Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

Over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 13 – op weg naar de parlementaire enquête gaswinning

commissievoorzitter Tom van der Lee GL

Parlementaire enquête gaswinning binnenkort van start

De Parlementaire enquêtecommissie naar de gaswinning in Groningen is donderdag 11.02.2021 officieel van start gegaan. GL-Kamerlid Van der Lee is gekozen tot commissievoorzitter. Tweede Kamervoorzitter Khadija Arib noemde de start een belangrijk moment. “Ik hoop dat het een klein beetje hoop kan bieden voor de mensen in Groningen.”

AD 12.02.2021

Pas in de zomer van 2022 gaan de openbare verhoren in de parlementaire enquête van start. Dat dat zo lang moet duren, komt omdat de onderzoeksopdracht zo groot is, legt commissievoorzitter Tom van der Lee uit.

’60 jaar gaswinning’

“Het gaat over 60 jaar gaswinning. Er zijn tientallen instellingen bij betrokken geweest; ministeries, toezichthouders, de NAM, Shell, Exxon, en vele organisaties. Het gaat veel tijd kosten om alle informatie, alle stukken boven tafel te halen, te analyseren en vele gesprekken te voeren voor je getuigen openbaar kunt verhoren.”

Lees ook:

Record gaswinning in Groningen ondanks aardbevingen

‘Hoe heeft dit kunnen gebeuren?’

De commissie gaat zich richten op de gaswinning in Groningen vanaf 1959. De opbrengsten van de gaswinning waren groot, maar de schade voor gedupeerden inmiddels ook.

“De belangrijkste vraag is hoe dit ooit zo heeft kunnen gebeuren”, zegt Van der Lee. “Hoe hebben alle voordelen van de gaswinning ertoe geleid dat we niet voldoende oog hebben gehad voor de negatieve gevolgen ervan?”

En een heel belangrijke vraag die de commissie wil beantwoorden: waarom moest het zo lang duren voor de gaskraan dicht kon? Onder minister Kamp, in kabinet Rutte II, zijn recordhoeveelheden gas gewonnen, ondanks het feit dat Groningen toen al regelmatig te maken kreeg met flinke aardbevingen.

 

Telegraaf 13.02.2021

Gaskraan kon toch dicht !!??

Volgens minister Kamp kon Nederland niet zonder het Gronings gas. Maar onder minister Wiebes bleek de gaskraan ineens toch dicht te kunnen, en veel sneller dan gedacht.

Waar het kabinet er eerst nog vanuit ging dat de gaskraan vanaf 2030 helemaal zou dichtgaan, ziet het er nu naar uit dat er al in 2022 geen gas meer gewonnen zal worden in Groningen.

Wiebes stopt er helemaal mee vanwege toeslagenaffaire

Lees ook:

Wiebes: gaskraan ‘zo snel mogelijk’ verder dicht

Er wordt volgend jaar toch iets meer gas gewonnen uit het Groningerveld dan aanvankelijk gepland was, zo meldt het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) donderdag 11.02.2021. In het gasjaar 2021, dat in oktober van dit jaar start, moet 3,9 miljard kuub gas worden gewonnen, blijkt uit een raming van netbeheerder GTS. Dat is 0,8 miljard kuub meer dan eerder werd gedacht.

Dat er toch meer moeten worden gewonnen dan aanvankelijk begroot, komt doordat er meer marktvraag is. In september neemt demissionair minister Bas van ’t Wout (EZK) een definitief besluit over de gaswinning in het gasjaar 2021. De winning van 3,9 miljard kuub is wel een halvering ten opzichte van het huidige gasjaar, waarin 8,1 miljard kuub omhoog moet worden gehaald.

Maar vanaf medio 2022 moet de gaskraan in het Groningerveld dichtgaan. Dit moet de kans op aardbevingen in Groningen terugdringen. De Groningers hebben al jaren te lijden onder schade als gevolg van aardbevingen in het gebied.

Echter toch gaat de kraan niet definitief dicht. Als er namelijk uitzonderlijke weersomstandigheden zijn, is er wellicht toch gas uit het gebied nodig. Daarom blijven enkele winningsinstallaties stand-by staan. “Op die manier is een klein aantal stations gebruiksklaar als dat plotseling nodig is, bijvoorbeeld bij een extreem strenge winter”

‘Eindelijk antwoorden’

Het loste de problemen voor de Groningers overigens niet op. Veel bewoners zitten nog steeds vast in een onduidelijk moeras van afhandeling van schade van hun huis en de versterking ervan.

Toch denkt Van der Lee dat het belangrijk is dat de enquête nu van start gaat. “We weten nog niet hoe lang de gevolgen nog voelbaar zullen zijn. Er is echt een enorme behoefte, zeker ook in Groningen, om nu eindelijk eens antwoord te krijgen op veel prangende vragen.”

Ook denkt hij dat de enquête Groningers zelfs vooruit kan helpen. “Het kan zijn dat wij tot oordelen komen en tot nieuwe adviezen over beleid die nog een verschil kunnen maken.”

Lees ook:

Ruim 800 schademeldingen na aardbevingen in Groningen

Cynisme

Elders in Den Haag wordt met enig cynisme vast vooruitgekeken naar de resultaten van de enquête. Rond het kabinet wordt gesuggereerd dat de bewindspersoon die in het volgende kabinet het dossier Groningen onder zich krijgt, zich maar beter kan voorbereiden op een vervroegde aftocht.

“Misschien moeten we gewoon een losse staatssecretaris voor Groningen aanstellen”, suggereerde een ingewijde eerder. “Die weet dan meteen waar hij aan toe is.”

Toeslagenaffaire

En toen het huidige kabinet zich beraadde op de politieke gevolgen van de parlementaire ondervragingscommissie kinderopvangtoeslagen, werd door ingewijden ook meermaals naar de parlementaire enquête Groningen gewezen.

“Als we hierom aftreden, kunnen we over drie jaar zeker ook weer opnieuw aftreden als Groningen klaar is?” smaalde een bron toen. “Want daar is ook heel wat mis gegaan. Of moeten we dan zeggen dat Groningers minder belangrijk zijn dan de ouders in de toeslagenaffaire?”

De conclusies van de parlementaire enquête worden in 2023 verwacht.

Lees ook:

Advies aan kabinet: ‘Crisisaanpak voor gevolgen gaswinning Groningen nodig’

Baudet wil door met gasborin­gen Groningen !!

De gaswinning in Groningen moet doorgaan, omwonenden moeten een ton op de rekening krijgen en aandelen in de aardoliemaatschappij NAM. Dat vindt Forum-leider Thierry Baudet. ,,Het is ongelooflijke rijkdom.’’

Baudet was als laatste te gast in de liveshow De Lijsttrekkers van deze site en herhaalde daar dat de gasboringen in Groningen door moeten gaan. Een bezorgde kijker uit het noorden vroeg wat de FvD-lijsttrekker zou doen voor zijn provincie, waarop Baudet zei: ,,Maak iedere Groninger aandeelhouder van de NAM, stort een ton op de rekening, koop mensen uit, regel een perfecte schadeloosstelling. Dat kan in één of twee weken geregeld zijn.”

Volgens Baudet zit er in Groningen ‘ongelooflijke rijkdom’ in de grond. ,,We willen doorgaan met boren. Het duurt een jaar of twee om het te regelen, maar dit is toch een no-brainer? Of we kopen mensen uit, of ze krijgen een aandeel in de NAM. Ze zijn altijd beter af dan nu. Het is toch absurd dat je 500 miljard euro in de grond laat zitten?” Het kabinet besloot na hevige aardbevingen dat de gaswinning in Groningen versneld moet stoppen.

lees: kamerbrief over raming gaswinning groningen 2021-2022 en verder 11.02.2021

lees: bijlage 1 brief advies leveringszekerheid van gasunie transport 29.01.2021

lees: bijlage 2 winter report 2021

lees: bijlage 3 brief van de mijnraad 21.12.2020

lees: bijlage 4 brief aan de nederlandse aardolie maatschappij

lees: kamerbrief over wetsvoorstel wat na nul wetswijzigingen in verband met de definitieve sluiting van het groningenveld 24.11.2020

lees: kamerbrief over bestuurlijke afspraken aardbevingsgebied groningen 06.11.2020

lees: bestuursakkoord groningen opgemaakte versie 06.11.2020

lees: advies over gebruik tijdvak 23.09.2020

lees: advies beoordeling zandplaten zuid 25.06.2020

lees: Overzicht deelnemende gemeenten proeftuinen aardgasvrije wijken 2e ronde 2020

lees: Proeftuinen aardgasvrije wijken 2e ronde

lees: kamerbrief over actualisering monitoringsparameters groningenveld 15.10.2020

lees: kamerbrief over voorstel tot wijziging tijdelijke wet groningen 14.10.2020

lees: bijlage uht wijziging mijnbouwregeling

lees: Subsidieregeling versterking gebouwen Groningen 02.10.2020

lees: kamerbrief over vergoedingen en tegemoetkomingsregeling voor huurders 01.10.2020

lees: akkoord gelijktrekken vergoedingen voor eigenaren en huurders

lees: beleidsregel tegemoetkoming huurders woningcorporaties aardbevingsgebied groningen

lees: kamerbrief over gaswinningsniveau groningen gasjaar 2020-2021 21.09.2020

lees: bijlage advies over de capaciteitsafbouw en sluitingsvolgorde clusters groningen

lees: bijlage advies sluitingsvolgorde productielocaties en minimumflow situatie

lees: bijlage l gas market conversion review

lees: bijlage mijnraadadvies sluiting productielocaties en minimum flow groningenveld

lees: bijlage nieuwe mogelijkheid om groningenproductie voor gasjaar 2020-2021 verder te reduceren

lees: bijlage vaststellingsbesluit groningen gasveld 2020-2021

lees: kamerbrief over voortgang aanpak landelijke afhandeling mijnbouwschade 09.06.2020

lees: bijlage landelijke aanpak afhandeling mijnbouwschade 17.03.2020

Lees ook: Minister Wiebes reageert op bevingen: ‘Begrijpelijk dat ze voor onrust zorgen’

Lees ook: Waarom de aardbevingen nog door blijven gaan

Lees ook: Alles over de aardbevingsproblematiek in Groningen

Zie: Over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 13 – nasleep

zie dan ook: Over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 12 – nasleep

zie verder ook: Over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 11 – nasleep

zie dan ook nog: Over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 10 – nasleep

zie verder dan ook: Over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 9 – nasleep

zie dan verder ook nog: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 8 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 7 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 6 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 5

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 4

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 3

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 2

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 1

Baudet wil door met gasboringen Groningen: ‘Toch absurd dat je 500 miljard euro in de grond laat zitten?’

AD 11.03.2021 De gaswinning in Groningen moet doorgaan, omwonenden moeten een ton op de rekening krijgen en aandelen in de aardoliemaatschappij NAM. Dat vindt Forum-leider Thierry Baudet. ,,Het is ongelooflijke rijkdom.’’

Baudet was als laatste te gast in de liveshow De Lijsttrekkers van deze site en herhaalde daar dat de gasboringen in Groningen door moeten gaan. Een bezorgde kijker uit het noorden vroeg wat de FvD-lijsttrekker zou doen voor zijn provincie, waarop Baudet zei: ,,Maak iedere Groninger aandeelhouder van de NAM, stort een ton op de rekening, koop mensen uit, regel een perfecte schadeloosstelling. Dat kan in één of twee weken geregeld zijn.”

Volgens Baudet zit er in Groningen ‘ongelooflijke rijkdom’ in de grond. ,,We willen doorgaan met boren. Het duurt een jaar of twee om het te regelen, maar dit is toch een no-brainer? Of we kopen mensen uit, of ze krijgen een aandeel in de NAM. Ze zijn altijd beter af dan nu. Het is toch absurd dat je 500 miljard euro in de grond laat zitten?” Het kabinet besloot na hevige aardbevingen dat de gaswinning in Groningen versneld moet stoppen.

Partij

Baudets Forum voor Democratie viel vorig jaar uiteen na onthulling van antisemitische berichten, veel kopstukken verlieten de partij. Inmiddels staat FvD tussen de drie en vijf zetels in de peilingen. De strijd tegen het coronabeleid is het nieuwe kernpunt.

Fvd-lijsttrekker Thierry Baudet. © Annina Romita

Baudet vindt de aanpak overdreven, corona is ‘niet meer dan een heftige seizoensgriep’, stelt hij: ,,Wat nu gebeurt in de wereld, is een levensgevaarlijke ontwikkeling, we dreigen onze vrijheid definitief kwijt te raken”, zei Baudet. ,,Er zijn 8600 mensen overleden vorig jaar aan corona, dat is evenveel als in het heftige griepseizoen van jaren geleden.” Het CBS en het RIVM turven overigens duizenden doden meer.

Ontslagrecht soepeler

In de uitzending verdedigde Baudet zijn plan om het ontslagrecht te versoepelen, met als doel dat bedrijven ook sneller mensen in dienst durven te nemen. Tegenover soepeler ontslagrecht moet wel een korte, maar hogere ontslagvergoeding staan, vindt hij. ,,Relaties moeten beëindigd kunnen worden, net als in de liefde of de politiek.”

Thierry Baudet. © ANP

Thierry Baudet op verkiezingstournee in Arnhem. © Erik van ’t Hullenaar

Nieuwe studie: schade aan huizen langs aardbevingsgebied niet door bodemdaling

NOS 02.03.2021 Onderzoekers van de TU Delft en onderzoeksinstituut TNO stellen dat schade aan woningen aan de rand van het aardbevingsgebied in Groningen en Drenthe niet het gevolg is van bodemdaling. De bodemdaling gaat volgens de onderzoekers zo geleidelijk, dat die geen invloed heeft op woningen aan de rand van het gaswinningsgebied. Deze conclusie staat haaks op eerdere onderzoeken.

Het Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG) is verantwoordelijk voor de afhandeling van de schademeldingen en moet nu besluiten wat het gaat doen met deze informatie. Sinds deze zomer legde het IMG de afhandeling van 1400 schadezaken aan de rand van het Groningenveld en de gasopslag bij Norg stil in afwachting van dit onderzoek. Dat gebeurde nadat steeds meer extern ingehuurde experts vraagtekens hadden gezet bij de oorzaak van de schade in dit gebied.

‘Niet over een nacht ijs’

Het IMG gaat zich rustig beraden op de uitkomsten voordat het besluit of de ruim 1400 schademeldingen worden toegekend of niet. “We willen niet over een nacht ijs gaan”, zegt een woordvoerder tegen RTV Noord.

Zeker omdat er eerder wel al 700 huishoudens een schadevergoeding hebben gekregen voor schade door bodemdaling. Daar zaten ook woningen tussen aan de rand van het aardbevingsgebied. De vergoedingen werden toegekend op basis van de omgekeerde bewijslast die geldt. Dat betekent dat de NAM moet aantonen dat de schade niet is ontstaan door bodemdaling, in plaats van dat de huiseigenaar moet bewijzen dat het wel zo is.

‘Uitermate teleurstellend’

De conclusies van het rapport vielen burgemeester Smid van de gemeente Noordenveld rauw op zijn dak. “Het is een uitermate teleurstellende uitkomst”, zegt hij tegen RTV Drenthe.

Het rapport zal de komende tijd worden doorgespit door experts op het gemeentehuis en de juridisch adviseur. “We gaan intern in actie komen, maar zullen ook met de provincie en andere belanghebbende gemeenten om tafel. We moeten er alles aan doen om ervoor te zorgen dat mensen een goede schadeafhandeling krijgen.”

De schademelders krijgen naar verwachting voor de zomer uitsluitsel.

BEKIJK OOK;

NAM wil niet dat gasveld Groningen na 2022 als 'back-up' wordt gebruikt

Afbouw gaswinning Groningen op schema

RO 11.02.2021 De gaswinning uit het Groningenveld kan in het gasjaar 2021/2022 verder naar beneden naar 3,9 miljard kuub. Dat is een halvering ten opzichte van het huidige gasjaar, waarin de gaswinning 8,1 miljard kuub bedraagt. Dit blijkt uit de jaarlijkse raming van netbeheerder GTS. Hiermee ligt de afbouw van de gaswinning uit het Groningenveld op schema. Vanaf het voorjaar van 2022 is naar verwachting in een gemiddeld jaar geen gas meer nodig uit Groningen.

De raming van GTS is iets hoger dan het advies dat GTS in februari 2020 gaf voor het komende gasjaar. De netbeheerder schatte toen nog in dat 3,1 miljard kuub nodig zou zijn. Die lichte verhoging is onder meer een gevolg van de hogere marktvraag in Nederland die volgt uit de Klimaat- en Energieverkenning 2020 van het Planbureau voor de Leefomgeving.

Ondanks de koude temperaturen van de afgelopen dagen is de winter vooralsnog zachter dan gemiddeld. Het temperatuurverloop over het hele jaar bepaalt of de NAM meer of minder dan 8,1 miljard kuub wint in dit gasjaar.

In september neemt de minister van Economische Zaken en Klimaat een definitief besluit voor het gasjaar 2021/2022. Dat is dan het allerlaatste ‘normale’ winningsbesluit voor het Groningenveld.

Gaswinning naar nul

Vanaf medio 2022 is er geen gas meer nodig uit het Groningenveld, in een jaar met gemiddelde weersomstandigheden. Een aantal locaties blijft daarna stand-by; daar zal een beperkte hoeveelheid gas worden gewonnen. Op die manier is een klein aantal stations gebruiksklaar als dat plotseling nodig is, bijvoorbeeld bij een extreem strenge winter, in combinatie met uitval van grote installaties.

Door de gaskraan te sluiten, vermindert de kans op aardbevingen als gevolg van de gaswinning in Groningen. Het kabinet heeft dat rigoureuze besluit genomen met het oog op de veiligheid van de Groningers en de leefbaarheid van de provincie. In het regeerakkoord was oorspronkelijk nog besloten dat de winning de komende jaren rond de 20 miljard kuub zou bedragen.

Ga naar dashboardgroningen.nl voor een overzicht van de voortgang Groningen

Documenten;

Kamerbrief over raming Gaswinning Groningen 2021/2022 en verder

Kamerstuk: Kamerbrief | 11-02-2021

Zie ook;

Volgend jaar iets meer gaswinning in Groningen dan gedacht

NU 11.02.2021 Er wordt volgend jaar iets meer gas gewonnen uit het Groningerveld dan aanvankelijk gepland was, zo meldt het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) donderdag. In het gasjaar 2021, dat in oktober van dit jaar start, moet 3,9 miljard kuub gas worden gewonnen, blijkt uit een raming van netbeheerder GTS. Dat is 0,8 miljard kuub meer dan eerder werd gedacht.

Dat er toch meer moeten worden gewonnen dan aanvankelijk begroot, komt doordat er meer marktvraag is. In september neemt demissionair minister Bas van ’t Wout (EZK) een definitief besluit over de gaswinning in het gasjaar 2021. De winning van 3,9 miljard kuub is wel een halvering ten opzichte van het huidige gasjaar, waarin 8,1 miljard kuub omhoog moet worden gehaald.

Vanaf medio 2022 moet de gaskraan in het Groningerveld dichtgaan. Dit moet de kans op aardbevingen in Groningen terugdringen. De Groningers hebben al jaren te lijden onder schade als gevolg van aardbevingen in het gebied.

Toch gaat de kraan niet definitief dicht. Als er uitzonderlijke weersomstandigheden zijn, is er wellicht toch gas uit het gebied nodig. Daarom blijven enkele winningsinstallaties stand-by staan. “Op die manier is een klein aantal stations gebruiksklaar als dat plotseling nodig is, bijvoorbeeld bij een extreem strenge winter”, schrijft Van ’t Wout.

Lees meer over: Economie Gaswinning Groningen

Toekomstige minister lijkt nu al in de nesten te zitten rond het gas in Groningen

AD 11.02.2021 Pas in de zomer van 2022 begint de parlementaire enquêtecommissie over de Groningse gaswinning met het verhoren van hoofdrolspelers in het dossier. De aankomende minister van Economische Zaken lijkt nú al in de nesten te zitten.

Zestig jaar van gaswinning, aardbevingen, leed én miljarden die in de staatskas stroomden: de gasbel onder Groningen houdt de gemoederen al decennia bezig. Vandaag is de parlementaire enquêtecommissie van start gegaan die duidelijk moet maken hoe de Groningers zó konden lijden onder de gaswinning.

Lees ook;

Welke politici namen aardbevingen als gevolg van de gaswinning voor lief? En wanneer werd duidelijk dat het opboren van gas nadelige gevolgen had? Wie wist daarvan? En waarom duurt het toch zo lang tot getroffen Groningers worden gecompenseerd?

Op die vragen, en vele andere, moet de parlementaire enquêtecommissie antwoord geven. Zo’n commissie is het zwaarste politieke middel van de Tweede Kamer. De Kamerleden in de commissie mogen informatie vorderen en kunnen getuigen onder ede verhoren.

Veel tijd nodig

,,De belangrijkste vraag is hoe dit ooit zo heeft kunnen gebeuren’’, zegt Tom van der Lee (GroenLinks), die vandaag is benoemd tot voorzitter van de commissie. ,,Hoe hebben alle voordelen van de gaswinning ertoe geleid dat we niet voldoende oog hebben gehad voor de negatieve gevolgen?’’

Het duurt tot de zomer van volgend jaar voordat de eerste openbare verhoren worden gehouden. Dat komt volgens Van der Lee doordat de onderzoeksopdracht zo groot is. ,,Het gaat over 60 jaar gaswinning. Er zijn tientallen instellingen bij betrokken geweest; ministeries, toezichthouders, de NAM, Shell, Exxon, en vele organisaties. Het gaat veel tijd kosten om alle informatie, alle stukken boven tafel te halen, te analyseren en vele gesprekken te voeren voor je getuigen openbaar kunt verhoren.’’

Zware conclusies

Het huidige kabinet besloot begin 2018 om de gaskraan in Groningen helemaal dicht te draaien. Dat terwijl het vorige kabinet, Rutte II, met minister Henk Kamp (Economische Zaken) nog recordhoeveelheden gas naar boven pompte. Terwijl toen al bekend was dat de provincie zwaar te lijden had onder aardbevingen.

In politiek Den Haag wordt rekening gehouden met zware conclusies door de commissie. Voor de minister die ná de komende Kamerverkiezingen het gasdossier onder zich krijgt, wordt nu al rekening gehouden met een vroegtijdige aftocht. De gedachte, volgens Haagse bronnen: als de overheid net als bij de toeslagenaffaire heeft gefaald, moeten er óók in het gasdossier politieke gevolgen zijn.

Stieneke van der Graaf (ChristenUnie) is gekozen tot ondervoorzitter van de parlementaire enquêtecommissie. De commissie bestaat verder uit de Kamerleden Dennis Wiersma (VVD), Roy van Aalst (PVV), Anne Kuik (CDA), Tjeerd de Groot (D66), Peter Kwint (SP), Kirsten van den Hul (PvdA) en Femke Merel van Kooten. Kamerleden die bij de komende verkiezingen niet worden herkozen, worden vervangen door een partijgenoot.

GroenLinks-Kamerlid Van der Lee leidt parlementaire enquête gaswinning

NU 11.02.2021 GroenLinks-Kamerlid Tom van der Lee is voorzitter geworden van de parlementaire enquêtecommissie die onderzoek gaat doen naar de gang van zaken rond de gaswinning in Groningen. Hij werd unaniem gekozen door de overige commissieleden.

De vondst van een groot aardgasveld in de Groningse bodem in 1959 droeg de afgelopen decennia fors bij aan de welvaart in Nederland, maar de winning van het gas veroorzaakte talloze aardbevingen in het winningsgebied. Pas heel laat kwam er aandacht voor de schade die de bewoners daardoor leden.

“Zestig jaar gaswinning heeft Nederland veel opgeleverd, maar kent, zeker voor gedupeerden, ook vele schaduwkanten”, zegt Van der Lee. Op zijn initiatief besloot de Tweede Kamer bijna twee jaar geleden dat er een parlementaire enquête moest komen.

Het doel daarvan is inzicht krijgen in hoe belangrijke besluiten rond de gaswinning in de afgelopen zestig jaar tot stand zijn gekomen en hoe verschillende belangen daarbij tegen elkaar zijn afgewogen. De parlementaire enquête is het zwaarste onderzoeksinstrument dat de Kamer daarvoor tot haar beschikking heeft. De commissie kan documenten vorderen en getuigen en deskundigen onder ede horen.

Stieneke van der Graaf (ChristenUnie) is gekozen tot ondervoorzitter. De commissie bestaat verder uit de Kamerleden Dennis Wiersma (VVD), Roy van Aalst (PVV), Anne Kuik (CDA), Tjeerd de Groot (D66), Peter Kwint (SP), Kirsten van den Hul (PvdA) en Femke Merel van Kooten-Arissen.

Verhoren vinden volgend jaar plaats

De commissie zal dit jaar nog bezig zijn met opvragen en bestuderen van schriftelijke informatie. De openbare verhoren vinden naar verwachting plaats tussen juni en oktober volgend jaar. Over twee jaar moet het onderzoeksrapport klaar zijn.

Het kabinet besloot in 2018 dat de gaswinning in Groningen helemaal moet stoppen en heeft maatregelen genomen om ervoor te zorgen dat Nederland zo snel mogelijk zonder Gronings gas kan. Naar verwachting kan de gaskraan al volgend jaar vrijwel helemaal dicht.

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen

GL-Kamerlid Van der Lee voorzitter parlementaire enquete Groningen

MSN 11.02.2021 GL-Kamerlid Tom van der Lee gaat als voorzitter de parlementaire enquêtecommissie over de aardgaswinning in Groningen leiden. De commissie is donderdag officieel van start gegaan, de eerste verhoren beginnen voor de zomer van 2022.

Kamervoorzitter Khadija Arib benadrukt dat de problemen in Groningen nog niet voorbij zijn. „We hopen door de enquête lessen te trekken voor de toekomst. Ik hoop dat het een klein beetje hoop kan bieden voor de mensen in Groningen.”

De enquêtecommissie begint eerst met een onderzoek achter de schermen. Rond de zomer van 2022 beginnen de openbare verhoren. Een parlementaire enquête is het zwaarste politieke middel van de Tweede Kamer. De commissie kan informatie vorderen en getuigen onder ede horen. Begin 2023 is het onderzoeksrapport klaar.

Inkijkje

Voorzitter Van der Lee (GL) legt uit dat het onderzoek helemaal teruggaat naar het begin van de aardgaswinning in 1959. „Het doel is om inzicht te krijgen in besluitvorming en belangenafweging in de afgelopen jaren. Het onderzoek kan bijdragen aan perspectief voor de Groningers.”

In de commissie zitten verder Kamerleden Dennis Wiersma (VVD), Roy van Aalst (PVV), Anne Kuik (CDA), Tjeerd de Groot (D66), Peter Kwint (SP), Kirsten van den Hul (PvdA), Stieneke van der Graaf (ChristenUnie) en eenpitter Femke Merel van Kooten-Arissen.

BEKIJK OOK:

Drempel om geld te lenen gaat omhoog

BEKIJK OOK:

Kamer wil parlementaire enquête toeslagenaffaire, verhoren voor zomer 2022

Verkiezingen

Opvallend is dat de commissie al voor de verkiezingen wordt geïnstalleerd. Het is niet zeker of de commissieleden na de stembusgang nog wel Kamerlid zijn. Politici die niet herkozen worden mogen na de verkiezingen worden vervangen door een ander lid van de fractie. Voorzitter Van der Lee zegt dat er bewust is aangedrongen op een snelle installatie voor de verkiezingen vanwege de complexiteit van het onderzoek. „We kunnen niet anderhalve maand langer wachten.”

BEKIJK MEER VAN; verkiezingen Tom van der Lee Groningen

GL-Kamerlid Van der Lee voorzitter parlementaire enquête Groningen

NOS 11.02.2021 GroenLinks-Kamerlid Van der Lee is de voorzitter van de parlementaire enquêtecommissie naar de gaswinning in Groningen. Hij is gekozen door de andere commissieleden. De parlementaire enquête is er gekomen door een motie van zijn hand, die in maart 2019 door de hele Tweede Kamer werd aangenomen.

De commissie is vandaag geïnstalleerd. Vicevoorzitter is ChristenUnie-Kamerlid Van der Graaf. Verder zitten in de commissie de Kamerleden Van Aalst (PVV), De Groot (D66), Wiersma (VVD), Kuik (CDA), Van den Hul (PvdA), Kwint (SP) en het onafhankelijke lid Van Kooten-Arissen.

De parlementaire enquête moet inzicht geven “in de besluitvorming en belangenafwegingen van de afgelopen zestig jaar en om te komen tot waarheidsvinding” over de aardgaswinning in Groningen. Die is, volgens de voorzitter, in die periode van succesverhaal een hoofdpijndossier geworden. “De schaduwkanten, de aardbevingen en de vele gedupeerden overheersen nu het beeld.”

Openbare verhoren in 2022

De commissie wil uitzoeken hoe het zover heeft kunnen komen en welke lessen er geleerd kunnen worden. Ze begint met het opvragen van documenten, dossieronderzoek en gesprekken met deskundigen. De openbare verhoren van getuigen onder ede beginnen naar verwachting voor de zomer van 2022. Het is de bedoeling om begin 2023 het onderzoeksrapport te presenteren

Er is bewust voor gekozen om de commissie nog voor de verkiezingen in maart te laten beginnen, zei voorzitter Van der Lee, hoewel de kans bestaat dat de commissieleden niet opnieuw tot Kamerlid gekozen worden en dus al snel vervangen zullen worden. “We willen niet nog anderhalve maand wachten, want er is veel werk aan de winkel.”

BEKIJK OOK;

Parlementaire enquêtecommissie Groningen van start: ‘Moet hoop bieden’

MSN 11.02.2021 De parlementaire enquêtecommissie naar de gaswinning in Groningen is vandaag officieel van start gegaan. GroenLinks-kamerlid Tom van der Lee is gekozen tot commissievoorzitter. Tweede Kamervoorzitter Khadija Arib noemde de start een belangrijk moment. “Ik hoop dat het een klein beetje hoop kan bieden voor de mensen in Groningen.”

Pas in de zomer van 2022 gaan de openbare verhoren in de parlementaire enquête van start. Dat dat zo lang moet duren, komt omdat de onderzoeksopdracht zo groot is, legt commissievoorzitter Tom van der Lee uit.

’60 jaar gaswinning’

“Het gaat over 60 jaar gaswinning. Er zijn tientallen instellingen bij betrokken geweest; ministeries, toezichthouders, de NAM, Shell, Exxon, en vele organisaties. Het gaat veel tijd kosten om alle informatie, alle stukken boven tafel te halen, te analyseren en vele gesprekken te voeren voor je getuigen openbaar kunt verhoren.”

Lees ook:

Record gaswinning in Groningen ondanks aardbevingen

‘Hoe heeft dit kunnen gebeuren?’

De commissie gaat zich richten op de gaswinning in Groningen vanaf 1959. De opbrengsten van de gaswinning waren groot, maar de schade voor gedupeerden inmiddels ook.

“De belangrijkste vraag is hoe dit ooit zo heeft kunnen gebeuren”, zegt Van der Lee. “Hoe hebben alle voordelen van de gaswinning ertoe geleid dat we niet voldoende oog hebben gehad voor de negatieve gevolgen ervan?”

En een heel belangrijke vraag die de commissie wil beantwoorden: waarom moest het zo lang duren voor de gaskraan dicht kon? Onder minister Kamp, in kabinet Rutte II, zijn recordhoeveelheden gas gewonnen, ondanks het feit dat Groningen toen al regelmatig te maken kreeg met flinke aardbevingen.

Gaskraan kon toch dicht

Volgens minister Kamp kon Nederland niet zonder het Gronings gas. Maar onder minister Wiebes bleek de gaskraan ineens toch dicht te kunnen, en veel sneller dan gedacht.

Waar het kabinet er eerst nog vanuit ging dat de gaskraan vanaf 2030 helemaal zou dichtgaan, ziet het er nu naar uit dat er al in 2022 geen gas meer gewonnen zal worden in Groningen.

Lees ook:

Wiebes: gaskraan ‘zo snel mogelijk’ verder dicht

‘Eindelijk antwoorden’

Het loste de problemen voor de Groningers overigens niet op. Veel bewoners zitten nog steeds vast in een onduidelijk moeras van afhandeling van schade van hun huis en de versterking ervan.

Toch denkt Van der Lee dat het belangrijk is dat de enquête nu van start gaat. “We weten nog niet hoe lang de gevolgen nog voelbaar zullen zijn. Er is echt een enorme behoefte, zeker ook in Groningen, om nu eindelijk eens antwoord te krijgen op veel prangende vragen.”

Ook denkt hij dat de enquête Groningers zelfs vooruit kan helpen. “Het kan zijn dat wij tot oordelen komen en tot nieuwe adviezen over beleid die nog een verschil kunnen maken.”

Lees ook:

Ruim 800 schademeldingen na aardbevingen in Groningen

Cynisme

Elders in Den Haag wordt met enig cynisme vast vooruitgekeken naar de resultaten van de enquête. Rond het kabinet wordt gesuggereerd dat de bewindspersoon die in het volgende kabinet het dossier Groningen onder zich krijgt, zich maar beter kan voorbereiden op een vervroegde aftocht.

“Misschien moeten we gewoon een losse staatssecretaris voor Groningen aanstellen”, suggereerde een ingewijde eerder. “Die weet dan meteen waar hij aan toe is.”

Toeslagenaffaire

En toen het huidige kabinet zich beraadde op de politieke gevolgen van de parlementaire ondervragingscommissie kinderopvangtoeslagen, werd door ingewijden ook meermaals naar de parlementaire enquête Groningen gewezen.

“Als we hierom aftreden, kunnen we over drie jaar zeker ook weer opnieuw aftreden als Groningen klaar is?” smaalde een bron toen. “Want daar is ook heel wat mis gegaan. Of moeten we dan zeggen dat Groningers minder belangrijk zijn dan de ouders in de toeslagenaffaire?”

De conclusies van de parlementaire enquête worden in 2023 verwacht.

Lees ook:

Advies aan kabinet: ‘Crisisaanpak voor gevolgen gaswinning Groningen nodig’

RTL Nieuws; NAM Royal Dutch Shell Gaswinning Groningen

februari 12, 2021 Posted by | 2e kamer, aardbevingen, aardgaswinning, bevingen, debat, Gaswinning, Kamerlid Van der Lee, loppersum, menno snel, parlementaire enquête, parlementaire enquêtecommissie, Parlementaire ondervraging, politiek, Rutte 3, schaliegas, Staatstoezicht op de Mijnen | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 13 – op weg naar de parlementaire enquête gaswinning

Over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 10 – nasleep

Ik heb het nu echt helemaal voor mekaar !!

Gaswinning in Groningen vanaf medio 2022 op nul

Niet in 2030, maar al in 2022 kan er volgens minister Wiebes worden gestopt met de gaswinning in Groningen. Het voornemen wordt met gejuich ontvangen door Groningers, lokale politici en belangenorganisaties.

Het Rijk sloot vorig jaar een deal met de twee oliemaatschappijen Shell en Exxon, die samen het Groningse gasveld exploiteren, over het beëindigen van de gaswinning in uiterlijk 2030. Die afspraken kosten de schatkist wel zo’n netto 1,7 miljard euro.

Echter, nu de gaskraan al over drie jaar dicht kan, moet de Staat daarbovenop welliswaar 90 miljoen euro extra overmaken om de misgelopen inkomsten van de twee energiereuzen te vergoeden.

Uit eerder onderzoek door de NOS, begin vorig jaar, bleek dat er nog volop mogelijkheden waren om de gaskraan in Groningen verder dicht te draaien, zonder dat de leveringszekerheid in gevaar zou komen. De Gasunie liet begin deze zomer weten toch mogelijkheden te zien om het veilige niveau van 12 miljard kuub dichterbij te brengen.

Telegraaf 05.11.2019

Op dezelfde dag stemde de Tweede Kamer over een motie, waarin het kabinet werd opgeroepen om zo snel mogelijk dat veilige niveau te halen. Dat nu wordt aangekondigd dat de gaswinning al binnen drie jaar helemaal naar nul kan, zal opnieuw verbazing wekken.

Telegraaf 17.03.2020

Al eerder verzuchtte de Groningse Commissaris van de Koning, René Paas, tegenover de NOS dat die leveringszekerheid “van elastiek” is. Want telkens bleek het mogelijk om minder gas te winnen, als de omstandigheden of de rechter daarom vroegen. En telkens bleek dat mensen en bedrijven niet in de kou kwamen te zitten.

Telegraaf 08.10.2019

Einde “Gasgebouw”

Met het geleidelijk afbouwen van het gashandelsbedrijf GasTerra start de “onvermijdelijke ontmanteling van het ‘gasgebouw’“, zo schrijft minister Wiebes van Economische Zaken in een brief aan de Tweede Kamer. En daarmee wordt na vier jaar ook uitvoering gegeven aan een advies van de Onderzoeksraad voor Veiligheid.

Er komt een sociaal plan voor de 150 medewerkers van GasTerra, het verkoopkantoor van het Groningse gas. De werkzaamheden van GasTerra worden de komende jaren geleidelijk afgebouwd, nu is besloten de gaswinning in Groningen stop te zetten.

GasTerra is de kern van het veel bekritiseerde ‘gasgebouw’; de constructie waarin de eigenaren van het Groningse gas, Shell en Exxon, met het ministerie van Economische Zaken afspraken maken over gaswinning in Groningen. Die afspraken zijn geheim.

AD 11.09.2019

Kortom

De gaswinning uit het Groningenveld daalt het komende gasjaar naar 11,8 miljard Nm3. Daarmee komt de winning onder het door Staatstoezicht op de Mijnen geadviseerde niveau van 12 miljard Nm3. Naar verwachting zal de gaswinning in Groningen vanaf medio 2022 op nul uitkomen.

Telegraaf 14.02.2020

Bij de maximale gaswinning van 12 miljard kubieke meter daalt het risico op aardbevingen in Groningen tot een aanvaardbaar niveau stelt het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). De grens werd gesteld na de zware beving begin 2018 bij Zeerijp.

Het dichtdraaien van de gaskraan © Ministerie van Economische Zaken

Strenge winter

De Tweede Kamer had het kabinet voor de zomer opgeroepen de gaswinning zo snel mogelijk onder dat niveau te brengen.

Telegraaf 22.02.2020

Wiebes benadrukt wel dat het in het geval van een strenge winter nodig kan zijn dat ook na 2022 nog gas moet worden gewonnen.

Het kabinet heeft besloten om in 2022 helemaal te stoppen met de gaswinning in Groningen. Alleen in een strenge winter gaat de gaskraan in Groningen dus nog een beetje open. Maar nu gebruiken nog vrijwel alle huizen in Nederland in alle winters het Groningengas. Hoe moet dat straks?

AD 12.09.2019

De gasopslag in Norg is een belangrijke schakel in het terugbrengen van de gaswinning

Voor de wijken die al wel de komende jaren helemaal van het gas af gaan, bestaan verschillende alternatieven. Op dit moment wordt in kaart gebracht welke andere verwarmingsbron voor welke wijk het meest geschikt is. In grote steden wordt vooral gekeken naar de ontwikkeling van warmtenetten.

De productie van meer pseudo-Groningengas leidt ertoe dat er minder gas uit Groningen gewonnen hoeft te worden. Naast een hogere inzet van stikstof heeft minister Wiebes ook besloten om de gasopslag Norg te vullen met pseudo-Groningengas waardoor er minder gas uit het Groningenveld nodig is. Ook wordt er meer pseudo-Groningengas naar Duitsland geëxporteerd.

De lagere winning en de inzet van gasopslag Norg hebben ook financiële gevolgen voor de aandeelhouders van NAM, Shell en ExxonMobil. In het vorig jaar gesloten Akkoord op Hoofdlijnen is afgesproken dat bij een substantiële wijziging van de gaswinning nieuwe afspraken worden gemaakt.

De gesprekken daarover zijn naar verwachting volgend voorjaar 2020 afgerond.

Meer: Aardbevingen Groningen BB

Dossier “Gaswinning Groningen”  AD

Dossier Gaswinning NU

Dossier; Gaswinning

Provincie Groningen; Nieuws

lees: Kamerbrief over immateriele schade door gaswinning Groningen 21.02.2020

lees: ‘Iets van erkenning’ Vergoeding van immateriele schade in Groningen

lees: Reactie op advies van commissie Immateriele schade 27.01.2020

lees: kamerbrief over raming gaswinning groningen 2020-2021 en verder 21.02.2020

lees: bijlage addendum op het advies uitgangspunten operationele strategien en hra voor het gasjaar 2020-2021

lees: bijlage advies leveringszekerheid voor benodigde groningen volumes en capaciteiten

lees: bijlage advies uitgangspunten operationele strategien en hra voor het gasjaar 2020-2021

lees: bijlage capaciteitsstudie ten behoeve van het sluiten van het groningenveld

lees: bijlage eindrapport validatie van het gts advies van 31 januari 2020

lees: bijlage mijnraadadvies proces advisering vaststellingsbesluit groningen

lees: bijlage task force monitoring l gas market

lees: bijlage vergelijking van het seismisch risico van verschillende afbouwscenarios voor de gaswinning uit het groningenveld

lees: bijlage verzoek tot voorstellen operationele strategie voor het gasjaar 2020-2021

lees; Vragen/antwoord bij Landelijke aanpak Mijnbouwschade 20.12.2019

lees: kamerbrief over oplossing tekort scholenprogramma groningen 19.12.2019

lees: De sociale impact van de gaswinning in Groningen metingen juni en september 2019 16.12.2019

lees: Wetsvoorstel Wijziging Gaswet betreffende het beperken van de vraag naar laagcalorisch gas van grote afnemers 06.11.2019

lees: Memorie van Toelichting Wetsvoorstel inzake het beperken van de vraag naar laagcalorisch gas van grote afnemers 06.11.2019

lees: Kamerbrief Overdracht taken ‘Groningen’ van EZK naar BZK 16.10.2019

Bijlage 1 Verantwoordelijkheden versterking Groningen

Bijlage 2 Cijfers versterkingsoperatie

Bijlage 3 Voortgang van versnelling van de versterking

lees: Kamerbrief Geleidelijke afbouw GasTerra Tweede_kamer 07.10.2019

lees; Voortgang schadeafhandeling Groningen 26.09.2019

lees; Bescherm en Herstelplan Gas 11.09.2019

lees: Kamerbrief Gaswinningsniveau Groningen in 2019-2020 10.09.2019

lees: Bijlage 1 Advies GTS Finaal advies inzake maatregelen reductie Groningenproductie

lees: Bijlage 2 Advies GTS aanvullende analyse inzet stikstof boven het planmatige niveau

lees: Bijlage 3 SodM advies over veiligheidsimplicaties verdere verlaging van het gaswinningsniveau in het gasjaar 2019-2020

lees: Bijlage 4 Advies ACM 100 procent stikstofinzet

lees: Bijlage 5 Validatie DNV GL

lees: Bijlage 6 Definitief vaststellingsbesluit Groningen gasveld 2019-2020

lees: Bijlage 7 Definitief instemmingsbesluit gasopslag Norg

lees: Bijlage 8 Interim akkoord afbouw gaswinning Groningenveld

lees: Bijlage 9 SEO rapport Verlaging van gaswinning tot beneden het niveau van leveringszekerheid

lees: Kamerbrief Verkenning maatregelen om gaswinning Groningen te verlagen naar 12 miljard Nm3 in het gasjaar 2019-2020 17.06.2019

lees: Bijlage 1 Ontwerp vaststellingsbesluit Groningen gasveld 2019-2020

lees: Bijlage 2 Voorlopig advies over maatregelen om de Groningenproductie te reduceren 11.06.2019

lees: Kamerbrief Stuwmeerregeling Groningen 13.06.2019

lees: Kennisgeving Staatscourant instemmingsbesluit gaswinning Pieterzijl-Oost 12.06.2019

lees ook: Brief Eric Wiebes 03.06.2019

lees; kamerbrief over gaswinning uit kleine velden 30.05.2018

zie ook: Over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 9 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 8 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 7 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 6 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 5

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 4

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 3

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 2

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 1

Shell en Exxon willen meer geld voor stopzetting gaswinning Groningen

NU 26.05.2020 Oliebedrijven Shell en ExxonMobil en het kabinet zijn het niet eens geworden over de hoogte van de compensatie voor de stopzetting van de gaswinning in Groningen, schrijft minister Eric Wiebes (Economische Zaken) dinsdag in een brief aan de Tweede Kamer.

Het gaat om een vergoeding van de kosten voor de gasopslag in Norg en de lagere inkomsten vanwege de versnelde afbouw van de gaswinning.

“Partijen zijn er helaas niet in geslaagd om langs de weg van onderhandeling op alle punten tot overeenstemming te komen”, schrijft Wiebes. Daarom wordt de zaak voorgelegd aan een onafhankelijk arbitragepanel.

De gaswinning in Groningen wordt in 2022 in plaats van in 2030 stopgezet. Voor de gasopslag in Norg geldt de principeafspraak dat de opslag tot september 2027 wordt gebruikt. Over de extra kosten die daarbij komen kijken, worden de partijen het niet eens. Het arbitragepanel moet dat nu gaan berekenen.

De gemiste inkomsten vanwege de snellere afbouw van de gaswinning vormen een ander twistpunt. Shell en ExxonMobil, die in Groningen opereren onder de vlag van de NAM, willen een vergoeding. De Staat wil daar juist niet voor betalen. Ook deze kwestie wordt voorgelegd aan het arbitragepanel.

Shell en ExxonMobil krijgen 90 miljoen voor gemiste inkomsten

In september vorig jaar sloten Wiebes en de NAM een voorlopig akkoord over de versnelde afbouw. Daarin is afgesproken dat Shell en ExxonMobil 90 miljoen euro zouden krijgen ter compensatie. Vorige week oordeelde de Algemene Rekenkamer nog dat het onduidelijk is waaraan dat bedrag precies is uitgegeven.

Wiebes wil de Kamer alleen achter gesloten deuren inlichten over het vervolgproces. “Ik hecht aan vertrouwelijkheid gelet op de procespositie van de Staat in arbitrage”, aldus de bewindsman.

Lees meer over: Politiek Economie Gaswinning Groningen 

Kabinet en oliemaatschappijen worden het niet eens over vergoeding NAM

NOS 26.05.2020 Het kabinet en de oliemaatschappijen Shell en ExxonMobil hebben een groot conflict over de schadevergoeding voor het afbouwen van de gaswinning in Groningen. Het kabinet wil de gaskraan in Groningen in 2022 al sluiten. Een deel van het gas blijft daardoor in de grond.

Shell en ExxonMobil, de eigenaren van de NAM, lopen hierdoor inkomsten mis. Ze eisen een schadevergoeding van honderden miljoenen euro’s. Minister Wiebes van Economische Zaken vindt dat onredelijk. De partijen gaan het conflict nu voorleggen aan een onafhankelijke arbitragecommissie.

Er zit nog voor 70 tot 80 miljard euro gas in de Groningse grond. De NAM heeft als eigenaar van het Groningengas bij het Akkoord op Hoofdlijnen in 2018 al afstand gedaan van de winning van de resterende 450 miljard m3. Toen was het plan nog om de gaswinning in 2030 te stoppen, maar inmiddels is dat naar voren gehaald naar 2022. De oliemaatschappijen kunnen daardoor nog minder gas winnen en eisen daarvoor naar eigen zeggen een marktconforme vergoeding. Minister Wiebes kende eerder een voorschot van 90 miljoen euro toe.

Uiterst ongemakkelijk

Al maanden onderhandelt minister Wiebes met ExxonMobil en Shell over de schadevergoeding. Achter de schermen valt te horen dat het hard tegen hard gaat. Partijen staan lijnrecht tegenover elkaar.

Minister Wiebes zit erg in zijn maag met de opstelling van de oliemaatschappijen. In de Tweede Kamer liet hij zich eerder ontvallen dat hij de schadevergoeding van 90 miljoen al ‘uiterst ongemakkelijk’ vindt. Hij kondigde toen al aan om arbitrage aan te vragen als de uitkomst van de onderhandelingen “onredelijk” zou zijn. Dat is nu het geval.

Verschillende partijen in de Tweede Kamer, zowel van coalitie als van oppositie, spreken schande van de opstelling van Shell en ExxonMobil. “Het zou de oliemaatschappijen sieren als ze de veiligheid van de Groningers voorop zouden stellen in plaats van hun eigen winsten”, zegt CDA-Kamerlid Agnes Mulder.

Geen cent

PvdA’er Henk Nijboer noemt het “wezensvreemd dat ExxonMobil en Shell het onderste uit de kan willen. Wat mij betreft procedeert de staat desnoods door tot de hoogste rechter en krijgen ze geen cent.” De VVD vreest juist voor een jarenlange juridische strijd als het kabinet niet betaalt.

In de arbitrage gaat het ook over de vraag of de overheid een vergoeding moet betalen voor het gebruik van de gasopslag in Norg tot zeker 30 september 2027. Het opslaan van gas is nodig om de gaskraan dicht te kunnen draaien, zonder dat de leveringszekerheid in gevaar komt, bijvoorbeeld bij een strenge winter.

Arbitrage

In een reactie zegt Shell achter het besluit te staan om de gaswinning in Groningen versneld af te bouwen, ook al leidt dat wel tot extra kosten en gederfde inkomsten. “Het Groningen dossier is complex, met langlopende contracten met het buitenland, leveringszekerheid en veel betrokken partijen, ook financieel.”

Om die reden is ook besloten om de compensatie voor gederfde inkomsten en kosten via arbitrage voor te leggen aan onafhankelijke deskundigen. “We zullen ons uiteraard neerleggen bij de uitspraak van de arbiter”, aldus Shell.

BEKIJK OOK;

92 schademeldingen na aardbeving in Gronings Zijldijk

NU 02.05.2020 Nadat er in de nacht van vrijdag op zaterdag een aardbeving plaatsvond in het Groningse Zijldijk, zijn er 92 schademeldingen binnengekomen bij het schadeloket van de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG). Ter vergelijking: dat is het dubbele van het aantal meldingen dat vorige week zaterdag werd gedaan.

De aardbeving vond plaats op 3 kilometer diepte en had een magnitude van 2.5. “Na inspectie bleek dat er geen preventieve veiligheidsmaatregelen nodig waren”, aldus TCMG zaterdagavond.

Dit is de zwaarste aardbeving sinds juni 2019, toen er in Wildrum een beving met dezelfde magnitude werd waargenomen. De zwaarste beving ooit in Groningen was die in Huizinge op 16 augustus 2012.

02 mei 2020 om 05:13 #Zijldijk (Loppersum) M=2.5 https://t.co/PgILmkfK4r #aardbeving

Avatar

 Auteur AardbevingNL

Sinds jaren negentig meer dan duizend bevingen

De provincie Groningen heeft al jarenlang te maken met aardbevingen als gevolg van de gaswinning in het gebied. Sinds de jaren negentig hebben meer dan duizend aardbevingen in het noorden plaatsgevonden.

Na talloze jaren van strijd door de Groningers – die gebukt gaan onder schade aan hun panden en psychische klachten als gevolg van de aardbevingen – nam het kabinet pas in 2018 een langverwachte beslissing: de gaswinning wordt fors verminderd en moet voor 2030 stilgelegd zijn.

Onduidelijk is echter of de problemen hiermee zijn opgelost: niemand weet welk effect het verminderen van gaswinning zal hebben.

https://www.nu.nl/binnenland/6048717/92-schademeldingen-na-aardbeving-in-gronings-zijldijk.html?jwsource=cl

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: Gaswinning Groningen  Binnenland

De aardbevingsvlag hangt uit. “Helpt niks, maar toch”, aldus een bewoonster. Jolanda Jager | Twitter

92 schademeldingen na aardbeving in Gronings Zijldijk

NOS 02.05.2020 Bij het schadeloket in het aardbevingsgebied in Groningen zijn 92 schademeldingen binnengekomen na de beving bij Zijldijk. Dat is bijna het dubbele van wat gebruikelijk is op een zaterdag, meldt de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen.

Het KNMI registreerde om 05.13 uur vanochtend een aardbeving van 2,5 vlak bij het dorp, een kilometer of 10 ten noordoosten van Loppersum. Over de aard van de schade is nog niets bekend.

Alle mogelijk acuut onveilig situaties zijn geïnspecteerd. Nergens waren preventieve veiligheidsmaatregelen nodig, meldt de commissie.

Harde knal en gekraak

“Een harde knal en gekraak”, zo beschrijft Sanne uit buurtschap Oosternieland wat er gebeurde, eerder vandaag bij RTV Noord. “Ik was net wakker, dus kon het niet meteen thuisbrengen. De bovenverdieping trilde. Mijn man werd er ook wakker van en zei dat het voelde alsof iemand tegen het huis aan reed. Daarna bleef het stil. Je wordt er een beetje moedeloos van.”

‘Ik hoorde een enorme doffe knal en een halve seconde later verschoof alles’

Ook in Zandeweer schrok een inwoner wakker. “Ik hoorde gerommel, gevolgd door een heftige beving. De glazen in de kast stonden te trillen en de hond en katten vlogen door het huis”, zegt ze.

De beving van vanochtend vroeg was de zwaarste sinds 9 juni 2019, toen de aarde bij Wirdum trilde. Ook die beving had een kracht van 2,5. De zwaarste ooit in het aardbevingsgebied is die bij Huizinge (3,6) op 16 augustus 2012.

Bewoner Gerard Groothuis inspecteert zijn huis na de aardbeving RTV Noord

Bekijk ook;

Bijna honderd schademeldingen na aardbeving Zijldijk

Telegraaf 02.05.2020 Sinds de aardbeving zaterdagochtend vroeg bij het Groningse Zijldijk zijn er tot 18.00 uur 92 schademeldingen gedaan. Dat is bijna het dubbele van wat gebruikelijk is op een zaterdag, meldt de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG). Rond het middaguur stond het aantal meldingen op 53.

Uit de directe omgeving van de beving kwamen zo’n twintig meldingen binnen. De meldingen over mogelijk acuut onveilige situaties, zijn geïnspecteerd. Er waren geen preventieve veiligheidsmaatregelen nodig, aldus de commissie.

De beving bij Zijldijk vond om 05.13 uur plaats en had volgens het KNMI een kracht van 2.5. De TCMG handelt de schade af die is veroorzaakt door de gaswinning in het Groningenveld of de gasopslag in Norg.

Bekijk ook:

Aardbeving van 2.5 bij Zijldijk in Groningen

Bekijk meer van; aardbeving Zijldijk TCMG Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut

Aardbeving van 2.5 bij Zijldijk in Groningen

Telegraaf 02.05.2020 In het noordoosten van Groningen heeft zaterdagochtend om ongeveer 05.15 uur een aardbeving plaatsgevonden. De beving had volgens automatische metingen van het KNMI een kracht van 2.5 en was op een diepte van 3 kilometer. Het epicentrum lag in de buurt van Zijldijk.

Op Twitter melden meerdere mensen dat ze de beving hebben gevoeld. Inwoners van onder andere Uithuizen, Oldenzijl en in ’t Zandt maken melding van de beving.

De zwaarste aardbeving ooit in Nederland was in 1992 bij Roermond. Die had een kracht van 5.8. De zwaarste gasaardbeving in Groningen gebeurde in 2012 bij het dorp Huizinge, met een kracht van 3.6.

Bekijk meer van; aardbeving Zijldijk Groningen

Aardbeving bij Gronings dorp Zijldijk

NOS 02.05.2020 Bij het Groningse dorp Zijldijk is vannacht een aardbeving geweest. Het KNMI meldt dat de beving een kracht had van 2,5.

Inwoners van de dorpen Uithuizen, Oldenzijl en ’t Zandt hebben de aardschok gevoeld, meldt de regionale omroep RTV Noord. Ook in Zandeweer schrok een inwoonster ’s nachts wakker. “Ik hoorde gerommel, gevolgd door een heftige beving. De glazen in de kast stonden te trillen en de hond en katten vlogen door het huis.”

Ook een inwoner van Zijldijk hoorde een “enorme doffe knal”, vertelt hij aan RTV Noord:

‘Ik hoorde een enorme doffe knal en een halve seconde later verschoof alles’

Het is de eerste aardbeving in ruim een maand tijd in Groningen met een grotere kracht dan 2. Op 22 maart werd er bij Krewerd een beving met een kracht van 2,3 gemeten, meldt de regionale omroep.

De zwaarste beving in Groningen was in 2012 bij Huizinge, met een kracht van 3,6.

  KNMI @KNMI

Recente aardbeving in Nederland: op 2020-05-02 om 03:13:15 UTC (05:13:15 NL) vond bij #Zijldijk een #aardbeving plaats met een magnitude van 2.5 (reviewed). https://t.co/Jpw7j1HAW3

Bekijk ook;

Schade aan een boerderij in het Groningse Wirdum. (archiefbeeld). Ⓒ ANP

Groningers melden schade niet door negatieve ervaringen

Telegraaf 28.04.2020  Het aantal schademeldingen door aardbevingen in de provincie Groningen had veel hoger gelegen als een deel van de schademelders niet was afgehaakt vanwege negatieve ervaringen uit het verleden. Dat melden Katherine Stroebe en Tom Postmes, die namens de Rijksuniversiteit Groningen onderzoek doen naar de sociaal-psychologische gevolgen van de aardbevingen.

Driekwart van de mensen meldt schade als zij die ontdekken. De andere 25 procent meldt de schade niet meteen of zelfs helemaal niet. Een deel is afgehaakt door eerdere ervaringen met de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM), het Centrum Veilig Wonen (CVW) en de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG), aldus de onderzoekers.

„Het is zorgelijk dat juist zij afhaken. Hun vertrouwen terugwinnen lijkt ons cruciaal”, aldus Stroebe.

Ondanks de afhakende Groningers is het aantal meldingen sinds de beving van 22 mei 2019 in Westerwijtwerd wel flink toegenomen. In een eerdere periode met veel schademeldingen, rond 2015, waren er meer aardbevingen. Dat is nu niet het geval. De recente toename, van 400 meldingen per week in het najaar van 2019 tot 800 per week nu, komt volgens de onderzoekers deels omdat particuliere verhuurders meer schade melden. Woningcorporaties en woningeigenaren melden ook vaker schade.

„Groningers lijken een inhaalslag te maken”, zegt een woordvoerder van de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen in reactie op het onderzoek. „Wij concluderen nu, met alweer een verdubbeling van het aantal schademeldingen ten opzichte van het najaar, dat de huidige nog hogere aantallen schademeldingen waarschijnlijk blijvend zijn. Op adressen waar sinds 2012 geen schade werd gemeld, gebeurt dat nu voor het eerst wel. De TCMG gaat ruimhartiger om met het effectgebied van aardbevingen.”

BEKIJK MEER VAN; aardbeving Katherine Stroebe Groningen Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen

 

Wiebes: Groningen snel veiliger door verlaging gaswinning

NOS 31.03.2020 Groningen lijkt snel veiliger te worden nu er minder gas wordt gewonnen. Uit de jaarlijkse risicoanalyse van de gaswinning in Groningen blijkt dat er geen gebouwen meer zijn met een verhoogd risico op instorting, een zogenoemd verhoogd risicoprofiel. Dat schrijft minister Wiebes in een brief aan de Tweede Kamer. Hij noemt dat goed nieuws, omdat veiligheid voor de burgers immers de reden is voor de afbouw van de gaswinning in Groningen.

De staat van de huizen in Groningen wordt ingedeeld in drie categorieën. Dat gebeurt om te bepalen welke panden de hoogste prioriteit hebben als het om versterking gaat. De nieuwe bevinding is opvallend omdat in de voorafgaande risicoanalyse nog 5500 panden een licht verhoogd of verhoogd veiligheidsrisico liepen.

Uit de laatste rekenmodellen, de zogenaamde HRA, blijkt dat nu nog 80 tot 160 boerderijschuren een licht verhoogd risico op instorten lopen. De verklaring hiervoor is volgens Wiebes de verlaging van de gaswinning vorig jaar onder de 12 miljard kuub. Daardoor waren er minder en minder krachtige aardbevingen.

Het aantal bevingen nam de afgelopen maand overigens weer opvallend toe. Dat kan effect hebben op nieuwe berekeningen. Het ministerie benadrukt dan ook dat de risicoanalyse de periode van 1 januari tot 31 december 2019 bestrijkt. De cijfers geven vooral aan dat de beperking van de gaswinning positieve gevolgen heeft, aldus het ministerie.

Veilig

Minister Wiebes schrijft ook dat op basis van dit model géén huizen veilig worden verklaard. Dat kan alleen na beoordeling door een bouwkundige. Er is een lijst van 26.000 te inspecteren huizen en gebouwen. De helft van die panden is al opgenomen voor een beoordeling. Bestaande toezeggingen om huizen te versterken blijven overeind.

Ook als de gaswinning is beëindigd kan het nog steeds beven in Groningen. De bevingen zullen wel afnemen in hoeveelheid en zwaarte. In een reactie op de jaarlijkse analyse laat het Staatstoezicht op de Mijnen weten dat het risico op een beving zwaarder dan 3,6 afgenomen is van 12,5 naar 5 procent. De kans op een maximale kracht van 5 of hoger, waar eerder mee gerekend werd, wordt nu nagenoeg 0 genoemd.

Bekijk ook;

’Groningen veiliger door afbouw gaswinning’

Telegraaf 31.03.2020 Door de afbouw van de gaswinning in Groningen is het veiligheidsrisico voor gebouwen spectaculair gedaald. Dat blijkt uit de jaarlijkse risicoanalyse.

De gaswinning in Groningen is inmiddels gedaald tot onder de 12 miljard kuub. Deskundigen stellen al jaren dat dit een veilige grens is voor de noordelijke provincie. Uit een rekenmodel (HRA) blijken er geen gebouwen meer te zijn met een verhoogd risicoprofiel. Vorig jaar waren dat er nog een paar honderd.

Wel zijn er nog 80 tot 160 schuren bij boerderijen met een licht verhoogd risico. Vorig jaar zaten nog enkele duizenden panden in deze categorie. Het Staatstoezicht op de Mijnen, de onafhankelijke waakhond, heeft de berekeningen onder de loep genomen en bevestigd.

Hoopgevend

Voor minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) zijn de cijfers hoopgevend, maar ze hebben geen effect op de operatie rond het versterken (aardbevingsbestendig maken) van huizen en gebouwen in Groningen. Het rekenmodel (HRA) is oorspronkelijk ontworpen door de NAM en werd in het verleden gebruikt als leidraad bij de versterking van gebouwen. Daar is veel discussie over geweest in Groningen, om die reden wordt het model alleen nog gebruikt om te kijken in welke volgorde gebouwen moeten worden aangepakt.

In de nieuwe werkwijze beoordelen bouwkundigen per gebouw de situatie. Er is een lijst van 26.000 huizen en andere panden die worden geïnspecteerd, ongeveer de helft is al onder de loep genomen door een deskundige.

Dertig jaar

De ministeries van Economische Zaken en Klimaat en Binnenlandse Zaken benadrukken dat de versterking ongewijzigd door blijft gaan. De berekeningen van de HRA worden dus vooral gebruikt als indicatie voor de veiligheidssituaties. Wiebes: „Het is goed nieuws dat de berekeningen in elk geval laten zien dat Groningen snel veiliger lijkt te worden door het verlagen van de gaswinning. Dit zal zich de komende jaren voortzetten nu de gaswinning jaarlijks verder daalt.”

In een nieuwe wet is vastgelegd dat de beweging van de bodem in Groningen nog tot dertig jaar na het einde van de gaswinning moet worden gemonitord en onderzocht.

BEKIJK MEER VAN; overheidsbeleid energie en hulpbronnen Eric Wiebes Groningen Ministerie van Economische Zaken en Klimaat

Opvallend veel lichte aardbevingen in Groningen

NOS 23.03.2020 Het aantal aardbevingen in de provincie Groningen is de afgelopen dagen opvallend toegenomen. Vannacht waren er twee lichte bevingen in Krewerd en Thesinge. Die volgden op een beving gisteravond van 2,3, ook al in Krewerd. De beving van gisteravond was de zwaarste van de elf aardbevingen die de afgelopen maand door het KNMI zijn gemeten boven het Groninger gasveld.

Bij de Veiligheidsregio Groningen merken ze dat de recente bodembewegingen vragen oproepen in de provincie. Mensen willen weten of en wat voor hulp er beschikbaar is bij een zware aardbeving, nu hulpverleners ook druk zijn met het coronavirus.

Grootschalige opvang

Via hun website probeert de veiligheidsregio mensen gerust te stellen: “Mocht na een zware aardbeving of een andere grote calamiteit grootschalige opvang nodig zijn, dan gelden in Groningen dezelfde richtlijnen als in de rest van Nederland. Voorop staat dat bij opvang wordt voldaan aan de richtlijnen die gelden voor het bestrijden van het coronavirus.”

Hoe eventuele noodopvang eruit gaat zien is lastig te zeggen, vertelt woordvoerder Marleen Hanenberg van de veiligheidsregio. Het is niet te voorspellen in welk dorp een eventuele zware aardbeving zal plaatsvinden. “Het zal per dorp maatwerk zijn”, legt Hanenberg uit.

In de ene plaats is wel al een versterkt, aardbevingsbestendig verzamelgebouw om als het nodig is mensen op te vangen, in de andere nog niet. Complicerende factor is dat gedupeerden nu misschien niet bij familie of vrienden terechtkunnen, vanwege het heersende coronavirus. Volgens Hanenberg is de veiligheidsregio goed voorbereid op een zware aardbeving, in combinatie met een grote uitbraak van het virus in de regio.

Grenswaardes

De toezichthouder op de Groningse gaswinning, het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM), zegt dat er geen reden is tot extra zorg. “De samenloop van al die bevingen is opvallend, maar op dit moment is er geen reden om in te grijpen. Er zijn geen grenswaardes overschreden”, laat het SodM weten. Wel houdt het de aardbevingen nauwlettend in de gaten.

Op aandringen van de toezichthouder is de gasproductie in Groningen al sterk verminderd. Het SodM ziet geen mogelijkheden om de veiligheidsrisico’s verder te verlagen.

Eerder deze maand maakte minister Wiebes van Economische Zaken bovendien bekend dat er nu al minder gas is gewonnen dan de planning was. Dat komt vooral door de warme winter, waardoor huishoudens minder gas nodig hadden. Volgens de Gasunie is, ondanks het massale thuiswerken, het binnenlands gasverbruik op dit moment op het niveau dat gebruikelijk is voor deze tijd van het jaar.

Schade

Afgelopen week kwamen er bij het schadeloket voor Groningers (TCMG) ruim 500 nieuwe schademeldingen binnen. Vanuit Krewerd en omgeving zijn er na de recente bevingen maar acht meldingen binnengekomen, maar volgens het schadeloket zou dat met de coronacrisis te maken kunnen hebben. De TCMG komt voorlopig niet bij gedupeerden langs om de schade op te nemen. Mogelijk wachten mensen daarom met het doen van meldingen.

Vorig jaar bijna 27.000 schademeldingen in Groningen

MSN 23.03.2020 Vorig jaar werden in totaal 26.798 meldingen gedaan van schade door aardbevingen in de provincie Groningen. Dat blijkt uit het jaarverslag van de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG) dat maandag is gepubliceerd. Dat is volgens de organisatie “een enorme stijging” ten opzichte van het jaar daarvoor. Eind 2018 ging het om zo’n 150 meldingen per week, eind vorig jaar waren dat er 700.

In 2019 werden de meeste meldingen gedaan in de gemeente Groningen, maar ook in Veendam en Noordenveld werd veel schade gemeld.

“De groei van schademeldingen zien wij als positief. Die toont dat steeds meer gedupeerden zich bewust worden van het feit dat zij recht op schadevergoeding hebben”, zegt Bas Kortmann, voorzitter van de TCMG. Het aantal mensen bij wie de schade werd opgenomen, steeg ook explosief. In 2019 werden 24.191 meldingen afgehandeld, het jaar daarvoor waren dat er nog 3.666. Vorig jaar werd 139,5 miljoen euro aan schadevergoedingen toegekend.

Aardbeving van 2,3 bij Krewerd in Groningen

Telegraaf 22.03.2020 In de buurt van Krewerd (Groningen) is zondagavond een aardbeving met een kracht van 2,3 geweest. Het KNMI meldt dat de beving op 3 kilometer diepte was.

Begin deze maand was er een aardbeving in de buurt van het Groningse Wagenborgen. Die had een kracht van 2,1. Dat was toen de tiende en zwaarste beving van dit jaar.

De zwaarste aardbeving ooit in Nederland was in 1992 bij Roermond. Die had een kracht van 5,8. De zwaarste gasaardbeving in Groningen gebeurde in 2012 bij het dorp Huizinge, met een kracht van 3,6.

Aardbeving van 2,3 bij Krewerd in Groningen

MSN 22.03.2020 In de buurt van Krewerd (Groningen) is zondagavond een aardbeving met een kracht van 2,3 geweest. Het KNMI meldt dat de beving op 3 kilometer diepte was.

Begin deze maand was er een aardbeving in de buurt van het Groningse Wagenborgen. Die had een kracht van 2,1. Dat was toen de tiende en zwaarste beving van dit jaar.

De zwaarste aardbeving ooit in Nederland was in 1992 bij Roermond. Die had een kracht van 5,8. De zwaarste gasaardbeving in Groningen gebeurde in 2012 bij het dorp Huizinge, met een kracht van 3,6.

NABETALING VOOR GEDUPEERDEN AARDBEVINGEN GRONINGEN

BB 17.03.2020 Tachtig aanvragen voor een nabetaling vanwege aardbevingsschade in Groningen zijn goedgekeurd door de provincie. Twaalf zaken moeten nog worden onderzocht en 101 zaken zijn afgekeurd.

Niet genoeg geld gegeven
De nabetaling van de NAM is gemiddeld 4369,41 euro en is bedoeld om de werkelijke kosten voor het herstellen van de schade te dekken. De NAM heeft deze mensen in 2018 niet genoeg geld gegeven om de herstelkosten volledig te dekken

‘Oude gevallen’
De groep van tachtig mensen stond op een lijst van 6000 ‘oude gevallen’. Zij konden tussen 6 januari en 1 maart een aanvraag indienen voor de nabetaling. Van de 101 afgewezen aanvragen stonden er 81 niet op de lijst van 6000 oude gevallen. De andere twintig stonden wel op de lijst, maar hebben het aanbod van de NAM niet geaccepteerd. (ANP)

Tachtig gedupeerden aardbevingen Groningen krijgen nabetaling

Telegraaf 17.03.2020 Tachtig aanvragen voor een nabetaling vanwege aardbevingsschade in Groningen zijn goedgekeurd door de provincie. Twaalf zaken moeten nog worden onderzocht en 101 zaken zijn afgekeurd.

De nabetaling van de NAM is gemiddeld 4369,41 euro en is bedoeld om de werkelijke kosten voor het herstellen van de schade te dekken. De NAM heeft deze mensen in 2018 niet genoeg geld gegeven om de herstelkosten volledig te dekken.

De groep van tachtig mensen stond op een lijst van 6000 „oude gevallen.” Zij konden tussen 6 januari en 1 maart een aanvraag indienen voor de nabetaling.

Van de 101 afgewezen aanvragen stonden er 81 niet op de lijst van 6000 oude gevallen. De andere twintig stonden wel op de lijst, maar hebben het aanbod van de NAM niet geaccepteerd.

BEKIJK MEER VAN; Groningen NAM

Tachtig gedupeerden aardbevingen Groningen krijgen nabetaling

MSN 17.03.2020 Tachtig aanvragen voor een nabetaling vanwege aardbevingsschade in Groningen zijn goedgekeurd door de provincie. Twaalf zaken moeten nog worden onderzocht en 101 zaken zijn afgekeurd.

De nabetaling van de NAM is gemiddeld 4369,41 euro en is bedoeld om de werkelijke kosten voor het herstellen van de schade te dekken. De NAM heeft deze mensen in 2018 niet genoeg geld gegeven om de herstelkosten volledig te dekken.

De groep van tachtig mensen stond op een lijst van 6000 “oude gevallen”. Zij konden tussen 6 januari en 1 maart een aanvraag indienen voor de nabetaling.

Van de 101 afgewezen aanvragen stonden er 81 niet op de lijst van 6000 oude gevallen. De andere twintig stonden wel op de lijst, maar hebben het aanbod van de NAM niet geaccepteerd.

Rutte: versterking huizen bevingsgebied gaat ’tergend langzaam’

Telegraaf 11.03.2020 Premier Mark Rutte vindt dat de versterking van woningen met aardbevingsschade in het Groningse Appingedam „tergend langzaam” gaat. Dat komt volgens hem door de omvang van het probleem: „Zo veel huizen, zo veel logistiek en zo veel emoties.”

Er wordt door „zo veel lieve mensen” aan gewerkt, „daarom is het fijn dat we nu stappen zien”, zei de premier woensdag tijdens zijn bezoek aan een nieuwbouwproject in Appingedam. Op deze locatie komt een van de eerste gasvrije wijken van Groningen.

Bewoners reageren wisselend op het bezoek van de premier aan het Groningse dorp. „De woede is weg, maar ik ben erg teleurgesteld”, zei een van de bewoners. „Maar er is veel veranderd door de ingreep van het kabinet, ten goede”, vult een andere bewoner aan. Zij woonden beiden waar nu het nieuwbouwproject plaatsvindt. „Het is vreemd om te zien, maar uiteindelijk krijgen we er een mooie nieuwe woning voor terug.”

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) meldde in 2019 dat de gaswinning in Groningen een stuk eerder gaat stoppen. De gaswinning zorgt voor aardbevingen in Noord-Nederland, waardoor veel huizen van Groningers schade opliepen.

Vorig jaar kondigde het kabinet aan dat de gaswinning in Groningen al in 2022 kan stoppen, in plaats van uiterlijk 2030 zoals eerst gedacht. Volgens Wiebes zou 2019 het ’jaar van de uitvoering’ worden op het gebied van versterking. Maar veel partijen in de Tweede Kamer uiten juist kritiek dat dit veel te langzaam gaat.

BEKIJK MEER VAN; overheid huisvesting en stedenbouw natuurramp bouw en vastgoed Appingedam Groningen

Rutte: ‘Complexe hersteloperatie Groningen gaat nog veel te langzaam’

NU 11.03.2020 Er zit schot in de zaak met het herstellen en herbouwen van huizen die zijn beschadigd door de aardbevingsschade in Groningen, maar het gaat nog te langzaam, stelt premier Mark Rutte woensdag tijdens een bezoek aan de provincie.

“Het gaat veel te langzaam”, zegt Rutte over de hersteloperatie. Hij bezoekt een wijk in het Groningse Appingedam waar nieuwe, aardbevingsbestendige woningen worden gebouwd, nadat de oude huizen moesten worden gesloopt vanwege de bevingsschade.

Dat ligt niet aan de mensen die bij de bouw betrokken zijn, maar door de “enorme complexiteit” van het probleem. “Het gaat om zo veel huizen, zo veel logistiek, zo veel emotie, zo veel gezinnen die allemaal in een specifieke situatie zitten. Dat gaat gewoon langzaam”, aldus de premier.

Eerder op de dag ging Rutte in gesprek met een ouder paar dat in een zogenoemde wisselwoning woont. Hun oude woning is gesloopt, de heipalen van hun nieuwe huis gaan de grond in. Voor de Kerst hopen zij er te wonen.

Goed geregeld, vindt het echtpaar. “Heel indrukwekkend”, zegt Rutte over die positieve houding. “Ik had er misschien anders bijgezeten. Maar zij blijven vrolijk.”

Inwoner Appingedam: ‘Mijn leven staat gewoon stil’

Niet iedereen deelt complimenten uit. Richard Hoekstra (49) woont pal naast de bouwplaats, maar zijn huis kan tot zijn verbazing gewoon blijven staan. “De wijk voor mij gaat plat, de wijk achter mij gaat plat. Maar wij horen helemaal niks”, zegt hij tegen Rutte.

De premier kan alleen antwoorden dat de bouw eindelijk begint. “Dat is het positieve. Maar ik begrijp dat u wilt weten waar u aan toe bent.”

Hoekstra blijft teleurgesteld achter. “Ik wilde weg uit Appingedam, maar ik krijg mijn huis niet verkocht. Eigenlijk staat je leven gewoon stil.”

Jannie Ebels (57) zit eveneens in een wisselwoning, wachtend op haar nieuwe woning. Zij houdt een dubbel gevoel over aan het herstelproces. “De nieuwe huizen gaan van het gas af en worden aardbevingsbestendig. Super.”

Tegelijkertijd ziet Ebels dat de saamhorigheid in haar wijk, waar ze al 23 jaar woont, verdwijnt. “Er is wantrouwen tussen de bewoners. De een krijgt meer geld voor het nieuwe huis dan de ander, maar we krijgen te horen dat je het daar niet onderling over mag hebben. Dit was een hechte gemeenschap. Nu is er meer kapot dan alleen de huizen.”

Rutte ‘Zorgen dat mensen niet tussen wielen van de staat terechtkomen’

Rutte is “gematigd optimistisch” over de toekomst van Groningen. Hij ziet potentie in de economische groeimogelijkheden van de provincie. Tegelijkertijd blijven de aardbevingen “een gegeven”.

Rutte: “Als overheid moet je zorgen dat mensen niet het gevoel hebben door vertraging en onduidelijke structuren tussen de wielen van de staat terechtkomen.” Het herstel en de versteviging van huizen is op gang gekomen, dat moet nu worden versneld, aldus de premier.

René Paas, commissaris van de Koning in Groningen, ziet veel verandering sinds hij vier jaar geleden aan deze functie begon. “Het begon met pure frustratie bij de Groningers en Groninger bestuurders”, zegt Paas.

In de tijd dat Henk Kamp minister van Economische Zaken was vanuit Den Haag, was de hoge hoeveelheid gaswinning uit Groningen in de woorden van Paas “onaantastbaar”. Daarnaast was een stikstoffabriek van een half miljard euro om buitenlands gas geschikt te maken voor de Nederlandse markt te duur en werd er niet getornd aan bestaande gascontracten.

Paas: “Inmiddels gaat de gaswinning pijlsnel naar nul en is de eerste steen voor de stikstoffabriek gelegd.” Die veranderingen gingen gepaard met de komst van minister Eric Wiebes op het departement, merkt hij op.

Mede daardoor is de sfeer rondom het gasdossier in Groningen omgeslagen, vindt Paas. “Het kantelpunt zijn we al voorbij.”

Lees meer over: Groningen  Politiek  Gaswinning Groningen

‘Vleermuizen lijken belangrijker dan mensen, hier in Groningen’

NOS 09.03.2020 Gemengde gevoelens vandaag in Groningen: het is een dag van opbouw en afbraak. In Zuidbroek begint de bouw van een stikstoffabriek, met minister Wiebes en Groningse bestuurders. Zonder deze fabriek kan de gaswinning in Groningen niet stoppen in 2022.

