweede Kamerlid Gerard Schouw. Toch stemden dinsdag 48 senatoren voor en waren 21 tegen. Schouw is blij met de ruime steun. ‘Dit is een belangrijke stap en het is tijd dat die gezet wordt.’

GERELATEERDE ARTIKELEN

Eerste Kamer wil benoeming burgemeester uit grondwet

Trouw 28.04.2015 De benoeming van burgemeesters en commissarissen van de Koning wordt mogelijk uit de Grondwet gehaald. De Eerste Kamer stemde vandaag voor een initiatiefwetsvoorstel van D66 hiertoe. Dit is een belangrijke stap en het is tijd dat die gezet wordt, aldus Gerad Schouw (D66).

Overigens is het nog lang niet zeker of de benoeming echt uit de Grondwet gaat. Een grondwetswijziging kan pas worden doorgevoerd als er opnieuw verkiezingen zijn geweest en de Tweede en Eerste Kamer daarna met een tweederdemeerderheid akkoord gaan.

Benoeming burgemeester mogelijk uit Grondwet

NU 28.04.2015 De benoeming van burgemeesters en commissarissen van de koning wordt mogelijk uit de Grondwet gehaald. De Eerste Kamer stemde dinsdag voor een initiatiefwetsvoorstel van D66 hiertoe.

Overigens is het nog lang niet zeker of de benoeming (door de Kroon) echt uit de Grondwet gaat. Een grondwetswijziging kan pas worden doorgevoerd als er opnieuw landelijke verkiezingen zijn geweest en de Tweede en Eerste Kamer daarna met een tweederdemeerderheid akkoord gaan.

Tijdens het debat vorige week was er veel kritiek op en twijfel over het voorstel van D66-Tweede Kamerlid Gerard Schouw. Toch stemden 48 senatoren voor en 21 tegen. Onder de tegenstemmers waren CDA, ChristenUnie, SGP en negen senatoren van de PvdA.

In 2005 sneuvelde een soortgelijk voorstel van D66 in de Senaat. Toen ging het al wel om de tweede lezing.

Toenmalig D66-minister Thom de Graaf (Bestuurlijke Vernieuwing) trad daarna af, waarna een crisis tussen CDA-VVD-D66 maar net kon worden opgelost met het Paasakkoord.

Lees meer over: Eerste Kamer Burgemeester

Gerelateerde artikelen

Benoeming uit de Grondwet

Telegraaf 28.04.2015 Het uit de Grondwet halen van de benoeming van burgemeesters en commissarissen van de Koning is een stap dichterbij. De Eerste Kamer stemde dinsdag voor een initiatiefwetsvoorstel van D66 hiertoe.

Overigens is het nog lang niet zeker of de benoeming (door de Kroon) echt uit de Grondwet gaat. Een grondwetswijziging kan pas worden doorgevoerd als er opnieuw landelijke verkiezingen zijn geweest en de Tweede en Eerste Kamer daarna met een tweederdemeerderheid akkoord gaan.

Gerelateerde artikelen

21-04: Spanning rond burgemeester

EERSTE KAMER DUBT OVER BENOEMING BURGEMEESTER

BB 21.04.2015 De Eerste Kamer worstelt met de wijze waarop burgemeesters en commissarissen van de Koning in de toekomst moeten worden benoemd. Een initiatiefwetsvoorstel van D66 om de benoemingen uit de Grondwet te halen, leverde dinsdag tijdens een debat veel vragen en weerstand op.

Geen gelopen koers

Initiatiefnemer en D66-Tweede Kamerlid Gerard Schouw vindt het spannend maar heeft goede hoop dat een meerderheid volgende week zal instemmen. ‘Het is nog geen gelopen koers. Deze kritiek hoort ook bij de rol van de Eerste Kamer. En zeker als het gaat om de burgemeesters én om de Grondwet, zit iedereen op het puntje van zijn stoel’, zei Schouw na afloop. Het voorstel van D66 regelt niet hoe de aanstelling van deze bestuurders eruit moet gaan zien. Daarover moet een ander voorstel komen. Als de benoeming alvast uit de Grondwet is gehaald, maakt dat volgens Schouw de weg vrij om een grondige discussie te voeren over de positie en benoemingen van de burgemeester.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Senaat worstelt met wijze benoemen burgemeesters

NU 21.04.2015 De Eerste Kamer worstelt met de wijze waarop burgemeesters en commissarissen van de Koning in de toekomst moeten worden benoemd. Een initiatiefwetsvoorstel van D66 om de benoemingen uit de Grondwet te halen, leverde dinsdag tijdens een debat veel vragen en weerstand op.

Initiatiefnemer en D66-Tweede Kamerlid Gerard Schouw vindt het spannend maar heeft goede hoop dat een meerderheid volgende week zal instemmen.

”Het is nog geen gelopen koers. Deze kritiek hoort ook bij de rol van de Eerste Kamer. En zeker als het gaat om de burgemeesters én om de Grondwet, zit iedereen op het puntje van zijn stoel”, zei Schouw na afloop.

Lees meer over: Eerste Kamer Burgemeester

Spanning rond burgemeester

Telegraaf 21.04.2015 De Eerste Kamer worstelt met de wijze waarop burgemeesters en commissarissen van de Koning in de toekomst moeten worden benoemd. Een initiatiefwetsvoorstel van D66 om de benoemingen uit de Grondwet te halen, leverde dinsdag tijdens een debat veel vragen en weerstand op.

Initiatiefnemer en D66-Tweede Kamerlid Gerard Schouw vindt het spannend maar heeft goede hoop dat een meerderheid volgende week zal instemmen. „Het is nog geen gelopen koers. Deze kritiek hoort ook bij de rol van de Eerste Kamer. En zeker als het gaat om de burgemeesters én om de Grondwet, zit iedereen op het puntje van zijn stoel”, zei Schouw na afloop.

Het D66-initiatief werd in 2013 met grote meerderheid in de Tweede Kamer aangenomen. Een grondwetswijziging kan pas worden doorgevoerd als er opnieuw verkiezingen zijn geweest en de Tweede en Eerste Kamer vervolgens met een tweederdemeerderheid akkoord gaan.

‘ER IS NIETS MIS MET DE BURGEMEESTER VAN NU’

BB 20.04.2015 De Eerste Kamer debatteert morgen over een wetsvoorstel om de benoeming van de burgemeester en de commissaris van de koning uit de grondwet te halen. Minister Plasterk heeft als schot voor de boeg vrijdag een notitie gepresenteerd met daarin verschillende benoemingswijzen voor de burgemeester van straks. Burgemeester van Haarlem en voorzitter van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters Bernt Schneiders (PvdA) zou het liefs willen dat de burgemeester gewoon in de grondwet bleef.

Waar draait het debat om?

‘Om de gekozen burgemeester. Tot nu toe is het nooit gelukt om een gekozen burgemeester te introduceren in Nederland. Sinds 1966 zijn daartoe regelmatig pogingen ondernomen, maar die zijn steeds gestrand op de blokkade van de grondwetswijziging. Initiatiefnemer van het wetsvoorstel Gerard Schouw van D66 betoogt dat de benoeming van de burgemeester niet in de grondwet hoort. Die wens wordt nu waarschijnlijk gehonoreerd. In de Tweede Kamer ging het wetsvoorstel in ieder geval als een mes door de boter. Daarmee ligt de weg open om de verkiezing van de burgemeester met een gewone wet te regelen.’

GERELATEERDE ARTIKELEN

D66-SENATOR WIL DEGRADATIE WETHOUDER VOORKOMEN

BB 06.02.2015 Een rechtstreeks door burgers gekozen burgemeester reduceert wethouders vrijwel zeker tot randfiguren. Wat dat betekent voor het niveau van de wethouders(kandidaten), laat zich volgens staatsrechtgeleerde Hans Engels raden.

Engels plaatst in zijn deze week uitgesproken inaugurale rede als bijzonder hoogleraar van de Oppenheim-leerstoel aan de Rijksuniversiteit Groningen kritische kanttekeningen bij de gevolgen van een direct door de bevolking gekozen burgemeester. Pikant, want behalve hoogleraar is Engels senator voor D66 – de partij die het felst pleit voor een rechtstreeks gekozen burgemeester.

‘Kies in de komende Troonrede voor een gekozen burgemeester’

VK 13.09.2014 Spreiding van de gemeenteraadsverkiezingen zal voorlopig niet lukken, maar kondig op Prinsjesdag wel aan dat er een gekozen burgemeester komt, schrijft Paul Scholten.

In gemeenteland is een vreedzame revolutie hard nodig. Te veel rellen, fraudes of schandalen worden tegenwoordig in gemeenten gesignaleerd

Kan het ‘revolutionaire’ voorstel dat Pieter Broertjes doet om de gemeenteraadsverkiezingen te spreiden ooit het Staatsblad halen? Er wordt al zo’n 35 jaar tevergeefs over gesproken.

VERWANT NIEUWS

D66 wil met instemming van het kabinet uit de Grondwet halen dat burgemeesters door de kroon worden benoemd. De directe verkiezingen van burgemeesters komt dan dichterbij.

Fundamentele twijfels
PvdA-senator Klaas de Vries heeft deze maand in de Eerste Kamer de kont tegen de krib gegooid, hoewel zijn partij in de Tweede Kamer en in het kabinet wel voor is. Tot verrassing van D66 heeft de ex-minister fundamentele twijfels, zo blijkt uit aanvullende vragen die hij op het allerlaatste moment indiende.

D66-Kamerlid Gerard Schouw noemt dat ‘bijzonder’. ‘Dat soort vragen van principiële aard verwacht je niet op zo’n laat moment.’

Ergernis Pechtold over dwarsliggen PvdA-senator

Trouw 27.05.2014 D66 ergert zich aan de Senaatsfractie van de PvdA die mogelijk dwars gaat liggen bij het veranderen van de manier waarop burgemeesters benoemd worden. D66-leider Alexander Pechtold heeft daar bij premier Mark Rutte en vicepremier Lodewijk Asscher over aan de bel getrokken.

Bronnen op het Binnenhof zeggen dit naar aanleiding van berichtgevingvandaag in het AD. Ze reageren op de uitlatingen van PvdA-senator Klaas de Vries zondag in De Telegraaf. De Vries is bang dat als de huidige manier van burgemeesters benoemen (door ‘de kroon’) uit de Grondwet gehaald wordt, de gekozen burgemeester dan ineens heel snel dichtbij komt. De Vries is geen voorstander van een gekozen burgemeester.

Pechtold ergert zich aan PvdA

Telegraaf 27.05.2014  D66 ergert zich aan de Senaatsfractie van de PvdA die mogelijk dwars gaat liggen bij het veranderen van de manier waarop burgemeesters benoemd worden. D66-leider Alexander Pechtold heeft daar bij premier Mark Rutte en vicepremier Lodewijk Asscher over aan de bel getrokken. Dat zeggen bronnen aan het Binnenhof. Aanleiding waren uitlatingen van PvdA-senator Klaas de Vries zondag in De Telegraaf. Hij is bang dat als de huidige manier van burgemeesters benoemen (door ‘de kroon’) uit de Grondwet gehaald wordt, de gekozen burgemeester dan ineens heel snel dichtbij komt. De Vries is daar niet voor.

Ergernis Pechtold over dwarsliggen benoemen burgemeester

NU 27.05.2014 D66 ergert zich aan de Senaatsfractie van de PvdA, die mogelijk dwars gaat liggen bij het veranderen van de manier waarop burgemeesters benoemd worden.