Als alternatief voor het Groningse gas is er gas uit het buitenland nodig, dat een andere verbrandingswaarde heeft. Om het toch geschikt te maken voor Nederlandse huishoudens is stikstof nodig. Die zal worden geproduceerd in de nieuwe fabriek die in 2022 klaar moet zijn.

Maar dezelfde hoogwaardigheidsbekleders zijn 25 kilometer verderop niet welkom in het dorp Overschild. Daar gaat juist vandaag de sloophamer in de huizen die beschadigd zijn door de jarenlange gaswinning. In het 500 inwoners tellende dorp gaat zo’n 80 procent van de huizen plat.

De burgemeester van de gemeente Midden-Groningen, waaronder Overschild valt, is zelfs dringend gevraagd om weg te blijven en geen interviews te geven op locatie in het dorp. Zó groot zijn de frustraties over de sloop en de jarenlange onzekerheid over de toekomst. Veel dorpsbewoners weten nog steeds niet of en wanneer zij een nieuw huis krijgen.

Nog niet aan de beurt

Harm Jan de Vries is een van de bewoners die nog wel willen praten met de pers. De bewoners van de drie huizen die als eerste aan de beurt zijn om tegen de vlakte te gaan willen dat niet.

Het huis van het echtpaar De Vries staat schots en scheef, de muren zijn los van de vloeren. De schade werd eerst geschat op 40.000 euro, die nodig zou zijn voor het repareren van de vloer. Maar na eindeloze discussies over de daadwerkelijke kosten met de aannemer, gaswinningsbedrijf NAM (dat de schade heeft veroorzaakt) en de rechter kwamen ze er niet uit.

Uiteindelijk kregen ze te horen dat hun huis versterkt moet worden; dat kost 600.000 euro. Dat is het huis niet waard, daarom komen ze in aanmerking voor sloop en nieuwbouw. Maar hun huis staat niet boven aan de lijst van meest onveilige woningen, daarom zijn ze nog niet aan de beurt.

Het stel vreest dat als de gaswinning over twee jaar helemaal stopt, iedereen zich terugtrekt uit Groningen. En dat er dan helemaal niets meer gaat gebeuren met hun huis.

Veel vragen

Maaike de Vries zegt dat er meer aandacht is voor de schuilplaatsen van vleermuizen dan voor hun gemoedsrust. “Vleermuizen lijken wel belangrijker dan mensen hier in Groningen”, zegt ze. Er worden overal nestkastjes geplaatst voor de dieren: hun habitat raakt immers verstoord door het slopen van panden waarin zij nestelen.

“Het gekste is nog dat er voor meer dan 30.000 euro een vleermuistoren is neergezet. Maar daar gaat geen vleermuis in, omdat er een roofvogel in is gaan zitten”, zegt De Vries geïrriteerd.

Niet alleen in Overschild zijn de frustraties groot over de afhandeling van de schades en de versterking van onveilige huizen. Ook in de rest van het aardbevingsgebied zitten gedupeerden nog met veel vragen.

NOS

Het steekt de Groninger Bodem Beweging (GBB) dat nog steeds niet bekend is wanneer de beloofde parlementaire enquête over de gaswinning in Groningen begint. Vicevoorzitter Derwin Schorren van de GBB kijkt geërgerd naar een parlementaire onderzoek dat vorige week wel is begonnen en waarin wordt gekeken hoe de overheid omgaat met zijn burgers.

Aanleiding hiervoor zijn de klachten over de Belastingdienst en uitkeringsinstantie UWV. Het onderzoek moet leiden tot een antwoord op de vraag waarom de burger de overheid niet meer vertrouwt en de menselijke maat kennelijk uit het oog is verloren.

Schorren somt de cijfers in Groningen nog maar eens op. “Ongeveer 200.000 mensen hebben schade aan hun huis; bij 100.000 daarvan gaat het om meervoudige schade. Van de toegezegde versterkingen van 26.000 huizen is slechts een fractie gerealiseerd: 1000. Daarentegen weten vele duizenden mensen nog steeds niet of hun huis veilig genoeg is, en zo niet, of hun huis versterkt gaat worden”.

Andere verbrandingswaarde

De vicevoorzitter van de belangenorganisatie vreest dat het parlementaire onderzoek als alibi gaat dienen voor het uitstellen van de enquête. De GBB roept de Tweede Kamer dan ook op om die snel in gang te zetten en te zorgen voor meer openheid en transparantie waar het gaat om de gaswinning en de gevolgen daarvan.

Bekijk ook;

Wiebes geeft startsein voor bouw gasmengstation in het Groningse Zuidbroek

RO 09.03.2020 Vandaag geeft minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat het startsein voor de bouw van een mengstation voor aardgas in Zuidbroek. In deze installatie wordt stikstof uit de lucht gewonnen en gemengd met hoogcalorisch gas. Zo ontstaat laagcalorisch gas wat wél bruikbaar is voor Nederlandse consumenten en bedrijven. Dit is één van de maatregelen die ervoor zorgt dat het Groningenveld al in 2022 kan sluiten. Zuidbroek levert vanaf 2022 jaarlijks 7 miljard kubieke meter bruikbaar aardgas op.

De opening van de bouw van de installatie van Gasunie verricht Wiebes vandaag onder andere samen met de CEO van Gasunie, de Commissaris van de Koning en de burgemeester van Midden-Groningen. De ceremonie is het heien van een eerste paal.

Het hoogcalorische gas voor het mengstation in Zuidbroek komt uit het buitenland en uit kleine gasvelden in Nederland. De installatie haalt lucht naar binnen en scheidt stikstof en zuurstof. De zuurstof verlaat de installatie en de stikstof wordt bij het hoogcalorisch gas gevoegd. Het resultaat is laagcalorisch gas, ook wel pseudo-Groningengas genoemd, wat te gebruiken is door consumenten en bedrijven.

In Nederland hebben we de komende jaren nog aardgas nodig in het kader van de energietransitie. We koken en verwarmen onze huizen bijvoorbeeld vaak nog met aardgas en hebben nog te weinig duurzame energie om nu al helemaal zonder aardgas te kunnen.

In 2022 gaat het mengstation in Zuidbroek van start en komt het eerste gas uit de installatie beschikbaar. Het maakt een reductie mogelijk van het Groningengas van ongeveer 7 miljard kuub per jaar, tot 10 miljard in een koud jaar. Dit is bijna 30% van het binnenlands verbruik. Het nieuwe mengstation komt te staan naast een bestaande installatie en gaat circa 500 miljoen euro kosten.

Vergroot afbeelding

©Gasunie

Vergroot afbeelding

©Gasunie

Zie ook

Minister Wiebes erkent dat het niet alle problemen oplost: „Het kabinet is zich ervan bewust dat het vergoeden van schade het leed van de bevingen niet geheel kan wegnemen.’’ Ⓒ ANP

Smartengeld voor gedupeerde Groningers

Telegraaf 21.02.2020  Groningers die vinden dat ze immateriële schade hebben geleden door de aardbevingen kunnen smartengeld aanvragen. Dat heeft het kabinet besloten.

Het nieuwe onafhankelijke Instituut Mijnbouwschade Groningen gaat de voorwaarden voor de smartengeldregeling uitwerken. Rond de zomer moet er meer duidelijkheid komen. Het gerechtshof Arnhem – Leeuwarden bepaalde eerder al dat de NAM smartengeld moet betalen omdat mensen door een beving worden geraakt in hun woongenot.

Minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) erkent dat het niet alle problemen oplost: „Het kabinet is zich ervan bewust dat het vergoeden van schade het leed van de bevingen niet geheel kan wegnemen. Ook een financiële vergoeding, zoals smartengeld en vergoeding van waardedaling van huizen in het aardbevingsgebied, draagt daar maar ten dele aan bij.”

BEKIJK MEER VAN; misdaad, recht en justitie politiek aardbeving Eric Wiebes Den Haag Instituut Mijnbouwschade Groningen

Schade aan een boerderij in het Groningse Wirdum. Archieffoto.

Smartengeld voor Groningers: IMG bepaalt exacte werkwijze

RO 21.02.2020 Elke Groninger die immateriële schade heeft geleden door de aardbevingen als gevolg van de gaswinning kan een aanvraag indienen voor smartengeld. Een commissie van juridische experts heeft een advies opgesteld over een geschikte vergoedingensystematiek op verzoek van minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat.

Dit advies is direct doorgeleid naar het onafhankelijke Instituut Mijnbouwschade Groningen (IMG) in oprichting dat vanwege hun onafhankelijkheid zelf besluit hoe zij dit advies overnemen. De komende tijd werkt IMG aan een werkwijze en wil die voor de zomer bekend maken. Dit staat in een brief die aan de Tweede Kamer is gezonden.

Het onafhankelijke IMG (opvolger van de huidige Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen) onderzoekt, ook in overleg met maatschappelijke organisaties, wat dit concreet betekent voor Groningers. De kwartiermaker van het IMG heeft hier een brief over gestuurd. Wat Groningers die in aanmerking komen moeten gaan doen, is tegen die tijd te vinden op de website van het IMG.

De Commissie Immateriële Schade met drie experts is door minister Wiebes in september ingesteld. Hun complexe opdracht was een systematiek te bedenken die zowel past binnen het schadevergoedingenrecht als aansluit bij de wensen van Groningers maar ook nog eens hanteerbaar is voor de uitvoeringsorganisatie IMG.

Afhandeling moet snel en tegelijk zorgvuldig gebeuren. Het IMG neemt behalve dit advies ook de recente uitspraak van het gerechtshof in Leeuwarden mee.

Minister Wiebes: “Het kabinet is zich ervan bewust dat het vergoeden van schade het leed van de bevingen niet geheel kan wegnemen. Ook een financiële vergoeding, zoals smartengeld en vergoeding van waardendaling van huizen in het aardbevingsgebied, draagt daar maar ten dele aan bij.

Duidelijk is dat Groningers vooral helderheid en snelheid willen over versterking van hun huizen en afhandeling van schade. Daar zet ik mij met de rest van het kabinet en met de regio maximaal voor in.”

Ruim 60 jaar heeft Nederland geprofiteerd van de opbrengsten van het Groninger gas en de gasopslag Norg. Door de winning zijn zoals bekend helaas aardbevingen ontstaan. De materiële schade werd eerst door de NAM en sinds maart 2018 door de onafhankelijke

Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen vergoed. Ook de versterking van huizen is sinds afgelopen januari bij de NCG helemaal in publieke handen gekomen.

Kamerbrief;

Kamerbrief over immateriële schade door gaswinning Groningen

Kamerstuk: Kamerbrief | 21-02-2020

Zie ook; Gaswinning in Groningen Regering

© ANP Minister Wiebes erkent dat het niet alle problemen oplost: „Het kabinet is zich ervan bewust dat het vergoeden van schade het leed van de bevingen niet geheel kan wegnemen.’’

Smartengeld voor gedupeerde Groningers

MSN 21.02.2020 Groningers die vinden dat ze immateriële schade hebben geleden door de aardbevingen kunnen smartengeld aanvragen. Dat heeft het kabinet besloten.

Het nieuwe onafhankelijke Instituut Mijnbouwschade Groningen gaat de voorwaarden voor de smartengeldregeling uitwerken. Rond de zomer moet er meer duidelijkheid komen. Het gerechtshof Arnhem – Leeuwarden bepaalde eerder al dat de NAM smartengeld moet betalen omdat mensen door een beving worden geraakt in hun woongenot.

Minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) erkent dat het niet alle problemen oplost: „Het kabinet is zich ervan bewust dat het vergoeden van schade het leed van de bevingen niet geheel kan wegnemen. Ook een financiële vergoeding, zoals smartengeld en vergoeding van waardendaling van huizen in het aardbevingsgebied, draagt daar maar ten dele aan bij.”

Dit jaar weer minder gas uit Groningen gewonnen dan verwacht

NU 21.02.2020 Dit jaar wordt opnieuw minder gas gewonnen dan eerst werd verwacht, zo meldt het kabinet vrijdag. De gaswinning duikt naar 10 miljard kuub per jaar in plaats van de beraamde 11,8 miljard kuub.

“Dit komt doordat een nog hogere stikstofinzet wordt gehaald en doordat de gasopslag Norg verder kon worden verruimd, maar ook de zachte winter speelt een rol.”

In 2022 zal er in een “gemiddeld jaar” geen gaswinning meer nodig zijn uit het Groningenveld. Er zal dan dus alleen nog gepompt worden bij een koude winter.

De Gasunie denkt dat het gasveld in 2025/2026 definitief gesloten kan worden. Daarmee wordt eindelijk gehoor gegeven aan de oproep die al lang klinkt in Groningen.

De provincie wordt al jaren geplaagd door de door gaswinning veroorzaakte aardbevingen. Deze bevingen hebben schade aan de huizen als gevolg. Groningers in bevingsgebieden kampen ook met psychische klachten en kunnen hun huizen moeilijk verkopen.

Rutte: ‘Gaswinning is in nachtmerrie aan het eindigen’

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Groningen  Gaswinning Groningen  Binnenland

Gaswinning Groningen daalt door warme winter

Telegraaf 21.02.2020 De warme winter helpt Groningen sneller van de gaswinning af. Dat blijkt uit een nieuw overzicht van minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat).

De VVD-bewindsman kondigde in september al aan dat de gaswinning dit jaar net onder de door veiligheidsexperts geadviseerde grens van 12 miljard kuub komt. Door de warme winter, gebruik van de gasopslag in Norg en het omvormen van hoogcalorisch gas naar laagcalorisch gas (geschikt voor onze cv-ketels) verwacht Wiebes dat de winning in Groningen nu kan dalen naar 10 miljard kubieke meter aardgas.

Gedaan met gaspompen

Vanwege de aardbevingen in de noordelijke provincies heeft het kabinet eerder al besloten om de winning helemaal te stoppen. Wiebes verwacht dat het in het gasjaar 2022/2023 gedaan is met het pompen van aardgas uit de bodem.

Overigens is het dan nog niet helemaal afgelopen met de gaswinning in Groningen. Het zogeheten Groningerveld blijft nog enkele jaren beschikbaar voor extreem koude winters. Dat is volgens Wiebes nodig om te voorkomen dat mensen in de kou komen te zitten door een tekort aan aardgas.

GasunieTransport Services (GTS), beheerder van het landelijk gastransportnetwerk, verwacht dat de gaskraan in 2025/2026 definitief wordt dichtgedraaid. De sluiting en het ontmantelen van de eerste winningslocaties is al begonnen.

Door het afschalen van de gaswinning in eigen land is de import van gas uit het buitenland toegenomen. Buiten Groningen is er nog gaswinning in de zogeheten kleine velden in verschillende provincies.

BEKIJK MEER VAN; energie en hulpbronnen politiek Eric Wiebes Groningen

Groninger gaswinning gaat dit jaar nog verder onder het veiligheidsadvies van toezichthouder SodM

RO 21.02.2020 Vanaf zomer 2022 is er in een gemiddeld jaar geen gaswinning meer nodig uit het Groningenveld. Dit heeft het kabinet al eerder besloten om de oorzaak van de aardbevingen aan te pakken. Nu blijkt dat er dit jaar een verdere verlaging van de winning mogelijk is: van de verwachte 11,8 miljard kubieke meter dit jaar naar 10 miljard kubieke meter per jaar.

Dit komt doordat een nog hogere stikstofinzet wordt gehaald en doordat de gasopslag Norg verder kon worden verruimd, maar ook de zachte winter speelt een rol. De jaarlijkse raming van de netbeheerder over de nog benodigde gaswinning uit het Groningenveld heeft minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat aan de Tweede Kamer gezonden.

Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) adviseert een winning onder de 12 miljard kubieke meter in een gemiddeld jaar. Het kabinet blijft zoeken naar verdere mogelijkheden om de gaswinning te verlagen. Dit jaar kan de winning in het huidige gasjaar inderdaad nog verder beperkt worden, onder andere door hogere inzet van stikstof.

Het bijmengen van stikstof maakt van hoogcalorisch gas het voor consumenten en industrie geschikte laagcalorische gas.Uitgaande van een gemiddeld temperatuurverloop is de benodigde gaswinning in het komend gasjaar 2020/2021 9,3 miljard Nm3. In het gasjaar 2021/2022 daalt de winning vervolgens tot circa 3 miljard Nm3.

De winning kan vanaf het voorjaar 2022 naar nul. Het veld blijft daarna alleen nog enkele jaren nodig als reservemiddel om leveringszekerheid te borgen voor extreem koude situaties.

Vergroot afbeelding

GTS geeft aan dat als de afbouw van de vraag volgens planning verloopt het veld in 2025/2026 definitief kan worden gesloten. Vanaf halverwege 2022 blijft er een aantal productielocaties standby. Alleen in een koud jaar is volgens GTS nog een klein restant, maximaal 0,5 miljard kubieke meter, nodig uit het veld.

De sluiting en ontmanteling van productielocaties is al ingezet (zoals in Ten Post) en wordt de komende jaren voortgezet. Samen met de regio, TNO, toezichthouder SodM en de Mijnraad wordt uitgewerkt hoe op een verantwoorde wijze de overige clusters kunnen worden gesloten.

Dit alles laat zien dat het kabinet samen met alle partners alles op alles blijft zetten om de gaswinning zo snel mogelijk naar nul te krijgen. Dit omdat de veiligheid van Groningers voorop staat.

Minister Eric Wiebes over de gaswinning in Groningen

Download deze video

Documenten;

Kamerbrief over raming gaswinning Groningen 2020-2021 en verder

Kamerstuk: Kamerbrief | 21-02-2020

Zie ook;

Ministerraad stemt in met Wetsvoorstel Versterking Groningen

RO 21.02.2020 De ministerraad heeft ermee ingestemd het Wetsvoorstel Versterking Groningen om advies aan de Raad van State te zenden. Doel van dit wetsvoorstel is het zo snel mogelijk versterken van gebouwen in de provincie Groningen, zodat deze aan de veiligheidsnorm voldoen.

Het wetsvoorstel versterkt de positie van de eigenaar en die van de gemeenten. Daarnaast worden rollen en verantwoordelijkheden van betrokken partijen bepaald. Gemeenten krijgen volgens dit voorstel een belangrijkere rol bij de aansturing van de versterkingsoperatie. Zij bepalen straks in welke volgorde woningen in hun gemeente worden versterkt. Hierdoor kan de versterkingsoperatie in gemeenten worden gekoppeld aan andere opgaven.

Ook wordt het versterkingsproces verbeterd en worden mogelijkheden geboden om de uitvoering te versnellen. Dit kan bijvoorbeeld door het versterkingsbesluit en de vergunningverlening samen te voegen. Hiermee kan een tijdswinst van minimaal twee maanden worden geboekt bij de uitvoering van de versterking.

De Afdeling Advisering van de Raad van State wordt verzocht om met spoed over het wetsvoorstel te adviseren. Na advisering wordt het voorstel aan de Tweede Kamer aangeboden.

Zie ook; Gaswinning in Groningen Regering

Ombudsman ‘somberder dan ooit’ over verstevigen huizen Groningen

NU 08.02.2020 De Nationale ombudsman is somberder dan ooit gestemd over de versteviging van de huizen in het aardbevingsgebied in Groningen. De ministeries in Den Haag zijn zelfs na al die jaren nog niet voldoende doordrongen van de ernst van de bevingen en de effecten op de huizen en levens van de Groningers, zegt Reinier van Zutphen in een interview met RTV Noord.

De ombudsman monitort de manier waarop de overheid de problemen als gevolg van de gaswinningen aanpakt al jaren en bracht vrijdag een bezoek aan het noorden.

Van Zutphen zegt dat hij voorheen na een bezoek aan het noorden nog wel geloofde dat het in de toekomst beter zou gaan, maar de praktijk maakt hem cynisch. “Ik heb nu zoveel mensen gesproken die teleurgesteld zijn en al vier jaar vragen wat er met hun huis gaat gebeuren. Dat maakt me echt somberder dan in de afgelopen jaren.”

Hij merkt op dat er nog steeds heel weinig is gedaan aan getroffen huizen. Van Zutphen constateert ook dat er veel te veel aandacht uitgaat naar procedures, regels en juristen, en te weinig naar de mensen zelf.

Woordvoerders van de ministeries van Economische Zaken en Binnenlandse Zaken laten in een reactie weten dat het signaal van de ombudsman bekend is. “Er zijn de afgelopen maanden heel veel concrete maatregelen genomen om de problemen sneller aan te pakken”, voegt de zegsvrouw daar wel aan toe.

Rutte en ombudsman hebben binnenkort een gesprek

Zo hebben het Rijk, de provincie Groningen en de Nationaal Coördinator Groningen eind januari een pakket maatregelen vastgesteld om het versterken van huizen te versnellen. Ook is er begin februari een Groninger Bouwakkoord gesloten, om huizen in het getroffen gebied sneller aardbevingsbestendig te maken.

Minister Raymond Knops en de Nationale ombudsman hebben binnenkort ook een gesprek over de voortgang van de maatregelen, aldus het ministerie.

Lees ook:

Nationale Ombudsman schrijft zorgenbrief: ‘Geef vertrouwen aan Groningers’ (2019)
‘Juridisch geneuzel over enkele scheur moet afgelopen zijn’ (2019)

Lees meer over: Nationale Ombudsman  Gaswinning Groningen  Binnenland

Groningse Dhani is in hongerstaking: hoe lang houdt hij dat vol?

MSN 07.02.2020 Niet meer eten om meer aandacht voor je zaak te krijgen, of een doel te bereiken. De Groningse Dhani Hoekstra is sinds gisterochtend in hongerstaking. Hij wil daarmee aandacht vragen voor de aardbevingsproblematiek, waar hij en zijn gezin de gevolgen van ondervinden. “We gaan eraan onderdoor.”

De bevingen, veroorzaakt door gasboringen, hebben grote impact op de familie Hoekstra. “We voeren al zes jaar strijd, hebben meer dan tachtig scheuren in huis, de fundering is bijna weg. Het is nog maar 150.000 euro waard terwijl dat zonder aardbevingsschade het dubbele zou zijn.”

De psychische gevolgen daarvan zijn volgens Dhani groot, maar ook financieel zijn daardoor grote problemen ontstaan. “Ik ben zonder werk komen te zitten door alle stress en zorgen. We moeten bijna het huis uit omdat we het niet meer kunnen betalen.” Omdat Dhani vindt dat er maar niet naar hun hulpvraag geluisterd wordt, is hij nu in hongerstaking.

Koud

In hongerstaking gaan is niet niks, maar voor Dhani weegt het op tegen de dingen waar hij nu mee te kampen heeft. Ook staat hij onder medisch toezicht. “Dat is zo vastgelegd in Nederland. Je moet je ook melden bij de GGD, enzovoort.”

Ook kreeg hij tips van voormalig hongerstaker Jan Holtman. Twee jaar geleden ging Holtman 24 dagen in hongerstaking om aandacht te vragen voor aardbevingsschade. “Zo heb ik het enorm koud gekregen, en ik kreeg het niet meer warm”, vertelt Holtman aan EditieNL. “Dhani kleedt zich nu warm aan en is blij met mijn tips.”

Succes

“Honger hebben is op zich niet eens zo erg”, gaat Holtman verder. “Het ergste is dat je niet meer snel kan nadenken. En even naar de wc lopen ging al moeizaam. Dat had ik niet verwacht.”

Toch hield hij het bijna vier weken vol en wist daarmee ook successen te boeken. “Ik deed het voor mensen in mijn omgeving en wilde dat schadedossiers opnieuw in behandeling werden genomen. Dat is gelukt door de hongerstaking.”

© Aangeboden door EditieNL

Wat doet hongerstaken met je lijf?

Langere tijd niet eten, wat doet dat met je lijf? Dokter Fransje Snijders van de Johannes Wier Stichting voor gezondheidszorg en mensenrechten legt het uit.

“In de eerste week neemt je hongergevoel geleidelijk af. Je krijgt buikpijn en wordt moe. In de tweede en derde week verdwijnen je honger- en dorstgevoel. Je wordt koud en zwak, duizelig bij het opstaan en de hartslag gaat omlaag. In de derde en vierde week ontstaan concentratieproblemen.”

Vanaf de vijfde week worden de gevolgen zo groot dat er blijvende schade kan ontstaan. “In de vijfde week ontstaan een droge huid, verwardheid en slaperigheid. In de zesde en zevende week komen daar neurologische klachten en stoornissen in het horen en zien bij. In week acht of negen houden alle organen ermee op.”

Versterking woningen in aardbevingsgebied Groningen wordt versneld

NU 23.01.2020 Elfhonderd woningen in het aardbevingsgebied in Groningen zullen versneld versterkt worden. Zowel de bewoners als de aannemers gaan direct betrokken worden bij het versterkingsproces. Dat schrijft minister Raymond Knops van Binnenlandse Zaken donderdag in een brief.

De afgelopen maanden is er intensief contact geweest tussen Rijk, regio en de Nationaal Coördinator Groningen (NCG). De partijen hebben een zogenoemd ‘versnellingspakket’ vastgesteld. Er wordt verwacht dat er een tijdwinst van een half jaar behaald kan worden, meldt RTV Noord.

Het pakket is een vervolg op afspraken die in juni 2019 gemaakt zijn, waarin werd bepaald dat de hele versterkingsoperatie versneld moest worden. Dit gaat nu gebeuren door bouwpartijen eerder te betrekken. Ook wordt de beoordelingsfase per adres korter door gebruik te maken van een standaardmaatregelenpakket.

Daarnaast is bepaald dat bewoners zoveel mogelijk ruimte en inspraak moeten krijgen. Ze kunnen voortaan tijdens de eerste rondgang met de aannemer meteen hun wensen uitspreken. In het eerste kwartaal van 2020 wordt gestart met de versnelde versterking van de eerste 250 woningen. Als dit succesvol is, wordt uitgebreid naar duizend adressen.

De Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG) heeft sinds 19 maart 2018 ruim 44.000 schademeldingen binnengekregen. Inmiddels zijn er ruim 26.500 afgehandeld. Ook is er ruim 138 miljoen euro aan schadevergoedingen uitgekeerd.

Volgens RTV Noord ligt het aantal gebouwen dat versterkt moet worden op 26.000.

Hier vindt u het overzicht met de actuele cijfers op ons dashboard.

Lees meer over: Groningen  Gaswinning Groningen

Lees ook:

Groningen en Den Haag nemen besluit over versnelde versterking woningen bevingsgebied

Wiebes onderzoekt hoe snelheid versterking omhoog kan

SodM is bezorgd: ‘Versterking gaat niet snel genoeg’

Kamerbrief: ‘Versterkingsadviezen kunnen lang op zich laten wachten’

Meer over dit onderwerp: dossieraardschok DEN HAAG GRONINGEN

Protest tegen de gaswinning

 

Op het plaatsnaambord hangt een A4’tje: ‘Wiebes behandelt ons als vuilnis’

AD 12.01.2020 Gottegot, wat duurt het lang. Wanneer worden hun huizen nu eindelijk eens versterkt? En waar blijft die parlementaire enquête naar de ellende die de Groningers is aangedaan? Theatervoorstelling GAS geeft het abstracte drama een gezicht.

Mensen die zeggen dat ze niet willen klagen, hebben doorgaans veel te klagen. Zo ook Henk Staghouwer. Sinds mei vorig jaar is de ChristenUnie- politicus gedeputeerde in Groningen, en vanuit die rol probeert hij ervoor te zorgen dat er in het bevingsgebied eindelijk eens wat gebeurt. Want gottegot, wat wachten ze al lang.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Eind oktober stuurde minister Wiebes weer een brief naar de Kamer, met cijfers over de voortgang van Operatie Groningen. ,,Dan lees ik dat in veel huizen al een opname gedaan is van de te nemen versterkingsmaatregelen en hoe goed dat wel niet is. Dan denk ik: laten we toch eens aan de gang gaan, in plaats van trots cijfers publiceren. Wanneer gaat de aannemer in die huizen aan de slag?”

Negatief

Scenefoto’s GAS © Daphne van de Velde

Stuur de auto eens het noordoost-Groningse platteland op, en laat de beelden op je inwerken. Links een Groningse vlag die halfstok hangt. Rechts een woning in de steigers, op een terrein omgeven door hekken. Een dorpje verderop een wit A4-tje op het plaatsnaambord. ‘Wiebes behandelt ons als vuilnis’.

Waarom zo negatief, zou de argeloze Nederlander kunnen denken. Het kabinet heeft toch aangekondigd dat de gaskraan dichtgedraaid wordt? En er is toch een Nationaal Programma Groningen, waarin afgesproken is dat ruim een miljard euro rijksgeld in de provincie geïnvesteerd wordt? Wat klagen die Groningers nou?

‘Dialoogtafel’

Een boortoren van de NAM op een productielocatie voor aardgas nabij het dorp ’t Zandt © ANP

Theater de Molenberg, Delfzijl. Op het podium wordt de auto van een schade-inspecteur van de NAM in elkaar gebeukt.

Het publiek lacht en klapt goedkeurend. ,,Het is mooi om te zien hoe de mensen hier in de streek op ons reageren”, zegt Tjeerd Bischoff. ,,Je merkt dat ze weten waar het over gaat. Als je het woord ‘dialoogtafel’ noemt, blijft het in de rest van Nederland stil. Hier begint iedereen schamper te lachen.”

Met toneelgroep Jan Vos voerde Bischoff de afgelopen anderhalf jaar het toneelstuk GAS op, eerst in Groningen en daarna tot in alle uithoeken van ons land. Hij schreef het stuk, waarin te zien is hoe het leven van een hoteliersfamilie verstrengeld raakt met de gaswinning. Na de ontdekking van de gasbel in Slochteren, eind jaren 50, zien ze gouden bergen. De Shell-medewerkers die in het hotel overnachten worden in de watten gelegd. Zestig jaar later is het etablissement de instorting nabij. Het leven van de uitbaters is dat punt al gepasseerd.

Activisme

Op het podium staan acteurs, die ook een beetje activist zijn geworden. ,,Ik wist natuurlijk wel iets van de situatie’’, zegt Anna Raadsveld, die in het stuk een met gewetensbezwaren worstelende medewerker van de NAM speelt.

,,Dat huizen ondersteund moesten worden en dat mensen zich machteloos voelden. Maar wat dat betekent, besef je pas als je het ziet. Mensen die huilend tegen je zeggen dat ze geen leven meer hebben. Zich onveilig voelen in een onverkoopbaar huis.” Trudi Klever, in het stuk de mater familias, maakt zich tegenwoordig vaak kwaad als ze het nieuws over Groningen tot zich neemt. ,,Hoe kan het nou dat er zo geblunderd wordt? Over de hoofden van mensen heen.”

Scenefoto’s GAS © Daphne van de Velde

Vooruitgang

Minister Eric Wiebes, Economische Zaken en Klimaat © ANP

Een van de redenen dat gedeputeerde Staghouwer niet wil klagen, is dat hij ook wel ziet dat dingen gebeurd zijn die de situatie in Groningen ten goede kunnen keren. Eerst kon de gaskraan pas over tien jaar dicht, maar afgelopen najaar bleek plots dat 2022 een haalbaar doel is, volgens minister Wiebes. Komend jaar gaat de winning al terug naar een ‘veilig’ geacht niveau van 12 miljard kubieke meter.

Ook in het schadeherstel zit vooruitgang, sinds de NAM daar niks meer mee van doen heeft en de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen zich erop wierp. Wekelijks komen vijf- à zeshonderd schademeldingen binnen. Ongeveer net zo veel scheuren en verzakkingen worden hersteld, vaak naar tevredenheid. Het enorme stuwmeer aan schadegevallen droogt langzaam op. Toch is er een grote ‘maar’. De zware beving in Westerwijtwerd, op 22 mei, liet zien dat de grond in Groningen nog allerminst tot rust gekomen is. Met 3,4 op de schaal van Richter behoorde de beving tot de hevigste in de historie.

Juridische kerstboom

Een huis in het Groningse Lageland is ernstig beschadigd door de aardbevingen en wordt binnenkort gesloopt © Hollandse Hoogte / Kees van de Veen

Veel noorderlingen voelen zich niet veilig in hun eigen huis zolang dat niet verstevigd is. En daar wringt ’m de schoen. De aardbeving waarmee de hele discussie begon, die van Huizinge, was in 2012. Staghouwer: ,,Dat is in augustus acht jaar geleden. Hoeveel huizen denk je dat er sindsdien versterkt zijn? Duizend. Duizend! Als we in dit tempo doorgaan, zijn we over twintig jaar nog niet klaar.”

Het kabinet beloofde de Groningers dat 2019 ‘het jaar van de uitvoering’ zou worden. Het is het jaar van de bureaucratische brij geworden. Instanties werden opgericht en opgeheven. De HRA passeerde de revue, de TCMG, het CVW en de NCG, het NPG en ook de ACVG. Er werd gewerkt aan een nieuwe wet (de Tijdelijke Wet Groningen, af te korten tot TWG), die regelt dat de verantwoordelijkheid voor de versterkingsoperatie van het ministerie van Economische Zaken naar dat van Binnenlandse Zaken verhuist. Die wet is nog niet af.

,,Ik stoor me verschrikkelijk aan die juridische kerstboom’’, zegt Staghouwer. ,,Alles moet tot de laatste komma dichtgetimmerd worden. Maar we moeten gewoon aan de slag. Het gaat om de Groningers. Zij weten nog steeds niet wanneer hun huis opgeknapt wordt. Mensen willen best wachten, maar willen wel weten wanneer ze aan de beurt zijn. Nu kijken ze in een zwart gat in.”

‘Van uitstel komt afstel’

Alle beslissin­gen lijken financieel gedreven. De macht van het geld is doorslagge­vend

Toneelschrijver Bischoff is geboren in Groningen. Hij is de zoon van een journalist die voor het Dagblad van het Noorden veel schreef over de gaswinning.

Pas na de dood van zijn vader verdiepte Tjeerd zich in het dossier. Hij is er niet gerust op. Bischoff vreest dat van uitstel afstel komt. ,,Als je die versterking echt serieus aanpakt, kost het heel veel geld. Mijn angst is dat de overheid mensen uiteindelijk met een kluitje in het riet stuurt. Alle beslissingen lijken financieel gedreven.”

Hij geeft grif toe dat zijn denkbeelden radicaler zijn geworden. ,,Dat gebeurt iedereen die zich erin vastbijt. Ik ben geschrokken van het land waarin ik leef. De macht van het geld is doorslaggevend. Ik sprak een voormalig beleidsmaker die daar iets aardigs over zei. Vroeger had je de scheiding van kerk en staat waarvoor gestreden moest worden. Nu heb je dat bij het bedrijfsleven en de staat. We moeten ervoor zorgen dat mensen weer kunnen beslissen over hun eigen leven.”

Inktzwart beeld

© EPA

Op het podium gaat het ondertussen over 2013, het jaar na de beving in Huizinge. In dat jaar werd 54 miljard kuub gas uit de bodem gehaald, een record en meer dan in 2012. Het Staatstoezicht op de Mijnen had toen al gewaarschuwd dat de winning juist omlaag moest om de kans op bevingen te verkleinen. Bischoff laat een van zijn acteurs beweren dat de kraan toch verder open ging, omdat het ministerie van Financiën een manier zocht om het begrotingstekort te dichten.

Die suggestie levert een inktzwart beeld op van een staat die, gestimuleerd door machtige multinationals, bewust speelt met de veiligheid van zijn burgers. Dat dat daadwerkelijk zo gegaan is, is nooit bewezen. Bischoff is ervan overtuigd dat dat een kwestie van tijd is. ,,Het komt nog wel boven tafel.”

Enquête

Het is in elk geval een kwestie die aan bod zal komen tijdens de parlementaire enquête over Groningen. Daarin gaat de Tweede Kamer proberen het verleden van de gaswinning te reconstrueren. Personen en instanties moeten publiek verantwoording afleggen over hun keuzes. De voorzichtige hoop was dat de enquête dit jaar zou starten.

,,De Tweede Kamer heeft zich unaniem achter de enquête geschaard”, zegt mede-initiatiefnemer Tom van der Lee, parlementariër voor Groenlinks. ,,Daarbij hebben we wel afgesproken dat we pas beginnen als de versterkingsoperatie goed op gang gekomen is, omdat die voorrang verdient. Maar nu dat zo lang duurt, is het de vraag of we daarop moeten wachten.”

Hoe voelt zo’n aardbeving? Bezoekers van Noorderzon in Groningen konden het ervaren.

Knopen doorhakken

Het is een slow onset disaster, een ramp zonder duidelijk begin en einde, die jarenlang voort­sleept. Voor de mensen in Groningen is het een sluipmoor­de­naar

De Groningers hebben recht op antwoorden, wil hij maar zeggen. Ook Van der Lee is heel benieuwd naar de besluitvorming in de nasleep van Huizinge. Wie hakte de knopen door? Welke belangen gaven de doorslag? ,,Er is zo lang beweerd dat de winning niet omlaag kon, omdat er dan tekorten in de energievoorziening zouden ontstaan. Nu kan het ineens wel, en nog veel sneller dan gepland ook. Dan laad je de verdenking op je dat het bewust nooit geprobeerd is. Terwijl de kennis om het te doen er wel was.”

De enquête kan volgens de Groenlinkser helpen om de Groningers genoegdoening te geven voor de ellende die zij hebben doorstaan. Hoewel Den Haag veel meer dan voorheen oog heeft voor hun situatie, zit de pijn diep en heerst er groot wantrouwen. Soms lijkt het of de fysieke afstand tot de rest van het land gewoon te groot is om echte solidariteit op te roepen. Wie komt er ooit in Delfzijl?

Ook de aard van de ellende speelt mee, zegt Van der Lee. ,,Het is een slow onset disaster, een ramp zonder duidelijk begin en einde, die jarenlang voortsleept. Voor de mensen in Groningen is het een sluipmoordenaar. Het effect op de psyche is groot, voor een grote groep mensen. Maar de Nederlandse samenleving is nog steeds niet in staat om er goed mee om te gaan.”

Maak een plan, kom in actie

© ANP

Staghouwer denkt dat het goed kan komen, al zal het tijd vragen. ,,Ga aan de keukentafel zitten, maak een plan en kom in actie. Wat het dan precies kost, zal achteraf blijken. Wat nodig is, is nodig, dat hebben we met Den Haag afgesproken. Er is in de jaren genoeg aan de gaswinning verdiend, dus dat lijkt me redelijk.”

De acteurs van toneelgroep Jan Vos hebben op hun manier geprobeerd de brug tussen Groningen en de rest van Nederland te slaan.

,,Zonder met de vinger te wijzen, wilden we de maatschappelijke verhoudingen laten zien”, zegt Trudi Klever. ,,Buiten Groningen kwamen tientallen mensen na de voorstelling naar ons toe. Wat daar gebeurt, dat kan toch helemaal niet, zeiden ze. Voor het eerst voelden ze die verontwaardiging zo. We hebben mensen geholpen om de situatie niet alleen met hun hoofd, maar ook met hun hart te begrijpen.”

KNMI: aantal aardbevingen Groningen in 2019 op de valreep naar 87

AD 02.01.2019 In het gaswinningsgebied in Groningen deden zich het afgelopen jaar niet 86 maar 87 aardbevingen voor. In een jaaroverzicht op oudejaarsdag ging het instituut nog uit van 86 bevingen, maar op de valreep werd op oudejaarsavond nog een lichte trilling gevoeld in Farmsum.

Van de bevingen in het gasveld hadden er elf een kracht van meer dan 1,5. De zwaarste beving vond plaats in Westerwijtwerd op 22 mei met een kracht van 3,4, zo blijkt uit een jaaroverzicht van het KNMI.
In 2018 werd Groningen nog opgeschrikt door 90 bevingen, waarvan er 15 een kracht hadden van 1,5 of hoger.

Een boortoren van de NAM op een productielocatie voor aardgas in Groningen.
In totaal kende Nederland het afgelopen jaar 97 aardbevingen. Acht daarvan vonden plaats in Limburg. Deze gelden als natuurlijke bevingen, dus niet samenhangend met menselijke activiteit, maar het gevolg van het schuiven van aardplaten. Twee bevingen waren buiten het Groningen-gasveld, een in Boerakker en een in Zuidlaren (Drenthe).

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Commissaris van de koning Paas (r.) en minister Wiebes ANP

Groningse commissaris: kabinet rekte bewust gaswinning met serie onderzoeken

NOS 29.12.2019 Het vorige kabinet heeft in 2013 bewust nog veel gas laten winnen in Groningen, ook al had het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) begin dat jaar al gewaarschuwd voor de gevolgen ervan. Dat zei René Paas, commissaris van de koning in Groningen, gisteravond in een talkshow, voorafgaand aan de laatste uitvoering van het toneelstuk GAS.

In 2012 vond bij het Groningse dorp Huizinge de tot nu toe hevigste aardbeving plaats. Het leidde ertoe dat het SodM een paar maanden later adviseerde om de gaswinning zo snel mogelijk flink te verminderen omwille van de veiligheid in Groningen. Maar in het jaar dat volgde ging de gaswinning niet naar beneden, maar juist flink omhoog.

Oud-inspecteur-generaal van het SodM Jan de Jong noemde dat vorig jaar “een meedogenloos besluit” en het zette veel kwaad bloed in Groningen. Veel Groningers willen nog altijd weten waarom dat was, en wie de opdracht gaf.

Van goudmijn tot hoofdpijn: 60 jaar gaswinning in Groningen

Na de aardbeving bij Huizinge en het advies om minder gas te winnen, besloot oud-minister Kamp namelijk om dat advies niet direct op te volgen, maar eerst een serie onderzoeken te laten doen. “Een kantelpunt was de beving bij Huizinge in 2012”, zegt Paas daarover. “Op dat moment kondigt minister Kamp veertien onderzoeken aan. Het jaar daarop is er een recordopbrengst.”

Paas roept in herinnering dat het vorige kabinet grote moeite had om te voldoen aan de begrotingsregels van de Europese Monetaire Unie (EMU). “De realiteit van dat moment was dat minister Dijsselbloem van Financiën moest letten op het EMU-saldo, dus elke euro was mooi meegenomen”, aldus Paas.

‘Tien jaar te laat ingegrepen’

Het ministerie van Economische Zaken laat in een reactie op de uitspraken van Paas weten dat er in 2013 nog geen besluit was genomen over de hoogte van de winning. “Op dat moment gold het winningsplan uit 2007 dus nog in combinatie met de Gaswet. Dat hield in dat de NAM een concessie had om in tien jaar maximaal 425 miljard kuub te winnen”, zegt een woordvoerder. “Pas sinds 2014 stelt het kabinet een jaarlijks plafond vast.”

Het ministerie benadrukt daarbij wel dat het kabinet in 2015 concludeerde dat er bij de gaswinning te laat aandacht is gekomen voor de veiligheid van de Groningers.

Twee maanden geleden zei minister Wiebes hetzelfde. “De Groningse gaswinning is veel te lang doorgegaan, we hadden tien jaar geleden al moeten ingrijpen”, aldus Wiebes.

Erg cynisch geworden

Commissaris van de koning Paas sloot zich gisteravond aan bij die woorden, maar wees er ook op dat er in de afgelopen tien jaar nog redenen waren om de gaswinning ongemoeid te laten. “Er waren behoorlijk wat belangen om de staatskas te vullen.”

De vele onderzoeken die oud-minister Kamp liet doen leidden tot wantrouwen in Groningen. Veel Groningers denken dat hiermee tijd is gewonnen, om eerst nog geld aan de gaswinning te verdienen. “En ik heb in mijn studietijd geleerd dat een belangrijke functie van het doen van onderzoek tijdwinning is”, zei Paas.

“Verder is het ook een indicatie dat je er weinig van weet, als je veertien onderzoeken begint. Dus het was natuurlijk ook bedoeld om informatie in te winnen en het was tegelijk heel prettig en mooi meegenomen dat het tijd verschafte. Daar zijn we daarna in Groningen erg cynisch van geworden.”

Bekijk ook;

Loket voor afhandeling schade door gaswinning medio 2020 van start

RO 20.12.2019 Volgende zomer komt er een schadeloket en een Commissie Mijnbouwschade die alle schade door gaswinning in Nederland buiten het Groningenveld afhandelt. Dit gebeurt op een onafhankelijke, publieke en snelle manier die de burger ontzorgt en ontlast. De op land actieve winningsbedrijven doen mee op aandringen van minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat (EZK).

Dat staat in een brief die samen met het instellingsbesluit van de Commissie, de bindende overeenkomst met de mijnbouwbedrijven en het opgestelde schadeprotocol aan de Tweede Kamer is gezonden. De minister gaat daarnaast zo spoedig mogelijk aan de slag met een protocol en overeenkomst voor zoutwinning en aardwarmte.

Het schadeloket geldt niet voor gaswinning uit Groningerveld en gasopslag Norg, daarvoor is in maart 2018 al de onafhankelijke Tijdelijke Commissie Mijnbouw Groningen (Tcmg) opgericht.

Afhandeling mogelijke schade: nu 15/20 gevallen per jaar

Het kabinet wil alleen in eigen land gas blijven winnen waar dat veilig kan. De winning in het Groningenveld wordt beëindigd. Het totaalvolume neemt jaarlijks af. Het aantal schadegevallen buiten het Groningenveld schommelt rond de 15 à 20 per jaar.

Daarbij moeten bedrijven alles doen om schade te voorkomen. Zij krijgen alleen een vergunning als de winning veilig kan. Mocht er uiteindelijk toch schade ontstaan, is het belangrijk dat er een goed werkende, onafhankelijke Commissie is die de schade beoordeelt.

Minister Wiebes: “Schade aan je huis of bedrijfspand is heel vervelend en moet natuurlijk snel worden betaald door de winningsbedrijven. We hebben van Groningen geleerd. Eventuele schade uit kleine gasvelden, alhoewel dat echt om een hele andere orde van grootte gaat, moet netjes worden afgehandeld.

De mensen die dit treft, moeten worden ontzorgd. Ik ben daarom blij dat de industrie de bindende overeenkomst gaat tekenen en aan dit toegankelijke loket meewerkt. De huiseigenaar wordt niet belast met de bewijslast.”

Er komt jaarlijks een evaluatie.

Benadeelden worden ontzorgd

Wie zich meldt met schade door mijnbouw of kleine gasvelden bij het loket wordt ontzorgd. De onafhankelijke commissie van het loket ontfermt zich over de bewijslast tegen de winningsbedrijven, dit hoeft de burger niet zelf te doen. De winningsbedrijven volgen het advies van de commissie op. De burger of kleine ondernemer met schade kan eventueel wel in beroep tegen het uiteindelijk advies bij een civiele rechter.

Waar melden?

Voordat het loket daadwerkelijk van start gaat in de zomer 2020 wordt duidelijk gecommuniceerd waar men zich met schade door bevingen vanwege gaswinning uit de kleine velden kan melden. Tot die tijd kan men bij het winningsbedrijf terecht of bij het landelijk loket mijnbouwschade dat de gedupeerde helpt het bij de juiste instantie te adresseren.

Documenten;

Veelgestelde vragen over nieuwe schaderegeling kleine gasvelden

Publicatie | 20-12-2019

Verantwoordelijk; Ministerie van Economische Zaken en Klimaat

30 miljoen extra voor versterking scholen Groningen

MSN 19.12.2019 Voor de versterking en vervanging van scholen in het Groningse aardbevingsgebied wordt 30 miljoen euro extra uitgetrokken. Met dat bedrag kan het tekort worden aangevuld.

Het Rijk komt met 20 miljoen euro over de brug, zes Groningse gemeenten samen met 10 miljoen. Het tekort ontstond door forse stijgingen van de bouwkosten. De bedoeling is de aanpak van de schoolgebouwen in 2021 af te ronden. Vijftien versterkte en nieuwe schoolgebouwen zijn inmiddels opgeleverd.

Verantwoordelijk minister Raymond Knops zegt verheugd te zijn “dat dankzij deze laatste financiële afspraken alle kinderen straks les krijgen in een aardbevingsbestendig en toekomstbestendig gebouw.”

Voor het versterken en vervangen van scholen droeg gas- en olieproducent NAM 172,5 miljoen euro bij, het Rijk al 73,5 miljoen euro en de betrokken gemeenten 44,5 miljoen euro. De aardbevingen ontstaan door de gaswinning.

30 miljoen extra voor versterking scholen Groningen

RO 19.12.2019 Het Rijk en zes Groningse gemeenten gaan samen het tekort van 30 miljoen euro voor het scholenprogramma in het aardbevingsgebied betalen. Dit tekort was ontstaan door forse stijgingen van de bouwkosten sinds 2016. Door deze oplossing kan verder worden gewerkt aan het aardbevingsbestendig en toekomstbesteding maken van 101 schoolgebouwen. Het streven is om het programma in 2021 af te ronden.

Minister Knops (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties); “Kinderen moeten onbezorgd naar school kunnen. Een deel van de scholen is al gereed en ik ben verheugd dat dankzij deze laatste financiële afspraken tussen Rijk, regio en NCG alle kinderen straks les krijgen in een aardbevingsbestendig en toekomstbestendig gebouw.”

De afgelopen weken bespraken vertegenwoordigers van het scholenprogramma uit de regio, het Rijk en de Nationaal Coördinator Groningen het ontstane tekort en de effecten daarvan op de versterking. Resultaat hiervan is dat het Rijk éénmalig 20 miljoen euro bijdraagt en de betrokken gemeenten Loppersum, Delfzijl, Appingedam, Midden-Groningen, Het Hogeland en Groningen gezamenlijk 10 miljoen euro. Dit is een mooi voorbeeld van de samenwerking tussen Rijk en regio.

Peter Spijkerman (directeur Nationaal Coördinator Groningen): “De uitvoering is al in volle gang. Met deze extra financiële bijdrage kan het scholenprogramma doorgaan op de koers die is uitgezet. Eind 2019 zijn de eerste vijftien versterkte en nieuw gebouwde schoolgebouwen opgeleverd. Het streven is om het programma in 2021 af te ronden.”

Het scholenprogramma

In 2016 is in het scholenprogramma afgesproken dat in het Groningse aardbevingsgebied 101 schoolgebouwen aardbevingsbestendig en toekomstbesteding worden gemaakt. Hiervan worden 27 schoolgebouwen versterkt en verduurzaamd. De overige 74 schoolgebouwen worden vervangen door 35 nieuwe toekomstbestendige scholen en kindcentra.

Het scholenprogramma is meer dan alleen versterken. Ook de gevolgen van leerlingendaling, krimp, noodzaak tot verduurzaming en de eisen van de 21e eeuw voor schoolgebouwen worden meegenomen. Het scholenprogramma creëert daarmee een maatschappelijk meerwaarde voor Groningen. Eerder droeg de NAM 172,5 miljoen euro, het Rijk 73,5 miljoen euro (met de verdeling 50 miljoen OCW en 23,5 miljoen EZK) en de betrokken gemeenten al 44,5 miljoen euro bij.

Documenten;

Kamerbrief over oplossing tekort scholenprogramma Groningen

Kamerstuk: Kamerbrief | 19-12-2019

Zie ook;

Verantwoordelijk;

’Erkenning dat gaswinning je leven ontregelt’

Telegraaf 17.12.2019 Een ’wijs besluit’, een ’mijlpaal’ en een ’erkenning dat de gaswinning ontregelend werkt op je leven’. In Groningen wordt opgelucht gereageerd op de uitspraak van het gerechtshof van Leeuwarden, dat 65 inwoners van de gasprovincie recht hebben op zeker €2500 smartengeld.

De noordelijke eisers hebben schade aan hun woningen door gaswinning, maar kampen ook met mentale impact. Gasexploitant NAM wilde aanspraken echter niet zomaar met klinkende munt voldoen, omdat ze ze niet goed onderbouwd of niet terecht vindt.

Maar eigenaren die eenmaal fysieke schade (zoals scheuren) aan hun pand leden, hebben nu toch recht op vergoeding voor gemist woongenot. „Als er minimaal tweemaal fysieke schade is vastgesteld, bestaat er recht op smartengeld van minimaal €2500 per persoon”, rekent het hof voor.

Langlopende zaak

NAM en de groep Groningers die vergoeding wil stonden vorige maand voor het hof Leeuwarden in de langlopende zaak. Deze zitting kwam na een vonnis voor de rechtbank in Assen, alweer uit maart 2017, dat NAM oplegde immateriële schade te vergoeden. NAM ging daarop in beroep, omdat ze niks ziet in een algemene regeling die in Nederland niet gebruikelijk zou zijn.

NAM vond dat Groningers vaak onvoldoende hun lichamelijke of psychische leed aantonen, waardoor aan voorwaarden rondom toewijzing van schadevergoeding niet wordt voldaan. NAM wil per geval duidelijk hebben of en in hoeverre bijvoorbeeld woongenot is aangetast.

NAM: claim onderbouwen

Het bedrijf reageerde dinsdagmiddag, wederom wijzend op voldoende onderbouwing bij het recht op vergoeding: „NAM erkent dat aardbevingen als gevolg van gaswinning impact kunnen hebben op de bewoners die wonen boven het Groningengasveld.” NAM verwijst naar een recente beslissing van de Hoge Raad. „Een belangrijk punt is daarbij dat een inwoner zijn of haar claim voldoende moet onderbouwen.”

65 eisers hebben door de uitspraak recht op vergoeding van nog vast te stellen schade. Bij 49 eisers is vooralsnog ’geen of eenmaal fysieke schade aan de woning vastgesteld’. Zij kunnen met de uitspraak bij de hand de procedures voortzetten, benadrukt het hof. „Zij krijgen individueel de gelegenheid om aan te tonen dat zij toch recht hebben op vergoeding.”

Duidelijkheid voor Groningen

Advocaat Pieter Huitema staat een groep van rond 120 gedupeerden bij. „Dit is een mijlpaal voor veel Groningers, nu er daadwerkelijke schadebedragen zijn genoemd. Dit geeft duidelijkheid voor Groningen. Het is een voorschot op een systeem met categorieën, om het goed te regelen. De helft heeft nu al gelijk gekregen, anderen mogen doorgaan om het te bereiken”, reageert Huitema, die verwacht dat nu genoemde schadebedragen hoger kunnen worden.

Elke Groninger die twee keer schade aan ’stenen’ toegewezen kreeg, krijgt dat dan ook voor immateriële schade. Huitema: „Het is erkenning. Er kan worden toegewerkt naar een systeem. Daartoe is het goed als NAM om de tafel gaat om daarover afspraken te maken. Nu praten dus met NAM!” Van dertien eisers werd de vordering afgewezen. Dit wegens gebrek aan onderbouwing of omdat indieners door een andere overeenkomst met NAM afstand deden.

Slachtoffers: perspectief

Pieta en Martin Ettema uit Loppersum waren vorige maand bij de zitting in de Friese hoofdstad. „Dit getuigt van grote wijsheid. Het is uitgebalanceerd. ’Wie wel, wie niet’ is straks te bepalen in een systeem”, reageert Martin Ettema, die het uitgebreide document prompt bestudeert. Het lijkt erop dat de Ettema’s recht hebben op schadevergoeding. „Het is bovendien erkenning dat de gaswinning ontregelend werkt op je leven. Dit opent tevens perspectieven voor andere regelingen voor de Groningers.”

NAM moet smartengeld betalen voor immateriële schade bevingsgedupeerden

NU 17.12.2019 De Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) moet smartengeld betalen aan 65 aardbevingsgedupeerden in Groningen vanwege immateriële schade, oordeelt het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden.

De zaak werd in 2014 aangespannen namens 127 gedupeerden van de Groningse aardbevingen tegen de NAM. De eisers vinden dat de aardbevingen hun woongenot hebben aangetast en dat zij een vergoeding moeten krijgen voor de immateriële schade, zoals angst of hoofdpijn.

De rechtbank in Assen stelde in maart 2017 de NAM aansprakelijk voor de immateriële schade van een aantal van de 127 gedupeerden. De rechtbank achtte toen bewezen dat de aardbevingen het woongenot aantasten van bewoners bij het gasveld in Groningen, waar regelmatig bevingen te voelen zijn.

Het gerechtshof hield zich dinsdag bij de beoordeling van de zaken aan een eerdere uitspraak van de Hoge Raad over de afwikkeling van bevingsschade. Deze uitspraak uit juli van dit jaar houdt in dat woningeigenaren- of huurders recht hebben op een vergoeding voor het missen van woongenot wanneer er minimaal één keer fysieke schade aan het pand is vastgesteld.

Wanneer er minimaal twee keer fysieke schade is vastgesteld, hebben zij recht op een vergoeding aan smartengeld. Dit bedraagt minimaal 2.500 euro per persoon.

Dertien vorderingen afgewezen

Van de 127 eisers zijn de vorderingen van dertien van hen om wisselende redenen afgewezen. Bij 49 eisers wordt de procedure nog voortgezet. Bij sommige van hen is geen fysieke schade vastgesteld en bij anderen is eenmaal fysieke schade vastgesteld. De vervolgzaak gaat dan over het recht op smartengeld.

De 65 eisers die in het gelijk zijn gesteld, hebben allemaal recht op een vergoeding vanwege het gemis aan woongenot. De hoogte van hun vergoeding wordt in een aparte procedure besproken.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: Groningen  Gaswinning Groningen

Ook hof wijst aardbevingsslachtoffers smartegeld toe

NOS 17.12.2019 Huiseigenaren en huurders in Groningen van wie de woning is beschadigd door aardbevingen, hebben recht op een schadevergoeding vanwege gemist woongenot. Ook hebben ze in sommige gevallen recht op smartegeld. Dat heeft het gerechtshof in Leeuwarden geoordeeld in een hoger beroep dat was aangespannen door de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM).

In maart 2017 oordeelde de rechtbank in Assen dat de NAM aansprakelijk was voor de immateriële schade van gedupeerden van aardbevingen als gevolg van gaswinning in Groningen. Onder dergelijke schade viel aantasting van het woongenot door angst, spanning en stress bij bewoners van huizen die zijn beschadigd. De zaak was aangespannen door 127 gedupeerden.

De NAM ging tegen die uitspraak in beroep. De gaswinning uit het Groningenveld vindt plaats op basis van een concessie die door de Staat aan de NAM is verleend. De NAM is een samenwerkingsverband van Shell en Exxon.

Smartegeld van minimaal 2500 euro

Volgens het hof in Leeuwarden is in het aardbevingsgebied sprake van jarenlange, structurele overlast. Eigenaren of huurders aan wier huis minimaal één keer fysieke schade is vastgesteld, moeten een schadevergoeding krijgen vanwege gemist woongenot. Bewoners van wie het huis twee keer of vaker is beschadigd, hebben recht op smartegeld. Daarbij gaat het om een bedrag van minimaal 2500 euro per persoon.

Het hof oordeelt dat 65 van de 127 gedupeerden in zodanige mate schade hebben geleden dat ze recht hebben op een schadevergoeding en/of smartegeld. In een aparte procedure zal worden vastgesteld hoeveel ze krijgen. Tientallen anderen krijgen nog de gelegenheid om aan te tonen dat ook zij recht hebben op een vergoeding.

“Belangrijk is wat de ‘impact’ is geweest van de aardbevingen”, aldus Gerechtshof in uitspraak.

Ook inwoners van het aardbevingsgebied bij wie geen schade aan het huis is vastgesteld of mensen die er een tweede huis hebben, kunnen in aanmerking komen voor een schadevergoeding. Maar dat hangt dan af van de individuele situatie, zegt het hof.

Dat de woning in het aardbevingsgebied ligt, of dat de bewoners aardbevingen hebben gevoeld, is daarbij onvoldoende. “Belangrijk is wat de ‘impact’ is geweest van de aardbevingen op het woongenot van de individuele eigenaar of huurder. Objectieve gezichtspunten daarbij zijn of door het aardbevingsrisico de waarde van de woning is gedaald en of de woning is gelegen in een (postcode)gebied waarin veel schades aan woningen zijn ontstaan.”

Bekijk ook;

Hoger beroep: gedupeerden aardbevingen Groningen ook recht op vergoeding immateriële schade

AD 17.12.2019 Naast vergoeding voor materiële schade door de aardbevingen in Groningen hebben gedupeerden nu ook recht op geld wegens immateriële schade, zo oordeelt de rechter in hoger beroep. Eigenaren of huurders van een woning in het Groninger aardbevingsgebied waaraan minimaal één keer fysieke schade is vastgesteld hebben recht op smartengeld van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) wegens gemist woongenot en psychische klachten.

Als er minimaal twee keer fysieke schade aan de woning is vastgesteld, bestaat sowieso recht op een vergoeding aan smartengeld. Dat smartengeld bedraagt minimaal 2.500 euro per persoon. Dat heeft het gerechtshof Arnhem – Leeuwarden vanmorgen bepaald. De Groninger advocaat Pieter Huitema vroeg namens 127 bewoners van het gasgebied smartengeld van de NAM. Dat schrijft het Dagblad van het Noorden.

Lees ook;

Raad van State eist dat minister beter kijkt naar afbouwen gaswinning volgend jaar

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Uit de uitspraak blijkt dat de rechter vindt dat 65 bewoners recht hebben op een vergoeding wegens gemist woongenot. De precieze hoogte moet in een aparte procedure worden vastgesteld.

Bij 49 eisers is geen of slechts éénmaal schade aan hun huis vastgesteld. Voor deze groep wordt de procedure voortgezet. Bewoners met één keer schade moeten individueel aantonen dat zij toch recht hebben op smartengeld.

Onvoldoende

13 eisers vangen bot. De rechter vindt hun onderbouwing soms onvoldoende, of ze hebben eerder in een overeenkomst met de NAM al afstand gedaan van een vordering.

In maart 2017 oordeelde de rechtbank in Assen dat de NAM aansprakelijk is voor psychische en immateriële schade die gedupeerden hebben geleden tijdens de aardbevingen in Groningen. Daarvoor moet het gasbedrijf smartengeld betalen, aldus de rechter. De NAM ging tegen de uitspraak in hoger beroep.

Hof: ook recht op vergoeding voor immateriële schade bevingen

Telegraaf 17.12.2019 De helft van de 127 mensen die een schadevergoeding voor immateriële schade van de aardbevingen in Groningen hebben geëist, heeft daar inderdaad recht op. Dat heeft het gerechtshof in Leeuwarden in hoger beroep bepaald.

De 127 eisers hadden de zaak tegen de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) aangespannen. De rechtbank bepaalde in 2017 dat de NAM immateriële schade en gederfd woongenot moet vergoeden. Inwoners van het bevingsgebied zeggen lichamelijke en psychische klachten te hebben. Ze willen ook een vergoeding voor het gemis aan woongenot en smartengeld. Het hof stelt 65 eisers in het gelijk.

Smartengeld

Volgens een eerdere uitspraak van de Hoge Raad hebben eigenaren of huurders van een woning waaraan zeker één keer schade is vastgesteld, recht op een schadevergoeding wegens gemist woongenot. Als twee keer schade is geconstateerd, is er recht op smartengeld van ten minste 2500 euro per persoon.

De hoogte van de vergoeding voor de 65 eisers die gelijk kregen, moet nog worden vastgesteld. Bij 49 eisers was geen of slechts eenmaal schade aan de woning vastgesteld. Zij krijgen nog de kans om aan te tonen dat ze toch recht hebben op een vergoeding voor immateriële schade. De eis van de overige dertien betrokkenen is afgewezen.

Bekijk meer van; proces Leeuwarden Groningen Nederlandse Aardolie Maatschappij

Een scheur in een huis in Groningen

NAM vergoedt meerkosten herstel 6000 oude schades

RO 17.12.2019 Woningeigenaren met aardbevingsschade die gemeld is vóór 31 maart 2017 krijgen alsnog een kostendekkende vergoeding voor schadeherstel. Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) en commissaris van de Koning René Paas hebben hierover afspraken gemaakt met NAM.

De woningeigenaren die het aanbod van NAM hebben geaccepteerd en kunnen aantonen dat het aanbod van NAM in 2018 onvoldoende was om de aardbevingsschade aan de eigen woning te herstellen, kunnen zich vanaf maandag 6 januari melden bij de provincie Groningen.

Een groot deel (83 procent) van de ruim 6.000 schademelders die vallen onder het zogenaamde óude schadeprotocol, heeft zonder tussenkomst van de Arbiter Bodembeweging of de burgerlijke rechter een aanbod van NAM in 2018 geaccepteerd. Uit onderzoek van bureau AHA! – in opdracht van de Tweede Kamer – blijkt echter dat sommige bewoners aangeven dat  het door NAM betaalde bedrag niet toereikend is om de schade aan de woning te herstellen.

Bovenop de NAM-vergoeding hebben zij het resterende deel van de herstelkosten zelf betaald. Wie nu met een factuur of offerte kan aantonen dat de daadwerkelijke herstelkosten van de schade hoger zijn dan het aanbod van NAM, kan zich bij de provincie Groningen melden voor vergoeding van het tekort.

Eind januari 2018 hebben de Groningse bestuurders overeenstemming bereikt met het kabinet over een nieuw Protocol Mijnbouwschade Groningen. Hierdoor ontstond er een ‘knip’ tussen schademeldingen die vóór en ná 31 maart 2017 waren ingediend.

Onder de eerste groep (het zogenaamde óude schadeprotocol’) resteerden nog ruim 6.000 openstaande schademeldingen. NAM heeft voor deze ‘oude’ schademeldingen voor 1 juli 2018 een aanbod gedaan. Voor een vlotte afhandeling van deze schademeldingen hebben minister Wiebes en commissaris van de koning Paas spelregels afgesproken met NAM.

Voor wie is deze regeling?

Woningeigenaren uit die groep van 6000 oude schades kunnen gebruik maken van deze regeling als ze vóór 31 maart 2017 een melding van schade hebben gedaan en het aanbod van NAM in 2018 geaccepteerd zonder tussenkomst van de Arbiter Bodembeweging of burgerlijk rechter.

Ze kunnen met een offerte of factuur van vóór 1 oktober 2019 aantonen dat het geld van NAM ontoereikend is voor het volledige herstel van de schade. Wie het NAM-aanbod niet heeft geaccepteerd en dit heeft voorgelegd aan de Arbiter Bodembeweging of de burgerlijke rechter, maatwerk heeft ontvangen voor bijvoorbeeld een complexe schade of de schade heeft hersteld volgens een andere methode dan NAM heeft voorgesteld kan geen gebruik maken van deze regeling.

Waar is de regeling te vinden?

De regeling staat open tot 1 maart 2020 en wordt uitgevoerd door de provincie Groningen en is te vinden op de website van de provincie Groningen. Om zoveel mogelijk Groningers te bereiken, worden ook advertenties geplaatst in lokale en regionale kranten.

Hoe gaat de beoordeling van de aanvragen in zijn werk?

De door de bewoners aangeleverde informatie zal door de provincie Groningen ter beoordeling worden voorgelegd aan NAM. Wanneer een tekort kan worden aangetoond, zal NAM het tekort aan de bewoner vergoeden.

Indien NAM aangeeft het verzoek af te wijzen of gedeeltelijk in te willigen, zal het verzoek door een onafhankelijk externe kostendeskundige worden beoordeeld. Als dit oordeel afwijkt, dan bespreekt de provincie dit met NAM en neemt NAM in beginsel de uitkomst van de externe onafhankelijke kostendeskundige in beginsel over.

De provincie zal alle betreffende bewoners die een verzoek hebben ingediend, informeren over de uitkomst. De commissaris van de Koning en de minister blijven nauw betrokken bij dit proces.

Zie ook; Gaswinning in Groningen

Zeer weinig Groningers met aardbevingsschade verwachten herstel huis

NU 16.12.2019 Slechts 14 procent van de Groningers die aardbevingsschade hebben aan hun huizen verwacht dat hun woningen versterkt gaan worden. Dat blijkt maandag uit een nieuw rapport van de Rijksuniversiteit Groningen in opdracht van Nationaal Coördinator Groningen.

Van de bewoners die meerdere keren schade opgelopen hebben aan hun woningen vindt 37 procent dat hun huis verstevigd moet worden. Daarvan zegt slechts 3 procent van de respondenten dat zij al een versterkte woning hebben.

De helft (50 procent) van de bewoners met veel schade verwacht niet dat hun huizen nog versterkt gaan worden. 36 procent weet het niet. Aan de steekproef deden ruim vierduizend mensen mee.

Volgens hoofdonderzoeker Katherine Stroebe is het zorgelijk dat de bewoners in het aardbevingsgebied zo weinig vertrouwen hebben in de versterkingsoperatie, “omdat we weten dat juist bewoners met meervoudige schade zich minder veilig voelen en gezondheidsklachten krijgen door de schade en alles wat daarbij komt”.

Desondanks concludeert zij dat de geestelijke gezondheid van bewoners met meervoudige schade aan hun huizen het afgelopen jaar iets verbeterd is. Deze groep heeft echter nog steeds een aanzienlijk slechtere gezondheid dan mensen zonder bevingsschade, blijkt uit het rapport.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

‘Mensen gaan eraan onderdoor’

De onderzoekers pleitten ervoor dat instanties, die betrokken zijn bij de versterkingsoperatie, meer rekening houden met de behoeftes van bewoners met hun zorgen over de veiligheid van de woning.

Stroebe: “Al in 2016 wezen we erop dat bewoners met meervoudige schade een risicogroep zijn. Deze groep leeft al jaren in onzekerheid en we zien dat een deel ervan eraan onderdoor gaat. We vinden het onbegrijpelijk dat er in 2019 nog steeds geen overkoepelend beleid is voor de problemen van deze groep.”

De Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG) heeft sinds 19 maart 2018 ruim 44.000 schademeldingen binnengekregen. Ruim 26.500 schademeldingen zijn afgehandeld en ruim 138 miljoen euro aan schadevergoedingen is uitgekeerd.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen Binnenland

Een boerderij in Westerwijtwerd staat in de steigers ANP

Weinig Groningers met bevingsschade geloven dat versterking er komt

NOS 16.12.2019 Er zijn weinig Groningers met aardbevingsschade die verwachten dat hun huizen ooit versterkt zullen gaan worden. Dat blijkt uit een bevolkingsonderzoek van het Gronings Perspectief, een samenwerkingsverband tussen de Rijksuniversiteit Groningen, GGD Groningen en het Sociaal Planbureau Groningen.

Slechts 5 procent van de mensen met weinig schade en 14 procent van de mensen met veel schade verwachten dat versterking aan hun huizen op enig moment wordt uitgevoerd.

61 procent van de huiseigenaren met weinig schade verwacht geen versterking, bij huizen met veel schade verwacht 50 procent van de mensen dat. In beide gevallen zegt een derde van de respondenten niet te weten of versterking er ooit van komt.

In het aardbevingsgebied in Groningen wonen zo’n 400.000 mensen. Volgens de onderzoekers heeft de helft van hen schade aan de woning. Bij zo’n 100.000 mensen gaat het om veel schade.

Gezondheidsklachten

De onderzoekers noemen het opmerkelijk dat zo weinig mensen verwachten dat hun huizen versterkt zullen worden. Ze schrijven in het rapport dat in de media het beeld is ontstaan dat tienduizenden woningen in Groningen worden aangepakt, “maar blijkbaar zien bewoners dat heel anders”.

“Dat is zorgelijk, omdat we weten dat juist bewoners met meervoudige schade zich minder veilig voelen en gezondheidsklachten krijgen door de schade en alles wat erbij komt”, zegt hoofdonderzoekster Katherine Stroebe.

Uit hetzelfde onderzoek blijkt dat ‘slechts’ 37 procent van de mensen met veel schade vindt dat versterking van hun huis nodig is. 24 procent vindt van niet en 39 procent zegt niet te weten of versterking nodig is. De onderzoekers verklaren deze percentages doordat de vraagstelling mogelijk niet door alle mensen die een antwoord gaven op dezelfde manier is begrepen.

In oktober schreef minister Wiebes aan de Tweede Kamer dat 26.000 huizen in Groningen mogelijk versterkt moeten worden. Het ministerie van Economische Zaken verklaarde vervolgens dat versterking voor een groot deel van de huizen niet zal gaan gelden. Experts zullen de huizen beoordelen, maar volgens het ministerie is de kans klein dat de meeste huizen onveilig zijn. “Wat nodig is voor de veiligheid doen we”, zegt een woordvoerder van EZ.

Nu de gaskraan steeds verder dicht gaat, is de verwachting dat steeds meer huizen geen of minder versterking nodig hebben.

Het Gronings Perspectief voert al sinds 2016 bevolkingsonderzoeken uit in opdracht van de Nationaal Coördinator Groningen. Hierdoor kunnen de onderzoekers ook stellen dat het inmiddels beter gaat met de geestelijke gezondheid van mensen met schade aan hun woning. Toch is hun gezondheid, gevoel van veiligheid en vertrouwen in instanties nog altijd lager dan die van Groningers zonder schade.

De mensen die op meerdere plaatsen schade hebben aan hun woning zijn de grootste risicogroep. Dat is al zo sinds 2016, schrijven de onderzoekers nu en in eerdere rapporten, maar structurele aandacht van de overheid voor deze groep lijkt dit onderzoek nog niets op te leveren.

“Het is ons veelal nog niet duidelijk of onze resultaten ook daadwerkelijk opgepakt worden om achter de voordeur bij mensen het verschil te maken”, staat er in het rapport.

“We vinden het onbegrijpelijk dat er in 2019 nog steeds geen overkoepelend beleid is voor de problemen van deze groep”, zegt Stroebe. “Wie deze mensen zijn, is bij gemeenten niet bekend, zij kunnen daardoor ook niet geholpen worden door bijvoorbeeld de GGD.”

Wanhoop in Westerwijtwerd

De onderzoekers publiceren vandaag ook een rapport over de impact van de grote beving bij Westerwijtwerd in de gemeente Loppersum, op 22 mei. Ze schrijven dat een deel van bewoners vlak na de beving een “grote mate van wanhoop” ervoeren. “Waar er bewoners waren die tot dusver nog hoopten dat met het terugdraaien van de gaswinning er minder grote aardbevingen zouden komen, is deze hoop sommigen nu ontnomen”, schrijven ze.

Inwoners Westerwijtwerd: ‘Alsof er een dikke vrachtauto aankwam’

Volgens de onderzoekers worden de zorgen van Groningers in de regio verergerd door het wantrouwen in de overheid. Ze adviseren direct na een beving met betere informatie te komen over wat er is gebeurd. Ook adviseren ze om ontmoetingsplekken te creëren en bij mensen die dat willen een ‘quick scan‘ van de woning uit te voeren.

Bekijk ook;

Zeer weinig Groningers met aardbevingsschade verwachten herstel huis

MSN 16.12.2019 Slechts 14 procent van de Groningers die aardbevingsschade hebben aan hun huizen verwacht dat hun woningen versterkt gaan worden. Dat blijkt maandag uit een nieuw rapport van de Rijksuniversiteit Groningen in opdracht van Nationaal Coördinator Groningen.

Van de bewoners die meerdere keren schade opgelopen hebben aan hun woningen vindt 37 procent dat hun huis verstevigd moet worden. Daarvan zegt slechts 3 procent van de respondenten dat zij al een versterkte woning hebben.

De helft (50 procent) van de bewoners met veel schade verwacht niet dat hun huizen nog versterkt gaan worden. 36 procent weet het niet. Aan de steekproef deden ruim vierduizend mensen mee.

Volgens hoofdonderzoeker Katherine Stroebe is het zorgelijk dat de bewoners in het aardbevingsgebied zo weinig vertrouwen hebben in de versterkingsoperatie, “omdat we weten dat juist bewoners met meervoudige schade zich minder veilig voelen en gezondheidsklachten krijgen door de schade en alles wat daarbij komt”.

Desondanks concludeert zij dat de geestelijke gezondheid van bewoners met meervoudige schade aan hun huizen het afgelopen jaar iets verbeterd is. Deze groep heeft echter nog steeds een aanzienlijk slechtere gezondheid dan mensen zonder bevingsschade, blijkt uit het rapport.

‘Mensen gaan eraan onderdoor’

De onderzoekers pleitten ervoor dat instanties, die betrokken zijn bij de versterkingsoperatie, meer rekening houden met de behoeftes van bewoners met hun zorgen over de veiligheid van de woning.

Stroebe: “Al in 2016 wezen we erop dat bewoners met meervoudige schade een risicogroep zijn. Deze groep leeft al jaren in onzekerheid en we zien dat een deel ervan eraan onderdoor gaat. We vinden het onbegrijpelijk dat er in 2019 nog steeds geen overkoepelend beleid is voor de problemen van deze groep.”

De Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG) heeft sinds 19 maart 2018 ruim 44.000 schademeldingen binnengekregen. Ruim 26.500 schademeldingen zijn afgehandeld en ruim 138 miljoen euro aan schadevergoedingen is uitgekeerd.

Minister Wiebes: „Het schadeloket werkt, er zijn ook meer schademeldingen, het gaat harder dan ooit. Het doel is de snelheid te verdubbelen.” Ⓒ Jos Schuurman

Wiebes: ’We willen Groningen netjes achterlaten’

Telegraaf 09.12.2019 Minister Wiebes bezocht maandag Ten Post om stil te staan bij de start van de ontmanteling van de gaslocatie bij het Groningse dorp. Bij de miljoenenklus komt veel kijken, na een halve eeuw gaswinning. „We willen Groningen netjes achterlaten”, aldus Wiebes (Economische Zaken) tussen mega-installaties aan de Medenweg. „En Groningen kan straks wederom de energieprovincie van het land zijn. Voor bijvoorbeeld waterstof; alles op een nieuwe manier.”

Gaskavels gaan terug naar eigenaren. Wiebes: „Er zijn hier nieuwe mogelijkheden voor de energie-economie. Maar dus geen gas meer. Ik leef al ongeveer zo lang als dat er gaswinning is… Ik had gedacht dat die mij zou overleven, maar nu maak ik het einde wel mee in 2022. Het is een historische dag.

Hier begint de ontmanteling en het onomkeerbaar sluiten van putten. Straks zijn ze er niet meer…” De eerste veertien putten verdwijnen de komende tijd, met honderden te gaan. Het gaat jaren duren voor het allemaal uit het landschap verdwenen is. „De NAM betaalt dat”, benadrukt Wiebes.

De bewindsman hoopt dat door het besluit om de gaswinning in Groningen te staken, de problemen voor de Groningers verder kunnen worden aangepakt. „Aardbevingen worden erdoor bij de bron aangepakt.

Als het geen strenge winter is, dan is het vanaf 2022 voorbij. Het gaat redelijk snel.” Naast het staken van de gaswinning wil het kabinet dat de schadeafwikkeling versnelt. Die blijft nog altijd vaak tijdrovend en frustrerend, klinkt het uit de regio. „Het schadeloket werkt, er zijn ook meer schademeldingen, het gaat harder dan ooit. Het doel is de snelheid te verdubbelen”, zegt Wiebes.

Minister Wiebes wordt rondgeleid op de voormalige gaswinningslocatie in het Groningse dorp Ten Post.

Minister Wiebes wordt rondgeleid op de voormalige gaswinningslocatie in het Groningse dorp Ten Post. Ⓒ ANP

NAM-directeur Johan Atema spreekt van een ’bijzondere dag’. „Het gaat hier nu weg”, wijst hij, terwijl hij Wiebes rondleidt. Het bedrijf schat dat ontruimingen tot diep in de bodem een paar miljoen euro per locatie kosten. Er moet veel gebeuren, van afvoer van massa’s metaal tot mogelijke bodemsanering: „Het materiaal dat hier staat, wordt hergebruikt.”