D66-leider Alexander Pechtold heeft daar bij premier Mark Rutte en vicepremier Lodewijk Asscher over aan de bel getrokken. Bronnen op het Binnenhof zeggen dat naar aanleiding van berichtgeving dinsdag in het AD.

Vallen

Verkiezingen voor de Tweede Kamer staan pas voor 2017 gepland, maar de PvdA-senator wil het zekere voor het onzekere nemen. „Het kabinet kan zomaar vallen”, waarschuwt hij. Als er dan een nieuwe coalitie, zonder PvdA, aantreedt, is het te laat. „Als de direct gekozen burgemeester dan op tafel wordt gelegd, kan die vrijwel zonder enige discussie ingevoerd worden.”

Om dit te voorkomen overweegt de PvdA daarom dit jaar tegen het wetsvoorstel te stemmen. Op de vraag of de sociaaldemocraten zich dan niet gebonden voelen aan het regeerakkoord, antwoordt senator De Vries: „Totaal niet.”

De PvdA wil dat burgemeesters door de gemeenteraad worden benoemd en senator De Vries ziet dat dit doel eigenlijk al is bereikt. Want in de praktijk wijkt de Kroon eigenlijk nooit af van het advies van de raad. De politicus is bang dat daar verandering in komt als de benoemingswijze uit de Grondwet wordt gehaald. Bij een nieuwe formatie zou een partij als D66 dan zomaar kunnen eisen dat de burgemeester direct door het volk gekozen moet worden.

PvdA keert zich tegen akkoord

Telegraaf 25.05.2014 De PvdA vreest dat burgemeesters in de toekomst direct door de burger gekozen kunnen worden. Senatoren van de PvdA overwegen daarom om zich tegen een afspraak in het regeerakkoord te keren die de weg hiervoor vrij zal maken.

Met een initiatiefwet wil D66-Kamerlid Schouw de manier waarop een burgemeester wordt benoemd uit de Grondwet halen. VVD en PvdA hebben in het regeerakkoord afgesproken om dat te steunen. De benoeming, die nu officieel door ’de Kroon’ gebeurt, wordt niet door de initiatiefwet veranderd. Maar door er geen grondwettelijk verankerde procedure te maken, kan het parlement veel makkelijker wijzigingen in de wijze van benoeming aanbrengen.

DRAAGVLAK GEKOZEN BURGEMEESTER GROEIT

BB 11.03.2014 Het draagvlak voor de verkiezing van een burgemeester door de inwoners van een gemeente groeit. Uit een enquête onder 2655 gemeenteraadsleden door het dagblad Trouw blijkt dat een kwart deze methode steunt. Vier jaar geleden was dat nog 16 procent.

Raadsleden

De lokale volksvertegenwoordigers blijven daarmee achter bij hun landelijke collega’s. In de Tweede Kamer is namelijk een ruime meerderheid voor de gekozen burgemeester. Momenteel wordt een burgemeester door de Kroon benoemd na een advies door de gemeenteraad. 40 procent van de geënquêteerde raadsleden staat nog achter dat systeem of vindt dat de raad de formele benoeming zelf kan verrichten (29 procent).

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Gekozen burgemeester wint terrein onder raadsleden

Trouw 11.03.2014 UPDATE De steun voor een door burgers gekozen burgemeester groeit. Dat blijkt uit een enquête van Trouw. Een kwart van de 2655 raadsleden blijkt nu voorstander te zijn van dit plan. Toch blijft een grote meerderheid tegen.

Trouw vergeleek de antwoorden met eenzelfde enquête die 4 jaar geleden werd gehouden. Was destijds 16 procent van de raadsleden voor een gekozen burgemeester, nu is dat 25 procent.

Kwart wil burgemeester kiezen

Telegraaf 11.03.2014 Het draagvlak voor de verkiezing van een burgemeester door de inwoners van een gemeente groeit. Uit een enquête onder 2655 gemeenteraadsleden door het dagblad Trouw blijkt dat een kwart deze methode steunt. Vier jaar geleden was dat nog 16 procent.

De gekozen burgemeester wint terrein

Trouw 11.03.2014 Een kwart van alle raadsleden is nu voor een gekozen burgemeester. Alleen CDA’ers zijn nog niet overtuigd van het nieuwe standpunt van hun partij

De steun voor een door burgers gekozen burgemeester groeit. Dat blijkt uit een vergelijking van de recente enquête van Trouw onder 2655 raadsleden, met eenzelfde enquête die vier jaar geleden werd gehouden. Was destijds 16 procent van de raadsleden voor een gekozen burgemeester, nu is dat 25 procent.

Gekozen burgemeester wint terrein

Telegraaf 11.03.2014  De steun voor een door burgers gekozen burgemeester groeit.  Een kwart van de 2655 raadsleden blijkt nu voorstander te zijn van dit plan. Dat blijkt uit een enquête van Trouw.

Trouw vergeleek de antwoorden met eenzelfde enquête die 4 jaar geleden werd gehouden. Was destijds 16 procent van de raadsleden voor een gekozen burgemeester, nu is dat 25 procent.

CDK ZUID-HOLLAND IN GESPREK MET VIER BOLLENGEMEENTEN

BB 14.02.2014 Jaap Smit, de kersverse Commissaris van de Koning van Zuid-Holland, gaat met de gemeenten Teylingen, Hillegom, Lisse en Noordwijk in gesprek over de procedure om te komen tot een kroonbenoemde burgemeester.

Burgemeestersvacatures opengesteld

De gemeenten Teylingen, Hillegom, Lisse en Noordwijk hebben nu al een tijdlang alle vier een waarnemend burgemeester. De vorige Cdk Jan Franssen (VVD) schreef vlak voor zijn afscheid in december een brief aan de vier gemeenten, waarin hij hen liet weten de minister te adviseren de burgemeestersvacatures open te stellen nu duidelijk is hoe de bestuurlijke toekomst van de streek er uit gaat zien.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Jongeren CDA tegen gekozen burgemeester

CDJA keert zich tegen voorstel van partijleider Sybrand Buma

NU 08.02.2014 Een gekozen burgemeester is gevaarlijk voor goed bestuur.  Dat zegt Julius Terpstra, voorzitter van het CDJA, zaterdag op BNR Nieuwsradio. CDA-leider Sybrand Buma pleitte begin deze maand nog voor een gekozen burgemeester als versterking van de lokale democratie.

Gerelateerde artikelen

Lees meer over CDJA Gekozen burgemeester

CDA-jongeren tegen gekozen burgemeester

Trouw 08.02.2014 Een gekozen burgemeester is gevaarlijk voor goed bestuur. Dat zei Julius Terpstra, voorzitter van het CDJA, vandaag op BNR Nieuwsradio. CDA-leider Sybrand Buma pleitte begin deze maand nog voor een gekozen burgemeester als versterking van de lokale democratie.

Zullen we de burgemeester dan maar helemaal afschaffen?

Trouw  06.02.2014 Of ik voor de gekozen burgemeester ben? Het lijkt een heel voor de hand liggende vraag en je bent geneigd intuïtief een antwoord te geven.

Maar eigenlijk is het een hele rare vraag.

Zoiets als: bent u voor het weer? Net zo’n vraag. Wat moet je daar nou mee?  

De burgemeester neemt in ons lokaal bestuur een bijzondere positie in. Hij heeft formeel  nauwelijks bevoegdheden. Nagenoeg alle belangrijke politieke besluiten liggen bij de raad en de vertegenwoordigers van die raad in het college: de wethouders. Logisch want van de burgemeester wordt verwacht dat hij boven de partijen staat. Niet alleen de politieke partijen maar ook de maatschappelijke partijen. Als er een conflict is tussen twee voetbalclubs, of een burenruzie, ook dan kan de burgemeester alleen maar iets doen omdat hij nergens bij hoort. Hij is verbindende schakel  tussen raad, wethouders en ambtenarij. In de praktijk betekent dat weinig macht maar soms heel veel gezag.

Nederlanders willen zelf burgemeester kiezen

RTVWEST 05.02.2014 DEN HAAG – Zeker 60 procent van de Nederlanders is voor de invoering van een gekozen burgemeester. Van deze mensen wil 44 procent liever zelf naar de stembus gaan, dan de keuze over te laten aan de gemeenteraad. Dat schrijft … Lees verder

BURGERS WILLEN ZELF HUN EIGEN BURGEMEESTER KIEZEN

BB 05.02.2014 Een ruime meerderheid (66%) van de Nederlanders is voor de invoering van een gekozen burgemeester. Het gros daarvan (44%) wil de burgemeester dan wel zelf kiezen, en de keuze niet aan de raad overlaten.

GERELATEERDE ARTIKELEN

Meerderheid Nederlanders voor gekozen burgemeester

Trouw 05.02.2014 Zeker 60 procent van de Nederlanders is voor de invoering van een gekozen burgemeester. Van deze mensen wil 44 procent liever zelf naar de stembus gaan, dan de keuze over te laten aan de gemeenteraad. Dat schrijft Binnenlands Bestuur op basis van een onderzoek van I&O Research onder ruim 9500 Nederlanders.

NL wil zelf burgemeester kiezen

Telegraaf  05.02.2014  Zeker 60 procent van de Nederlanders is voor de invoering van een gekozen burgemeester. Van deze mensen wil 44 procent liever zelf naar de stembus gaan, dan de keuze over te laten aan de gemeenteraad. Dat schrijft Binnenlands Bestuur op basis van een onderzoek van I&O Research onder ruim 9500 Nederlanders.

Meerderheid Nederland voor gekozen burgemeester

Trouw 05.02.2014 Zeker 60 procent van de Nederlanders is voor de invoering van een gekozen burgemeester. Van deze mensen wil 44 procent liever zelf naar de stembus gaan, dan de keuze over te laten aan de gemeenteraad.  Dat schrijft Binnenlands Bestuur op basis van een onderzoek van I&O Research onder ruim 9.500 Nederlanders.

Directe aanleiding voor het onderzoek is het standpunt van het CDA, dat dit weekend bij monde van Sybrand Buma stelde voorstander te zijn van de gekozen burgemeester.

Gerelateerde artikelen

Lees meer over: Gekozen burgemeester

Meeste Nederlanders willen zelf hun burgemeester kiezen

Elsevier 05.02.2014 Burgemeesterszoon Sybrand van Haersma Buma is nu ook voorstander van een gekozen burgemeester. Een ruime meerderheid van de Nederlanders (66 procent) is voorstander van een gekozen burgemeester. Iets minder dan de helft daarvan (44 procent) wil ook zelf de eerste burger kiezen en de gemeenteraad passeren.

Dat schrijft het tijdschrift Binnenlands Bestuur op basis van een onderzoek van I&O Research onder 9.500 Nederlanders.

Buma

Burgemeesterszoon en CDA-fractievoorzitter Sybrand van Haersma Buma toonde zich zaterdag in de Volkskrant ook voorstander van een democratische burgemeestersverkiezing.

In het Regeerakkoord van VVD en PvdA is opgenomen dat de burgemeestersbenoeming uit de Grondwet moet worden gehaald. D66-Kamerlid Gerard Schouw diende in april 2012 een voorstel in voor deze zogeheten deconstitutionalisering. Voor een grondwetswijziging moet tweederde van de Tweede Kamer zijn goedkeuring geven.

‘Districten zouden CDA helft zetels hebben gekost’

NU 03.02.2014 Als de Tweede Kamer in 2012 zou zijn gekozen met het districtenstelsel dat CDA-leider Sybrand Buma zaterdag voorstelde, zou zijn partij niet verder zijn gekomen dan zeven zetels.