Van groot tot klein, alles is er straks weg, na de winning van 124 miljard kubieke meter aardgas. De put wordt voor de eeuwigheid dichtgemaakt. „Er komen betonnen ’pluggen’ in de put, om ze gasdicht af te sluiten.”

Werk in dorpen niet af

Secretaris Susan Top van belangenvereniging Groninger Gasberaad staat toch niet te springen. In de dorpen is het werk immers lang niet af. Van herstel tot herbouw, er ligt een loodzware taak. „We hebben weinig behoefte aan een feestje. Vreemd is ook dat vertegenwoordigers van de regio er vandaag niet bij zijn. Het lijkt wel vanuit Den Haag bedacht om het land te laten zien hoe goed het allemaal gaat…

Hoe vaak moeten we het dichtdraaien van de gaskraan nog markeren? Zes keer? Er is hier nog steeds sociale ontwrichting. In hetzelfde dorp Ten Post zitten ondertussen 120 gezinnen straks tussen de dozen met kerst, wachtend op een tussenwoning, voordat hun nieuwe woning wordt gebouwd.”

“We hebben weinig behoefte aan een feestje”

De inactieve gasput bij Ten Post ligt overigens al stil sinds 2018, na de sterke beving bij Zeerijp. Deze maandag vindt Top dus betrekkelijk willekeurig gekozen. „Het historische moment was het besluit, dit is de uitvoering daarvan. Het draait bovendien om de seismiciteit, die nog jaren duurt. Dat weet niemand, hoe lang dat blijft. Elders waren er vijftien jaar na het stoppen van gaswinning nog bevingen.”

Reacties voorzichtig positief

In de zomer van 2022 is het volgens afspraak helemaal klaar met de gaswinning in het Groningengasveld, tenzij het land een Elfstedenwinter kent. 330 gaslocaties wachten op ontmanteling. Rondom de uitgezette gasputten van Ten Post zijn de reacties maandagmiddag voorzichtig positief.

De noorderlingen hebben de laatste jaren tenslotte veel voor de kiezen gekregen. Gloort er weer hoop? Theo Muilwijk (28) woont op een boerderij op slechts enige honderden meters van de te slopen gaslocatie. Het is er maandagmiddag rustig. Hond Maxi rent vrolijk over het uitgestrekte terrein. „We hebben hier ook schade door de bevingen. Maar wat er bij deze NAM-locatie vlakbij gebeurt, daar merkte je in het dagelijks leven niet zo veel van. Er werkten ook niet zo veel mensen.”

Muilwijk over de nabije toekomst: „Uiteindelijk zal het wel anders zijn straks. Geen gaswinning meer, maar mogelijk weer een boerderij of andere energievormen. Dat is afwachten.” Voor boeren is juist deze dagen eerder het milieubeleid actueel dan het gasbeleid. „Denk aan de fosfaatrechten en het stikstof. Deze schuren staan ook leeg”, zegt hij kijkend naar de forse schuren op het groene complex. „Terwijl het hier zo open is en we de ruimte hebben, het is hier anders dan in Brabant.”

Oude huis gesloopt

Harrie Bonnema (38) werkt eveneens vlak bij de slooplocatie, voor de grote Houthandel Reinders, maar de Groninger ervaart thuis meer gevolgen: „Hier op het werk was het nog niet eens zo’n onderwerp van gesprek, dat het hier weggaat. Dat is meer voor de mensen uit het dorp.”

Bonnema: „Wij krijgen in Ten Boer de komende periode onze nieuwe woning. We wonen straks eerst 1,5 jaar of twee jaar in een tussenwoning, een tijdelijke stek voor ons jonge gezin.” Het oude adres was uiteindelijk niet meer veilig en moest zelfs plat. „Op dezelfde plek krijgen we straks een nieuwe woning, herbouw dus. Dat is goed opgelost.” Bonnema vertelt dat de gaswinning in zijn dorp voor velen telkens onderwerp van gesprek blijft. „Het blijft aan de orde komen als je elkaar treft.”

Bekijk meer van; politiek energie en hulpbronnen milieu Eric Wiebes Groningen Ten Post Groninger Gasberaad

Aardbeving van 1,9 bij Garrelsweer

Telegraaf 03.12.2019 Bij het Groningse Garrelsweer is dinsdagavond rond 19.30 uur een aardbeving geweest. Volgens de eerste melding van het KNMI had de beving een kracht van 2,0. Later werd dat gecorrigeerd naar 1,9.

Bij RTV Noord hebben zo’n twintig mensen de beving gemeld. Een van hen liet weten dat haar deuren klapperden van de schok.

Een ander zat op de bank en sprong op toen de aarde trilde. „Mijn man dacht dat er mensen binnen kwamen stormen, ik zei dat het een aardbeving was. Helaas heb ik gelijk.”

Eerder 3,4

Garrelsweer werd deze zomer ook al getroffen door een aardbeving. Die beving had een kracht van 2,5. „Een enorme knal was het. Ik dacht even dat er een truck op zijn kant lag. Het is de zoveelste. Deze is echter wel stevig. Ja, het is weer zover. Het zal doorgaan”, vertelde inwoner Sibrand Bakker toen tegen De Telegraaf.

Bekijk ook: 

Bewoner Garrelsweer: ’Je gaat eraan onderdoor’ 

Die beving volgde destijds vrij snel op een relatief zware beving van 3,4 bij Westerwijtwerd, ook gevoeld in de stad Groningen. „Ik voelde het huis bewegen. Dit heb ik niet vaak zo meegemaakt.”Een ander meldde: „Hele bed trilde, iedereen wakker.” „Dat was een zware”, constateerde een ander.

Ook inwoners van onder meer Winsum, Bedum, Zeerijp en Appingedam deden toen meldingen op sociale media over de beving.

Bekijk ook: 

Forse aardbeving in Groningen: ’Bed trilde, iedereen wakker’ 

De bevingen in Groningen zijn het gevolg van de gaswinning in het gebied.

Bekijk meer van; aardbeving Garrelsweer Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut

‘Omgekeerde bewijslast ook buiten Groningen’

NOS 30.11.2019 De zogenoemde omgekeerde bewijslast moet niet alleen voor gebouwen op het Groningse gasveld gelden, maar ook elders in het land op plaatsen waar meerdere ondergrondse activiteiten tegelijk zijn. Dat zei topman Theodor Kockelkoren van het Staatstoezicht op de Mijnen in een talkshow in Amsterdam, voorafgaand aan de opvoering van het toneelstuk GAS.

De problemen met de gaswinning in Groningen hebben ertoe geleid dat er nu voor het hele land een schadeprotocol komt. Maar anders dan in Groningen moeten gedupeerden zelf aantonen dat de schade die ze hebben het gevolg is van mijnbouwactiviteiten. Voor Groningen geldt die verplichting niet: schade aan een pand in het gaswinningsgebied is per definitie veroorzaakt door de gaswinning.

Zoutwinning

Het gaswinningsbedrijf NAM moet met bewijzen komen als zij denkt dat het anders zit. Die omgekeerde bewijslast gaat niet buiten Groningen gelden, zo heeft minister Wiebes besloten. Maar ook voor burgers daar is het ingewikkeld om aan te tonen dat hun schade komt door activiteiten van bedrijven in de ondergrond.

Of het nu om gaswinning in kleinere gasvelden gaat, om zoutwinning of geothermie: in theorie kunnen al deze activiteiten leiden tot schade aan huizen die erboven staan. Zeker als er meerdere dingen tegelijk gebeuren in de ondergrond, is het voor burgers praktisch onmogelijk om te bewijzen waardoor de schade is ontstaan.

“Er zijn plaatsen in Nederland waar èn gaswinning plaatsvindt èn zout wordt gewonnen”, aldus Theodor Kockelkoren, Staatstoezicht op de Mijnen.

“Er zijn plaatsen in Nederland waar èn gaswinning plaatsvindt èn zout wordt gewonnen”, zei Kockelkoren. “Op een moment dat dit soort activiteiten tegelijk plaatsvinden is het voor een burger ondoenlijk om aan te tonen of de eventuele schade aan zijn woning is veroorzaakt door of de gaswinning of de zoutwinning. Daar kun je burgers niet mee belasten.” Daarom vindt Kockelkoren dus dat er in dit soort gevallen ook sprake zou moeten zijn van omgekeerde bewijslast.

‘Veel mensen krijgen in deze kamer evenwichtsstoornissen’

Deze week heeft ook de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) op de jaarvergadering een motie over omgekeerde bewijslast aangenomen. Die werd ingediend op initiatief van de gemeente Woerden.

Bevingen bij kleinere gasvelden buiten Groningen kunnen ook tot schade aan huizen leiden. Volgens de motie hebben dit soort bevingen soms ook honderden schadegevallen veroorzaakt.

Verder vindt de VNG het belangrijk dat er geen rechtsongelijkheid gaat ontstaan tussen inwoners van Groningen en de rest van het land. Daarom bepleit ook de VNG een equivalent van de omkering van de bewijslast bij mijnbouwactiviteiten op land, ook buiten Groningen.

Bekijk ook;

‘Versterkingsoperatie geldt voor meer huizen’

MSN 08.11.2019 Huizen van honderden Groningers in het aardbevingsgebied moeten toch worden versterkt. Dat meldt RTV Noord op basis van documenten waarover de regionale omroep beschikt. Bij 127 van in totaal 770 woningen die in principe niet in aanmerking komen voor versterking, is een steekproef gedaan.

Uit de steekproef, uitgevoerd door Nationaal Coördinator Groningen (NCG), blijkt dat de huizen wel degelijk versterkt moeten worden omdat ze nog steeds niet voldoen aan de veiligheidsnormen. Het Rijk ging er tot nu toe vanuit dat versterking niet nodig was.

Voor bestuurders in gemeenten en de provincie is de uitkomst van de steekproef het bewijs dat de versterkingsaanpak van minister Eric Wiebes (Klimaat en Economische Zaken) structureel niet deugt, aldus RTV Noord. “Deze steekproef is representatief en laat dus zien dat alle woningen in deze groep versterkt moeten worden”, aldus Bé Schollema, lid van het Versterkings Overleg Groningen. Schollema is namens GroenLinks en de PvdA wethouder in Loppersum.

Grootste afnemers gaan uiterlijk in 2022 van laagcalorisch gas af

RO 06.11.2019 De negen grootste afnemers verbruiken per oktober 2022 geen laagcalorisch gas meer. Dit volgt uit het wetsvoorstel inzake het beperken van de vraag naar laagcalorisch gas van grote afnemers dat vandaag naar de Tweede Kamer is gegaan.

De negen afnemers zijn samen goed voor ongeveer de helft van het verbruik van laagcalorisch gas door de industrie in Nederland. Dit wetsvoorstel draagt bij aan een zo snel mogelijke afbouw van de winning van het laagcalorische Groninger gas naar nul.

De veiligheid van Groningers staat voorop. Met dit wetsvoorstel doet het kabinet het maximale om de gaswinning in Groningen zo snel mogelijk naar nul te brengen, met als doel om daarna het Groningenveld definitief te sluiten. Ook richting buurlanden waarvan een snelle ombouw gevraagd wordt, is dit een belangrijk signaal.

Het wetsvoorstel houdt een verbod in op laagcalorisch gas, met ingang van oktober 2022, voor bedrijven die jaarlijks meer dan 100 miljoen Nm3 laagcalorisch gas verbruiken. In de praktijk zijn dit de negen grootste afnemers.

Voor de andere bedrijven komt er een verbod om met ingang van oktober 2022 meer dan 100 miljoen Nm3 laagcalorisch gas per jaar te verbruiken. Netbeheerder GTS krijgt een wettelijke taak om de negen grootste afnemers op verzoek om te schakelen naar hoogcalorisch gas.

Afnemers kunnen GTS ook verzoeken om hen geheel af te sluiten. De negen afnemers die versneld van het laagcalorisch gas af moeten, kunnen onder voorwaarden aanspraak maken op nadeelcompensatie.

De ombouw leidt tot een daling van de vraag naar laagcalorisch gas in Nederland. Hierdoor hoeft er minder laagcalorisch gas te worden gewonnen en daalt de noodzaak om de capaciteit van het Groningenveld aan te houden.

Door dit wetsvoorstel kan de winning uit het Groningenveld daarom eerder naar nul, met name als er onvoorziene tegenvallers optreden, en kan het Groningenveld daarna zo snel mogelijk dicht. Bovendien draagt de ombouw bij aan de stabiliteit en robuustheid van het gassysteem doordat het minder afhankelijk zal zijn van stikstofbijmenging en gebruik van opslagen.

Naar verwachting zal de gaswinning uit het Groningenveld vanaf halverwege 2022 op nul uitkomen in een gemiddeld weerjaar.

Documenten;

Wetsvoorstel Wijziging Gaswet betreffende het beperken van de vraag naar laagcalorisch gas van grote afnemers

Kamerstuk: Voorstel van wet | 06-11-2019

Memorie van Toelichting Wetsvoorstel inzake het beperken van de vraag naar laagcalorisch gas van grote afnemers

Kamerstuk: Memorie van toelichting | 06-11-2019

Zie ook; Gaswinning in Groningen

Wetsvoorstel voor publieke aansturing van de versterkingsoperatie in Groningen in consultatie

RO 06.11.2019 De versterkingsoperatie van de gebouwen in Groningen wordt volledig publiekrechtelijk georganiseerd. Dit staat in het Wetsvoorstel Versterken gebouwen Groningen dat vandaag door minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat en minister Knops van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties in consultatie is gebracht.

Met de afbouw van de gaswinning uit het Groningenveld naar nul in 2022 (bij gemiddelde temperatuur) beoogt het kabinet de oorzaak van de veiligheidsrisico’s weg te nemen en schade aan huizen en andere gebouwen in de toekomst zoveel mogelijk te voorkomen. Desondanks kunnen ook na het beëindigen nog aardbevingen plaatsvinden. Om die reden ligt er een versterkingsopgave. Met het wetsvoorstel krijgt de aanpak van deze versterkingsoperatie een wettelijke basis.

Het wetsvoorstel voorziet in:

–      een wettelijk kader voor de publieke afhandeling van alle verzoeken om vergoeding van schade als gevolg van bodembeweging door de aanleg of exploitatie van een mijnbouwwerk ten behoeve van gaswinning uit het Groningenveld of gasopslag bij Norg,

–      de uitvoering van deze taak door een daartoe met het wetsvoorstel in te stellen en in te richten zelfstandig bestuursorgaan (zbo), en

–      een publiekrechtelijke heffing, op te leggen aan de NAM, ter financiering van de afhandeling van schade door het zbo.

Het wetsvoorstel, dat een aanvulling vormt op het wetsvoorstel voor publieke afhandeling van de mijnbouwschade in Groningen voorziet in:

  • Een wettelijk kader voor de publieke aanpak van het versterkingsproces van gebouwen in Groningen;
  • Een helder en gestroomlijnd proces voor de versterking, van normstelling tot uitvoering, met een duidelijke positie voor alle partijen;
  • Een publiekrechtelijke heffing aan de NAM om de volledige kosten van de versterkingsoperatie die nodig zijn voor de veiligheid te financieren.

De consultatie loopt tot 20 november 2019. U vindt de internetconsultatie hier.

Zie ook; Gaswinning in Groningen

Stichting claimt 122 miljoen bij NAM voor waardedaling Groningse woningen

AD 29.10.2019 De Stichting Waardevermindering door Aardbevingen Groningen dient vandaag een vordering van 122 miljoen euro in bij de NAM. Dat schrijft de stichting aan de bijna 5000 deelnemers aan deze procedure. Als gevolg van problemen door de gaswinning liepen woningen in de noordelijke provincie schade op.

De WAG eist namens de huizenbezitters dat de NAM hen compenseert voor de jarenlange waardedaling van hun huis . Er waren al eerder rechtszaken. Het gerechtshof in Leeuwarden bepaalde in januari vorig jaar dat de NAM woningeigenaren in het aardbevingsgebied in Groningen direct moet compenseren voor de waardedaling.

Volgens RTV Noord is de vordering de financiële vertaling van de eerdere uitspraak van de rechtbank in Assen in 2015, drie jaar later bekrachtigd door het gerechtshof in Leeuwarden, dat de NAM aansprakelijk is voor de waardedaling van huizen in het aardbevingsgebied.

Op voorhand vergoeden

Onderdeel van die uitspraak is bovendien dat die waardevermindering al op voorhand vergoed moet worden, dus niet pas na de verkoop van het huis. De NAM wil de schadevergoeding pas betalen bij verkoop van de woning, omdat dan pas duidelijk zou zijn hoe groot de waardedaling is.

Stichting WAG gaf na het arrest op 23 januari al aan zo snel mogelijk met de NAM om tafel te willen om compensatie te berekenen. Er is een methodiek ontwikkeld waarmee dat per geval mogelijk is. Onder de streep staat deze 122 miljoen. De NAM wordt gedagvaard om het te betalen.

NAM reageert verbaasd

De NAM stelt in een reactie verbaasd te zijn. Door destijds niet in hoger beroep te gaan tegen de uitspraak van het hof accepteerde het bedrijf dat deelnemers aan de Stichting WAG een vergoeding zouden krijgen. De afgelopen maanden zijn er ‘constructieve’ gesprekken gevoerd met de stichting, onder meer over de hoogte van die vergoeding.

,,Het bedrag dat de stichting nu claimt, staat in geen verhouding tot het advies van de commissie waardedaling Groningen.” De NAM wil daarom een toelichting op de hoogte van de claim. Ook deed de NAM een schikkingsvoorstel, maar de stichting heeft dat afgewezen. Tijdens de gesprekken heeft de NAM wel gesteld dat er ook claims zijn gekomen van huizen in gebieden waar volgens deskundigen geen waardedaling is opgetreden.

© Foto Vincent Jannink/ANP Een vrouw laat de schade aan haar huis zien. Zij en haar man spanden een kort geding aan eisten een voorschot van 106.000 euro van de NAM.

Claim van 122 miljoen euro bij NAM om waardedaling Groningse huizen

MSN 29.10.2019 De Stichting Waardevermindering door Aardbevingen Groningen (WAG) vordert dinsdag bij de rechtbank een vordering van 122 miljoen euro van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM). Dat heeft de WAG dinsdag laten weten. De stichting eist namens 4.500 huizenbezitters compensatie voor de jarenlange waardedaling van hun woningen.

WAG-voorzitter Lolke Weegenaar tegenover het ANP: „Door die gerechtelijke uitspraken moet de NAM betalen, hoe dan ook. Het is alleen de vraag welk bedrag de rechter zal toewijzen.”

De rechtbank oordeelde in 2015 al dat de huizenbezitters recht hebben op een vergoeding. De stichting heeft daarna berekend hoe hoog het bedrag per huiseigenaar zou moeten zijn en kwam in totaal uit op 122 miljoen euro. De piek ligt in Loppersum, de gemeente die vaak in het nieuws was door de aardbevingen. Sommige huiseigenaren zouden volgens de berekening tot 23,9 procent van de WOZ-waarde uitgekeerd moeten krijgen.

Twee methoden

De dagvaarding bij de NAM staat los van de compensatie die het ministerie van Economische Zaken eerder dit jaar heeft toegezegd. Alle huiseigenaren, dus niet alleen de 4.500 die de WAG vertegenwoordigt, kunnen volgend jaar tot ruim 10 procent van de waarde van hun woning terugkrijgen.

Het ministerie berekent de waardedaling op een andere manier dan de WAG, waardoor sommige eigenaren niet in aanmerking komen voor een vergoeding of minder gecompenseerd worden.

De secretaris van de WAG, Francis van der Kamp, vreest dat de NAM zal verwijzen naar de methode van het ministerie en hoopt daarom dat de rechtbank een externe deskundige aanwijst die over de bedragen besluit. „Het wordt een proces van lange adem. Als de rechtbank een deskundige aanstelt kan het traject van hakketakken over en weer worden gestopt.” De WAG hoopt de waardedaling alsnog direct bij de NAM vergoed te krijgen. De NAM kon dinsdagochtend niet meteen reageren.

Het kabinet zei vorige maand dat er al in 2022 een einde komt aan de gaswinning in Groningen. Eerder ging de regering nog uit van 2030 als uiterste termijn.

Versterking Groningen is in een volgende fase beland

RO 16.10.2019 Binnenkort zijn 1000 versterkte huizen opgeleverd, waarvan de helft in 2019.  Ook zullen voor het einde van dit jaar vrijwel alle huizen met een verhoogd risico in Groningen zijn gecontroleerd.

Tegelijkertijd moet er nog veel gebeuren. Dat staat in een brief die de ministers Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) en Ollongren (Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelatie) vandaag aan de Tweede Kamer hebben gestuurd.

Nadat vorig jaar belangrijke besluiten zijn genomen over de aanpak van de veiligheid in Groningen is in 2019 het zwaartepunt op de uitvoering komen te liggen. Nu de versterkingsaanpak in een volgende fase is gekomen, neemt minister Ollongren de verantwoordelijkheid voor de uitvoering van de versterking over van minister Wiebes.

Dit sluit aan bij de verantwoordelijkheid van BZK voor bouwen, wonen, ruimtelijke ordening en burgerparticipatie. Minister Wiebes blijft verantwoordelijk voor de veiligheid in verband met de gaswinning.

Behalve de uitvoering van de versterkingsoperatie neemt minister Ollongren ook de coördinerende rol van het rijk bij het Nationaal Programma Groningen over. In het Nationaal Programma – waarbij diverse ministeries zijn betrokken – is 1,15 miljard euro beschikbaar voor investeringen in de toekomst van Groningen.

Door toezeggingen en bestuurlijke afspraken met de regio is het totaal aantal huizen dat zal worden beoordeeld inmiddels opgelopen tot 26.000. Tot nu toe zijn 14.000 huizen opgenomen. In de brief staat dat volgens de laatste berekening circa 1000 huizen in Groningen een verhoogd risico hebben.

De beoordeling van de huizen zal uitwijzen welke huizen daadwerkelijk moeten worden versterkt. Door de afbouw en beëindiging van de gaswinning zal naar verwachting een steeds groter aantal huizen geen of minder versterking nodig hebben.

Op basis van het Mijnraad-advies is vorig jaar in overleg met de regio overgestapt op een nieuwe, meer risicogerichte aanpak van de versterking. Dit was noodzakelijk omdat in de gebiedsgerichte aanpak de meest risicovolle huizen niet als eerste aan de beurt kwamen. Hoewel de start van die nieuwe aanpak vertraging opliep, ligt het tempo van opnames naar verwachting eind dit jaar op schema.

Hoewel het afgelopen jaar belangrijke stappen zijn gezet, moet er nog veel gebeuren. Daarom werken gemeenten, provincie en het Rijk samen aan versnellingsmaatregelen, bijvoorbeeld door het vereenvoudigen van het versterkingsproces.

Er komt één uitvoeringsorganisatie voor versterken: de NCG. Ook zetten regio en Rijk zich in om in januari 2020 een Bouwakkoord Groningen te bereiken om de uitvoeringscapaciteit te maximaliseren.

Documenten;

Kamerbrief over de overdracht van taken ‘Groningen’ van EZK naar BZK

Minister Wiebes informeert de Tweede Kamer over de overdracht van taken ‘Groningen’ van EZK naar BZK.

Kamerstuk: Kamerbrief | 16-10-2019

Zie ook;

Aantal mogelijk onveilige huizen in Groningen loopt op tot 26.000

NOS 16.10.2019 Het aantal huizen in het Groningse aardbevingsgebied dat beoordeeld wordt omdat ze mogelijk versterkt moeten worden is opgelopen tot 26.000. Minister Wiebes schrijft aan de Tweede Kamer dat het tempo waarin de huizen bekeken worden volgend jaar op schema is.

Een jaar geleden ging het kabinet nog uit van 15.000 mogelijk onveilige woningen, maar er zijn volgens Wiebes verschillende redenen waarom het aantal te beoordelen woningen nu is gestegen. Zo zijn er verwachtingen gewekt bij bewoners en zelfs toezeggingen gedaan, en die moeten worden nagekomen.

Toch weet een woordvoerder van het ministerie van Economische Zaken nu al zeker dat een groot aantal huizen nooit versterkt zal worden. Ze worden wel nagekeken en beoordeeld, maar volgens de woordvoerder staat nu al vast dat ze veilig zijn.

Ook huizen met een licht verhoogd risico zullen worden beoordeeld, dat zijn er zo’n 13.000. En er zijn huizen toegevoegd waar waarschijnlijk niets mis mee is, maar die bijvoorbeeld in een rijtje met risicovolle huizen staan. Om de versterkingsoperatie snel te kunnen uitvoeren, zullen ook deze bijna 9500 huizen worden bekeken.

‘Steeds minder versterking nodig’

Tot nu toe zijn er 14.000 woningen bekeken, waarvan er 6800 zijn beoordeeld. Volgens de laatste berekeningen hebben circa 1000 huizen in Groningen een verhoogd risico, meldt Wiebes. Die zullen voor het eind van dit jaar waarschijnlijk allemaal gecontroleerd zijn.

Nu de gaskraan steeds verder dicht gaat verwacht Wiebes dat steeds meer huizen geen of minder versterking nodig hebben. In 2020 denkt hij dat er in totaal 4000 huizen bekeken zullen worden. Dat was ook de ambitie. Tot nu toe zijn er 1000 versterkte huizen daadwerkelijk opgeleverd.

In zijn brief kondigt Wiebes ook aan dat minister Ollongren van Binnenlandse Zaken voortaan de verantwoordelijkheid heeft voor de versterkingsoperatie in Groningen. “Dit sluit aan bij de verantwoordelijkheid van BZK voor bouwen, wonen, ruimtelijke ordening en burgerparticipatie.” De veiligheid rond de gaswinning blijft wel de verantwoordelijkheid van Wiebes.

Bekijk ook;

GasTerra wordt geleidelijk afgebouwd

RO 07.10.2019 GasTerra, het verkoopkantoor van Gronings gas, wordt de komende jaren geleidelijk afgebouwd. Door het stopzetten van de gaswinning in Groningen komt ook de kernactiviteit van GasTerra op termijn te vervallen. De gezamenlijke aandeelhouders hebben daarom de directie van GasTerra gevraagd een plan op te stellen voor een zorgvuldige afbouw waarbij de onderneming haar verplichtingen kan blijven nakomen.

Dat staat in een brief die minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. De medewerkers van GasTerra zijn vandaag over het besluit geïnformeerd. Uitgangspunt van het afbouwplan is dat GasTerra ook de komende periode kan blijven bijdragen aan een verantwoorde afbouw van de gaswinning uit het Groningenveld en bovendien aan haar lange termijnverplichtingen kan voldoen. Voor de circa 165 medewerkers komt een sociaal plan.

GasTerra is onder meer verantwoordelijk voor de verkoop van het door NAM geproduceerde Groningengas. De onderneming is een publiek-private samenwerking tussen de overheid en de oliemaatschappijen Shell en ExxonMobil. De Staat bezit de helft van de aandelen.

Documenten;

Kamerbrief geleidelijke afbouw Gasterra

Kamerstuk: Kamerbrief | 07-10-2019

Zie ook; Gaswinning in Groningen

Met sluiting GasTerra komt einde omstreden ‘gasgebouw’ in zicht

NOS 07.10.2019 Met het sluiten van het gashandelsbedrijf GasTerra start de “onvermijdelijke ontmanteling van het gasgebouw”, zo schrijft minister Wiebes van Economische Zaken in een brief aan de Tweede Kamer. En daarmee wordt na vier jaar ook uitvoering gegeven aan een advies van de Onderzoeksraad voor Veiligheid.

GasTerra is de kern van het veel bekritiseerde ‘gasgebouw’; de constructie waarin de eigenaren van het Groningse gas, Shell en Exxon, met het ministerie van Economische Zaken afspraken maken over gaswinning in Groningen. Die afspraken zijn geheim.

Gesloten bolwerk

De Onderzoeksraad voor Veiligheid (OVV) adviseerde al in 2015 om de constructie open te breken, omdat het een te gesloten bolwerk zou zijn, enkel gericht op maximale winst. Die kritiek werd gedeeld door veel Groningers en door verschillende partijen in de Tweede Kamer.

De zogenoemde Overeenkomst van Samenwerking bestaat al sinds 1963, het begin van de gaswinning. De partijen maken samen afspraken over de winning van gas in Groningen en over de verkoop daarvan. Besluiten in het gasgebouw moeten unaniem worden genomen en zijn dus geheim.

Minister Wiebes noemt het gashandelsbedrijf Gasterra de kern van de constructie. Zijn ministerie heeft 10 procent van de aandelen, het staatsbedrijf Energie Beheer Nederland (EBN) 40 procent. De oliebedrijven Shell en Exxon hebben ieder 25 procent.

Vernietigend

De Onderzoeksraad schreef in 2015 een vernietigend rapport over de gaswinning in Groningen. Er was tot 2013 te weinig rekening gehouden met de veiligheidsrisico’s voor Groningers, zo luidde de conclusie.

Ook had de raad kritiek op het winstbejag. Kritische geluiden werden jarenlang weggewuifd, terwijl de veiligheid van Groningers werd genegeerd. Het gasgebouw moest opengebroken worden, was het advies.

Wiebes bij een bezoek aan Westerwijtwerd in Groningen, in mei 2019 ANP

Wiebes is niet de eerste minister die nu het gasgebouw aanpakt. Ingewijden vertellen de NOS dat ook de vorige minister van Economische Zaken, Henk Kamp, de bezem al flink door het gasgebouw heeft gehaald. Maar toen ging het vooral om poppetjes die werden verplaatst.

Verschillende betrokken hoge ambtenaren bij Economische Zaken veranderden van positie. De topman van EBN, Jan Dirk Bokhoven, nam in 2015 ontslag. Die staatsdeelneming is actief betrokken bij het opsporen, produceren, opslaan en verhandelen van olie en gas. Ook toenmalig directeur van GasTerra Gerrit Jan Lankhorst wisselde van baan. Maar niet alleen aan de kant van de overheid verdwenen mensen. Ook bij de oliemaatschappijen veranderden de bestuurders.

Niet snel genoeg

In 2017 constateerde de OVV opnieuw dat er nog weinig stappen waren gezet om een einde te maken aan de bekritiseerde constructie. “Het gasgebouw moet echt anders”, zei toenmalig voorzitter Tjibbe Joustra erover. “Het moet veel duidelijker zijn hoe de dingen zijn geregeld en wat daar gebeurt. Dat is nog steeds niet veranderd.”

De vereiste unanimiteit bij afspraken is nog steeds een groot struikelblok voor de minister om veranderingen tot stand te brengen. Bijvoorbeeld over het verminderen van de gasproductie in Groningen. De stopzetting van de gaswinning in Groningen, uiterlijk in 2026, maakt dat er daarna weinig meer valt af te spreken in het gasgebouw.

Wanneer het doek definitief valt voor GasTerra is nog niet bekend. Het bedrijf blijft nog verantwoordelijk voor langlopende gascontracten en de afbouw van de gaswinning.

Toekomst NAM

Minister Wiebes doet in de Kamerbrief geen uitspraken over het naderende einde van de NAM, het bedrijf van Shell en Exxon dat het gas in Groningen uit de grond haal. Maar ook daar ziet de toekomst er voor het personeel somber uit.

Wel benadrukt een woordvoerder van NAM dat het bedrijf op meer velden actief is dan alleen het Groninger gasveld. “Het is zeker een feit dat de Groninger gaswinning binnen een paar jaar ten einde komt. Maar daarnaast wint de NAM ook gas uit kleine velden op land en zee.”

Bekijk ook;

GasTerra langzaam afgebouwd, sociaal plan voor personeel

NOS 07.10.2019 Er komt een sociaal plan voor de 150 medewerkers van GasTerra, het verkoopkantoor van het Groningse gas. De werkzaamheden van GasTerra worden de komende jaren geleidelijk afgebouwd, nu is besloten de gaswinning in Groningen stop te zetten.

Dat schrijft minister Wiebes van Economische zaken aan de Tweede Kamer.

De gezamenlijke aandeelhouders, Shell, ExxonMobil en de Nederlandse staat hebben de directie van GasTerra gevraagd een plan te maken voor de “zorgvuldige afbouw” van de onderneming, waarbij het bedrijf “zijn verplichtingen kan blijven nakomen”, zegt het ministerie.

Wanneer GasTerra definitief stopt is nog onduidelijk.

Bekijk ook;

Weer kleine beving bij Loppersum

Telegraaf 06.10.2019 Bij het Groningse Loppersum heeft zich afgelopen nacht een lichte aardbeving voorgedaan. Volgens het KNMI had die een kracht van 1,0 op een diepte van 3 kilometer.

Lichte bevingen komen vaker voor, zeker ook in het gaswinningsgebied. Dit was de eerste in oktober. In september waren het er drie, waarvan twee in Groningen, en eentje in Limburg. Zeker elf lichte bevingen deden zich voor in augustus, waarvan eentje in Duitsland. Die was met 1,4 ook meteen de krachtigste van de afgelopen tijd.

Bij Loppersum was in februari 2014 een beving van 3,0. In januari vorig jaar deed zich hier een beving voor met een kracht van 3,4.

De zwaarste Groningse aardbeving was bij het dorp Huizinge in 2012. Die had een kracht van 3,6.

Bekijk meer van; aardbeving Loppersum Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut

Loppersum getroffen door lichte aardbeving

AD 06.10.2019 Bij het Groningse Loppersum heeft zich afgelopen nacht een lichte aardbeving voorgedaan. Volgens het KNMI had die een kracht van 1.0, op een diepte van 3 kilometer.

Lichte bevingen komen vaker voor, zeker in het gaswinningsgebied. Dit was de eerste in oktober. In september waren het er drie, waarvan twee in Groningen, en eentje in Limburg. Zeker elf lichte bevingen deden zich voor in augustus, waarvan eentje in Duitsland. Die was met 1.4 ook meteen de krachtigste.

Bij Loppersum was in februari 2014 een beving van 3,0. In januari vorig jaar deed zich hier een beving voor met een kracht van 3,4. De zwaarste Groningse aardbeving was bij het dorp Huizinge in 2012. Die had een kracht van 3,6. Huizinge ligt een paar kilometer ten westen van Zeerijp.

Geen extra gaswinning kleine gasvelden vanwege eerder sluiten Groningenveld

RO 04.10.2019 Nederland gaat gestaag van het aardgas af maar heeft de komende jaren nog wel gas nodig. De beëindiging van de gaswinning in Groningen in 2022 leidt niet tot een hogere productie uit de 240 kleine gasvelden in Nederland. Het volume neemt juist elk jaar af. Dit zei minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) vandaag in de Tweede Kamer.

Wel zei hij dat hij zorgen van omwonenden serieus neemt en dat de overheid toegankelijker moet communiceren over de winning, de risico’s en het oordeel van de toezichthouders. Ook moet het rijk eerder betrokken zijn bij de bewoners en de medeoverheden.  “Al in de planvorming, niet pas bij de vergunningaanvraag. Heldere informatievoorziening is cruciaal,” aldus Wiebes.

Uit de jaarrapportages die door TNO worden opgesteld blijkt dat de totale gasproductie uit de kleine velden elk jaar afneemt. Zo is er in 2018 ruim een miljard kuub minder gas uit kleine velden geproduceerd dan in 2017 en in 2016. Dat betekent niet dat elk veld in een glijdende schaal naar beneden gaat. Bij bepaalde velden veld kan de winning tijdelijk hoger zijn.

Op voorwaarde dat het veilig en verantwoord gebeurt, heeft gaswinning in eigen land de voorkeur boven gasimport. Dit is beter voor het klimaat, omdat het transporteren van gas veel broeikasgas-uitstoot veroorzaakt. Naast het grote Groningenveld dat in 2022 sluit, telt Nederland 240 kleine gasvelden. De helft hiervan liggen op de Noordzee. Hoewel het relatief kleine gasvelden zijn, zijn alle kleine gasvelden samen goed voor ongeveer de helft van de Nederlandse gasproductie.

Minister Wiebes benadrukte dat een klein veld als bij Pieterzijl 10.000 keer kleiner is dan het Groningenveld. Dat betekent uiteraard ook iets voor de risico’s die met de winning gepaard gaan. Voor de kleine gasvelden samen komen jaarlijks zo’n 15 schademeldingen binnen, voor het Groningen gasveld zijn dat er sinds maart 2018 zo’n 26.000.

In het Regeerakkoord is afgesproken dat bestaande concessies doorgaan (behalve de winning in het Groningenveld die stopt in 2022). Nieuwe opsporingsvergunningen voor winnen op land komen er niet. Gaswinning moet veilig zijn. Altijd, overal. Of gaswinning veilig en verantwoord is, beoordelen TNO en de onafhankelijke toezichthouder SodM. Als aan alle veiligheidsvereisten wordt voldaan, en zaken als het milieu en de natuur zijn niet in het geding, dan wordt ingestemd met de gaswinning.

Als er bij kleine gasvelden mijnbouwschade is, mogen mensen niet verzanden in langdurige technische en juridische discussies. Daarom werkt minister Wiebes aan een landelijke, onafhankelijke schaderegeling. Dit loket is – zoals vorig jaar toegezegd – halverwege volgend jaar klaar. Het wordt een laagdrempelige toegang voor burgers. Het uitgangspunt blijft dat de kosten voor rekening zijn van de winningsbedrijven en dus niet via de schatkist worden verhaald op de Nederlandse samenleving.

Documenten;

Kamerbrief over gaswinning uit kleine velden

Minister Wiebes (EZK) informeert de Tweede Kamer over zijn plannen voor de toekomst van de winning van gas uit kleine velden in …

Kamerstuk: Kamerbrief | 30-05-2018

Zie ook;

Noodplan voor verstoring gaslevering gereed

RO 04.10.2019 Minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat heeft het nieuwe Bescherm- en Herstelplan Gas naar de Tweede Kamer gestuurd. Het plan is bedoeld als handvat in het geval de gaslevering in Nederland ernstig in het gedrang zou komen. Het plan geeft invulling aan een verzoek van de Tweede Kamer en is een EU-verplichting. Het dient ter voorbereiding om mogelijke risico’s adequaat tegemoet te treden.

Het plan gaat niet over de oorzaken van een tekort, maar bevat maatregelen die de minister van EZK kan nemen om de gevolgen van een eventueel tekort zo goed mogelijk op te vangen. Het noodplan staat dan ook los van de reguliere afbouw van de gaswinning uit het Groningerveld.

Bij het opstellen van het plan is nauw samengewerkt met GTS, de landelijke netbeheerder van gas. GTS heeft veel inzicht in de technische mogelijkheden en onmogelijkheden van het gasnetwerk in Nederland.

Als vervolg op dit preventieve plan zal het ministerie van EZK in 2020 samen met het ministerie van JenV een Nationaal Crisisplan Gas opstellen. Hierin worden de maatregelen opgenomen om de maatschappelijke gevolgen die buiten de verantwoordelijkheid van de minister van EZK liggen zo goed mogelijk op te vangen, bijvoorbeeld op het gebied van openbare orde.

Het plan geeft invulling aan een verplichting vanuit de EU om een noodplan klaar te hebben liggen in geval van een tekort aan gas. Zo kan men snel op de juiste schaal handelen. Daarnaast kunnen Europese lidstaten – mits zij zelf de benodigde voorzorgsmaatregelen hebben genomen – hulp inroepen van andere lidstaten. Doel hiervan is om beschermde afnemers, zoals particuliere huishoudens en zorginstellingen zoals ziekenhuizen, zolang mogelijk van gas te kunnen voorzien.

Daarnaast geeft dit plan invulling aan een verzoek vanuit de Tweede Kamer om een afschakelplan gas klaar te hebben liggen. Daarbij moet je natuurlijk altijd alle mogelijke risico’s (hoe klein ook) in beeld hebben.

Documenten;

Bescherm en Herstelplan Gas

Publicatie | 04-10-2019

Zie ook

Onverwacht veel schademeldingen in Groningen door nieuwe procedure

NU 26.09.2019 De versnelde schadeprocedure voor slachtoffers van de aardbevingen in Groningen heeft ervoor gezorgd dat er vierduizend meer aanvragen zijn binnengekomen dan verwacht, schrijft minister Eric Wiebes donderdag in een voortgangsbrief aan de Tweede Kamer.

Vooral afgelopen zomer zijn er veel aanmeldingen binnengekomen. Het gaat om nieuwe schadegevallen.

Voor de beving bij Westerwijtwerd afgelopen mei lag het aantal aanmeldingen gemiddeld op vierhonderd per week. Afgelopen zomer is dit aantal met gemiddeld tweehonderd aanmeldingen per week gestegen.

“De toename is opvallend, omdat er al weken geen zware aardbevingen zijn geweest”, aldus Wiebes in de brief. De Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG) laat onderzoeken wat de beweegredenen van bewoners zijn om zich nu pas aan te melden.

Inmiddels zijn er ruim 27.000 schademeldingen afgehandeld door de TCMG en is ruim 100 miljoen euro aan schadevergoedingen uitgekeerd. De TCMG werd door de minister ingesteld om de schadeafhandeling sneller te regelen dan gaswinningsbedrijf NAM deed. Daar lagen nog duizenden onbehandelde meldingen.

Lees meer over: Politiek  Gaswinning Groningen   Binnenland

Wiebes: ‘In Groningen hadden we tien jaar eerder moeten ingrijpen’

NOS 14.09.2019 “De Groningse gaswinning is veel te lang doorgegaan, we hadden al tien jaar geleden moeten ingrijpen.” Dat zei minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat vanmiddag tijdens een talkshow in Amsterdam, die werd gehouden voorafgaand aan de opvoering van het toneelstuk GAS.

Ook maakte de minister duidelijk dat de Staat mogelijk nog veel meer dan 90 miljoen euro zal moeten betalen aan Shell en Exxon, als compensatie voor het stopzetten van de gasproductie.

“Het Rijk is hier natuurlijk te lang mee doorgegaan. Dat is niet één kabinet geweest, dat zijn we eigenlijk allemaal geweest. We hadden al tien jaar geleden moeten beginnen met ons te realiseren dat er iets serieus aan de hand was, en we hadden ons tien jaar eerder moeten realiseren dat je het niet aan de oliemaatschappijen kunt overlaten”, zei Wiebes. “We lieten een heel gebied trillen en toch viel het kwartje niet dat dit een publieke verantwoordelijkheid is.”

Onhoudbaar

Vooral het feit dat Groningers hun schade zelf met de NAM moesten regelen, vindt Wiebes achteraf een slechte zaak. “We hadden niet moeten zeggen: zoekt u het maar uit met de NAM, wat in feite de situatie was. Juridisch gezien klopte dat wel, maar maatschappelijk klopt dat niet.”

In de talkshow blikte de minister daarnaast terug op de periode die voorafging aan zijn besluit van deze week om al over drie jaar de gaswinning stop te zetten. Al bij zijn aantreden zag Wiebes de onhoudbaarheid van de situatie in, zegt hij.

“De erfenis aan het begin bemoedigde al niet. Wat we erfden was een schadeafhandeling die geheel stilstond. We hadden een enorme stapel met schademeldingen en er werd niets aan gedaan. De versterkingsoperatie, die echt nodig was, ging als een slak. En er stond in het regeerakkoord dat we nog eeuwig door zouden gaan met de gaswinning in Groningen.”

Wiebes noemde daarom de eerste maanden van zijn ministerschap een “flinke worsteling”. Uiteindelijk besloot hij dat er geen andere redelijke oplossing was dan de gaswinning beëindigen.

Contact kan warmer

Nog steeds is de minister overigens niet tevreden over de afhandeling van de schade. Tijdens dezelfde talkshow beklaagde de Groningse Yvonne Morsselt zich over de manier waarop mensen ook nu nog worden behandeld door schade-experts. Wiebes beaamde dat “het contact inderdaad een stuk warmer kan”.

Een ander probleem in Groningen vormt verder nog altijd de onverkoopbaarheid van huizen en de waardedaling daardoor. Oud-burgemeester Marijke van Beek van de voormalige gemeente Eemsmond (tegenwoordig Het Hogeland) pleitte bij de bijeenkomst voor een waardedalingsregeling voor mensen die hun huis niet kwijtraken.

Bekijk ook;

Kamer hekelt compensatie aan oliebedrijven

AD 12.09.2019 De Tweede Kamer is uiterst kritisch op de 90 miljoen euro die minister Eric Wiebes aan oliebedrijven Shell en Exxonmobil moet betalen om de gaswinning eerder te stoppen.

‘Schandalig’, zegt Sandra Beckerman (SP). Agnes Mulder van regeringspartij CDA vindt het ‘cynisch’. In een debat over de gaswinning in Groningen hekelen vrijwel alle partijen het bedrag dat de staat moet betalen aan de bedrijven om mogelijk al in 2022 te stoppen met de gaswinning.

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer wil dat de Kamer de betaling aan de bedrijven blokkeert. De moederbedrijven van de Nederlandse Aardolie Maatschappij hebben volgens hem geen poot om op te staan.

Wiebes zei al eerder dat de betaling hem dwars zat. Maar hij is gebonden aan oude afspraken, benadrukt de minister. ,,Van sommige afspraken kan je later spijt hebben, maar het blijft wel een afspraak.’’ Het blijft ongemakkelijk, erkent Wiebes, maar de bewindspersoon vindt het belangrijker dat hij nu werk kan maken van het verder dichtdraaien van de gaskraan.

Onderhandelingen

De oppositie eist verder dat Wiebes openheid van zaken geeft over de onderhandelingen met Shell en Exxonmobil, die tot dit bedrag hebben geleid. Omdat het bedrag nog niet definitief is, wil Wiebes daar nog niet aan. Na afloop van de onderhandelingen zegt hij zich te willen verantwoorden aan de Kamer.

Het oordeel van de Tweede Kamer over het plan van Wiebes om de gaskraan nog sneller dicht te draaien, is wel overwegend positief. Nu Wiebes een aantal oplossingen heeft gevonden om de gaswinning sneller af te bouwen, moet de focus volgens de Kamer op de operaties liggen die het versterken van gebouwen en woningen in Groningen regelen.

Wiebes: compenseren NAM voelt fout, maar moet

Telegraaf 11.02.2019 Het zit verantwoordelijk minister Eric Wiebes dwars dat het Rijk nog eens 90 miljoen euro kwijt is aan oliemaatschappijen Shell en Exxon om eerder te kunnen stoppen met de gaswinning in Groningen. Maar het kan niet anders, meent hij.

Het Rijk sloot vorig jaar een deal met de twee energiereuzen, die samen het Groningse gasveld exploiteren, over het beëindigen van de gaswinning in uiterlijk 2030. Die afspraken kosten de schatkist netto 1,7 miljard euro. Nu de gaskraan al over drie jaar dicht kan, moet de Staat daarbovenop 90 miljoen euro overmaken om de misgelopen inkomsten te vergoeden.

„Het voelt heel verkeerd, voor mij ook”, zei Wiebes in de talkshow Jinek. Maar „we ontkomen er niet aan om dat te vergoeden. Het kan niet helemaal voor niks.” Als ze het niet eens zouden zijn geworden, was de gaswinning niet versneld teruggeschroefd, bracht Wiebes in herinnering. „En we hebben gezegd: het geld is hier niet beslissend.”

Wiebes: compenseren NAM voelt fout, maar moet

MSN 11.09.2019 Het zit verantwoordelijk minister Eric Wiebes dwars dat het Rijk nog eens 90 miljoen euro kwijt is aan oliemaatschappijen Shell en Exxon om eerder te kunnen stoppen met de gaswinning in Groningen. Maar het kan niet anders, meent hij.

Het Rijk sloot vorig jaar een deal met de twee energiereuzen, die samen het Groningse gasveld exploiteren, over het beëindigen van de gaswinning in uiterlijk 2030. Die afspraken kosten de schatkist netto 1,7 miljard euro. Nu de gaskraan al over drie jaar dicht kan, moet de Staat daarbovenop 90 miljoen euro overmaken om de misgelopen inkomsten te vergoeden.

“Het voelt heel verkeerd, voor mij ook”, zei Wiebes in de talkshow Jinek. Maar “we ontkomen er niet aan om dat te vergoeden. Het kan niet helemaal voor niks.” Als ze het niet eens zouden zijn geworden, was de gaswinning niet versneld teruggeschroefd, bracht Wiebes in herinnering. “En we hebben gezegd: het geld is hier niet beslissend.”

Gaswinning Groningen komend jaar onder 12 miljard Nm3

RO 10.09.2019 De gaswinning uit het Groningenveld daalt het komende gasjaar naar 11,8 miljard Nm3. Daarmee komt de winning onder het door Staatstoezicht op de Mijnen geadviseerde niveau van 12 miljard Nm3. Naar verwachting zal de gaswinning in Groningen vanaf medio 2022 op nul uitkomen.

Dat schrijft minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat vandaag in een brief aan de Tweede Kamer. Het kabinet neemt een aantal aanvullende maatregelen waardoor de gaswinning nog sneller daalt dan vorig jaar was voorzien.

Volgens netbeheerder Gasunie Transport Services (GTS) leidt dat ertoe dat de winning bij een gemiddelde temperatuur al medio 2022 nihil kan zijn. In het geval van een strenge winter kan het nodig zijn dat ook na 2022 nog gas moet worden gewonnen. Het gasveld wordt daarom pas op een later moment helemaal afgesloten.

Afgelopen zomer zijn aanvullende maatregelen uitgewerkt die het komende gasjaar (oktober 2019 tot oktober 2020) al zorgen voor een extra daling van de winning uit het Groningenveld. Hierbij speelt de inzet van stikstof een sleutelrol.

Door toevoeging van stikstof aan hoogcalorisch gas wordt laagcalorisch gas verkregen, dat ook wel pseudo-Groningengas wordt genoemd. De productie van meer pseudo-Groningengas leidt ertoe dat er minder gas uit Groningen gewonnen hoeft te worden.

Naast een hogere inzet van stikstof heeft minister Wiebes ook besloten om de gasopslag Norg te vullen met pseudo-Groningengas waardoor er minder gas uit het Groningenveld nodig is. Ook wordt er meer pseudo-Groningengas naar Duitsland geëxporteerd.

Met de extra maatregelen geeft het kabinet invulling aan de belofte om alles te doen om de gaswinning zo snel mogelijk te beëindigen. De versnelde afbouw en de aanvullende maatregelen brengen wel financiële consequenties met zich mee.

Zo leidt de verlaging naar 11,8 miljard Nm3 tot 400 miljoen euro minder aardgasbaten op de rijksbegroting komend jaar. De lagere winning en de inzet van gasopslag Norg hebben ook financiële gevolgen voor de aandeelhouders van NAM, Shell en ExxonMobil.

In het vorig jaar gesloten Akkoord op Hoofdlijnen is afgesproken dat bij een substantiële wijziging van de gaswinning nieuwe afspraken worden gemaakt.

De gesprekken daarover zijn naar verwachting volgend voorjaar afgerond. In afwachting daarvan is voor de kosten van gasopslag Norg en de lagere winning een voorlopig bedrag van 90 miljoen euro afgesproken dat later wordt verrekend. Met deze afspraak kan de gaswinning dalen naar 11,8 miljard Nm3.

Documenten;

Kamerbrief – Gaswinningsniveau Groningen in 2019-2020

Kamerstuk: Kamerbrief | 10-09-2019

Zie ook

Waarom kan de gaswinning in Groningen nu wel naar nul?

NOS 10.09.2019 Het blijkt nu toch mogelijk om de gaskraan in Groningen eerder dicht te draaien. In 2022 stopt de winning in Groningen, op mogelijk een enkele koude winter na. Komend gasjaar (2019-2020) duikt de winning volgens minister Wiebes onder de 12 miljard kuub, iets waar het Staatstoezicht op de Mijnen vanwege de veiligheid in Groningen in 2013 voor het eerst om vroeg.

Een jaar eerder, in 2012, werd Groningen getroffen door de zwaarste aardbeving als gevolg van de gaswinning. Een overzicht:

Video afspelen

Gaswinning Groningen: van goudmijn tot hoofdpijn

De laatste jaren is er door Groningers en veel politieke partijen voortdurend gevraagd of de winning sneller naar beneden kon. Het antwoord was vrijwel steeds hetzelfde: we kunnen niet zomaar minderen, want we kunnen mensen in binnen- en buitenland niet in de kou laten zitten. Niet alleen gebruiken vrijwel alle huizen in Nederland het gas uit Groningen, ook veel bedrijven en miljoenen mensen in landen als Duitsland en België zijn ervan afhankelijk.

De zogenoemde leveringszekerheid zou in het geding komen, als de winning te snel werd teruggebracht naar een veiliger en dus lager niveau. Waarom kan het nu dan toch wel?

90 miljoen

Om te beginnen heeft het kabinet nieuwe afspraken kunnen maken met Shell en Exxon, de eigenaren van het gas in Groningen. Kern van de afspraak is dat de gasopslag bij Norg niet meer wordt gebruikt om Groningengas in op te slaan voor piekperiodes. In plaats daarvan wordt buitenlands gas opgeslagen, zodat de hoeveelheid Groningengas sneller naar beneden kan. Deze afspraak kost 90 miljoen euro, blijkt uit de brief die minister Wiebes vandaag naar de Kamer stuurde.

Vanwege de historische samenwerking bij de gaswinning in Groningen, kan de Staat niet zomaar in zijn eentje besluiten nemen. Als de minister van Economische Zaken iets wil veranderen, moet hij in overleg met Shell en Exxon.

Wiebes zegt daarover: “Sinds eind mei hebben de minister van Financiën en ik intensief onderhandeld met Shell en ExxonMobil”. In een voorlopig akkoord zijn afspraken gemaakt over het gebruik van de gasopslag in Norg.

De gasopslag in Norg is een belangrijke schakel in het terugbrengen van de gaswinning ANP

Decennialang was de opdracht aan Shell en Exxon, die samenwerken in de NAM, juist om met het gas zoveel mogelijk geld te verdienen. Het grootste deel van de opbrengst ging direct naar de staatskas. Pas sinds enkele jaren mag er niet meer gas gewonnen worden dan voor de leveringszekerheid noodzakelijk is. Maar over welke hoeveelheid het dan precies ging, daarover bestond vaak onduidelijkheid.

Uit eerder onderzoek door de NOS, begin vorig jaar, bleek dat er nog volop mogelijkheden waren om de gaskraan in Groningen verder dicht te draaien, zonder dat de leveringszekerheid in gevaar zou komen. De Gasunie liet begin deze zomer weten toch mogelijkheden te zien om het veilige niveau van 12 miljard kuub dichterbij te brengen. Op dezelfde dag stemde de Tweede Kamer over een motie, waarin het kabinet werd opgeroepen om zo snel mogelijk dat veilige niveau te halen.

Dat nu wordt aangekondigd dat de gaswinning al binnen drie jaar helemaal naar nul kan, zal opnieuw verbazing wekken. Al eerder verzuchtte de Groningse Commissaris van de Koning, René Paas, tegenover de NOS dat die leveringszekerheid “van elastiek” is. Want telkens bleek het mogelijk om minder gas te winnen, als de omstandigheden of de rechter daarom vroegen. En telkens bleek dat mensen en bedrijven niet in de kou kwamen te zitten.

Geen minimum gewonnen

Opmerkelijk waren de opmerkingen van gasleverancier GasTerra, eerder deze zomer. Het bedrijf, waarin Shell, Exxon en de Nederlandse Staat samenwerken, is groothandelaar in aardgas en de enige afnemer van het Groningengas. Het bedrijf liet weten nooit de opdracht te hebben gekregen om zo min mogelijk gas te winnen, maar in plaats daarvan altijd onder een afgesproken maximum te zijn gebleven.

“Onder oud-minister Kamp kregen wij altijd te horen dat er een maximum-hoeveelheid Groningengas mocht worden gewonnen”, aldus een woordvoerder van GasTerra. “Wij moesten er dus samen met de producent voor zorgen dat we daar onder bleven zitten. Dat is een andere opdracht dan zo weinig mogelijk verkopen. Een productiemaximum is iets heel anders dan streven naar een minimum.”

Die opmerking wekte verontwaardiging bij sommige Kamerleden. Ze verweten het handelsbedrijf dat het niet zelf, op basis van vragen in de Tweede Kamer, de conclusie heeft getrokken minder gas te verkopen. In de Tweede Kamer zijn de afgelopen jaren meer dan duizend Kamervragen gesteld en ontelbaar veel debatten gevoerd over de gaswinning in Groningen.

Minister Wiebes verwees vandaag naar het kabinetsbesluit van maart vorig jaar: toen werd besloten om de gaskraan in 2030 helemaal te sluiten. “Ik heb ook gezegd dat ik alles op alles zet om alle mogelijkheden te benutten om die gaswinning zo snel mogelijk naar nul te krijgen. En dat is wat ik doe.”

Bekijk ook;

Blijdschap om versneld einde gaswinning, maar ook ‘Groningse nuchterheid’

NOS 10.09.2019 Niet in 2030, maar al in 2022 kan er volgens minister Wiebes worden gestopt met de gaswinning in Groningen. Het voornemen wordt met gejuich ontvangen door Groningers, lokale politici en belangenorganisaties – al zijn er ook bedenkingen:

Video afspelen

Groningers over beslissing Wiebes: ‘Eerst zien en dan geloven’

Voorzitter Derwin Schorren van de Groninger Bodem Beweging is vooral “hartstikke blij” en spreekt van een historische dag. “Al tientallen jaren wordt hier gas gewonnen, vanaf 1983 zijn hier bevingen, en de laatste jaren is hier een hoop ellende ontstaan door de bevingen en de manier waarop die worden afgehandeld.”

Aan de bevingen komt nu een einde, verwacht hij. “De gaskraan dichtdraaien zal betekenen dat de bevingen zullen stoppen en dat mensen weer opgelucht adem kunnen halen en kunnen nadenken over hun toekomst.”

‘Belangrijke stap gezet’

Bé Schollema, wethouder in Loppersum, waar in 2012 de zwaarste aardbeving ooit gemeten in Noord-Nederland heeft plaatsgevonden, is blij met het besluit. Al denkt hij niet dat de problemen snel zullen stoppen. “Wij merken hier dat ondanks dat hier al een tijd geen gas meer wordt gewonnen, de bevingen nog altijd plaatsvinden. Toch moet de gaswinning om het probleem definitief op te lossen wel naar nul en daarin is vandaag een belangrijke stap gezet.”

Ook wijst hij op de huidige problemen die er zijn met het versterken van huizen en het uitkeren van schadevergoedingen. “De problematiek achter de voordeuren in Loppersum wordt ook door het komende jaar de gaswinning al te verlagen niet anders. Ze zitten te wachten op versterking of schadeherstel, dat is iets wat in het hier en nu door een aannemer moet gebeuren.”

De Groningse gedeputeerde Tjeerd van Dekken noemt het een historisch besluit. “Het is een goed plan, maar het moet wel eerst nog worden uitgevoerd. We houden de vinger heel erg stevig aan de pols. Er hoort wel enige Groningse nuchterheid bij, we hebben ellende zat gehad.”

Minister Wiebes lichtte het besluit vanmiddag zo toe:

Video afspelen

Wiebes: gaswinning Groningen volgend jaar onder 12 miljard

Bekijk ook;

Groningers blij en voorzichtig na gasbesluit

Telegraaf 10.09.2019 In gasprovincie Groningen is dinsdag positief gereageerd op het nieuws vanuit Den Haag dat de gaskraan er vermoedelijk al in 2022 in plaats van 2030 helemaal dicht kan. Bovendien kan volgend jaar de winning onder de 12 miljard kuub komen. Dat sinds jaren veelbesproken volume wordt gezien als een voor de veiligheid ’aanvaardbaar’ niveau. „Goed nieuws, maar de versterking moet doorgaan”, stelt het provinciebestuur in een eerste reactie.

Gedeputeerde Henk Staghouwer (ChristenUnie) reageert op het oude provinciehuis aan het Martinikerkhof in Groningen positief. Hij benadrukt echter prompt dat gemaakte afspraken met Den Haag overeind blijven. „We zitten er bovenop. We zijn al hard aan het werk. Zekerheid voor de Groningers hoort erbij. De afspraken die gemaakt zijn over het versterken, daar houden we ze aan! De afspraken zijn leidend.”

’Blijf nuchter’

Ook gedeputeerde Tjeerd van Dekken (PvdA) stelt namens de provincie dat er nog veel werk te doen is voor het echt zover is. „Het naar nul gaan is goed nieuws, dit na alle druk dat te doen. Het is ook geadviseerd. Er is nog een hele pens werk te verrichten. Ik ben vandaag niet blij, het is geen euforische dag. Ik blijf nuchter. We zijn nog niet van de problemen af.”

Gedupeerde Ger Warink uit Loppersum is al jarenlang dag in dag uit bezig met de gevolgen van gaswinning. Zo raakte zijn woning- en winkelpand ernstig beschadigd. Warink laat het nieuws bezinken. Het klinkt allemaal goed, maar hoe gaat het in de praktijk? „Wat is het addertje onder het gras voor de Groningers? Kan het allemaal nu ineens wel?”, vraagt hij zich af. „Stopt de versterking in de regio dan ook? Want dat is immers niet meer nodig dan, zal de redenering zijn.”

Dat is een gevoelig punt in het gasgebied, waar duizenden panden schade leden. Groningers snakken naar vlot schadeherstel. Warink: „En waar komt straks het gas vandaan? Gaan we als Groningers nog meer betalen? Dan worden we twee keer gepakt. Mijn gaslasten zijn namelijk al gestegen door het afbouwen van de gaswinning hier.”

Belangenbehartiger voor Groningers Annemarie Heite uit Bedum noemt het nieuws ’fantastisch’. Ze weet echter dat gedupeerden zich zorgen blijven maken, juist over de toekomst van eerder gemaakte afspraken rondom afwikkelen van schade en herstel. „Daar krijg ik veel reacties over van bezorgde gedupeerden. Gaat de versterking nog door? We wachten maar af… Voor veel mensen betekent het weer onzekerheid, net zoals dat na eerdere grote besluiten ook ontstond. Wat doet dat met de mensen?”

Belangenvereniging Groninger Bodem Beweging (GBB) noemt de laatste berichten ’historisch’: „Meer dan zestig jaar is hier gas gewonnen. En de laatste jaren is er heel veel ellende door de bevingen. Natuurlijk zijn wij blij dat dit stopt.”

Bekijk ook:

Gaswinning Groningen onder 12 miljard kuub 

Bekijk ook:

NAM: versnelde afbouw niet verrassend 

Fractievoorzitter Bart van der Werf van Forum voor Democratie (FvD) in Provinciale Staten van Groningen was dinsdag verbaasd dat de ’datum zo naar voren getrokken is’. „Onze import moet natuurlijk flink omhoog. Maar er is voldoende aanbod uit het buitenland. Wij pleiten daar al langer voor. Aardgas is een zeer schone en betrouwbare bron van energie.”

Van der Werf: „We gaan er vanuit dat de aardbevingsproblematiek niet direct zal stoppen. Noch ontslaat deze stap van de regering het bieden van een solide oplossing voor de schade. „Tevens is de regering wat hem betreft „aan zet om de belachelijke belastingen te verlagen die we op onze energie betalen.”

Zijn ook in Groningen succesvol debuterende FvD stelde rondom de laatste verkiezingen als enige partij dat gaswinning door kon gaan. Dit onder voorwaarde dat Groningers ruimhartig gecompenseerd worden. „Het is natuurlijk vreselijk dat de Nederlandse regering bewust een rommel maakt van de schadeafhandeling. Nu gaan ze in blinde paniek ook nog eens de gaskraan vervroegd dichtdraaien, terwijl dat de aardbevingen helemaal niet zal stoppen”, benadrukt Forum dinsdag.

FvD zegt over het gas dat nu in de bodem blijft: „Ze laten een zeer schone voorraad energie liggen en geld waarmee we de Groningers kunnen helpen. Het lijkt erop alsof ze Groningen een dienst willen bewijzen met deze stap. Maar een fatsoenlijke compensatie voor de schade is voor de Groninger veel belangrijker.”

Bekijk meer van; gaswinning groningen nederlandse aardolie maatschappij (nam)

Als Gronings gas wegvalt, hoe verwarmen we dan straks onze huizen?

NOS 10.09.2019 Het kabinet heeft besloten om in 2022 helemaal te stoppen met de gaswinning in Groningen. Alleen in een strenge winter gaat de gaskraan in Groningen nog een beetje open. Maar nu gebruiken nog vrijwel alle huizen in Nederland in alle winters het Groningengas. Hoe moet dat straks?

Gas uit Groningen was lange tijd zo vanzelfsprekend als water uit de kraan. Maar de aardbevingen in Groningen en klimaatverandering hebben het gebruik van het gas als verwarmingsbron ter discussie gesteld. Veel gemeenten zijn nu al bezig met het maken van plannen om wijken van het aardgas af te halen. Uiterlijk eind 2021 komen de gemeenten met een Transitievisie Warmte, waarin staat hoe en op welke termijn dat moet gebeuren. In dat plan moeten ook alternatieven en de kosten voor huiseigenaren in kaart worden gebracht.

Ander gas

De grote meerderheid van de huizen in Nederland blijft nog langer gas gebruiken. In het Klimaatakkoord staat dat in 2030 de eerste anderhalf miljoen woningen van het gas af moeten zijn. Het grootste deel van de ruim 7,5 miljoen Nederlandse huizen blijft dus veel langer met gas verwarmd worden. Niet langer afkomstig uit Groningen, maar uit andere gasvelden.

Nederland heeft – op land en zee – nog honderden andere locaties waar gas wordt gewonnen. Die velden zijn veel kleiner dan het Groningse, want dat is nog altijd het grootste gasveld in de EU (toen het ontdekt werd was het zelfs het grootste van de wereld). Ook kan Nederland gas importeren, bijvoorbeeld uit Noorwegen. Maar zowel het buitenlandse gas als dat uit de kleine velden heeft een andere samenstelling dan het Groningengas.

Dat betekent dat het niet altijd meteen te gebruiken is voor de cv-ketel thuis. Sommige ketels kunnen ermee overweg; in andere gevallen zal het moeten worden gemengd met stikstof, waarna het ‘pseudo-Groningengas’ wordt genoemd. Dat mengen met stikstof gebeurt de afgelopen jaren al steeds meer, blijkt uit gegevens van de Gasunie. De hoeveelheid buitenlands gas die jaarlijks geschikt gemaakt kan worden voor huishoudens is gestegen van 4,8 miljard kuub in 2014 naar bijna 29 miljard kuub gas vorig jaar. Ook bouwt de Gasunie een nieuwe stikstoffabriek in Zuidbroek, die naar verwachting in 2022 klaar is.

Gasopslag Norg

In het nieuwe besluit van het kabinet speelt daarnaast de gasopslag in het Drentse Norg een belangrijke rol. “Om te borgen dat Norg met ingang van komend gasjaar al bijdraagt aan een verdere reductie en een zo snel mogelijke volledige beëindiging van de winning, (…) krijgt GasTerra de opdracht om Norg komend gasjaar te vullen met pseudo-Groningengas”, staat te lezen in de brief van minister Wiebes.

“Ervan uitgaande dat Norg structureel op deze wijze wordt ingezet, kan de gaswinning vanaf medio 2022 naar nagenoeg nul”, zo wordt gezegd. Alleen in een koude winter is dan mogelijk nog gas uit Groningen nodig. In de komende maanden gaat Wiebes bekijken wanneer het Groningenveld helemaal op slot kan.

De gasopslag in Norg is een belangrijke schakel in het terugbrengen van de gaswinning ANP

Voor de wijken die al wel de komende jaren helemaal van het gas af gaan, bestaan verschillende alternatieven. Op dit moment wordt in kaart gebracht welke andere verwarmingsbron voor welke wijk het meest geschikt is. In grote steden wordt vooral gekeken naar de ontwikkeling van warmtenetten.

In andere gebieden wordt gekeken naar alternatieven als een (hybride) warmtepomp, infraroodpanelen of geothermie. Ook kan in het bestaande gasnet gebruik worden gemaakt van groen gas (biogas), of waterstof. Op allerlei plekken in Nederland wordt met de verschillende alternatieven geëxperimenteerd.

Bekijk ook;

Gaswinning Groningen onder 12 miljard kuub

Telegraaf 10.09.2019 De gaswinning in Groningen duikt komend gasjaar onder de cruciale grens van 12 miljard kuub. Naar verwachting stopt de winning bijna helemaal vanaf 2022. Daarmee gaat het dichtdraaien van de gaskraan veel sneller dan gepland. Dat meldt minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat).

Het was de bedoeling dat in 2020 nog 16 miljard kuub gas uit de grond zou worden gehaald.

Afgelopen voorjaar, na een stevige aardbeving bij Westerwijtwerd, drongen het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) en de Tweede Kamer aan op een nog snellere afbouw van de winning. De toezichthouder oordeelde dat 12 miljard kuub een ’aanvaardbaar niveau’ is.

Moeilijk

Minister Wiebes gaf aan dat het voor komend gasjaar, dat loopt van oktober 2019 tot oktober 2020, nog moeilijk zou worden om het winningsniveau onder de 12 miljard kuub te krijgen.

Door extra maatregelen kan het nu sneller. Zo gaat Nederland meer gas importeren en geschikt maken voor onze cv-ketels. Ook wil Wiebes meer gas opslaan in Norg voor een eventuele koude winter.

Eric Wiebes werd in Groningen met de nodige boosheid onthaald.

Eric Wiebes werd in Groningen met de nodige boosheid onthaald. Ⓒ ANP

De gaswinning in het Groningerveld kan door de extra maatregelen mogelijk al in 2022 helemaal stoppen. In de oorspronkelijke planning werd rekening gehouden met 2030. Aan de snellere afbouw van Gronings gas hangt wel een prijskaartje. De lagere opbrengst scheelt de staat vierhonderd miljoen euro aan inkomsten.

Cruciaal

De grens van 12 miljard kuub heeft een historische lading in Groningen. Al jaren pleiten actiegroepen en verschillende politieke partijen voor dit winningsniveau.

Het SodM adviseerde in 2018 na de beving in Zeerijp ook al om de winning terug te brengen tot deze cruciale grens, maar tot ieders verbazing kondigde minister Wiebes aan om de gaskraan in Groningen stapsgewijs helemaal dicht te draaien

Bekijk meer van; gas gaswinning groningen staatstoezicht op de mijnen (sodm)

Gaswinning Groningen stopt al in 2022 in plaats van 2030

AD 10.09.2019 Het kabinet wil de gaswinning in Groningen al medio 2022 stoppen, in plaats van uiterlijk 2030, waarvan eerst werd uitgegaan. Dat meldt het ministerie van Economische Zaken en Klimaat.

Verder wil minister Eric Wiebes (Economische Zaken) de winning voor het komende gasjaar al terugbrengen naar onder de veilig geachte grens van 12 miljard kuub, in plaats van 15,9 miljard kuub zoals in eerste instantie gedacht.

Lees ook;

Lees meer

Bij de maximale gaswinning van 12 miljard kubieke meter daalt het risico op aardbevingen in Groningen tot een aanvaardbaar niveau stelt het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). De grens werd gesteld na de zware beving begin 2018 bij Zeerijp.

Het dichtdraaien van de gaskraan © Ministerie van Economische Zaken

Strenge winter

De Tweede Kamer had het kabinet voor de zomer opgeroepen de gaswinning zo snel mogelijk onder dat niveau te brengen. Wiebes benadrukt wel dat het in het geval van een strenge winter nodig kan zijn dat ook na 2022 nog gas moet worden gewonnen.

Afgelopen zomer zijn aanvullende maatregelen uitgewerkt die het komende gasjaar, dat loopt van oktober 2019 tot oktober 2020) al zorgen voor een extra daling van de winning uit het Groningenveld. Hierbij speelt de inzet van stikstof een sleutelrol.

Door toevoeging van stikstof aan hoogcalorisch gas wordt laagcalorisch gas verkregen, dat ook wel pseudo-Groningengas wordt genoemd. Dit leidt ertoe dat er minder gas uit Groningen gewonnen hoeft te worden. Naast een hogere inzet van stikstof heeft minister Wiebes ook besloten om de gasopslag  te vullen met dit pseudo-Groningengas waardoor er minder gas uit het Groningenveld nodig is. Ook wordt er meer van deze gassoort naar Duitsland geëxporteerd.

Financiële consequenties

Wiebes: ,,Met de extra maatregelen geeft het kabinet invulling aan de belofte om alles te doen om de gaswinning zo snel mogelijk te beëindigen. De versnelde afbouw en de aanvullende maatregelen brengen wel financiële consequenties met zich mee.”

Zo leidt de verlaging naar 11,8 miljard kuub tot 400 miljoen euro minder aardgasbaten op de rijksbegroting komend jaar. De lagere winning en de inzet van gasopslag Norg hebben ook financiële gevolgen voor de aandeelhouders van NAM, Shell en ExxonMobil. Hoe hoog die zijn, wordt niet vermeld.

‘Hoe eerder hoe beter’

De provincie Groningen is blij met de plannen. ,,Hoe eerder hoe beter voor de veiligheid van de Groningers’’, reageert gedeputeerde Tjeerd van Dekken (Milieu). De provinciebestuurder noemt het een noodzakelijk besluit, maar benadrukt ook dat met het dichtdraaien van de gaskraan de problemen nog niet voorbij zijn. ,,We zitten hier nog in de ellende, veel mensen kampen met schade aan huizen en bedrijven. De versterkingsoperatie gaat door, dat blijft allemaal recht overeind’’, aldus Van Dekken.

Milieudefensie spreekt van ‘geweldig nieuws voor Groningers, zo lang het herstel van de schade eindelijk op gang komt’. De milieuorganisatie vindt dat ‘vervuilend gas niet past binnen een klimaatvriendelijke toekomst’.

Ook partijen in de Tweede Kamer reageren positief op het besluit van de regering. Wel houden Kamerleden een slag om de arm waar het de versterkingsoperatie en de afhandeling van schadeclaims betreft. Henk Nijboer van de PvdA noemt het ,,historisch nieuws. Topprioriteit voor de PvdA is nu dat mensen die al jaren lijden onder schade en procedures eindelijk fatsoenlijk worden geholpen.” Ook Agnes Mulder (CDA) benadrukt dat de ,,versterkingsoperatie en de schadeafhandeling prioriteit houden en op gang komen.”

De Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) is niet verrast over de beslissing. De wens om sneller af te bouwen was volgens de NAM door Wiebes al bij de publicatie van het ontwerpbesluit voor het komende gasjaar aangekondigd. De NAM produceert het Groningenveld in opdracht van de Staat. ,,Dit zullen we ook komend jaar op een verantwoordelijke en betrouwbare manier doen’’, aldus een woordvoerder.

Nu de gaswinning in Groningen wordt stopgezet, zoekt men naar een duurzame vervanging.

Gaswinning Groningen stopt al in 2022

NOS 10.09.2019 Het kabinet wil dat er veel eerder een eind komt aan de gaswinning in Groningen dan eerder was gepland. Minister Wiebes gaat nu uit van medio 2022. Eerder was nog sprake van 2030. Wiebes zegt verder dat de gaswinning volgend jaar al onder het ‘veilige niveau’ van 12 miljard kubieke meter komt, namelijk 11,8 miljard, in plaats van de eerder gedachte 15,9 miljard.

Er is al lange tijd discussie over het tempo waarin het kabinet de gaswinning in Groningen terugdringt. Onder druk van de aardbevingen in Groningen gaan er steeds meer stemmen op om eerder te stoppen.

De Tweede Kamer riep het kabinet vlak voor de zomervakantie op de winning zo snel mogelijk onder de 12 miljard kuub te brengen. Op dat niveau is het risico op aardbevingen volgens het Staatstoezicht op de Mijnen aanvaardbaar.

Wiebes liet een paar weken geleden doorschemeren dat het Groningse gas binnen heel korte tijd niet meer nodig zal zijn. Toen wilde hij nog niet zeggen wanneer de gaskraan definitief dichtgaat.

Video afspelen

Wiebes: gaswinning Groningen volgend jaar onder 12 miljard

Het kabinet heeft de afgelopen tijd aanvullende maatregelen genomen die het komende gasjaar (oktober 2019 – oktober 2020) al leiden tot een extra daling. Het gaat daarbij onder meer om de toevoeging van stikstof aan hoogcalorisch gas, waardoor laagcalorisch gas (‘pseudo-Groningengas’) wordt verkregen. De productie van dat laatste gas leidt ertoe dat er minder gas uit Groningen hoeft te worden gewonnen.

Wiebes heeft verder besloten de gasopslag in Norg te vullen met pseudo-Groningengas. Ook daardoor is minder gas uit het Groningenveld nodig. Volgens netbeheerder Gasunie leiden de maatregelen ertoe dat de winning bij een gemiddelde temperatuur al halverwege 2022 nul kan zijn. In het geval van een strenge winter kan het nodig zijn dat ook na 2022 nog gas kan worden gewonnen en daarom wordt het gasveld pas op een later moment helemaal afgesloten.

400 miljoen minder aardgasbaten

De lagere gaswinning en de overige maatregelen betekenen dat het kabinet komend jaar tot 400 miljoen euro minder aan aardgasbaten binnen krijgt.

Het besluit heeft ook financiële gevolgen voor Shell en ExxonMobil, de aandeelhouders van de Nederlandse Aardolie Maatschappij. Met die bedrijven worden nieuwe afspraken gemaakt. Vooralsnog is de oliemaatschappijen een bedrag van 90 miljoen euro toegezegd voor het gebruik van de ondergrondse gasopslag in Norg.

Van goudmijn tot hoofdpijn: een overzicht van zestig jaar gaswinning in Groningen:

Video afspelen

Gaswinning Groningen: van goudmijn tot hoofdpijn

Bekijk ook;

Wiebes: Gaswinning in Groningen stopt waarschijnlijk al in 2022

NU 10.09.2019 De gaswinning in Groningen wordt mogelijk al in 2022 beëindigd, in plaats van in 2030. Voor komend jaar wordt de gaswinning al verlaagd tot onder 12 miljard kuub (11,8 miljard), meldt minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) dinsdag.

Als er sprake is van een extreem koude winter, kan er ook na 2022 nog gas worden gewonnen, schrijft Wiebes in een brief aan de Tweede Kamer.

Gaswinning van 12 miljard kuub wordt over het algemeen als veilig gezien. De Tweede Kamer riep Wiebes voor de zomer op zo snel mogelijk onder dit niveau te komen, nadat toezichthouder Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) dit had geadviseerd.

De discussie rondom de gaswinning kwam weer op scherp te staan na de aardbeving met een magnitude van 3,4 in het Groningse Westerwijtwerd in mei.

Rutte: ‘Gaswinning Groningen is in nachtmerrie aan het eindigen’

Daling vooral te danken aan gebruik van stikstof

Wiebes liet weten dat het moeilijk zou worden om in het komende gasjaar, dat van oktober 2019 tot oktober 2020 loopt, onder de 12 miljard kuub te komen, maar heeft nu toch een manier gevonden.