Dat blijkt uit een doorrekening van het systeem door Simon Otjes, onderzoeker van de Rijksuniversiteit Groningen, op het weblog Stuk Rood Vlees. De christendemocraten hebben nu dertien zetels.

Buma pleitte zaterdag in de Volkskrant – behalve voor een gekozen burgemeester – ook voor de invoering van een districtenstelsel. Van de 150 Kamerleden zouden er 75 landelijk moeten worden gekozen en 75 in kiesdistricten. Daarmee wil de CDA-leider de band met de kiezers versterken.

Gerelateerde artikelen;

Lees meer over: Gekozen burgemeester CDA Sybrand Buma

ENTHOUSIASME OVER GEKOZEN BURGEMEESTER

BB 01.02.2014 CDA-leider Sybrand Buma wil onze democratie hervormen en daarmee het vertrouwen in het systeem bij de kiezer terugbrengen. Hij denkt aan een buurtinitiatief, een gekozen burgemeester en een forse aanpassing van het kiesstelsel.

Plasterk juicht het toe

Minister Ronald Plasterk (Binnenlandse Zaken) juicht het idee van een gekozen burgemeester toe. ,,In het regeerakkoord hadden we hadden al besloten de kroonbenoeming uit de wet te halen zodat er bij gewone wet kan worden besloten hoe de burgemeester kan worden gekozen. Ook ligt er al een initiatief van D66, dus je ziet dat er een grote steun voor is”, aldus Plasterk.

GERELATEERDE ARTIKELEN;

‘Democratie hervormen’

Telegraaf 01.02.2014 CDA-leider Sybrand Buma wil onze democratie hervormen en daarmee het vertrouwen in het systeem bij de kiezer terugbrengen. Hij denkt aan voorstellen zoals het buurtinitiatief en de gekozen burgemeester. Minister Ronald Plasterk (Binnenlandse Zaken) juicht het idee van een gekozen burgemeester toe. „In het regeerakkoord hadden we hadden al besloten de kroonbenoeming uit de wet te halen zodat er bij gewone wet kan worden besloten hoe de burgemeester kan worden gekozen. Ook ligt er al een initiatief van D66, dus je ziet dat er een grote steun voor is”, aldus Plasterk. Bij het buurtinitiatief moeten burgers de mogelijkheid krijgen om zelf bijvoorbeeld de ouderenopvang in hun wijk te regelen, of een sportveld aan te leggen.

CDA na jaren aarzelen ook voor gekozen burgemeester

VK 01.02.2014   Na jarenlange aarzeling is nu ook het CDA voluit voorstander van een gekozen burgemeester. Daarmee is de steun van een tweederde Kamermeerderheid voor de benodigde Grondwetswijziging verzekerd. Alleen van ChristenUnie en SGP is bekend dat ze mordicus tegen zijn.

CDA is nu ook voor gekozen burgemeester

Trouw 01.02.2014 Het CDA schaart zich na jaren aarzelen achter het plan voor een gekozen burgemeester. Daarmee is de steun van een tweederde Kamermeerderheid voor de benodigde Grondwetswijziging verzekerd.

CDA-leider Sybrand Buma zegt vandaag in een vraaggesprek met de Volkskrant: ‘Dat schimmige systeem met een vertrouwenscommissie loopt op zijn laatste benen. We willen naar een open verkiezing.’ Nu wordt de burgemeester nog benoemd door de  Kroon, op voordracht van de gemeenteraad.

CDA wil gekozen burgemeester

Tweederdemeerderheid in de Kamer voor grondwetswijziging

NU  01.02.2014 Het CDA is voor een gekozen burgemeester. Daarmee is er nu een tweederdemeerderheid in de Tweede Kamer voor de benodigde grondwetswijziging. Dat zegt CDA-partijleider Sybrand Buma zaterdag in een interview met de Volkskrant. “Dat schimmige systeem met een vertrouwenscommissie loopt op zijn laatste benen”, aldus Buma. “We willen naar een open verkiezing.”

De partij heeft jarenlang geaarzeld over het onderwerp. Alleen ChristenUnie en SGP zijn nog tegen een gekozen burgemeester, waardoor de wijziging ineens een stuk dichterbij komt.

Lees meer over: Gekozen burgemeester CDA Sybrand Buma

Ook het CDA wil nu een gekozen burgemeester

Elsevier 01.02.2014 Het CDA is na jaren aarzelen voluit voorstander geworden van de gekozen burgemeester. Daarmee is nu een tweederde meerderheid van de Tweede Kamer voorstander van het rechtstreeks kiezen van de burgemeester en kan de benodigde grondwetswijziging worden doorgevoerd. ‘Dat schimmige systeem met een vertrouwenscommissie loopt op zijn laatste benen. We willen naar een open verkiezing’, zegt CDA-fractievoorzitter Sybrand Buma, zelf de zoon van een burgemeester, zaterdag in een interview met de Volkskrant.

zie ook

Voldoende steun voor gekozen burgemeester door draai CDA›

NRC 01.02.2014  Door een draai van het CDA na jaren twijfelen, is er nu een tweederde Kamermeerderheid voor een gekozen burgemeester. “Dat schimmige systeem met een vertrouwenscommissie loopt op zijn laatste benen”, zegt CDA-leider Sybrand van Haersma Buma vandaag in een interview met de Volkskrant. “We willen naar een open verkiezing.

februari 1, 2014 Posted by | Uncategorized | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | 6 reacties

De direct gekozen burgemeester weer uit de ijskast ??? – deel 2

IJskast
In 2005 sneuvelde het voorstel voor gekozen burgemeester in de Eerste Kamer, omdat de PvdA tegen stemde. Minister Thom de Graaf (Bestuurlijke Vernieuwing) trad af en de partij besloot de plannen voor staatshervorming even te laten rusten.

Zie ook: De direct gekozen burgemeester weer uit de kast ? – deel 1

VAN ZANEN: ‘UTRECHT IS DE STAD VAN MIJN DROMEN’

BB 02.01.2014 ,,Utrecht is de stad van mijn dromen. Ik bied de stad mijn schouder aan in tijden van vreugde en in tijden van verdriet. Vanaf morgen dompel ik mij onder, ik wil de stad weer leren kennen tot in de haarvaten.”

Het gaat goed

Dat heeft Jan van Zanen donderdag gezegd in zijn intreerede als burgemeester van Utrecht. De 52-jarige Van Zanen (VVD) was sinds 2005 burgemeester van Amstelveen, maar daarvoor al 8,5 jaar wethouder in Utrecht. ,,Het is de stad waaraan mijn vrouw en ik diep zijn verknocht. Het gaat goed met Utrecht en het is de kunst om dat zo te houden.”

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Jan van Zanen aangesteld als burgemeester Utrecht – foto’s – Video

NU 02.01.2013 Jan van Zanen is donderdag officieel aangesteld als de burgemeester van Utrecht. Van Zanen noemt Utrecht bij zijn intreerede een ‘droomstad’. ”Utrecht is de stad van mijn dromen. Ik bied de stad mijn schouder aan in tijden van vreugde en in tijden van verdriet. Vanaf morgen dompel ik mij onder, ik wil de stad weer leren kennen tot in de haarvaten.”

Gerelateerde artikelen;

Kabinet: Van Zanen burgemeester Utrecht

VK 06.12.2013 Het kabinet heeft besloten VVD’er Jan van Zanen voor te dragen voor benoeming tot burgemeester van Utrecht. De ministerraad deed dat vandaag op voorstel van minister Ronald Plasterk van Binnenlandse Zaken.

Kabinet draagt Van Zanen voor als burgemeester Utrecht

NU 06.12.2013 De VVD’er Jan van Zanen volgt in 2014 PvdA’er Aleid Wolfsen op als burgemeester van Utrecht. De ministerraad deed dat vrijdag op voorstel van minister Ronald Plasterk van Binnenlandse Zaken.

Gerelateerde artikelen;

Lees meer over Van Zanen

Van Zanen burgemeester

Telegraaf 06.12.2013 Het kabinet heeft besloten VVD’er Jan van Zanen voor te dragen voor benoeming tot burgemeester van Utrecht. De ministerraad deed dat vrijdag op voorstel van minister Ronald Plasterk van Binnenlandse Zaken.

Nootdorpse Mairen heeft ‘geheim’ gesprek met Franssen

RTVWEST 28.11.2013 Video DEN HAAG – De zesjarige Mairen Aalders uit Nootdorp is woensdag ontvangen door commissaris van de koning Jan Franssen. De jongen stuurde een brief, waarin hij in hanepoten schreef dat hij burgemeester wil worden. Als hij die baan … Lees verder

Ruime keuze uit kandidaat-burgemeesters Pijnacker-Nootdorp

RTVWEST 27.11.2013 PIJNACKER-NOOTDORP – Op de vacature van burgemeester van Pijnacker-Nootdorp hebben 28 kandidaten gereageerd. Onder hen de zesjarige Mairen die woensdag is ontvangen op het provinciehuis. Onder de volwassen sollicitanten zijn zeven … Lees verder

Gerelateerde artikelen

Burgemeesterskandidaat Mairen (6) uit Nootdorp populair bij lokale politici

RTVWEST 26.11.2013 De 6-jarige Mairen Aalders uit Nootdorp heeft heel wat losgemaakt met zijn sollicitatiebrief voor het burgemeesterschap. Politici staan in de rij om de ambitieuze jongen te ontvangen. Hij mag dinsdagmiddag bij burgemeester Rik Buddenberg (CDA), de man die hij wil opvolgen, op het stadhuis langskomen. Vader John spreekt van een rollercoaster na het eerste bericht bij Omroep West. Iedereen wil nu zijn zoon zien. De jongen zelf reageert luchtig op het mediacircus. Hij vindt het vooral ‘erg cool’ allemaal. .. Lees verder

Gerelateerde artikelen;

6-jarige Mairen wil burgemeester Pijnacker-Nootdorp worden

RTVWEST 25.11.2013 Mairen Aalders is pas 6 jaar, maar weet al precies wat hij wil worden: burgemeester van zijn woonplaats Pijnacker-Nootdorp.

Hij stuurde een brief naar de commissaris van de koning, omdat hij had gehoord dat de baan vrij kwam. Mairen schrijft dat hij zes jaar is, in Nootdorp woont en burgemeester wil worden. Zijn vader heeft nog een toelichting erbij gedaan. Lees verder

6-jarige burgemeester?

Telegraaf 25.11.2013  De 6-jarige Mairen Aalders uit het Zuid-Hollandse Nootdorp weet wat hij wil worden. Hij heeft gesolliciteerd als burgemeester van zijn gemeente Pijnacker-Nootdorp. Commissaris van de Koning Jan Franssen ontvangt Mairen woensdag. Mairen schreef de sollicitatiebrief, omdat hij had gehoord dat Pijnacker-Nootdorp een nieuwe burgemeester zocht.

Utrecht ‘grote liefde’ Van Zanen

Telegraaf 05.11.2013 Burgemeester Jan van Zanen heeft het al bijna 8,5 jaar enorm naar zijn zin in Amstelveen, maar de liefde voor de stad Utrecht is ook enorm groot. „Ik heb gesolliciteerd op de vacature in Utrecht. Want, laat ik het maar zo zeggen, dat is once in a lifetime. Een volgende stap, een unieke kans voor mij. Het komt ook niet zo vaak voor”, reageerde Van Zanen dinsdag tijdens een persconferentie in het raadhuis van Amstelveen.