Er is besloten om hoogcalorisch gas en stikstof te mengen waardoor laagcalorisch gas ontstaat. Laagcalorisch gas lijkt op het gas dat in Groningen wordt gewonnen, waardoor de productie daar omlaag kan.

De gaswinning in Groningen wordt verder gedrukt door in de gasopslag in het Drentse Norg laagcalorisch gas op te slaan en door dit type gas naar Duitsland te exporteren.

In de oorspronkelijke planning van maart 2018 zou er voor komend gasjaar ruim 17 miljard kuub worden gewonnen onder Groningen.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lagere gaswinning van invloed op inkomsten overheid

Door de gaswinning komend gasjaar te verlagen naar 11,8 miljard kuub, loopt de overheid 400 miljoen euro aan gasinkomsten mis.

Ook moeten er aanvullende afspraken worden gemaakt over het extra gebruik van de gasopslag in Norg. Wiebes en minister Wopke Hoekstra (Financiën) overleggen hier sinds mei met eigenaren Shell en ExxonMobil (de twee aandeelhouders van de Nederlandse Aardolie Maatschappij, of NAM) over.

Er is vooralsnog afgesproken dat de Staat 90 miljoen euro aan de NAM vooruitbetaalt. Dat bedrag kan achteraf worden verrekend als er definitieve afspraken over de verdeling van de kosten zijn gemaakt. Wiebes verwacht die afspraken volgend jaar voorjaar te maken.

Omdat de de gaswinning de komende jaren waarschijnlijk ook lager uitvalt, komt de Gasunie in januari met een nieuwe raming. Wiebes zal op basis daarvan beslissen hoe het nieuwe afbouwschema eruitziet.

Lees meer over: Groningen  Politiek  Gaswinning Groningen  Binnenland

september 11, 2019 Posted by | aardbevingen, aardgaswinning, bevingen, Eric Wiebes, Gaswinning, Groningen, Klimaatakkoord, politiek, schaliegas, tweede kamer, veiligheid | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor Over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 10 – nasleep

PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 8 – nasleep

Overeenkomst NAM

Minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat heeft vandaag een overeenkomst gesloten met de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) over de vergoeding van alle kosten van de versterking van gebouwen in het aardbevingsgebied. Met deze overeenkomst komt de NAM ook bij de Versterkingsoperatie op afstand te staan en is zij alleen nog verantwoordelijk voor het betalen van de kosten.

Coördinator en gemeenten akkoord over versterkingsplan

Eerder op donderdag bereikten de de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) en de Groningse gemeenten een akkoord over een plan van aanpak voor de versterking van woningen in het aardbevingsgebied.

Telegraaf 21.02.2019

Zeker 11.671 panden zijn mogelijk onveilig en worden tegen het licht gehouden.

11.000 risicovolle huizen in aardbevingsgebied Groningen hiervan ligt het overgrote deel van de woningen die mogelijk onveilig zijn, ligt in Appingedam (2.528) en Delfzijl (2.523). Daarna volgen Groningen (2.281), Loppersum (2.202), Midden-Groningen (1.363) en Het Hogeland (683). Slechts een klein aantal panden staat in Oldambt (91). De woningen zijn verspreid over in totaal 15.634 adressen.

AD 28.11.2018

Plan van aanpak

Sietsma benadrukt dat nog niet zeker is of er 11.671 gebouwen, waaronder flats en gedeelde huizen, worden versterkt. Uit onderzoek moet naar voren komen of dit nodig is, staat in het openbaar gemaakte plan van aanpak.

Het plan van aanpak van waarnemend coördinator Sietsma is opgesteld na raadpleging van de regio. Maar burgemeesters in het gebied hebben er wel kanttekeningen bij. “De nieuwe lijst geeft volgens ons geen volledig en goed beeld van de situatie. We sturen er daarom op aan dat de lijst aangevuld wordt met panden die logisch gezien ook op de lijst moeten staan (zoals de complexe schades)”, schrijven vier burgemeesters in een brief aan de bewoners. Het is niet na te gaan hoe de lijst tot stand is gekomen, en hij “zit ook niet altijd logisch in elkaar”, stellen ze.

AD 25.01.2019

De gaswinning heeft geleid tot bodemdaling en aardbevingen in het gebied, waardoor veel panden zijn beschadigd. Omdat in de loop der jaren de kans op nog zwaardere aardbevingen groter is geworden is het nodig om panden te versterken, zolang de productie nog niet onder de 12 miljard kuub gas per jaar zit. Dat duurt waarschijnlijk nog wel even.

Complicerende factor is een gebrek aan kennis van de ondergrond. Het is niet duidelijk wat de toekomstige gaswinning voor gevolgen heeft voor de bodem, maar de productie sneller terugbrengen is volgens minister Wiebes niet mogelijk omdat dan de leveringszekerheid in gevaar komt.

Zeven jaar

Over zeven jaar moet volgens toezichthouder Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) de versterkingsoperatie zijn voltooid. Het SodM belooft de Groningers de voortgang goed in de gaten te houden. “Alleen als de versterking is uitgevoerd én de afbouw van de gaswinning volgens plan verloopt, is het in Groningen net zo veilig als elders in Nederland. Daarom houdt het SodM op allebei toezicht”, aldus inspecteur-generaal Kockelkoren.

Telegraaf 08.12.2018

Afschakelplan

Ook is Nederland is niet goed voorbereid op situaties waarin noodgedwongen het gas tijdelijk moet worden afgesloten voor gebruikers. Dat blijkt uit een vertrouwelijk crisisplan van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK). EenVandaag kreeg dat plan in handen na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

Het crisisplan in het kort

  • Crisisplan beschrijft wat mogelijke stappen zijn als Nederland ineens  voor langere tijd geen gas op kan pompen uit Groningen.
  • In het plan wordt beschreven wat er moet gebeuren als we bijvoorbeeld ook niet genoeg gas uit het buitenland kunnen halen om aan de vraag te voldoen.
  • Het blijkt echter dat maatregelen, zoals bedrijven gedwongen afsluiten van Gronings gas, voor moeilijkheden zorgen.
  • Zo kunnen gasafnemers moeilijk gedwongen worden tot afsluting, omdat de gasafsluiting zich op eigen terrein van het bedrijf in kwestie bevindt. Er zijn weinig mogelijkheden om toegang te eisen tot eigen terrein.
  • Het kabinet wil de gaswinning in Groningen vóór 2030 stilgelegd hebben. Komend jaar wordt daarom 19,4 miljard kuub uit de grond gehaald. Het huidige winningsniveau ligt op 21,6 miljard kuub.

In het plan wordt geschetst dat de gevolgen voor de Nederlandse maatschappij groot zijn bij een tekort aan gas op langere termijn. Het plan dateert van januari 2018 maar is vrijdag openbaar geworden na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

https://eenvandaag.avrotros.nl/embed/518209/?no_cache=1

Tweede Kamer vraagt al langer naar afschakelplan

Uit het zogeheten afschakelplan blijkt dat het zowel praktisch als juridisch heel lastig is om gebruikers af te sluiten. Zo bevindt de gaskraan zich doorgaans op het terrein van de gebruiker. Als die netjes betaalt, kan hij bovendien niet zomaar worden afgesloten.

Telegraaf 18.01.2019

Het kabinet maakte eerder dit jaar al bekend de gaswinning in Groningen voor 2030 te willen stilleggen. Vrijdag is ook bekendgemaakt dat de gaswinning dit jaar van 21,6 miljard kuub naar 19,4 miljard kuub wordt verlaagd.

Telegraaf 04.12.2018

In het kort

De gaswinning in Groningen daalt fors vanaf 2023 naar 5 miljard kuub per jaar, meldt minister Eric Wiebes van Economische Zaken maandag aan de Tweede Kamer.

  • Gaswinning ligt nu op 21,6 miljard kuub per jaar
  • Rutte en Wiebes beloofden eerder dit jaar dat pompen van gas in Groningen vóór 2030 moet zijn stilgelegd
  • Groningers met regelmaat last van aardbevingen als gevolg van gaswinning

Kamerleden willen al langer van Wiebes weten wat er gebeurt als de gaskraan in Groningen sneller dicht moet dan gedacht, bijvoorbeeld in het geval van een calamiteit. Kamerlid Tom van der Lee laat aan EenVandaag weten verbaasd te zijn dat het plan er al lag. Hij schrijft ook op Twitter dat hij bezorgd is. “We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent.”

Reactie Kinderombudsvrouw

De Kinderombudsvrouw publiceerde een rapport Vaste grond gezocht over de effecten van de aardbevingen op de ruim 30.000 kinderen en tieners die er wonen. Daaruit blijkt dat de kinderen in het aardbevingsgebied de afgelopen jaren totaal over het hoofd zijn gezien en dat de aardbevingen ook wel degelijk weerslag hebben op de jongste bewoners.

De kinderen geven zelf ook aan dat ze geconfronteerd worden met nogal wat onrust en onzekerheid, zoals bijvoorbeeld over een mogelijke verhuizing of de juridische strijd met de NAM die thuis voor extra spanningen zorgt.

‘’Te lang zijn kinderen en jongeren in het aardbevingsgebied vergeten,’’ aldus de Kinderombudsvrouw.

Zo is de hulpverlening en informatievoorziening tot nu toe enkel en alleen toegespits op volwassenen. Ook lijkt er een taboe te bestaan om over de problemen te praten. Zowel op school als thuis als onderling met leeftijdsgenootjes. Een kleine groep kinderen ervaart daarnaast ook echt fysieke en psychische klachten door de aardbevingsproblematiek. Zo zijn er voorbeelden van kinderen die kampen met angststoornissen, slaap- en concentratieproblemen en controledrang.

‘Groningen moet Groningen blijven.’

Nee, dit is niet de slogan van een lokale verkiezingspartij. Het is de kreet die minister Wiebes donderdagmiddag 29.03.2018 gebruikte bij de presentatie van het kabinetsbesluit om de gaskraan volledig dicht te draaien.

Eric Wiebes blijkt de juiste man voor de juiste tijd, een uitzonderlijk empathische VVD’er die zijn emoties de vrije loop mag laten in dit dossier. ‘Ik heb ontdekt dat mensen verknocht zijn aan Groningen. Ik heb voor ze geknokt.’ Zijn voorganger Henk Kamp moest nog opereren met de voet op de rem in afwachting van onderzoeken naar veiligheid en financiële ruimte op de begroting.

De onderzoeken zijn er en de conclusies luiden: gaswinning is gevaarlijk. Het geld is er ook, de economie draait volgens het CPB op volle toeren. Wiebes mag daarom zonder enig voorbehoud verkondigen dat ‘veiligheid boven geld’ gaat.

2030

Premier Mark Rutte wil gaswinning in Groningen terugbrengen naar nul in 2030. Eerder al maakte de premier de plannen bekend over het in 2030 helemaal stoppen met de gaswinning. Minister Eric Wiebes van Economische Zaken zal binnenkort uitleg verschaffen over de manier waarop dit moet worden bereikt.

AD 16.01.2019

Ministers overrompeld

Volgens minister Wiebes van Economische Zaken had geen van de ministers vooraf gedacht dat dit kabinet de gaskraan zou dichtdraaien. Ook hijzelf niet. “Het was een radicaal besluit: de collega’s wisten er niets van van tevoren”, zei Wiebes in het VPRO-programma Zomergasten. “De leden van het kabinet zijn allemaal overrompeld geweest. Niemand had dit gedacht, maar we geloven er nu allemaal in en staan er allemaal achter.”

Kort na zijn aantreden in oktober vorig jaar, zo vertelde hij op televisie, raakte hij doordrongen van de ernst van de situatie in het gaswinningsgebied. In maart dit jaar besloot het kabinet de gaskraan eind volgend decennium helemaal dicht te draaien.

Telegraaf 30.08.2018

Onhoudbaar

Als hem gevraagd wordt wat de directe aanleiding ervoor was, antwoordde hij: “De aanleiding, de aanleiding? Ik heb geconcludeerd dat het geen doen was.” Wiebes doelde daarbij op de versterkingsoperatie. “Dat was niet houdbaar meer, het was niet versterken, maar in veel gevallen slopen, op grote schaal.”

De minister raakte er snel van overtuigd dat het zo niet langer kon. Het besluit is volgens hem het “grootste besluit van dit kabinet”. “Ik heb overal lopen zeuren en lopen trekken om dit voor elkaar te krijgen.”

Demonstraties

De toegang tot het Tankenpark van de NAM in het Groningse Farmsum (gemeente Delfzijl) is dinsdag eind van de ochtend geblokkeerd. Volgens de actiegroep Code Rood hebben ruim zevenhonderd mensen zich voor de toegangshekken van het bedrijfsterrein verzameld.

De actievoerders willen hun actie enkele dagen volhouden.

”Onze actie is gericht tegen de fossiele industrie (Shell en Exxon) die hele gebieden opoffert aan de winning van fossiele brandstoffen en geen enkele verantwoordelijkheid neemt voor de gevolgen. Ook niet voor klimaatverandering. Wij laten zien dat verzet mogelijk is als mensen de handen ineenslaan en samen een front vormen”, aldus de klimaatactivisten in een verklaring.

Telegraaf 08.11.2018

Volgens het kabinet is het stoppen met de gaswinning in Groningen de enige garantie voor de veiligheid van de inwoners van het getroffen gebied.

De plannen van het kabinet zijn ambitieus, de gaswinning in Groningen moet in oktober 2022 worden teruggebracht tot 12 miljard kuub. Dat werd eerder al geadviseerd door het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). Daarna moet de gaswinning geleidelijk worden teruggebracht, uiteindelijk naar nul kuub.

Hoe staat Groningen ervoor precies een jaar na het historische gasbesluit van het kabinet?

Vandaag 29.03.2019 is het precies een jaar geleden dat minister Wiebes besloot om uiterlijk in 2030 een einde te maken aan de gaswinning in Groningen. Hoe staat het er nu voor?

Inspecteur-generaal Theodor Kockelkoren van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) heeft een duidelijk antwoord: het is veiliger geworden, maar de gaswinning is nog niet veilig genoeg. Dat veilige niveau is op dit moment volgens het SodM maximaal 12 miljard kuub gas. Pas zodra dat niveau bereikt is, én onveilige huizen zijn versterkt, heeft het volgens hem zin om te praten over de voortzetting van de gaswinning.

Maar ook bij het winnen van 12 miljard kuub gas kan in de toekomst het risico op stevige bevingen weer toenemen. Een verdere verlaging van de productie is daarom hoe dan ook nodig, stelt Kockelkoren. “Indien nodig naar nul”. Hij reageert daarmee op het standpunt van Forum voor Democratie in Groningen om gas te blijven winnen na 2030. Die partij wil ook na die tijd doorgaan met de gaswinning, als dat op een gecontroleerde manier en veilig kan.

De inspecteur-generaal waarschuwde vanochtend in het NOS Radio 1 Journaal dat het nu rustig lijkt. “Maar we zitten nog niet op het niveau dat het veilig is. Ik kan me voorstellen dat dat gevoel omhoog komt, maar het zegt niets dat het een rustige periode is. Er kunnen nog steeds bevingen komen”, zegt Kockelkoren.

Versterking moet sneller

De veiligheid van de Groningers en het versterken van de huizen, moeten volgens Kockelkoren de grootste prioriteit hebben. Het proces gaat op veel vlakken niet snel genoeg, ziet hij: “In 2015 hebben we gezegd dat duizenden huizen versterkt moeten worden, maar de teller staat nu op 600.”

Kockelkoren ziet dat veel mensen op meerdere fronten vastlopen: “Mensen die vastzitten in procedures om te komen tot afwikkeling van schade. Mensen die vastzitten in tijd omdat ze moeten wachten tot hun huis versterkt wordt. En mensen die vastzitten in hun huis omdat dat niet verkoopbaar is. De versterking moet versneld worden. Het gaat nu te langzaam.”

Gasbesluit

Minister Wiebes is optimistisch over het verloop van de afbouw. Hij liet in januari bij RTV Noord weten dat er al in 2022 bijna geen gas meer uit het Groningenveld hoeft te worden gehaald, hooguit nog bij een strenge winter.

In het huidige gasjaar, dat loopt van 1 oktober 2018 tot 1 oktober 2019, mag er 19,5 miljard kuub gas worden gewonnen. Veel minder dan de 42,5 miljard die jarenlang als maximaal te winnen hoeveelheid gas gold. Binnenkort maakt minister Wiebes bekend hoeveel gas er wat hem betreft het komende jaar uit de Groningse bodem mag worden gehaald.

Meer gas inkopen

Of het minister Wiebes inderdaad lukt om de gaskraan in Groningen na 2030 dicht te draaien, of zelfs al na 2022 is lastig te zeggen. Dat is van veel factoren afhankelijk. Lukt het inderdaad om op tijd fabrieken van het Groningengas af te schakelen? Hetzelfde geldt voor huishoudens die nu nog worden verwarmd met het Groningengas. Tot op heden is dit het geval in 95 procent van alle huizen.

Wiebes zegt dat buitenlandse afnemers al minder Groningengas importeren. Dat gaat sneller dan verwacht. Ook is het zo dat Nederland inmiddels meer gas inkoopt dan we zelf aan het buitenland verkopen. Dat is een enorme omwenteling.

Een nieuwe stikstoffabriek die in 2022 operationeel moet zijn, is nog in aanbouw. Deze fabriek moet nog meer buitenlands gas omzetten naar dezelfde verbrandingskwaliteit als het Groningengas. En zo is er steeds minder gas uit het Groningenveld nodig om aan de leveringsplicht in het binnen- en buitenland te voldoen.

Klimaatproblemen

Niet alleen omwille van Groningen moeten huizen overigens stoppen met aardgas, ook het klimaatprobleem leidt hiertoe. In het voorlopige Klimaatakkoord staat dat in de komende tien jaar anderhalf miljoen woningen van het gas afgehaald moeten worden.

Daarnaast wil het kabinet dat nog tijdens deze regeringsperiode de eerste tienduizenden bestaande huizen afgekoppeld worden van aardgas. En ook de nieuwbouw moet grotendeels overstappen op andere vormen van verwarming.

Zie op deze overzichtspagina het dossier ‘Van het gas af’, waarin alle artikelen van Elsevier Weekblad over deze kwestie zijn verzameld.

Bekijk ook;

Parlementaire enquête naar gaswinning Groningen

Ministerie maakte geheime afspraak over gaswinning Groningen

Lees ook: Hoezo wil de overheid gas in huis verbieden? 

BEKIJK OOK;

zie: Kamerbrief inzake Advies waardedaling 24.04.2019

zie: Advies waardedaling woningen aardbevingsgebied Groningen 24.04.2019

zie: kamerbrief over de gaswinning uit het groningenveld 08.02.2019

zie: Brief Gasunie 31.01.2019

zie: Kamerbrief+afbouw+Groningen 03.12.2018

zie:  bijlage afbouw+gaswinning 12.11.2018

zie: Opslag_en_Scheidingsfaciliteiten_Delfzijl_Juni_2018

zie: NAM Crisisplan – april 2017

zie: Besluit Wob-verzoek inzake risico-rapporten tankenpark Delfzijl (NAM)

zie: Bijlage_9_Crisis_Managament_Plan_NAM_version_April_2017

zie: kamerbrief plan van aanpak versterking en betalingsovereenkomst nam 22.11.2018

zie: interim-betalingsovereenkomst versterken

zie: uitvoering moties en toezeggingen versterking groningen

zie: Definitief instemmingsbesluit Groningen gasveld 2018-2019 14.11.2018

zie: Instemmingsbesluit Groningen gasveld 2018-2019 14.11.2018

zie: NAM Productie Optimalisatie Studie Beoordeling en advies 14.11.2018

zie: veiligheid voorop en de bewoner centraal 13.11.2018

zie: Kamerbrief landelijke afwikkeling mijnbouwschade 09.10.2018

zie: kamerbrief over nationaal programma groningen 06.10.2018

zie: Startdocument Nationaal Programma Groningen 06.10.2018

zie: kamerbrief over ontwerp instemmingsbesluit gaswinning groningenveld 2018-2019 24.08.2018

zie: ontwerp instemmingsbesluit gaswinning groningenveld 2018-2019 24 .08.2018

zie: kamerbrief afhandeling van oude schademeldingen in groningen 05.07.2018

zie: Financiële_effecten_Akkoord_op_Hoofdlijnen_gaswinning_Groningen 03.07.2018

zie: kamerbrief Groningen 25.06.2018

zie: bijlage 1

zie: bijlage 2

zie: kamerbrief over voortgang maatregelen gaswinning 06.06.2018

zie: communicatie rond afhandeling schade cvw nam woningeigenaren 31.05.2018

zie: voortgangsrapportage afhandeling oude schadegevallen 31.05.2018

zie: Brief Hans Alders 30.05.2017

zie: kamerbrief over gaswinning uit kleine velden 30.05.2018

zie: Brief aan TK Verkenning Tcbb inzake afhandeling mijnbouwschade in Nederland 30.05.2018

zie: Verslag Tcbb verkenning afhandeling mijnbouwschade 30.05.2018

zie: Kamerbrief Versterkingsoperatie Groningen brief aan bestuurders 22 mei 2018

zie: Aardgasloze-nieuwbouw—Nulmeting-woningbouw-2018 23-04-2018

zie: kamerbrief over stand van zaken Schaliegas bij overleg met regiobestuurders Groningen 24.04.2018

zie: advies-gts-leveringszekerheid-middels-scenario-analyse

zie: gasopslag-en-stikstofconversiecapaciteit

zie: kamerbrief-over-gaswinning-groningen

Rapport Kinderombudsman Vaste grond gezocht 18.10.2017 

Dossier “Gaswinning Groningen”  AD

#VAN HET GAS AF  Elsevier

Dossier Gaswinning NU

Gaswinning Groningen NU

Dossier: van het gas af  Elsevier

Dossier: alles over aardbevingen

Aardbevingen Groningen

Rondje Groningen:

Alle kennis over aardbevingen met één muisklik te vinden

Verder ook;

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 7 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 6 – nasleep

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 5

zie ook: PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 4

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 3

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 2

zie ook: PvdA-leider Diederik Samsom over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 1

Groningse kinderen lossen de bevingsproblematiek zelf wel op

Trouw 21.05.2019 Als volwassenen niet luisteren, vraag ik zelf aandacht voor de aardbevingsellende, dacht Edith Holscher (12). Ze regisseert een toneelstuk over de aardbevingsellende en hoe die het dagelijks leven van kinderen in Groningen op zijn kop zet.

Komend weekeinde voert Edith Holscher uit Harkstede haar stuk op in theater het Kielzog in Hoogezand, voor een zaal vol Kamerleden, burgemeesters, gedeputeerden, vertegenwoordigers van Nam en Shell, onderzoekers van de Rijksuniversiteit, en dan is ze vast nog mensen vergeten.

O ja, en commissaris van de Koning René Paas is haar ambassadeur. Ze maakt met haar armen een dab, een populaire dansbeweging, en roept: “powerrr!”

Ze sprak met de Kin­der­om­buds­man, wat fijn was, maar het gesprek veránderde niets, huizen werden er niet sneller door hersteld “Op deze manier móeten ze wel luisteren. We doen geen pauze, zodat niemand stiekem kan verdwijnen. En als iemand dat toch probeert, zetten we er een spotlight op.”

Ook huize Holscher zelf scheurde, een gevecht met de Nam volgde. Uiteindelijk werd de schade vergoed en verholpen, maar pas na twee jaar – en velen zitten al veel langer en veel dieper in de ellende. Het maakt haar boos, vertelt Edith.

Ze sprak met de Kinderombudsman, wat fijn was, maar het gesprek veránderde niets, huizen werden er niet sneller door hersteld. Toen ze zich dat realiseerde, moest ze heel hard huilen. Schrijf een brief aan de Nam, stelde de juf voor. “Maar een brief kun je zo aan de kant gooien.”

Ze sprak met de Kin­der­om­buds­man, wat fijn was, maar het gesprek veránderde niets, huizen werden er niet sneller door hersteldZe sprak met de Kin­der­om­buds­man, wat fijn was, maar het gesprek veránderde niets, huizen werden er niet sneller door hersteld

Luisteren

Edith regisseerde al eerder voorstellingen op school, en zo kwam van het een het ander, en nu is er ‘Brief aan de Nam’, met als ondertitel ‘Naar een kind zullen ze wél luisteren’. Daar is ze van overtuigd: “Als een kind iets zegt komt het bij volwassenen veel beter aan. Grote mensen hebben als kind geleerd om naar volwassenen te luisteren. Maar als ze zelf groot zijn hoeft dat blijkbaar niet meer.”

Eerder dit jaar bleek uit onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen dat kinderen wel degelijk lijden onder de gasproblematiek. “Ouders praten er niet over met hun kinderen, want die willen ze niet ongerust maken. Maar dat worden ze toch wel. En dan durven ze er weer niet over te beginnen tegen hun ouders.”

Volwassenen kijken alleen maar naar geld en maken het heel ingewikkeld met moeilijke woorden, aldus Edith Holscher.

Ediths moeder Karin helpt achter de schermen. Zij hielp ook met het schrijven van het script en met het uitzoeken van feiten. De jeugdige regisseuse strikte burgemeester Hoogendoorn van Midden-Groningen als gastheer. Zeven kinderen acteren, onder wie Ediths broer, die minister Wiebes speelt “met een colbertje aan en een pennetje waarmee hij steeds zit te frutselen”.

Hoogstpersoonlijk nodigde ze de bewindsman zelve uit toen ze het gasdebat bezocht in de Tweede Kamer. “Ik zal eens kijken of het in mijn agenda past”, imiteert ze zijn antwoord – terwijl ze met haar ogen rolt zoals alleen meisjes van twaalf dat kunnen. Inmiddels weet ze dat hij niet komt, net als de koning en de directeuren van de Nam. Jammer, maar het is niet anders.

© reyer boxem

Edith heeft er zin in, zegt ze. Ze praat druk, die ochtend is haar beugel eruit gegaan. “Mooi op tijd voor de voorstelling”, had de orthodontist gezegd. Aan zenuwen doet ze niet. “Er kunnen maar vierhonderd mensen in de zaal. Later wil ik regisseur worden, dan sta ik voor zalen van misschien wel dúizend man.”

Het is een positief stuk, zegt Edith. De clou gaat ze natuurlijk niet verklappen. “Maar we hebben een heel goed plan bedacht”, fluistert ze. Een realistisch plan ook? “Ja”, zegt ze beslist. Triomfantelijke twinkelogen.

“Weet je? Volwassenen kijken alleen maar naar geld en maken het heel ingewikkeld met moeilijke woorden. Kinderen kijken naar de mensen. Daarom moeten wíj het maar oplossen. Want zíj doen het niet.”

Lees ook:

Groningse kinderen praten niet over hun angst voor aardbevingen

Jongeren uit het Groningse bevingsgebied hebben meer last van de aardschokken dan hun ouders denken. Ze leven met angst.

‘Impact Groningse aardbevingen op kinderen wordt weggewuifd’

Hulpverleners en scholen wuiven het effect van de aardbevingen op kinderen weg, stelt Kinderombudsman Margrite Kalverboer. “Haast niemand praat met de kinderen.

Publieke aansturing versterkingsoperatie Groningen

RO 17.05.2019 De aansturing van de versterkingsoperatie in het Groningse aardbevingsgebied komt geheel in publieke handen waardoor de rol van NAM tot een minimum wordt teruggebracht. Door de komst van één uitvoeringsorganisatie kan bovendien meer tempo worden gemaakt met de aanpak van onveilige huizen.

De gemeenten krijgen de regie over de versterkingsoperatie zodat de uitvoering zoveel mogelijk kan worden gekoppeld aan lokale plannen voor stads- en dorpsvernieuwing.

De ministerraad heeft ingestemd met een brief van minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat (EZK) over de aansturing van de versterkingsoperatie in Groningen. Het gaat om een uitwerking van de afspraken die hierover in maart zijn gemaakt tussen de regio en het Rijk.

De nieuwe afspraken maken een einde aan de situatie waarin de NAM als opdrachtgever van het Centrum voor Veilig Wonen (CVW) nog een belangrijke rol had in de versterkingsoperatie. Voortaan stuurt de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) het CVW rechtstreeks aan.

Tussen Rijk en regio is afgesproken dat de gemeenten verantwoordelijk worden voor de inpassing van de versterkingsmaatregelen. Zij stellen de lokale plannen van aanpak vast waarbij ook ruimte is voor stads- en dorpsvernieuwing. De gemeenten worden ook de opdrachtgever van de uitvoeringsorganisatie waarin de huidige NCG-organisatie opgaat.

Daarom is het logisch het eigenaarschap van de uitvoeringsorganisatie te beleggen bij minister Ollongren van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties vanwege haar verantwoordelijkheid voor onder meer decentrale overheden en woningbouw. De minister van EZK blijft verantwoordelijk voor de veiligheid in het aardbevingsgebied.

Het besluit of een individueel gebouw aan de veiligheid voldoet wordt op afstand van alle bestuurlijke partijen belegd bij een onafhankelijke commissie van deskundigen.

Huiseigenaren in het aardbevingsgebied hebben in het gehele traject het laatste woord over de versterking van hun woning. Zij worden nauw betrokken bij de uitwerking van de versterkingsmaatregelen en kunnen keuzes maken binnen de randvoorwaarden van veiligheid.

De afspraken over de publieke aansturing van de versterkingsoperatie zijn onderdeel van een reeks besluiten die het afgelopen jaar zijn genomen voor de aanpak van de veiligheid in Groningen. Zo wordt de gaswinning zo snel mogelijk volledig afgebouwd en is afhandeling van schades belegd bij een onafhankelijke commissie.

Ook is er met het Nationaal Programma Groningen een bedrag van ruim een miljard euro beschikbaar voor het toekomstbestendig maken van het aardbevingsgebied.

Zie ook;

Verantwoordelijk;

70 miljoen voor 38 toekomstplannen Groningen

BB 16.05.2019 Voor 38 plannen in zeven gemeenten in de provincie Groningen en de provincie zelf is voor dit jaar 15 miljoen euro beschikbaar. Dat heeft het bestuur van het Nationaal Programma Groningen besloten. Het budget komt van het rijk, de provincie en de gemeenten. In totaal is 120 miljoen euro beschikbaar, waarvan nu bijna 70 miljoen wordt toegekend.

Belangrijke impuls
Het geld voor het Nationaal Programma Groningen is beschikbaar voor de toekomst van Groningen en bedoeld om de vele kansen te verzilveren op leefbaarheid, economie en energietransitie. Voor de schadeafhandeling en versterking zijn andere budgetten beschikbaar.

Siem Jansen, directeur van het Nationaal Programma Groningen, noemt de plannen belangrijke investeringen voor de toekomst. ‘Ze geven een belangrijke impuls aan de dorpen en stedelijke kernen in het gebied.’ De gemeenten die kunnen beginnen met hun plannen zijn Appingedam, Delfzijl, Groningen, Het Hogeland en Loppersum. De gemeenten Midden-Groningen dient in juni projecten in, de gemeente Oldambt later dit jaar.

Vier aanvragen ingetrokken
De aanvragen lopen uiteen van stads- en dorpsvernieuwingsprojecten en verduurzaming van de gebouwde omgeving tot investeringen van de regio in innovatieve mobiliteit en natuurinclusieve landbouw.

Bij de beoordeling van de plannen is gekeken of indieners andere partijen bij hun plannen betrekken en het gezamenlijk uitvoeren, maar ook of de plannen dit jaar kunnen starten en er ook aanvullende investeringen worden gedaan. Van de 42 aanvragen zijn er vier ingetrokken, omdat deze (nog) niet aan de voorwaarden voldoen. De 70 miljoen is in dit schema uitgesplitst naar overheid en project.

Werkgelegenheid en innovatie
Volgens Jansen richten de 21 projecten die de provincie heeft ingediend zich vooral op ontwikkeling van nieuwe werkgelegenheid en innovatie. Ruim 3 miljoen euro gaat naar ‘Pilot Centre’, een faciliteit voor een proeffabriek voor groene-chemie-innovaties in Delfzijl.

Bedrijven kunnen daar terecht voor het opzetten van proefinstallaties voor nieuwe producten of nieuwe productieprocessen. Voor de pilot natuurinclusieve akkerbouw Midwolder Bouwten is ruim 1,8 miljoen euro beschikbaar. Dit is een 6-jarige pilot waarin effecten op bodem, biodiversiteit en landbouwkundige opbrengsten worden onderzocht.

Ruim 1,1 miljoen gaat naar Zorg Nabij, een project dat is gericht op preventie en het versterken van sociale veerkracht. Het moet huisartsen en sociale teams ontlasten en de zorg voor de zorgvrager optimaliseren. Het project start in de gemeenten Midden-Groningen, Delfzijl, Appingedam en Loppersum.

Miljoenen voor gemeenten
De gemeente Appingedam krijgt zelf 15 miljoen euro voor haar stadsvisie. Daarin staan urgente opgaven en worden projecten benoemd per thema, zoals ontwikkellocaties, duurzaamheid, centrumontwikkeling, onderwijs & jeugd, economie, leefbaarheid en infrastructuur. Een voorbeeld is de inrichting van het terrein rond de scholencampus.

De gemeente Delfzijl krijgt 10,5 miljoen voor de gebiedsontwikkeling van centrum zuidoost. De gemeente Groningen krijgt een soortgelijk bedrag voor dorpsvernieuwing, een integrale aanpak in nauwe samenwerking met inwoners uit het gebied.

Het Hogeland krijgt bijna 15 miljoen voor ontwikkeling van centrumplannen voor Bedum, Winsum, Uithuizen en Uithuizermeeden. Doel is economisch sterke, aantrekkelijke, compacte en levendige winkelcentra te creëren en dat te combineren met zorg en/of culturele voorzieningen.

Gerelateerde artikelen;

Weer vier maanden vertraging bij versterking in Groningse aardbevingsgebied

AD 16.05.2019 De versterking van woningen en gebouwen in het Groningse aardbevingsgebied verloopt zeer teleurstellend. Er is weer vier maanden vertraging, meldt het Dagblad van het Noorden.

Dat stellen bestuurders van de bevingsgemeenten en de provincie in een alarmerende brief aan het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM). Volgens hen is er geen overzicht bij schade-afhandeling en versterking. Daardoor zijn planningen slecht te maken en worden toezeggingen en afspraken met inwoners en marktpartijen niet nagekomen.

Het SodM had gevraagd hoe het staat met het tempo van de versterkingsoperatie en het veiliger maken van vele duizenden woningen in het bevingsgebied. Gemeenten moeten inwoners voor de zomer vertellen dat er sprake is van een vertraging, die ook te wijten is aan gebrek aan geld en capaciteit voor opnames, beoordeling en uitvoering.

Aanhoudende technocratische aanpak

In de brief aan het SodM staat dat ambtenaren van gemeenten en provincie steeds tegen een aanhoudende technocratische aanpak aanlopen bij betrokken partijen als het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK), het Centrum Veilig Wonen (CVW) en de Nationaal Coördinator Groningen (NCG). ,,Vermoedelijk worden ze nog steeds rechtstreeks aangestuurd door de NAM.”

Volgens de regio wordt soms weinig rekening gehouden met het feit dat in huizen mensen en gezinnen wonen. ,,De gevolgen van de gaswinning voltrekken zich als een onzichtbare en langzame nationale ramp, met een ongekende omvang voor Nederland. Het enige verschil is het gebrek aan fysieke slachtoffers.”

Grootste bedreiging

Volgens gemeenten en provincie is de grootste bedreiging van de versterking ‘de juridische werkelijkheid, waarin aansprakelijkheid de hoofdrol speelt en geld de spil is’. ,,Eenvoudige en concrete vragen over de versterking van een woning worden niet of met veel mitsen en maren zeer traag beantwoord.

Voor ons is dit onbegrijpelijk.” Ze constateren een gebrek aan gevoel voor urgentie. ,,Een groeiende groep Groningers kampt met ernstige gezondheidsklachten die rechtstreeks verband houden met het gebrek aan een gevoel van veiligheid in hun huis en leefomgeving.”

Inwoners van het bevingsgebied zijn volgens de gemeenten en provincie in de meeste gevallen de boosheid voorbij. Dat bleek tijdens eerder gehouden informatiebijeenkomsten. ,,Ze reageren veelal gelaten, met veel cynisme en soms zwaar teleurgesteld over het feit dat het allemaal zolang duurt.

Mensen kunnen er met hun verstand niet bij dat hun huis veilig wordt verklaard, terwijl het in de stutten staat. De strikte scheiding van schade en versterken stuit in onze ogen terecht op veel onbegrip.”

Compensatieregeling voor huizenbezitters in Gronings aardbevingsgebied

NU 24.04.2019 Woningeigenaren in het Groningse aardbevingsgebied kunnen “naar verwachting” vanaf 2020 een vergoeding krijgen voor de waardedaling van hun huizen. Dat meldt minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) woensdag aan de Tweede Kamer.

Per postcodegebied wordt een compensatie vastgesteld. Deze kan oplopen tot meer dan 10 procent van de WOZ-waarde, aldus de minister.

“De compensatieregeling vervangt de huidige regeling waarbij huiseigenaren alleen een vergoeding kunnen claimen bij de NAM op het moment dat ze hun huis verkopen.”

Nu komen dus alle huiseigenaren in aanmerking voor de vergoeding. Als gevolg van de gaswinning in Groningen vinden met regelmaat aardbevingen plaats. Deze hebben in sommige gevallen schade aan de panden als gevolg.

Er is nog altijd veel te doen rondom de versterkingsopgave in het aardbevingsgebied. Kamerleden hekelden eerder dat het proces van inspectie en versterking erg traag gaat.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Nieuwe regeling voor compensatie waardedaling huizen in aardbevingsgebied

RO 24.04.2019 Huiseigenaren in het Groningse aardbevingsgebied kunnen naar verwachting vanaf volgend jaar een vergoeding krijgen voor de waardedaling van hun woning. De hoogte van de compensatie zal per postcodegebied worden vastgesteld en kan oplopen tot meer dan 10 procent van de WOZ-waarde afhankelijk van de ondervonden aardbevingen.

Dat staat in een brief die minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat vandaag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd. Minister Wiebes volgt daarmee de conclusies van een adviescommissie die de afgelopen maanden verschillende berekeningsmethoden voor de vergoeding van waardedaling heeft onderzocht.

De compensatieregeling vervangt de huidige regeling waarbij huiseigenaren alleen een vergoeding kunnen claimen bij de NAM op het moment dat ze hun huis verkopen. In de nieuwe regeling komen alle huiseigenaren in aanmerking voor compensatie. Bovendien hoeven bewoners niet langer rechtstreeks zaken te doen met de NAM.

Zij kunnen hun verzoek tot schadevergoeding straks indienen bij het onafhankelijke Instituut Mijnbouwschade Groningen dat de claims afhandelt. De kosten van de uitgekeerde vergoedingen worden vervolgens verhaald op de NAM.

Voor het vaststellen van de hoogte van de compensatie wordt gebruikt gemaakt van de methode van onderzoeksbureau Atlas voor gemeenten waarbij de waardedaling wordt vastgesteld met twee percentages: een vast percentage voor de imago-schade als gevolg van de aardbevingen in de regio en een percentage dat wordt bepaald door het aantal ondervonden bevingen per postcodegebied.

Omdat er gebruikt wordt gemaakt van een berekeningsmodel en er dus sprake is van een onzekerheidsmarge, adviseert de commissie het uiteindelijke percentage te verhogen ten gunste van de gedupeerden.

Op basis van de methode heeft de adviescommissie een doorberekening gemaakt van de waardedaling in het gebied per 1 november 2018: die loopt op van gemiddeld 2,4% in Oldambt tot 12,9% in Loppersum. Hoe hoog de compensatie uiteindelijk wordt, hangt onder andere af van de peildatum.

De commissie adviseert 1 januari 2019 als vaste peildatum voor de hele regio te kiezen. Dit biedt huiseigenaren volgend jaar nog de mogelijkheid om in beroep te gaan tegen de WOZ-waarde. Bewoners kunnen er ook voor kiezen pas een vergoeding te vragen op het moment dat ze hun huis verkopen. In dat geval wordt de compensatie berekend op basis van de verkoopwaarde in plaats van de WOZ-waarde.

Ook bewoners die in het verleden hun huis hebben verkocht maar geen aanspraak hebben gemaakt op de oude waardedalingsregeling van de NAM moeten volgens de commissie in aanmerking komen voor compensatie.

Op basis van het advies laat minister Wiebes de berekeningsmethode nu verder uitwerken. Huiseigenaren kunnen een verzoek tot compensatie indienen zodra het Instituut Mijnbouwschade Groningen van start gaat. Het wetsvoorstel voor de oprichting van het instituut, waarin ook de huidige Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen zal opgaan, ligt op dit moment voor advies bij de Raad van State.

Documenten;

Kamerbrief inzake Advies waardedaling

Kamerstuk: Kamerbrief | 24-04-2019

Bijlage bij Kamerbrief inzake Advies waardedaling

Publicatie | 24-04-2019

Zie ook; Gaswinning in Groningen

Nieuwe compensatie voor gedupeerden Groningen

BB 24.04.2019 Alle eigenaren van huizen in het Groningse aardbevingsgebied kunnen waarschijnlijk vanaf volgend jaar aanspraak maken op een nieuwe regeling ter compensatie van de waardedaling van die woningen. De vergoeding kan oplopen tot meer dan 10 procent van de WOZ-waarde. De hoogte van de compensatie zal per postcodegebied worden berekend.

Claim

De nieuwe compensatieregeling komt in plaats van de oude waarbij huiseigenaren alleen een vergoeding kunnen claimen bij de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) als ze hun huis verkopen, schrijft minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) aan de Tweede Kamer.

Onafhankelijk

De eigenaren hoeven ook niet niet langer zaken te doen met de Nederlandse Aardolie Maatschappij NAM, maar kunnen hun verzoek om schadevergoeding indienen bij het onafhankelijke Instituut Mijnbouwschade Groningen. De kosten van de toegekende vergoedingen worden daarna wel verhaald op de NAM.

Imagoschade

Bij het vaststellen van de compensatie gaat volgens de plannen gewerkt worden met een vast percentage voor de imagoschade als gevolg van de aardbevingen plus een percentage dat wordt vastgesteld aan de hand van het aantal bevingen per postcodegebied. In postcodegebieden met minstens 20 procent aan reeds toegekende schadeclaims wordt waardedaling geconstateerd. Een speciale commissie heeft vooralsnog een doorberekening gemaakt van de waardedalingen per 1 november 2018: die loopt op van gemiddeld 2,4 procent in Oldambt tot 12,9 procent in Loppersum.

Aanspraken

Ook mensen die in het verleden hun huis hebben verkocht maar geen aanspraak hebben gemaakt op de oude waardedalingsregeling van de NAM, moeten volgens deze commissie in aanmerking komen voor compensatie. Eigenaren kunnen ook straks nog pas een vergoeding vragen als ze hun huis verkopen. In dat geval wordt de compensatie berekend op basis van de verkoopwaarde in plaats van de WOZ.

Blij

De Groninger Bodem Beweging laat in een reactie weten blij te zijn dat er een regeling komt. Over de invulling is de organisatie echter niet tevreden. ‘Er is te weinig maatwerk. Sommige mensen krijgen nu veel te weinig vergoed, ook al klopt het gemiddelde misschien wel’,  zegt Jelle van der Knoop van de beweging. Er zijn volgens Van der Knoop ook voordelen. ‘Het wordt nu wel een stuk sneller afgehandeld. Ook hoeven we niet meer elke schade aan te tonen en alles aan te vechten bij de rechter.’ (ANP)

Gerelateerde artikelen;

Expert: Bevingsschade Groningen valt niet vast te stellen, dus geef iedereen compensatie

Trouw 20.04.2019 De aardbevingen in Groningen zijn te klein om te kunnen vaststellen welke schade zij veroorzaken. Nederland kan daarom beter stoppen met het inventariseren van schade, zegt een onafhankelijke expert. Beter is het om iedereen in het gebied te compenseren.

De Nederlandse overheid is bij de compensatie voor Groningers die zijn getroffen door aardbevingsschade bezig aan een ‘onmogelijke klus’. Omdat de aardbevingen in Groningen zo klein zijn, is niet vast te stellen dat een scheur of verzakking het gevolg is van de tientallen bevingen die de noordelijke provincie jaarlijks treffen, zo blijkt uit onderzoek waarover televisieprogramma De Monitor (KRO-NCRV) morgen bericht. Voor getroffen Groningers is bewijs van aardbevingsschade belangrijk in hun aanvraag voor een schadevergoeding.

Het onderzoek is uitgevoerd door de internationale aardbevingsdeskundige Ihsan Bal die door het Staatstoezicht op de Mijnen is ingezet als onafhankelijk expert in Groningen. Hij verwacht zijn rapport deze zomer te publiceren. Bal toont aan dat na een aardbeving de grond nog dagenlang kan trillen. Ook die trillingen kunnen schade veroorzaken.

Een vergoeding voor iedereen herstelt het vertrouwen. Eigenlijk is dat het eerste dat je in Groningen moet doen.

Onmogelijk

Bals bevindingen worden bevestigd door andere internationale aardbevingsexperts, onder wie de Amerikaan Gregory Deierlein, professor bij het Earthquake Engineering Centre van de Stanford University. Hij stelt dat zelfs bij grote aardbevingen schade niet altijd duidelijk is te herleiden. “Bij de situatie in Groningen met zo veel huizen en zo veel kleine aardbevingen lijkt het me praktisch onmogelijk te bepalen wat de oorzaak is.”

Dat lukt al helemaal niet op de manier waarop deskundigen in Groningen nu te werk gaan, zegt Bal. “Er komt een expert langs, die loopt door het huis en zegt of de scheuren door de aardbeving komen of niet. Als er al iets over de scheuren is te zeggen, moet je er echt veel tijd en energie in steken.”

Loketten

Dhani Hoekstra en zijn vriendin in Ten Post bijvoorbeeld hebben de afgelopen vijf jaar al tientallen experts aan het werk gezien. “Sinds de eerste schade in 2014 lopen we tegen een muur van loketten en instanties.” In een laatste rapport worden 42 schades aan de woning vermeld, 32 scheuren worden niet erkend als schade door aardbevingen.

In totaal zijn er de afgelopen jaren 100.000 schademeldingen ingediend. Zo’n 16.000 meldingen liggen nog op de plank. Als het aan minister Wiebes van economische zaken ligt, is dit stuwmeer aan schademeldingen nog dit jaar weggewerkt.

Tijd, energie en geld

Bal heeft een oplossing voor dit probleem: stop met geldverslindende schadeloketten. “Het kost veel tijd, energie en geld. In plaats van al die deskundigen op pad te sturen waarna weer second opinions worden aangevraagd, is het beter als mensen een vergoeding krijgen omdat ze in een gaswinningsgebied wonen en daar last van hebben. Dat is goedkoper. Zeker zo belangrijk: het herstelt het vertrouwen. Eigenlijk is dat het eerste dat je in Groningen moet doen.”

Gisteren leverde ook de nationale ombudsman Reinier van Zutphen kritiek op de overheid. Die doet volgens hem te weinig tegen de gebrekkige afhandeling van de gaswinningsschade en de leegloop in de provincie. Hij pleit voor een noodplan.

Lees ook:

Trillingen brachten scheuren in zijn huis, maar ook in het vertrouwen van Gerben Blaauw

Gerben Blaauw kocht een kerk in Overschild en wilde die ombouwen tot woonhuis. De badkamer had hij net betegeld, toen de eerste aardbeving zich in 2013 aandiende. ‘Ik realiseerde me dat ik letterlijk vast zat en voelde daardoor een grote onmacht.’

Groningse kinderen praten niet over hun angst voor aardbevingen

Jongeren uit het Groningse bevingsgebied hebben meer last van de aardschokken dan hun ouders denken. Ze leven met angst.

Reinier van Zutphen tijdens een bezoek aan Winschoten in gesprek met een van de bewoners. Ⓒ Hollandse Hoogte

Ombudsman: tijd voor noodplan Groningen

Telegraaf 19.04.2019 Het kabinet doet te weinig voor de Groningers. De provincie wordt geplaagd door een gebrekkige afhandeling van de gaswinningsschade en een krimp van het inwonertal. Deze conclusie trekt de Nationale Ombudsman Reinier van Zutphen na een werkbezoek aan het gebied. „Het is echt tijd voor een noodplan Groningen”, zei hij vrijdag tegen NPO Radio1.

De leegloop eist zijn tol, aldus Van Zutphen. „Mensen trekken weg, het aantal ouderen neemt toe ten opzichte van de jongeren. Scholen staan onder druk, huisartsenposten hebben het moeilijk, ziekenhuizen dreigen te sluiten”, aldus Van Zutphen, die zegt dat de sociale cohesie erdoor onder druk staat.

Volgens hem gaan de problemen in Groningen niet alleen maar over de gaswinning en de schade, maar moet er ook toekomst geboden worden op andere gebieden. „Opleidingen, scholing, werk. Het kabinet doet te weinig voor de Groningers. Ook op het gebied van infrastructuur is de provincie aan verbetering toe.” Zo zou er volgens hem meer geïnvesteerd moeten worden in goede spoorverbindingen.

 Bekijk ook: 

Kans aardbeving lager door afbouw gaswinning 

 Bekijk ook: 

Rutte bij gasslachtoffers op bezoek 

Bekijk meer van; reinier van zutphen nationale ombusdman groningen winschoten

Lichte aardbeving in Groningen

Telegraaf 07.04.2019 Bij Garrelsweer in Groningen heeft zich zondagochtend een aardbeving voorgedaan. Die had een kracht van 0.9 en was op een diepte van 3 kilometer. Dat meldt het KNMI.

Bevingen van deze kracht zijn niet ongebruikelijk in het noorden. Ook doen dergelijke bevingen zich voor in Duitsland en België. In maart was er sprake van zes bevingen in Groningen, en eentje in België (die had een kracht van 1.9). De kracht van de bevingen in Groningen varieerde van 0.4 tot 1.5.

Bekijk meer van; aardbevingen  groningen

Weer lichte aardbeving in Groningen

AD 07.04.2019 Bij Garrelsweer in Groningen heeft zich vanochtend een aardbeving voorgedaan. Die had een kracht van 0.9 en was op een diepte van 3 kilometer. Dat meldt het KNMI.

Bevingen van deze kracht zijn niet ongebruikelijk in het noorden. Ook doen dergelijke bevingen zich voor in Duitsland en België. In maart was er sprake van zes bevingen in Groningen, en eentje in België (die had een kracht van 1.9). De kracht van de bevingen in Groningen varieerde van 0.4 tot 1.5.

De laatste merkbare beving met een sterkte van 2,8 op de Schaal van Richter, was op 13 april 2018. Nadien zijn er wel schokken geweest maar allemaal licht.

Weer lichte aardbeving in Groningen

MSN 07.04.2019 Bij Garrelsweer in Groningen heeft zich zondagochtend een aardbeving voorgedaan. Die had een kracht van 0.9 en was op een diepte van 3 kilometer. Dat meldt het KNMI.

Bevingen van deze kracht zijn niet ongebruikelijk in het noorden. Ook doen dergelijke bevingen zich voor in Duitsland en België. In maart was er sprake van zes bevingen in Groningen, en eentje in België (die had een kracht van 1.9). De kracht van de bevingen in Groningen varieerde van 0.4 tot 1.5.

NAM begint met opruimen installaties voor gaswinning Loppersum

NOS 03.04.2019 De NAM is begonnen met de voorbereidingen voor de sloop van de vijf gaswinningslocaties van het zogeheten Loppersumcluster. Ten Post is als eerste aan de beurt.

Minister Wiebes besloot vorig jaar dat de gaswinlocaties van het Loppersumcluster (Ten Post, Loppersum, ’t Zandt, De Pauwen en Overschild) “op de kortst mogelijke termijn” gesloten moesten worden.

‘Afgeplugd’

Dat was onderdeel van zijn besluit om uiterlijk 2030 te stoppen met het naar boven halen van gas. Sinds februari vorig jaar zijn de vijf Loppersum-installaties niet meer in gebruik.

“We hebben ze afgeplugd”, zegt Wessel de Haas tegen RTV Noord. Hij is namens de NAM verantwoordelijk voor de winning in het Groningenveld. “Dat moet je zien als een soort stop onder de grond. Er kan geen gas meer uit.”

Ten Post is de eerste locatie die wordt opgeruimd. Dat gaat in een aantal stappen. Na het veilig afsluiten van de put wordt de installatie bovengronds weggehaald, net als alle asfalt en beton.

3 meter diep

Daarna wordt de put ‘afgesneden’: de oude metalen gas-/olieput wordt op 3 meter diepte onder het maaiveld afgekapt zodat deze toekomstige ontwikkelingen op het terrein niet hindert.

Na het verwijderen van kabels en leidingen blijft er een terrein over met een hek eromheen. Eventueel wordt, als er sprake is van bodemverontreiniging, de grond gesaneerd. Daarna kan het terrein opgeleverd worden.

De NAM verwacht dat de voorbereidende werkzaamheden in Ten Post in totaal zo’n vier maanden in beslag gaan nemen. Het is de bedoeling dat de sloop daar meteen op volgt.

Bekijk ook;

Het historische gasbesluit: een jaar later

Hoe Wiebes tot historisch besluit kwam om gaskraan dicht te draaien

Raadsman gaswinning: Maak einde aan chaos gaswinning Groningen

NU 02.04.2019 De onafhankelijke raadsman gaswinning Leendert Klaasen, die als een soort ombudsman voor de Groningers optreedt, zegt dinsdag dat er een einde moet komen aan de “gaschaos”. Hij zegt dat het niet vlot verlopen van de schadeafhandeling en de huizenversterking veel impact heeft op de inwoners van het aardbevingsgebied.

Volgens Klaassen is het voor de betrokkenen “wrang” dat de overheid de schadeafhandeling niet snel en soepel heeft overgenomen van de Nederlandse Aardolie Maatschappij, die tot 2017 de claims afhandelde.

Ook hekelt hij dat de versterkingsoperatie van de huizen in het aardbevingsgebied niet snel genoeg gaat. “2018 was een jaar van grote onzekerheid”, aldus Klaassen. “Mensen die al in een versterkingstraject zaten, kregen opeens te horen dat het mogelijk niet meer door zou gaan. Dat heeft veel leed veroorzaakt.”

Volgens de raadsman is het nu zaak dat ‘Den Haag’ terug gaat leveren aan Groningen. Kamerleden spraken eerder al hun ongenoegen uit over de vertraagde schadeafhandeling, maar minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat zei eerder dit jaar nog niets te zien in een ‘generaal pardon’ voor Groningers met schade.

Vorig jaar is bekendgemaakt dat de overheid voor 2030 wil stoppen met de gaswinning in Groningen. Tot die tijd wordt al flink afgebouwd.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen Binnenland

Hoe staat Groningen ervoor precies een jaar na het historische gasbesluit van het kabinet?

Het historische gasbesluit: een jaar later

NOS 29.03.2019 Vandaag 29.03.2019 is het precies een jaar geleden dat minister Wiebes besloot om uiterlijk in 2030 een einde te maken aan de gaswinning in Groningen. Hoe staat het er nu voor?

Inspecteur-generaal Theodor Kockelkoren van het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) heeft een duidelijk antwoord: het is veiliger geworden, maar de gaswinning is nog niet veilig genoeg. Dat veilige niveau is op dit moment volgens het SodM maximaal 12 miljard kuub gas. Pas zodra dat niveau bereikt is, én onveilige huizen zijn versterkt, heeft het volgens hem zin om te praten over de voortzetting van de gaswinning.

Maar ook bij het winnen van 12 miljard kuub gas kan in de toekomst het risico op stevige bevingen weer toenemen. Een verdere verlaging van de productie is daarom hoe dan ook nodig, stelt Kockelkoren. “Indien nodig naar nul”. Hij reageert daarmee op het standpunt van Forum voor Democratie in Groningen om gas te blijven winnen na 2030. Die partij wil ook na die tijd doorgaan met de gaswinning, als dat op een gecontroleerde manier en veilig kan.

De inspecteur-generaal waarschuwde vanochtend in het NOS Radio 1 Journaal dat het nu rustig lijkt. “Maar we zitten nog niet op het niveau dat het veilig is. Ik kan me voorstellen dat dat gevoel omhoog komt, maar het zegt niets dat het een rustige periode is. Er kunnen nog steeds bevingen komen”, zegt Kockelkoren.

Versterking moet sneller

De veiligheid van de Groningers en het versterken van de huizen, moeten volgens Kockelkoren de grootste prioriteit hebben. Het proces gaat op veel vlakken niet snel genoeg, ziet hij: “In 2015 hebben we gezegd dat duizenden huizen versterkt moeten worden, maar de teller staat nu op 600.”

Kockelkoren ziet dat veel mensen op meerdere fronten vastlopen: “Mensen die vastzitten in procedures om te komen tot afwikkeling van schade. Mensen die vastzitten in tijd omdat ze moeten wachten tot hun huis versterkt wordt. En mensen die vastzitten in hun huis omdat dat niet verkoopbaar is. De versterking moet versneld worden. Het gaat nu te langzaam.”

Gasbesluit

Minister Wiebes is optimistisch over het verloop van de afbouw. Hij liet in januari bij RTV Noord weten dat er al in 2022 bijna geen gas meer uit het Groningenveld hoeft te worden gehaald, hooguit nog bij een strenge winter.

In het huidige gasjaar, dat loopt van 1 oktober 2018 tot 1 oktober 2019, mag er 19,5 miljard kuub gas worden gewonnen. Veel minder dan de 42,5 miljard die jarenlang als maximaal te winnen hoeveelheid gas gold. Binnenkort maakt minister Wiebes bekend hoeveel gas er wat hem betreft het komende jaar uit de Groningse bodem mag worden gehaald.

Meer gas inkopen

Of het minister Wiebes inderdaad lukt om de gaskraan in Groningen na 2030 dicht te draaien, of zelfs al na 2022 is lastig te zeggen. Dat is van veel factoren afhankelijk. Lukt het inderdaad om op tijd fabrieken van het Groningengas af te schakelen? Hetzelfde geldt voor huishoudens die nu nog worden verwarmd met het Groningengas. Tot op heden is dit het geval in 95 procent van alle huizen.

Wiebes zegt dat buitenlandse afnemers al minder Groningengas importeren. Dat gaat sneller dan verwacht. Ook is het zo dat Nederland inmiddels meer gas inkoopt dan we zelf aan het buitenland verkopen. Dat is een enorme omwenteling.

Een nieuwe stikstoffabriek die in 2022 operationeel moet zijn, is nog in aanbouw. Deze fabriek moet nog meer buitenlands gas omzetten naar dezelfde verbrandingskwaliteit als het Groningengas. En zo is er steeds minder gas uit het Groningenveld nodig om aan de leveringsplicht in het binnen- en buitenland te voldoen.

Klimaatproblemen

Niet alleen omwille van Groningen moeten huizen overigens stoppen met aardgas, ook het klimaatprobleem leidt hiertoe. In het voorlopige Klimaatakkoord staat dat in de komende tien jaar anderhalf miljoen woningen van het gas afgehaald moeten worden.

Daarnaast wil het kabinet dat nog tijdens deze regeringsperiode de eerste tienduizenden bestaande huizen afgekoppeld worden van aardgas. En ook de nieuwbouw moet grotendeels overstappen op andere vormen van verwarming.

Bekijk ook;

Parlementaire enquête naar gaswinning Groningen

Ministerie maakte geheime afspraak over gaswinning Groningen

‘Opgroeien in bevingsgebied Groningen van invloed op leven van kinderen’

NU 28.03.2019 Opgroeien in het gaswinningsgebied in Groningen heeft op verschillende wijzen invloed op het leven van kinderen, meldt het rapport Een veilig huis, een veilig thuis van de Rijksuniversiteit Groningen, dat donderdag is verschenen.

In het kwalitatieve onderzoek, waarvoor 49 kinderen zijn ondervraagd, wordt een overzicht gegeven van wat de ervaringen zijn van kinderen en jongeren die opgroeien in het Groningse gaswinningsgebied. Het onderzoek doet geen uitspraak over het aantal kinderen voor wie deze ervaringen gelden.

Bij het onderzoek gaf een deel van de ondervraagde kinderen aan “gewend te zijn” aan de gaswinningsproblematiek en er geen last van te ondervinden. Volgens de onderzoekers heeft deze groep in hun directe omgeving vaak minder te maken met de gevolgen van de gaswinning, bijvoorbeeld doordat ze geen of beperkte schade hebben aan hun eigen huis.

Het andere deel van de kinderen, dat wel aangeeft last te ondervinden van de gaswinningsproblematiek, wordt in hun directe omgeving vaker geconfronteerd met de gevolgen van de gaswinning, onder meer door gedwongen verhuizingen of grote schade aan hun huis.

Kinderen uit deze groep geven onder meer aan zich thuis niet altijd veilig te voelen en angst te ervaren, bijvoorbeeld voor het instorten van hun huis. Sommigen van hen hebben ook last van concentratieproblemen, zindelijkheidsproblemen of nachtmerries.

‘Deel voelt zich onveilig in eigen huis’

Hoofdonderzoeker en universitair docent Elianne Zijlstra laat aan NU.nl weten dat de mate verschilt waarin deze angsten doorspelen in het dagelijks leven van de kinderen.

“Voor de een speelt de gaswinningsproblematiek een grotere rol dan voor de ander in het dagelijkse leven. Een deel van hen voelt zich bijvoorbeeld onveilig in hun eigen huis, maar voor anderen speelt het geen dagelijkse rol in hun leven.”

‘Kinderen hebben behoefte aan veilige huizen’

Volgens het onderzoek heeft de gaswinningsproblematiek ook invloed op de leefomgeving van de kinderen. Doordat zij in beschadigde huizen wonen en de schadeafhandelingen langer duren, zijn hun ouders vaak minder beschikbaar en kan dit thuis voor onenigheden zorgen.

Uit de ervaringen van de kinderen komt volgens het onderzoek naar voren dat zij behoefte hebben aan veilige huizen en de overheid niet vertrouwen. De kinderen waarvan het huis beschadigd is, willen weten wat er met hun huis gaat gebeuren en wanneer. Vaak zijn zij onzeker over wat er gaat gebeuren.

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen Binnenland

Kans aardbeving lager door afbouw gaswinning

Telegraaf 26.03.2019 Door de daling van de gaswinning in Groningen is de kans op aardbevingen afgenomen. Het aantal gebouwen dat een veiligheidsrisico loopt is ook afgenomen, aldus het Staatstoezicht op de Mijnen (SODM) in zijn jaarlijkse risicoanalyse. De uitkomsten hebben geen gevolgen voor de huizen die nu al in de versterkingsoperatie zitten.

Het totaal aantal gebouwen met een (licht) verhoogd risicoprofiel is afgenomen van circa 7200 naar circa 5500, aldus het SODM. Verder blijkt door verbetering van de database van zo’n 150.000 gebouwen in Groningen dat 5000 panden een lager en 3000 een hoger risicoprofiel hebben gekregen.

Er zal nu gekeken worden of er huizen moeten worden toegevoegd aan de lijst van panden voor de versterkingsoperatie.

Bekijk meer van; aardbevingen  gaswinning  groningen

Minder Groningse panden lopen risico door afbouw gaswinning

De kans op een aardbeving is afgenomen nu er minder gas wordt gewonnen.

NOS 26.03.2019 Door het terugdraaien van de gaswinning in Groningen is de kans op aardbevingen afgenomen. Daarmee is het aantal gebouwen dat een veiligheidsrisico loopt, ook gedaald. Het Staatstoezicht op de Mijnen (SODM) stelt in een nieuwe risicoanalyse dat er betere informatie is over individuele gebouwen. Dat leidt tot een veranderde beoordeling van de risico’s die gelden voor huizen in het aardbevingsgebied. Zo is het totaal aantal gebouwen met een (licht) verhoogd risicoprofiel afgenomen van ongeveer 7200 naar 5500.

Verder blijkt door verbetering van de database van zo’n 150.000 gebouwen in Groningen, dat 5000 panden een lager en 3000 een hoger risicoprofiel hebben gekregen.

De uitkomsten hebben geen gevolgen voor de huizen die nu al in de versterkingsoperatie zitten, benadrukt een woordvoerder van het ministerie van Economische Zaken. Ook huizen die niet langer een verhoogd veiligheidsrisico hebben, zullen evengoed geïnspecteerd worden.

Nog meer huizen

Wel wordt er gekeken of er nog meer huizen moeten worden toegevoegd aan de lijst van panden voor de versterkingsoperatie.

De jaarlijkse risicoanalyse is uitgevoerd in aanloop naar het vaststellingsbesluit waarmee minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat uiterlijk op 1 oktober moet bepalen hoeveel gas de NAM de daaropvolgende 12 maanden mag winnen.

Morgen brengt premier Rutte een bezoek aan Groningen. Hij zal dan onder meer meelopen met een schade-expert, die bij mensen thuis de schade door aardbevingen opneemt.

Bekijk ook;

Rutte gaat zelf kijken hoe het met afhandeling aardbevingsschade gaat

‘Onkunde en gesteggel: Groningen leidt gasdossier niet in goede banen’

Overheidsingrijpen leidt nog niet tot snellere afhandeling gaswinningsclaims

Minister-president Rutte brengt bezoek aan Groningen

RO 25.03.2019 Minister-president Rutte brengt woensdag 27 maart een bezoek aan de provincie Groningen. Het bezoek staat in het teken van de afhandeling van de aardbevingsschades en de duurzame energietransitie in de regio.

De minister-president zal onder meer meelopen met een schade-expert, die bij mensen thuis bevingsschade aan hun woning opneemt. Ook staat er een ontmoeting met de Commissaris van de Koning op de agenda. Verder bezoekt de minister-president havenbedrijf Groningen Seaports, de proeffabriek van chemisch technologiebedrijf Avantium en afvalverwerkingsbedrijf EEW Energy from Waste, dat groene stroom levert aan het chemiepark.

Verantwoordelijk; Ministerie van Algemene Zaken

Schade in aardbevingsgebied Groningen ANP

Rutte gaat zelf kijken hoe het met afhandeling aardbevingsschade gaat

De premier brengt woensdag een werkbezoek aan Groningen.

NOS 25.03.2019 Premier Rutte gaat zich persoonlijk op de hoogte stellen van de afhandeling van de aardbevingsschade in Groningen. Woensdag brengt hij een werkbezoek aan het gebied, laat de Rijksvoorlichtingsdienst (RVD) weten.

Hij zal dan onder meer meelopen met een schade-expert, die bij mensen thuis de schade door aardbevingen opneemt. Ook heeft hij een ontmoeting met commissaris van de koning Paas van Groningen.

Duurzame energie

Het tweede deel van het werkbezoek is gewijd aan de transitie naar duurzame energie. Rutte gaat dan op bezoek bij twee bedrijven in Groningen die afval gebruiken voor het produceren van energie en grondstoffen voor de chemische industrie.

Rutte bracht al eerder werkbezoeken aan het gaswinningsgebied. In het kader van de verkiezingscampagne dronk hij eerder deze maand nog koffie met kiezers op de Grote Markt in de stad Groningen. Daar werd toen tegen zijn komst geprotesteerd.

Bekijk ook;

‘Onkunde en gesteggel: Groningen leidt gasdossier niet in goede banen’

Overheidsingrijpen leidt nog niet tot snellere afhandeling gaswinningsclaims

Parlementaire enquête naar gaswinning Groningen

Rutte naar Groningen om afhandeling schade

Telegraaf 25.03.2019 Premier Mark Rutte gaat woensdag naar de provincie Groningen om met eigen ogen te zien hoe het met de afhandeling van de aardbevingsschade staat. Hij loopt mee met een schade-expert die de gevolgen van de bevingen opneemt.

Verder zal Rutte kijken naar de duurzame energietransitie in de regio, aldus de Rijksvoorlichtingsdienst. In dat kader gaat hij langs bij de proeffabriek van chemiebedrijf Avantium en bij afvalverwerkingsbedrijf EEW Energy from Waste.

Ook staat er een ontmoeting met René Paas, de commissaris van de Koning in Groningen, op de agenda.

Bekijk meer van; groningen  aardbevingen aardbevingsschades mark rutte

Wiebes onderzoekt gevolgen KNMI-meetfouten voor Groningers

De minister zegt dat de mensen in het aardbevingsgebied al genoeg onzekerheden hebben en laat uitzoeken of dit iets betekent voor de versterking van huizen.

NOS 22.02.2019 Minister Wiebes wil precies weten wat de gevolgen zijn van fouten in KNMI-metingen van aardbevingen in Groningen. Het meteorologisch instituut heeft laten weten dat de fouten naar verwachting maar weinig effect hebben, maar de minister vindt dat niet genoeg. “Het gaat hier om bevingen in het noorden van het land, daar zijn genoeg onzekerheden.”

Wiebes zegt dat Groningers zo langzamerhand reden hebben om “niet alle vertrouwen te hebben in de overheid”. Hij wijst erop dat ze eerst veel moeite moesten doen om erkenning te krijgen voor het feit dat er “wel degelijk stevige aardbevingsproblematiek” was en dat de versterkingsoperatie vervolgens “zeer, zeer traag” op gang kwam.

“Dus ik kan me voorstellen dat mensen nou niet meteen alle vertrouwen hebben in de overheden en bloemen naar Den Haag sturen”, concludeert hij.

Versterken woningen

Hij wil helder hebben of de meetfouten consequenties hebben voor de Groningers. Of dit ertoe kan leiden dat mensen alsnog een claim kunnen indienen voor versterking van hun woning, kan hij nu nog niet zeggen. “Maar als dit betekent dat er ten onrechte rechten zijn onthouden aan mensen, dan moeten we dat rechtzetten.”

Wiebes hoorde vorige week vrijdag “vlak voor middernacht” van de fout bij het afstellen van de meetapparatuur, die overigens al in augustus ontdekt was. Het KNMI heeft excuses aangeboden voor de late communicatie.

Bekijk ook;

Fout bij KNMI-meting Groningse aardbevingen, Kamer wil opheldering

Deel van KNMI-metingen aardbevingen ‘niet correct’ verwerkt

NU 21.02.2019 Een deel van het netwerk van het KNMI dat in Groningen aardbevingen meet, heeft niet goed gewerkt. Het gaat om versnellingsmeters die grondversnellingen “niet correct” hebben verwerkt, laat minister Eric Wiebes van Economische Zaken donderdag aan de Tweede Kamer weten.

De gegevens van het netwerk worden onder meer gebruikt in de versterkingsoperatie van huizen en gebouwen.

“Het verwachte effect van de meetfout is volgens het KNMI klein”, aldus de minister. Er wordt nog onderzocht of er een effect is op de schadebeoordeling en versterking. Verder komt er een extra onderzoek naar de kwaliteit van de meetdata.

Het probleem werd vorig jaar augustus al ontdekt. Na intern onderzoek zijn de meters in december bijgesteld. Het KNMI betreurt de situatie en biedt zijn excuses aan.

Lees meer over: Groningen Aardbevingen Groningen

 Fout bij KNMI-meting Groningse aardbevingen, Kamer wil opheldering

NOS 21.02.2019 Het KNMI heeft een fout gemaakt met het afstellen van apparatuur voor het meten van de Groningse aardbevingen. De aardtrillingen worden gemeten met seismometers en zogenoemde versnellingsmeters die vooral de beving op de grond meten.

In augustus 2018 ontdekte het KNMI “inconsequenties” in de fabrieksinstellingen en in december zijn deze versnellingsmeters opnieuw afgesteld. Het KNMI heeft minister Wiebes pas kort geleden verteld over de niet goed afgestelde apparatuur. Het instituut biedt in een brief zijn excuus aan voor het niet doorgeven van de fout.

Klein

Het KNMI benadrukt dat het verwachte effect van de meetfout klein is, schrijft minister Wiebes van Economische Zaken aan de Tweede Kamer. “Het KNMI geeft aan dat er geen sprake is geweest van onjuiste meldingen van opgetreden aardbevingen, niet in aantal, tijdstip, locatie of magnitude”, zo staat in de brief.

Wiebes laat de consequenties nu in kaart brengen, want op basis van de KNMI-metingen wordt gekeken of huizen versterkt moeten worden of dat getroffen huiseigenaren recht hebben op een schadevergoeding. “Er mag geen enkele twijfel bestaan over de correctheid van de meetgegevens, ook niet als het gaat om kleine afwijkingen”, zegt de minister.

Niet ok

In de Tweede Kamer is met verbazing gereageerd op de meetfout. Regeringspartij VVD benadrukt dat er geen twijfel mag bestaan over meetgegevens. “Dit is echt niet ok”, stelt VVD-woordvoerder Yesilgoz. “Dit kunnen de mensen in Groningen echt niet gebruiken.”

Oppositiepartij PvdA spreekt over een zeer ernstige zaak. “Nee! Niet weer. Komt er dan geen einde aan?”, twittert PvdA-Kamerlid Nijboer. “Weer nieuwe onzekerheid over welke huizen in Groningen onveilig zijn.” De PvdA en SP willen snel een spoeddebat met verantwoordelijk minister Wiebes.

Staatssecretaris Van Veldhoven noemt de fout “ontzettend vervelend”. “Dit soort cijfers moeten betrouwbaar zijn. We balen ervan”, zei ze in het televisieprogramma Jinek. Ze benadrukt dat het een fout van het KNMI is, niet van minister Wiebes.

De Groningse aardbevingen zijn niet helemaal goed gemeten, maar dat wil niet zeggen dat er onjuiste aardbevingen zijn gemeld, zegt minister Wiebes. In de Kamer heerst verbazing.

Wiebes moet weer cijferfouten melden

Telegraaf 21.02.2019 Voor de tweede keer deze week moet minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) melding maken van onbetrouwbare cijfers.

De bewindsman heeft nu aan de Tweede Kamer laten weten dat KNMI-metingen van aardbevingen in Groningen niet correct zijn.

Wiebes meldt aan de Kamer dat een deel van de versnellingsmeters de grondversnellingen ‘niet correct’ heeft verwerkt. De gegevens worden gebruikt bij de berekeningen van de risico’s voor gebouwen bij bevingen in Groningen.

Onder de pet

Het KNMI heeft de fouten in augustus ontdekt en in december gecorrigeerd. De problemen zijn onder de pet gehouden. De meteorologische dienst heeft daar excuses voor aangeboden. Het verwachte effect van de meetfout is volgens het KNMI klein.

Wiebes laat weten dat de gevolgen nog in kaart worden gebracht. Ook het Staatstoezicht op de Mijnen neemt de kwestie onder de loep. Wiebes verwacht in april met resultaten te komen.

SP-Kamerlid Sandra Beckerman wil een debat. „Weer een tegenslag voor Groningen”, reageert de socialist.

Excuses KNMI aan Groningen: metingen aardbevingen ‘niet correct’

AD 21.02.2019 Een deel van het netwerk van het KNMI dat in Groningen aardbevingen meet heeft niet goed gewerkt. Het gaat om versnellingsmeters die grondversnellingen ‘niet correct’ hebben verwerkt, laat minister Eric Wiebes (Economische Zaken) aan de Tweede Kamer weten.

De gegevens van het netwerk worden onder meer gebruikt in de versterkingsoperatie van huizen en gebouwen. ,,Het verwachte effect van de meetfout is volgens het KNMI klein”, aldus de minister. Er wordt nog onderzocht of er een effect is op de schadebeoordeling en versterking. Verder komt er een extra onderzoek naar de kwaliteit van de meetdata.

Het probleem werd vorig jaar augustus al ontdekt. Na intern onderzoek zijn de meters in december bijgesteld. Het KNMI betreurt de situatie en biedt zijn excuses aan.

Vraag naar gas uit Groningen daalt sneller dan voorzien

NU 08.02.2019 De vraag naar het gas dat gewonnen wordt in Groningen daalt sneller dan vorig jaar bij de berekeningen werd voorzien. Dit is het gevolg van de maatregelen die door het kabinet zijn genomen, meldt het ministerie van Economische Zaken en Klimaat vrijdag.

De nieuwe berekeningen laten zien dat er voor het volgende gasjaar, dat in oktober start, 15,9 miljard kuub nodig is. Dit is 1,5 miljard kuub minder dan waar eerder rekening mee gehouden werd.

Dankzij een “snellere afbouw van de export naar Duitsland” en de inkoop van stikstof, waarmee gas uit het buitenland kan worden omgezet naar gas dat in Nederland gebruikt kan worden, loopt het ministerie als het ware voor op hun eigen schema.

Vanaf 2022 zal de gaswinning in Groningen nog verder dalen omdat er dan een stikstofinstallatie in gebruik genomen wordt.

Vorig jaar werd besloten de gaswinning in Groningen voor 2030 stop te zetten. De Groningers hebben als gevolg van het boren last van aardbevingen, die voor schade aan hun huizen zorgen.

De gaswinning ligt nu op 21,6 miljard kuub per jaar.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Beroep tegen gasbesluit minister

Overigens loopt er nog een beroep bij de Raad van State tegen het gasbesluit van minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes.

Bezwaarmakers willen onder meer dat de gaswinning sneller naar nul gaat en dat er meer wordt gekeken naar de belangen van de inwoners van Groningen.

Onder de bezwaarmakers zijn individuele burgers, maar ook de provincie Groningen, negentien Groningse gemeenten, twee waterschappen, de Groninger Bodem Beweging en het Groninger Gasberaad.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Vraag naar Gronings gas daalt sneller

Volgens minister Wiebes leiden de maatregelen van het kabinet tot een snellere daling van de vraag dan was voorzien.

NOS 08.02.2019 De vraag naar gas uit Groningen daalt sneller dan vorig jaar was voorzien. Volgens minister Wiebes komt dat door de maatregelen die het kabinet heeft genomen om de gaswinning in Groningen op termijn te beëindigen.

Zo neemt de export naar Duitsland sneller af en wordt er meer buitenlands gas geschikt gemaakt voor het Nederlandse gasnet.

De nieuwe raming voor het komende ‘gasjaar’ (oktober 2019 tot oktober 2020) voorziet een daling naar 15,9 miljard kubieke meter; dat is 1,5 miljard onder het huidige schema voor afbouw van de gaswinning. In maart vorig jaar maakte het kabinet het streven bekend om in 2030 geen gas meer te winnen in Groningen.

Op basis van de nieuwe ramingen neemt Wiebes later een besluit over de hoeveelheid gas die de NAM volgend jaar in Groningen mag winnen.

Bekijk ook;

Raad van State: gaswinning Groningen hoeft niet direct te stoppen

Kabinet: binnen 12 jaar einde aan gaswinning in Groningen

Vraag naar Groningengas daalt sneller

RO 08.02.2019 De maatregelen die het kabinet heeft genomen om de gaswinning in Groningen te beëindigen leiden tot een snellere daling van de vraag naar Groningengas dan vorig jaar al voorzien. Uit de nieuwe raming voor het komende gasjaar (oktober 2019/oktober 2020) blijkt dat het benodigde volume daalt naar 15,9 miljard Nm3. Dat is 1,5 miljard Nm3 onder het huidige schema voor de afbouw van de gaswinning.

De volledige beëindiging van de gaswinning is volgens het kabinet de beste manier om de veiligheid in Groningen te garanderen en de veiligheidsbeleving te verbeteren. Minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat blijft daarom inzetten op verschillende maatregelen om de gaswinning uit het Groningenveld zo snel als mogelijk te laten dalen.

Uit de raming van netbeheerder Gasunie Transport Services (GTS) blijkt dat met name de snellere afbouw van de export naar Duitsland en de extra inkoop van stikstof, waarmee hoogcalorisch gas kan worden omgezet naar pseudo-Groningengas, zorgt voor een lagere vraag naar gas uit het Groningenveld in het komende gasjaar.

Door de ingebruikname van de nieuwe stikstofinstallatie in Zuidbroek daalt de gaswinning volgens de raming vanaf 2022 tot ruim onder het door Staatstoezicht op de Mijnen geadviseerde niveau van 12 miljard Nm3. In de periode daarna wordt de gaswinning volledig beëindigd.

De raming van GTS dient als basis voor het vaststellingsbesluit waarmee minister Wiebes in oktober bepaalt hoeveel gas de NAM volgend jaar moet winnen uit het Groningenveld. Door een wijziging van de Mijnbouwwet kan de minister vanaf komend gasjaar actief sturen op de hoogte van de gaswinning en zo uitvoering geven aan de beëindiging van de productie uit het Groningenveld.

Documenten;

Kamerbrief over de gaswinning uit het Groningenveld

Kamerstuk: Kamerbrief | 08-02-2019

Zie ook;

Gaslevering dit jaar gegarandeerd

Telegraaf 05.02.2019 De productie van gas uit het Groningenveld gaat niet verder terug. Daarmee kan de Nederlandse Aargasmaatschappij (NAM) de voor dit jaar ingeschatte gaslevering garanderen.

Dat volgt uit de uitspraak van de voorzieningenrechter bij de Raad van State in een bestuursrechtszaak.

Er volgt nog een bodemprocedure namens bewoners van Groningen. Maar in afwachting van die uitspraak ziet de afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State geen aanleiding om gaswinning stil te leggen of drastisch te verminderen.

Te grote risico’s

Dat hadden twee Groningers in een spoedprocedure geëist die last hebben van bevingen door de gaswinning.

Het stoppen van de gaswinning leidt tot „onacceptabele risico’s”, zo blijkt uit de uitspraak, verwijzend naar faillissementen van bedrijven en woningen zonder verwarming.

Eerder legde het kabinet de gaswining aan banden. Die wordt beperkt in Groningen en in 2030 helemaal gestopt. Versteviging van een kleine 1600 woningen die risico lopen is inmiddels in beweging.

Gaswinning Groningen hoeft nog niet verder beperkt

BB 31.01.2019 De gaswinning in Groningen hoeft voorlopig niet verder te worden teruggebracht dan de minister van Economische Zaken heeft bepaald in zijn besluit voor het jaar 2018-2019. Zo luidt een voorlopige uitspraak van de Raad van State, in een zaak die was aangespannen door twee burgers.

Spoed

Zij maken deel uit van een groep van 26 bezwaarmakers, maar hadden als enigen om spoed gevraagd.

Uit de uitspraak vloeit voort dat de NAM dit gasjaar (oktober tot en met september) een hoeveelheid gas mag winnen die nodig is om de gaslevering te kunnen garanderen. In een gemiddeld jaar is dat 19,4 miljard kuub.

Complexe zaak

Volgens de Raad van State gaat het om een complexe zaak. In de tweede helft van april behandelt de raad de bezwaren van alle 26 mensen en organisaties. Wanneer dan de definitieve uitspraak volgt, kon een woordvoerder nog niet zeggen. (ANP)

Gerelateerde artikelen;

Raad van State: ‘Gaswinning Groningen hoeft voorlopig niet teruggebracht’

NU 31.01.2019 De Raad van State heeft donderdag in een voorlopige uitspraak bepaald dat de gaswinning in Groningen voorlopig niet verder hoeft te worden teruggebracht dan het ministerie van Economische Zaken en Klimaat voor het gasjaar 2018-2019 bepaalde.

De voorlopige uitspraak komt in een zaak die was aangespannen door twee burgers die deel uitmaken van een groep van 26 bezwaarmakers. De twee hadden als enigen om spoed gevraagd.

Uit de uitspraak vloeit voort dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) dit gasjaar (oktober tot en met september) een hoeveelheid gas mag winnen die nodig is om de gaslevering te kunnen garanderen. In een gemiddeld jaar is dat 19,4 miljard kuub.

Volgens de Raad van State gaat het om een complexe zaak. In de tweede helft van april behandelt de raad de bezwaren van alle 26 mensen en organisaties.

Wanneer de definitieve uitspraak volgt, kon een woordvoerder nog niet zeggen. De bedoeling is dat de gaswinning voor 2030 helemaal is stopgezet.

Dit wordt bereikt door onder meer een stikstoffabriek te bouwen, waarmee buitenlands gas wordt omgezet naar gas dat in Nederland kan worden gebruikt.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Groningen   Gaswinning Groningen   Binnenland

Raad van State: gaswinning Groningen hoeft niet direct te stoppen

Twee mensen uit Groningen wilden dat het kabinet per direct moet stoppen met de gaswinning, maar de Raad van State ziet hier geen aanleiding toe.

NOS 31.01.2019 Het kabinet hoeft de gaswinning voorlopig niet verder terug te brengen dan al was afgesproken. Dat heeft de Raad van State, de hoogste bestuursrechter in Nederland, besloten in een spoedprocedure. Die was aangespannen door twee mensen uit de Groningse dorpen Sappemeer en Noordbroek.

Het kabinet besloot vorig jaar om de gaswinning verder af te bouwen en de gaskraan in 2030 helemaal dicht te draaien. De twee Groningers vinden dat het niet snel genoeg gaat en eisten dat het kabinet de gaswinning uit het Groningenveld zou stopzetten of flink zou beperken in afwachting van een beroepsprocedure die nog loopt.

Belangen afwegen

De Raad van State noemt het een complexe zaak, waarbij eigenlijk nader onderzoek nodig is om tot een grondige inhoudelijke beoordeling van de bezwaren te komen. Omdat de spoedprocedure vereist dat er snel een uitspraak komt, heeft de RvS de betrokken belangen afgewogen.

Voor de voorzieningsrechter was er geen aanleiding om op dit moment de gaswinning helemaal stop te zetten of verder terug te brengen. Daarbij weegt zwaar dat de minister stelde dat er “onacceptabele risico’s” zullen ontstaan als dat gebeurt. Zo zouden bedrijven failliet kunnen gaan en mensen hun huizen niet meer kunnen verwarmen, zegt de Raad van State in de uitspraak. Ook wordt het er niet veiliger door als de gaswinning sterk wordt verminderd, omdat het risico op aardbevingen niet meteen kleiner wordt.

In april wordt de gaswinning bij de Raad van State uitgebreid behandeld en komen de bezwaren van 26 mensen en organisaties aan bod. Dan volgt de bindende uitspraak.

Bekijk ook;

Nieuw gasdebat terwijl Groningers en minister over schade zwartepieten

Gefrustreerde Groningers in tranen bij bezoek Wiebes: ‘Er gebeurt niks’

Nog 5000 Groningers willen vergoeding voor immateriële schade

De Nederlandse bodem zakt meer dan verwacht

 

Commissie: Afhandeling aardbevingsschade Groningen eenvoudiger

NU 24.01.2019 Het beoordelen en afhandelen van schade als gevolg van de door gaswinning veroorzaakte aardbevingen in Groningen wordt eenvoudiger, meldt de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen donderdag. Er zijn volgens de schadeafhandelaar concrete handvatten opgesteld.

Eerder ontbraken deze handvatten nog, omdat ze door de wetgever bewust vaag waren gehouden, stelt de commissie. Dit was een van de oorzaken voor de ellenlange processen van schadeafhandeling.

In plaats daarvan is nu vastgelegd tot welke afstand van het gasveld de schade logischerwijs door de winning van gas is veroorzaakt.

Eerder was een discussie over de schadeoorzaak nog “te behappen”, stelt de commissie. “Maar nu de opschaling van de schadeafhandeling steeds sneller gaat, moet discussie hierover zo veel mogelijk worden voorkomen.”

De commissie heeft bijna achttienduizend schademeldingen op de plank. Eerder heeft de commissie, een onafhankelijk overheidsorgaan, al meer schadeopnemers aangetrokken. Er worden nu zo’n vierhonderd schades per week opgenomen.

Minister ziet niets in ‘generaal pardon’

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) zei eerder deze maand niets te zien in een zogeheten generaal pardon voor Groningen, waarmee alle schades in één klap afgehandeld konden worden.

“We moeten gewoon aan de gang”, erkende Wiebes meerdere keren. Blindelings alle schades vergoeden, is volgens de bewindsman echter niet uitvoerbaar.

Oproep!

  • Heb jij schade door de aardbevingen in Groningen? Laat in de NUjij-reacties weten hoe de afhandeling van de schade bij jou gaat.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Scheuren in de muur van het gemeentehuis van Eemsmond. De noordelijke provincie wordt al jaren getroffen door bevingen die het gevolg zijn van gaswinning in het gebied. Ⓒ ANP

Roep om parlementaire enquête over Groningen

Telegraaf 16.01.2019 De roep om snel een parlementaire enquête te houden over de gaswinning in Groningen neemt toe. Een groot deel van de Tweede Kamer is positief over de komst van een grondig onderzoek, maar partijen verschillen nog van mening over het moment waarop dit zware politieke middel moet worden ingezet.

Het voorstel van GroenLinks-Kamerlid Tom van der Lee om volgend jaar al een parlementaire enquête te houden over de gevolgen van het boren naar gas in de noordelijke provincie krijgt steun van meerdere oppositiepartijen.

Regeringspartijen CDA, D66 en CU staan niet negatief tegenover een enquête, maar willen zich nog niet binden aan een datum. De drie coalitiegenoten vragen zich hardop af of het niet te vroeg is voor een grondig onderzoek. De partijen vinden dat er eerst haast moet worden gemaakt met de afhandeling van schades en de versterking van huizen in het aardbevingsgebied.

Versnelling

Hoewel minister Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) vorig jaar tal van plannen heeft gemaakt om het tij te keren in Groningen, lijkt er in de praktijk niets te gebeuren voor Groningers met schade of een onveilig huis. Een Kamermeerderheid wil dat de VVD-bewindsman de afhandelingen van schades en versterking van woningen in een hogere versnelling zet.

CDA-Kamerlid Agnes Mulder: „Het lijkt erop of de minister het laat versloeren. Hoe wil hij bekend staan: als de minister die het beter doet dan de NAM of andersom?” Volgens PvdA-Kamerlid Henk Nijboer is het vertrouwen in Groningen „tot een nieuw dieptepunt gedaald.”

Wiebes erkent dat het lang duurt. „We hebben het afgelopen jaar heel veel geregeld, maar daar hebben de mensen in de huizen nog niets van gemerkt. 2018 was een beleidsjaar, 2019 moet het jaar van de uitvoering worden.”

Bekijk meer van; tweede kamer  groningen  parlementaire enquête  eric wiebes

Huis gestut na schade door aardbeving in Loppersum HH | Robin Utrecht

Nieuw gasdebat terwijl Groningers en minister over schade zwartepieten

De Tweede Kamer debatteert vandaag met minister Wiebes van Economische Zaken over de getroebleerde verhouding tussen Groningen en zijn ministerie.

NOS 16.01.2019 Minister Wiebes was na zijn bezoek van maandag de provincie Groningen nog niet uit, of hij ontving al een ongekend felle brief van de aardbevingsgemeenten, de provincie Groningen en maatschappelijke organisaties. Zij eisen dat de afhandeling van de schade en de versterking van de huizen in hun provincie versneld wordt.

Lokale en regionale bestuurders vragen verantwoordelijk minister Wiebes met geld over de brug te komen. Minister Wiebes van zijn kant, zegt voortdurend: “Het geld is er”. Vandaag praat de Tweede Kamer met de minister over de Groningse gasproblematiek.

Wat is aan de hand? We proberen het in vijf vragen en antwoorden duidelijk te maken.

1: Volgens de minister is er geld, wat klagen de Groningers nou?

Dat geld is gereserveerd inderdaad, maar de gemeenten moeten eerst met plannen komen over hoe zij de versterking aan gaan pakken. De Nationaal Coördinator Groningen moet dan een raming maken van de kosten en inschatten hoeveel inspecteurs en bewonersbegeleiders nodig zijn. Pas als dat gedaan is, keert het ministerie geld uit.

De gemeenten Loppersum en Ten Boer zijn al lang klaar met hun plan, maar de stad Groningen bijvoorbeeld nog niet. En die zegt op haar beurt weer dat de Nationaal Coördinator Groningen nog met meer duidelijkheid moet komen over de capaciteit om de 3000 adressen in de stad te versterken.

2: Als het aan de gemeenten zelf ligt, zoals de minister zegt, moeten ze toch gewoon opschieten?

De gemeenten die het plan klaar hebben, willen aan de slag. Tot nu toe is steeds gezegd dat capaciteit geen probleem is, dus waarom wachten met inspecteren? Alle woningen die op de lijst staan voor versterking, moeten eerst worden geïnspecteerd om te bepalen of het ook echt nodig is. Gemeenten en inwoners begrijpen niet dat de inspectie niet kan starten als capaciteit en geld geen probleem zijn.

3: Maar die versterkingsoperatie was toch al begonnen? De mensen die al een toezegging hebben, zouden toch al worden geholpen?

De versterking van die woningen staat nog steeds stil. Bij veel projecten blijft de versterking hangen in procedures en regels, waaronder de aanbestedingswet. Aannemers zijn bereid om aan de slag te gaan, maar doen dit pas nadat er via een aanbestedingsprocedure een opdracht is gegeven. Omdat het om veel panden gaat, moet de klus worden aanbesteed. Die opdrachten blijven vooralsnog uit.

4: Wat wordt bedoeld met schade-afhandeling en versterking en gaat het eigenlijk niet om hetzelfde?

Ja en nee. Nee, omdat het bij schade gaat om scheuren in muren en verzakkingen van (delen van) woningen. Die schade wordt allemaal vergoed als is erkend dat het door de gaswinning komt. Minister Wiebes heeft een Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen ingesteld voor nieuwe en oude schademeldingen. Die schade wordt dan cosmetisch hersteld.

Ja, omdat het vaak allebei aan de hand is. Huizen die versterkt moeten worden, hebben vaak ook schade. Soms is die schade zo groot dat het onzinnig is om eerst de schade te herstellen en daarna het huis te versterken, of zelfs opnieuw te bouwen.

5: Hoeveel geld heeft minister Wiebes beschikbaar gesteld voor het schadeherstel en voor de versterking?

Voor de vergoeding van de schade is geen maximumbedrag genoemd. Alle door gaswinning veroorzaakte schade wordt vergoed, zeggen Shell en minister Wiebes altijd. Voor de versterking is door het kabinet 400 miljoen euro gereserveerd. Dat is voor 1500 tot 11.000 panden.

Hoeveel het uiteindelijk wordt, is nog niet duidelijk. Dat moet uit fysieke inspecties blijken. Versterking kan betekenen dat alleen muren worden gestut, maar het kan ook betekenen dat een heel gebouw, één huis of rijtjes huizen moeten worden gesloopt en opnieuw opgebouwd.

Bekijk ook;

Gefrustreerde Groningers in tranen bij bezoek Wiebes: ‘Er gebeurt niks’

Overheidsingrijpen leidt nog niet tot snellere afhandeling gaswinningsclaims

Mark (24) wil de toekomst van zijn Groningse dorp veiligstellen

Wiebes ziet niets in ‘generaal pardon’ voor schadeafhandeling Groningen

NU 16.01.2019 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) vindt het geen goed idee om de bijna achttienduizend openstaande schademeldingen als gevolg van de gaswinning in Groningen in één klap te vergoeden zonder tussenkomst van andere partijen.

Zo kan het “stuwmeer” aan schademeldingen sneller worden afgehandeld, denken de partijen.

Alle partijen in de Tweede Kamer zijn het erover eens dat dit proces sneller moet. “We moeten gewoon aan de gang”, erkende ook Wiebes meerdere keren. Alleen blindelings alle schades vergoeden, is volgens de bewindsman niet uitvoerbaar.

De precieze schade is niet altijd bekend, zei Wiebes. “Soms staat er alleen een telefoonnummer in het systeem”. Daardoor is het volgens hem ook niet mogelijk een voorschot van een bedrag te betalen, zoals 50Plus voorstelde. “We hebben een bassin van schademeldingen. Dan weten we alleen de lengte van de scheur. Als ik twee derde van een onbekend bedrag moet betalen, dan sta ik met de mond vol tanden.”

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer snapt dat er risico’s zitten aan deze oplossing, maar hij verweet Wiebes dat hij redeneert vanuit de technocratie. “Mensen zijn al jaren bezig. Er komen steeds meer rechtszaken bij”, aldus Nijboer.

Minister noemt plan van gemeenten ‘veelbelovend’

Wiebes ziet wel iets in een maandag geopperd plan door zeven gemeenten in Groningen, de Commissaris van de Koning René Paas, de Groninger Bodembeweging en het Groninger Gasberaad.

De partijen stellen onder andere voor om aannemers direct de schade te laten herstellen, zonder tussenkomst van inspecteurs en schadeopnemers. Pas als de schade boven de 10.000 euro komt of als de schade niet is veroorzaakt door de gaswinning, volgt er alsnog een inspectie.

Wiebes noemde het voorstel “veelbelovend”, maar wil het wel eerst voorleggen aan de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG), de onafhankelijke overheidsinstantie die vorig jaar het schadeloket van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) heeft overgenomen.

Wiebes heeft sinds de TCMG in het leven is geroepen veertienduizend schades “geërfd”. Daarvan is een deel afgehandeld, maar er komen ook nieuwe meldingen bij. Om de operatie te versnellen, zijn er meer schadeopnemers aangetrokken, die nemen nu zo’n vierhonderd schades per week op. Dat is een stuk meer dan een paar manden geleden, maar Wiebes vindt het aantal nog steeds krap.

Kamer vindt dat Wiebes problemen te traag aanpakt

Kamerbreed leeft het gevoel dat het schadeherstel te traag gaat. De parlementariërs manen Wiebes daarom tot haast. “Het lijkt alsof de minister het laat versloffen want er is te weinig geld en er zijn te weinig experts”, zei CDA-Kamerlid Agnes Mulder. Haar bekruipt het gevoel dat de schadeafhandeling nu geen verbetering is vergeleken met de NAM. “Ik ben er helemaal klaar mee.”

SP’er Sandra Beckerman verweet de bewindsman dat hij een Haagse werkelijkheid creëert die geen recht doet aan de echte werkelijkheid van de Groningers die moeten wachten op “talloze instanties” voordat hun schade wordt hersteld en vergoed.

Nijboer heeft er geen vertrouwen in dat de problemen nu goed worden aangepakt. “We schieten geen fluit op.”

Tom van der Lee (GroenLinks) pleitte voor een parlementaire enquête over de Gaswinning in Groningen en de gevolgen ervan, een oproep die de partij vorig jaar ook deed. Maar net als toen willen coalitiepartijen CDA, D66 en ChristenUnie hier serieus over nadenken, maar daarvoor is het nu nog te vroeg. “Ik begrijp de wens, maar de veiligheid staat nu voorop”, zei D66’er Matthijs Sienot.

Lees meer over: Eric Wiebes Gaswinning Groningen

Wiebes: Dit jaar gaat hersteloperatie Groningen écht beginnen

AD 16.01.2019 Het herstel van de woningen met aardbevingsschade in Groningen gaat dit jaar echt van start. Die belofte deed minister Wiebes (Economische Zaken) vanmiddag vlak vóór het Kamerdebat over deze kwestie.

,,Het jaar 2018 stond in het teken van overleg, papier, beleid en verordeningen. Daar hebben de mensen in de huizen natuurlijk helemaal niets van gemerkt. Maar 2019 moet het jaar worden waarin we het allemaal gaan uitvoeren’’, aldus Wiebes tijdens een SP-bijeenkomst waar ook bewoners van het aardbevingsgebied aanwezig waren.

De minister, die uit handen van Kamerlid Sandra Beckerman een zwartboek in ontvangst nam, zegt de zorg van iedereen in de regio te delen ‘dat we nu aan de gang moeten’. 

Wiebes: ,,We moeten mensen laten zien dat – als hun huis risicovol is – het bekeken wordt, dat wordt vastgesteld wat er aan moet gebeuren en dat we dan ook beginnen met die maatregelen.’’

Twijfels

Dit moet het jaar worden dat men ook in Groningen ziet dat er wat gebeurt, aldus Eric Wiebes, minister van Economische Zaken.

De bewindsman denkt dat inmiddels aan alle startvoorwaarden is voldaan, zei hij vanmiddag. ,,Al hoor ik vanuit de regio twijfels. Daar gaan we opnieuw bovenop zitten. Want dit moet het jaar worden dat men ook in Groningen ziet dat er wat gebeurt. Uiteindelijk moet de veiligheid zo zijn toegenomen dat we langzaam vergeten dat er ooit gas werd gewonnen en dat we kunnen werken aan de toekomst.’’

Daarvoor zijn middelen beschikbaar, aldus Wiebes. ,,Het is dus belangrijk dat de gaswinning zo snel mogelijk naar beneden gaat. Het gaat nu al in een razend tempo, maar ook daar hebben de mensen in de huizen ook zelf niks van gezien. Dat moet veranderen.’’

De minister gaf aan zo snel mogelijk te hebben gewerkt afgelopen jaar, onder meer in het overleg met de NAM. Die maatschappij is nu al grotendeel geen partij meer bij het herstelproces en moet helemaal uit beeld verdwijnen, beloofde Wiebes.

SP-Kamerlid Sandra Beckerman overhandigt een zwartboek over de gaswinning aan minister Wiebes © Algemeen Dagblad

Kamer is Wiebes’ gedraal over Groningen zat

AD 16.01.2019 Minister Wiebes (Economische Zaken) moet nu eindelijk haast maken met het versterken van de woningen in het Groningse aardbevingsgebied. Ook de afhandeling van de schade duurt te lang. Het geduld van de Tweede Kamer met de minister raakt op.

© ROBIN UTRECHT

Een ruime Kamermeerderheid, inclusief coalitiepartijen VVD, CDA en D66, wil dat Wiebes nu met geld en mankracht over de brug komt om de schade aan huizen door de gaswinningen te herstellen en woningen te verstevigen. ,,Het wordt hoog tijd dat we aan de slag gaan”, zegt CDA-Kamerlid Agnes Mulder. ,,De minister heeft eerder aangegeven dat geld niet het probleem is. Wat dan wel? Dat willen wij vandaag tijdens een Kamerdebat graag van hem weten.’’

In Groningen zijn de inwoners van het aardbevingsgebied Wiebes inmiddels flink zat. Nadat hij vorig jaar aankondigde dat de gaskraan versneld dicht gaat, steeg hij snel in populariteit. Maar van die populariteit bleef weinig over toen daarna bleek dat er in de praktijk weinig veranderde. Er zijn nog zo’n achttienduizend onafgehandelde schadeclaims.

Er moeten minstens vijftienduizend panden worden versterkt. En er zijn Groningers die al twee jaar wachten op een advies voor wat er moet gebeuren om hun huis aardbevingsbestendig te maken. In een brief roepen de gemeenten in Groningen en de provincie de Tweede Kamer gisteren op Wiebes onder druk te zetten.

Onverteerbaar

Minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat (VVD). © ANP

Zelf herhaalde de minister bij een bezoek aan het gebied maandag dat geld geen rol speelt, maar dat de inwoners nog even geduld moeten hebben. Volgens hem is er al veel geregeld, maar zijn er te weinig mensen om al het werk uit te voeren.

Wiebes’ eigen partij de VVD begrijpt dat alle Groningers al te lang zitten te wachten op de uitvoering. Maar dat moet wel afgelopen zijn. ,,Ik wil heel graag van de minister weten wat de daadwerkelijke uitvoering nu tegenhoudt. Regel het minister, en zeg tegen ons of de regio wat je daarvoor nog nodig hebt,’’ zegt Kamerlid Dilan Yesilgoz.

D66 noemt het ‘onverteerbaar’ dat burgers en de gemeenten in Groningen niet ruimhartig worden geholpen, zoals eerder is beloofd. ,,Ze hebben als het ware een deuk in hun auto gekregen door de schuld van een ander, maar die wordt om onduidelijke redenen steeds maar niet gerepareerd”, aldus Kamerlid Matthijs Sienot.

Boter bij de vis

Oppositiepartij PvdA wil nog een stapje verder gaan. Kamerlid Henk Nijboer pleit voor een algemene coulanceregeling. ,,Zet een dikke streep onder de 17.500 dossiers die er nog liggen en die een tijdige afhandeling van nieuwe meldingen onmogelijk maken. Combineer in de toekomst schadeafhandeling en versterking. En vooral: bied je excuses aan voor de waardeloze schadeafhandeling.”

Sandra Beckerman (SP) hoopt dat de regeringspartijen nu boter bij de vis doen en minister Wiebes zullen dwingen om te handelen. ,,De Groningers zijn echt gesloopt door deze slepende kwestie. Ze moeten jarenlang wachten in een onveilig huis. Dat kan niet langer.”

Raad van State buigt zich 17 januari na spoedverzoeken over gaswinning

NU 09.01.2019 De afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State buigt zich op donderdag 17 januari over de spoedverzoeken over het gasbesluit van minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat).

De individuele bezwaarmakers willen dat het besluit van Wiebes in de tussentijd wordt geschorst en dat de gaswinning van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) naar nul gaat.

De uitspraak van de voorzieningenrechter zal een paar weken na de zitting plaatsvinden, laat de Raad van State weten.

In totaal zijn 26 beroepsschriften binnengekomen. “Onder de bezwaarmakers zijn een groot aantal individuele burgers, maar ook de provincie Groningen, negentien Groningse gemeenten, twee waterschappen, de Groninger Bodem Beweging en het Groninger Gasberaad. ”

Zowel in 2015 als in 2017 boog de Raad van State zich over gasbesluiten na bezwaren van de Groningers.

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Overheidsingrijpen leidt nog niet tot snellere afhandeling gaswinningsclaims

NOS 08.01.2019 De oprichting van een nieuw loket voor de schadeafhandeling door de gaswinning in Groningen heeft nog niet geleid tot een snellere afhandeling. De Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG) bevestigt berichtgeving in de Volkskrant dat er vorige jaar ruim 2400 claims zijn afgewikkeld. Bij de NAM was dat twee jaar eerder nog ruim 24.000. Voor dit jaar wordt beterschap verwacht.

Precies een jaar geleden was er bij Zeerijp een aardbeving met een kracht van 3,4. De overheid besloot daarna om het afhandelen van de bevingsschade in eigen hand te nemen. Daarvoor werd de TCMG werd opgericht.

De schadeclaims werden voor die tijd afgehandeld door de NAM zelf, die daarvoor het Centrum Veilig Wonen in de hand had genomen. De bedoeling was dat de schadeclaims voortaan sneller en ruimhartiger zouden worden afgehandeld. Uit cijfers blijkt nu dat daar in het eerste jaar nog weinig van terecht is gekomen.

Onafhankelijke experts

Er werden 13.472 claims overgenomen van de NAM. In 2018 kwamen daar nog ruim 6600 nieuwe claims bij. Aan het einde van het jaar waren er in totaal 17.500 zaken nog niet afgehandeld.

De TCMG zegt in een reactie dat er tijd nodig was en verwacht dat de achterstand in 2019 weggewerkt zal worden. De instantie kampte met een gebrek aan onafhankelijke experts om de omvang van de schade vast te stellen. Dat probleem is nu opgelost.

“We hadden in het begin maar vijftien onafhankelijke experts, waar het er zestig hadden moeten zijn. We hebben nu meerdere partijen die deskundigen leveren. Daar zien we nu het effect van”, vertelt woordvoerder Jouke Schaafsma van TCMG.

Bij het loket komen ongeveer 100 schademeldingen per week binnen. Met de inzet van de nieuwe deskundigen kan de instantie nu zo’n 350 schadeopnames per week doen. Daarmee kan de achterstand worden ingelopen.

“Het is wel zaak dat de Groninger dat ook gaat merken. Dat is op dit moment nog onvoldoende aan de gang, maar we hebben wel de indruk dat dit de komende weken gaat gebeuren”, zegt Schaafsma.

Prognoses

Susan Top van het Groninger Gasberaad vindt dat positieve verwachting van de TCMG vooral is gebaseerd op prognoses. “We moeten vooral ons hart vasthouden als er weer een stevige beving is. Dan stroomt het net zo hard weer vol”, zegt zegt ze bij het NPO Radio 1 programma Spraakmakers.

Top houdt dan ook vast aan een generaal pardon voor de groep Groningers die heel lang wacht op een schadevergoeding. “Dat is vooral bedoeld om lucht te creëren. Laat een aannemer beoordelen hoe groot de schade is en beoordeel zijn bevindingen. Dan ben je een hele grote bulk kwijt.”

Zo’n 135 huizen die onveilig of onverkoopbaar waren, zijn in de afgelopen vijf jaar opgekocht door de NAM. Bijna de helft van die huizen staat leeg, een aantal zijn gesloopt, de rest vond een nieuwe eigenaar. Mark van Dijken kocht een huis van de NAM. Het zou anders gesloopt worden. Met hulp van zijn vader en opa is het huis opgeknapt en aardbevingsbestendig geworden:

Video afspelen

Mark kocht zijn huis van de NAM en is nu helemaal van het gas af

Bekijk ook;

Ruim 80 procent oude bevingsschade Groningen afgehandeld

Minister Wiebes op bezoek in Zeerijp, na de beving van 8 januari vorig jaar. Beeld ANP

Speciaal loket krijgt duizenden Groningse schadeclaims niet weggewerkt: ‘We staan er slechter voor dan een jaar geleden’

VK 08.01.2019 Een jaar na de zware aardbeving bij Zeerijp kampt Groningen met een uitdijend stuwmeer van duizenden onverwerkte schadeclaims. De overheid heeft het afhandelen van bevingsschade vorig jaar overgenomen van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) en daarvoor een nieuw loket opgericht: de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG). Die instantie slaagt er niet in de achterstand weg te werken.

Op 19 maart 2018 ‘erfde’ de TCMG 13.472 schades van het Centrum Veilig Wonen, het commerciële bedrijf dat tot dan toe de bevingsschade afhandelde namens de NAM. In 2018 kwamen daar 6.611 nieuwe meldingen bij, terwijl TCMG slechts 2.478 claims afhandelde. Per saldo zijn er vorig jaar dus 4.133 onverwerkte schadeclaims bijgekomen. De teller staat nu op ruim 17.500 open dossiers.

De aardbeving bij Zeerijp op 8 januari 2018, dinsdag precies een jaar geleden, was met een kracht van 3,4 op de schaal van Richter en 5.654 schademeldingen een keerpunt in het gasdossier. Het was de zwaarste beving sinds die in augustus 2012 bij Huizinge (3,6 op de schaal van Richter). Meteen erna bracht minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) de schadeafhandeling onder overheidsregie. Amper drie maanden later kondigde het kabinet aan de gaswinning in Groningen zo snel als mogelijk te staken, uiterlijk in 2030.

Van de belofte dat de afhandeling van schade door de overheid sneller en ruimhartiger zou verlopen, komt echter nog weinig terecht. ‘Wij moesten bijna een jaar wachten voordat er een expert langskwam. Vervolgens zou het lekkende raam aan ‘extreme klimatologische omstandigheden’ te wijten zijn’, zegt gedupeerde Luuk Knol uit Garmerwolde. ‘Alsof we in Siberië wonen. Een eerdere schade in dezelfde gevel werd door de NAM vlot vergoed.’

‘Zorgvuldigheid kost tijd’

De TCMG werkt volgens de principes rechtvaardig, ruimhartig, onafhankelijk, voortvarend en met de mens centraal, zegt woordvoerder Jouke Schaafsma. ‘Dat klinkt prachtig, maar een goede balans vinden is razend ingewikkeld. Rechtvaardig en ruimhartig vraagt om zorgvuldigheid, en zorgvuldigheid kost tijd.’ Sinds kort zijn volgens hem de benodigde deskundigen in touw. ‘We lopen, maar moeten sprinten. We hopen dat eind 2019 de overgedragen claims zijn weggewerkt.’

In correspondentie met gedupeerden waarschuwt het schadeloket voor een wachttijd van 10 tot 15 maanden. De TCMG moest vorig jaar met stoom en kokend water aan de slag, zegt Schaafsma. ‘Er was een website, de telefoon ging over, maar ongelooflijk veel was nog niet geregeld.’

In de overgedragen dossiers stond vaak niet meer dan een adres. Van de benodigde zestig deskundigen waren er bovendien maar 15 beschikbaar. Schaafsma: ‘Daardoor konden we niet de vaart maken waarop we hoopten. Je kunt niet vanachter een bureau zeggen: die scheur gaan we vergoeden.’

Wanhoop

Volgens secretaris Susan Top van het Groninger Gasberaad leeft ten onrechte het beeld dat nu de gaskraan versneld dichtgaat, ‘het wel geregeld is’ in Groningen. Afgelopen jaar pompte de NAM 20 miljard kuub gas uit Groninger bodem. De stroperige schadeafwikkeling, waardedaling van woningen en de grote onzekerheid over het versterken van huizen, drijven volgens Top tot wanhoop. ‘Vijf jaar geleden was het dichtdraaien van de gaskraan dé oplossing geweest. Nu is de chaos op alle fronten toegenomen. Mensen moeten weten waar ze aan toe zijn.’

‘Tragisch genoeg staan we er slechter voor dan een jaar geleden’, zegt provinciebestuurder Eelco Eikenaar (SP). ‘Het voornemen is mooi, maar de gaskraan is nog niet dicht. Ondertussen heeft de versterking een jaar praktisch stilgelegen en zitten we nu met een technocratische aanpak waarin een computermodel van de NAM bepaalt welke huizen versterkt worden. Dat maakt mensen wanhopig, woedend en in het ergste geval apathisch.’

Minister Wiebes laat via een woordvoerder weten dat hij niet tevreden is over het tempo waarmee de afhandeling van schademeldingen door het nieuwe publieke loket op gang komt. ‘De minister heeft die zorgen ook eerder al overgebracht aan de TCMG en aangedrongen op maatregelen. De TCMG heeft inmiddels maatregelen genomen.’ Naar verwachting zal eind dit jaar de huidige werkvoorraad zijn weggewerkt.

De conclusie van het Gasberaad is dat tempo maken en gedetailleerd schadeoorzaken willen vaststellen niet samengaan. ‘Het is tijd voor een onorthodoxe aanpak, een generaal pardon’, aldus Top. ‘Mensen wachten al veel te lang.’

RECONSTRUCTIE

Één klap sloeg alle twijfel weg: hoe Wiebes besloot de gaskraan dicht te draaien
Een jaar geleden beeft de aarde in het Groningse Zeerijp zo hard, dat minister Wiebes een beslissing neemt: de aardgaswinning in Groningen moet worden beëindigd. Maar hoe overtuigt hij de rest van het kabinet? Een reconstructie van een pijnlijk besluit.

Meer over; TCMG Groningen Eric Wiebes economische sector economie, business en financiën Jouke Schaafsma Susan Top Zeerijp Jurre van den Berg

‘Ook de overheid krijgt geen vat op stuwmeer schade­claims gaswinning’

AD 08.01.2019 Een jaar na de zware aardbeving bij Zeerijp kampt Groningen met een uitdijend stuwmeer van duizenden onverwerkte schadeclaims, zo schrijft de Volkskrant. De overheid heeft het afhandelen van de bevingsschade vorig jaar overgenomen van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) en daarvoor een nieuw loket opgericht: de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG). Die instantie slaagt er echter niet in de achterstand weg te werken.

Op 19 maart 2018 ‘erfde’ de TCMG 13.472 schades van het Centrum Veilig Wonen, het commerciële bedrijf dat tot dan toe de bevingsschade afhandelde namens de NAM. In 2018 kwamen daar 6.611 nieuwe meldingen bij, terwijl TCMG slechts 2.478 claims afhandelde. Per saldo zijn er vorig jaar dus 4.133 onverwerkte schadeclaims bijgekomen. De teller staat nu op ruim 17.500 open dossiers.

Van de belofte dat de afhandeling van schade door de overheid sneller en ruimhartiger zou verlopen, komt dus nog weinig terecht. In correspondentie met gedupeerden waarschuwt het schadeloket voor een wachttijd van 10 tot 15 maanden. Sinds kort zijn volgens een woordvoerder van TCMG de benodigde deskundigen in touw. ,,We hopen dat eind 2019 de overgedragen claims zijn weggewerkt.’’

Groningen vorig jaar minder vaak getroffen door aardbevingen

NU 07.01.2019 Groningen is in 2018 minder vaak getroffen door aardbevingen, meldt het KNMI maandag. In totaal lag het aantal bevingen als gevolg van de gaswinning op 90, tegen 123 in 2017.

Ook was er vorig jaar minder vaak een beving met een magnitude van 1.5 of hoger: in 2018 ging het om vijftien van zulke bevingen, een jaar eerder waren het er achttien.

In januari werd Zeerijp getroffen door de zwaarste aardbeving in vijf jaar tijd. Op 8 januari schudde de grond en ontstond er veel schade door de beving met een magnitude van 3.4.

Vorig jaar gaf minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) te kennen dat de gaswinning voor 2030 helemaal moet zijn stopgezet. Dit wordt onder meer bereikt door de bouw van een stikstoffabriek, waarmee gas uit het buitenland omgezet kan worden naar gas dat in Nederland kan worden gebruikt.

Vanaf 2023 verwacht Wiebes nog maar 5 miljard kuub per gasjaar te pompen. De gaswinning ligt nu op 21,6 miljard kuub.

Overigens zijn de provincie Groningen, zeventien van de twintig gemeenten in de provincie, twee waterschappen en de betrokken veiligheidsregio naar de rechter gestapt om de gaswinningsplannen aan te vechten.

Ze zijn van mening dat er te weinig is gekeken naar de rechten van de Groningers en er zou niet genoeg gedaan worden aan de versterkingsoperatie van de panden in het aardbevingsgebied.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Het Groningse Middelstum, met links het huis van Mark NOS / Pauline Broekema

Mark (24) wil de toekomst van zijn Groningse dorp veiligstellen

NOS 28.12.2018 “Ook aan de wandel?” Het zijn terloopse vragen die je in Middelstum stelt als je elkaar op straat tegenkomt. Mark van Dijken groet een oudere dorpsgenoot die aan zijn dagelijkse rondje bezig is. We staan voor de woning die hij binnenkort hoopt te betrekken.

De NAM heeft in het aardbevingsgebied in Groningen de afgelopen vijf jaar 137 woningen opgekocht. Omdat ze onveilig of onverkoopbaar waren. Bijna de helft (61) van die huizen staat leeg en twintig zijn er gesloopt, de rest vond een nieuwe eigenaar. Een van hen is Mark uit Middelstum.

Hij kocht het huis uit volle overtuiging. Omdat het een prachtige woning is. En omdat hij, als jongere (24 jaar), de toekomst van zijn dorp zeker wil stellen.

Mijn vader zag meteen de mogelijkheden. Die wist dat dit weer een prachtig huis kon worden, Mark.

Een kraan tilt twee schoorstenen op het huis. Met die kenmerkende afdekplaat, zodat het huis weer de contouren krijgt van weleer. De woning is zeker 200 jaar oud, was verwaarloosd en droeg sporen van zware aardbevingsschade en zou plat gaan. De NAM had het aangekocht en ging voor sloop.

De gemeente verzette zich, want als de woning zou verdwijnen werd het beschermde dorpsgezicht ernstig aangetast. De familie Van Dijken toonde belangstelling.

Voorrecht

Zowel de vader als de grootvader van Mark zitten in de aannemerij. “Mijn vader zag meteen de mogelijkheden. Die wist dat dit weer een prachtig huis kon worden.” De gemeente steunde ze en zo lukte het om de woning aan de Burchtstraat voor een mooie prijs te kopen.

Mark heeft het geluk dat ze alleen geld uitgeven aan het materiaal, loonkosten worden niet gemaakt. Dat realiseert hij zich en noemt hij een uniek voorrecht en voordeel. “Alles doen we tussen de bedrijven door, dat betekent wel dat we al twee jaar bezig zijn, maar zo is het wel betaalbaar.”

Bekijk hier de uitgebreide reportage die Pauline Broekema maakte over het huis van Mark:

Video afspelen

Mark kocht zijn huis van de NAM en is nu helemaal van het gas af

Al is het nog niet af, Mark kan zijn geluk niet op met zijn woning. Het stond voor hem vast dat als hij zelfstandig zou gaan wonen het Middelstum moest zijn. Met de stad heeft hij niets. De enige band is dat hij er in het ziekenhuis werd geboren.

In Middelstum waar hij opgroeide en waar zijn familie woont voelt hij zich thuis. Om de menselijke maat, omdat je elkaar kent, om het verenigingsleven. Om de ruimte. Omdat hij er kan zijn wie hij is.

Ik dacht, nu wordt het tijd om het te laten weten. Dit is dus Mark.

Mark over het moment dat hij uit de kast kwam

Enkele jaren geleden ging de regenboogvlag uit, zodat iedereen wist dat hij uit de kast was gekomen. “Ik dacht, nu wordt het tijd om het te laten weten. Dit is dus Mark.” Hij werkt bij een veehouder na zijn mbo-opleiding dierverzorger. Vertelt over zijn rampzalige cito-score op de basisschool. “Als ik moest rekenen werd het chaos in mijn hoofd.”

Zijn onderwijzer geloofde in hem, in tegenstelling tot de mevrouw van een onderwijsinstelling die met haar vragenlijst langskwam. Die jongen gaat niet naar het speciaal onderwijs, liet hij haar weten en zo gebeurde.

“Mooi werk hè”, zegt hij terwijl hij in de stal de koeien aansluit op de melkmachine. Altijd natuur om zich heen. Ook vanuit de werkplaats van zijn vader kijk je uit over de weilanden. In de zomer is het er druk met weidevogels. “Mooier dan dit is er niet.” Maar het is meer dan de voorkeur voor groen en verte dat hem bindt aan Middelstum.

Mark aan het werk met de koeien NOS / Pauline Broekema

Hij vindt er historie, niet meer kerkelijk komt hij toch nog graag in de middeleeuwse Sint-Hippolytuskerk. Het gaat hem aan het hart wat de aardbevingen met het prachtige kerkgebouw hebben gedaan.

Er lopen scheuren door de fresco’s, hij vertelt hoe buurtbewoners tijdens de zware beving van Huizinge de klokken van het carillon hoorden. Niks lieflijks aan, maar angstaanjagend.

Geen geouwehoer

Zijn beslissing in het dorp te wonen heeft nog een reden. Als jongeren wegtrekken dan loopt het dorp leeg, dan wonen er alleen nog ouderen en sluiten de winkels. En dan, denkt hij, heeft de NAM vrij spel, want wat moet je verder met een leeg dorp?

De mensen in de streek waar hij woont, het Hogeland, lijden onder de bevingen. Voor hem voelt het als een triomf. Een teken dat het ook anders kan. Dat merkt hij ook aan de reacties. Het huis is aardbevingsbestendig gemaakt en gas komt zijn woning niet in. “Geen geouwehoer meer.”

Als actief lid van de Historische Vereniging Middelstum onderzocht hij uiteraard de geschiedenis van zijn nieuwe huis. Toen hij het kocht zat er in de voorpui een etalageruit, een erfenis van lang geleden toen er onder meer een klokkenwinkel was gevestigd.

Rond de vorige eeuwwisseling had een ondernemer nog geprobeerd er een slagerij te vestigen, maar dat werd tegengehouden door de buurt die vreesde voor de opslag van slachtafval en afvalwater dat door het ontbreken van een riool op straat zou stromen.

Hij appte me toen ik aan het melken was. Wat ik nu gevonden heb!

Mark over een bijzondere vondst in zijn huis

Het absolute pronkstuk van het huis werd ontdekt door zijn vader toen die voorzichtig de muren ontdeed van betimmering. Om ruimte te maken in de woonkamer verwijderde hij een tussenwand.

“Hij appte me toen ik aan het melken was. Wat ik nu gevonden heb!” Het is de kroon op het werk. “Als het huis was afgebroken had niemand geweten dat ze er nog zaten. Dan was het één hap met de grijper geweest en was alles in de bouwcontainer terechtgekomen en afgevoerd.”

Achter krantenpagina’s

Achter schrootjes, behang en pagina’s van Het Nieuwsblad van het Noorden uit 1927 vond de vader van Mark deuren van twee bedsteden. Op een bruine ondergrond zijn met potlood pilaren getekend en voorzien van versieringen en de deuren kregen getekende panelen.

Mark noemt ze de schat van zijn huis. Er is al een kenner bij geweest die het erfgoed heel bijzonder noemt. Ook kreeg hij telefoontjes van mensen die ze graag willen overnemen.

De woonkamer met links de bedstede deuren NOS / Pauline Broekema

Maar ze worden gerestaureerd en blijven in het huis waar ze altijd zaten. De deuren waar hele levens zich achter voltrokken hebben. Waarachter is geslapen, gevreeën, geleden en gestorven. Waarachter kinderen geboren zijn. Aan de Burchtstraat in Middelstum. Het huis van Mark van Dijken.

Het is vandaag, na 34 jaar dienstverband, de laatste werkdag van Pauline Broekema bij de NOS, dit was de laatste reportage die ze maakte. Online redacteur Lambert Teuwissen blikte met haar terug op al die jaren:

Bekijk ook;

Pauline Broekema neemt na 34 jaar afscheid: ‘Kijken, kijken, kijken’

KNMI telde dit jaar 113 aardbevingen, overgrote meerderheid in Groningen

NU 21.12.2018 Het KNMI telde dit jaar in totaal 113 aardbevingen in ons land. De meeste, 87, deden zich voor in het aardgasgebied in Groningen. Vijftien daarvan hadden een magnitude boven de 1.5, blijkt vrijdag uit een voorlopig jaaroverzicht van het meteorologisch instituut.

De zwaarste aardschok was op 8 januari in het Groningse Zeerijp. Die had een magnitude van 3.4, wat uitzonderlijk hoog is voor de provincie. De beving was bijna even zwaar als die in 2012 in Huizinge, die een magnitude van 3.6 had en honderden schademeldingen tot gevolg had.

Ook in Noord-Holland vond dit jaar een aardbeving plaats die door gaswinning werd veroorzaakt. Dat gebeurde op 5 juni in Warder. De trilling met een magnitude van 2.5 werd veroorzaakt door gaswinning in het nabijgelegen Middelie-veld, ten noordoosten van Purmerend. Er had sinds 2015 geen beving meer plaatsgevonden in Noord-Holland.

Limburg had deze zomer te maken met een reeks natuurlijke bevingen, door spanningen in de aardkorst. Tussen 23 juli en 8 augustus waren er elf aardbevingen in de buurt van Heerlen en Landgraaf, met magnitudes tussen de 0.5 en 2.4.

In totaal kende Limburg dit jaar zeventien natuurlijke bevingen. Daarnaast was er één beving bij Velden, die mogelijk samenhangt met de winning van aardwarmte.

Lees meer over: aardbeving Binnenland

Er waren dit jaar 113 aardbevin­gen in Nederland

AD 21.12.2018 Het KNMI telde dit jaar in totaal 113 aardbevingen in ons land. De meeste (87) deden zich voor in het aardgasgebied in Groningen.

Vijftien daarvan hadden een kracht boven de 1,5, zo blijkt uit een voorlopig jaaroverzicht van het KNMI. De zwaarste aardschok was op 8 januari in het Groningse Zeerijp. Die had een kracht van 3,4, bijna even zwaar als die in 2012 in Huizinge (3,6).

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Ook in Noord-Holland vond een aardbeving plaats die door gaswinning werd veroorzaakt. Dat gebeurde op 5 juni in Warder. De trilling met een kracht van 2,5 werd veroorzaakt door gaswinning in het nabijgelegen Middelie-veld, ten noordoosten van Purmerend.

Limburg had deze zomer te maken met een reeks natuurlijke bevingen, door spanningen in de aardkorst. Tussen 23 juli en 8 augustus waren er elf aardbevingen met magnitudes tussen de 0,5 en 2,4. In totaal kende Limburg dit jaar zeventien natuurlijke bevingen. Daarnaast was er één beving die mogelijk samenhing met de winning van aardwarmte (geothermie),  bij Velden.

Het KNMI waarschuwde in mei voor meer én zwaardere aardbevingen in Groningen. Ook als de gaskraan dichtgaat, moet rekening worden gehouden met een klap van 5 op de schaal van Richter.

VS: boycot Russisch gas

Telegraaf 19.12.2018 De Amerikaanse ambassadeur Pete Hoekstra waarschuwt Nederland voor de import van Russisch gas. Hij doet dat via een brief in De Telegraaf. „Geef de Russen niet de macht over jullie gasvoorziening”, is zijn boodschap.

De VS, zelf ook gasleverancier, roept alle ’Europese bondgenoten’ op zich te verzetten tegen de Russische pijplijn Nord Stream 2, die eind 2019 Europese landen van gas gaat voorzien. „Anders geven ze Moskou ook de macht om jullie gaskraan dicht te draaien wanneer het hen uitkomt”, redeneert Hoekstra.

„Dat hebben de Russen al eens eerder gedaan. Rusland blijft zijn buurlanden bedreigen en probeert westerse overheden op verschillende manieren te destabiliseren. Nord Stream 2 geeft de Russische president Poetin een nieuw wapen in handen om deze schandelijke acties voort te zetten.”

Nord Stream 2 wordt afgezonken in de Baltische Zee en komt via Duitsland Europa binnen. Door het terugdraaien van de gaskraan in Groningen is ons land voor het eerst afhankelijk van importgas.

Bekijk ook:

’Geef de Russen geen macht over jullie gas’

Bekijk meer van; gas verenigde staten (vs) rusland

Drentse VVD’ers boos over gaswinning

Twaalf raadsfracties hebben een open brief gestuurd aan minister Wiebes en de VVD in de Tweede Kamer.

NOS 18.12.2018 VVD’ers in Drenthe protesteren tegen het recente gaswinningsbesluit van minister Wiebes. De bewindsman, zelf ook lid van de VVD, bepaalde onlangs dat de NAM gas mag winnen in kleine velden in onder meer Noord- en Midden-Drenthe.

In een open brief aan Wiebes en aan de VVD in de Tweede Kamer vragen alle twaalf VVD-gemeenteraadsfracties in Drenthe het besluit te heroverwegen. De raadsleden benadrukken dat er veel onrust is onder de bewoners. Volgens de briefschrijvers lopen de bewoners door de winning redelijk veel kans op een beving en daarmee op schade aan hun huis.

Als de winning per se moet doorgaan, willen de briefschrijvers net zo’n schadeprotocol als in Groningen. Volgens de VVD’ers in Drenthe is er sprake van rechtsongelijkheid. “Waarom moet Drenthe eerst dezelfde strijd aangaan die onze Groninger medeburgers al gestreden hebben?”, staat in de brief.

Een woning met schade, veroorzaakt door aardbevingen als gevolg van de gaswinning. © ROBIN UTRECHT

Overheid in Groningen vecht gaswinning aan bij hoogste rechter

AD 18.12.2018 Groningen stapt naar de rechter om de gaswinningsplannen van het kabinet aan te vechten. Er zou te weinig zijn gekeken naar de rechten en belangen van de bewoners. Ook zou het kabinet niet genoeg doen om huizen in het gebied te versterken en om schade af te handelen.

Gebouwen in Groningen raken beschadigd door aardbevingen als gevolg van de gaswinning. De zaak is aangespannen door de provincie Groningen, zeventien van de twintig gemeenten in de provincie, twee waterschappen en de veiligheidsregio. Zij gaan naar de Raad van State, de hoogste bestuursrechter.

Minister Wiebes (Economische Zaken) maakte vorige maand bekend gaswinning voor volgend jaar toe te staan. De winning moet wel dalen naar maximaal 19,4 miljard kubieke meter.

Nog 5000 Groningers willen vergoeding voor immateriële schade

NOS 11.12.2018 Ruim 5000 Groningers willen een schadevergoeding van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) voor de immateriële schade die ze hebben geleden door de gaswinning. Er is een gezamenlijke claim ingediend bij de rechtbank in Assen.

Dezelfde rechtbank wees in maart al een schadevergoeding toe aan 120 Groningers. De NAM is tegen die uitspraak in beroep gegaan, maar de advocaten van de nieuwe groep eisers willen niet op die uitspraak wachten.

Duizenden nieuwe gedupeerden

Volgens het advocatenkantoor hebben zich sinds maart duizenden nieuwe gedupeerden gemeld. Het gaat om woningeigenaren en een grote groep huurders die door huurorganisaties zijn gewezen op de mogelijkheid dat ze een schadevergoeding kunnen eisen.

Onder immateriële schade valt het aantasten van het woongenot. “Het gaat om angsten, zorgen en gevoelens van onveiligheid. Bovendien krijgen de gedupeerden te maken met toestanden bij het versterken van hun woning. Ze moeten tijdelijk ergens anders wonen en krijgen aannemers en schade-experts over de vloer”, zegt een van de advocaten.

Vergoedingssysteem

De gedupeerden willen dat de NAM aansprakelijkheid erkent. Ook willen ze dat de rechtbank zich uitspreekt over een vergoedingssysteem waarbij alle gevallen in verschillende categorieën worden verdeeld.

Volgens het advocatenkantoor moet uiteindelijk iedereen die immateriële schade heeft geleden door gaswinning in aanmerking komen voor een schadevergoeding.

Bekijk ook;

NAM ook aansprakelijk voor immateriële schade aardbevingen

In maart werd de eis van 120 Groningers al toegewezen. Sindsdien hebben zich duizenden nieuwe gedupeerden gemeld.

Actievoerders van Code Rood tijdens een zitblokkade voor de tankenpark van de NAM. Ⓒ ANP

Groningers claimen emotionele schade door gaswinning

Telegraaf 11.12.2018 Ruim vijfduizend Groningers eisen via de rechter een vergoeding van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) voor de emotionele schade die zij zeggen te ondervinden van de gaswinning en de daaruit voortvloeiende aardbevingen. „Dat gaat van mensen die angsten hebben tot en met mensen die niet meer thuis durven te slapen en bij de psychiater lopen”, licht advocaat Pieter Huitema toe.

De advocaat vraagt de rechtbank in Assen daarom een vergoedingssysteem goed te keuren waarin het leed in verschillende categorieën wordt onderverdeeld. „Er is een hoop leed geleden hier”, zegt hij.

Dezelfde rechtbank bepaalde in maart 2017 al dat de NAM aansprakelijk is voor de immateriële schade van 120 inwoners van het gaswinningsgebied waar aardbevingen voorkomen. De NAM ging in beroep. Op een uitspraak van het gerechtshof wil de raadsman niet wachten. „Dan zijn we zo anderhalf jaar verder. De eerste uitspraak sterkt ons enorm in de gedachte dat de NAM aansprakelijk is.”

Het hof is nog niet toe aan inhoudelijke behandeling. De rechters hebben de Hoge Raad vooraf gevraagd hoe bepaalde wetsartikelen uitgelegd moeten worden.

Voor de groep van 120 mensen die principieel al gelijk heeft gekregen, verwacht advocatenkantoor De Haan – waar Huitema werkt – binnen enkele weken concrete bedragen te vorderen.

Onder de circa vijfduizend Groningers die zich bij de nieuwe procedure hebben aangesloten, zijn zowel woningeigenaren als duizenden huurders. Zij zijn onder meer door de Woonbond gewezen op de mogelijkheid om schade te claimen.

Van elke gedupeerde is vastgelegd welke impact de aardbevingen op zijn of haar leven hebben. „Hun woongenot wordt ernstig geschaad en dat moet worden gecompenseerd”, vat Huitema hun problemen samen.

5000 Groningers eisen via rechter geld van NAM voor emotiescha­de

AD 11.12.2018 Ruim 5000 Groningers eisen via de rechter een vergoeding van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) voor de emotionele schade die zij zeggen te ondervinden van de gaswinning en de daaruit voortvloeiende aardbevingen.

,,Dat gaat van mensen die angsten hebben tot en met mensen die niet meer thuis durven te slapen en bij de psychiater lopen’’, licht advocaat Pieter Huitema toe.

De advocaat vraagt de rechtbank in Assen daarom een vergoedingssysteem goed te keuren waarin het leed in verschillende categorieën wordt onderverdeeld. ,,Er is een hoop leed geleden hier’’, zegt hij.

Dezelfde rechtbank bepaalde in maart 2017 al dat de NAM aansprakelijk is voor de immateriële schade van 120 inwoners van het gaswinningsgebied waar aardbevingen voorkomen. De NAM ging in beroep.

Lees ook;

Lees meer

Duizenden Groningse gebouwen onveilig: versterking moet sneller

Lees meer

Lees meer

Niet meer wachten

Op een uitspraak van het gerechtshof wil de raadsman niet wachten. ,,Dan zijn we zo anderhalf jaar verder. De eerste uitspraak sterkt ons enorm in de gedachte dat de NAM aansprakelijk is.’’

Het hof is nog niet toe aan inhoudelijke behandeling. De rechters hebben de Hoge Raad vooraf gevraagd hoe bepaalde wetsartikelen uitgelegd moeten worden.

Concrete bedragen

Voor de groep van 120 mensen die principieel al gelijk heeft gekregen, verwacht advocatenkantoor De Haan – waar Huitema werkt – binnen enkele weken concrete bedragen te vorderen.

Onder de circa 5000 Groningers die zich bij de nieuwe procedure hebben aangesloten, zijn zowel woningeigenaren als duizenden huurders. Zij zijn onder meer door de Woonbond gewezen op de mogelijkheid om schade te claimen.

Van elke gedupeerde is vastgelegd welke impact de aardbevingen op zijn of haar leven hebben. ,,Hun woongenot wordt ernstig geschaad en dat moet worden gecompenseerd’’, vat Huitema hun problemen samen.

Gasbesluit raakt werkgelegenheid Drenthe hardst

BB 07.12.2018Groningen en Drenthe moeten snel met een impactanalyse komen van de gevolgen van het terugdringen van de gaswinning voor de arbeidsmarkt in Noord Nederland. Daartoe roept Lambert Zwiers, voorzitter van VNO-NCW Noord, de provincies op. Vooral Drenthe vreest banenverlies.

Eerder dit jaar vroeg de Economic Board om een impactanalyse van de gevolgen zodat gemeenten en provincies maatregelen kunnen nemen in hun begroting. Volgens Zwiers tasten provincies nog steeds in het duister over de gevolgen van het gasbesluit voor de werkenden in hun gemeenten: ‘Er gaan vele duizenden banen bij de NAM en toeleveranciers verloren.

Om die werknemers aan nieuw werk te kunnen helpen moet duidelijk zijn hoe groot het probleem is en waar de problemen precies zijn.’ Zwiers wijst er op dat de gemeenten de probleemhouder zijn: ‘Daar kloppen mensen zonder baan als eerste aan voor hulp en sociale zorg.’

 

Geen exacte cijfers

Eerder stelde de werkgeversorganisatie het kabinetsbesluit directe en duizenden indirecte banen zou kunnen kosten. In 2015 verschenen berichten in de media dat in totaal 20.000 banen afhankelijk zijn van de gaswinning maar volgens hoogleraar Regionale Arbeidsmarktanalyse Jouke van Dijk en ING-econoom Henk van den Brink zijn deze cijfers veel te hoog.

Uit eigen onderzoek van VNO-NCW wordt het aantal geschat op 7.000. Exacte cijfers ontbreken nog, maar in sommige gemeenten is het banenverlies nu al merkbaar.

Haagse hulp

Toch verwacht wethouder Bé Schollema van Werk (PvdA) in de Groningse gemeente Loppersum dat de situatie de komende jaren gaat verbeteren. De gevolgen van het gasbesluit pakken voor zijn gemeente en veel andere Groningse gemeenten namelijk positief uit. ‘Door de combinatie van de aantrekkende economie en mensen die nodig zijn voor de herstelwerkzaamheden van gebouwen, verwachten wij een banengroei in de regio van meer dan 1.000 banen. Misschien wel meer dan 1.500 tot 2.000’, aldus Schollema.

Eerder maakte oud-minister Asscher van Sociale Zaken ruim 6 miljoen euro over om duizend Groningers aan het werk te helpen. Met dat bedrag worden laagopgeleiden geschoold en re-integratietrajecten gestart. Daarvan zijn onlangs de eerste honderden Groningers aan het werk gegaan.

Naast de economische groei en de herstelprogramma’s van huizen en gebouwen, begint ook het aantrekken van MKB-bedrijven in Groningen vruchten af te werpen. Bedrijven kunnen met steun uit de miljarden van Den Haag een goedkopere financiering krijgen of gunstiger voorwaarden bedingen.

Dat heeft er mede toe geleid dat bedrijven zich in de regio gaan vestigen en mensen zoeken. Zo is een metaalbedrijf op zoek naar 200 man terwijl een grote horeca-onderneming zijn investering kon rondbreien met de Haagse hulp.

Drenthe gevoeliger

In Drenthe worden de gevolgen van het gasbesluit ernstiger ingeschat. De oorzaak daarvan ligt in de economische structuur van de provincie en het ontbreken van grootschalige schade door bodemdalingen. Volgens een woordvoerder van de provincie is er daardoor minder werk voor renovatie en herstelwerkzaamheden.

Daarnaast worden de provinciehoofdstad Assen en omliggende gemeenten bovengemiddeld hard getroffen. Het hoofdkantoor van de NAM ligt namelijk in Assen en minstens de helft van de (meest hoogopgeleide) 1500 werknemers daar werkzaam. Er wordt in Drenthe dan ook gevreesd voor een braindrain.

Perspectief

Vorige week presenteerden de provincie, het bedrijfsleven, onderwijsinstellingen en de NAM werkgelegenheidsplan Drenthe 4.0 ‘Voortbouwen op de energie van Drenthe, een nieuw economisch perspectief’.

Erin wordt aangegeven hoe het wegvallen van 7.000 banen kan worden opgevangen en hoeveel geld daarvoor nodig is: ruim 150 miljoen euro. Het is onduidelijk of dat bedrag boven op de ruim 1 miljard euro moet komen, die al door Den Haag zijn toegezegd.

Lees het volledige artikel in Binnenlands Bestuur nr. 23 van deze week

Noord-Brabantse provincie en gemeenten in beroep tegen extra gaswinning

NU 05.12.2018 De provincie Noord-Brabant en vijf gemeenten gaan bij de Raad van State in beroep tegen het besluit om de komende jaren extra gas te gaan winnen uit drie gasvelden in Waalwijk en Loon op Zand.

De zes partijen hebben dat woensdag samen bekendgemaakt. De gemeenten zijn Tilburg, Waalwijk, Loon op Zand, Heusden en Aalburg. Ze willen een gesprek met minister Eric Wiebes (Economische Zaken) over zijn besluit.

De minister gaf energieconcern Vermilion vorige maand toestemming om de komende acht jaar meer gas te winnen in beide plaatsen. Het bedrijf verwacht er in die tijd nog maximaal 2 miljard kubieke meter aardgas uit de grond te halen.

In de hele regio is er veel verzet tegen de gaswinning. Tegenstanders vinden dat die winning haaks staat op de omslag die moet worden gemaakt naar duurzame energie. Ook zijn er veel zorgen over de veiligheid, gezondheid en de risico’s voor de natuur en het milieu.

De provincie en gemeenten vrezen bovendien bodemtrillingen of bodemdaling: “Uitbreiding van de gaswinning is onwenselijk en maatschappelijk niet verantwoord. Voor inwoners is het een verkeerd signaal om de komende jaren juist meer gas te winnen.”

Lees meer over: Tilburg waalwijk Aalburg Loon op Zand heusden Binnenland

Wiebes: Gaswinning Groningen daalt fors vanaf 2023

NU 03.12.2018 De gaswinning in Groningen zal vanaf 2023 al fors dalen naar 5 miljard kuub per jaar, meldt minister Eric Wiebes van Economische Zaken maandag aan de Tweede Kamer.

In het kort

  • Gaswinning ligt nu op 21,6 miljard kuub per jaar
  • Rutte en Wiebes beloofden eerder dit jaar dat pompen van gas in Groningen vóór 2030 moet zijn stilgelegd
  • Groningers met regelmaat last van aardbevingen als gevolg van gaswinning

“De maatregelen die het kabinet heeft genomen om de gaswinning in Groningen zo snel mogelijk te beëindigen, liggen daarmee op koers”, aldus Wiebes. De gaswinning van 5 miljard kuub is ruim onder het niveau dat Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) eerder adviseerde.

De daling wordt mogelijk gemaakt door de bouw van een nieuwe stikstoffabriek, waardoor ‘buitenlands gas’ kan worden omgezet naar gas dat in Nederland gebruikt kan worden. Hierdoor zal de gaswinning in Groningen na 2022 “nog slechts in beperkte mate nodig zijn”.

“Ook de versnelde afbouw van de export naar Duitsland verloopt voorspoedig”, aldus de minister. Eerder werd al gemeld dat de gaswinning na 2022 onder de 12 miljard kuub per jaar moest komen te liggen.

Wet om bedrijven verplicht te laten ‘afschakelen’

Volgens Wiebes zijn er negen bedrijven die bekendstaan als ‘grootverbruikers’ van het Groningse gas. Zij zullen worden verplicht om vóór oktober 2022 te stoppen met het gasgebruik.

“Voor zover noodzakelijk kunnen deze bedrijven aanspraak maken op nadeelcompensatie”, aldus de minister. Met een aantal van de berdrijven zijn al afspraken gemaakt over de afbouw van het gebruik van gas.

Voor 2030 is gaswinning stilgelegd 

Begin dit jaar werd bekendgemaakt dat de gaswinning in Groningen vóór 2030 helemaal moet zijn stopgezet. De gasprovincie heeft te kampen met (zware) aardbevingen, die schade aan de panden als gevolg hebben.

De Nederlandse gasproductie is op dit moment 21,6 miljard kuub per jaar. 

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Negen van de 200 bedrijven die eerder te horen kregen dat ze in 2022 van het Groningse gas af moeten, worden hiertoe wettelijk verplicht.

Wet om negen grootste verbruikers van Gronings gas af te halen

NOS 03.12.2018 De negen grootste verbruikers van Gronings gas in Nederland worden wettelijk verplicht om hier voor oktober 2022 mee te stoppen. Het gaat om de bedrijven die elk jaarlijks meer dan honderd miljoen kubieke meter Gronings aardgas verbruiken.

Die bedrijven moeten dan overgestapt zijn van het laagcalorische gas uit Groningen op hoogcalorisch gas of een duurzame andere oplossing, schrijft klimaat-minister Wiebes in een brief aan de Tweede Kamer. Het gaat om energiebedrijven met gasgestookte centrales, chemische bedrijven en de bedrijven in kunstmest- en betonindustrie.

De bijna 200 andere bedrijven die eerder te horen kregen dat ze van het Groningse gas af moeten, krijgen respijt. “Die bedrijven kunnen zich dan richten op verduurzaming in plaats van omschakeling naar hoogcalorisch gas.”

Duidelijkheid

De belangenvereniging van de energie-grootverbruikers in de industrie VEMW, vindt het “zorgelijk dat na een jaar van overleg kennelijk een wetsvoorstel nodig is om de ombouw van de negen grootste verbruikers te realiseren”.

Algemeen directeur Hans Grünfeld van VEMW: “eindelijk schept de minister nu duidelijkheid over wat er nodig is om een versnelde afbouw van de winning van Groningengas mogelijk te maken”.

Volgens de VEMW kunnen de grootgebruikers die niet wettelijk verplicht worden om voor oktober 2022 te stoppen met Gronings gas zich nu richten op de uitdaging van de verduurzaming van hun energiegebruik.

Aan de voordeur

Voor de 200 bedrijven die respijt krijgen en voor huishoudens wordt van onder meer geïmporteerd hoogcalorisch gas met behulp van stikstof laagcalorisch gas gemaakt.

Door de bouw van een stikstoffabriek in het Groningse Zuidbroek kan de Gasunie op grote schaal het gas aan de voordeur van de gasleiding aanpassen en hoeven bedrijven niet zelf hun productieproces aanpassen.

Nederlandse huishoudens en bedrijven gebruiken laagcalorische gas uit het Groningerveld. Apparatuur is vaak niet geschikt voor hoogcalorisch gas. De afbouw van de aardgaswinning ligt volgens de minister op schema.

Nadeelcompensatie

Voor de afbouw van de gaswinning uit het Groningerveld moeten de negen grootste gasverbruikers dus wel van het Groningse gas af. Met een aantal van hen heeft de minister al afspraken gemaakt, schrijft hij. Onduidelijk is nog hoe de gesprekken met de andere bedrijven verlopen. Het kabinet heeft 75 miljoen euro beschikbaar gesteld als ‘nadeelcompensatie’ voor bedrijven die schade lijden als gevolg van de wettelijke verplichting.

Bekijk ook;

11.000 risicovolle huizen in aardbevingsgebied Groningen

‘Maatschappelijke onrust dreigt bij tekort Groningengas’

Stoppen met gas uit Groningen, wat kost dat?

Wiebes: bedrijven verplicht van gas af

Telegraaf 03.12.2018 VVD-minister Wiebes (Economische Zaken) werkt aan een wet om bedrijven voor 2022 te laten stoppen met het gebruik van laagcalorisch aardgas.

Dat blijkt uit een brief van de bewindsman aan de Tweede Kamer. Wiebes is van mening dat het dwingen van particuliere ondernemingen nodig kan zijn om snel te kunnen stoppen met het winnen van aardgas in Groningen.

De aanpak is gericht tegen negen bedrijven die meer dan 100 miljoen kuub per jaar verbruiken. Het kabinet heeft al 75 miljoen euro uitgetrokken om deze bedrijven te compenseren.

Stok achter de deur

Of dwang uiteindelijk nodig is zal moeten blijken. „Het is realistisch voor deze groep bedrijven voor 2022 om te schakelen. Ik ben al uitvoerig in gesprek met deze groep bedrijven over concrete ombouwplannen”, schrijft Wiebes aan de Kamer. Hij wil de nieuwe wet vooral gebruiken als stok achter de deur.

De minister laat verder weten dat de afbouw van gas uit Groningen volgens planning verloopt.

Afbouw gaswinning Groningen op koers

RO 03.12.2018 De gaswinning uit het Groningenveld daalt al vanaf 2023 onder de vijf miljard Nm3. De maatregelen die het kabinet heeft genomen om de gaswinning in Groningen zo snel mogelijk te beëindigen, liggen daarmee op koers.

Vooral door de bouw van een nieuwe stikstoffabriek in Zuidbroek en de verwachte extra inkoop van stikstof zal de gaswinning in Groningen na 2022 nog slechts in beperkte mate nodig zijn.

Dat schrijft minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat vandaag in een brief aan de Tweede Kamer. In maart besloot het kabinet de gaswinning in Groningen zo snel mogelijk te beëindigen waardoor het veiliger wordt in de regio.

Uit de voortgangsbrief blijkt dat een aantal aanvullende maatregelen dat in maart is aangekondigd meer en sneller resultaat oplevert dan was voorzien. Zo kan er meer stikstof worden ingekocht waarmee hoogcalorisch gas uit de kleine gasvelden en uit het buitenland wordt omgezet in laagcalorisch gas.

Dit leidt eind 2019 al tot een extra daling van de vraag naar laagcalorisch gas uit Groningen met 1 tot 1,5 miljard Nm3. Ook de versnelde afbouw van de export naar Duitsland verloopt voorspoedig.

De opbrengst van de aanvullende maatregelen en de oplevering begin 2022 van de nieuwe stikstofinstallatie in Zuidbroek leiden tot een scherpe daling van de resterende gaswinning uit het Groningenveld na 2022. In de periode daarna wordt de gaswinning in Groningen helemaal afgebouwd.

Daarvoor wordt een operationeel afbouwplan opgesteld, waarbij ook de mogelijkheid om de buffer in de ondergrondse opslag bij Norg te vullen met geconverteerd hoogcalorisch gas wordt onderzocht.

De snelle daling van de gaswinning na 2022 heeft ook gevolgen voor de ombouw van de industriële grootverbruikers van Groningengas. Na 2022 zal de ombouw van Groningengas naar hoogcalorisch gas minder effect hebben op het terugbrengen van de gaswinning in Groningenveld. Er is dan namelijk voldoende stikstofcapaciteit om in een groot deel van het jaar alle nog aangeslotenbedrijven te voorzien van geconverteerd hoogcalorisch gas (pseudo-Groningengas).

Dit maakt het mogelijk om bij de ombouw van de meeste industriële grootverbruikers direct in te zetten op duurzame alternatieven in plaats van op een tijdelijke overstap van laag- naar hoogcalorisch gas. Dit draagt ook bij aan de doelstellingen uit het Klimaatakkoord

Voor het behalen van het afbouwpad is het echter wel noodzakelijk dat de grootste verbruikers voor oktober 2022 van het laagcalorisch gas afschakelen. Het gaat in totaal om negen bedrijven die jaarlijks meer dan 100 miljoen Nm3 verbruiken. Met een aantal van deze bedrijven zijn reeds afspraken gemaakt over de ombouw.

Omdat de ombouw van al deze bedrijven essentieel is voor het tijdig bereiken van het door het Staatstoezicht op de Mijnen geadviseerde veilige winningsniveau van 12 miljard Nm3, zal minister Wiebes deze bedrijven wettelijk verplichten om af te schakelen van Gronings gas. Voor zover noodzakelijk kunnen deze bedrijven aanspraak maken op nadeelcompensatie.

Documenten;

Kamerbrief tussentijdse voortgangsrapportage maatregelen afbouw gaswinning Groningen

Kamerstuk: Kamerbrief | 03-12-2018

Zie ook;

Eigenaren verzakte huizen Roden krijgen in januari duidelijkheid

RTVNoord 27.11.2018 Bewoners van verzakte huizen in Roden zijn dinsdagavond nog niet veel wijzer geworden over de schade aan hun woning. De boodschap bleef hetzelfde als een maand geleden: wachten op de onderzoeksresultaten. Dat meldt RTV Drenthe.

Onbewoonbaar

Begin september werd bekend dat twee woningen in de Oudgenoegstraat in Roden onbewoonbaar zijn geworden door verzakking. Tweehonderd andere woningen zitten in de gevarenzone en zouden er mogelijk ook last van kunnen krijgen.

De gemeente ontving al zeker vijftig schademeldingen en werd evenveel keer aansprakelijk gesteld.

Labonderzoek afgerond

Tijdens de bijeenkomst liet de gemeente Noordenveld weten dat onderzoeksbureau CRUX bezig is de gegevens te verwerken. Het bureau heeft de labonderzoeken afgerond, acht huiseigenaren uit de wijk geïnterviewd en grondmonsters gedaan. CRUX is nu bezig de gegevens te verwerken.

Eind januari worden de resultaten bekend gemaakt aan de bewoners.

Lees ook: 

Zorgen om verzakkingen Roden: ‘We weten niet of onze huizen nu veilig zijn’

Inwoner Roden: ‘Ik kan anderhalf jaar mijn woning niet meer in’

Tweede aardbeving in Eppenhuizen in korte tijd

Crisisplan opgedoken: Zo reageert de NAM na een dodelijke aardbeving

RTVNoord 27.11.2018 Na een zware aardbeving waarbij doden vallen, houdt de NAM rekening met relletjes en grote verontwaardiging. Zowel gaslocaties als directieleden worden dan beveiligd. Dit en meer staat in het crisisplan van de NAM dat na een Wob-verzoek is gepubliceerd op de site van toezichthouder SodM.

Het plan wordt op het sociale medium gedeeld door actiegroep Code Rood en Twitteraar John Westerdiep. Het document stamt uit 2017 en beschrijft nauwkeurig hoe het aardoliebedrijf moet handelen na een crisis. Het draaiboek wordt elk jaar geactualiseerd.

Nieuwe draaiboeken

‘Dit jaar is er ook een nieuwe versie gemaakt en volgend jaar zal er een versie voor 2019 komen’, zegt een NAM-woordvoerder. Wat de wijzigingen zijn, is niet duidelijk.

Definitie crisis

Volgens de NAM en Shell is er sprake van een crisis als ‘de veiligheid of het welzijn van mensen, het milieu, de reputatie van NAM of Shell en/of de financiële resultaten aanzienlijk worden bedreigd’.

Stortvloed aan kritiek

In het noodplan wordt uitgegaan van een aardbeving ‘waarbij één of meerdere personen ernstig of dodelijk letsel oplopen’. In dit geval zal de NAM een ondersteunende rol spelen en informatie verstrekken. Daarnaast houdt het bedrijf rekening met een stortvloed aan kritiek. ‘Heel veel kritiek’, benadrukt het bedrijf.

Met deze gevolgen houdt de NAM rekening:
‘Mochten er als gevolg van een aardbeving een of meerdere slachtoffers vallen dan zal dit een schokgolf aan emoties teweeg brengen, niet alleen in Groningen. Op social media zal de blaming en shaming direct beginnen en ook op de politiek zal het een verder polariserend effect hebben. Wanneer we kijken naar de publieke opinie, dan zal die zich zeker in de regio snel tegen NAM richten.’

‘Mensen willen de emoties uiten en zoeken iets of iemand waar ze zich tegen kunnen verzetten, de schuld kunnen geven. NAM is daarbij een voor de hand liggende partij. In de eerste uren en dagen na het incident zijn die reacties bovendien overwegend emotioneel. Er zullen protesten zijn, opstootjes, mogelijk zullen medewerkers van NAM bedreigd worden en installaties gesaboteerd. Binnen deze heftige context wordt van NAM verwacht dat zij haar verantwoordelijkheden oppakt’.

Persoonsbeveiliging directieleden

De NAM zal winningsinstallaties beveiligen en indien nodig ook persoonsbeveiliging regelen voor directieleden. ‘De noodzaak hiertoe moet niet onderschat worden’, staat in het plan. Daarnaast wordt een crisisteam opgesteld dat verdere schade aan mens en milieu moet beperken, maar ook de reputatie van de NAM en Shell moet beschermen.

Communicatie

Als een dergelijke ramp zich voordoet publiceert de NAM op haar Facebook en Twitter een bericht dat ‘onze gedachten uitgaan naar de naaste familie en alle betrokkenen’. Verder wordt doorverwezen naar hun site. Indien nodig wordt ook een noodnummer geopend.

 

Tik hier voor een grote versie.

Gaskraan dicht

In de conceptversies van persberichten staat dat de NAM onmiddellijk de gaskraan van betreffende winningslocaties dichtdraait. En dat de directeur en de minister van Economische Zaken (destijds nog Gerald Schotman namens de NAM en Henk Kamp) met een persverklaring komen.