‘Op sociale agenda letten’

Telegraaf 05.11.2013 Voor de PvdA in Utrecht wordt het wennen. Voor het eerst sinds 15 jaar wordt de stad straks bestuurd door een burgemeester van een andere partij. „Wij zullen scherp zijn op de sociale agenda. Houdt de burgemeester zich daar aan?”, reageerde Gadiza Bouazani van de PvdA dinsdag op de voordracht van Jan van Zanen (VVD) als burgemeester.

PvdA: Van Zanen moet op sociale agenda letten

Trouw 05.11.2013 Voor de PvdA in Utrecht wordt het wennen. Voor het eerst sinds 15 jaar wordt de stad straks bestuurd door een burgemeester van een andere partij. ‘Wij zullen scherp zijn op de sociale agenda. Houdt de burgemeester zich daar aan?’, reageerde Gadiza Bouazani van de PvdA dinsdag op de voordracht van Jan van Zanen (VVD) als burgemeester.

Jan van Zanen is ‘makelaar in relaties’

Trouw 05.11.2013 Jan van Zanen (52, VVD) noemt zichzelf graag een ‘makelaar in relaties’. De burgemeester van Amstelveen houdt van mensen, brengt ze graag bij elkaar en gelooft heilig in het ‘zelforganiserende mechanisme van de samenleving’. Hij geldt als een onvermoeibare eerste burger, altijd aanspreekbaar, een beetje ongeduldig en met gevoel voor humor.

VVD’er Van Zanen nieuwe burgemeester Utrecht

Trouw 05.11.2013 VVD’er Jan van Zanen (52) is door de Utrechtse gemeenteraad in een bijzondere raadsvergadering voorgedragen als nieuwe burgemeester van Utrecht. Hij volgt PvdA’er Aleid Wolfsen op.

Van Zanen burgemeester Utrecht

Telegraaf 05.11.2013 VVD’er Jan van Zanen volgt Aleid Wolfsen op als burgemeester van Utrecht. De huidige burgemeester van Amstelveen is dinsdag tijdens een buitengewone raadsvergadering voorgedragen. De 52-jarige Van Zanen werkte eerder al als wethouder in Utrecht.

Jan van Zanen nieuwe burgemeester van Utrecht

NU 05.11.2013 Jan van Zanen is voorgedragen voor het burgemeesterschap van Utrecht. Hij volgt daarmee Aleid Wolfsen na 1 januari 2014 op.   Bekijk video – De naam van de nieuwe burgemeester werd door Eiko Smid, voorzitter van de vertrouwenscommissie, even na 16.30 uur voorgedragen na een besloten vergadering over de laatste twee kandidaten.

Utrecht krijgt VVD-burgemeester: Jan van Zanen

Elsevier 05.11.2013 Jan van Zanen (VVD) wordt de opvolger van Aleid Wolfsen (PvdA) als burgemeester van Utrecht. Van Zanen kan meteen na Nieuwjaar aan de slag. 26 kandidaten, waarvan acht (oud-)burgemeesters, stuurden een sollicitatiebrief naar de gemeente Utrecht. De zeventienjarige Hidde van Koningsveld en ook zanger Henk Westbroek kregen eerder al te horen dat zij te weinig bestuurlijke ervaring hadden voor de positie.

De vertrouwenscommissie zocht iemand met een optimistische inborst, die snel kan schakelen en ook het dossier openbare veiligheid goed aankan.

Lees ook: een biografie van Jan van Zanen

Jan van Zanen (VVD) nieuwe burgemeester Utrecht›

NRC 05.11.2013 Jan van Zanen (VVD) is voorgedragen als nieuwe burgemeester van Utrecht. De huidige burgemeester van Amstelveen volgt PvdA’er Aleid Wolfsen op, die eerder dit jaar besloot niet voor een tweede termijn te gaan. Een ruime meerderheid van de gemeenteraad sprak haar voorkeur uit voor Van Zanen. Lees verder›

Burgemeester Utrecht vandaag bekend

Telegraaf 05.11.2013  Wie favoriet is om de nieuwe burgemeester van Utrecht te worden, is dinsdag aan het eind van de middag bekend. De raad komt dan in een openbare vergadering bijeen om de voordracht van de vertrouwenscommissie te vernemen. Er hebben 26 kandidaten, 20 mannen en 6 vrouwen, gesolliciteerd.

Nieuwe burgemeester Utrecht dinsdag bekend

Trouw 01.11.2013 De gemeenteraad van Utrecht bepaalt dinsdagmiddag in een openbare vergadering wie wordt voorgedragen als nieuwe burgemeester van de stad. Veelgenoemde namen zijn voormalig vakbondsvrouw Agnes Jongerius en Jan van Zanen, de huidige burgemeester van Amstelveen die eerder wethouder in Utrecht is geweest.

Dinsdag burgemeester Utrecht

Telegraaf 01.11.2013 De gemeenteraad van Utrecht bepaalt dinsdagmiddag in een openbare vergadering wie wordt voorgedragen als nieuwe burgemeester van de stad. Een veelgenoemde naam is Jan van Zanen, de huidige burgemeester van Amstelveen die eerder wethouder in Utrecht is geweest.

Gerelateerde artikelen;

23-10: Westbroek geen burgemeester

25-09: 26 sollicitanten Utrecht

22-09: Hidde (17) als burgemeester

20-09: Jongerius wil naar Utrecht

Haagse Hidde (17) afgewezen voor burgemeesterschap Utrecht

RTVWEST 24.10.2013 De 17-jarige Hidde van Koningsveld uit Den Haag wordt geen burgemeester van Utrecht. Hidde heeft van de commissaris van de koning te horen gekregen dat hij te weinig bestuurlijke ervaring heeft voor de functie.. Lees verder

Haagse Hidde geen burgemeester van Utrecht

Den HaagFM 23.10.2013 De zeventienjarige Haagse jongen Hidde van Koningsveld is niet door naar de volgende ronde in de strijd om het burgemees…lees meer

Westbroek afgewezen als burgemeester voor Utrecht

Trouw 23.10.2013 Henk Westbroek wordt geen burgemeester van Utrecht. Dat heeft de gemeente Utrecht vandaag bekend gemaakt. Hij heeft te horen gekregen dat hij te weinig bestuurlijke ervaring heeft. Om dezelfde reden wordt de 17-jarige Hidde van Koningsveld ook geen burgemeester.

Henk Westbroek geen burgemeester van Utrecht

NU 23.10.2013 Henk Westbroek wordt vanwege een gebrek aan bestuurlijke ervaring geen burgemeester van Utrecht. Dat heeft hij via Twitter laten weten.

Westbroek geen burgemeester

Telegraaf 23.10.2013 Zanger en presentator Henk Westbroek is afgevallen in de race om het burgemeesterschap van Utrecht. Hij kreeg te horen dat hij te weinig bestuurlijke ervaring heeft.

Henk Westbroek wordt geen burgemeester van Utrecht

Elsevier  23.10.2013 De secretaris van de commissaris van de Koning in Utrecht heeft zanger en presentator Henk Westbroek laten weten dat hij is afgewezen als burgemeesterskandidaat van Utrecht. Westbroek heeft te weinig bestuurlijke ervaring, aldus de secretaris woensdag.

Henk Westbroek geen burgemeester van Utrecht

NU 23.10.2013 Henk Westbroek wordt vanwege een gebrek aan bestuurlijke ervaring geen burgemeester van Utrecht.

Dat heeft hij via Twitter laten weten. Ook een andere opmerkelijke kandidaat, de 17-jarige Hidde van Koningsveld, wordt om dezelfde reden geen burgemeester. Dattwitterde hij woensdag.

Henk Westbroek wordt geen burgemeester van Utrecht

Elsevier 23.10.2013 De secretaris van de commissaris van de Koning in Utrecht heeft zanger en presentator Henk Westbroek laten weten dat hij is afgewezen als burgemeesterskandidaat van Utrecht.

‘Utrechters willen Henk Westbroek als burgemeester’

Agnes Jongerius eindigt als tweede in peiling

NU 07.10.2013 Als het aan de inwoners van Utrecht ligt, wordt Henk Westbroek hun nieuwe burgemeester.  Dat is de uitkomst van een peiling die AD Utrechts Nieuwsblad hield. De zanger kreeg 28 procent van de stemmen. Voormalig FNV-topvrouw Agnes Jongerius eindigde als tweede.

Gerelateerde artikelen;

Lees meer over: Utrecht Henk Westbroek

Utrecht kiest vandaag favoriete burgemeester

AD 05.10.2013 Wie is de geschiktste kandidaat voor het burgemeesterschap van de gemeente Utrecht? Die vraag stelt AD/Utrechts Nieuwsblad vandaag aan inwoners van de stad in een referendum.  De lijst met acht kanshebbers is samengesteld door de redactie. Van Henk Westbroek en Yet van den Bergh is het zeker dat ze gesolliciteerd hebben. Voormalig FNV-leider Agnes Jongerius (PvdA) en de Amstelveense burgemeester Jan van Zanen (VVD) worden gezien als meest kansrijke kandidaten.

Lees ook;

Procedure burgemeester Utrecht is het mediacircus voorbij

BB 27.09.2013 Het mediacircus is voorbij, vanaf nu zal de procedure rond de benoeming van de nieuwe burgemeester voor Utrecht zich in alle stilte voltrekken. Na de ‘affaire Roermond’ zal geen ambtenaar, raadslid of bestuurder het nog wagen uit de (vertrouwens)commissie te klappen.

Gerelateerde artikelen;

Scherpenzeel installeert jongste burgemeester van Nederland

Elsevier  26.09.2013 De gemeente Scherpenzeel op de Veluwe heeft donderdag de jongste burgemeester van Nederland geïnstalleerd. Ben Visser (31) van de ChistenUnie stoot SGP-collega Pieter Verhoeve (32) van de troon.

Vijfduizend Utrechters willen Haagse jongen als burgemeester

Den HaagFM 25.09.2013 Ongeveer 5.000 Utrechters (twee procent) zien de zeventienjarige Haagse jongen Hidde van Koningsveld het liefst als de nieuwe burgemeester van hun stad, blijkt uit een onderzoek van RTV Utrecht. DEDen Haag…lees meer

26 sollicitanten burgemeesterspost Utrecht

Trouw 25.09.2013 Naar de burgemeesterspost in Utrecht hebben 26 mensen gesolliciteerd, 20 mannen en 6 vrouwen. Onder de sollicitanten zijn 8 (oud-)burgemeesters en 6 kandidaten met een andere bestuurlijke achtergrond. Dat heeft een woordvoerster van de Utrechtse commissaris van de Koning, Willibrord van Beek, woensdagmiddag laten weten. Opmerkelijk: een van de sollicitanten is slechts 17 jaar oud. De sollicitatietermijn is maandag gesloten.

26 sollicitanten burgemeesterspost Utrecht

NU 25.09.2013 Naar de burgemeesterpost in Utrecht hebben 26 mensen gesolliciteerd, twintig mannen en zes vrouwen. Onder de sollicitanten zijn acht (oud-)burgemeesters en zes kandidaten met een andere bestuurlijke achtergrond. Dat heeft een woordvoerster van de Utrechtse commissaris van de Koning, Willibrord van Beek, woensdagmiddag laten weten. De sollicitatietermijn is maandag gesloten.

Zeventienjarige Hagenaar wil burgemeester van Utrecht worden

Den HaagFM 22.09.2013 De zeventienjarige Haagse jongen Hidde van Koningsveld heeft gesolliciteerd naar de functie van burgemeester van Utrecht.

“De toekomst van Utrecht gaat mij aan het hart. Ik ben hier geboren en getogen. Als ik word gekozen als burgemeester wil ik de bewoners laten zien hoe mooi deze stad is. Ook wil ik jongeren nog meer betrekken bij de politiek”. …lees meer

Hidde van 17 wil burgemeester van Utrecht worden

RTL 22.09.2013 De 17-jarige Hidde van Koningsveld heeft gesolliciteerd naar de functie van burgemeester van Utrecht. Dat meldt de NOS.  Hidde heeft al flinke concurrentie. Zo zouden Henk Westbroek, oud-wethouder van Utrecht Jan van Zanen (VVD), Agnes Jongerius (PvdA) en oud-Kamerlid van de PVV Jhim van Bemmel belangstelling hebben voor de functie.Lees verder

 Hidde (17) als burgemeester

Telegraaf 22.09.2013 De 17-jarige Hidde van Koningsveld heeft gesolliciteerd naar de functie van burgemeester van Utrecht.

„De toekomst van Utrecht gaat mij aan het hart. Ik ben hier geboren en getogen. Als ik word gekozen als burgemeester wil ik de bewoners laten zien hoe mooi deze stad is. Ook wil ik jongeren nog meer betrekken bij de politiek”, vertelt Van Koningsveld.

Henk Westbroek wil serieuze kans burgemeesterschap Utrecht

NU  20.09.2013 Henk Westbroek wil dat de gemeenteraad van Utrecht zijn derde sollicitatie voor  het burgermeesterschap wel serieus neemt. “Een van de eisen is dat de burgemeester boven alle politieke partijen moeten staan.”

Westbroek mengt zich in de race om burgemeesterschap Utrecht

Trouw  20.09.2013 Henk Westbroek heeft de knoop doorgehakt en stelt zich kandidaat als burgemeester van Utrecht. Westbroek maakte eerder al bekend dat hij overwoog te solliciteren, maar nu bevestigt hij op Twitter dat hij het ook echt gaat doen.

‘Agnes Jongerius wil burgemeester van Utrecht worden’\

Trouw  20.09.2013 Voormalig FNV-leider Agnes Jongerius is een van de belangrijkste kandidaten om burgemeester van Utrecht te worden. Jongerius heeft volgens het AD gesolliciteerd naar de functie van opvolger van Aleid Wolfsen, die eind die jaar vertrekt als burgemeester van Utrecht.

‘Agnes Jongerius wil burgemeester Utrecht worden’

NU  20.09.2013 Oud FNV-voorzitter Agnes Jongerius wil de nieuwe burgemeester van Utrecht worden. Ze zou een van de belangrijkste kandidaten zijn om Aleid Wolfsen op te volgen.

Jongerius (PvdA) zou inmiddels al hebben gesolliciteerd naar de functie. Haar motivatie is ingediend bij de commissaris van de koning Willibrord van Beek. Hij adviseert de vertrouwenscommissie van de gemeenteraad.

 Jongerius wil naar Utrecht

Telegraaf  20.09.2013 Agnes Jongerius is een van de belangrijkste kandidaten om burgemeester Aleid Wolfsen van Utrecht op te volgen. De voormalige FNV-voorzitter heeft inmiddels gesolliciteerd naar de baan die eind dit jaar vrijkomt.

‘Agnes Jongerius (PvdA) wil burgemeester van Utrecht worden’

Elsevier 20.09.2013  Voormalig voorzitter van de FNV Agnes Jongerius (PvdA) heeft gesolliciteerd naar de functie burgemeester van Utrecht. Nog voor de zomer heeft Jongerius met vertrouwelingen over haar kansen en de te volgen strategie gesproken. Het positieve advies dat zij van hen kreeg heeft haar doen besluiten te solliciteren, schrijft AD vrijdag.  Jongerius is een van de kandidaten om huidig burgemeester Aleid Wolfsen, ook een PvdA’er,  op te volgen. Hij vertrekt eind dit jaar.

‘Agnes Jongerius wil Wolfsen opvolgen in Utrecht’›

NRC  20.09.2013 Agnes Jongerius wil Aleid Wolfsen, die eind dit jaar vertrekt, opvolgen als burgemeester van Utrecht. De voormalig FNV-voorzitter heeft gesolliciteerd naar de post, die eind dit jaar vrijkomt. Dat schrijft het AD vandaag op basis van ingewijden.

HENK WESTBROEK GAAT OOK WEER SOLLICITEREN. Tegenover Giel Beelen op 3FM bevestigde de 61-jarige Westbroek dit vervolgens.

Afschaffen benoemingen door koning stap dichterbij

BB 19.09.2013 Een grondwetswijziging kan pas worden doorgevoerd als er opnieuw verkiezingen zijn geweest en de Tweede en Eerste Kamer het ook dan met het uiteindelijke voorstel eens zijn. Bovendien is dan een tweederdemeerderheid nodig. De nieuwe koning kan dus voorlopig nog zijn handtekening zetten onder de benoemingen van burgemeesters en commissarissen.

Benoemingen door koning al wat minder zeker

Trouw  19.09.2013 D66 heeft een historische hobbel genomen. Kamerlid Gerard Schouw kreeg donderdag een dikke meerderheid in de Tweede Kamer voor zijn voorbereidingen om de benoemingen van burgemeesters en Commissarissen van de Koning uit de Grondwet te halen en dus niet langer door de koning te laten ondertekenen.

Meeste burgemeesters van CDA-huize, PvdA heerst in grote steden

VK 25.07.2013  Hoewel het CDA bij de afgelopen twee parlementsverkiezingen telkens halveerde en de partij in de Tweede Kamer met 13 zetels de vijfde fractie is, leveren de christendemocraten nog steeds de meeste burgemeesters. Ruim eenderde van de Nederlandse burgemeesters (122 op in totaal 358) komt van het CDA. VVD en PvdA volgen met respectievelijk 96 en 86 burgemeesters.

Het ministerie van Binnenlandse Zaken publiceerde vandaag een overzicht van de Nederlandse burgemeesters, hun politieke affiliatie, leeftijd, tijd in functie en geslacht. Uit het overzicht blijkt dat in het lokale bestuur de macht nog stevig in handen is van de drie bestuurderspartijen CDA, VVD en PvdA. Gezamenlijk zijn de drie partijen goed voor ruim 80 procent van de 358 burgemeesters in Nederland.

Verder:

4-jarige herkozen als burgemeester dorpje VS

VK 05.08.2013 De 4-jarige Robert ‘Bobby’ Tufts is zondag herkozen als burgemeester van Dorset, een gehucht in de Amerikaanse staat Minnesota. De kleuter werd vorig jaar voor het eerst door de inwoners van Dorset aangewezen als eerste burger.

Het plaatsje telt 22 inwoners. Als de dominee en zijn gezin worden meegeteld die geregeld in Dorset verblijven, gaat het zelfs om 28 inwoners.

Amerikaans dorpje heeft een burgemeester van vier jaar oud

Trouw 10.07.2013 Dit is de 4-jarige Robert ‘Bobby’ Tufts, deze kleine man is de burgemeester van Dorset, een dorpje in de Amerikaanse staat Minnesota. Hij gaat nog niet eens naar school, maar won vorig jaar wel al de burgemeesterverkiezingen.

Het kiezelsteentje op de weg van burgemeester Aleid Wolfsen

Elsevier 04.05.2013 Twee jaar geleden liep ik met Jeroen Dijsselbloem door Utrecht. We waren op weg naar een PvdA-bijeenkomst in een hel verlicht zaaltje. Hij als panellid. Ik mocht een column daar voordragen.

Lawine

Wat ging er mis? Jeroen haalde zijn schouders op. Je hebt een moment. Een kiezelsteentje op een bergpad dat de lawine veroorzaakt. Samen probeerden we te achterhalen wat de val van Aleid Wolfsen inluidde.

Lees ook;

Aleid Wolfsen stopt als burgemeester van Utrecht

Niet de Roma’s die Aleid in een villa had gezet. Niet de homo’s die hij niet beschermde. Niet eens het huis-aan-huis blaadje dat hij wilde censureren.

Raadgever

‘Maar misschien gebeurde het wel iets eerder,’ zei Jeroen ineens. Wolfsen was namelijk in 2007 voorbestemd om fractievoorzitter van de PvdA in de Tweede Kamer te worden. Wouter Bos was minister van Financiën geworden en had Aleid keer op keer op de schouders geslagen: jij bent mijn man.

Maar Wouter ‘beslist altijd dat wat zijn laatste raadgever hem influistert,’ zei een prominente PvdA’er laatst tegen me. En aangezien hij fijn metJacques Tichelaar (‘Ik ben een rat’) een regeerakkoord in elkaar had getimmerd met CDA en ChristenUnie werd Tichelaar ineens leider van de fractie. ‘Dat was misschien wel het kiezelsteentje dat de lawine veroorzaakt heeft,’ zei Jeroen.

Template

We liepen verder, Jeroen en ik. Het proces volgt altijd hetzelfde scenario. Dat wilde ik tegen Jeroen zeggen, maar ik kwam niet op het woord. Nu weet ik het wel.

Kandidaat burgemeester moet stil lobbyen

NU 02.05.2013 Met het vertrek van Aleid Wolfsen komt op 1 januari de burgemeesterspost van Utrecht vrij. Geïnteresseerden doen er goed aan om anderen voor hun karretje te spannen. En vooral hun enthousiasme niet kenbaar te maken.

Hoe word je burgemeester?

Telegraaf 02.05.2013 Nu Aleid Wolfsen zijn vertrek als burgemeester van Utrecht heeft aangekondigd, heeft de gemeente daar per 1 januari 2014 een post vacant. Maar hoe word je eigenlijk burgemeester?

Geen tweede termijn Wolfsen – ‘hij werd onderwerp van politiek spel’

NRC 01.05.2013 De Utrechtse burgemeester Aleid Wolfsen zal niet voor een tweede ambtstermijn gaan. Dat maakte hij vanmiddag bekend in een brief aan het college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad. Het betekent dat Utrecht per 1 januari 2014 een nieuwe burgemeester zal hebben. Lees verder

Een kort overzicht:

Onder vuur
In oktober zei Wolfsen al in een EO-radioprogramma dat hij twijfelde of hij zich opnieuw beschikbaar zou stellen. Hij noemde het burgemeesterschap ‘leuk, maar extreem zwaar’. Wolfsen ligt sinds zijn aantreden in 2008 al zwaar onder vuur in Utrecht door achtereenvolgende affaires. Sinds augustus van dit jaar wordt de burgemeester beveiligd wegens bedreigingen aan zijn adres uit de criminele hoek. ‘Dat is zeer onaangenaam, maar ik laat me niet beïnvloeden in mijn beleid,’ zo zei hij in het radioprogramma.

2007: Het raadgevend referendum waarmee Wolfsen wordt gekozen tot burgemeester, wordt wegens een te lage opkomst ongeldig verklaard. Daarop draagt de gemeenteraad Wolfsen voor.

2009: Motie van wantrouwen, omdat hij een artikel in stadsblad Ons Utrecht over de huur van zijn tijdelijke woning tegenhoudt. De hele oplage wordt vernietigd. In hetzelfde jaar krijgt Wolfsen een tik op de vingers van de raad wegens zijn declaratiegedrag. Hij liet de gemeente onder meer twee privétickets voor een musical in New York betalen.