Verantwoordelijkheid en schuld

Verder moet de NAM in de communicatie wel haar verantwoordelijkheid nemen, zonder daarbij de schuld op zich te nemen. ‘Niet bang zijn om sorry te zeggen, ondertussen wel juridisch advies inwinnen’, staat in het plan.

Oorzaak ramp

In eerste instantie klinkt het gek dat de NAM niet direct de schuld op zich mag nemen. Maar vanwege juridische aansprakelijkheid moet eerst vastgesteld zijn wat de daadwerkelijke oorzaak is van de ramp. Dit plan wordt namelijk ook gebruikt in gevallen van brand, explosies of als gaswinning in Groningen niet mogelijk is door bijvoorbeeld een grote overstroming. Het kan zijn dat de oorzaak en de schuld achteraf niet bij de NAM ligt.

NAM op de achtergrond

Verder zal de NAM niet nadrukkelijk op de voorgrond treden en niet in gesprek gaan met nabestaanden van omgekomen slachtoffers. ‘Gedurende de eerste uren zullen de directe nabestaanden en betrokkenen geen behoefte hebben in contact met de NAM’. Wel kan het bedrijf op de achtergrond een rol spelen als er bijvoorbeeld onderdak geregeld en betaald moet worden.

Kritiek op rampenplan

Op Twitter wordt door enkelen kritiek geuit dat het aardoliebedrijf een dergelijk rampenplan klaar heeft liggen. Maar het is normale zaak dat er rekening wordt gehouden met dit soort scenario’s en dat er draaiboeken voor zijn.

Aan de hand van dit draaiboek kan de NAM op dejuiste manier handelen als er een dergelijke ramp gebeurt. ‘Deze documenten geven handvatten aan de interne NAM organisatie om zo goed mogelijk haar werk te kunnen doen. We houden daarbij rekening met mogelijke scenario’s die zich kunnen voordoen’, schrijft de NAM in een schriftelijke verklaring.

Volgens een NAM-woordvoerder ‘zou het eigenlijk pas nieuws zijn als ze niet dit soort draaiboeken hebben’.

Oefening

Ook de Veiligheidsregio Groningen (VRG) en gemeenten hebben dergelijke plannen klaarliggen. Onlangs is er nog een grootschalige oefening gehouden in Zuidwolde waarbij een zware aardbeving met slachtoffers werd nagespeeld.

Lees in dit PDF-bestand het hele crisisplan.

Lees ook:

– Hulpdiensten oefenen in Zuidwolde gevolgen zware aardbeving (update)
– Veiligheidsregio houdt rekening met doden bij aardbeving?
Praat in onze facebookgroep Groningen Sterk! mee over dit onderwerp
Dossier: alles over aardbevingen

Demonstranten tegen gaswinning in gesprek met minister Wiebes (archief). Ⓒ ANP

Crisisplan NAM: vrees voor rellen bij zware aardbeving

Telegraaf 27.11.2018 In een via RTV Noord uitgelekt crisisplan staat dat de NAM bij een zware aardbeving met doden, rekening houdt met rellen, protesten en grote verontwaardiging.

Mogelijk worden NAM-medewerkers dan bedreigd en moeten zowel gaslocaties als directieleden worden beveiligd. Dat staat volgens de regionale omroep in het crisisplan van de NAM dat rondgaat op Twitter en wordt verspreid door onder meer actiegroep Code Rood.

Volgens RTV Noord is onduidelijk hoe actueel het plan is. Het document stamt uit 2017.

In het crisisplan wordt uitgegaan van een aardbeving „waarbij één of meerdere personen ernstig of dodelijk letsel oplopen.” De NAM verwacht een stortvloed aan kritiek en „een schokgolf aan emoties, niet alleen in Groningen.”

Schokgolf

„Er zullen protesten zijn, opstootjes, mogelijk zullen medewerkers van NAM bedreigd worden en installaties gesaboteerd”, staat in het plan. Ook op sociale media verwacht de aardoliemaatschappij een schokgolf aan reacties. Dat zal een verder ’polariserend’ effect hebben op de maatschappij en politiek.

Zelfs het condoleancebericht staat al klaar. Mocht het misgaan, dan is de NAM voornemens via sociale media te delen dat ‘onze gedachten uitgaan naar de naaste familie en alle betrokkenen’.

’Goed voorbereid’

,,Het crisisplan maakt onderdeel uit van een organisatie die zo goed mogelijk voorbereid is op een calamiteit of crisis. Het is pas nieuws als het er niet zou liggen”, zegt een NAM-woordvoerder. ,,Het crisisplan is van januari 2017 en inmiddels geactualiseerd met bijvoorbeeld de naam van de nieuwe minister.” Dat gebeurt volgens de NAM met enige regelmaat.

Crisisplan NAM uitgelekt: vrees voor rellen bij aardbeving met dodelijke slachtof­fers

AD 27.11.2018 In een via RTV Noord uitgelekt crisisplan staat dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) bij een zware aardbeving met doden rekening houdt met relletjes en grote verontwaardiging. Mogelijk worden NAM-medewerkers dan bedreigd en moeten zowel gaswinningslocaties als directieleden worden beveiligd.

Dat staat volgens de regionale omroep in een crisisplan van de NAM dat rondgaat op Twitter en wordt verspreid door onder meer actiegroep Code Rood. Volgens RTV Noord is onduidelijk hoe actueel dit plan is. Het document stamt uit 2017.

Op social media wordt onvrede geuit over de aanwezigheid van een dergelijk plan bij de NAM, maar het is zeker niet uitzonderlijk dat er rekening wordt gehouden met dit soort scenario’s en dat daar draaiboeken voor zijn.

In het crisisplan wordt uitgegaan van een aardbeving ‘waarbij één of meerdere personen ernstig of dodelijk letsel oplopen’. De NAM verwacht een stortvloed aan kritiek en ‘een schokgolf aan emoties, niet alleen in Groningen’.

Protesten

,,Er zullen protesten zijn, opstootjes, mogelijk zullen medewerkers van NAM bedreigd worden en installaties gesaboteerd’’, schrijft het staatsbedrijf. Ook stelt het bedrijf in een dergelijke situatie op de achtergrond te blijven en niet in gesprek te gaan met nabestaanden van omgekomen slachtoffers.

,,Gedurende de eerste uren zullen de directe nabestaanden en betrokkenen geen behoefte hebben aan contact met de NAM”. Wel kan het bedrijf op de achtergrond een rol spelen als er bijvoorbeeld onderdak geregeld en betaald moet worden.

Een woning met schade door de aardbevingen als gevolg van de gaswinning in Loppersum. © 0

Peter Spijkerman benoemd tot nieuwe Nationaal Coördinator Groningen

NU 26.11.2018 Topambtenaar Peter Spijkerman wordt per 1 december de nieuwe Nationaal Coördinator Groningen (NCG), meldt het ministerie van Economische Zaken en Klimaat maandag.

Groningen kampt al jaren met aardbevingen als gevolg van de jarenlange gaswinning. Duizenden woningen zijn beschadigd en moeten omwille van de veiligheid worden versterkt. De NCG voert namens het ministerie de regie over die operatie, in nauwe samenwerking met de provincie en de betrokken gemeenten.

Oud-minister Hans Alders startte in 2015 als de NCG, maar legde afgelopen zomer zijn functie neer na een conflict met verantwoordelijk minister Eric Wiebes. Wiebes besloot destijds dat de versterking van meer dan 1.500 panden in de wacht gezet moest worden totdat er meer duidelijkheid over deze operatie kwam.

Alders vond dat daarmee gemaakte afspraken geschonden werden. In een brief gaf hij aan het gevoel te hebben dat Wiebes en het kabinet “steeds minder vertrouwen hebben in de adviezen van NCG”.

In juni werd jurist en oud-senator Herman Sietsma aangesteld als tijdelijke opvolger. Met de benoeming van Spijkerman, nu nog directeur van Agentschap Telecom, is er een definitieve opvolger voor Alders.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: Groningen  Gaswinning Groningen  Binnenland

Vijfde lichte beving in groningen deze maand

Telegraaf 25.11.2018 Bij het Groningse Eppenhuizen is zondagavond een lichte beving gemeten. Die had een kracht van 1.6 en lag op 3 kilometer diepte. Hier was ook op 9 november al een beving (1.6).

Die van zondag is de vijfde beving in ons land in november, allen in Groningen. Vorige maand waren er zeker zeven, met een kracht van onder of net boven de 1.0. Lichte bevingen zijn niet ongebruikelijk. Ook in Limburg trilt de aarde met enige regelmaat.

Vorige week zaterdag is in het Groningse dorpje Zuidwolde een grote aardbevingsoefening gehouden.

© ANP Een door de aardbevingen beschadigd huis in het Groningse dorp Loppersum.

Weer lichte aardbeving in Groningen

RTL 25.11.2018 Bij het Groningse Eppenhuizen is vanavond een lichte aardbeving geweest. De beving had een kracht van 1.6 en lag op 3 kilometer diepte. Op 9 november was er in het Groningse dorp ook al een beving met een kracht van 1.6.

Het is de vijfde beving in Groningen deze maand. Vorige maand waren er zeker zeven bevingen, met een kracht van onder of net boven de 1.0. Lichte bevingen zijn niet ongebruikelijk. Ook in Limburg trilt de aarde met enige regelmaat.

Vorige week zaterdag werd in het Groningse dorpje Zuidwolde nog een grote aardbevingsoefening gehouden.

Afhandeling schade door gaswinning in Groningen wordt volledig publiek

RO 23.11.2018 De afhandeling van alle aanvragen om vergoeding van schade aan huizen en gebouwen als gevolg van de gaswinning uit het Groningenveld of de gasopslag Norg in Drenthe wordt volledig publiekrechtelijk georganiseerd.

De Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen, die sinds maart dit jaar onafhankelijk van de NAM en de overheid beslissingen neemt over schadevergoedingen, wordt omgezet in een zelfstandig bestuursorgaan. Dat staat in het wetsvoorstel Instituut Mijnbouwschade Groningen.

Met het wetsvoorstel finaliseert minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat de publiekrechtelijke afhandeling van schades als gevolg van de gaswinning in Groningen.

Met de oprichting van de tijdelijke commissie werd in maart zo snel als mogelijk een tijdelijke invulling gegeven aan de in het Regeerakkoord aangekondigde ambitie om de schadeafhandeling in publieke handen te leggen en NAM op afstand te plaatsen. Daardoor hoefden individuele schademelders niet langer zaken te doen met de NAM.

De ministerraad heeft ermee ingestemd het wetsvoorstel voor advies aan de Raad van State te zenden. De tekst van het wetsvoorstel en van het advies van de Raad van State worden openbaar bij indiening bij de Tweede Kamer.

Zie ook; Gaswinning in Groningen

Versterkingsoperatie Groningen wordt weer opgestart

BB 22.11.2018 De versterkingsoperatie in het aardbevingsgebied in Groningen wordt weer opgestart. De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) en de gemeenten zijn het eens geworden over een plan van aanpak voor de versterking. Zeker 15.500 adressen zijn mogelijk onveilig en worden tegen het licht gehouden, bleek donderdag tijdens de perspresentatie.

Complex

De versterking van panden lag maandenlang stil. ‘Zie dit als een herstart’, zegt de tijdelijke NCG Herman Sietsma. ‘Ja, het heeft allemaal veel te lang geduurd en de afhandeling verdiende de laatste jaren niet de schoonheidsprijs, maar deze opgave is ongelooflijk complex. We kunnen en moeten nu de handen uit de mouwen steken.’

15.500 adressen

In totaal staan 15.500 adressen op de rol voor mogelijke versterking. Bijna 7000 woningen zijn nog niet geïnspecteerd. Van dat aantal hebben ongeveer duizend adressen een verhoogd risico en dat geldt ook voor 1500 adressen die al zijn geïnspecteerd.

Veiligheidsrisico

‘In het verleden hebben we gezien dat veel woningen met een veiligheidsrisico ook daadwerkelijk moesten worden versterkt. Je kunt dan zelf wel bedenken hoe groot deze operatie is’, legt burgemeester Anno Wietze Hiemstra van Appingedam uit.

Vijf tot zeven jaar

De NCG verwacht dat de hele versterkingsoperatie mogelijk vijf tot zeven jaar gaat duren. Gemeenten hebben een belangrijke rol in de uitvoering. Volgens Hiemstra, die de bevingsgemeenten vertegenwoordigt, moet er in januari volgend jaar meer duidelijkheid zijn over de lokale aanpak en dan krijgen de bewoners ook bericht over hun situatie.

Inspectiemethode

In de regio is discussie over de inspectiemethode, die ooit is ontwikkeld door de NAM. ‘Iedereen die buiten de boot valt, kan zelf ook nog een inspectie aanvragen’, zegt NCG Sietsma. Veiligheid staat voorop. ‘Is een woning onveilig, dan moet die versterkt worden. Ongeacht wat dit moet kosten. De minister heeft gezegd dat geld geen rol mag spelen.’

Op afstand

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) heeft een overeenkomst gesloten met de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) over de vergoeding van alle kosten van de versterking van gebouwen in het aardbevingsgebied in Groningen. Bij de uitvoering van de versterkingsoperatie komt het gasbedrijf zoals eerder beloofd ‘op afstand te staan’.

Geen zeggenschap

Wiebes heeft de overeenkomst naar de Tweede Kamer gestuurd, samen met het plan van aanpak voor de versterking van de NCG. Uitgangspunt is dat de minister verantwoordelijk is voor het veiligheidsbeleid. Onafhankelijke experts bepalen welke gebouwen versterking nodig hebben. De NAM heeft geen zeggenschap meer en betaalt slechts de rekeningen.

Aandeelhouders

Kosten die de NAM maakt in het kader van de gaswinning gaan overigens ten koste van de winst en daarmee van de afdracht van het gasbedrijf aan de Nederlandse staat. Die krijgt bijna driekwart van de winst uit de gaswinning uitgekeerd. De rest is voor de aandeelhouders, de oliemaatschappijen Shell en ExxonMobil. (ANP)

Gerelateerde artikelen;

Minister Wiebes sluit overeenkomst met NAM over vergoeding kosten versterkingsoperatie

RO 22.11.2018 Minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat heeft vandaag een overeenkomst gesloten met de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) over de vergoeding van alle kosten van de versterking van gebouwen in het aardbevingsgebied. Met deze overeenkomst komt de NAM ook bij de versterkingsoperatie op afstand te staan en is zij alleen nog verantwoordelijk voor het betalen van de kosten.

Minister Wiebes heeft de overeenkomst naar de Tweede Kamer gestuurd samen met het plan van aanpak voor de versterking ‘Veiligheid voorop en de bewoner centraal’ dat de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) vandaag heeft gepresenteerd. Op basis van het plan van aanpak wordt de versterking van de meest risicovolle woningen nu met prioriteit ter hand genomen.

Het kabinet heeft met de regio afgesproken dat de versterkingsoperatie uiteindelijk volledig publiek wordt ingericht waarbij de NAM alleen nog een financiële verplichting heeft. Hiervoor is nieuwe wetgeving nodig die op dit moment wordt voorbereid.

Vooruitlopend daarop heeft minister Wiebes een overeenkomst gesloten die de NAM nu al zo veel mogelijk op afstand plaatst. Hierdoor kunnen de regio en het rijk samen invulling geven aan het versterkingsbeleid zonder betrokkenheid van de NAM.

Uitgangspunt van de overeenkomst is dat de minister verantwoordelijk is voor het veiligheidsbeleid en dat de daaruit voortvloeiende versterkingsuitgaven voor rekening van de NAM komen. De beoordeling welke gebouwen moeten worden versterkt, wil de minister beleggen bij onafhankelijke experts.

In de overeenkomst is vastgelegd dat NAM de kosten betaalt van alle voor de veiligheid noodzakelijke versterking van gebouwen. Daarnaast herbevestigt de overeenkomst de afspraken die de minister eerder heeft gemaakt met de regio en de NAM over de versterking van panden waarbij de uitvoering reeds is gestart of waarvan de bewoners vergaande toezeggingen hebben gekregen, de zogeheten groepen 1.467 en 1.588.

Documenten;

Kamerbrief plan van aanpak versterking en betalingsovereenkomst NAM

Kamerstuk: Kamerbrief | 22-11-2018

Zie ook;

NAM betaalt versterking gebouwen in aardbevingsgebied Groningen

NU 22.11.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) heeft een overeenkomst met de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) gesloten over de vergoeding van alle kosten van de versterking van gebouwen in het aardbevingsgebied in Groningen.

Bij de uitvoering van de versterkingsoperatie komt het gasbedrijf zoals eerder beloofd “op afstand te staan”.

Wiebes heeft de overeenkomst naar de Tweede Kamer gestuurd, samen met het plan van aanpak voor de versterking dat de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) eerder op donderdag presenteerde.

Uitgangspunt is dat de minister verantwoordelijk is voor het veiligheidsbeleid. Onafhankelijke experts bepalen welke gebouwen versterking nodig hebben.

De NAM heeft geen zeggenschap meer en betaalt slechts de rekeningen.

Coördinator en gemeenten akkoord over versterkingsplan

Eerder op donderdag bereikten de de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) en de Groningse gemeenten een akkoord over een plan van aanpak voor de versterking van woningen in het aardbevingsgebied.

Zeker 11.671 panden zijn mogelijk onveilig en worden tegen het licht gehouden.

Het overgrote deel van de woningen die mogelijk onveilig zijn, ligt in Appingedam (2.528) en Delfzijl (2.523). Daarna volgen Groningen (2.281), Loppersum (2.202), Midden-Groningen (1.363) en Het Hogeland (683). Slechts een klein aantal panden staat in Oldambt (91). De woningen zijn verspreid over in totaal 15.634 adressen.

De NCG verwacht dat de hele versterkingsoperatie mogelijk vijf tot zeven jaar gaat duren.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Zie ook: 11.671 panden mogelijk onveilig in aardbevingsgebied Groningen

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen Binnenland

De NAM heeft geen zeggenschap meer en betaalt slechts de rekeningen. Ⓒ ANP

Wiebes: NAM betaalt versterking gebouwen Groningen

Telegraaf 22.11.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) heeft een overeenkomst gesloten met de Nederlandse Aardolie Maatschappij over de vergoeding van alle kosten van de versterking van gebouwen in het aardbevingsgebied in Groningen. Bij de uitvoering van de versterkingsoperatie komt het gasbedrijf zoals eerder beloofd „op afstand te staan.”

Wiebes heeft de overeenkomst naar de Tweede Kamer gestuurd, samen met het plan van aanpak voor de versterking dat de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) eerder op donderdag presenteerde.

NAM betaalt slechts de rekening

Uitgangspunt is dat de minister verantwoordelijk is voor het veiligheidsbeleid. Onafhankelijke experts bepalen welke gebouwen versterking nodig hebben. De NAM heeft geen zeggenschap meer en betaalt slechts de rekeningen.

Kosten die de NAM maakt in het kader van de gaswinning gaan overigens ten koste van de winst en daarmee van de afdracht van het gasbedrijf aan de Nederlandse staat. Die krijgt bijna driekwart van de winst uit de gaswinning uitgekeerd. De rest is voor de aandeelhouders, de oliemaatschappijen Shell en ExxonMobil.

Bekijk ook:

Geld NAM nodig voor verstevigen zorgpanden

Bekijk ook:

Geen 3 miljoen aardbevingsschade voor Groningse boer

Bekijk meer van; nederlandse aardolie maatschappij (nam) vergoedingen groningen eric wiebes

Minister Wouter Koolmees van Sociale Zaken en Werkgelegenheid bezoekt bouwprojecten waar woningen worden hersteld en versterkt na schade die is ontstaan na de aardbevingen.

Ⓒ ANP

Versterkingsoperatie Groningen gaat verder

Telegraaf 22.11.2018 De versterkingsoperatie in het aardbevingsgebied in Groningen wordt weer opgestart. De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) en de gemeenten zijn het eens geworden over een plan van aanpak voor de versterking. Zeker 15.500 adressen zijn mogelijk onveilig en worden tegen het licht gehouden, bleek donderdag tijdens de perspresentatie.

De versterking van panden lag maandenlang stil. „Zie dit als een herstart”, zegt de tijdelijke NCG Herman Sietsma. „Ja, het heeft allemaal veel te lang geduurd en de afhandeling verdiende de laatste jaren niet de schoonheidsprijs, maar deze opgave is ongelooflijk complex. We kunnen en moeten nu de handen uit de mouwen steken.”

In totaal staan 15.500 adressen op de rol voor mogelijke versterking. Bijna 7000 woningen zijn nog niet geïnspecteerd. Van dat aantal hebben ongeveer duizend adressen een verhoogd risico en dat geldt ook voor 1500 adressen die al zijn geïnspecteerd.

Grote operatie

„In het verleden hebben we gezien dat veel woningen met een veiligheidsrisico ook daadwerkelijk moesten worden versterkt. Je kunt dan zelf wel bedenken hoe groot deze operatie is”, legt burgemeester Anno Wietze Hiemstra van Appingedam uit.

De NCG verwacht dat de hele versterkingsoperatie mogelijk vijf tot zeven jaar gaat duren. Gemeenten hebben een belangrijke rol in de uitvoering. Volgens Hiemstra, die de bevingsgemeenten vertegenwoordigt, moet er in januari volgend jaar meer duidelijkheid zijn over de lokale aanpak en dan krijgen de bewoners ook bericht over hun situatie.

Discussie over inspectiemethode

In de regio is discussie over de inspectiemethode, die ooit is ontwikkeld door de NAM. „Iedereen die buiten de boot valt, kan zelf ook nog een inspectie aanvragen”, zegt NCG Sietsma. Veiligheid staat voorop. „Is een woning onveilig, dan moet die versterkt worden. Ongeacht wat dit moet kosten. De minister heeft gezegd dat geld geen rol mag spelen.”

Bekijk meer van; Appingedam

De panden moeten worden gecontroleerd om vast te stellen of ze versterkt moeten worden, ook in dorpen die niet in het zogenoemde kerngebied liggen.

Beschadigde woning door aardbeving in de buurt van Loppersum ANP

11.000 risicovolle huizen in aardbevingsgebied Groningen

NOS 22.11.2018 In de provincie Groningen is er voor ruim 11.000 panden een verhoogd risico om in te storten bij zwaardere aardbevingen. Van 1500 is al gezegd dat versterking nodig is. Die panden moeten daarom worden verstevigd. De meeste adressen met een verhoogd risico liggen in Appingedam, Delfzijl en de gemeente Groningen, dat wil zeggen de stad en het nabijgelegen Ten Boer.

De Nationaal Coördinator Groningen, die verantwoordelijk is voor de versterkingsoperatie, heeft dat bekendgemaakt. Negen maanden na het besluit om versneld de gaswinning in Groningen af te bouwen, krijgt de provincie wel iets meer duidelijkheid over de versterking van panden in het gebied. Die 11.000 panden komen neer op bijna 16.000 adressen.

Dorpen weten nu waar ze aan toe zijn, maar huiseigenaren zelf hebben nog niet gehoord of hun huis in aanmerking komt. Het plan van aanpak geeft daar nog geen duidelijkheid over: dat gaat vooral over het versnellen van de operatie, en hoe bewoners en ondernemers er zo min mogelijk last van hebben.

Het plan van aanpak van waarnemend coördinator Sietsma is opgesteld na raadpleging van de regio. Maar burgemeesters in het gebied hebben er wel kanttekeningen bij. “De nieuwe lijst geeft volgens ons geen volledig en goed beeld van de situatie.

We sturen er daarom op aan dat de lijst aangevuld wordt met panden die logisch gezien ook op de lijst moeten staan (zoals de complexe schades)”, schrijven vier burgemeesters in een brief aan de bewoners. Het is niet na te gaan hoe de lijst tot stand is gekomen, en hij “zit ook niet altijd logisch in elkaar”, stellen ze.

Ook actiegroep de Groninger Bodem Beweging is niet tevreden. De risico’s zijn vastgesteld op basis van een statistisch model, en niet van fysieke inspecties. Volgens de GBB blijkt uit onderzoek dat de nationaal coördinator heeft laten doen dat panden die op basis van de statistiek veilig worden geacht, toch versterkt moeten worden. De actiegroep eist daarom openbaarmaking van dat onderzoek.

Ongeloof

Opvallend is dat nu ook dorpen genoemd worden die niet in het zogenoemde ‘kerngebied’ liggen, een gebied in een straal van zo’n 10 kilometer rond Loppersum. Daar zijn de risico’s op schade door aardbevingen het grootst, dus dat moet als eerste worden aangepakt.

Eerder constateerde bureau Witteveen en Bos dat aardbevingsschade buiten het kerngebied niet aangetoond kon worden, maar dat rapport is in Groningen met ongeloof ontvangen.

De gaswinning heeft geleid tot bodemdaling en aardbevingen in het gebied, waardoor veel panden zijn beschadigd. Omdat in de loop der jaren de kans op nog zwaardere aardbevingen groter is geworden is het nodig om panden te versterken, zolang de productie nog niet onder de 12 miljard kuub gas per jaar zit. Dat duurt waarschijnlijk nog wel even.

Complicerende factor is een gebrek aan kennis van de ondergrond. Het is niet duidelijk wat de toekomstige gaswinning voor gevolgen heeft voor de bodem, maar de productie sneller terugbrengen is volgens minister Wiebes niet mogelijk omdat dan de leveringszekerheid in gevaar komt.

Zeven jaar

Over zeven jaar moet volgens toezichthouder Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) de versterkingsoperatie zijn voltooid. Het SodM belooft de Groningers de voortgang goed in de gaten te houden. “Alleen als de versterking is uitgevoerd én de afbouw van de gaswinning volgens plan verloopt, is het in Groningen net zo veilig als elders in Nederland. Daarom houdt het SodM op allebei toezicht”, aldus inspecteur-generaal Kockelkoren.

Bekijk ook;

Minister zet gaskraan tijdelijk open in drie noordelijke provincies

Groningers in aardbevingsgebied geloven steeds minder in goede afloop

Plan voor versterking Groningse huizen klaar

11.671 panden mogelijk onveilig in aardbevingsgebied Groningen

NU 22.11.2018 De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) en de Groningse gemeenten zijn het eens geworden over een plan van aanpak voor de versterking van woningen in het aardbevingsgebied. Zeker 11.671 panden zijn mogelijk onveilig en worden tegen het licht gehouden.

De versterking van panden lag maandenlang stil. “Zie dit als een herstart”, zegt de tijdelijke NCG Herman Sietsma. “Het heeft allemaal veel te lang geduurd en de afhandeling verdiende de laatste jaren niet de schoonheidsprijs, maar deze opgave is ongelooflijk complex. We kunnen en moeten nu de handen uit de mouwen steken.”

Het overgrote deel van de woningen die mogelijk onveilig zijn, ligt in Appingedam (2.528) en Delfzijl (2.523). Daarna volgen Groningen (2.281), Loppersum (2.202), Midden-Groningen (1.363) en Het Hogeland (683). Slechts een klein aantal panden staat in Oldambt (91). De woningen zijn verspreid over in totaal 15.634 adressen.

Sietsma benadrukt dat nog niet zeker is of er 11.671 gebouwen, waaronder flats en gedeelde huizen, worden versterkt. Uit onderzoek moet naar voren komen of dit nodig is, staat in het donderdag openbaar gemaakte plan van aanpak.

Daarnaast zijn bijna zevenduizend woningen nog niet geïnspecteerd. Van dat aantal hebben ongeveer duizend adressen een verhoogd risico en dat geldt ook voor vijftienhonderd adressen die al zijn geïnspecteerd.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Versterkingsoperatie duurt mogelijk zeven jaar

De NCG verwacht dat de hele versterkingsoperatie mogelijk vijf tot zeven jaar gaat duren. Gemeenten hebben een belangrijke rol in de uitvoering.

Volgens Hiemstra, die de bevingsgemeenten vertegenwoordigt, moet er in januari volgend jaar meer duidelijkheid zijn over de lokale aanpak en dan krijgen de bewoners ook bericht over hun situatie.

In de regio is discussie over de inspectiemethode, die ooit is ontwikkeld door de NAM. “Iedereen die buiten de boot valt, kan zelf ook nog een inspectie aanvragen”, zegt Sietsma. “Is een woning onveilig, dan moet die versterkt worden. Ongeacht wat dit moet kosten. De minister heeft gezegd dat geld geen rol mag spelen.”

Lees meer over: Gaswinning Groningen Binnenland

‘Bodemda­ling kan ook een mooie kans zijn voor Nederland’

AD 20.11.2018 De bodem in Nederland zakt veel sneller dan verwacht. Dat blijkt uit een vandaag gepresenteerde bodemdalingskaart. De daling kan een miljardenschade betekenen voor steden en plattelandsgebieden, maar biedt volgens Hilde Niezen van Platform Slappe Bodem mogelijk ook kansen.

De daling komt naast de droge zomers door landbouw, zoutwinning en de winning van aardgas. In de veen- en kleigebieden in het westen van het land is de bodemdaling duidelijk meetbaar omdat de grond  daar inklinkt door de droogte. Niezen, in het dagelijkse leven wethouder in Gouda, erkent dat de bodemdaling een groot probleem is. ,,Bodemdaling is iets wat er al heel lang is, met name in het westen van Nederland.

Maar we lopen nu echt tegen grenzen aan. In het landelijk gebied is het peil op sommige plekken tot zeven meter diep gezakt. Landbouw is dan niet meer mogelijk, omdat de druk van onderop zo groot wordt dat er zout water naar boven komt. En dat punt wil je helemaal niet bereiken.’’

Lees ook;

VVD blij met 10 miljoen van Rijk in strijd tegen bodemdaling

Lees meer

Versnelde bodemdaling kan enorme schade aan binnensteden betekenen

Lees meer

Urgent

Als we dit onder de knie krijgen, dan kunnen we laten zien wat we als waterland kunnen, aldus Hilde Niezen, Platform Slappe Bodem.

Maar niet alleen het platteland krijgt problemen. ,,In het bebouwde gebied hebben we berekend hoe veel die bodemdaling ons eigenlijk kost aan geld en aan maatschappelijke schade. En dat is zo enorm veel dat we er nu wel wat aan moeten doen’’, stelt Niezen. ,,Daarnaast hebben we ontdekt dat die bodemdaling ook leidt tot een enorme CO2-uitstoot door oxidatie van het veen.

Dat wil je ook niet vanuit je klimaatdoelen.  Door deze drie dingen is het probleem veel urgenter geworden. Gelukkig gaat de ontwikkeling van kennis ook op een hoger niveau komen en ik ben vol verwachting wat er nog allemaal ontdekt gaat worden.’’

De bodemdaling is op dit moment al een groot probleem in stedelijk gebied. ,,We hebben op dit moment al allerlei problemen met de infrastructuur die kapotgaat en verzakt. Dat moeten we dan weer ophogen en funderen.

Daarnaast hebben we in heel West-Nederland problemen met paalfunderingen van gebouwen. Die gaan stuk en dat loopt echt in de miljoenen. Als jij als particulier je fundering moet herstellen, dan kost dat zo tussen de vijftig- en honderdduizend euro. Dat kan bijna niemand zomaar even op tafel leggen, dus dat is een groot probleem. Daar moeten we in de komende jaren iets mee.’’

Oplossingen

Ondanks de toch vrij zorgelijke situatie gaat Niezen niet bij de pakken neerzitten. Nederland zit namelijk niet stil  ,,Gemeenten proberen op een creatieve manier de grond op te hogen. Er zijn gemeenten die werken met piepschuim of een soort lavasteen, alles wat lichter is dan zand, om bijvoorbeeld een weg mee op te hogen.

De vraag is ook of je bijvoorbeeld de hele openbare ruimte moet funderen. In Woerden zijn ze daarmee bezig, daar voorzien ze alle straten van heipalen. Met dat soort keuzes gaan we tegenwoordig veel bewuster om.’’

In het landelijke gebied liggen andere oplossingen eerder voor de hand. ,,Het veen droogt uit, waardoor het vergaat en de bodem daalt. Daar moet je het dus heel erg nat houden. Koeien houden niet van natte aarde, dus dat is een lastige combinatie.

Maar er zijn gewassen zoals lisdodde en cranberry, die wel van een natte ondergrond houden. Maar daar wil je als boer natuurlijk wel een verdienmodel aan hebben. Natuur is ook een oplossing. Natte natuur waar weidevogels een plek kunnen vinden. Dat zie je op verschillende plekken in Nederland ook gebeuren.’’

Export

Wat Niezen betreft kun je de problemen ook zien als een uitdaging voor Nederland ,,Het probleem staat nu op de kaart en dat was ook nodig. Maar dit speelt niet alleen in Nederland. Op de hele wereld zijn dit soort plekken.

Denk bijvoorbeeld eens aan New Orleans of Shanghai. Dus dit is eigenlijk ook een hele mooie kans voor Nederland. Als we dit onder de knie krijgen, dan kunnen we laten zien wat we als waterland kunnen en hoe we ook hier weer het voortouw nemen. Dan kunnen we er zelfs een exportproduct van maken.’’

De bodemdalingskaart. De rode gebieden zijn plekken waar de bodem flink aan het dalen is © TU delft

Scheve deuren in het oude stadscentrum van Gouda nos

De bodem in Nederland daalt en in Gouda merken ze dat overal

NOS 20.11.2018 De bodem in Nederland daalt veel meer dan verwacht, blijkt uit de nieuwe bodemdalingskaart. Gouda is een van de steden die kampen met de gevolgen. De stad, met bijna 73.000 inwoners, ligt in Zuid-Holland en is gebouwd in een gebied met veen en klei in de bodem.

Vooral de historische binnenstad, met markante gebouwen als de Gouwekerk, het Stadhuis en de Waag, kampt met problemen door de daling. Jaarlijks zakt de bodem daar gemiddeld met 3 millimeter, maar op sommige plaatsen is dat zelfs 10 millimeter per jaar.

Verschil van pand tot pand

Dat zorgt voor verzakte gevels, ongelijke drempels, scheuren in muren, wateroverlast in woningen en ook voor schade aan wegen en rioleringen. “Overal zakt er wel iets weg. Als het niet de wegen zijn, dan zijn het de parken”, weet wethouder Hilde Niezen.

De gemeente Gouda neemt allerlei maatregelen tegen de problemen, zoals ophoogprojecten in wijken en veelvuldig onderhoud aan de riolering, maar concludeert dat de daling niet te stoppen is. Daarom wordt nu met wetenschappers, de waterschappen, internationale studenten en alle betrokkenen gezocht naar concrete, structurele oplossingen. Ook huiseigenaren zelf wordt gevraagd om mee te denken.

Video afspelen

‘Overal zakt wel iets anders weg’

“3 millimeter per jaar is niet eens zo veel. Maar als je bedenkt dat we hier al 1000 jaar wonen en hier nog 1000 jaar willen blijven, dan is het wél heel veel”, zegt wethouder Niezen, tevens voorzitter van het platform Slappe Bodem. “De huizen zijn onderheid, sommige staan op houten palen, andere op betonnen palen, sommige gebouwen zijn niet gefundeerd. Dat maakt het ingewikkeld, want de situatie verschilt van pand tot pand.”

Vocht en paalrot

Die verschillen zorgen dat er geen pasklare oplossing is voor het oude stadscentrum. “Als het waterpeil omlaag gaat, zorgt dat voor paalrot en vochtproblemen. Dan verzakt het ene huis wel, maar dat daarnaast niet”, zegt Niezen.

Een verzakte drempel in de historische binnenstad van Gouda – nos

Alle 1600 niet-gefundeerde gebouwen op staal plaatsen en de straten ophogen, is een te kostbare oplossing. “In theorie zou dat kunnen, maar een huis funderen kost 50.000 tot 100.000 euro. Dat kan lang niet iedereen betalen en dat kan je ook niet van mensen vragen”, vindt Niezen. “Het is ook niet de oplossing, want als je het zou doen, dan staat de binnenstad op palen en zakt de rest van de stad verder. Dan hebben we een nieuw ingewikkeld en kostbaar probleem gecreëerd.”

Niets doen is geen optie, zegt Niezen. “Op sommige plekken zitten we nu heel dicht bij het oppervlaktewater. Als het hard regent staat het regenwater in de huizen. Dus we moeten wel iets doen. Maar op zo’n manier dat iedereen hier lekker kan blijven wonen, de huizen blijven staan en de stad mooi blijft.”

Oplossing

Daarom wordt er vooral gekeken naar de grondwaterstand die van grote invloed is op de bodemdaling. “Dat is de sleutel van de oplossing, hoe we daar slim mee kunnen omgaan. Net als met het watersysteem zelf. Maar daar komt heel veel kennis en techniek bij kijken”, aldus Niezen.

Hoewel er nog geen kant-en-klare remedie is tegen de bodemdaling, is de wethouder optimistisch over een oplossing voor de Goudse binnenstad. “We zijn het aan het onderzoeken en ik ben er zeker van overtuigd dat het gaat lukken. Nederland is het waterland, natuurlijk gaan we het vinden!”

De huizen in het oude stadscentrum van Gouda zakken jaarlijks gemiddeld 3mm – anp

Bekijk ook;

De Nederlandse bodem zakt meer dan verwacht

Bodemdaling bedreigt akkerbouw Noordoostpolder

In de binnenstad zakt de bodem 3 tot 10 millimeter per jaar en dat veroorzaakt schade aan gebouwen en aan de infrastructuur.

Versnelde bodemda­ling kan enorme schade aan binnenste­den betekenen

AD 20.11.2018 De bodem in Nederland zakt veel sneller dan verwacht. Met name de droge zomers zorgt voor een onverwachte bodemdaling. Dat blijkt uit een vandaag gepresenteerde bodemdalingskaart van het Nederlands Centrum voor Geodesie en Geo-Informatie. Het probleem speelt vooral in Groningen en het westen van het land.

Op sommige plaatsen in Nederland gaat het om wel zeven centimeter per jaar. De daling komt naast de droge zomers door landbouw, zoutwinning en de winning van aardgas. Het gevolg is onder meer dat huizen verzakken. De schade is berekend op 22 miljard euro in 2050, vooral omdat funderingen van gebouwen moeten worden hersteld.

Vooral in de veen- en kleigebieden in het westen van het land is de bodemdaling duidelijk meetbaar. Sommige huizen in die regio vertonen dan ook al scheuren en verzakkingen. Volgens de onderzoekers lijkt klimaatverandering een grote rol te spelen bij de versnelde bodemdaling. Door de relatief warme zomers drogen veenbodems meer uit, waardoor een snellere bodemdaling ontstaat.

Probleem

Volgens onderzoeker Ramon Hanssen van de TU Delft hebben we te maken met een serieus probleem.  ,,Als de bodemdaling doorzet in het huidige tempo, betekent dat misschien wel het einde van het karakteristieke Nederlandse landschap met weides, koeien en molens, of een enorme schade aan de historische binnensteden.’’

Volgens onderzoeksleider Hanssen laat de kaart de ernst van het probleem van bodemdaling in Nederland goed zien. De kaart laat, naast de verschillende grondsoorten in Nederland, ook de locatie van olie- of gasvelden zien. ,,De kaart wordt actueel gehouden met de nieuwe satellietmetingen die dagelijks beschikbaar komen. Hierdoor kan bijvoorbeeld worden bijgehouden of de bodemdaling afneemt bij verminderde gaswinning in Groningen.’’

Naast bekende oorzaken als gaswinning, blijkt ook klimaatverandering van invloed RTV Noord/Remko de Waal

De Nederlandse bodem zakt meer dan verwacht

Experts brachten voor het eerst uitvoerig de bodemdaling in kaart. Naast bekende oorzaken als gaswinning blijkt ook klimaatverandering van grote invloed.

NOS 20.11.2018 De bodem in Nederland daalt veel meer dan verwacht. Dat blijkt uit een nieuwe bodemdalingskaart die dinsdag wordt gepresenteerd door het Nederlands Centrum voor Geodesie en Geo-Informatica (NCG).

“Als de bodemdaling doorzet in het huidige tempo, betekent dat misschien wel het einde van het karakteristieke Nederlandse landschap met weides, koeien en molens, of een enorme schade aan historische binnensteden”, zegt onderzoeksleider Ramon Hanssen van de TU Delft.

Met de kaart hebben de onderzoekers voor het eerst onderscheid gemaakt tussen de diepe oorzaken van bodemdaling, zoals gaswinning, en de effecten in de bovenste paar meter. Uit de metingen blijkt dat ‘ondiepe’ bodemdaling op verschillende plekken in Nederland zelfs groter is dan die door de bekende, diepe oorzaken.

Ze brachten de bodemdaling in kaart met satellietradars, GPS en zwaartekrachtmetingen. Volgens Hanssen heeft dat een goed beeld gegeven van de ernst van het probleem.

Klimaatverandering

Vooral in veen- en kleigebieden in het westen speelt het probleem. Hier is klimaatverandering een belangrijke factor, zeggen de onderzoekers. Dat was afgelopen zomer ook merkbaar. Toen ontstonden scheuren en verzakkingen door de droogte.

NOS op 3 maakte deze special over de lange droge zomer van 2018:

Hoe een gortdroge zomer Nederland verschrompelde

Door relatief warme zomers droogt de bodem uit. In het geval van bijvoorbeeld veenbodems is dit proces onomkeerbaar. Ongeveer 75 procent van het oppervlak van de provincie Zuid-Holland bestaat uit bodem die gevoelig is voor bodemdaling. Op sommige plekken kan de daling wel 2 centimeter per jaar zijn, meldt Omroep West.

Gaswinning

Naast klimaatverandering speelt ook delfstoffenwinning een rol bij bodemdaling, en bijvoorbeeld belasting door gebouwen en asfaltwegen. De kaart wordt de komende tijd actueel gehouden met nieuwe satellietmetingen die dagelijks beschikbaar komen. Zo moet bijvoorbeeld duidelijk worden of de bodemdaling afneemt als de gaswinning in Groningen verminderd wordt.

Bekijk ook;

Bodemdaling bedreigt akkerbouw Noordoostpolder

Bodem daalt het hardst in Groningen en westen

BB 19.11.2018 De bodemdaling in Nederland is door experts in kaart gebracht. Uit de zogenoemde bodemdalingskaart van het Nederlands Centrum voor Geodesie en Geo-Informatica (NCG) blijkt dat het probleem vooral speelt in Groningen en het westen van het land.

Gaswinning
De digitale landkaart, gevoed door informatie van satellietradars, GPS, en zwaartekrachtmetingen, wordt dinsdag gepresenteerd tijdens het congres Geobuzz in Den Bosch. Volgens onderzoeksleider Ramon Hanssen van de TU Delft laat de kaart de ernst van het probleem van bodemdaling in Nederland goed zien.

De kaart laat, naast de verschillende grondsoorten in Nederland, ook de locatie van olie- of gasvelden zien. ‘De kaart wordt actueel gehouden met de nieuwe satellietmetingen die dagelijks beschikbaar komen. Hierdoor kan bijvoorbeeld worden bijgehouden of de bodemdaling afneemt bij verminderde gaswinning in Groningen.’

Warme zomers

Volgens de onderzoekers wordt de versnelde bodemverzakking onder meer veroorzaakt door de relatief warme zomers, waardoor veenbodems meer uitdrogen.

Ook delfstoffenwinning en het zwaar belasten van veen-kleigrond door gebouwen en asfaltwegen spelen een rol. De nieuwe kaart is te zien op de website bodemdalingskaart.nl. (ANP)

Gerelateerde artikelen;

Veiligheidsregio: ‘Grote aardbevingsoefening in Zuidwolde goed verlopen’

NU 17.11.2018 Een grote aardbevingsoefening in het Groningse dorp Zuidwolde is zaterdag goed verlopen, aldus de veiligheidsregio. Zo’n tweehonderd inwoners, hulpverleners en Defensiemedewerkers hebben ervaren wat de gevolgen kunnen zijn van een beving met een magnitude van 4,5 tot 5.

“Een zeer waardevolle dag, zowel voor de inwoners als voor de professioneel hulpverleners”, aldus een woordvoerder van de veiligheidsregio Groningen.

De deelnemers werden geconfronteerd met diverse situaties die kunnen ontstaat na een aardbeving, zoals iemand die bekneld is geraakt, het uitvallen van het mobiele netwerk of de noodzaak om het getroffen gebied met een onbemand vliegtuig te verkennen.

“Maar ook andere dingen, zoals het verhelpen van een gaslek, een brug die ontwricht is of een omgevallen steiger als gevolg van de beving”, aldus de zegsman.

Nepslachtoffers ingezet om situatie na te bootsen

Om de situatie zo waarheidsgetrouw mogelijk te maken werden ook zogeheten Lotus-slachtoffers ingezet, die spelen dat ze gewond zijn geraakt. De inwoners van het dorp waren van de oefening op de hoogte, maar vooraf was hen niet verteld hoe ze moesten handelen.

Mooie oefening voor @BRWGroningen. Deze ploeg haalt een slachtoffer onder een ingestorte steiger vandaan. #Zuidwolde #aardbevingsoefening

Avatar

 Auteur

VRgroningen 14:55 – 17 november 2018

Volgens de veiligheidsregio vonden sommige inwoners de oefening spannend en wisten ze niet direct hoe ze moesten handelen, maar kwam hun zelfredzaamheid later “wel goed op gang”.

De oefening duurt nog twee dagen. Zondag en maandag worden achter gesloten deuren de situatie na een calamiteit in kaart gebracht. Eind november wordt de oefening geëvalueerd met de Groningse burgemeesters.

Zie ook: Groningse bevingsoefening: Voorbereiding op instorten huizen

Lees meer over: Zuidwolde Gaswinning Groningen  Binnenland

De eerste gevolgen van de nagespeelde aardbeving RTV Noord | Mario Miskovic

Zuidwolde oefent voor aardbeving met ‘ingestorte’ kerktoren en brug

NOS 17.11.2018 Om 09.30 uur begon vanochtend in Zuidwolde in Groningen een aardbeving. Geen echte gelukkig. Het natuurgeweld werd nagebootst door de Veiligheidsregio Groningen om inwoners van het aardbevingsgebied voor te bereiden op een rampscenario. In de loop van de ochtend meldden zich actievoerders uit de omgeving bij de oefening.

Het klonk vanochtend in het dorp alsof het rommelde. Op een subwoofer in het dorp werd het geluid van een voorbijrijdende vrachtwagen afgespeeld. Daarna was het afwachten hoe de ruim duizend inwoners van Zuidwolde zouden reageren.

“Dat was even spannend. Het is niet zo dat het dorp massaal meedoet, maar er kwamen wel enkele tientallen mensen naar buiten”, zegt Sylvian Noeken van de Veiligheidsregio. “Zij controleerden het huis op schade of belden even bij de buren aan om te vragen hoe het ging.”

  Veiligheidsregio Gr.

@VRgroningen

#bevingsoefening: Voor er hulp komt, ben je op jezelf aangewezen. Daarom oefenen inwoners om zich met beperkte middelen te redden tot de hulpdiensten arriveren. #zuidwolde

In de loop van de ochtend meldde zich een groep actievoerders uit de rest van Groningen. Zij zijn niet tegen de oefening, maar vinden wel dat er aandacht moet komen voor wat zij de ‘echte slachtoffers van aardbevingen’ noemen.

“Dat hoort erbij, ook die mensen zijn ongerust dat er een aardbeving kan komen”, zegt directeur van de Veiligheidsregio Groningen, Wilma Mansveld bij RTV Noord. “Ik vind dat daar altijd ruimte voor moet zijn.”

Actievoerders uit het aardbevingsgebied bij de oefening RTV Noord

Inwoners redden zichzelf

De inwoners van Zuidwolde waren vooraf op de hoogte gesteld van de oefening. Het is de bedoeling dat zij zichzelf proberen te redden, zonder al te veel hulp van de hulpdiensten. “Door het hele dorp gebeuren onverwachte dingen”, vertelde Erica van Lente, burgemeester van de gemeente waarin Zuidwolde ligt, in het NOS Radio 1 Journaal.

Zo is in een straat zogenaamd een auto tegen een boom gebotst na de aardbeving. Ook is een nagemaakte kerktoren ingestort, de “toren” van containers en betonplaten ligt op de grond. De Veiligheidsregio wil vooral zien hoe de samenwerking tussen de inwoners verloopt.

Sommige dorpelingen willen niet meedoen aan de oefening. “Bijvoorbeeld omdat hun gezondheid dat niet toelaat of omdat ze zo geraakt zijn door de gaswinningsproblematiek dat ze dat niet zien zitten”, zegt Van Lente. “‘Er zijn ook mensen van de GGD aanwezig, zodat mensen die extra door deze oefening worden geraakt, hun verhaal kwijt kunnen.”

De oefening duurt in totaal drie dagen. Vanmiddag doen ook de hulpdiensten massaal mee, maar aanvankelijk moesten de inwoners van Zuidwolde zichzelf redden. Van Lente: “Bij een eventuele echte aardbeving zijn zij degenen die geraakt worden en moeten zij misschien ook wel eerste hulp verlenen.”

  Veiligheidsregio Gr.

@VRgroningen

Ondertussen bij de kerk… @USARNL maakt een gat in het dak om de slachtoffers te redden. #aardbevingsoefening #Zuidwolde

Bekijk ook

Groningers in aardbevingsgebied geloven steeds minder in goede afloop

Gaswinning daalt komend jaar naar maximaal 19, 4 miljard Nm3

RO 14.11.2018 De gaswinning uit het Groningenveld daalt komend jaar naar maximaal 19,4 miljard Nm3. Dat staat in het definitieve instemmingsbesluit voor het gasjaar 2018/2019 dat minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat vandaag naar de Tweede Kamer heeft gestuurd.

In maart heeft het kabinet besloten de gaswinning zo snel mogelijk helemaal te beëindigen. Het nieuwe  instemmingsbesluit voor het gasjaar 2018/2019 volgt dan ook het afbouwplan van het kabinet voor de gaswinning. Het instemmingsbesluit is vastgesteld na advies van onder andere de betrokken provincies, gemeenten, waterschappen, veiligheidsregio Groningen, het Staatstoezicht op de Mijnen, de Technische Commissie bodembeweging en de Mijnraad.

Ook TNO, GTS en het COT (Instituut voor Veiligheids- en Crisismanagement) adviseerden over verschillende deelonderwerpen. Ook heeft het instemmingsbesluit van 24 augustus tot en met donderdag 4 oktober ter inzage gelegen voor bewoners en andere belanghebbenden.

Het kabinet neemt maatregelen om de gaswinning zo snel mogelijk geheel af te bouwen. Uiterlijk per oktober 2022, maar mogelijk al een jaar eerder, daalt de gaswinning naar verwachting tot onder het niveau van 12 miljard Nm3. Afhankelijk van het effect van de maatregelen wordt vanaf oktober 2022 een daling voorzien naar 7,5 miljard Nm3 en mogelijk fors minder. In de jaren daarna wordt de gaswinning helemaal afgebouwd tot nul.

De inzet van Groningengas wordt het sluitstuk in de vraag naar laagcalorisch gas. Daarvoor is een aanpassing van de Gaswet en Mijnbouwwet noodzakelijk. Totdat de wetten in werking  treden, geldt de bestaande Mijnbouwwet als grondslag voor  dit instemmingsbesluit.

Nieuw is dat al bij dit instemmingsbesluit  geldt dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) wordt opgedragen niet meer te winnen dan wat nodig is voor leveringszekerheid. Bij de afbouw van de gaswinning staat de veiligheid van Groningen voorop. In het instemmingsbesluit wordt ook de leveringszekerheid meegewogen.

Documenten;

Kamerbrief over definitief instemmingsbesluit Groningen gasveld 2018-2019

Kamerstuk: Kamerbrief | 14-11-2018

Zie ook; Gaswinning in Groningen

‘Weinig vertrouwen in beleid bij Groningers’

BB 08.11.2018 Groningers die schade hebben door aardbevingen hebben weinig vertrouwen in het nieuwe kabinetsbeleid. Dat blijkt uit onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen onder bewoners van het aardbevingsgebied. De mensen tonen veerkracht, maar het vertrouwen blijft laag en de ervaren veiligheid daalt. Men wantrouwt de motieven van de overheid en de zwaarst getroffenen hebben steeds minder hoop op een goede afloop.

Geen vertrouwen

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) besloot na de aardbeving in Zeerijp op 8 januari 2018 de gaskraan vanaf 2030 dicht te draaien, maar volgens de onderzoekers zorgt dit er een half jaar later niet voor dat inwoners zich veiliger voelen.

Uit een eerste meting na de beving blijkt dat 65 procent van de ondervraagden geen vertrouwen heeft in het dichtdraaien van de gaskraan. Men twijfelt aan de goede bedoelingen van de rijksoverheid. Respondenten denken dat er verborgen agenda’s zijn, zoals het doelbewust vertragen en traineren van de aanpak, of dat beleidsmaatregelen ‘window dressing’ zijn.

Jaren in de wacht

Volgens RUG-onderzoeker Katherine Stroebe is de kern dat bewoners heel concrete problemen hebben. ‘Ze hebben schade of wachten op versterking. Men wil een directe en daadkrachtige aanpak. Die is ze ook al vaker beloofd, maar ondertussen staan ze soms jaren in de wacht.’

Of zoals een van de respondenten het verwoordde: ‘Het is wachten op de volgende maatregel, het volgende uitstel, de volgende uitzondering op de regel. Ik geloof pas dat er iets gebeurt als er hier een aannemer mijn schade aan het herstellen is.’

Zwaarst getroffenen centraal stellen

Bewoners met meervoudige schade aan hun woning komen steeds verder op achterstand te staan en hun vertrouwen in een oplossing daalt. Tegelijk neemt het aantal bewoners met meervoudige schade toe. ‘Het afnemen van hoop is veelbetekenend’, aldus hoogleraar sociale psychologie Tom Postmes: ‘Kijkend naar de toekomst hebben de zwaarst getroffenen minder en minder vertrouwen dat het nog goed komt met schadeherstel en versterking.

Deze groep zou centraal moeten staan in de aanpak van de problemen.’ Het team van Postmes en Stroebe onderzoekt sinds 2016 hoe het met de gezondheid, het veiligheidsgevoel en het toekomstperspectief van de Groningers gaat.

Gerelateerde artikelen;

‘Groningers hebben weinig vertrouwen in nieuw beleid gaswinning’

NU 08.11.2018 Groningers met aardbevingschade aan hun woningen hebben weinig vertrouwen in het nieuwe beleid van het kabinet, blijkt donderdag uit onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen.

Minister Eric Wiebes (Economische Zaken) heeft besloten de gaskraan vanaf 2030 dicht te draaien, maar volgens de onderzoekers zorgt dat er niet voor dat inwoners van de provincie zich veiliger voelen.

Uit een eerste meting na de zware beving van begin dit jaar in Zeerijp zegt 65 procent van de ondervraagden geen vertrouwen te hebben in het dichtdraaien van de gaskraan. Voor het onderzoek werd een peiling onder 1.377 personen gedaan.

De onderzoekers concluderen dat het vertrouwen laag is omdat Groningers onder andere de motieven van de overheid wantrouwt. Daarnaast hebben de zwaarst getroffenen met meervoudige schade aan hun woningen steeds minder hoop op een goede afloop.

“De kern is dat bewoners heel concrete problemen hebben”, zegt onderzoeker Katherine Stroebe. “Ze hebben schade of wachten op versterking. Men wil een directe en daadkrachtige aanpak, die is ze ook al vaker beloofd. Maar ondertussen staan ze soms jaren in de wacht.”

Al bijna negentienduizend schademeldingen

Bij de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen (TCMG) zijn inmiddels bijna negentienduizend schademeldingen binnengekomen. Volgens het schadeloket zijn 1.372 verzoeken afgehandeld en is meer dan 4 miljoen euro aan vergoedingen toegewezen.

Sinds 2016 wordt onderzocht hoe het met de gezondheid, het veiligheidsgevoel en het toekomstperspectief van de Groningers gaat.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen

Groningers in aardbevingsgebied geloven steeds minder in goede afloop

NOS 08.11.2018 Een half jaar na het kabinetsbesluit om de gaskraan dicht te draaien, hebben Groningers weinig vertrouwen in het nieuwe beleid. Ze twijfelen aan de goede bedoelingen van de Rijksoverheid. Dat blijkt uit de gezondheidsmonitor van de Rijksuniversiteit Groningen. Sinds 2016 wordt onderzocht hoe het met de gezondheid, het veiligheidsgevoel en het toekomstperspectief van de Groningers gaat.

Uit de laatste meting, die vandaag verschijnt, blijkt dat ze denken dat er verborgen agenda’s zijn, zoals het doelbewust vertragen van de aanpak, of dat beleidsmaatregelen dingen mooier voorstellen dan ze zijn.

Wanhoop

Een van die Groningers met twijfels is Harm Jan de Vries (77) uit Overschild. De tranen staan hem in de ogen en hij zegt dat hij de wanhoop nabij is. Zijn huis heeft veel schade door de gaswinning. En het staat schots en scheef. “De situatie is zorgelijk, maar niet onveilig”, constateerden schade-experts.

Video afspelen

Bang om de deur dicht te trekken: ‘ik wil het huis niet op mijn kop krijgen’

De Vries kan 10.000 euro krijgen, maar dat is volgens hem veel te weinig om de hele fundering te vervangen en de rest van de schade te herstellen. Zijn huis moest versterkt worden, zodat hij en zijn vrouw bij een zware aardbeving op tijd naar buiten konden komen. En nu blijkt de versterking toch niet nodig.

Het steekt de Groninger dat architect Winny Maas samen met de dorpsvereniging plannen ontwikkelt voor een straat verderop. Ook die huizen moesten worden versterkt, maar vanwege de hoge kosten worden ze gesloopt. De eigenaren hebben al zwart op wit dat ze een nieuw huis krijgen.

Met De Vries zijn dat soort concrete afspraken over de versterking niet gemaakt. En nu de gaskraan wordt dichtgedraaid, gebeurt dat ook niet, want een rekenkundig model heeft inmiddels bepaald dat zijn huis veilig is als er minder gas wordt gewonnen.

Onzekerheid

Onderzoekers van de Rijksuniversiteit Groningen zien in hun gezondheidsmonitor dat niet alleen De Vries zich zorgen maakt. De minister heeft besloten de gaskraan uiterlijk in 2030 dicht te draaien, waardoor de veiligheid in Groningen verbetert. Maar volgens de onderzoekers heeft dat er niet toe geleid dat de Groningers opgelucht ademhalen.

Onderzoekster Katherine Stroebe van de RUG constateert dat 65 procent van de ondervraagden geen vertrouwen heeft in het dichtdraaien van de gaskraan en het afschalen van de versterkingsoperatie. Ook voelt 85 procent zich niet veiliger met dat vooruitzicht. “Mensen twijfelen aan de motieven van de overheid”, zegt Stroebe. Ze vindt het gebrek aan vertrouwen in maatregelen van de overheid zorgwekkend.

Ook de broer van De Vries, Jan Treinko, woont in Overschild. Hij woont aan de Meerweg, waar de vernieuwingsplannen waarschijnlijk doorgaan, maar heeft de pech dat hij in een huurhuis woont. Daardoor is hij afhankelijk van woningcorporatie Lefier, die heeft besloten dat twee van de acht huurhuizen moeten verdwijnen. Als gevolg van dat besluit moet Treinko het huis verlaten waar hij al 51 jaar woont.

Trauma

Voor huisarts Addink in Middelstum, een paar dorpen verderop, zijn de klachten die beide mannen hebben aan de orde van de dag. Ze houdt de aardbevingsgerelateerde klachten van haar patiënten bij, al is er geen officiële code voor bij de zorgverzekeraars. Die heeft ze zelf maar ontwikkeld.

Niet alle huisartsen in het gebied doen dat, want het is lastig aan te tonen dat de aardbevingen de mensen ziek maken. “Ik zie wel dat mensen die al eerder trauma’s hebben opgelopen echt last hebben. Ze hebben het gevoel de grip op hun leven helemaal kwijt te raken, met alle gevolgen van dien”, zegt Addink.

En volgens de huisarts zijn de klachten alleen maar groter geworden door de onzekerheid over de versterkingsoperatie. “Ook ik snap daar niets meer van. Het is allemaal zo willekeurig wie wel of niet geholpen worden. Hoger opgeleide mensen met connecties lukt het best om dingen te regelen. Maar ik kom zoveel mensen tegen in dit gebied die dat niet kunnen. Dat voelt heel oneerlijk.”

Jaren in de wacht

Onderzoekster Katherine Stroebe van de RUG ziet de ervaring van de huisarts ook terug bij de ondervraagden. “De kern is dat bewoners heel concrete problemen hebben. Ze hebben schade of wachten op versterking. Men wil een directe en daadkrachtige aanpak, die is ze ook al vaker beloofd. Maar ondertussen staan ze soms jaren in de wacht.” Het onderzoek is eerder gedaan, maar wat Stroebe dit keer het meest opvallend vindt, is dat de hoop van mensen afneemt op een goede toekomst.

Bekijk ook;

Ook vertrouweling Hans Alders weg uit Groningen

Wiebes: ‘Kabinetsleden overrompeld door gasbesluit’

Uit onderzoek van de Rijksuniversiteit Groningen blijkt dat mensen in het aardbevingsgebied twijfelen aan de motieven van de overheid.

Zwaarst getroffen Groningers in aardbevingsgebied verliezen hoop

AD 08.11.2018 Groningers die wonen in het aardbevingsgebied zijn de moed aan het verliezen dat het ooit nog goed gaat komen met hun huizen. Ook is er veel wantrouwen tegenover de overheid, en wordt er vermoed dat er in Den Haag met dubbele agenda’s wordt gewerkt. ,,Ik geloof pas dat er iets gebeurt als er hier een aannemer mijn schade aan het herstellen is.”

Het afnemen van de hoop is veelbetekenend, concluderen wetenschappers Katherine Stroebe en Tom Postmes van de Rijksuniversiteit Groningen. Zij doen al lange tijd onderzoek naar het effect van de aardbevingen (als gevolg van gasboringen) op inwoners van Noordoost-Groningen, het zwaarst getroffen gebied.

Vooral bij mensen die erg veel schade hebben opgelopen aan hun huizen, wordt het vertrouwen steeds minder en minder. Ook daalt hun gevoel van veiligheid in hun eigen huis en hebben ze last van emotionele schade.

De aardbeving van Zeerijp op 8 januari 2018, met een kracht van 3.4 op de schaal van Richter de zwaarste aardbeving sinds 2012, is voor veel inwoners van Noordoost-Groningen een ‘acute aanslag op het vertrouwen en welzijn’ geweest. Wel zien de onderzoekers in het algemeen wat veerkracht bij de inwoners op het gebied van gezondheid en hun emotionele toestand.

Scheuren in huizen worden niet snel genoeg hersteld, waardoor het vertrouwen in de overheid daalt. © ANP

Overheid

Ondanks dat de regering heeft aangekondigd dat de gaswinning in Groningen wordt teruggedraaid, hebben de Groningers er zelf weinig vertrouwen in. Uit het onderzoek blijkt dat er flink wordt getwijfeld aan de goede bedoelingen in Den Haag.

Er wordt vermoed dat er met dubbele agenda’s wordt gewerkt, dat herstelwerkzaamheden doelbewust worden vertraagd en dat de beleidsmaatregelen ‘window dressing’ zijn. Hiermee wordt bedoeld dat het mooier wordt voorgesteld dan het daadwerkelijk is.

,,Het is wachten op de volgende maatregel, het volgende uitstel, de volgende uitzondering op de regel’’, zegt een van de respondenten die aan het woord komt in de studie. ,,Ik geloof pas dat er iets gebeurt als er hier een aannemer mijn schade aan het herstellen is.”

RUG-onderzoeker Katherine Stroebe: ,,De kern is dat bewoners heel concrete problemen hebben. Ze hebben schade of wachten op versterking. Ze willen een directe en daadkrachtige aanpak: die is ze ook al vaker beloofd. Maar ondertussen staan ze soms jaren in de wacht.”

Het resultaat van het lange wachten is volgens de Rijksuniversiteit dat de woningen die al schade hebben, steeds meer achteruit gaan.

Het is wachten op de volgende maatregel, het volgende uitstel, de volgende uitzonde­ring op de regel, aldus Inwoner Groningen.

Boze Groningers willen dat de gaskraan dicht gaat. © ANP

Journalist Louis Stiller. auteur van het boek Gasland, in een huis dat versterkt is met grote houten balken. Na diverse aardbevingen staat het dak en de muren van het huis op instorten. Ⓒ BOUWMAN, RENE

Gegijzeld door het gas

Telegraaf 07.11.2018 Half uit het zicht van de rest van Nederland speelt zich in Groningen een tragedie af. Tienduizenden burgers zijn slachtoffer van ’de bevingen’. Hun levens staan op z’n kop. En hun toekomst is ongewis.

 

Plan voor versterken woningen aardbevingsgebied afgerond

NU 02.11.2018 De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) heeft het plan af om de woningen in Groningen te versterken, die kwetsbaar zijn geworden door de aardbevingen. Het plan is vrijdag overhandigd aan de getroffen gemeenten, de provincie Groningen en het Rijk.

Dat bevestigen het NCG en een woordvoerder van minister van Economische Zaken Eric Wiebes na berichtgeving van RTV Noord. Het plan heeft volgens de televisiezender betrekking op vijftienduizend woningen.

Het plan is niet openbaar gemaakt, omdat de plannen eerst naar de burgers worden gestuurd.

Hoewel het plan niet openbaar wordt gemaakt, weet de regionale zender toch meerdere details te melden. Voortaan worden woningen in het gebied volgens RTV Noord in drie categorieën ingedeeld: panden met verhoogd risico, met licht verhoogd risico en zonder risico.

Directeur van de NCG Herman Sietsma laat aan RTV Noord weten dat er goed nagedacht gaat worden over welke maatregelen genomen moeten worden. Ook worden de bewoners individueel ingelicht over mogelijke versterkingen.

Wiebes zei eerder dat het plan er in september zou liggen. Door moeilijkheden met het samenstellen van een lijst met woningen die veel risico lopen, duurde het langer.

Toezichthouder blij met plan

Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) heeft in een reactie aan RTV Noord laten weten dat de plannen “goed genoeg zijn om mee aan de slag te gaan”. Het SodM hoopt dat er snel een goede invulling van het plan komt.

Het plan moest er komen, omdat Wiebes eerder had aangekondigd de inspectie of versterking van een kleine 3.200 huizen op te schorten. Hij deed dit, omdat hij ervan uitgaat dat het bevingsrisico afneemt omdat de gaswinning wordt teruggeschroefd.

Dat besluit was voor de vorige coördinator, Hans Alders, reden om op te stappen. Zijn opvolger Sietsma kreeg opdracht nieuwe plannen te maken voor Groningers die nog in onzekerheid verkeren.

Lees meer over: Groningen gaswinning

Belangenverenigingen van gedupeerde Groningers vrezen dat het vertrek van de topman voor aanhoudende slepende problemen zorgt. Ⓒ ANP

Bezorgdheid om vertrek topman NCG

Telegraaf 31.10.2018 Op het vertrek van directielid Jeroen de Boer bij de Nationaal Coördinator Groningen (NCG) is woensdag bezorgd gereageerd door het provinciebestuur en belangenverenigingen van gedupeerde Groningers. Zij vrezen dat het de aanpak van slepende problemen alleen maar verder ophoudt.

De Boer dacht naar verluidt anders over de aanpak van versterkingen in het aardbevingsgebied in Groningen. Hij is van de school van inmiddels oud-NCG Hans Alders, die eerder al uit onvrede opstapte. Grootschalige aanpak van schades ging Alders te traag, als het al doorging.

De Boer en Alders werkten jarenlang nauw samen, ook in de eerdere jaren dat Alders nog Commissaris van de Koningin in Groningen was. De angst in de regio is dat er meer ’vertrekkers’ volgen, wat de langverwachte herstelaanpak in Groningen nog meer zou vertragen.

Secretaris Susan Top van het Groninger Gasberaad is bezorgd. „Dit gaat niet over De Boer, maar over wie hier alles bepaalt. Kennelijk het ministerie van Economische Zaken en Klimaat.” In het Groningse gaat men ervanuit dat De Boer moest wijken, omdat hij niet genoeg in de pas liep met ’Den Haag’. „Hun visie moet koste wat kost worden doorgedrukt”, stelt ook Top.

Ook gedeputeerde Eelco Eikenaar, die van zijn hart nooit een moorkuil maakt, maakt zich zorgen. „De provincie gaat niet over het personeelsbeleid van de NCG. Maar er moet nog zoveel gebeuren en het versterken gebeurt niet tot weinig.

Dit helpt de Groningers niet”, aldus Eikenaar. Hij ’kan de redenering volgen’ dat Groningers wel vermoeden wat er achter zit. „Het ministerie van EZK wil het naar zich toe trekken.” Zijn wens is helder: „Het moet juist stabieler zijn. En de regio moet daarin vooraan staan. Afspraken moeten nagekomen worden.”

Ook de sinds jaar en dag prominente belangenvereniging Groninger Bodem Beweging (GBB) reageerde met zorg. „Het hoofd versterking van NCG vertrekt onder druk van EZK. EZK is meer bezig met het verzwakken van de NCG dan met het versterken van huizen”, liet de GBB weten.

Huidig waarnemend NCG Herman Sietsma erkende in een reactie dat de neuzen niet dezelfde kant op stonden. „De organisatie NCG staat voor een grote versterkingsoperatie.” Daartoe is gewerkt aan een plan van aanpak: „De komende weken wordt dit besproken door de overheden”, reageerde Sietsma in een statement.

„Jeroen de Boer heeft zich als voorzitter van het directieteam intensief ingezet om te komen tot het plan van aanpak en geconcludeerd dat de ingezette koers niet aansluit bij zijn visie. Om die reden heeft hij besloten om zijn werkzaamheden voor NCG te af te ronden.”

Het ministerie van Economische Zaken en Klimaat wil niet reageren op het vertrek van De Boer. „Dit is het personeelsbeleid van de NCG”, laat een zegsman weten.

’Directielid Nationaal Coördinator Groningen stapt op’

Telegraaf 31.10.2018 Directielid Jeroen de Boer van de organisatie Nationaal Coördinator Groningen (NCG) stapt op. Dat heeft een woordvoerster van de NCG bevestigd na berichtgeving door RTV Noord. De Boer werkte nauw samen met Hans Alders. Die legde eerder dit jaar de functie van Nationaal Coördinator Groningen neer.

De NCG meldde in een verklaring dat De Boer bij de organisatie vertrekt omdat hij zich ,,niet kan vinden in het plan van aanpak” voor de problemen die zijn ontstaan door aardbevingen als gevolg van de gaswinning. ,,De ingezette koers sluit niet aan bij zijn visie. Om die reden heeft hij besloten om zijn werkzaamheden voor de NCG af te ronden. Hij vertrekt per 1 december.”

Alders gaf er eind mei de brui aan bij de organisatie omdat Wiebes besloot de versterking van bijna 1600 beschadigde huizen in Groningen op te schorten.

Bekijk meer van; groningen

Overschild krijgt nieuwe kern, voorbeeld voor rest bevingsgebied in Groningen

NOS 16.10.2018 Het Groningse dorp Overschild moet deels tegen de vlakte. Huizen zijn zwaar beschadigd en onveilig door aardbevingen als gevolg van gaswinning. Maar de ruim 500 bewoners zijn gehecht aan hun dorp, met zijn karakteristieke huizen, kerken en molen. Het dorp ziet er gehavend uit door de bevingen, maar ook door het achterstallige onderhoud. Want wie timmert nog aan een huis dat geen toekomst heeft?

De Schildjers willen hun dorp niet zonder slag of stoot plat laten walsen. Een groep inwoners besloot daarom de handen ineen te slaan en benaderden architect Winy Maas om met hen mee te denken. Maas is de architect van onder meer de Markthal in Rotterdam en werkt als stedenbouwkundige aan de herinrichting van gebieden. Een jaar lang dachten ze na over een Overschild 2.0. Het dorp moet een voorbeeld worden voor andere kernen in het aardbevingsgebied, vandaag worden de plannen gepresenteerd.

In deze video vertellen inwoners hoe ze hun toekomstige huis voor zich zien.

Video afspelen

‘Ik wil elementen uit mijn oude huis gebruiken in mijn nieuwe’

Het zijn geen wilde plannen voor futuristische gebouwen. Het zijn vooral plannen om het dorp leefbaar te houden tijdens en na de grootschalige, langdurige verbouwingen. Mensen gaan maandenlang in tijdelijke woningen wonen aan de rand van het dorp. Het dorp zal jarenlang één grote bouwput zijn. Geld voor de verbouwplannen moet komen uit het Perspectieffonds Groningen – daarin zit de 1,15 miljard euro die het Rijk als compensatiegeld voor Groningen beschikbaar heeft gesteld.

Het uitgangspunt is dat iedereen terug moet kunnen komen in het dorp. Aan de vorm van het dorp mag bovendien niets veranderen. Overschild is ooit gebouwd in de vorm van een kruis; dat moet zo blijven. Maar als je het dan toch opnieuw mag inrichten, waarom dan niet het huis dichter bij het weiland waaraan de achtertuin grenst? En wat verder af van de weg?

Wie plannen heeft voor de nieuwbouw, moet niet al teveel gehinderd worden door welstandscommissies. Eigenaren moeten alleen rekening houden met de wensen van de rest van het dorp. Panden die zijn aangewezen als karakteristiek en monumenten moeten behouden blijven. Er komt een dorpsbouwmeester, zoals die er ook zijn in grote steden. Met een maquette van het dorp in handen worden de nieuwe huizen op hun plek gezet. Allemaal in goed overleg met de rest van het dorp.

Overschild heeft de vorm van een kruis NOS

Overschild heeft net als veel Groningse dorpen te maken met een krimpende bevolking. Nu de gelegenheid zich aandient, willen de inwoners ook graag mensen van buiten trekken. Het dorp ligt nabij het Schildmeer. De dorpsgemeenschap stelt voor om langs de oevers van dat meer een nieuwe woonkern te bouwen. Maar er wordt ook gedacht aan het uitbouwen van een boerenerf tot woonhuizen.

Het dorp wil zo snel mogelijk “verlost” worden van het gas, aldus de Structuurvisie. Een grote warmtepomp moet de huizen gaan voorzien van warmte. Maar daar houdt het duurzaamheidsdenken niet mee op. Er moet ook een deelauto komen en een elektrische laadpaal.

Onderlinge spanningen

Steeds meer voorzieningen zijn verdwenen uit het dorp. Vooral het sluiten van de dorpsschool was een grote teleurstelling. In het leegstaande gebouw is nu het dorpshuis De Pompel gekomen. Het is op dit moment ook het loket waar mensen terecht kunnen om hun vragen te stellen en hun verdriet kenbaar te maken over de versterking. En verdriet is er zeker, omdat niet ieder huis in Overschild gaat worden gesloopt of versterkt.

Dat was aanvankelijk wel de bedoeling. Maar omdat de gaswinning eerder stopt dan gepland, is de verwachting dat er ook minder huizen versterkt hoeven te worden. Dat gaat nu alleen nog door voor de huiseigenaren die al in gesprek waren over de sloop van hun woningen. En dat geeft natuurlijk scheve ogen in het dorp, tussen buren en andere dorpelingen. Maar ook moeten kavels opnieuw worden ingedeeld, omdat sommige kavels te klein zijn om met de huidige bouwvoorschriften een nieuw huis terug te bouwen Om dat te begeleiden, moet er een opbouwwerker komen en een sociaal beheerder van het dorpshuis.

De aanpak in Overschild wordt gezien als icoonproject binnen het Nationaal Programma Groningen. Wat daar gebeurt, zal als voorbeeld dienen voor vele andere dorps- en stadsvernieuwingen in de provincie.

Bekijk ook;

1 miljard euro voor gaswinningsgebied Groningen

Ruim 3000 huizen in ‘kerngebied’ niet aardbevingsbestendig

Boer in gaswinningsgebied krijgt geen voorschot van 3 miljoen euro

NU 15.10.2018 Een melkveehouder uit het Groningse dorp Rasquert krijgt geen 3 miljoen euro als voorschot voor het herstellen van de schade aan zijn boerenbedrijf. De schade is volgens de boer het gevolg van de gaswinning.

De boer had een kort geding aangespannen tegen de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) om een faillissement af te wenden, maar dat werd door de rechter afgewezen.

De boerderij met stallen en een mestsilo liep in februari 2012 na de aardbeving in Huizinge de eerste scheuren op. Door nieuwe bevingen zou de schade op tot ruim 5 miljoen euro zijn opgelopen. Om zijn bedrijf te redden, is volgens de boer een voorschot van ruim 3 miljoen euro nodig.

Volgens de boer raakte de grondwaterhuishouding door aardbevingen ontregeld en zijn de mestkelders gaan scheuren. Daardoor vermengt de mest zich met grondwater. De melkveehouder stelt dat hij op deze manier zijn bedrijf niet kan voortzetten. De NAM ziet geen samenhang tussen de aardbevingen en de schade aan de stallen en kelders.

De boer diende rapporten van deskundigen in die het grondwaterprobleem door aardbevingen ondersteunden. De rechter vindt dat er meer bewijs nodig is. Verder is de zaak volgens de rechter te complex om in een kort geding te beoordelen. Er loopt op dit moment een bodemprocedure over de schade en de aansprakelijkheid. Die procedure kan nog jaren duren.

Doordat de melkveehouder geen voorschot krijgt, wordt een faillissement volgens zijn advocaat Piet Huitema nagenoeg onafwendbaar. Bij een toewijzing was dit vonnis ook een voorbeeld geweest voor de vele andere boeren in het gebied.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over:

Groningen Gaswinning Groningen

Een woning met schade die gestut wordt na een aardbeving.

Ⓒ Hollandse Hoogte / Robin Utrecht

Twee lichte bevingen bij Loppersum

Telegraaf 10.10.2018 Bij het Groningse Loppersum hebben zich woensdag twee lichte bevingen voorgedaan. Beide hadden een kracht van 0.5.

De eerste beving gebeurde volgens het KNMI rond 07.50 uur, de tweede om 14.00 uur.

Bekijk meer van; aardbevingen  Loppersum

Strafrechtelijk onderzoek naar rol NAM bij vervuiling Gronings kanaal

AD 09.10.2018 Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) stelt een strafrechtelijk onderzoek in naar de Nederlandse Aardoliemaatschappij (NAM), vanwege het vervuilen van een Gronings kanaal. De NAM heeft vanmiddag toegegeven dat de vervuiling bij het tankenpark vandaan komt.

In het kanaal in het dorp Farmsum is aardgascondensaat terechtgekomen, blijkt uit laboratoriumonderzoek. Dat moet afgelopen donderdag zijn gebeurd, door een lek bij het tankenpark van de NAM. Het SodM sommeerde het bedrijf daarom gisteren al om de vervuiling zo snel mogelijk op te ruimen en milieuschade te herstellen. Op dat moment ontkende het bedrijf echter nog dat het aardgascondensaat van hen afkomstig was. Vrijdag zou uit een eigen onderzoek zijn gebleken dat er geen lek was.