2011: Motie van wantrouwen wegens zijn gebrek aan optreden toen een homostel in de Utrechtse nieuwbouwwijk Leidsche Rijn werd weggepest.

2012: Motie van wantrouwen omdat de raad verkeerd en onvolledig op de hoogte was gehouden van de handel en wandel van Romafamiie Nicolich, die onder strenge voorwaarden een huis van de gemeente kreeg.

2012: Fractiegenoot en partijleider Diederik Samsom zegt dat ,,Utrecht en Wolfsen misschien gelukkiger zouden worden van een opvolger”. Samsom excuseert zich in alle toonaarden en trekt zijn woorden in.

2012: Wolfsen biedt namens de gemeente excuses aan aan de bewoners van de wijk Kanaleneiland die in juli van dat jaar hun woningen moesten verlaten toen in hun flats asbest werd aangetroffen. Uit onderzoek blijkt dat achteraf gezien de grootschalige evacuatie helemaal niet nodig was geweest.

Wolfsen overleefde diverse moties

BB 01.05.2013 Aleid Wolfsen stopt eind dit jaar na 6 politiek bewogen jaren als burgemeester van Utrecht waarin hij diverse moties van wantrouwen overleefde.

Burgemeester Wolfsen van Utrecht houdt het voor gezien

BB 01.05.2013 Burgemeester Aleid Wolfsen van Utrecht stopt ermee. Hij heeft woensdag aangekondigd per 1 januari te vertrekken. Wolfsen is dan 6 jaar burgemeester van Utrecht geweest.

Gerelateerde artikelen

Wolfsen lag regelmatig onder vuur tijdens zijn burgemeesterschap

Aleid Wolfsen stopt als burgemeester van Utrecht

Elsevier 01.05.2013 Aleid Wolfsen (PvdA) stelt zich niet beschikbaar voor een tweede termijn als burgemeester van Utrecht. Daardoor zal de stad volgend jaar een nieuwe burgemeester krijgen. Wolfsen zal geen gebruik maken van een wachtgeldregeling.

Ingrijpende kwesties

‘Ik vind het iedere dag opnieuw een groot voorrecht burgemeester te mogen zijn van deze prachtige stad en haar inwoners. Ook in de tijden van intensieve raadsdebatten over ingrijpende kwesties,’ laat Wolfsen weten in een verklaring.

Tijdens zijn burgemeesterschap lag hij zeer regelmatig onder vuur. Zo kreeg hij veel kritiek nadat een homostel zich gedwongen voelde om uit de stad te vertrekken nadat ze werden gepest en bedreigd. Hij kreeg ook stevige kritiek van parrtijgenoten, onder wie PvdA-partijleider Diederik Samsom. ‘Ik denk dat een andere burgemeester van Utrecht gelukkiger wordt en dat Utrecht gelukkiger wordt van een opvolger.’

‘PvdA-burgemeester beloofde orde op zaken te stellen, maar na drie jaar rest hem slechts bungelen.’ 

Lees het commentaar van Eric VrijsenAleid Wolfsen is totaal machteloos in Utrecht

zie ook;

Zie ook:  Samsom: Respect Wolfsen

Zie ook: Utrechtse burgemeester Wolfsen stopt ermee

Zie ook: Geen tweede termijn voor burgemeester Wolfsen van Utrecht

Zie ook: Burgemeester Wolfsen lag geregeld onder vuur

Eerste gekozen burgemeester stopt ermee

BB 25.04.2013 De eerste gekozen burgemeester van Nederland, Tjerk Bruinsma, stopt per 1 januari volgend jaar als eerste burger van Vlaardingen. Dat heeft hij donderdagmiddag bekendgemaakt.

12 prachtige jaren

De 61-jarige Bruinsma werd in maart 2002 in een referendum gekozen door de inwoners van Vlaardingen. ,,Na bijna 12 prachtige jaren in deze gemeente, waarin ik met veel plezier een onderdeel ben geworden van de Vlaardingse gemeenschap, is het tijd voor een nieuwe toekomst met nieuwe uitdagingen. Ik zie daarom af van een herbenoeming”, aldus PvdA’er Bruinsma die eerder, van 1994 tot 2002, wethouder was in Groningen.

De 61-jarige Bruinsma werd in maart 2002 in een referendum gekozen door de inwoners van Vlaardingen.

 Gekozen burgemeester weg

Telegraaf 25.04.2013 De eerste gekozen burgemeester van Nederland, Tjerk Bruinsma, stopt per 1 januari volgend jaar als eerste burger van Vlaardingen. Dat heeft hij donderdagmiddag bekendgemaakt.

Naar aanleiding van een onderzoek van eht ANP en Sargasso is duidelijk dat niet langer het CDA, maar de VVD de meeste burgemeesters levert.

Voorheen CDA

De afgelopen 32 jaar heeft het CDA verreweg de meeste nieuwe burgemeesters aangeleverd. In 1987 wist de PvdA de christendemocraten voor het eerst de loef af te steken. Vanaf 1996 gebeurde dat vaker, al wist het CDA tijdens de kabinetten-Kok I en II nog altijd het vaakst nieuwe burgemeesters te leveren, ondanks de oppositierol van de partij. 881 burgemeesters die sinds 1980 zijn begonnen, waren of zijn lid van het CDA. Dat is ruim meer dan de PvdA (648) en de VVD (517). Een goede vierde is D66 met 108. Van 51 burgervaders is de partijvoorkeur onbekend.

Niet CDA maar VVD nu hofleverancier van burgemeesters

BB 21.04.2013 Voor het eerst in de geschiedenis van de partij leverde de VVD in 2012 de meeste nieuwe burgemeesters. Dat blijkt uit een data-analyse van nieuwssite Sargasso en het ANP. Vorig jaar werden er 27 nieuwe VVD-burgemeesters geïnstalleerd, tegen 23 van de PvdA en 19 van het CDA. Het is sinds de oprichting van de VVD nooit voorgekomen dat de liberalen de meeste nieuwe burgemeesters leverden.

Liberaal besturen

,,We kunnen concluderen dat we goede kandidaten in huis hebben”, laat een woordvoerster van de VVD weten. ,,Een groot aantal burgemeesters leveren is overigens geen doel, maar wel een goed middel om liberaal te besturen. Wij staan voor zo’n beleid en hoe meer VVD-burgemeesters er zijn, hoe beter.”

Gerelateerde artikelen;

Uit onderzoek blijkt dat burgemeesters in vergelijking met dertig jaar geleden minder lang op dezelfde post blijven zitten.

Burgemeesters plakken minder aan pluche

BB 21.04.2013 Burgemeesters blijven steeds minder lang op hun post zitten. Vooral sinds 1980 zitten ze steeds korter in één gemeente. Sinds 1900 houden burgemeesters het gemiddeld genomen ruim 13 jaar uit in één plaats. Maar in de jaren 80 was dat nog maar 10 jaar, in de jaren 90 ruim 8 jaar en in het afgelopen decennium nog maar 5,5 jaar.

Gerelateerde artikelen;

VVD levert meeste burgemeesters

RTVWEST 21.04.2013 REGIO – Voor het eerst in de geschiedenis van de partij heeft de VVD vorig jaar de meeste nieuwe burgemeesters geleverd. In 2012 zijn onder meer in Gouda en Leiderdorp VVD-burgemeesters aangesteld. Lees verder

 Gerelateerde artikelen;

Burgemeester meestal CDA’er

Telegraaf 21.04.2013 De afgelopen 32 jaar heeft het CDA verreweg de meeste nieuwe burgemeesters aangeleverd. Dat blijkt uit een data-analyse van nieuwssite Sargasso en het ANP.

Burgemeesters lossen elkaar steeds sneller af

Trouw 21.04.2013 Burgemeesters blijven steeds minder lang op hun post zitten. Vooral sinds 1980 zitten ze steeds korter in één gemeente, zo blijkt uit een data-analyse van nieuwsite Sargasso en het ANP.

Burgemeester blijft korter

Telegraaf 21.04.2013 Burgemeesters blijven steeds minder lang op hun post zitten. Vooral sinds 1980 zitten ze steeds korter in één gemeente, zo blijkt uit een data-analyse van nieuwsite Sargasso en het ANP.

Burgemeesters lossen elkaar sneller af

‘Mensen stromen eerder door. Ook bij de overheid’

NU 21.04.2013 Burgemeesters blijven steeds minder lang op hun post zitten. Vooral sinds 1980 zitten ze steeds korter in één gemeente. Sinds 1900 houden burgemeesters het gemiddeld genomen ruim 13 jaar uit in één plaats. Maar in de jaren 80 was dat nog maar 10 jaar, in de jaren 90 ruim 8 jaar en in het afgelopen decennium nog maar 5,5 jaar. Al kan dat laatste getal wat vertekend zijn, omdat een aantal burgemeesters nu nog op hun post zit en niet is meegenomen in de berekening.

Niemand mag meer verdienen dan burgemeester

Trouw 23.11.2012 Bestuurders van instellingen in Heerenveen die met publiek geld worden gefinancierd, mogen niet meer verdienen dan burgemeester Tjeerd van der Zwan: 121.000 bruto per jaar. Dezelfde regel moet ook gelden voor topverdieners van organisaties die voor meer dan 50 procent afhankelijk zijn van een gemeentelijke subsidie. Dat maakte het gemeentebestuur van Heerenveen vrijdag bekend. Het wil daartoe een ‘burgemeestersnorm’ invoeren.

Lubbers drong Tilburg en Den Bosch burgemeester op

BB 19.11.2012 Tilburg en Den Bosch kregen eind jaren tachtig een burgemeester die niet bepaald de favoriet was van de vertrouwenscommissie. Toenmalig premier Ruud Lubbers dreef zijn zin door, blijkt uit stukken die het Brabants Dagblad op de site van het Nationaal Archief vond.

Gerelateerde artikelen;

‘Lubbers manipuleerde burgemeestersbenoemingen in jaren ’80’

Trouw 17.11.2012 Oud-premier Ruud Lubbers schoffeerde eind jaren tachtig de gemeenteraden van zowel Tilburg als Den Bosch bij de benoeming van Gerrit Brokx en Don Burgers tot burgemeester. Dat stelt het Brabants Dagblad, dat geheime dossiers in handen heeft.

De belangrijkste documenten uit de dossiers van Burgers en Brokx zijn te lezen op de site van het Brabants Dagblad. De dossiers waren per abuis voor iedereen te raadplegen in het Nationaal Archief. De krant heeft de documenten toen snel gekopieerd.

Rol bevolking bij burgemeester

Telegraaf  06.11.2012 De bevolking moet een directere rol krijgen bij de benoeming van burgemeesters. Een aanstelling zoals nu door ‘de Kroon’ is niet meer van deze tijd, zei de nieuwe minister van Binnenlandse Zaken Ronald Plasterk maandagavond in Nieuwsuur.

Gerelateerde artikelen;

02-11: Plasterk verwacht commotie

31-10: Stap gekozen burgemeester

Plasterk: Grotere rol bevolking bij nieuwe burgemeester

Trouw 06.11.2012 De bevolking moet een directere rol krijgen bij de benoeming van burgemeesters. Een aanstelling zoals nu door ‘de Kroon’ is niet meer van deze tijd, zei de nieuwe minister van Binnenlandse Zaken Ronald Plasterk maandagavond in Nieuwsuur.

‘Benoeming burgemeester anders’ video

NOS 03.11.2012 In het regeerakkoord staat alleen dat de benoeming van de burgemeester uit de Grondwet wordt gehaald. Plasterk zei dat de democratische vernieuwing de laatste tijd op de achtergrond is geraakt. “Je mag in Nederland stemmen over wie het Eurovisiesongfestival wint, maar je bent op geen enkele manier betrokken bij wie de eerste burger van je gemeente wordt. Dat gaan we dus veranderen”, zei Plasterk.

Nederlander wil burgemeester zelf kiezen

RTL 28.10.2012 Een ruime meerderheid van de Nederlanders (63 procent) wil dat de burgemeester gekozen wordt door de burgers. Dat blijkt uit een onderzoek van Maurice de Hond.  Het onderzoek is gehouden naar aanleiding van de affaire rond Jos van Rey, de Roermondse wethouder en VVD-senator, die afgelopen week opstapte na beschuldigingen dat hij een bevriende kandidaat-burgemeester vertrouwelijke informatie had doorgespeeld.

Gekozen burgemeester

Telegraaf 28.10.2012 Een ruime meerderheid van de Nederlandse kiezers (63 procent) wil dat de burgemeester gekozen wordt door de burgers. Dat blijkt uit een onderzoek van Maurice de Hond, dat zondag is gepubliceerd.

‘Burger moet burgemeester kiezen’

NU 28.10.2012 AMSTERDAM – Een meerderheid van de Nederlanders (63 procent) vindt dat burgemeesters voortaan door burgers gekozen moeten worden. Dat blijkt zondag uit een peiling van Maurice de Hond. Aanleiding voor de peiling is de integriteitsaffaire rond VVD’er Jos van Rey in Roermond.

Lees meer over: Burgemeester

Meerderheid Nederlanders voor gekozen burgemeester

Elsevier 28.10.2012 Een ruime meerderheid van de Nederlandse stemgerechtigden is voorstander van een gekozen burgemeester. Van de ondervraagden ziet 63 procent een democratisch gekozen burgemeester zitten. Dat blijkt uit een onderzoek van Maurice de Hond naar aanleiding van het schandaal dat is ontstaan rondom de opgestapte VVD-wethouder in Roermond Jos van Rey. De VVD’er wordt er door justitie van verdacht als lid van de vertrouwenscommissie sollicitatievragen te hebben doorgespeeld aan burgemeesterskandidaat en partijgenoot Ricardo Offermanns.

Zie ook: Offermanns treedt terug als burgemeester Meerssen

Verder:

Zie ook: 28-10-2012: Integriteit van politici. Maurice de Hond

Lokaal bestuur moet betere afspiegeling samenleving worden

BB 25.10.2012 Het decentrale bestuur vormt geen afspiegeling van de samenleving. Dat moet beter, vindt demissionair minister Liesbeth Spies van Binnenlandse Zaken (BZK, CDA). Met de gemeenteraadsverkiezingen in het vooruitzicht,  zijn politieke partijen als eerste aan zet om bijvoorbeeld meer vrouwen, allochtonen en meer lager opgeleiden kandidaten aan te trekken en klaar te stomen voor een volksvertegenwoordigende functie vanaf 2014. Los van deze oproep kan het Rijk hier geen aanjagende rol in spelen, vindt Spies.

Gerelateerde artikelen;

Gestruikelde wethouders missen politieke antenne

BB 25.10.2012 Ruim een op de tien wethouders die na de raadsverkiezingen in 2010 als bestuurder aan de slag is gegaan, heeft inmiddels het veld moeten ruimen. Van de 1442 wethouders die in 2010 begonnen, zijn er al weer 154 afgetreden (10,7%). Een van de oorzaken is dat ‘vallende wethouders’ waarschuwingssignalen vaak niet opvangen en de neiging hebben de oorzaak van problemen bij anderen en niet bij zichzelf te leggen. Ook komt het nogal eens voor dat wethouders hun politieke antenne niet meer goed hebben gericht.

‘Toestand’ decentraal bestuur

Dat blijkt uit de ‘Staat van het Bestuur 2012’; de tweejaarlijkse de trendrapportage van het ministerie van Binnenlandse Zaken (BZK) over de ‘toestand van het decentrale bestuur’ dat vandaag naar de Kamer is gegaan.

Gerelateerde artikelen;

oktober 28, 2012 Posted by | Uncategorized | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | 8 reacties

De direct gekozen burgemeester weer uit de kast ?

Thom de Graaf D66, nu zelf Burgemeester in Nijmegen, kreeg hier indertijd slapeloze nachten van.

Een wetsvoorstel voor invoering van de gekozen burgemeester sneuvelde in maart 2005 in de Eerste Kamer omdat de tegenstemmen van de PvdA ervoor zorgden dat het voorstel niet de benodigde tweederde meerderheid haalde.

Ook de SP, GroenLinks, ChristenUnie en SGP waren indertijd tegen het voorstel van D66-minister Thom de Graaf voor bestuurlijke vernieuwing. De Graaf trad vervolgens af en werd opgevolgd door de huidige D66-leider Alexander Pechtold.

Begin 2011 liet de PVV ook nog van zich horen. Namelijk ook de PVV wil gekozen burgemeester invoeren als daar na de Provinciale Statenverkiezingen in de Eerste Kamer genoeg voorstanders voor zou zijn.

Zie ook: Opnieuw aandacht voor de direct door het volk gekozen Burgemeester

IJskast
In 2005 sneuvelde het voorstel voor gekozen burgemeesters in de Eerste Kamer, omdat de PvdA tegen stemde. Minister Thom de Graaf (Bestuurlijke Vernieuwing) trad af en de partij besloot de plannen voor staatshervorming even te laten rusten. Nu kan de partij weer een poging doen, vindt partijleider Alexander Pechtold.

Lokale premier
Volgens de partij ontwikkelt een burgemeester zich steeds meer tot een lokale premier van de gemeente en moet hij daar ook democratisch op afgerekend kunnen worden.

In Utrecht en Eindhoven is geëxperimenteerd met een burgemeestersreferendum. In beide steden konden de inwoners alleen kiezen tussen twee PvdA’ers, waardoor de referenda jammerlijk mislukten.

Lees ook het commentaar van Eric Vrijsen over gekozen burgemeester Aleid Wolfsen (PvdA, Utrecht) Aleid Wolfsen is totaal machteloos in Utrecht

Italië kiest burgemeesters

Telegraaf 20.05.2012 Bijna 3,5 miljoen Italianen gaan zondag en maandag voor de tweede keer deze maand naar de stembus. In 100 gemeenten moeten de inwoners uit twee kandidaten een nieuwe burgemeester kiezen, nadat 2 weken geleden geen enkele kandidaat in deze steden een meerderheid van de stemmen had gekregen.

Verder:

DRAAGVLAK BENOEMDE BURGEMEESTER VERDWIJNT

BB 04.07.2012 Het draagvlak onder politieke partijen voor het behoud van de benoemde burgemeester verdwijnt, constateert Bernt Schneiders, voorzitter van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters (NGB), op basis van de partijprogramma’s. ‘Maar een visie op lokaal bestuur ontbreekt.’

GERELATEERDE ARTIKELEN;

Klitsie waarnemend burgemeester in Rijswijk

RTVWEST 01.06.2012 RIJSWIJK – De gemeente Rijswijk krijgt Herman Klitsie tijdelijk als burgemeester. De 63-jarige Klitsie nam in september afscheid als eerste burger van het Brabantse Oss, dat wordt samengevoegd met Lith. Na bijna twaalf jaar nam Rijswijk donderdagmiddag afscheid van burgemeester Ineke van der Wel. 

Ze heeft zelf de handdoek in de ring gegooid toen een meerderheid van de Rijswijkse politiek aangaf geen zin meer te hebben om nog langer met haar samen te werken. Volgens hen zou Van der Wel arrogant zijn en was ze vaak te laat bij vergaderingen. Klitsie is net als Van der Wel van de PvdA.  Lees verder

Aptroot nieuwe burgemeester Zoetermeer

RTVWEST 01.06.2012 ZOETERMEER – Charlie Aptroot wordt de nieuwe burgemeester van Zoetermeer. De gemeenteraad heeft hem voorgedragen. Aptroot zit bijna tien jaar voor de VVD in de Tweede Kamer. Daarvoor was hij namens de liberalen actief in de gemeenteraad van Wassenaar en in de provinciale politiek in Zuid-Holland. Lees verder

Zoetermeer wil Aptroot als burgemeester

NU 31.05..2012 De gemeenteraad van Zoetermeer heeft VVD-Tweede Kamerlid Charlie Aptroot voorgedragen als nieuwe burgemeester. De CDA’er Waaijer kondigde vorig jaar aan dat hij er per 1 september mee stopt, omdat hij meer tijd aan zijn privéleven wil besteden.

Zoetermeer wil Aptroot als burgemeester

AD 31/05/12 De gemeenteraad van Zoetermeer heeft VVD-Tweede Kamerlid Charlie Aptroot voorgedragen als nieuwe burgemeester. De 61-jarige Aptroot zou de huidige burgemeester van Zoetermeer, Jan Waaijer, moeten opvolgen.

Meeste Nederlandse burgemeesters van CDA-huize

Elsevier 30.05.2012 Het CDA levert van alle Nederlandse politieke partijen nog altijd de meeste burgemeesters. De christendemocraten hebben in de afgelopen veertien jaar wel flink wat posten ingeleverd. Dat blijkt uit de cijfers over de samenstelling van het lokaal bestuur die de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) woensdag heeft gepubliceerd.

Zie ook: PvdA’er Samsom: Utrecht beter af zonder Aleid Wolfsen

CDA levert nog steeds de meeste burgemeesters

Parool 30.05.2012 Dat blijkt uit de jongste cijfers over de samenstelling van het lokaal bestuur die de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) vandaag heeft gepubliceerd. In 1998 had 44 procent van de gemeenten een burgemeester van CDA-huize. In 2012 is dat percentage gedaald naar 34 procent.

CDA meeste burgemeesters

Telegraaf 30.05.2012  Het CDA levert nog altijd de meeste burgemeesters. De christendemocraten hebben in de afgelopen 14 jaar echter wel flink wat posten moeten inleveren.

CDA levert meeste burgemeesters

Spits 30.05.2012 Het CDA levert nog altijd de meeste burgemeesters, dat blijkt uit de laatste cijfers van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. Met 34 procent komt een derde van de burgervaders bij de christendemocraten vandaan.

CDA verliest burgemeestersposten aan VVD

Metro 30.05.2012 Het CDA heeft nog steeds de meeste burgemeesters in Nederland, maar de partij heeft de afgelopen jaren vooral aan de VVD burgemeestersposten moeten afstaan. Dat blijkt woensdag uit cijfers van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG).

CDA levert meeste burgemeesters

NU 30.05.2012 DEN HAAG – Het CDA levert nog altijd de meeste burgemeesters. De christendemocraten hebben in de afgelopen 14 jaar echter wel flink wat posten moeten inleveren.

Voordelen gekozen burgemeester liggen niet voor het oprapen

Trouw 17.05.2012  De gekozen burgemeester is terug! En ‘Europa’ is weer een argument om deze hervorming te bepleiten. Volgens D66-Kamerlid Gerard Schouw zou Nederland inmiddels het enige land in Europa zijn waar de gekozen burgemeester nog níet is ingevoerd. Maar is het waar dat Nederland in Europa democratisch zo uit de pas loopt?

En als dit zo is, zelfs als dit maar enigermate zo is, moet dit dan als doorslaggevend argument worden gezien om de gekozen burgemeester ook in Nederland in te voeren? Hoe belangrijk is ‘keeping up with the Joneses’ in Europa? Zijn er misschien andere goede redenen om het pad in de richting van de gekozen burgemeester te bewandelen?