Uit metingen van de brandweer blijkt dat de concentratie van de stof in het water verhoogd is, maar zonder gevaar voor de volksgezondheid. Wel is het milieu aangetast. De gemeente stelt de NAM aansprakelijk voor alle schade. ,,Dit had gemeld moeten worden bij het Staatstoezicht op de Mijnen en bij de Omgevingsdienst.”

‘Schandalig’

Aardgascondensaat is erg schadelijk voor mens en dier. CDA-wethouder IJzebrand Rijzebol uit Delfzijl is zich ‘te pletter geschrokken’, en is boos en verontwaardigd over de handelwijze van de NAM. ,,Het is schandalig wat er is gebeurd.” De lekkage kon zomaar plaatsvinden, stelt de wethouder. ,,Zonder dat het de NAM is opgevallen”, foetert hij. Het was een eenmalige lekkage, benadrukt een woordvoerder van de NAM.

Bij het overslaan van dit restproduct van de aardgaswinning is volgens het gemeenteonderzoek iets mis gegaan. Een lekbak zou zijn overgelopen. Via het riool kwam vervolgens het condensaat in het afwateringskanaal terecht.

Recent werd er nog door burgers geprotesteerd tegen gevaar van de opslag bij het tankenpark !!

Wat is aardgascondensaat?

Aardgascondensaat bestaat uit een mengsel van hoofdzakelijk koolwaterstoffen, die condenseren bij de winning van aardgas. Die condensatie is het gevolg van de temperatuur- en drukverlaging die optreedt bij gasbehandeling. Het condensaat wordt verzameld en naar een olieraffinaderij afgevoerd voor raffinage.

Aardgascondensaat bestaat doorgaans uit pentaan, hexaan, cyclohexaan en benzeen, heptaan en tolueen, octaan, ethylbenzeen en xyleen en andere koolwaterstoffen.

SodM(@ sodmnl) 1539043200000

Strafrechtelijk onderzoek gestart naar NAM na lekken giftig aardgascondensaat

NU 09.10.2018 Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) meldt dat er een strafrechtelijk onderzoek is gestart naar de NAM vanwege het lekken van giftig aardgascondensaat in een kanaal in het Groningse Farmsum.

Maandag heeft het SodM de NAM al gesommeerd om de “omvang van de lozing zo snel mogelijk te minimaliseren” en om de eventuele schade aan het milieu te herstellen.

Daarnaast wil het SodM dat partijen die toezicht houden op de aardgaswinning worden geïnformeerd door de NAM, evenals de gemeente. Er moet ook onderzoek naar de oorzaak van het lekken gestart worden en de NAM moet aangeven hoe dit in de toekomst kan worden voorkomen.

Sinds donderdag dreef de vlek met het giftige aardgascondensaat al in het kanaal. Het kwam in het water terecht doordat een lekbak waarin het condensaat werd opgevangen was overstroomd en daarna in het oppervlaktewater terecht was gekomen.

Aardgascondensaat komt vrij bij de winning van aardgas. Het is een zeer giftige stof.

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Landelijke en onafhankelijke afwikkeling mijnbouwschade

RO 09.10.2018 Er komt een landelijke, onafhankelijke afwikkeling van mijnbouwschade. Gedupeerden van mijnbouwschade zullen voor de beoordeling van hun schade niet langer afhankelijk zijn van de betreffende mijnbouwonderneming.

Dat schrijft minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat vandaag in een brief aan de Tweede Kamer. Om de schadeafhandeling voortaan onder regie van de overheid te brengen, roept  Wiebes een ‘Commissie mijnbouwschade’ in het leven. Hiermee wil de bewindsman zorgen voor een snelle en efficiënte schadeafhandeling met laagdrempelige toegang voor gedupeerden.

Het uitgangspunt blijft dat de kosten voor rekening zijn van de mijnbouwonderneming en dus geen gevolgen hebben voor de Rijksbegroting.

Minister Wiebes: “Mensen moeten bij de vergoeding van mijnbouwschade niet verzanden in langdurige technische en juridische discussies, waarbij ze voor de beoordeling van hun schade afhankelijk zijn van het bedrijf dat mogelijk de schade heeft veroorzaakt.

Daarom moet er een landelijke, onafhankelijke afhandeling van mijnbouwschade komen. Ik ga ervoor zorgen dat de beoordeling zowel procedureel als inhoudelijk transparant is en dit onafhankelijk gebeurt van de mijnbouwonderneming die de schade moet vergoeden.”

Voor mijnbouwschade in Groningen is inmiddels een wetsvoorstel in voorbereiding; het Instituut Mijnbouwschade Groningen gaat schademeldingen onafhankelijk van de mijnbouwonderneming beoordelen. Minister Wiebes wil nu ook dat gedupeerden in de rest van Nederland schade als gevolg van mijnbouw op eenvoudige en laagdrempelige manier kunnen verhalen.

Hij wil dat dit geldt voor alle vormen van mijnbouw­, zoals zoutwinning, geothermie, gaswinning uit kleine velden en voormalige mijnbouw Limburg. Omdat deze mijnbouwactiviteiten (en schades als gevolg daarvan) verschillen met die in Groningen komt hier een passende, separate schaderegeling voor: de Commissie mijnbouwschade.

De commissie beoordeelt de aanvragen onafhankelijk van de mijnbouwonderneming en beslist vervolgens over de hoogte van het schadebedrag dat door de desbetreffende mijnbouwonderneming dient te worden vergoed. Voor de beoordeling van de schades en de vaststelling van de schadebedragen gaat de commissie werken met een objectief en transparant schadeprotocol.

Vooruitlopend op de instelling van de beoogde Commissie mijnbouwschade, is Wiebes met de Technische commissie bodembeweging (Tcbb) in gesprek over de bouwstenen voor de inrichting, organisatie, samenstelling en werkwijze van de Commissie mijnbouwschade en voor het opstellen van een schadeprotocol.

Bijlage;

Kamerbrief over landelijke afwikkeling mijnbouwschade

Kamerstuk: Kamerbrief | 09-10-2018

Verantwoordelijk

Nationaal Programma moet Groningen ‘toekomstbestendig’ houden

BB 06.10.2018 Het Nationaal Programma Groningen is vrijdag gepresenteerd. ‘Na het besluit om de gaswinning te beëindigen moet het nationaal programma ervoor zorgen dat Groningen een toekomstbestendig en leefbaar gebied blijft met behoud van de eigen identiteit waar het goed wonen, werken en recreëren is’, zeggen de provincie Groningen, de tien gemeenten in het aardbevingsgebied en het kabinet.

1,15 miljard euro

Voor het programma is een budget van 1,15 miljard euro beschikbaar. Inzet van de regio en het kabinet is om ‘uitdagingen en ambities in Groningen nadrukkelijk te verbinden met nationale uitdagingen’. Voorbeelden daarvan zijn de overgang naar duurzame energiebronnen, verstedelijking, digitalisering en veranderende behoeftes van mensen op arbeidsmarkt.

Hoofdpunten

Het Nationaal Programma Groningen richt zich op de hoofdpunten wonen (inclusief welzijn, leefbaarheid en gezondheid), natuur, energie, klimaat en duurzaamheid, en op de economie en het stimuleren van innovatie en kansrijke sectoren. De regio en het kabinet willen de burgers, het bedrijfsleven en maatschappelijke instellingen nadrukkelijk betrekken bij het bereiken van de ambities. ‘Het nationaal programma is daarom geen blauwdruk maar een uitnodiging aan de inwoners van de regio om zelf de regie te voeren op de toekomst van Groningen.’

Trainen wijkteams

Binnenkort wordt een besluit genomen om dit jaar al met een aantal projecten te beginnen. Daarvoor wordt 50 miljoen euro uitgetrokken. Het gaat om projecten als het trainen van wijkteams voor ondersteuning bij sociale, mentale en gezondheidsklachten als gevolg van aardbevingen en een investering in een testcentrum voor waterstof.

Groninger Gasberaad sceptisch

Belangenclub Groninger Gasberaad reageerde vrijdagochtend sceptisch op het Nationaal Programma Groningen. ‘Dat er over de toekomst wordt nagedacht is een goede stap, maar reden voor een feestje is het niet zolang de schadeafhandeling en versterking nog niet goed geregeld zijn’, zei secretaris Susan Top, die de plannen al had ingezien. (ANP)

Regio en kabinet investeren in toekomstbestendig Groningen

RO 05.10.2018 De provincie Groningen, de tien gemeenten in het aardbevingsgebied en het kabinet hebben vandaag het startschot gegeven voor het Nationaal Programma Groningen. Met dit programma werken regio en Rijk samen aan de economische versterking en de kwaliteit van de leefomgeving in het gebied. Ook krijgt Groningen een prominente rol op het gebied van energietransitie en duurzaamheid. Voor het nationaal programma is een investeringsbudget van 1,15 miljard euro beschikbaar.

Na het besluit om de gaswinning te beëindigen moet het Nationaal Programma Groningen ervoor zorgen dat Groningen een toekomstbestendig en leefbaar gebied blijft met behoud van de eigen identiteit waar het goed wonen, werken en recreëren is. De regio en het kabinet hebben vandaag afspraken gemaakt over de hoofdlijnen en de financiering van het nationaal programma.

In de komende maanden zullen de overheden samen met burgers, bedrijven en organisaties in de regio met concrete projecten verder invulling geven aan het toekomstperspectief voor Groningen. Het bedrag van 1,15 miljard euro wordt daarbij aangevuld met cofinanciering vanuit andere publieke en private middelen.

Inzet van regio en kabinet is om de uitdagingen en ambities in Groningen nadrukkelijk te verbinden met nationale uitdagingen, zoals de overgang naar een duurzame economie op basis van hernieuwbare energiebronnen. Maar Groningen kan ook als proeftuin dienen voor andere transities zoals verstedelijking, digitalisering en veranderende behoeftes van mensen op de arbeidsmarkt.

Het Nationaal Programma Groningen bestaat uit drie onderdelen:

  • Groningse kracht en trots is gericht op toekomstbestendig wonen in een aantrekkelijke omgeving met voldoende voorzieningen. Hierbij staan welzijn, leefbaarheid, leefomgeving en gezondheid centraal.
  • Groningse natuur, energie en klimaat is gericht op de energietransitie onder andere door het ontwikkelen van duurzame energieproductie en het verduurzamen van de landbouw. Hierbij is de ambitie dat Groningen ook andere delen van het land van duurzame energie blijft voorzien.
  • Groningse economie en arbeidsmarkt is gericht op het creëren van een toekomstbestendige regionale economie door het stimuleren van innovatie en kansrijke sectoren. Belangrijk daarbij zijn bereikbaarheid en de aansluiting van werk en vaardigheden.

Regio en kabinet doen nadrukkelijk een beroep op burgers, bedrijven en maatschappelijke instellingen in Groningen om een bijdrage te leveren aan de uitwerking van het toekomstperspectief. Het nationaal programma is daarom geen blauwdruk maar een uitnodiging aan de inwoners van de regio om zelf de regie te voeren op de toekomst van Groningen. Onder leiding van kwartiermakers worden zij de komende maanden nauw betrokken bij de uitwerking van het programma.

Vooruitlopend daarop nemen regio en kabinet binnenkort een besluit over een aantal projecten waarmee reeds dit jaar gestart kan worden. Hiervoor is 50 miljoen euro beschikbaar uit het totaalbudget. Zo wordt er mogelijk geld vrijgemaakt voor het trainen van wijkteams voor ondersteuning bij sociale, mentale en gezondheidsklachten als gevolg van aardbevingen.

Daarnaast wordt gekeken naar een investering in een testcentrum voor waterstof en komt er mogelijk geld voor verbetering van de leefbaarheid en voor erfgoedpanden in Overschild. Ook gaat mogelijk het plafond van de Regionale Investeringssteun Groningen omhoog voor extra investeringen gericht op vergroening van de industrie en de chemie.

Het startdocument Nationaal Programma Groningen staat vanaf vandaag op de website www.nationaalprogrammagroningen.nl.

Documenten

Kamerbrief over Nationaal Programma Groningen

Kamerstuk: Kamerbrief | 05-10-2018

Startdocument Nationaal Programma Groningen

Publicatie | 05-10-2018

Zie ook

Ruim 80 procent oude bevingsschade Groningen afgehandeld

NOS 01.10.2018 Ruim 80 procent van de Groningers met oude aardbevingsschade heeft het aanbod van gas-exploitant NAM voor de afhandeling geaccepteerd. Dat blijkt uit de eindrapportage van de NAM die minister Wiebes van Economische Zaken vandaag aan de Tweede Kamer heeft gestuurd.

Het gaat om 5138 afgehandelde schadegevallen van bevingen die voor april 2017 plaatsvonden. Sindsdien mag de NAM niet meer beslissen over genoegdoening van de schade die de gasproducent zelf veroorzaakte door gaswinning. Op die werkwijze was veel kritiek, omdat de NAM een belang had om de kosten van de schadeafwikkeling laag te houden.

Niet geaccepteerd

Ongeveer 15 procent (938 mensen) van de Groningers met oude bevingsschade wees het NAM-aanbod af. De overige 5 procent heeft niet op tijd gereageerd.

De meeste gedupeerden die het aanbod afwezen, vonden de voorgestelde schadevergoeding te laag of misten kennis om het aanbod te beoordelen, schrijft Wiebes in zijn brief. Deze mensen konden hun zaak voorleggen aan de Arbiter Bodembeweging.

Stuwmeer

Nieuwe schadegevallen worden beoordeeld door de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen. Bij deze TCMG liggen zo’n 16.000 claims. Volgens de minister heeft de commissie grote moeite dit “stuwmeer” weg te werken.

Bekijk ook;

‘NAM-model voor onveilige huizen niet te controleren’

Nieuw gasbesluit: maximaal 19,4 miljard kuub

Alders: NAM bemoeit zich toch met versterking Groningse huizen

Kamerleden willen geen besloten sessie over deal gaswinning

NU 26.09.2018 De Tweede Kamer past ervoor om vertrouwelijk te worden bijgepraat over de deal die minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) eerder dit jaar met de oliemaatschappijen Shell en ExxonMobil sloot.

Een gesprek met topambtenaren daarover was daardoor woensdag een stuk eerder afgelopen dan gepland.

Wiebes maakte met de twee eigenaren van gasbedrijf de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) afspraken over de geleidelijke beëindiging van de gaswinning in Groningen. Daarbij is vastgelegd dat er altijd geld zal zijn om Groningers die schade hebben geleden door aardbevingen te helpen.

Ook zien de twee olieconcerns af van schadeclaims voor het gas dat in de grond achterblijft. Naar schatting zou er tot wel 125 miljard euro gas in de grond blijven zitten. Daar staat tegenover dat zij de komende jaren een groter deel van de winst mogen houden.

Kamerleden wilden weten hoe hard die afspraken met Shell en ExxonMobil zijn, en vroegen daarnaast naar financiële details. De ambtenaren bleken veel vragen echter alleen in het geheim te willen beantwoorden. Geen van de aanwezige Kamerleden bleek behoefte te hebben aan zo’n gesprek achter gesloten deuren.

Rutte: ‘Stapsgewijze beëindiging gaswinning Groningen’

Lees meer over: Gaswinning Groningen

‘Wiebes geeft coördinator vrijbrief voor afhandelen schade aardbevingen’

NU 25.09.2018 De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) krijgt van minister van Economische Zaken Eric Wiebes de taak om ervoor te zorgen dat de afhandeling van aardbevingsschade aan Groningse woningen goed en snel verloopt. Hiervoor krijgt hij een vrijbrief.

Trouw schrijft dinsdag dat het besluit van Wiebes maandag bekend is geworden toen Tweede Kamerleden op bezoek waren in Groningen. De minister was er vorige week al om afspraken te maken met lokale bestuurders.

De NCG, Herman Sietsma, kan nu afspraken met gedupeerden gaan maken. Sommige mensen wachten al lange tijd op een afspraak over de afhandeling en wonen al die tijd in een huis dat onveilig is door de schade. Die mensen krijgen binnen nu en vier weken een brief over de afhandeling.

De Rijksoverheid draait mogelijk voor de kosten op. Wiebes heeft gezegd dat het Rijk er in ieder geval voor gaat zorgen dat de rekeningen betaald worden.

De NCG bepaalt welke woningen als gevolg van aardbevingsschade onveilig zijn en in aanmerking komen voor versterking. Het Staatstoezicht op de Mijnen (SodM) controleert of de juiste woningen versterkt worden en ziet erop toe dat dat snel gebeurt.

Wiebes besloot in maart dat de gaswinning in Groningen in 2030 volledig gestopt moet zijn. Sindsdien zijn zaken als de afhandeling van de schade echter grotendeels stil komen liggen, onder meer doordat de NCG Hans Alders opstapte vanwege de invloed van de NAM.

Lees meer over: Gaswinning Groningen

‘Vrij­brief Groningen voor herstel huizen bevingsge­bied, Rijk betaalt’

AD 25.09.2018 De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) krijgt van minister Wiebes van Economische Zaken en Klimaat een vrijbrief om het herstellen van huizen in het aardbevingsgebied zo snel mogelijk uit het slop te trekken. Dat schrijft Trouw.

Daarmee kan de NCG nu weer contracten sluiten en afspraken maken met huiseigenaren en de gestagneerde versterkingsoperatie nieuw leven inblazen.

Het akkoord bleek volgens de krant maandag tijdens een bijeenkomst in Groningen waar Tweede Kamerleden spraken met lokale vertegenwoordigers. Minister Wiebes bezocht het gebied vorige week ook.

Verder gaat volgens Trouw het Staatstoezicht op de Mijnen voortaan bepalen welke woningen onveilig zijn en niet meer de Nam.

Groningen ontvangt vrijbrief voor herstel huizen, het Rijk betaalt de kosten

Trouw 25.09.2018 Een gebouw is verstevigd met balken als gevolg van aardbevingsschade die is ontstaan door de gaswinning van de NAM in het gebied. © ANP

De Nationaal Coördinator Groningen (NCG) krijgt van minister Wiebes van economische zaken en klimaat een vrijbrief om het herstellen van huizen in het aardbevingsgebied zo snel mogelijk uit het slop te trekken.

Met die toezegging kan de NCG verder met contracten sluiten en afspraken maken met huizenbezitters. Zo moet de versterkingsoperatie, die deels stil is komen te liggen, weer op gang komen.

De minister zegde ook toe dat het Rijk zorgt dat alle kosten worden betaald, zonodig door de overheid zelf

Dat er een akkoord is, bleek gisteren tijdens een bijeenkomst in Groningen waar Tweede Kamer­leden met lokale vertegenwoordigers spraken. De minister was vorige week in het gebied om met gemeente- en provinciebestuurders over de afhandeling van de aardbevingsschade te praten. De minister zegde ook toe dat het Rijk zorgt dat alle kosten worden betaald, zonodig door de overheid zelf. De NCG verwerkt het plan de komende weken, daarna worden de bewoners en de Kamer geïnformeerd.

Wantrouwen

Naast de ‘carte blanche’ voor de versterkingsoperatie spraken de bestuurders af dat de gebruikers van ongeveer twintig getroffen panden van scholen en zorginstellingen binnen vier weken moeten weten waar ze aan toe zijn. Bewoners van zeshonderd woningen waarvan recent werd vastgesteld dat die onveilig zijn, krijgen binnen enkele weken een brief over schadeherstel. De nieuwbouwwoningen die beschadigde huizen gaan vervangen, worden gasloos.

Ook hebben de vertegenwoordigers nog eens vastgelegd dat Staatstoezicht op de Mijnen (SODM) toezicht houdt op de Nam, die monitort welke woningen het meest onveilig zijn. Die rol moet op termijn overgenomen worden door een publieke partij. De vorige NCG, Hans Alders, stapte in juni op, omdat hij vond dat de exploitant van de gasvelden te veel aan tafel zit. Herman Sietsma is zijn tijdelijke opvolger.

Het herstel kan beter zorgvuldig dan overhaast gebeuren. Als mensen benaderd worden, moet het wel kloppen, aldus Agnes Mulder, CDA-Kamerlid.

Wiebes besliste in maart om de gaswinning in Groningen af te bouwen naar nul in uiterlijk 2030. Het vertrek van Alders en het vastlopen van de hersteloperatie versterkte het toch al grote wantrouwen in het aardbevingsgebied.

De basis staat

Ook gisteren hoorden de Kamerleden verklaringen van Groningers die het vertrouwen in de overheid volledig verloren zijn door het leven in onveiligheid en onzekerheid. Het akkoord kan een eerste stap zijn in ontdooiing van de band tussen Groningen en Den Haag.

Burgemeester Anno Wietze Hiemstra van Appingedam, die het woord voert namens de burgemeesters in het aardbevingsgebied, is tevreden over het plan. “De basis staat, maar nu moet er veel gebeuren.” Zo zijn de zeshonderd woningen die recent aan de versterkingsoperatie werden toegevoegd, vrijwel allemaal van particulieren. Er moeten dus honderden individuele maatregelen getroffen worden.

Tijdens de bijeenkomst kwamen veel onduidelijkheden naar voren over de beschadigde woningen. In totaal moeten waarschijnlijk zo’n 9500 huizen versterkt worden. Maar de lijsten met nog te versterken woningen veranderen geregeld. Zo is er geen ‘lijst op adresniveau’, zegt burgemeester Hiemstra. “In de gemeente Appingedam is er een lijst van 1126 gebouwen, met daarin 1700 woningen. Die lijst kan volgende week veranderen.”

Eén loket

CDA-Kamerlid Agnes Mulder noemt het ‘een nachtmerrie, dat de lijst zo vaak verandert’. Ze is blij dat er een akkoord ligt, hoewel het nog lang kan duren voor alle beschadigde huizen hersteld zijn. “Het herstel kan beter zorgvuldig dan overhaast gebeuren. Als mensen benaderd worden, moet het wel kloppen.”

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer vindt dat de overheid bij het vaststellen of een woning onveilig is ‘te veel uitgaat van macromodellen’. Nu worden woningen gecontroleerd op basis van het gebouwtype. “Iedereen die zich onveilig voelt in zijn huis, zou een inspectie moeten krijgen.”

Gisteren maakte Wiebes ook bekend dat een onafhankelijke commissie het kabinet gaat adviseren over de regeling voor waardedaling van woningen. Wiebes wil dat er één loket komt voor alle vormen van aardbevingsschade.

Lees ook:

Middelstum heeft na vier jaar aardbevingsschade weer een kerk

Het geestelijk leven in Groningen zucht onder de gevolgen van de aardbevingen. ‘Wil je onveilig zijn of liever gelukkig? Dat soort vragen wordt de Groningers opgedrongen.’

Opinie: Groningen is voor de staat nog steeds een winstmaker, maar Shell verliest juist op Gronings gas

De staat verdiende meer dan Shell en Nam aan het Groningse gas. Dat heeft nu grote gevolgen, schetst geofysicus Jilles van den Beukel. Hij werkte ruim 25 jaar voor Shell.

Stevo Akkerman: Shell gedraagt zich als de onbegrepen minnaar van Groningen

Shell is een lief bedrijf dat erg houdt van Nederland en van Groningen in het bijzonder. Dat is niet zo verwonderlijk; via de Nam – eigendom van Shell en Exxon – moet het bedrijf hier de afgelopen decennia miljarden hebben verdiend.

Kabinet benoemt Adviescommissie waardedaling woningen aardbevingsgebied Groningen

RO 24.09.2018 Een onafhankelijke commissie gaat het kabinet adviseren over de regeling voor waardedaling van woningen in het aardbevingsgebied in Groningen. De commissie moet voor 1 januari aangeven hoe ook deze vorm van schade het beste publiek kan worden afgehandeld.

Minister Wiebes van Economische Zaken werkt aan één publiek loket voor alle vormen van aardbevingsschade. Zo kunnen bewoners met fysieke aardbevingsschade aan woning sinds april terecht bij de Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen. Het wetsvoorstel Instituut Mijnbouwschade bevat de wettelijke grondslag voor een dergelijke regeling. De minister verwacht het wetsvoorstel in het voorjaar van 2019 aan de Tweede Kamer aan te kunnen bieden.

Om woningeigenaren in het aardbevingsgebied te compenseren heeft NAM in 2014 de regeling waardedaling ingevoerd. Deze regeling biedt compensatie als een woning bij verkoop minder opbrengt door het risico op aardbevingen. Het Gerechtshof heeft echter begin dit jaar bepaald dat waardedaling ook los van een eventuele verkoop van de woning gecompenseerd moet worden.

De commissie zal adviseren hoe uitvoering kan worden gegeven aan de uitspraak van het Gerechtshof en hoe deze regeling publiek kan worden ingericht. De commissie bestaat uit de heren mr. A. Hammerstein, prof. dr. J. Rouwendal en prof. dr. P.J. Boelhouwer. Het benoemingsbesluit is vandaag gepubliceerd in de Staatscourant.

Mensen met tegenzin akkoord met aanbod NAM

Telegraaf 12.09.2018 Een groot deel van de Groningers heeft het laatste aanbod van de NAM voor de afhandeling van oude schadegevallen geaccepteerd. Maar dat betekent niet dat de mensen daar ook tevreden mee zijn. Dat zegt de Onafhankelijke Raadsman Gaswinning in zijn halfjaarlijks rapport.

De NAM besloot begin dit jaar om de meer dan 6000 openstaande schadegevallen van vóór 31 maart 2017 een laatste aanbod te doen. Bijna 80 procent heeft dat geaccepteerd. „Een hoge score”, zegt raadsman Leendert Klaassen. Maar er is volgens hem weinig sprake van echte tevredenheid, omdat „het schadeproces zich vaak jaren heeft voortgesleept.” „Het lijkt er bovendien op dat velen met (lichte) tegenzin akkoord zijn gegaan.”

BEKIJK OOK:

Wiebes: echt haast maken met schadeprotocol

De Onafhankelijke Raadsman Gaswinning fungeert als een soort ombudsman en is benoemd door toenmalig minister Henk Kamp van Economische Zaken.

BEKIJK OOK:

NAM moet waardedaling Groningse huizen al voor verkoop vergoeden

BEKIJK OOK:

Blij Groningen vraagt nu om ’doorpakken’

LEES MEER OVER gaswinning aardbevingen schade

Kamer wil Wiebes weer spreken over Groningen

Telegraaf 06.09.2018  De Tweede Kamer wil minister Eric Wiebes van Economische Zaken en Klimaat opnieuw spreken over de manier waarop de versterking van onveilige huizen in Groningen wordt aangepakt. Met name de oppositiepartijen vinden dat het proces veel te traag verloopt. Bovendien zou de NAM nog altijd invloed hebben, terwijl Wiebes had beloofd dat het gasbedrijf op afstand werd gezet.

De Mijnraad adviseerde vlak voor het zomerreces om de 1500 gebouwen die het meest zijn verzwakt door aardbevingen als gevolg van de gaswinning met voorrang te versterken. Welke dat zijn, zou deze maand duidelijk moeten worden. Maar volgens RTV Noord lukt het tot dusver niet om die lijst op te stellen, mede doordat een onbetrouwbaar rekenmodel van de NAM wordt gebruikt.

„Minister Wiebes breekt weer beloftes aan Groningen”, stelt SP-parlementariër Kamerlid Sandra Beckermann. Een meerderheid in de Tweede Kamer steunde haar verzoek om een nieuw debat met de bewindsman. Beckermanns PvdA-collega Henk Nijboer vindt het „ongelofelijk” dat nog altijd met modellen wordt gewerkt. „Iedereen met een beetje kennis van de situatie weet dat je de veiligheid van woningen alleen kunt vaststellen na een grondige inspectie”, twittert hij.

Wiebes laat weten dat hij met de regio samen werkt aan een plan van aanpak. Hij bestrijdt dat bij de inventarisatie van de meest onveilige woningen alleen naar het risicomodel van de NAM wordt gekeken. „Vanzelfsprekend gaan we bij alle huizen ter plekke kijken en gaan we ook in gesprek met de bewoners”, aldus de minister. Daarnaast worden de uitkomsten voorgelegd aan zowel toezichthouders als onafhankelijke deskundigen.Lees ook:

BEKIJK OOK:

’NAM frustreert lijst onveilige woningen’

LEES MEER OVER  ministers  aardbevingen  gaswinning eric wiebes

Kamer wil Wiebes weer spreken over onveilige huizen Groningen

AD 06.09.2018 Minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) moet opnieuw op het matje komen in de Tweede Kamer over de versterkingsoperatie van onveilige huizen in het Groningse gasgebied. Die zou veel te traag verlopen, vinden met name de oppositiepartijen. Bovendien zou de NAM nog altijd invloed hebben, terwijl Wiebes had beloofd dat het gasbedrijf op afstand zou worden gezet.

De Mijnraad adviseerde vlak voor het zomerreces om de 1500 gebouwen die het meest zijn verzwakt door aardbevingen als gevolg van de gaswinning met voorrang te versterken. Welke dat zijn zou deze maand duidelijk moeten worden. Maar volgens RTV Noord lukt het tot dusver niet om die lijst op te stellen, mede doordat een onbetrouwbaar rekenmodel van de NAM wordt gebruikt.

Ingewijden melden de omroep dat er de gekste resultaten uit het rekenmodel komen, waarbij niet alleen het totaal aantal huizen op de lijst verandert, maar waarbij er ook adressen opstaan die nog helemaal niet als onveilig waren bestempeld. Ook kan het zijn dat bij een twee-onder-een-kapwoning de ene helft als veilig wordt gezien, terwijl de andere helft wel onveilig zou zijn

Beloftes

Minister Wiebes breekt weer beloftes aan Groningen, aldus Sandra Beckerman, SP.

,,Onbestaanbaar”, zegt SP-Kamerlid Sandra Beckerman, die vanmiddag direct een debat aanvroeg. ,,Minister Wiebes breekt weer beloftes aan Groningen.” Beckerman wil dat Wiebes direct optreedt. ,,Het is nog steeds onduidelijk welke woningen onveilig zijn en de NAM maakt het opstellen van de lijst onmogelijk.”

Een meerderheid in de Tweede Kamer steunde uiteindelijk haar verzoek om een nieuw debat met de bewindsman. 

PvdA-Kamerlid Henk Nijboer vindt het ‘ongelofelijk’ dat nog altijd met modellen wordt gewerkt. ,,Iedereen met een beetje kennis van de situatie weet dat je de veiligheid van woningen alleen kunt vaststellen na een grondige inspectie”, twittert hij.

Grondig onderzoek

Wiebes laat weten dat hij met de regio samen werkt aan een plan van aanpak. Hij bestrijdt dat bij de inventarisatie van de meest onveilige woningen alleen naar het risicomodel van de NAM wordt gekeken. ,,Vanzelfsprekend gaan we bij alle huizen ter plekke kijken en gaan we ook in gesprek met de bewoners”, aldus de minister. Daarnaast worden de uitkomsten voorgelegd aan zowel toezichthouders als onafhankelijke deskundigen.

‘Ook bevingen bij zoutwin­ning Groningen’

AD 03.09.2018 Niet alleen de gaswinning veroorzaakt aardbevingen in Groningen. Ook zout kan de grond laten trillen. Op 19 november vorig jaar zijn er zeker vier bevingen achter elkaar geweest bij een zogeheten zoutcaverne in de buurt van Winschoten.

De zwaarste beving had een kracht van 1,3. Die is mogelijk ook gevoeld door mensen. De andere drie waren zo licht, dat de kracht niet goed vast te stellen was. De vier bevingen gebeurden op een diepte van ongeveer 400 meter. Dat is veel ondieper dan gas-aardbevingen, die ongeveer 3 kilometer onder de grond gebeuren.

De aardbeving is mogelijk veroorzaakt doordat een laag krijtkalk boven de zoutkoepel in beweging kwam. Het is niet zeker of dat is toe te schrijven aan zoutwinning, er kan ook een natuurlijke oorzaak zijn. ,,Zout zelf doet ook van alles. Zout is redelijk vloeibaar en is in beweging”, legt seismoloog Läslo Evers van het KNMI uit.

Om meer duidelijkheid te krijgen, zijn er extra meetapparaten ingegraven bij Winschoten. Die moeten ook kleinere aardbevingen oppikken, zodat het KNMI beter kan uitrekenen wat er precies aan de hand is. AkzoNobel, dat zout wint bij Winschoten, draait op voor de kosten. De onderzoekers hebben ook gezocht of er eerder aardbevingen bij de zoutkoepel zijn geweest, maar die zijn niet gevonden.

Lees ook

Actievoerders blokkeren NAM-locatie Groningen

Lees meer

Politie biedt excuses aan voor gebruik wapenstok bij demonstratie Farmsum

NU 30.08.2018 De politie heeft excuses aangeboden voor het gebruik van wapenstokken tijdens een demonstratie tegen gaswinning bij een terrein van de NAM in het Groningse Farmsum.

Demonstranten van de groep Code Rood, die tegen fossiele brandstoffen is, overwegen aangifte te doen tegen de agenten die hen met een wapenstok hebben geslagen.

De politie zegt dat het gaat om een communicatiefout. Agenten waren uit voorzorg aanwezig bij het protest, om te voorkomen dat demonstranten het terrein betraden. Dat kan volgens de politie gevaarlijk zijn.

Toen actievoerder het terrein van de NAM dreigden op te gaan, grepen sommige agenten hardhandig in. “Dat was niet de bedoeling. Bij het aansturen is iets fout gegaan”, laat een woordvoerder van de politie weten.

Volgens de politie zijn er geen gewonden gevallen door de wapenstokken. Code Rood laat weten dat er wel twee mensen gewond zijn geraakt en naar het ziekenhuis moesten. “Eentje met een hersenschudding en een ander met verwondingen aan de arm”, zegt de woordvoerder van de organisatie.

De woordvoerder zegt ook dat sommige agenten bovenhands sloegen met de wapenstokken. “Dat is verboden omdat je iemand levensgevaarlijk kan verwonden.”

“We betreuren dat dit is gebeurd. De politie zou beter moeten zorgen voor haar inwoners, de Groningers.” Op internet zijn video’s te zien waarop agenten hard inslaan op enkele activisten, ook dinsdag al.

Aan de protesten doen honderden mensen, vooral jongeren, mee. Ze willen hun actie enkele dagen volhouden. Code Rood strijdt tegen de fossiele industrie en bezette eerder de kolenoverslag in Amsterdam.

Actievoerders blokkeren NAM-locatie tegen gaswinning

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Actievoerders beëindigen blokkade NAM-locatie Farmsum

NU 30.08.2018 De actievoerders van de groep Code Rood hebben donderdag hun blokkade van een locatie van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) in Farmsum opgeheven. Volgens de actiegroep deden de afgelopen dagen zevenhonderd mensen aan de actie mee.

De groep hield sinds dinsdag een zitblokkade voor de ingang van het tankenpark van de NAM. De actie was “een protest tegen de fossiele industrie, Shell en Exxon, die hele gebieden opofferen aan de winning van fossiele brandstoffen en geen enkele verantwoordelijkheid nemen voor de gevolgen”, aldus de klimaatactivisten.

Code Rood noemt de zitblokkade een groot succes. “We gaan nu onze energie richten op het versterken van deze groeiende beweging en volgende acties”, meldt de actiegroep.

In het tankenpark wordt aardgascondensaat, een restproduct van de gaswinning, op- en overgeslagen. Het condensaat komt via een pijpleiding of met tankwagens in Farmsum aan. Daar scheidt de NAM het condensaat van het zogeheten productiewater, waarna het in tankers wordt vervoerd naar de raffinaderijen in de Botlek die er kerosine van maken

Politie gebruikte wapenstokken

De politie gebruikte dinsdag wapenstokken tegen de actievoerders. De politie heeft daarvoor haar excuses aangeboden en zegt dat het om een communicatiefout ging. Agenten waren uit voorzorg bij het protest aanwezig, om te voorkomen dat demonstranten het terrein betraden.

Toen actievoerders het terrein van de NAM op dreigden te gaan, grepen sommige agenten hardhandig in. “Dat was niet de bedoeling. Bij het aansturen is iets fout gegaan”, laat een woordvoerder van de politie weten.

De activisten zeggen dat twee mensen door het hardhandige politieoptreden naar het ziekenhuis moesten. De politie meldt echter geen meldingen over gewonden te hebben gekregen. Een aantal geslagen demonstranten overweegt aangifte te doen.

Zie ook: Actievoerders blokkeren NAM-locatie Farmsum uit protest tegen gaswinning

Lees meer over: Groningen Gaswinning Groningen

Burgemees­ter Delfzijl schrikt van hard politie-optreden bij NAM-ter­rein

AD 29.08.2018 Burgemeester Gerard Beukema van Delfzijl is geschrokken van het politiegeweld gisteravond tegen actievoerders in Farmsum. Daarbij zijn vijf gewonden gevallen. Een vrouw raakte zelfs buiten bewustzijn nadat ze flinke klappen met een wapenstok had gekregen.

De politie kwam in actie toen een groep actievoerders naar het hek van de NAM-opslag rende en daar spandoeken op bevestigde. Dat was volgens de politie tegen de afspraken. ,,We hebben vanmorgen met de politie gesproken over het optreden gisteravond. We betreuren het incident”, aldus Beukema.

Volgens de burgemeester voelde de politie zich in het nauw gedreven toen er een groep activisten naar het hek stormde. Bovendien werden de actievoerders gemaand zich terug te trekken. ,,Er was even een escalatie, maar gelukkig herstelde de rust zich snel. En die is er nu nog steeds. We hopen dat het zo blijft.”

   Matthijs Pontier@Matthijs85

Politie slaat hard in op vreedzame, ongewapende actievoerders die in het gras zitten, terwijl ze ‘geen geweld’ roepen #CodeRood #politiegeweld pic.twitter.com/IOVxXvyda9
Schandalig, @Politie!

10:33 AM – Aug 29, 2018

387 people are talking about this

De actiegroep Code Rood, die de actie voert, spreekt van ‘disproportioneel en volstrekt onnodig geweld’. ,,Het is opvallend dat fossiele bedrijven alle ruimte krijgen om huizen en levens van mensen kapot te maken en dat politie dan zo hard ingrijpt tegen mensen die die vreedzaam demonstreren. Zou men maar eens zo hard optreden tegen dit soort bedrijven”, zegt de woordvoerster van de actiegroep.

Eindtijd 

De actievoerders hebben van de burgemeester toestemming gekregen om tot en met vrijdag te demonstreren bij de NAM-locatie. Over die eindtijd, zei de andere woordvoerder Maarten eerder: ,,Daar trekken we ons niet zoveel van aan. We hebben ons eigen plan.’’

In het NAM-tankpark bij Farmsum wordt aardgascondensaat opgeslagen. Aardgascondensaat wordt gezien als een gevaarlijke stof. De gemeente Delfzijl heeft flyers uitgedeeld aan de actievoerders om ‘met gezond verstand’ actie te voeren.

   Politie Groningen

✔@polgroningen

Demonstranten in Farmssum hebben zich richting de hekken bewogen. Dit is tegen de demonstratieregels in. Agenten hebben meerdere malen gevraagd om bij de hekken weg te gaan. Daar is niet naar geluisterd. Hierdoor moest de politie optreden. Direct daarna is de rust teruggekeerd.

9:58 PM – Aug 28, 2018

101 people are talking about this

https://pbs.twimg.com/ext_tw_video_thumb/1034526520637882368/pu/img/X7Jz43GqvVSRtzfU?format=jpg&name=900×900

  Micha Bloss@Michabl

The police is acting harsh, even though protestors stay peaceful. #CodeRood

9:42 PM – Aug 28, 2018

26 people are talking about this

Actievoerders van Code Rood. © ANP

Betogers tegen gaswinning Groningen botsen met politie in Farmsum

NU 28.08.2018 Tijdens een demonstratie tegen de gaswinning in Groningen heerste dinsdagavond korte tijd een grimmige sfeer. De politie hield betogers met onder meer wapenstokken weg bij het hek van een locatie van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) bij Farmsum.

Actiegroep Code Rood claimt dat vijf activisten gewond zijn. Een jonge vrouw zou bewusteloos zijn geraakt.

Volgens de politie zijn er geen meldingen binnengekomen over gewonden. De vrouw die onwel werd is ter plaatse behandeld. Ze hoefde niet naar het ziekenhuis.

De demonstranten zouden zich in strijd met de regels bij de hekken hebben begeven. Op beelden was te zien dat ze spandoeken op wilden hangen. ”Agenten hebben meerdere malen gevraagd om bij de hekken weg te gaan. Daar is niet naar geluisterd. Hierdoor moest de politie optreden”, aldus de Groningse politie.

Politie slaat hard op actievoerders #Zitactie #rtvnoord

  martindrent

18:58 – 28 augustus 2018

Betogers willen actie dagen volhouden

Na het ingrijpen werd het snel weer rustig, lieten zowel de betogers als de politie weten. Aan het protest doen honderden mensen, vooral jongeren, mee. Ze willen hun actie enkele dagen volhouden.

“Onze actie is gericht tegen de fossiele industrie, Shell en Exxon, die hele gebieden opoffert aan de winning van fossiele brandstoffen en geen enkele verantwoordelijkheid neemt voor de gevolgen”, aldus de klimaatactivisten in een verklaring. “Wij laten zien dat verzet mogelijk is als mensen de handen ineen slaan en samen een front vormen.”

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Actievoerders blokkeren NAM-locatie Farmsum uit protest tegen gaswinning

NU 28.08.2018 De toegang tot het Tankenpark van de NAM in het Groningse Farmsum (gemeente Delfzijl) is dinsdag eind van de ochtend geblokkeerd. Volgens de actiegroep Code Rood hebben ruim zevenhonderd mensen zich voor de toegangshekken van het bedrijfsterrein verzameld.

De actievoerders willen hun actie enkele dagen volhouden.

”Onze actie is gericht tegen de fossiele industrie (Shell en Exxon) die hele gebieden opoffert aan de winning van fossiele brandstoffen en geen enkele verantwoordelijkheid neemt voor de gevolgen. Ook niet voor klimaatverandering. Wij laten zien dat verzet mogelijk is als mensen de handen ineenslaan en samen een front vormen”, aldus de klimaatactivisten in een verklaring.

Volgens de woordvoerder worden de actievoerders in de gaten gehouden door de politie. ”Agenten filmen ons. Er staan zeker zes politiebusjes. Maar wij zijn met meer”, zegt hij.

Volgens Code Rood is de blokkade in Farmsum “de grootste burgerlijke ongehoorzaamheidsactie tegen de gaswinning in Groningen ooit”.

NAM slaat aardgascondensaat en productiewater op in Tankenpark

In het Tankenpark wordt aardgascondensaat op- en overgeslagen. Het is een restproduct van de gaswinning. Het condensaat komt via een pijpleiding of met tankwagens aan in Farmsum. Daar scheidt de NAM het condensaat van het zogeheten productiewater waarna het in tankers wordt vervoerd naar de raffinaderijen in de Botlek die er kerosine van maken.

Code Rood wil met de blokkade deze gang van zaken ontregelen.

Fotoserie: Blokkade NAM in Farmsum

Lees meer over: farmsum Gaswinning Groningen

Actievoer­ders blokkeren NAM-locatie Groningen

AD 28.08.2018 Milieuactivisten van Code Rood hebben het tankpark van de NAM in het Groningse Farmsum geblokkeerd. De actievoerders eisen dat de gaswinning versneld wordt afgebouwd. Er is veel politie op de been.

De demonstranten houden de komende dagen een zitblokkade. Ze hebben zich verzameld voor de toegangshekken van het bedrijfsterrein. Volgens de actiegroep zijn inmiddels al zo’n 700 actievoerders aangekomen.

De eerste groep vertrok vanochtend vroeg rond half acht uit het actiekamp in Leermens. De demonstranten werden op de voet gevolgd door politie. Ook op de locatie zijn veel agenten aanwezig. ,,Ze filmen ons. Er staan zeker zes politiebusjes. Maar wij zijn met meer”, aldus een woordvoerder van Code Rood.

Soapbox@SoapboxEN

“What do we want? Climate justice! When do we want it? Now!” alt=”🌏” class=”Emoji Emoji–forText” draggable=false title=”Earth globe asia-australia” aria-label=”Emoji: Earth globe asia-australia” v:shapes=”_x0000_i1025″>#CodeRood #climatejustice #activism #Netherlands @Klimaatactie  12:03 PM – Aug 28, 2018

See Soapbox’s other Tweets

Volgens de verslaggever van het Dagblad van het Noorden is de sfeer gemoedelijk en ontspannen. Al sinds afgelopen weekeinde zijn de demonstranten neergestreken in het actiekamp bij Leermens.

Het gaat niet alleen om Groningers, maar ook om mensen uit België, Engeland, Duitsland, Denemarken en Zweden. ,,De problemen rondom de gaswinning in Groningen zijn niet alleen een lokaal probleem, maar maken onderdeel uit van de destructie die Shell, Exxon en andere fossiele bedrijven overal ter wereld veroorzaken”, zegt Maarten, die als woordvoerder optreedt namens Code Rood tegen het Dagblad van het Noorden. Maarten wil niet met zijn volledige naam opgevoerd worden.

© REUTERS

View image on Twitter

   Nora Börding@noraboerding

1140 Around 600 activists protest against gas extraction in #Groningen and blockade the entrance of NAM gas extraction site near the city. Being the biggest gasfield in Europe, it caused several earthquakes in the past. #CodeRood #Klimaatactie #climatechange @Klimaatactie  11:40 AM – Aug 28, 2018

See Nora Börding’s other Tweets

Twitter Ads info and privacy

De burgemeester van Delfzijl, Gerard Beukema, gaf de actiegroep toestemming om tot en met vrijdag te demonstreren bij de NAM-locatie. Over die eindtijd, zegt Code Rood-woordvoerder Maarten: ,,Daar trekken we ons niet zoveel van aan. We hebben ons eigen plan.’’

In het NAM-tankpark bij Farmsum wordt aardgascondensaat opgeslagen. Aardgascondensaat wordt gezien als een gevaarlijke stof. De gemeente Delfzijl deelt flyers uit aan de actievoerders om ‘met gezond verstand’ actie te voeren.

View image on Twitter

   Gemeente Delfzijl@Gem_Delfzijl

Gemeente Delfzijl deelt vandaag flyers uit met tips voor veilig demonstreren en actievoeren.

1:18 PM – Aug 28, 2018 See Gemeente Delfzijl’s other Tweets

Ministers ‘overrompeld’ door besluit van Wiebes om te stoppen met gaswinning

NU 27.08.2018 De leden van het kabinet waren “overrompeld” door het besluit van minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes om de gaswinning in Groningen helemaal te stoppen. Dat zei Wiebes in het tv-programma Zomergasten.

“Ik heb een radicaal voorstel gedaan. De leden van het kabinet zijn allemaal overrompeld geweest”, aldus Wiebes. Na “lang beraad” hebben toen alle kabinetsleden “hun schouders er onder gezet”.

Het kabinet besloot eind maart dat de gaskraan in 2030 uiteindelijk helemaal dicht moet zijn.

Wiebes zei verder dat hij al in november vorig jaar begon na te denken over het verder terugbrengen van de gaswinning in Groningen. Hij was ongelukkig met de versterkingsoperatie daar, die vaak neerkwam op sloop.

Het is volgens hem een onomkeerbaar besluit om met de gaswinning te stoppen. De bewindsman herhaalde dat alle schade die ontstaat of is ontstaan door de gaswinning zal worden vergoed. “Voor eeuwig”, zei hij.

Zo ontstaan aardbevingen in Groningen

Lees meer over: zomergasten Gaswinning Groningen

Ministers ‘overrom­peld’ door dichtdraai­en gaskraan Groningen

AD 27.08.2018 De kabinetsleden waren in eerste instantie ‘overrompeld’ door het besluit van minister Eric Wiebes (Economische Zaken en Klimaat) om de gaswinning in Groningen helemaal te stoppen. Dat zei Wiebes gisteravond in het tv-programma Zomergasten.

Ik heb een radicaal voorstel gedaan, aldus Minister Wiebes.

,,Ik heb een radicaal voorstel gedaan. De leden van het kabinet zijn allemaal overrompeld geweest”, zei hij. Na ‘lang beraad’ hebben toen alle bewindslieden ‘hun schouders er onder gezet’. Het kabinet besloot eind maart dat de gaskraan in 2030 uiteindelijk helemaal dicht moet zijn.

Wiebes zei verder dat hij al in november vorig jaar begon na te denken over het verder terugbrengen van de gaswinning in Groningen. Hij was ongelukkig met de versterkingsoperatie daar, die vaak ook neerkwam op sloop.

De getroffen Groningers hoeven volgens Wiebes niet bang te zijn dat ze worden vergeten. Ook niet in de toekomst. ,,Alle schade, tot in de eeuwigheid, die hiermee samenhangt wordt vergoed. Punt”, zei hij stellig.

Lees ook

Nederland niet voorbereid op gevolgen gastekort

Lees meer

   VPRO Zomergasten

✔@zomergasten

Eric Wiebes over de gevolgen van gaswinning in Groningen: ‘Alle schade, tot in de eeuwigheid, die hiermee samenhangt wordt vergoed. Punt.’ #Zomergasten

10:50 PM – Aug 26, 2018

Definitief

Het is volgens hem een onomkeerbaar besluit om met de gaswinning te stoppen. De bewindsman herhaalde dat alle schade die ontstaat of is ontstaan door de gaswinning zal worden vergoed. ,,Voor eeuwig”, zei hij.

Het gesprek met de minister heeft 469.000 kijkers getrokken. In het dagoverzicht van de Stichting KijkOnderzoek (SKO) staat de aflevering van Zomergasten op de zestiende plaats. De top 3 wordt gevormd door het Journaal van 20.00 uur, Studio Sport Eredivisieen Tussen Kunst en Kitsch.

   VPRO Zomergasten

✔@zomergasten

Eric Wiebes en Janine Abbring over stoppen met gaswinning in Groningen. #Zomergasten

10:40 PM – Aug 26, 2018

Wiebes: ‘Kabinetsleden overrompeld door gasbesluit’

NOS 26.08.2018 Volgens minister Wiebes van Economische Zaken had geen van de ministers vooraf gedacht dat dit kabinet de gaskraan zou dichtdraaien. Ook hijzelf niet. “Het was een radicaal besluit: de collega’s wisten er niets van van tevoren”, zei Wiebes in het VPRO-programma Zomergasten. “De leden van het kabinet zijn allemaal overrompeld geweest. Niemand had dit gedacht, maar we geloven er nu allemaal in en staan er allemaal achter.”

Kort na zijn aantreden in oktober vorig jaar, zo vertelde hij op televisie, raakte hij doordrongen van de ernst van de situatie in het gaswinningsgebied. In maart dit jaar besloot het kabinet de gaskraan eind volgend decennium helemaal dicht te draaien.

Onhoudbaar

Als hem gevraagd wordt wat de directe aanleiding ervoor was, antwoordde hij: “De aanleiding, de aanleiding? Ik heb geconcludeerd dat het geen doen was.” Wiebes doelde daarbij op de versterkingsoperatie. “Dat was niet houdbaar meer, het was niet versterken, maar in veel gevallen slopen, op grote schaal.”

De minister raakte er snel van overtuigd dat het zo niet langer kon. Het besluit is volgens hem het “grootste besluit van dit kabinet”. “Ik heb overal lopen zeuren en lopen trekken om dit voor elkaar te krijgen.”

   VPRO Zomergasten

@zomergasten

Eric Wiebes en Janine Abbring over stoppen met gaswinning in Groningen. #Zomergasten

Wiebes vindt niet dat zijn voorgangers steken hebben laten vallen, maar meent wel dat hij “veel radicaler te werk is gegaan dan tot dan toe gewoon was”. Volgens hem is het ook een kwestie van voortschrijdend inzicht. “Minister Kamp heeft de beslissingen genomen die op dat moment het beste waren.”

Onomkeerbaar

Volgens Wiebes kon hij niet anders dan besluiten de gaskraan dicht te draaien. Wel gaf hij toe dat hij “onvriendelijker” is geweest dan anderen. “Ik heb bijvoorbeeld tegen de grootverbruikers in de industrie gezegd dat ze van het gas af moeten.”

Wiebes zei de argwaan in Groningen te begrijpen, maar dat is volgens hem niet nodig: ook al is het sluiten van de gaskraan niet wettelijk vastgelegd, het besluit is volgens hem onomkeerbaar.

BEKIJK OOK

Kabinet: binnen 12 jaar einde aan gaswinning in Groningen

Wiebes niet eens met conclusie dat Nederland niet klaar is voor gastekort

NU 24.08.2018 Nederland is wel goed voorbereid op calamiteiten bij de gasvoorziening. Minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes zegt dat in reactie op een bericht van EenVandaag.

Het crisisplan in het kort

  • Crisisplan beschrijft wat mogelijke stappen zijn als Nederland ineens voor langere tijd geen gas op kan pompen uit Groningen.
  • In het plan wordt beschreven wat er moet gebeuren als we bijvoorbeeld ook niet genoeg gas uit het buitenland kunnen halen om aan de vraag te voldoen.
  • Het blijkt echter dat maatregelen, zoals bedrijven gedwongen afsluiten van Gronings gas, voor moeilijkheden zorgen.
  • Zo kunnen gasafnemers moeilijk gedwongen worden tot afsluting, omdat de gasafsluiting zich op eigen terrein van het bedrijf in kwestie bevindt. Er zijn weinig mogelijkheden om toegang te eisen tot eigen terrein.
  • Het kabinet wil de gaswinning in Groningen vóór 2030 stilgelegd hebben. Komend jaar wordt daarom 19,4 miljard kuub uit de grond gehaald. Het huidige winningsniveau ligt op 21,6 miljard kuub.

Volgens het tv-programma dreigen grote problemen als er in Nederland een gastekort zou ontstaan door een aardbeving of een andere noodsituatie en als dat tekort niet kan worden opgevangen via bijvoorbeeld import.

Wiebes zou dan moeten beslissen wie van het gas afgesloten dient te worden. De schatkist zou in dat geval kunnen opdraaien voor zaken als de kosten van bedrijven die hun productie moeten stilleggen.

EenVandaag beroept zich op een geheim stuk dat het in handen kreeg via de Wet openbaarheid van bestuur. Maar volgens Wiebes gaat dat stuk over de voorbereiding van een nieuw calamiteitenplan. Daarin worden punten genoemd waaraan in dat nieuwe calamiteitenplan aandacht dient te worden besteed.

Tot dan is het oude crisisplan van kracht en daaruit blijkt dat de overheid goed is voorbereid, aldus Wiebes. ”We hebben plannen klaarliggen. Die krijgen af en toe een update.” Naar zijn zeggen is de update eind van het jaar klaar.

GroenLinks is bezorgd door het bericht van EenVandaag. “We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent”, schrijft Tweede Kamerlid Tom van der Lee op Twitter.

Dit is waarom de gaswinning in Groningen wordt verlaagd

Zie ook: ‘Nederland nog niet klaar voor gevolgen langdurig gastekort’

Lees meer over: 

Gaswinning Groningen

‘Maatschappelijke onrust dreigt bij tekort Groningengas’

NOS 24.08.2018 Een tekort aan gas uit Groningen leidt waarschijnlijk tot “grootschalige maatschappelijke onrust en verstoringen van de openbare orde”. Zeker als duidelijk is dat het om periodes van lange duur gaat.

Dat constateert het COT, het Instituut voor Veiligheids- en Crisismanagement, na onderzoek in opdracht van het ministerie van Economische Zaken. Verantwoordelijk minister Wiebes wilde weten wat de maatschappelijke consequenties zijn als er onvoldoende gas uit Groningen kan worden geleverd.

De gaskraan in Groningen kan snel verder moeten worden dichtgedraaid als de aardbevingen in Groningen sterker worden of als er geen alternatief gas beschikbaar is.

Drie scenario’s

Volgens het COT is de Nederlandse samenleving “tot in de haarvaten verweven” met aardgas. Deze energiebron was altijd zo betrouwbaar dat er nooit is nagedacht over het inzetten van alternatieve energiebronnen. En daarom zijn de mogelijke gevolgen grotendeels onbekend.

Het COT onderzocht drie scenario’s die zich voor kunnen doen als er onvoldoende of geen gas uit Groningen beschikbaar is. In het eerste geval worden meerdere of alle grootverbruikers van gas die op het hoofdnet zijn aangesloten afgekoppeld. In het tweede scenario worden verbruikers die op het regionale gasnet zijn aangesloten afgekoppeld. En in het derde scenario gaat er geen Gronings gas meer naar het buitenland.

Grootverbruikers

Er zijn zo’n 200 grootgebruikers aangesloten op het hoofdnet. Zij verbruiken jaarlijks zo’n 5,5 miljard kuub Groningengas. Het is mogelijk om deze bedrijven gericht af te sluiten. Grootverbruikers zijn onder meer zuivelbedrijven, de glastuinbouw, de energiesector en de chemie. Zij gebruiken zogenaamd laagcalorisch gas, dat uit het Groningenveld komt. Maar het kan ook gas uit andere gasvelden zijn dat wordt vermengd met stikstof.

ANP

De Rotterdamse haven en de staalindustrie zijn niet afhankelijk van Groningengas. Ook de grote moderne gascentrales in Nederland draaien op hoogcalorisch gas. Dat geldt voor die in de Eemshaven en op de Maasvlakte.

Een aantal kleinere centrales draait wel op Groningengas. Zij leveren zo’n 10 procent van de elektriciteitsvoorziening en voorzien zo’n 300.000 huishoudens van warmte via stadsverwarming. Uitval heeft dus direct maatschappelijke gevolgen, vooral in steden die daarvan afhankelijk zijn. Inwoners in de binnenstad maar ook in buitenwijken kunnen dan geen warmte meer krijgen.

Ook zijn er steden waar zorginstellingen zijn aangesloten op het warmtenet. Een bijkomend risico bij gebrek aan warm water is het bevriezen van waterleidingen tijdens koude perioden. Volgens het COT kan dat tot een ernstige verstoring van de watervoorziening leiden.

Ongunstig vestigingsklimaat

Het is volgens het COT voorstelbaar dat bedrijven die afhankelijk zijn van gas zich minder snel in Nederland zullen willen vestigen, als zij het risico lopen van het Groningengas afgeschakeld te worden. Het kan ook betekenen dat bestaande bedrijven Nederland verlaten.

Het COT schetst de problemen die ontstaan bij steenfabrieken. Die hebben gas nodig als brandstof om bakstenen en dakpannen te maken. Zij kunnen niet op korte termijn omschakelen op andere grondstoffen. Het ombouwen van de fabrieken zal maanden in beslag nemen, kostbaar en ingewikkeld zijn. Afsluiten van het gas betekent dat hun bedrijfsprocessen komen stil te liggen en dat hun 1202 werknemers werkloos dreigen te worden.

De grootste schade zal de zuivelsector lijden NOS

De grootste schade zal de zuivelsector lijden. Zij produceerden in 2017 voor 13,4 miljard euro. Er werken zo’n 49.000 mensen in de sector.

Al met al vreest het COT dat het afsluiten van grootverbruikers grote economische en maatschappelijke gevolgen gaat hebben als het aanpassen in korte tijd niet mogelijk blijkt. Bedrijven kunnen failliet gaan met als gevolg werkloosheid. Maar het kan ook leiden tot schadeclaims tegen de Staat. Dat zou dan grote gevolgen hebben voor de rijksbegroting.

Risico’s voor luchthavens

Het verbruik door huishoudens van Groningengas is het grootst in de provincies Zuid-Holland, Noord-Holland en Noord- Brabant. Huishoudens en kleinere bedrijven krijgen hun gas via zeven regionale netbeheerders. Tot de kleinverbruikers horen ook luchthavens en ziekenhuizen. De impact van het afkoppelen van gas op luchthavens is mogelijk groot, aldus het COT. De terminals zijn afhankelijk van laagcalorisch gas, bijvoorbeeld om elektriciteit op te wekken.

Er zijn op dit moment te weinig medewerkers om de regio’s binnen een relatief korte termijn af te sluiten. Het is daarnaast de vraag of iedereen de medewerkers toegang verschaft tot de woning of het bedrijf om de gaskraan dicht te draaien. Die handmatige afsluiting is nodig uit veiligheidsoverwegingen. Als dat niet zo gebeurt blijft de gaskraan open staan, ook als er wel weer gas beschikbaar is. Als de medewerkers geen toestemming krijgen. moet er politie aan te pas komen om alsnog het gas af te kunnen sluiten.

Een ander risico van het afsluiten van gasleidingen is de drukverandering in de leidingen. Deze kunnen scheuren waardoor er kans op lekkages ontstaat. De lekkages moeten worden opgespoord en hersteld. Lekken kunnen overal zitten.

Minister Wiebes hoopt scenario’s zoals geschetst door het COT te voorkomen door het gasverbruik zo ver mogelijk terug dringen. Hij heeft net bepaald dat er komend jaar 19,4 miljard kuub gewonnen mag worden. Hem was door het Staatstoezicht op de Mijnen geadviseerd het nog verder terug te brengen, tot 12 miljard kuub, maar Wiebes wijst op de gevolgen die het COT schetst. Wiebes zegt er tegelijkertijd rekening mee te houden dat de gaswinning alsnog versneld terug moet worden gebracht. Daarom laat hij bijvoorbeeld een extra stikstoffabriek bouwen en worden gasaansluiting in nieuwbouwwoningen verboden.

De verwachting van de NAM is dat door het beperken van de productie de seismische dreiging in 2019 eerst licht toeneemt. In 2019 is er (met een gasproductie van 19,5 miljard kuub in Groningen) 14,5 procent kans op een aardbeving met een kracht van 3,6 of groter. Dat is de zwaarste aardbeving tot nu toe, in 2012 in Huizinge. Ter vergelijking, bij een productie van 24 miljard kuub in 2019 zou het risico op een beving zwaarder dan 3,6 zo’n 17 procent is. Na het gasjaar 2018-2019 zal de seismische dreiging naar verwachting afnemen door de verdere afname van productie.

BEKIJK OOK

Nieuw gasbesluit: maximaal 19,4 miljard kuub

‘Nederland nog niet klaar voor gevolgen langdurig gastekort’

NU 24.08.2018 Nederland is nog niet voldoende voorbereid op de gevolgen van een gastekort voor langere tijd. Dat blijkt uit een crisisplan van het ministerie van Economische Zaken dat EenVandaag in handen heeft gekregen.

  • Crisisplan beschrijft wat mogelijke stappen zijn als Nederland ineens  voor langere tijd geen gas op kan pompen uit Groningen.
  • In het plan wordt beschreven wat er moet gebeuren als we bijvoorbeeld ook niet genoeg gas uit het buitenland kunnen halen om aan de vraag te voldoen.
  • Het blijkt echter dat maatregelen, zoals bedrijven gedwongen afsluiten van Gronings gas, voor moeilijkheden zorgen.
  • Zo kunnen gasafnemers moeilijk gedwongen worden tot afsluting, omdat de gasafsluiting zich op eigen terrein van het bedrijf in kwestie bevindt. Er zijn weinig mogelijkheden om toegang te eisen tot eigen terrein.
  • Het kabinet wil de gaswinning in Groningen vóór 2030 stilgelegd hebben. Komend jaar wordt daarom 19,4 miljard kuub uit de grond gehaald. Het huidige winningsniveau ligt op 21,6 miljard kuub.

In het plan wordt geschetst dat de gevolgen voor de Nederlandse maatschappij groot zijn bij een tekort aan gas op langere termijn. Het plan dateert van januari 2018 maar is vrijdag openbaar geworden na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

Een gastekort zou bijvoorbeeld kunnen ontstaan na een zware aardbeving in Groningen, wat als gevolg kan hebben dat het oppompen van gas stilgelegd moet worden. Ook zou een grote storing aan een verdeelstation volgens EenVandaag eenzelfde effect hebben.

In het crisisplan wordt gesproken over het gedwongen afsluiten van gebruikers van gas in geval van calamiteit, iets wat minister van Economische Zaken en Klimaat Eric Wiebes eerder als optie heeft genoemd. Maar uit het plan blijkt dat afschakeling niet gemakkelijk zal gaan.

Zo kunnen gebruikers die hun gasrekening gewoon betaald hebben, moeilijk gedwongen worden afgesloten. “De gasafsluiter van elke aansluiting bevindt zich op het eigen terrein van de afnemer. Zolang de afnemer zich heeft gehouden aan zijn verplichtingen (het betalen van de gasrekening, red.) zijn er op dit moment weinig mogelijkheden om de toegang te eisen tot het pand of terrein.”

Er wordt genoemd dat een “functionaris met mandaat en doorzettingsmacht” nodig is en dat de toegang “mogelijk met geweld geforceerd moet worden”.

In een reactie laat het ministerie van Economische Zaken weten wel goed voorbereid te zijn op calamiteiten. Het document dat EenVandaag openbaar heeft gemaakt, zou gaan over een nieuw calamiteitenplan waaraan nog aandacht moet worden besteed.

Dit is waarom de gaswinning in Groningen wordt verlaagd

Steden, regio’s of gebieden gasloos maken

In het plan wordt ook genoemd wat er moet gebeuren als blijkt dat het afschakelen van bedrijven het tekort aan gas niet dekt. In dat geval “blijft er nog een laatste optie over”, te weten het gasloos maken van steden, regio’s of gebieden.

Dit zorgt er volgens het ministerie voor dat de betreffende gebieden “op korte termijn onleefbaar worden”. “De consequentie is dat er voor de betreffende regio een evacuatieadvies gegeven moet worden.”

Tweede Kamer vraagt al langer naar afschakelplan

Het kabinet maakte eerder dit jaar al bekend de gaswinning in Groningen voor 2030 te willen stilleggen. Vrijdag is ook bekendgemaakt dat de gaswinning dit jaar van 21,6 miljard kuub naar 19,4 miljard kuub wordt verlaagd.

Kamerleden willen al langer van Wiebes weten wat er gebeurt als de gaskraan in Groningen sneller dicht moet dan gedacht, bijvoorbeeld in het geval van een calamiteit. Kamerlid Tom van der Lee laat aan EenVandaag weten verbaasd te zijn dat het plan er al lag. Hij schrijft ook op Twitter dat hij bezorgd is. “We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent.”

In juni beantwoordde Wiebes Kamervragen over het onderwerp. Hij ging niet direct in op de vraag of er een “afschakelplan lag”, maar meldde dat het afschakelen van gebruikers van gas inderdaad gecompliceerd is.

Ook zei hij dat “prioriteit moet worden gegeven aan de levering van gas aan zogeheten beschermde afnemers, te weten huishoudens en essentiële sociale diensten zoals zorginstellingen.” Dit wordt Wiebes voorgeschreven door Europese wetgeving.

Zie ook: Einde aan gaswinning in Groningen, hoe gaat dat in z’n werk?

Lees meer over: Gaswinning Groningen

Nederland niet voorbereid op gevolgen gastekort

AD 24.08.2018 Nederland is niet goed voorbereid op situaties waarin noodgedwongen het gas tijdelijk moet worden afgesloten voor gebruikers. Dat blijkt uit een vertrouwelijk crisisplan van het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK). EenVandaag kreeg dat plan in handen na een beroep op de Wet openbaarheid bestuur (Wob).

Uit het zogeheten afschakelplan blijkt dat het zowel praktisch als juridisch heel lastig is om gebruikers af te sluiten. Zo bevindt de gaskraan zich doorgaans op het terrein van de gebruiker. Als die netjes betaalt, kan hij bovendien niet zomaar worden afgesloten.

De Tweede Kamer vraagt al bijna een jaar om een afschakelplan, maar heeft het nooit gekregen. Minister Wiebes gaf eerder aan dat hij gedwongen gasafsluiting bij een calamiteit niet kan uitsluiten, maar in de praktijk zitten daar nog veel haken en ogen aan, zo blijkt uit het crisisplan. Afschakelen kan bijvoorbeeld nodig zijn als er door een zware aardbeving voor langere tijd een gastekort ontstaat.

Volgens het ‘Afschakelplan G-gas’ (Groningen-gas) zijn de maatschappelijke gevolgen groot als er een tekort ontstaat dat niet meer gecompenseerd kan worden met bijvoorbeeld import van buitenlands gas of winning uit andere velden.

Niets aan de hand

Volgens het ministerie van Economische Zaken is Nederland echter wél goed voorbereid op calamiteiten bij de gasvoorziening, laat het weten in een reactie op de berichtgeving van EenVandaag.

Volgens een woordvoerder van Economische Zaken gaat het document dat het programma in handen heeft gekregen over de voorbereiding van een nieuw calamiteitenplan. Daarin worden punten genoemd waaraan in dat nieuwe calamiteitenplan aandacht besteed dient te worden. Volgens de woordvoerder is op dit moment het oude crisisplan van kracht en daaruit blijkt dat de overheid goed is voorbereid. ,,Nederland heeft een zeer veilig en robuust gasnetwerk.’

Verbaasd

GroenLinks, dat eind vorig jaar om een afschakelplan vroeg, is verbaasd dat het er al sinds begin dit jaar ligt, maar dat het niet met de Kamer is gedeeld. Kamerlid Tom van der Lee is geschrokken van de inhoud. ,,We zijn er niet klaar voor, doorzettingsmacht ontbreekt. Actie is urgent”, twittert Van der Lee.

Nieuw gasbesluit: maximaal 19,4 miljard kuub

NOS 24.08.2018 De gaswinning in Groningen moet komend jaar dalen naar maximaal 19,4 miljard kuub. Dat blijkt uit het gasbesluit voor komend jaar dat minister Wiebes heeft gepubliceerd. De daling is in lijn met het afbouwplan van het kabinet, meldt het ministerie van Economische Zaken.

Voorwaarde is wel dat er voldoende buitenlands aardgas kan worden omgezet naar gas dat in Nederland kan worden gebruikt. Mocht dat tegenvallen dan mag 1,5 miljard kuub extra worden gewonnen in Groningen.

Eerder adviseerde het Staatstoezicht op de Mijnen om de gaskraan zo snel mogelijk dicht te draaien naar 12 miljard kuub, Daarmee zou de kans op stevige aardbevingen kleiner worden.

Veiligheid

Het gasbesluit was nodig omdat de Raad van State een eerder besluit voor de komende vijf jaar had afgekeurd.

In een reactie op de uitspraak en na waarschuwingen van het Staatstoezicht op de Mijnen besloot het kabinet om in 2030 helemaal te stoppen met de gaswinning in Groningen.

Om dat mogelijk te maken moeten er nog allerlei maatregelen worden genomen die in wetten worden vastgelegd. Dat is ook de reden dat het gasbesluit dat vandaag is gepubliceerd alleen voor komend jaar geldt, en niet al voor de komende 5 jaar.

Meer winnen bij sommige putten

Uit een analyse van de NAM blijkt dat het onmogelijk is om te voldoen aan de beperking van de gasproductie, zonder bij sommige boorputten meer te winnen dan het Staatstoezicht op de Mijnen adviseert. Dat zal mogelijk merkbaar zijn in het zuidoostelijk en zuidwestelijk deel van het gebied, en ten oosten van de stad Groningen.

Wiebes zegt daarover in zijn besluit: ‘Ik ben mij ervan bewust, dat deze productieverdeling met terughoudendheid zal worden bekeken. Ik treed daarom voorafgaande aan het nemen van het definitieve besluit in overleg met de bestuurders uit de betrokken regio.”

Hij verwacht niet dat er in dat gebied extra gebouwen moeten worden versterkt, maar hij laat dat voor de zekerheid onderzoeken door TNO.

Minister Wiebes kiest ervoor om de putten bij Loppersum tijdelijk niet meer te gebruiken. En als er te weinig gas beschikbaar is, mag er toch meer gas uit de put bij het Eemskanaal ( Ten Boer) worden gewonnen, ondanks de beperking die de staatstoezichthouder daar adviseert.

Belanghebbenden kunnen tot 4 oktober reageren op het gasbesluit.

Gaswinning Groningenveld verder afgebouwd

RO 24.08.2018 De gaswinning uit het Groningenveld moet  komend jaar dalen naar maximaal 19,4 miljard Nm3. Dat blijkt uit het ontwerp-instemmingsbesluit voor het gasjaar 2018/2019 dat vanaf vandaag ter inzage ligt. De daling van de gaswinning is in lijn met het afbouwplan van het kabinet. In maart heeft het kabinet besloten de gaswinning op zo kort mogelijke termijn volledig te beëindigen.

Het ontwerp-instemmingsbesluit ligt ter inzage  tot en met donderdag 4 oktober 2018. Iedereen kan reageren en het ministerie van Economische Zaken en Klimaat organiseert inloopspreekuren in diverse gemeente- en provinciehuizen om vragen te beantwoorden. Het definitieve besluit wordt in november door het kabinet vastgesteld.

Op 15 november 2017 heeft de Raad van State (RvS) aangegeven dat er een nieuw instemmingsbesluit nodig was voor het Groningenveld. De RvS was van oordeel dat  het risico voor de inwoners onvoldoende was betrokken bij het instemmingsbesluit, er  te weinig rekening werd gehouden met de veiligheid en dat onvoldoende alternatieven werden aangedragen voor gaswinning. RvS bepaalde dat de minister voor 15 november 2018 een nieuw besluit moet nemen.

In maart besloot het kabinet om de gaswinning zo snel mogelijk helemaal te beëindigen. Het nieuwe ontwerp- instemmingsbesluit volgt dan ook het basispad voor de afbouw van de gaswinning.

Om een betrouwbare inschatting te kunnen maken over de hoeveelheid te winnen gas en de gevolgen voor de veiligheid, is voorafgaand aan dit instemmingsbesluit advies ingewonnen bij betrokken provincies, gemeenten, waterschappen, veiligheidsregio Groningen, het Staatstoezicht op de Mijnen, de Technische Commissie bodembeweging en de Mijnraad. Ook TNO, GTS en het COT (Instituut voor Veiligheids- en Crisismanagement) adviseerden over verschillende deelonderwerpen.

Alle documenten staan op www.bureau-energieprojecten.nl en zijn tevens vanaf vandaag  tot en met donderdag 4 oktober 2018 in te zien bij de daarvoor aangewezen gemeente- en provinciehuizen in Delfzijl, Loppersum, Hoogezand, Groningen en Assen.

Gaswinning Groningenveld naar nul

Het kabinet neemt maatregelen om de gaswinning zo snel mogelijk geheel af te bouwen. Uiterlijk per oktober 2022, maar mogelijk al een jaar eerder, daalt de gaswinning naar verwachting tot onder het niveau van 12 miljard Nm3. Afhankelijk van het effect van de maatregelen wordt vanaf oktober 2022 een daling voorzien naar 7,5 miljard Nm3 en mogelijk fors minder. In de jaren daarna wordt de gaswinning helemaal afgebouwd tot nul. De inzet van Groningengas wordt het sluitstuk in de vraag naar laagcalorisch gas.

Daarvoor is een aanpassing van de Gaswet en Mijnbouwwet noodzakelijk. Totdat de wetten in werking  treden, geldt de bestaande Mijnbouwwet als grondslag voor  dit instemmingsbesluit. Nieuw is dat al bij dit instemmingsbesluit  geldt dat de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM) wordt opgedragen niet meer te winnen dan wat nodig is voor leveringszekerheid. Bij de afbouw van de gaswinning staat de veiligheid van Groningen voorop. In het ontwerp-instemmingsbesluit wordt ook de leveringszekerheid meegewogen.

Documenten

Kamerbrief over Ontwerp-instemmingsbesluit gaswinning Groningenveld 2018-2019

Kamerstuk: Kamerbrief | 24-08-2018

Zie ook

 

augustus 25, 2018 Posted by | 2e kamer, Eric Wiebes, Groningen, henk kamp, politiek, Rutte 3, schaliegas | , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , | Reacties uitgeschakeld voor PvdA over de Rooie vanwege het Schaliegas – deel 8 – nasleep

Aanpak Topsalaris publieke en semi-publieke sector – deel 4

Heb ik een probleem of zo ???

ING keer op keer gewaarschuwd voor volkswoede

Was de forse salarisver­ho­ging voor de top van ING ’afgestemd’ met Den Haag, zoals de hoogste baas van de bank eerder dit jaar beweerde?

AD 13.12.2018

Nee !!!

Althans, zo blijkt dit uit een reconstructie van De Telegraaf op basis van interne documenten van het ministerie van Financiën.

Sterker: drie ministers op rij waarschuwden ING al jarenlang voor de gevolgen van dergelijke topsalarissen.

Als het salaris van Hamers toch wordt verhoogd naar 1,6 miljoen is Financiën verbijsterd. De bank heeft net het ontslag voor 1.700 fte’s aangekondigd. „Dit is in de richting van het publiek moeilijk uitlegbaar”, schrijft een ambtenaar aan de minister. „ING moet in ieder geval gewaarschuwd zijn dat dit wederom een maatschappelijke discussie kan opleveren over beloningen, maar ook over wat de financiële sector nu geleerd heeft van de crisis.”

Telegraaf 06.03.2020

Telegraaf 25.02.2020

Bestuursvoorzitter van ING Groep Ralph Hamers © ANP

Niet onder dat van Rabobank’

Pas na veel druk uit Den Haag gaat ING overstag. Het salaris van Hamers moet van Dijsselbloem worden afgeschaald naar het niveau van diens voorganger Hommen. President-commissaris Jeroen van der Veer zegt dat de beloning van de topman ‘niet onder het salaris van Rabobank’ mag uitkomen. Een ambtenaar mailt een collega een maand later dat Hamers salaris door Van der Veer en Dijsselbloem is ‘afgetikt’ op 1,27 miljoen. Dijsselbloem blijkt niet helemaal tevreden en vindt het ‘nog steeds erg hoog’.

Telegraaf 23.01.2019

Als Van der Veer zich dit jaar voor de Kamer moet verantwoorden, noemt hij de beslissing om het salaris van Hamers met 50 procent op te schroeven naar 3 miljoen een ‘inschattingsfout’.  Van de commotie over het salarisvoorstel, vooral de politieke, begrijpt hij niet veel. „Dit was de uitvoering van oud beleid, dat in 2010 in nauw overleg met het Financiën was vastgesteld”, aldus Van der Veer.

AD 08.03.2019

De waarschuwing voor ‘maatschappelijke ophef’ die het ministerie liet uitgaan, staat hem niet voor de geest en doet hij af als ‘niet relevant’. Uit de documenten van Financiën blijkt echter dat hij een gewaarschuwd mens was. Afgestemd met de minister was de kwestie geenszins. Vijf dagen ervoor had hij het voorstel zelf van tafel gehaald en als ‘overduidelijk gevoelige kwestie’ had aangemerkt.

AD 06.03.2020

Telegraaf 26.03.2019

Telegraaf 23.10.2018

Ophef in de Tweede kamer

De salarisverhoging van ING-topman Ralph Hamers heeft tot grote ophef geleid in de Tweede Kamer. Minister van Financiën Wopke Hoekstra gaat nu onderzoeken of de bank niet toch de wet overtreedt.

Naar verwachting kan hij weinig beginnen, want de verhoging is volgens de wet en de eindverantwoordelijkheid ligt bij de raad van commissarissen van de bank. Die stemde in met een verhoging van het salaris van de topman met 50 procent tot 3 miljoen euro. De minister gaat zich nu verdiepen in de specifieke samenstelling van het salaris om te kijken of ING de wet niet toch omzeilt.

lees: Kamerbrief ING

GroenLinks diende donderdag een motie in waarin de partij zich uitspreekt tegen de salarisverhoging. Die kon rekenen op bijval van de hele Tweede Kamer, behalve Forum voor Democratie.