Deze bijdrage verscheen eerder op de website van het Montesquieu Instituut en Sociale Vraagstukken.

D66 wil gekozen burgemeester

BB 19.04.2012 D66 wil nu echt werk maken van haar aloude wens om tot gekozen burgemeesters en commissarissen van de Koningin te komen. Tweede Kamerlid Gerard Schouw dient donderdag een voorstel in tot wijziging van de Grondwet, zo bevestigde hij een bericht in de … lees meer

D66 wil weer gekozen burgemeester

AD 19.04.2012 Vandaag worden bij D66 weer twee plannen uit de kast gehaald. Het gaat om de gekozen burgemeester en de gekozen commissaris van de koningin. In 2005 nog blokkeerde de PvdA in de Eerste Kamer de invoering van de gekozen burgemeester. D66-minister Thom de Graaf besloot daarop de eer aan zichzelf te houden.

D66 maakt zich opnieuw hard voor gekozen burgemeester

NRC 19.04.2012 D66 gaat opnieuw proberen om de door de kroon benoemde burgemeester en commissaris van de koningin uit de Grondwet te halen. De partij wil dat de kiezer over die beslissing gaat. D66-Kamerlid Gerard Schouw dient daar vandaag twee voorstellen voor in, schrijft de Volkskrant.

D66 komt weer met voorstel voor gekozen burgemeester

Elsevier 19.04.2012 D66-Kamerlid Gerard Schouw zal donderdag voorstellen indienen om de door de kroon benoemde burgemeester en Commissaris van de Koningin uit de Grondwet te halen. Dat zou de weg vrij maken voor verkiezingen voor deze posten.

D66 wil gekozen burgemeester

Spits 19.04.2012 Vandaag worden bij D66 weer twee pogingen gewaagd een wetswijziging door te drukken. De belangrijkste is het plan om burgers zelf hun burgemeester te laten kiezen.

D66 start nieuwe strijd om gekozen burgemeester

NU 19.04.2012 D66 gaat opnieuw proberen in Nederland een gekozen burgemeester en een gekozen Commissaris van de Koningin te krijgen. De partij dient donderdag twee voorstellen in tot wijziging van de Grondwet. Dat meldt de Volkskrant donderdag. Kamerlid voor D66 Gerard Schouw rekent volgens de krant op steun van VVD, PvdA, PVV, GroenLinks en de SP.

D66 wil weer gekozen burgemeester

VK 19.04.2012 Ze stonden al een tijdje niet meer in de etalage bij D66: de roemruchte kroonjuwelen. Maar vandaag worden toch weer twee plannen uit de kast gehaald: de gekozen burgemeester en de gekozen commissaris van de koningin. Het D66-Kamerlid Gerard Schouw dient vandaag twee voorstellen tot wijziging van de Grondwet in.

D66 komt weer met voorstel voor gekozen burgemeester

Elsevier 19.04.2012 D66-Kamerlid Gerard Schouw zal donderdag voorstellen indienen om de door de kroon benoemde burgemeester en Commissaris van de Koningin uit de Grondwet te halen. Dat zou de weg vrij maken voor verkiezingen voor deze posten.  Lees meer

Dat meldt de Volkskrant. De gekozen burgemeester en Commissaris van de Koningin zijn oude kroonjuwelen van D66, maar de partij heeft er lang geen nadruk op gelegd.

IJskast
In 2005 sneuvelde het voorstel voor gekozen burgemeesters in de Eerste Kamer, omdat de PvdA tegen stemde. Minister Thom de Graaf (Bestuurlijke Vernieuwing) trad af en de partij besloot de plannen voor staatshervorming even te laten rusten. Nu kan de partij weer een poging doen, vindt partijleider Alexander Pechtold.

april 19, 2012 Posted by | Uncategorized | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | 8 reacties

Opnieuw aandacht voor de direct door het volk gekozen Burgemeester

Er is de laatste tijd nogal eens gedonder met de Burgemeesters.

Thom de Graaf D66, nu zelf Burgemeester in Nijmegen, kreeg hier indertijd slapeloze nachten van.

Een wetsvoorstel voor invoering van de gekozen burgemeester sneuvelde in maart 2005 in de Eerste Kamer omdat de tegenstemmen van de PvdA ervoor zorgden dat het voorstel niet de benodigde tweederdemeerderheid haalde.

Ook de SP, GroenLinks, ChristenUnie en SGP waren indertijd tegen het voorstel van D66-minister Thom de Graaf voor bestuurlijke vernieuwing. De Graaf trad vervolgens af en werd opgevolgd door de huidige D66-leider Alexander Pechtold.

Begin dit jaar liet de PVV ook nog van zich horen. Namelijk de PVV wil gekozen burgemeester invoeren als daar na de Provinciale Statenverkiezingen in de Eerste Kamer genoeg voorstanders voor zou zijn.

Toch weer gekozen burgemeester

BB Door Henk Bouwmans • 07.10.11 Het debat over de invoering van de direct gekozen burgemeester is door het kabinet gestart.

De invoering van de direct gekozen burgemeester is na de huidige kabinetsperiode weer aan de orde. Minister Piet Hein Donner (CDA, Binnenlandse Zaken) en minister Ivo Opstelten (VVD, Veiligheid en Justitie) hebben die boodschap afgegeven. Zij deden dat op het jaarcongres van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters in Haarlem.

Laat burgers afrekenen met de burgemeesters

Elsevier 01.09.2011 Het is tegelijkertijd grappig en vreemd. In de Volkskrant van dinsdag maakte de Nijmeegse burgemeester Thom de Graaf (D66) zich druk over de toekomst van de monarchie. Dit terwijl er alle reden is om zich druk te maken over – wat dichter bij huis – de toekomst van zijn eigen ambt.

Nu heeft hij met die laatste thematiek als minister natuurlijk minder prettige ervaringen opgedaan, maar de rest van bestuurlijk Nederland houdt zich eveneens angstvallig stil.

Burgemeesters
Intussen ligt burgemeester Aleid Wolfsen (PvdA) van Utrecht volop onder vuur. ‘Geen tweede termijn Wolfsen’ Meeste Utrechters tegen nieuwe termijn voor Wolfsen  Run op petitie tegen Wolfsen  Utrechters willen van Wolfsen af

Burgemeester Wilma Verver (VVD) van Schiedam heeft het veld al moeten ruimen. De Goudse PvdA-burgervader Wim Cornelis gaat ermee stoppen; wegens onvermogen niet geprolongeerd.

En CDA’er Gerd Leers is al een tijdje niet langer de eerste burger van Maastricht. Zijn dit nu allemaal op zichzelf staande incidenten en gevallen of is er een verstrekkender patroon zichtbaar? Is er sprake van betonrot in het ambt van burgemeester?

Oud ijzer
Wolfsen kende een slechte start. De Utrechtenaren konden kiezen tussen lood en oud ijzer, als het maar PvdA was. Een electorale fopspeen.

Vervolgens liet Wolfsen, wat onhandig, een plaatselijk krantje niet verschijnen, wegens een kritisch stukje over hem.

Nu liggen er bananenschillen op zijn weg in de vorm van weggetreiterde homo’s, die hij niet adequaat hielp. Een asociale familie hielp hij eerder juist wel. Aan een vrijstaand huis.

Handhaving
Een handhavingprobleem dus, wat ook voor Cornelis geldt. Deze kon het in Gouda naar eigen zeggen toch ook niet helpen dat er vervelende Marokkaanse knaapjes waren die de buurt terroriseerden?

Het ene moment bestond dat probleem volgens hem nog niet; maar toen hij geld van het Rijk kon incasseren ietwat opportunistisch plots weer wel.

Hij eiste op hoge toon ‘smartengeld’ omdat de ‘goede naam’ van Gouda ten onrechte door het slijk zou zijn gehaald. Uniek! Gaande deze chicane verloor zijn eigen naam enigszins aan glans.

Vriendjespolitiek
Een onderzoeksbureau noteerde dat de liberale burgemeester Verver zich schuldig maakte aan intimidatie, belangenverstrengeling en vriendjespolitiek.

Je vraagt je af wat ditzelfde onderzoeksbureau zou hebben gevonden en opgemerkt over de handelswijze van Mariko Peters, mocht ze deze hebben onderzocht, maar dit terzijde.

Over de handel en wandel van de toenmalige zuidelijke burgemeester Leers, inzake een buitenlands vakantiehuisje, rezen ook ook vragen. Die laatste kwestie lijkt overigens veel minder uitgediept.

Lees meer over de gekozen burgemeester in het dossier ‘Openbaar bestuur onder vuur’.

En ook:

Gemeente Schiedam: Verver ontvangt wél wachtgeld

VK 27.06.2014 Het wachtgeld van oud-burgemeester Wilma Verver van Schiedam is toch niet stopgezet. Eerdere berichten dat Verver haar uitkering niet meer zou ontvangen, worden door de gemeente Schiedam ontkracht. Dat meldt het college van B en W vandaag in een persbericht.

Woensdag zei de gemeente nog iets heel anders. Toen bevestigde de gemeente in het Algemeen Dagblad dat Verver al maanden geen geld meer op haar rekening krijgt gestort. De oud-burgemeester, die in 2011 terugtrad na beschuldigingen van machtsmisbruik en vriendjespolitiek, zou niet voldoende solliciteren.  Onderzoek
Verver nam drie jaar geleden ontslag, toen het Bureau Integriteit Nederlandse Gemeenten (BING) een onderzoek instelde naar haar functioneren als burgemeester. De VVD-burgemeester had onder meer de ‘schijn van belangenverstrengeling’ op zich geladen in een kwestie rond de verbouwing van haar huis, zo oordeelde BING later in een rapport.

Verver stapt naar de rechter vanwege de onjuiste berichtgeving. Dat laat zij weten aan RTV Rijnmond.

VERWANT NIEUWS;

In beeld: De burgemeester›

Het zijn altijd ervaren burgemeesters die vallen

Trouw 15.10.2011 INTERVIEW – En weer verlaat een burgemeester het gemeentehuis via de achterdeur. Dit keer is het de ervaren Martin Boevée, die deze week zijn functie in Sliedrecht definitief heeft neergelegd. Beschadigd door (onterechte) verdachtmakingen, zat de burgemeester al enige maanden thuis. Boevée gaat vervroegd met pensioen.

‘Niet meer problemen burgemeesters’

Spits 11.10.2011 Het aantal burgemeesters dat gedwongen moet vertrekken of in de problemen raakt, neemt niet extreem toe. Dat zei directeur Ruud van Bennekom van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters vanmiddag.

Zie: Wethouder Maasdriel weg

Geen toename vertrekkende burgemeesters’

De pers 11.10.2011 Het aantal burgemeesters dat gedwongen moet vertrekken of in de problemen raakt, neemt niet extreem toe. Dat zei directeur Ruud van Bennekom van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters dinsdag.

Een op zeven burgemeesters is waarnemend

BB 09.09.2011 Eén op de zeven gemeenten heeft een waarnemend burgemeester. Dat blijkt uit onderzoek van Binnenlands Bestuur.  Van de 418 gemeenten hebben er 55 een waarnemend burgemeester. Daarmee komt het aantal uit op 13 procent. Bij eerdere onderzoeken in 2004 en 2008 bleef het aantal waarnemers steken op 9 procent. lees meer

september 4, 2011 Posted by | Uncategorized | , , , , , , , , , | 7 reacties