Waarom de ophef over de stijging van het salaris van de ING-topman ontzettend overdreven is >

AD 14.03.2018

AD 14.03.2018

AD 14.03.2018

Telegraaf 22.10.2018

Telegraaf 22.10.2018

VK 01.12.2018

Top moet uitleg komen geven

President-commissaris Jeroen van der Veer moet volgende week op een hoorzitting uitleg komen geven over de verhoging. Daarna volgt een debat met minister Hoekstra.

AD 20.02.2019

AD 12.03.2018

Het CDA noemt de salarisverhoging een kamikaze-actie van de ING-top, de PVV noemt het ‘schandelijk’. Zelfs VVD-Kamerlid Roald van der Linde noemt het idee ‘losgezogen van de samenleving’. ‘Als ik ING was, zou ik nog eens heel goed nadenken of dit een goede stap is. Vanwege de mening van de hele samenleving’, zegt hij tegen BNR Nieuwsradio.

Hallo daar !!! …. ook ik heb zo mijn financiele verplichtingen hoor !!!!

Is dit nou echt wel wat ING Topman Ralph Hamers echt zou gaan verdient ????

€3.000.000 per jaar
€250.000 per maand
€8.219,18 per dag
€342,47 per uur
€5,71 per minuut
€0,1 per seconde

AD 12.09.2018

Bestuurders pensioenfondsen

Pensioenbestuurders die tonnen per jaar verdienen, gaan flink inleveren, als het aan de SP ligt. De partij komt vandaag met een voorstel om hun beloning wettelijk te normeren, zodat zij nooit meer kunnen verdienen dan de minister-president.

SP-Kamerlid Bart van Kent stelt dat de salarissen in de pensioenwereld niet uit te leggen zijn. Hij maakte zelf een overzicht van de best betaalde pensioenbestuurders. Absolute grootverdiener blijkt Gerard van Olphen, baas van pensioenuitvoerder APG, die de ambtenarenpensioenen belegt. Hij streek over 2017 een salaris op van 586.107 euro. Nummer twee is de inmiddels vertrokken Else Bos van PGGM, die vorig jaar uitkwam op 452.000 euro.

AD 18.09.2018

Bart van Kent: ,,Terwijl pensioendeelnemers al jaren geen indexatie en soms zelfs een verlaging van hun pensioen hebben gekregen, gaat iemand als Van Olphen met bijna zes ton naar huis. Als je zoveel geld meeneemt uit de inleg van politieagenten en leraren, dan ben je in mijn ogen een graaier.”

Opvallend

Zeker vijftien pensioenbestuurders kwamen vorig jaar uit op een salaris van 239.000 euro of meer, becijferde Van Kent. Zij verdienden daarmee fors meer dan het maximum van 187.000 euro dat bestuurders in de publieke sector mogen ontvangen, beter bekend als de Balkenendenorm. Van Kent noemt het opvallend dat de best betaalde bestuurders vaak werken bij de drie grootste pensioenfondsen en pensioenuitvoerders. ,,Van de 260 fondsen die we hebben, presteren die drie zeker niet het beste”, hoont hij.

AD 01.05.2019

NPO

Afname boven de norm

Het aantal presentatoren dat bij de publieke omroep een salaris verdient dat boven de vastgestelde Balkenendenorm ligt, is afgenomen. Volgens de jaarverslagen van de omroepen waren het er vorig jaar elf. In 2017 waren het er zeventien. Het is niet bekendgemaakt om wie het gaat.

Van de elf presentatoren verdienden er volgens de NPO twee fors hoger dan de vastgestelde norm van 189.000 euro bruto per jaar. Zij vallen onder een uitzonderingsregeling. Deze regeling is inmiddels afgeschaft, maar geldt nog wel voor lopende contracten.

Terugdraaien regel

Het verzoek van mediadirecteur Gert-Jan Hox – het terugdraaien van de regel dat binnen de publieke omroep straks geen enkele presentator méér mag verdienen dan de zogeheten balkenendenorm – wordt niet gehoord door de NPO.

Mediadirecteur Gert-Jan Hox van BNNVara wil namelijk dat er uitzonderingen komen op de salarisregel binnen de publieke omroep. Hij vreest anders Matthijs van Nieuwkerk kwijt te raken aan een commerciële omroep.

De presentator van De Wereld Draait Door verdiende vorig jaar 363.000 euro. Een salaris wat Van Nieuwkerk waard is, stelt Hox in een interview met het AD. ‘Als je ziet wat Matthijs betekent voor de schatkist, wat hij binnenhaalt aan reclamegeld (via de STER). Hij heeft zijn eigen salaris al na twee weken DWDD terugverdiend. Zijn beloning is dus verre van marktconform.’

Binnen de publieke omroep mag straks geen enkele presentator meer verdienen dan de zogeheten balkenendenorm (194.000 euro). ‘Ik zou willen dat een aantal uitzonderingen gehandhaafd wordt’, aldus Hox.

,,Er wordt steeds gesuggereerd dat Matthijs zijn zakken vult met belastinggeld. Dat is gewoon niet waar’’, wil Gert-Jan Hox van BNNVara even kwijt. Het salaris van de DWDD-presentator (vorig jaar 363.000 euro) is volgens hem opgebouwd uit de balkenendenorm (van 194.000 euro) plus geld uit de verenigingskas van de omroep. ,,Dat is mogelijk dankzij de contributie van onze bijna 500.000 leden.’’

Van Nieuwkerks salaris bestaat momenteel uit de balkenendenorm, aangevuld met een bedrag dat de contributieleden van de omroep betalen. Dat was een uitzonderingsregel voor ‘uitzonderlijke talenten’ die publieke omroepen mochten hanteren. De regel is inmiddels afgeschaft, maar geldt voor de DWDD-presentator nog tot na de zomer van 2020 als zijn contract afloopt.

KPN

Zorgsector

Ook zorgbestuurders die volgens de norm te veel verdienen moeten daarop worden aangesproken door het kabinet. Dat heeft de Tweede Kamer dinsdag bepaald. Een motie van GroenLinks, SP en PvdA werd met een meerderheid van stemmen aangenomen. Alleen regeringspartij VVD stemde tegen.

Een op de vijf zorgbestuurders verdient nu meer dan de afgesproken norm, bleek vorig jaar uit onderzoek van RTL Nieuws. In de wet normering topinkomens staat dat zorgbestuurders niet meer dan 187.000 euro mogen verdienen.

Top 50 grootverdieners in de zorg

Er is bij dit overzicht geen rekening gehouden met ontslagvergoedingen. De bedragen zijn afkomstig uit de jaarverslagen over 2016.

Plaats Naam Totale bezoldiging Organisatie
1 J.F.M. Aartsen € 310.706 Universitair Medisch Centrum Groningen
2 O. Suttorp € 309.080 Amphia Ziekenhuis
3 P.L. Batenburg € 308.075 Catharina Ziekenhuis
4 E.J. Kuipers € 304.236 Erasmus MC
5 M.J. Heineman € 297.607 Academisch Medisch Centrum (AMC)
6 R.P.D. Kievit € 290.861 Ikazia Ziekenhuis
7 E.W.C.M. Damen € 290.051 Cordaan
8 B.G.J. de Koning € 289.298 Sint Liduinastichting (Frankelandgroep)
9 F. Miedema € 288.720 Universitair Medisch Centrum Utrecht
10 L.H.L. Winter € 282.984 Slotervaarziekenhuis en MC IJsselmeerziekenhuizen
11 W.F.H. de Boer € 282.984 Slotervaarziekenhuis en MC IJsselmeerziekenhuizen
12 P.A.B.M. Smits € 277.558 RadboudUMC
13 J.V. Muller € 275.030 Arkin
14 C.C. van Beek € 272.672 RadboudUMC
15 A.W.P. van den Borg € 272.070 Gezond.nl B.V.
16 C.J.H. Buren € 271.462 RadboudUMC
17 P.C.J. Hogendoorn € 266.991 Leids Universitair Medisch Centrum
18 A.G.J. van der Zee € 263.733 Universitair Medisch Centrum Groningen
19 P.H. Draaisma € 260.188 IJsselland Ziekenhuis
20 F. Arnoldy € 259.245 NL Healthcare Clinics
21 I.C.D.Y.M. Wolf – de Jonge € 257.798 St. Anna Zorggroep
22 W.J. Kos € 256.610 Interlevensbeschouwelijke Stichting voor Zorg ten behoeve van Mensen met een Handicap ASVZ
23 J.H. Zwaveling € 256.025 Máxima Medisch Centrum
24 P.W.C. van Barneveld € 255.998 Spaarne Gasthuis
25 G.J. Heuver € 255.033 Gelre Ziekenhuizen
26 M.J.A. Tasche € 252.939 ReinierHagaGroep
27 E. Kuik € 250.984 Alliade
28 H.J.J.M. Berden € 250.647 Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis
29 M. de Bruine € 249.469 Koninklijke Visio
30 J.J.M. Helgers € 244.000 De Opbouw
31 J.Th.M. van der Schoot € 242.158 Stichting OLVG
32 L.J.C.G.M. van der Veen € 239.393 Elisabeth-TweeSteden Ziekenhuis
33 C.B. Leerink € 238.973 Medisch Spectrum Twente
34 C.J. Kruijthof € 238.655 Sint Franciscus Vlietland Groep
35 J.G.M. Buijs € 237.826 Reade
36 R.J.M. de Jong € 237.117 Pluryn Hoenderloo Groep
37 J.M.L. Ensing € 235.308 Bravis Ziekenhuis
38 P.M. Mertens € 235.200 Interlevensbeschouwelijke Stichting voor Zorg ten behoeve van Mensen met een Handicap ASVZ
39 H.P.J. Buiting € 235.064 Jeroen Bosch Ziekenhuis
40 R.E.C.S. Hoogma € 234.842 Siza
41 D.C.S. Herfst € 232.886 ZZG Zorggroep
42 L.A.M. van Halder € 232.722 RadboudUMC
43 M.B.P.M. Visser € 231.275 Jeroen Bosch Ziekenhuis
44 D.W. Voetelink € 230.474 Erasmus MC
45 H. Feenstra € 230.472 Martini Ziekenhuis
46 E.E. Voest € 230.146 Antoni van Leeuwenhoek
47 A.J. Metske € 229.972 Archipel
48 M.A. Polak € 229.965 Kijvelanden
49 M.J. Verdier € 229.539 Groene Hart Ziekenhuis
50 G.J.M. van den Maagdenberg € 229.043 Academisch Medisch Centrum (AMC)

Basissalarissen en bonussen reizen de pan uit bij AEX-bedrijven

Door hogere bonussen stegen de inkomens van de top van de AEX-bedrijven. Nancy McKinstry (Wolters Kluwer) verdiende opnieuw het meest. Daar is niet iedereen blij mee.

De gemiddelde beloning van de topmensen van de AEX-bedrijven is vorig jaar verder gestegen, met een gematigde 1,6 procent tot  5,4 miljoen euro. Nancy McKinstry van informatieconcern Wolters Kluwer is wederom de best ­betaalde bestuursvoorzitter. Zij ontving vorig jaar 14,5 miljoen euro.

Dat blijkt uit onderzoek van de Volkskrant naar 22 van de 25 bedrijven uit de AEX-index die de afgelopen weken hun jaarverslag hebben gepubliceerd. McKinstry zag haar basissalaris (met bijna eenderde, tot 1,3 miljoen euro) en bonus (met ruim de helft, tot 1,8 miljoen euro) stijgen. Maar omdat het aandelenpakket dat ze kreeg met 11,1 miljoen euro minder waard was dan een jaar eerder, verdiende ze alles bij elkaar minder dan het jaar ervoor. In 2016 kreeg de Amerikaanse 15,6 miljoen euro.

Telegraaf 14.11.2018

zie ook: topmanagers onderzoek

© de Volkskrant

De Amerikaanse is al vijftien jaar de baas bij het AEX-bedrijf en verdiende in die tijd ongeveer 100 miljoen euro.

Niettemin vindt de VEB, de belangenbehartiger van de particuliere belegger, het tijd dat de beloning van McKinstry weer aan de aandeelhouders wordt voorgelegd. Dat gebeurde voor het laatst in 2011. De VEB wijst erop dat McKinstry meer verdient dan Ben van Beurden, de topman van Shell (die vorig jaar 8,9 miljoen euro kreeg).

Dit terwijl Shell een veel groter en complexer bedrijf is dan Wolters Kluwer, dat data levert aan onder meer artsen en juristen. McKinstry’s beloning is volgens de VEB 0,2 procent van de omzet van Wolters Kluwer. Bij Van Beurden is dat 0,003 procent.

De Amerikaanse is al vijftien jaar de baas bij het AEX-bedrijf en verdiende in die tijd ongeveer 100 miljoen euro. VEB-directeur Paul Koster vraagt zich af of de eisen die haar langetermijnbeloning bepalen wel zwaar genoeg zijn. ‘Het mag duidelijk zijn dat de omvang en methode van belonen van de top van Wolters Kluwer veel vragen oproepen’, zegt Koster.

Volgens Wolters Kluwer is de ­beloning van de topvrouw vastgesteld op basis van een internationale vergelijking. Omdat McKinstry voor een relatief groot deel in aandelen wordt betaald, kan die beloning extra hoog uitvallen als de beurskoers stijgt, aldus het bedrijf.

De zeven-nullenclub

Naast McKinstry verdienden vorig jaar nog drie AEX-bestuurders meer dan 10 miljoen euro. Paul Polman van ­Unilever zag zijn aandelenwinsten flink groeien en kwam uit op 11,7 miljoen euro, bijna 40 procent meer dan een jaar eerder. Jean-François van Boxmeer van Heineken en Erik Engstrom van de Brits-Nederlandse uitgever RELX kwamen beiden net boven de 10 miljoen uit.

Voor de Zweed was dat in euro’s gemeten eenvijfde minder dan hij een jaar eerder kreeg, maar dat komt doordat hij in ponden wordt betaald. Het pond is vorig jaar  in waarde gedaald ten opzichte van de euro. In ponden bleef zijn beloning ongeveer gelijk.

Salaris Stabiel, Hogere bonussen

De basissalarissen van de AEX-bazen stegen vorig jaar met 1,6 procent tot gemiddeld 1,06 miljoen euro. Dat percentage is vergelijkbaar met wat Nederlandse werknemers er vorig jaar gemiddeld bij kregen. Het hoogste basissalaris was voor Ralph Hamers van ING (1,7 miljoen euro). De aandelenwinsten van de topmensen bleven ongeveer gelijk.

Hun bonussen stegen wel flink, met 13 procent, tot gemiddeld 1,1 miljoen euro. Ben van Beurden van Shell incasseerde de hoogste bonus (3 miljoen euro).

Ophef

Veel groter nog was de ophef over ING, dat de beloning van topman Ralph ­Hamers dit jaar met 50 procent wilde verhogen.

Na alle maatschappelijke kritiek stijgen de topinkomens de laatste jaren gematigder dan voorheen. Maar dat betekent niet dat er geen ophef meer is over de hoge beloningen in de top van multi­nationals. Vorige week bleek dat Ton ­Büchner, die om gezondheidsredenen zelf opstapte bij AkzoNobel, 925 duizend euro vertrekpremie meekreeg. Volgens zijn contract had hij alleen recht op zo’n premie bij ontslag.

Veel groter nog was de ophef over ING, dat de beloning van topman Ralph ­Hamers dit jaar met 50 procent wilde verhogen. Dit omdat hij volgens president-commissaris Jeroen van der Veer ‘eredivisie is, maar Jupiler League wordt betaald’.

Dat plan leidde tot zoveel woede in het land en in politiek Den Haag, dat ING het al na een paar dagen introk. Hamers is daarmee de nummer 17 van de 22 AEX-bedrijven die door de Volkskrant zijn onderzocht.

Hekkensluiter is ABN Amro-topman Kees van Dijkhuizen met ruim een miljoen euro, inclusief drie ton voor zijn pensioen. 

Om ongelukken te voorkomen, wil ­Eumedion, de belangenvereniging van grote beleggers als pensioenfondsen, dat voortaan 75 tot 80 procent van de aandeelhouders moet instemmen met de beloning van de top. Nu volstaat 50 procent plus één. ‘Een ­hogere grens vergroot het draagvlak, vooral bij duurzame en verantwoorde beleggers’, zegt Eumedion-directeur Rients Abma.

Het onderzoek werd uitgevoerd door Robin Dirker.

Veel vraagtekens over hoe de loonkloof door bedrijven mag worden berekend

Bedrijven moeten volgens de ­gedragscode dit jaar voor het eerst melden hoeveel keer meer de baas verdient dan het gemiddelde van de werkvloer. Maar of de ‘loonkloof’ tussen top en werkvloer daarmee ook echt inzichtelijk wordt, is de vraag. De bedrijven mogen zelf ­bepalen wat ze wel en niet mee­tellen om het verschil te berekenen, dus doen er verschillende getallen de ronde.

Volgens de jaarverslagen die de bedrijven uit de AEX-index hebben gepubliceerd, heeft Heineken de grootste loonkloof. Topman Jean-François van Boxmeer verdient volgens de eigen opgave van Heineken 215 keer meer dan ‘zijn’ gemiddelde werknemer.

De Volkskrant kwam vorig jaar op basis van eigen onderzoek uit op 324 keer zoveel. Unilever meldt in het jaarverslag dat Paul Polman ­vorig jaar 134 keer meer verdiende dan het ‘middenkader’.

Maar volgens het Financieele Dagblad, dat een beloningsadviesbureau onderzoek liet doen, is de loonkloof met de werkvloer 292 keer, meer nog dan bij Heineken (277 keer, berekende het FD). Bedrijven moeten de loonkloof melden zodat commis­sarissen rekening kunnen houden met de verhoudingen in het ­bedrijf bij het bepalen van de beloning van de top.

Ook kan de Ondernemingsraad aan de bel trekken als het gat te groot wordt, al is de vraag of de OR dat ook echt durft. De aandeelhouders kunnen voorgestelde loonsverhogingen wegstemmen als het verschil met de werkvloer te groot wordt.

Heineken en Unilever hebben het ­excuus dat ze relatief veel werknemers hebben in Azië en Afrika, waar de lonen een stuk lager liggen. Na beide multinationals volgt Ahold ­Delhaize, waar Dick Boer volgens de eigen ­opgave 114 keer meer krijgt dan de werkvloer.

Supermarkten hebben relatief veel goedkoop personeel. Onderaan staat ABN Amro, waar Kees van Dijkhuizen ‘maar’ tien keer meer verdient dan de werkvloer. Banken hebben juist duurder personeel.

Volgens Eumedion, de belangen­behartiger van grote beleggers als de pensioenfondsen, is het gezien de grote verschillen onvermijdelijk dat er op termijn meer regels komen voor hoe bedrijven de loonkloof moeten berekenen.

Maar voorlopig is het volgens Eumedion belangrijker te kijken hoe de loonkloof zich de komende jaren ontwikkelt. Zo bezien is het vooral essentieel dat bedrijven de berekening op dezelfde manier blijven doen en tussentijds niet van methode gaan wisselen.

Bank Van Lanschot Kempen meet zich met bedrijven die veel groter zijn

Opnieuw is er kritiek op een loonsverhoging voor de top van een bank. Van Lanschot Kempenwil de beloning van de topbestuurders fors verhogen, omdat ze aanzienlijk minder verdienen dan hun collega’s bij vergelijkbare bedrijven. Maar critici wijzen erop dat die bedrijven veel groter zijn dan Van Lanschot en de vergelijking mank gaat.

De voorgenomen loonsverhoging voor de top blijkt uit stukken voor de komende aandeelhoudersvergadering die Van Lanschot Kempen vrijdag heeft gepubliceerd. Volgens de plannen krijgt topman Karl Guha er dit jaar via meer aandelen en een hogere pensioenbijdrage ruim 20 procent bij. Zijn totale beloning komt daarmee uit op ruim 1,5 miljoen euro.

De andere drie bestuurders gaan er een kwart op vooruit, naar ruim een miljoen euro. Het in Den Bosch gevestigde Van Lanschot Kempen (van 1737) specialiseert zich in vermogensbeheer voor welvarende klanten.

Volgens de toelichting is de verhoging nodig omdat de bestuurders ‘aanzienlijk’ onder het gemiddelde verdienen ten opzichte van een groep vergelijkbare bedrijven.

De Bossche bank heeft een balanstotaal van 14,7 miljard euro. Bij ING is dat 846 miljard euro.

Lees alle ontwikkelingen in deze -> blog.

Meer : Een op de vijf topbestuurders in de zorg verdient boven de norm

zie ook: Wet normering topinkomens

zie ook: Aanpak Topsalaris publieke en semi-publieke sector – deel 3

zie ook: Aanpak Topsalaris publieke en semi-publieke sector – deel 2

zie ook: Aanpak Topsalaris publieke en semi-publieke sector – deel 1

zie ook: Topinkomens Haagse publieke instellingen alsnog aanpakken – deel 2

zie ook: Topinkomens Haagse publieke instellingen alsnog aanpakken – deel 1

zie ook:  Gedonder met topbestuurders in de zorg, het onderwijs, woningcorporaties en toezichthouders

zie ook: Gedonder in de top ook bij de woningcorporaties

BNNVara wil meer salaris voor Van Nieuwkerk, is hij goud waard?

NOS 02.05.2019 “Verkeerd betoog op het verkeerde moment”. Of: “Logisch dat ze het proberen”. Een opvallende oproep van BNNVara vandaag: de omroep wil meer salaris voor Matthijs van Nieuwkerk.

Is de presentator van onder meer DWDD inderdaad goud waard?

Eerst het betoog van BNNVara-mediadirecteur Gert-Jan Hox in het AD vanochtend. Vorig jaar ontving Van Nieuwkerk 363.000 euro salaris. Zijn contract loopt nog tot en met de zomer van 2020. Vanaf dat moment zou hij zich moeten houden aan het NPO-beleid: het salaris mag dan niet meer boven de balkenendenorm van 194.000 euro liggen. Hox is bang dat Van Nieuwkerk vertrekt naar de commerciëlen en vindt dat de presentator meer moet kunnen verdienen.

Een belangrijk argument: “Als je ziet wat Matthijs betekent voor de schatkist, wat hij binnenhaalt aan reclamegeld. Hij heeft zijn eigen salaris na twee weken DWDD terugverdiend beloning is dus verre van marktconform.”

Klopt dat?

Verdient Van Nieuwkerk zijn salaris inderdaad binnen twee weken terug? Ster-directeur Frank Volmer laat er een simpele rekensom op los: “Zijn programma heeft gemiddeld 1,5 miljoen kijkers. Een commercial kost dan 3000 euro. Zet er tien voor en tien achter, dan levert dat op een avond 60.000 euro op. En doe je dat dan tien dagen, dan zit je dus op 600.000 euro.”

NPO-presentatoren boven Balkenendenorm

Het aantal presentatoren dat bij de publieke omroep een salaris verdient dat boven de vastgestelde norm ligt, is afgenomen. Volgens de jaarverslagen van de omroepen waren het er vorig jaar elf. In 2017 waren het er zeventien. In dat jaar werd bepaald dat het salarisplafond voor presentatoren zou worden verlaagd.

Is het daarom een logische oproep van BNNVara? Daarover verschillen de meningen (nogal). Oud-mediadirecteur van de KRO Ton Verlind is duidelijk: dit is het verkeerde betoog op het verkeerde moment. “Dat de directeur van BNNVara zich zorgen maakt over een vertrek van Van Nieuwkerk begrijp ik, maar dit pleidooi nu houden, dan snap je niet wat er speelt in de samenleving. Daar spreekt toch een zekere wereldvreemdheid uit.”

Mediajournalist Maarten Hafkamp, die onder meer schrijft voor Adformatie, begrijpt het wel: “Ze willen zo’n icoon niet kwijt. Logisch dat de omroep hem probeert te behouden. Hij is een uitzonderlijk talent. Wat hij doet is topsport, elke avond presteren op hoog niveau. Van mij mag er een uitzondering gemaakt worden.”

Hoe erg is het?

Hoe erg zou het zijn voor BNNVara als Van Nieuwkerk zou vertrekken? Hox zou het dus zeker zonde vinden. Hij prees de DWDD-presentator uitgebreid in het AD: “Een keiharde werker en een fenomenale presentator”. En: “Creatieve oerkracht, ook achter de camera”.

Ondanks deze superlatieven denken Hafkamp en Verlind toch dat de omroep er wel overheen komt. Mocht de presentator gaan dan komt er wel weer iemand anders. “Alsof er geen nieuw talent is, dat is flauwekul. Ik hoop dat hij blijft, want het is een goede presentator. Maar laten we er niet zo dramatisch over doen”, zegt Verlind.

“BNNVara is naar eigen zeggen jong en vooruitstrevend, waarom zou er dan geen nieuw talent kunnen komen?,” vraagt Verlind zich af.

‘Niet ineens nul kijkers’

STER-directeur Volmer laat verdere conclusies voor rekening van Hox. “Maar het is natuurlijk niet zo dat als je Matthijs van Nieuwkerk daar weghaalt, zo’n programma ineens nul kijkers heeft. Matthijs van Nieuwkerk is al jaren een voorspelbare en betrouwbare programmamaker. Alles wat hij maakt heeft veel kijkers. Maar Margriet van der Linden doet het op die plek nu een stuk beter dan vorig jaar, en wie weet hoe goed zij volgend jaar scoort.”

Wat Van Nieuwkerk ervan vindt, is onduidelijk. De veelbesproken presentator reageert niet op het nieuws vandaag. Mocht hij per se niet minder willen verdienen, dan had minister Slob dus slecht nieuws. Hij is het absoluut niet eens met het pleidooi van BNNVara: de balkendenorm blijft dus de grens.

Bekijk ook;

Slob peinst niet over aparte regels voor salaris Van Nieuwkerk

Elf NPO-presentatoren verdienen boven balkenendenorm

Salaris Matthijs van Nieuwkerk wekt Haagse woede, Slob is ‘er klaar mee’

De Matthijs van Nieuwkerk van Engeland verdient zes keer zoveel

AD 02.05.2019 Wat moeten we vinden van het salaris van Matthijs van Nieuwkerk? In vergelijking met sommige andere bekende personen verdient hij een schijntje, maar de burgemeester van de grootste stad van ons land krijgt minder. Om over een kapper nog maar te zwijgen. Een aantal loonstrookjes op een rij.

Gary Lineker: 2 miljoen euro

Veel dingen die voor Van Nieuwkerk gelden, gaan ook op voor de Britse oud-voetballer Gary Lineker, presentator van BBC’s Match of the Day. Ook Lineker is een charmante, vlotgebekte 58-jarige man die veel geld verdient bij de publieke omroep. De oud-spits staat bij de BBC voor omgerekend 2 miljoen euro per jaar op de begroting, bijna zes keer zoveel dus als zijn Nederlandse evenknie. Ook op het salaris van Lineker is veel kritiek, maar omlaag gaat het voorlopig niet, schreef The Guardian. Volgens de directeur van de BBC zijn de salarissen in de voetbalwereld nu eenmaal hoog en moet de omroep haar ster daarom wel vorstelijk betalen.

Kapper: 27.540 euro

Ongewild is Matthijs van Nieuwkerk opeens weer voer voor de roddelbladen, die sinds jaar en dag te vinden zijn op de leestafel van elke zichzelf respecterende kapperszaak. Maar wat verdient een kapper eigenlijk? In het beste geval 2125 euro, omgerekend jaarlijks ruim 27.500 euro, blijkt uit gegevens van de Nationale Beroepengids. Dat bedrag wordt alleen door ervaren kappers gehaald. Een junior stylist moet het in de meeste gevallen met een derde minder doen.

Kylie Jenner: 150 miljoen euro

Ze is met 21 jaar de jongste miljardair ooit, Kylie Jenner. De halfzus van Kim Kardashian maakt een fortuin met haar cosmeticabedrijf Kylie Cosmetics. Dat ze wereldwijd bekendheid geniet door haar optredens in realityseries als Keeping Up With The Kardashians én miljoenen volgers heeft op sociale media helpt daarbij natuurlijk een handje. Jenner was in 2017 de meest verdienende vrouwelijke celebrity ter wereld, vond Forbes uit. Ze moest twee mannen voorrang geven: bokser Floyd Mayweather (255 miljoen euro) en acteur George Clooney (214 miljoen).

Ben van Beurden: 20,1 miljoen euro

2018 was een prima jaar voor Shell-topman Ben van Beurden. De CEO van de Brits-Nederlandse oliereus mocht liefst 20,1 miljoen euro bijschrijven, meer dan twee keer zoveel als in 2017, toen hij ‘slechts’ 8,9 miljoen euro kreeg. RTLZ rekende uit dat Van Beurden 143 keer zoveel verdiende als de gemiddelde Shell-werknemer. Overigens was er een Nederlands bedrijf dat zijn topman in 2018 meer betaalde. NXP Semiconductors, de voormalige halfgeleidersdivisie van Philips, betaalde de Amerikaanse CEO Rick Clemmer 77(!) miljoen euro.

Femke Halsema: 150.000 euro

De burgemeester van de grootste stad van Nederland verdient, net als bijvoorbeeld haar Rotterdamse collega Ahmed Aboutaleb, bijna 12.000 euro per maand. Met nog wat vakantiegeld erbij zal het jaarloon van Femke Halsema uitkomen rond de 150.000 euro.

Ook wethouders in de grote steden komen maandelijks boven de 10.000 euro uit. Daarmee krijgen ze ruim twee keer zoveel als hun collega’s in de kleinste gemeenten, met een inwoneraantal tot 8000. Tweede Kamerleden ontvangen jaarlijks een ‘schadeloosstelling’ van 120.000 euro. Daarbovenop komen nog allerlei aanvullende vergoedingen.

Max Verstappen: 20 miljoen euro

Helemaal zeker weten doen we het niet, maar het lijkt erop dat Max Verstappen de bestbetaalde sporter van Nederland is. Verschillende internationale media denken dat het inkomen van de Formule 1-coureur, nog zonder zijn sponsordeals, in 2018 boven de 20 miljoen euro uitkwam.

Zijn basissalaris zou al hoger zijn dan 10 miljoen euro, en bonussen per overwinning en WK-punt zouden hem een bijna even groot bedrag hebben opgeleverd. Goede tweede is honkballer Xander Bogaerts. Die krijgt bij de Boston Red Sox 16,7 miljoen euro per jaar. Ajax-voetballer Frenkie de Jong gaat na zijn transfer naar Barcelona 16 miljoen euro verdienen, meldden Spaanse media.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Den Haag zegt ’nee’ tegen meer poen Van Nieuwkerk

Telegraaf 02.05.2019 Het pleidooi van BNNVARA-directeur Gert-Jan Hox voor een hoger salaris voor Matthijs van Nieuwkerk kan in politiek Den Haag rekenen op een dikke vette ’nee’. „Ik denk er niet aan om een uitzondering te maken”, laat minister Arie Slob (Media) weten.

Omroepbons Hox wil juist wel een uitzondering op de door de NPO zelf vastgestelde salarisregels. Dit omdat hij bang is dat Van Nieuwkerk anders overstapt naar de commerciëlen. De presentator verdient nu nog meer dan een ministerssalaris, maar moet vanaf 2020 inleveren.

Minister Slob moet uit grond van de Mediawet zijn goedkeuring geven voor de NPO-salarisregels. Daarbij gaat hij uit van de Wet Normering Topinkomens (WNT), oftewel de Balkenende-norm. Slob: „De WNT geldt voor alle sectoren waar functionarissen vanuit belastinggeld hun salaris betaald krijgen. We willen als kabinet juist af van allerlei uitzonderingen. Ik denk er dan ook niet aan om een uitzondering te maken voor Matthijs van Nieuwkerk. Daarover ben ik ook steeds glashelder geweest.”

Andere planeet

„Hilversum blijkt echt een andere planeet”, zegt VVD-Kamerlid Thierry Aartsen. „Het gaat hier om belastinggeld. Als je meer wil verdienen dan de minister-president, dan ga je naar de commerciëlen toe. Ze zijn in Hilversum vergeten dat het bij de publieke omroep gaat om het maken van mooie programma’s, niet om de beste presentatoren.”

Ook wat het CDA betreft komt er geen uitzondering op de Balkenende-norm voor Van Nieuwkerk. „Mocht hij komend jaar alsnog naar de commerciëlen gaan, dan biedt dat ruimte voor nieuwe programma’s. Het lijkt mij een goede strategie daarover alvast na te denken”, geeft Kamerlid Harry van der Molen fijntjes als tip mee.

’Helemaal de weg kwijt’

Coalitiegenoot Joost Sneller (D66) proestte haast zijn koffie uit toen hij de redenering van de omroepbons in het AD las. Volgens hem is de omroep helemaal de weg kwijt. „V.A.R.A. was oorspronkelijk een acroniem voor ’Vereeniging van Arbeiders Radio Amateurs’”, zegt hij hoofdschuddend.

Op diezelfde lijn zit PVV’er Martin Bosma. „De VARA (Vereniging Arbeiders Radio-Amateurs) viert 1 mei, de Dag van de Arbeid, door te pleiten voor het megasalaris van een van haar werknemers. Socialisme”, twittert hij.

De coalitiepartijen broeden juist op het korten van de publieke omroep nu de populariteit van lineaire televisie tanende is en de reclame-inkomsten teruglopen. Minister Slob (Media) werkt momenteel aan het moderniseren van het omroepbestel. Zijn plan wordt deze maand nog verwacht.

Slob peinst niet over aparte regels voor salaris Van Nieuwkerk

NOS 02.05.2019 Minister Slob ziet niets in het pleidooi van BNNVARA om uitzonderingen te maken op de salarisregels. Mediadirecteur Hox zegt in het AD dat sommige NPO-presentatoren meer moeten kunnen verdienen dan de balkenendenorm. Maar Slob is het daar absoluut niet mee eens.

Hij wijst erop dat functionarissen bij de publieke omroep hun salaris vanuit belastinggeld betaald krijgen. “We willen als kabinet juist af van allerlei uitzonderingen. Ik denk er dan ook niet aan om een uitzondering te maken voor Matthijs van Nieuwkerk. Daarover ben ik ook steeds glashelder geweest.”

Commerciële zender

Omroep BNNVARA vreest dat Van Nieuwkerk naar een commerciële zender vertrekt vanwege de salarisregels. Volgens directeur Hox is het salaris van Van Nieuwkerk de afgelopen jaren al gedaald van ruim een half miljoen naar 363.000 euro. In 2020 loopt zijn contract af en de NPO-regels schrijven voor dat alle presentatoren bij een nieuw contract terug moeten naar het ministerssalaris van ruim 190.000 euro.

De kans bestaat dat de presentator van De Wereld Draait Door dan vertrekt, zegt Hox. “Dat is een grote zorg. Aan dit soort mensen, ook aan Eva Jinek bijvoorbeeld, wordt dagelijks getrokken door commerciële partijen. Daar kunnen ze zo 2 à 3 keer meer verdienen.”

De Nederlandse Publieke Omroep (NPO) is het met de omroep eens dat Van Nieuwkerk van grote waarde is, maar zegt in een reactie dat er geen ruimte is om het beleid te veranderen. Een woordvoerder wijst op het publieke debat in de maatschappij en politiek. “Als de politiek die ruimte wel ziet, gaan we hierover natuurlijk graag dat gesprek aan.”

Hij brengt enorme STER-inkomsten binnen, aldus BNNVARA-mediadirecteur Hox over Matthijs van Nieuwkerk.

BNNVARA wil dat de salarisregels deels worden teruggedraaid, waardoor er enkele uitzonderingen mogelijk blijven. Volgens directeur Hox wordt de waarde van Van Nieuwkerk voor de NPO vaak onderschat. “Hij brengt enorme STER-inkomsten binnen voor het ministerie van Onderwijs, Cultuur & Wetenschap en is van zeer grote waarde voor de hele culturele sector. Dat dit onvoldoende wordt gesignaleerd, zit me dwars.”

De omroepdirecteur zegt in het AD dat Van Nieuwkerk zijn eigen salaris na twee weken al met reclamegeld heeft terugverdiend. “Zijn beloning is dus verre van marktconform.” Ook benadrukt hij dat een groot deel van het salaris is betaald met geld uit de kas van de omroep. Hij zegt dat het bedrag tot de balkenendenorm uit belastinggeld afkomstig is en dat de omroep de rest aanvult.

College Tour

Boven op zijn BNNVARA-salaris verdient Van Nieuwkerk ook aan zijn werkzaamheden voor het nieuwe College Tour van NTR. Dat leidde eerder dit jaar tot kritiek, onder meer van minister Slob voor Media en de Tweede Kamer. De NPO concludeerde na een onderzoek dat de honorering binnen de regels valt. Hox noemt de extra inkomsten verdedigbaar

Ook vanuit de Tweede Kamer klinkt kritiek op het voorstel van de omroep. “Om de reclame-inkomsten op peil te houden moet Van Nieuwkerk tonnen meer verdienen, kort samengevat. Als we die logica volgen is de publieke omroep geen publieke omroep meer. Beter: wees creatief als je het niet kunt kopen”, zegt CDA-Kamerlid Van der Molen.

“Ze zijn in Hilversum vergeten dat het bij de publieke omroep gaat om het maken van mooie programma’s, niet om de beste presentatoren”, vindt VVD-Kamerlid Aartsen.

Bekijk ook;

Elf NPO-presentatoren verdienen boven balkenendenorm

Matthijs van Nieuwkerk gaat College Tour presenteren

Matthijs van Nieuwkerk. Beeld ANP Kippa

Mediadirecteur BNNVara: salarisplafond moet omhoog voor Matthijs van Nieuwkerk

VK 02.05.2019 Mediadirecteur Gert-Jan Hox van BNNVara wil dat er uitzonderingen komen op de salarisregel binnen de publieke omroep. Hij vreest anders Matthijs van Nieuwkerk kwijt te raken aan een commerciële omroep.

De presentator van De Wereld Draait Door verdiende vorig jaar 363.000 euro. Een salaris wat Van Nieuwkerk waard is, stelt Hox in een interview met het AD. ‘Als je ziet wat Matthijs betekent voor de schatkist, wat hij binnenhaalt aan reclamegeld (via de STER). Hij heeft zijn eigen salaris al na twee weken DWDD terugverdiend. Zijn beloning is dus verre van marktconform.’

Binnen de publieke omroep mag straks geen enkele presentator meer verdienen dan de zogeheten balkenendenorm (194.000 euro). ‘Ik zou willen dat een aantal uitzonderingen gehandhaafd wordt’, aldus Hox. Presentatoren bij commerciële omroepen kunnen een stuk meer verdienen. ‘De kans bestaat dat we Matthijs kwijtraken. Dat is een grote zorg.’

Balkenendenorm

Het stoort Hox dat het salaris telkens weer ter sprake komt, terwijl Van Nieuwkerk ‘een harde werker en een fenomenale presentator’ is. Ook Van Nieuwkerk ergert zich daaraan, stelt de mediadirecteur. ‘Hij kiest voor de koers om daar telkens niet op te reageren en dat siert hem, maar hij voelt het wel. Het zit hem dwars.’

Van Nieuwkerks salaris bestaat momenteel uit de balkenendenorm, aangevuld met een bedrag dat de contributieleden van de omroep betalen. Dat was een uitzonderingsregel voor ‘uitzonderlijke talenten’ die publieke omroepen mochten hanteren. De regel is inmiddels afgeschaft, maar geldt voor de DWDD-presentator nog tot na de zomer van 2020 als zijn contract afloopt. Van Nieuwkerk is de best betaalde presentator van de publieke omroep.

De Wereld Draait Door wordt sinds 2005 uitgezonden. In 2017 werd bekendgemaakt dat seizoenen korter zouden gaan duren, om Van Nieuwkerk meer tijd en ruimte te geven voor andere projecten.

Opinie: Er heerst terugkerende verontwaardiging over de ‘grote graaiers’ bij de publieke omroep. Maar wat is er eigenlijk mis met veel geld voor grote prestaties?

Meer over; Matthijs van Nieuwkerk kunst, cultuur en entertainment human interest massamedia Gert-Jan Hox televisie Redactie

NPO ziet geen ruimte om riante salaris Van Nieuwkerk in stand te houden

AD 02.05.2019 Het verzoek van mediadirecteur Gert-Jan Hox – het terugdraaien van de regel dat binnen de publieke omroep straks geen enkele presentator méér mag verdienen dan de zogeheten balkenendenorm – wordt niet gehoord door de NPO. ‘Toch zagen én zien wij gezien de maatschappelijke en politieke discussie geen ruimte om de uitzonderingsregel in stand te houden’, laat de overkoepelende organisatie van de publieke omroepen vandaag in een reactie weten.

Volgens Gert-Jan Hox wordt  de waarde van Van Nieuwkerk voor de publieke omroep nog vaak onderschat. ,,Hij brengt enorme STER-inkomsten binnen voor het ministerie van Onderwijs, Cultuur & Wetenschap en is van zeer grote waarde voor de complete culturele sector. Dat dit onvoldoende wordt gesignaleerd, zit me dwars”, beargumenteerde hij in een interview dat vandaag te lezen is op deze site.

Matthijs van Nieuwkerk. © Bob Bronshoff/VARA

De NPO stelt nu dat ze wel degelijk weten dat Matthijs van Nieuwkerk van zeer grote waarde is voor de gehele publieke omroep ,,Wij doen dan ook ons uiterste best om uitzonderlijke toppresentatoren zoals Matthijs te behouden. Uitgangspunt is uiteraard dat er zorgvuldig met publiek geld wordt omgegaan”, laten ze in een verklaring weten.

,,Toch zagen én zien wij gezien de maatschappelijke en politieke discussie geen ruimte om de uitzonderingsregel waarbij sommige presentatoren boven de norm mochten verdienen, in stand te houden. Daarom hebben we als NPO in 2017 een versobering van het beloningsbeleid ingezet. Als de politiek die ruimte wel ziet, gaan we hierover natuurlijk graag het gesprek aan.”

Hox pleitte voor het terugdraaien van die regelgeving. De mediadirecteur van BNNVara spreekt zijn zorgen uit over het mogelijke verlies van succesvolle presentatoren bij de omroep. ,,De kans bestaat dat we Matthijs kwijtraken. Dat is een grote zorg. Aan dit soort mensen, ook aan Eva Jinek bijvoorbeeld, wordt dagelijks getrokken door commerciële partijen. Daar kunnen ze zo 2 à 3 keer meer verdienen.’’

Lees ook;

‘Matthijs verdient salaris binnen twee weken terug’

Lees meer

Mediadirecteur BNNVara wil uitzondering op salarisregels: ‘Grote zorg dat Matthijs vertrekt’

Lees meer

Matthijs van Nieuwkerk is een van de grootverdieners bij de NPO ANP

Elf NPO-presentatoren verdienen boven balkenendenorm

NOS 30.04.2019 Het aantal presentatoren dat bij de publieke omroep een salaris verdient dat boven de vastgestelde norm ligt, is afgenomen. Volgens de jaarverslagen van de omroepen waren het er vorig jaar elf. In 2017 waren het er zeventien. Het is niet bekendgemaakt om wie het gaat.

Van de elf presentatoren verdienden er volgens de NPO twee fors hoger dan de vastgestelde norm van 189.000 euro bruto per jaar. Zij vallen onder een uitzonderingsregeling. Deze regeling is inmiddels afgeschaft, maar geldt nog wel voor lopende contracten.

Salarisplafond

In 2017 werd bepaald dat het salarisplafond voor presentatoren zou worden verlaagd. De omroepen zouden voortaan de salarissen aanhouden voor topinkomens in de semi-publieke sector, de zogenoemde balkenendenorm.

Hoewel er geen namen bekend zijn gemaakt, is wel duidelijk dat Matthijs van Nieuwkerk bij de grootverdieners van de NPO hoort. Dat bleek toen er onlangs ophef ontstond over het salaris dat hij gaat verdienen voor de presentatie van het programma College Tour.

Bekijk ook;

Salarissen presentatoren NPO omlaag

’31 omroepmedewerkers verdienden vorig jaar meer dan minister’

Salaris Matthijs van Nieuwkerk wekt Haagse woede, Slob is ‘er klaar mee’

Nog 11 NPO-presentatoren verdienen boven norm

Telegraaf 30.04.2019 Bij de publieke omroep kregen afgelopen jaar nog elf presentatoren een hoger salaris dan een minister. Dat staat in de jaarverslagen die dinsdag zijn gepubliceerd, meldt de Nederlandse Publieke Omroep (NPO). In 2017 verdienden nog zeventien presentatoren boven de afgesproken norm.

Van de elf presentatoren zijn er op dit moment nog twee die fors meer verdienen dan het maximum dat in 2017 is afgesproken volgens de zogenoemde Wet Normering Topinkomens (WNT). Zij vielen onder een uitzonderingsregel voor ,,uitzonderlijke talenten” die omroepen eerder boven de norm met verenigingsgeld mochten betalen. In 2017 waren dit er nog vijf . Deze regel is inmiddels ook afgeschaft, maar de contracten zijn nog niet afgelopen.

De WNT-norm (of balkenendenorm) was vorig jaar 189.000 euro. Als de betreffende presentatoren hun contract verlengen, wordt hun salaris volgens de NPO aangepast aan de huidige afspraken.

De NPO maakt niet bekend om welke presentatoren het gaat, maar onlangs werd wel duidelijk dat Matthijs van Nieuwkerk hierbij zit toen ophef ontstond over zijn salaris nu hij binnenkort ook College Tour gaat presenteren.

Op de hoogte blijven van al het nieuws over de sterren? Schrijf je hier in voor onze nieuwsbrief.

Bekijk ook: 

Zeg Matthijs, hoe zit het met jouw loon? 

Bekijk ook: 

VVD: onderzoek naar salaris Matthijs van Nieuwkerk onvoldoende 

Bekijk ook: 

’Arjen Lubach wil geen salarisplafond voor NPO-presentatoren’ 

Coalitie en kabinet willen bankierssalaris niet aan banden leggen

NU 24.04.2019 Het kabinet en coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie zien niets in een voorstel om salarissen van bankiers te kunnen indammen. Een initiatief vanuit de oppositie kon op weinig steun rekenen, bleek woensdag tijdens de wetsbehandeling in de Tweede Kamer.

Initiatiefnemer Bart Snels van GroenLinks vindt dat de minister van Financiën voorgestelde salarisverhogingen van topbankiers voortaan moet goedkeuren.

Daarbij moet de bonuswet worden aangescherpt zodat die niet meer kan worden omzeild. Het voorstel werd mede ingediend door bijna de volledige oppositie: PVV, SP, PvdA, Partij voor de Dieren, 50PLUS en DENK.

Minister van Financiën Wopke Hoekstra, die optrad als adviseur, ziet echter niets in deze aanpak. Hij wil niet op de stoel van de raad van commissarissen van banken zitten, die nu over de beloningsvoorwaarden van bestuurders gaan. “Je krijgt het levensgrote gevaar van politieke willekeur”, waarschuwde Hoekstra. Bovendien zou zo’n stap volgens de bewindsman niet stroken met het eigendomsrecht.

Dat was ook het grootste bezwaar van de VVD en het CDA. “Wij gaan als politiek niet over de beloning van bankiers”, zei de parlementariër. “Ik vind dat onaanvaardbaar”, zei VVD-Kamerlid Roald van der Linde.

Bonuswet dient als ‘zwaard van Damocles’

Voor initiatiefnemer Snels moet de wet dienen als een “zwaard van Damocles”. Zodra de commissarissen weten dat hun voorstel voor salarisverhoging nog door de minister moet worden goedgekeurd, zullen ze wel twee keer nadenken om “excessieve beloningen” voor te stellen, denkt het GroenLinks-Kamerlid.

Op de vraag vanuit de VVD hoe hoog een bankierssalaris maximaal mag zijn, kon Snels geen antwoord geven.

Initiatief volgde na ophef over ING-salaris

Het initiatief om paal en perk te stellen aan bankiersbeloningen ontstond vorig jaar nadat de raad van commissarissen het salaris van ING-topman Ralph Hamers bijna wilde verdubbelen naar 3 miljoen euro. In het voorstel werd het bonusplafond van maximaal 20 procent van het vaste loon omzeild.

Na veel maatschappelijke en politieke ophef werd het voorstel door ING weer ingetrokken. Ook Hoekstra was destijds zeer kritisch op het voorstel. “ING is geen koekjesfabriek maar een financiële instelling. Dit ondermijnt het vertrouwen in de banken in zijn geheel en ING in het bijzonder.”

Voor SP gaat het voorstel niet ver genoeg

Voor SP’er Mahir Alkaya gaat het voorstel juist niet ver genoeg. Hij wil dat de wet voor alle banken gaat gelden en niet alleen voor de vijf belangrijkste banken in Nederland (ING, Rabobank, ABN AMRO, BNG Bank en de Volksbank), zoals nu wordt voorgesteld.

Alkaya hekelde de houding van enkele coalitiepartijen die wel kritisch waren op ING toen het salarisvoorstel werd bekendgemaakt, maar niet instemden met een voorstel om hier wettelijk iets aan te doen.

Volgens CDA-Kamerlid Erik Ronnes neemt de financiële sector zelf maatregelen, al dan niet onder druk van de politiek. Zo kondigde verzekeraar ASR deze maand aan geen bonussen voor het bestuur meer uit te keren. En ING werd deze week door de eigen aandeelhouders op de vingers getikt door geen steun, in jargon decharge, te geven voor het boekjaar 2018.

Hoekstra kwam eind vorig jaar met eigen plannen

Hoekstra kondigde in december eigen plannen aan voor strengere beloningsregels voor bankiers.

Zo mogen aandelen die onderdeel zijn van de vaste beloning pas na vijf jaar worden verkocht en moet het mogelijk zijn een deel van het salaris van een bankbestuurder terug te vorderen als een bank staatssteun nodig heeft, de zogeheten claw-backregeling.

Die plannen moeten nog worden behandeld in de Tweede Kamer.

Lees meer over: ING  Politiek  bonus  Wopke Hoekstra

Topman Van Dijkhuizen van ABN AMRO arriveert bij het Catshuis ANP

Bankiers op de fiets en lopend naar Catshuis om vertrouwen te herstellen

NOS 01.04.2019 Toen topmensen uit het bedrijfsleven vorig jaar naar het Catshuis kwamen, deden ze dat in een geblindeerd busje en zonder de pers te woord te staan. Die fout wilde de bankiers vanavond niet maken. Ze deden hun best om transparantie en integriteit uit te stralen. Enkele van hen arriveerden zelfs op de fiets of te voet bij het Catshuis.

NVB-voorzitter Chris Buijink (m) met twee directieleden ANP

Minister Hoekstra ANP

Daar stond een diner met premier Rutte en minister Hoekstra van Financiën op het programma. Centraal thema: hoe herstellen we het vertrouwen in de financiële sector? Topman Ralph Hamers van ING, de bank waar verschillende witwasschandalen spelen, kwam bij aankomst uit zijn dienstauto om journalisten te woord te staan.

“Er zijn al veel zaken verbeterd in de financiële sector, met de bankierseed en de bankencode. Maar het kan altijd nog beter.” Hamers zei zich niet direct aangesproken te voelen door de kritiek, al kwam er vorig jaar een storm van verontwaardiging los toen de Raad van Commissarissen zijn salaris met 50 procent wilde verhogen.

Maar dat er gewerkt moet worden aan een beter imago voor de sector is ook voor hem een feit. “Vertrouwen is waar een bank op teert”, zei Hamers. Kees van Dijkhuizen, CEO van ABN AMRO, stapte bij het hek even van zijn fiets. “Er is nog wel wat te winnen, maar daar wordt hard aan gewerkt.”

Sector moet hard aan de slag

Minister Hoekstra wandelde het park met de ambtswoning van de premier binnen. “Het is van het grootste belang dat de banken stabiliteit en integriteit uitstralen. Daar moet de sector hard mee aan de slag. Elke vier weken discussies over bonussen en witwasschandalen helpt daar niet bij.”

Hij benadrukte dat de recente berichten over witwaspraktijken van ING in Italië niet de aanleiding waren voor het gesprek. Volgens Hoekstra stond deze afspraak al langer gepland.

Dat bevestigde voorzitter Chris Buijink van de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB), die lopend naar het diner kwam. Volgens hem staat het herstel van vertrouwen voortdurend hoog op de agenda.

“Wij staan zelf aan de lat om dat vertrouwen te herstellen. Die verantwoordelijkheid voelen wij voluit.”

Video afspelen

Bankiers praten met kabinet op Catshuis

Gegevensuitwisseling

Na afloop kwam Buijink samen met minister Hoekstra naar buiten. Het was volgens hen een goed, constructief en open gesprek. Beiden benadrukten het belang van gegevensuitwisseling bij het bestrijden van witwassen.

“Iemand die er bij ene bank wordt uitgegooid kan naar de overkant van de straat lopen en een rekening bij een andere bank openen. En dan begint het hele spel weer opnieuw”, zei Hoekstra. Daarom zou het goed zijn als banken op de een of andere manier onderling gegevens kunnen uitwisselen.

“Dat mogen we nu niet”, zei Buijink. Hij is blij dat het kabinet voor de zomer met een voorstel wil komen, waardoor het delen van gegevens over klanten toch mogelijk wordt, met inachtneming van de privacyregels.

Bekijk ook;

Topbankiers naar Catshuis voor gesprek over vertrouwen financiële sector

ING komt ook in Italië tekort bij tegengaan witwassen

Nederlandse banken onderdeel van witwascarrousel met Russisch kapitaal

Rutte spreekt banken over witwassen en belonen

Telegraaf 01.04.2019 Premier Mark Rutte zit maandagavond in het Catshuis aan tafel met de belangrijkste bankiers van Nederland. Tijdens het diner in de ambtswoning van de minister-president worden onder meer de bestrijding van witwassen en de salarissen voor de topmannen van de grote banken besproken.

De banken, die met de financiële crisis al veel vertrouwen verspeelden, hebben ook de laatste tijd weer een slechte pers. ING moest vorig jaar met honderden miljoenen euro’s vervolging afkopen omdat de grootste bank van Nederland witwassers nauwelijks een strobreed in de weg legde. En topman Ralph Hamers wekt geregeld wrevel met pleidooien om bankiers hoger te belonen.

Rutte zegt dat het „sobere, maar voedzame” diner met de bankiers al langer op de agenda stond en niet is ingegeven door de actualiteit. Hij benadrukt dat er ook dingen goed gaan in het bankwezen. Zo hebben banken stevigere reserves dan voorheen en zijn ze toeschietelijker naar bedrijven die geld willen lenen om te investeren.

Bekijk meer van; witwassentopmannenmark ruttebanken

Jeroen van der Veer, voorzitter van de raad van commissarissen van Philips en ING Groep, kwam vorig jaar ook op bezoek bij Rutte ANP

Topbankiers naar Catshuis voor gesprek over vertrouwen financiële sector 

NOS 01.04.2019 De top van de Nederlandse bankensector heeft vanavond een gesprek met premier Rutte en minister Hoekstra van Financiën in het Catshuis. Op de agenda staat het herstel van vertrouwen in de financiële sector, zo bevestigen Haagse bronnen berichtgeving van RTL Nieuws.

Het witwasschandaal bij ING zorgde in september vorig jaar voor irritatie in de politiek. De grootste bank van Nederland trof met het Openbaar Ministerie een schikking van 775 miljoen euro omdat de bank nalatig was geweest bij het voorkomen van witwaspraktijken.

Ongenoegen

Minister Hoekstra eiste opheldering en sprak van een buitengewoon ernstige zaak. “Dit raakt opnieuw het vertrouwen in de financiële sector”, zei hij. De minister had eerder dat jaar al zijn ongenoegen uitgesproken over de salarisverhoging van 50 procent van ING-topman Hamers.

Vanavond komen behalve Hamers ook zijn collega’s van de Rabobank, Triodos Bank, ABN Amro en de Nederlandse Vereniging van Banken op het diner.

Premier Rutte zegt dat het gesprek al maanden geleden gepland was en ook “niet zo spannend” zal zijn.

Hij vertelt in onderstaand filmpje ook iets over de stijl van het geplande diner:

Video afspelen

Rutte: niet zo’n spannend gesprek bij sober, maar voedzaam diner

Er is vaker overleg op het Catshuis met leden van het kabinet en de top van het bedrijfsleven. Een bezoek van zo’n 16 president-commissarissen van grote bedrijven zorgde vorig jaar voor ophef vanwege het besloten karakter van de bijeenkomst. De topmannen kwamen in een geblindeerd busje aanrijden en na afloop was er geen persgesprek georganiseerd over het doel van het gesprek: “meer verbinding zoeken met de maatschappij”.

De banken zeggen dat er gesproken wordt over diverse onderwerpen, zoals het klimaat, de stand van de economie, de huizensector en de witwaspraktijken. Na afloop is er geen officieel persmoment gepland.

Bekijk ook;

Kritiek op ING-top, minister wil uitleg van bank na miljoenenschikking

Catshuis: ‘Meer toenadering bedrijven en maatschappij’

ING schikt voor honderden miljoenen wegens faciliteren witwassen

Rutte spreekt banken over witwassen en belonen

AD 01.04.2019 Premier Mark Rutte zit vanavond in het Catshuis aan tafel met de belangrijkste bankiers van Nederland. Tijdens het diner in de ambtswoning van de minister-president worden onder meer de bestrijding van witwassen en de salarissen voor de topmannen van de grote banken besproken.

De banken, die met de financiële crisis al veel vertrouwen verspeelden, hebben ook de laatste tijd weer een slechte pers. ING moest vorig jaar met honderden miljoenen euro’s vervolging afkopen omdat de grootste bank van Nederland witwassers nauwelijks een strobreed in de weg legde. En topman Ralph Hamers wekt geregeld wrevel met pleidooien om bankiers hoger te belonen.

Rutte zegt dat het ‘sobere, maar voedzame’ diner met de bankiers al langer op de agenda stond en niet is ingegeven door de actualiteit. Hij benadrukt dat er ook dingen goed gaan in het bankwezen. Zo hebben banken stevigere reserves dan voorheen en zijn ze toeschietelijker naar bedrijven die geld willen lenen om te investeren.

Hans Wijers gaat opnieuw diep door het stof voor “serieuze fouten” bij ING – Topbestuurders hebben in 2018 geen bonus gehad

MSM 07.03.2019 President-commissaris Hans Wijers heeft in het jaarverslag van ING andermaal spijt betuigd over de ophef die ontstond rond de loonsverhoging van topman Ralph Hamers. Ook de megaschikking in een grote witwaszaak noemt hij betreurenswaardig. Verder meldt het jaarverslag dat de topbestuurders van de bank geen bonus hebben gehad.

Hamers kreeg begin 2018 een salarisverhoging van 50 procent ondanks dat toen al een halfjaar duidelijk was dat een megaboete voor de bank in de lucht hing. Onder meer toenmalig president-commissaris Jeroen van der Veer werd in de zomer van 2017 door het OM en de FIOD gewezen op de dreigende megaboete. De bank negeerde die signalen. Afgelopen september kreeg ING een boete van 775 miljoen euro.

Wijers stelt dat de raad van commissarissen ,,serieuze fouten” heeft gemaakt rond het voorstel voor meer loonsverhoging van Hamers. Onder meer vanuit de politiek en vanuit de samenleving kwam er kritiek op dat voorstel, dat daarna werd ingetrokken. Volgens Wijers had de toezichtsraad meer met belanghebbenden in gesprek moeten gaan.

Ook over de schikking is Wijers berouwvol. ,,Dit is iets dat ons zeer spijt en dat we heel serieus nemen.” Volgens de president-commissaris zijn zowel het bestuur als de commissarissen toegewijd bezig om de cultuur bij de bank rond risico te veranderen. Topman Hamers zegt ,,volledige verantwoordelijkheid” te nemen voor de schikking.

De top van ING kreeg geen bonussen bovenop zijn basissalaris. Dat hadden ze ook beloofd na de schikking. Het basisloon van Hamers ging wel met tienduizenden euro’s omhoog naar 1,75 miljoen euro. Het idee was eerst om het loon van Hamers naar 3 miljoen euro op te hogen. Dat gebeurde dus niet.

Financieel directeur Koos Timmermans, die werd geslachtofferd vanwege de witwaskwestie, was vorig jaar goed voor ruim 1,2 miljoen euro basisloon. Een jaar eerder was dat nog 781.000 euro. Timmermans vertrok formeel begin februari.

Risicodirecteur Steven van Rijswijk kende eenzelfde loonstijging als Timmermans. Er waren buiten het bestuur zeven werknemers bij de bank met een totale beloning van meer dan 1 miljoen euro. De variabele bonuspot voor al het personeel ging met een kwart omlaag van 403 miljoen naar 303 miljoen euro.

Weer mea culpa president-commissaris ING

AD 07.03.2019 President-commissaris Hans Wijers heeft in het jaarverslag van ING Bank andermaal de hand in eigen boezem gestoken over de ophef rond de loonsverhoging van topman Ralph Hamers. Ook de megaschikking in een grote witwaszaak noemt hij spijtig. Het jaarverslag meldt verder dat de topbestuurders van de bank geen bonus hebben gehad.

Wijers stelt dat de raad van commissarissen ,,serieuze fouten” heeft gemaakt rond het voorstel voor meer loonsverhoging van Hamers. Die veroorzaakte in maart vorig jaar grote sociale onrust. Onder meer vanuit de politiek kwam er kritiek op dat voorstel, dat daarna werd ingetrokken. Volgens Wijers had de toezichtsraad meer met belanghebbenden in gesprek moeten gaan.

Ook over de schikking is Wijers berouwvol. ,,Dit is iets dat ons zeer spijt en dat we heel serieus nemen.” Volgens de president-commissaris zijn zowel het bestuur als de commissarissen toegewijd bezig om de cultuur bij de bank rond risico te veranderen. Topman Hamers zegt ,,volledige verantwoordelijkheid” te nemen voor de schikking.

Bonussen

De top van ING kreeg geen bonussen bovenop zijn basissalaris. Dat hadden ze ook beloofd na de schikking. Het basisloon van Hamers ging wel met tienduizenden euro’s omhoog naar 1,75 miljoen euro. Het voorstel om zijn loon te verhogen naar 3 miljoen euro, viel zowel maatschappelijk als politiek niet in goede aarde. De salarisverhoging werd na vijf tumultueuze dagen teruggedraaid.

Financieel directeur Koos Timmermans, die werd geslachtofferd vanwege de witwaskwestie, was vorig jaar goed voor ruim 1,2 miljoen euro basisloon. Een jaar eerder was dat nog 781.000 euro. Timmermans vertrok formeel begin februari. Risicodirecteur Steven van Rijswijk kende eenzelfde loonstijging als Timmermans.

Er waren buiten het bestuur zeven werknemers bij de bank met een totale beloning van meer dan 1 miljoen euro. De variabele bonuspot voor al het personeel ging met een kwart omlaag van 403 miljoen naar 303 miljoen euro.

Verantwoordelijke witwasschandaal ING krijgt 600.000 euro mee

RTL 07.03.2019 Koos Timmermans, de financieel directeur van ING die vanwege zijn rol in het witwasschandaal van de bank moest aftreden, hoeft voorlopig niet op een houtje te bijten. Hij krijgt een ontslagvergoeding mee van ruim 600.000 euro.

Dat blijkt uit het vandaag gepubliceerde jaarverslag van de bank. ING werd in 2018 geplaagd door een maatschappelijke rel rond het salaris van topman Ralph Hamers en door een groot witwasschandaal.

Niet ontslagen, wel ontslagpremie

De bank schikte voor 775 miljoen euro met het OM, nadat het jarenlang te weinig had gedaan om witwassen te voorkomen. Financieel directeur Koos Timmermans, die in de jaren dat ING de zaken niet op orde had de baas was van ING Nederland, werd daarvoor uiteindelijk bestuurlijk verantwoordelijk gehouden. Hij legde vorige maand zijn functie als cfo neer.

Opmerkelijk is dat, hoewel hij op papier niet is ontslagen maar zelf is opgestapt, Timmermans toch een forse ontslagvergoeding meekrijgt van 601.800 euro. Voor Timmermans was dat een half jaarsalaris.

Niet zomaar iemand

Volgens de bank had hij eigenlijk recht op een heel jaarsalaris, maar vond de raad van commissarissen een half jaarsalaris meer op zijn plaats.

Toch is het de vraag waarom iemand die formeel niet is ontslagen maar is opgestapt, toch een ontslagvergoeding meekrijgt. “We hebben het wel over iemand die meer dan 20 jaar in dienst is geweest bij ING”, zegt een woordvoerder daarover. Verder geeft hij aan dat het een besluit is van de raad van commissarissen.

1,5 miljoen euro

Los van zijn ontslagvergoeding, kon Timmermans in 2018 bij elkaar bijna 1,5 miljoen euro bijschrijven. De gevallen cfo verdiende een basissalaris van ruim 1,2 miljoen euro. Daar bovenop kreeg hij 408.000 euro aan overige vergoedingen, 26.000 euro voor de reguliere pensioenpot en Timmermans kreeg voor bijna 226.000 euro aan aandelen.

Die aandelenbeloningen heeft hij in eerdere jaren opgebouwd en een deel daarvan werd in 2018 uitgekeerd. Een deel van Timmerman’s langetermijnbonus in aandelen is nog niet uitbetaald en hij gaat ook niet alles meer krijgen, vanwege zijn rol in het witwasschandaal. Hoeveel aandelen hij precies mis gaat lopen, wist de woordvoerder niet.

Klaver: Geef werknemer inspraak bij salaris topbestuurder

AD 16.02.2019 Werknemers moeten het recht krijgen om salarisverhogingen van de top van hun bedrijf te blokkeren. GroenLinks wil op die manier de wet aanpassen om exorbitante loonsverhogingen en beloningen aan banden te leggen. Eerder stelde de partij al voor om de minister van Financiën een veto geven.

De nieuwe wetswijziging kondigt partijleider Jesse Klaver vanavond, aan de vooravond van het GroenLinks-congres in Zwolle, aan. Volgens Klaver verdienen de topfunctionarissen in het bedrijfsleven gemiddeld 117 keer meer dan een werknemers.

,,De tijd dat multinationals ongestoord belasting konden ontwijken en absurde megasalarissen uitdelen is voorbij. Het moet afgelopen zijn met de praktijk dat de beloningen aan de top de pan uit rijzen, terwijl de salarissen van gewone werknemers achterblijven.’’

Niemand vindt het normaal dat een CEO van een groot bedrijf binnen twee dagen een heel jaarsala­ris kan verdienen, aldus Jesse Klaver.

Eerste stap

Om dat te voorkomen, moet de ondernemingsraad van een bedrijf instemmingsrecht krijgen op het salaris van bestuurders, vindt de partij, maar alleen als het loon van de topmensen sneller stijgt dan het CAO-loon van die sector. Het is een eerste stap, benadrukt Klaver, om werknemers meer zeggenschap te geven en de loonkloof te dichten.

,,Niemand vindt het normaal dat een CEO van een groot bedrijf binnen twee dagen een heel jaarsalaris kan verdienen. Politici kunnen het niet meer laten bij morele verontwaardiging, dit is het moment om tot wetgeving over te gaan.’’

Klaver bindt vaker de strijd aan met het bedrijfsleven, wat hem ook op kritiek komt te staan. Zo vond Hans de Boer, voorzitter van werkgeversorganisatie VNO-NCW, dat Klaver met een voorstel voor een CO2-belasting voor grote bedrijven ‘levensgevaarlijk bezig is’.

Polman

Toenmalig Unilever-topman Paul Polman had in een geruchtmakend interview met deze krant ook kritiek op ‘een oppositiepartij’ die rond de discussie over de afschaffing van de dividendbelasting stelde die tax meteen weer in te voeren als de partij aan de macht zou komen. Daarmee doelde hij op GroenLinks, dat destijds een herstelwet opperde.

Minister Hoekstra vindt dat de financiële sector dienstbaarder moet worden aan de samenleving. Ⓒ ANP

Minister komt met strengere regels voor topbeloningen

Telegraaf 18.12.2018 De beloning voor bankiers wordt aan banden gelegd. De prikkels om risico’s te nemen, worden kleiner gemaakt. En wie veel geld wil verdienen bij een belangrijke bank, moet straks verplicht uitleggen waarom dat nodig is.

Dat staat in de nieuwe ’agenda financiële sector’ van minister Hoekstra (Financiën) waarin hij zijn beleid voor de komende jaren uiteenzet.

De CDA-bewindsman wil vooral consumenten beter beschermen tegen de grillige, financiële markt. Zo wil hij een reclameverbod voor flitskredieten – kortlopende, dure leningen – nu echt invoeren. Hoekstra zal de Autoriteit Financiële Markten (AFM) zo nodig ook extra instrumenten geven om op te treden tegen kopen op afbetaling. De minister zegt nu te veel ’tranentrekkende verhalen’ te horen van mensen die zich in de schulden steken.

Het vertrouwen van burgers in de financiële sector is laag, ziet Hoekstra. Vooral in de bankensector. „De recente ophef rond beloningen en de nalatigheid bij het voorkomen van witwassen hebben opnieuw afbreuk gedaan aan het vertrouwen van de samenleving in de sector”, verwijst hij naar de schandalen bij ING.

Lees verder: Piet Krediet krijgt deksel op de neus

Bekijk meer van; bankwezen beloningsbeleid

Beloningsregels voor banken worden nog strenger

NU 18.12.2018 In de strijd tegen perverse prikkels in de bankensector worden de beloningsregels verder aangescherpt. Zo mogen aandelen die deel zijn van de vaste beloning pas na vijf jaar worden verkocht.

Minister Wopke Hoekstra (Financiën) gaat financiële instellingen ook verplichten om bij hun beloningsbeleid meer rekening te houden met hun maatschappelijke functie. Ze moeten meer verantwoording afleggen en van tevoren draagvlak zoeken voor de beloningsvoorstellen.

De financiële sector moet dienstbaar zijn aan burgers en bedrijven, benadrukt Hoekstra. Hij hamert op stabiliteit, integriteit en innovatie. Banken hebben hoge buffers nodig om de stabiliteit van de sector te waarborgen.

Ook moet witwassen worden voorkomen. De minister gaat samen met de sector en toezichthouders onderzoeken hoe de uitwisseling van informatie kan worden verbeterd. Verder moeten de instellingen consumenten beter beschermen tegen buitensporige leenvoorwaarden. Het is de bedoeling dergelijke kredieten verder aan te pakken.

Minister wil risico’s zo veel mogelijk inperken

Bij kopen op afbetaling kent 27 procent van de klanten een betalingsachterstand. Net zoals banken over voldoende buffers moeten beschikken, moet worden voorkomen dat huishoudens te hoge schulden aangaan.

“Ik wil de risico’s zo veel mogelijk inperken, omdat kredietverlening voor kwetsbare klanten tot grote financiële problemen kan leiden”, aldus Hoekstra.

De bankensector zelf ondersteunt de ambitie van de minister. “De sector staat er tien jaar na de crisis sterker voor en tegelijk is er nog veel werk te verzetten”, zegt voorzitter Chris Buijink van de Nederlandse Vereniging van Banken (NVB). “Een belangrijke uitdaging betreft het versterken van het publiek en politiek vertrouwen.'”

Op het punt van beloningen had de bankensector eerder al toegezegd de eigen Code Banken te willen aanscherpen. De NVB vraagt wel extra aandacht voor de lastendruk voor de sector als gevolg van diverse fiscale maatregelen.

Salarisverhoging bij ING luidde discussie in

De discussie over bonussen laaide op nadat ING-topman Ralph Hamers dit voorjaar een salarisverhoging van 50 procent kreeg toegezegd. Er werd binnen en buiten de politiek zeer verontwaardigd op gereageerd omdat de bank in het recente verleden voor miljarden aan staatssteun kreeg, personeel had ontslagen en de eigen werknemers nog geen 2 procent loonsverhoging bood. Bovendien omzeilde ING de bonuswet.

GroenLinks wilde daarop de beloning van belangrijke banken in Nederland aan banden leggen door de minister van Financiën zeggenschap te geven over het vaste salaris van de top en de verhoging daarvan. De partij kreeg steun van de PVV, SP, PvdA, Partij voor de Dieren, 50PLUS en DENK; te weinig voor een meerderheid.

Deze regels gingen voor de coalitiepartijen VVD, CDA, D66 en ChristenUnie en minister Hoekstra te ver. Bovendien was de wet volgens adviesorgaan de Raad van State juridisch onhaalbaar.

Zie ook: ING-topman: ‘Eigen loonsverhoging was grote inschattingsfout’

Lees meer over: Banken economie Wopke Hoekstra

ING-topman: ‘Eigen loonsverhoging was grote inschattingsfout’

NU 12.12.2018 ING-topman Ralph Hamers geeft toe dat de voorgestelde loonsverhoging van eerder dit jaar eigenlijk niet door de beugel kon. “Dat was een grote inschattingsfout”, zei Hamers woensdag in de Tweede Kamer.

Tweede Kamerleden hadden een hoorzitting georganiseerd over de stand van zaken in de financiële sector tien jaar na het begin van de financiële crisis.

Hoewel er meer bankiers, hoogleraren en toezichthouders waren uitgenodigd door de Kamer, waren alle ogen gericht op Hamers vanwege de salarisrel en de miljoenenschikking wegens witwaspraktijken.

De topman stak bij zijn inleidende woorden direct de hand in eigen boezem. “Dit had nooit mogen gebeuren”, zei hij over de twee hoofdpijndossiers.

Hamers begrijpt dat er een negatief beeld van de bank is ontstaan. “Maar de afgelopen tien jaar zijn er stappen naar voren gezet. Soms ook stappen terug, het is een langzaam proces.”

Hamers benadrukte dat de Raad van Commissarissen over de beloning van de top gaat, zodoende wilde hij niet ingaan of hij in de toerkomst een loonsverhoging zou accepteren. “Ik ben tevreden met het salaris wat ik nu heb”, aldus de ING-topman.

ING raakte twee keer in opspraak

ING is het afgelopen jaar twee keer flink in opspraak geraakt. De loonsverhoging voor Hamers speelde in maart. De topman zou ruim 3 miljoen euro gaan verdienen, 50 procent meer dan zijn toenmalige salaris. De bank omzeilde bovendien de bonuswetgeving door het salaris deels in aandelen uit te betalen.

Het hogere salaris werd uiteindelijk weer ingetrokken nadat men binnen en buiten de politiek zeer verontwaardigd op het besluit reageerde.

De recordschikking van 775 miljoen euro speelde in september. ING kocht zo strafvervolging af bij het Openbaar Ministerie (OM).

De bank schoot tussen 2010 en 2016 ernstig tekort om witwaspraktijken te voorkomen. Het was het hoogste door het OM opgelegde bedrag aan een Nederlandse onderneming ooit. Overigens behaalde ING in het tweede kwartaal van dit jaar een winst van 1,4 miljard euro.

‘ING-topman leeft in een andere wereld’

Markant detail is dat Hamers de loonsverhoging accepteerde terwijl hij op dat moment wist dat het OM de wanpraktijken bij ING onderzocht.

“Hoe kun je het vertrouwen in de financiële sector terugwinnen als je weet dat je fraudeert en toch een miljoenensalarisverhoging accepteert?”, wilde PvdA-Kamerlid Henk Nijboer weten. Volgens Nijboer leeft Hamers in een andere wereld dan hij.

SP-Kamerlid Mahir Alkaya had Hamers graag voor de rechter gezien omdat hij hoofdverantwoordelijke was tijdens de witwaspraktijken.

Hamers beloofde beterschap. “We moeten voor de toekomst lessen leren”, zei hij. Zo is er een zogenoemde ‘oranjecode’ binnen de bank opgetuigd waarin eerlijkheid, verantwoordelijkheid en integriteit boven alles moet staan.

Maar de Kamerleden sloegen daar niet op aan en wilden vooral weten hoe het zo fout kon gaan bij de bank. Hamers benadrukte vooral dat er dagelijks met toezichthouder De Nederlandsche Bank (DNB) wordt gewerkt aan verbeterprogramma’s.

Ook miljoenenboete in Verenigde Staten 

Het is niet de eerste keer dat ING in de fout ging en daar financieel voor moest bloeden. In 2012 moest de bank 619 miljoen dollar aan de Amerikaanse autoriteiten betalen omdat ING zich tussen 2001 en 2007 niet hield aan de handelssancties voor Cuba en Iran.

Voor toenmalig topman Jan Hommen klonken de overtredingen als “een heel ander ING dan het bedrijf waarvoor we nu allemaal zo hard ons best doen”.

Hommen beloofde destijds beterschap. “Sinds het begin van de onderzoeken in 2006 heeft ING Bank voortvarende stappen gezet om de naleving van wet- en regelgeving binnen de organisatie te versterken en het besef onder medewerkers van compliancerisico’s te vergroten.”

Lees meer over: ING Politiek

De Tweede Kamer houdt een hoorzitting over de situatie in de financiële sector.

Video afspelen

ING-topman Hamers: “Het had nooit mogen gebeuren”

ING-topman Hamers: fouten hadden nooit mogen gebeuren

NOS 12.12.2018 ING-topman Hamers vindt het “heel erg” wat er dit jaar mis is gegaan bij zijn bank. Hij doelde daarmee op de eerst voorgestelde en later teruggedraaide salarisverhoging van hemzelf, en op de enorme witwasaffaire waarvoor ING een schikking van 775 miljoen euro heeft getroffen met het Openbaar Ministerie.

Hamers deed zijn uitspraken tijdens een hoorzitting in de Tweede Kamer. De Kamer wilde van allerlei belanghebbenden en deskundigen horen hoe de financiële sector ervoor staat, tien jaar na het begin van de financiële crisis.

Niet terug te draaien

Hamers erkende dat de meest recente affaires bij ING “niet goed” zijn. “Maar ik kan wat daar fout is gegaan niet terugdraaien.” Dat hij oorspronkelijk een salarisverhoging zou krijgen, noemde Hamers een grote inschattingsfout.

Hij voegde eraan toe dat de fouten die de bank in de rol van ‘poortwachter’ tegen witwaspraktijken heeft begaan, nooit hadden mogen gebeuren. Volgens Hamers raakt dat iedere ING-medewerker en hemzelf ook. Hij begrijpt het negatieve beeld in de media over ING, maar hij zei dat er ook al dingen zijn veranderd. Hamers sprak van een langzaam proces om het gedrag en de cultuur aan te passen.

Zwakke financiële buffers

Ex-voorzitter De Wit van de parlementaire enquêtecommissie die de gevolgen van de crisis heeft onderzocht, heeft zorgen over de financiële gezondheid van banken. Hij benadrukte dat zijn commissie heeft gepleit voor “aanzienlijk hogere buffers” en hij vindt dat daar veel te weinig van is terechtgekomen. Met de buffers moeten de banken kapitaal opzijzetten om onverwachte verliezen op te vangen.

Volgens De Wit bestaat door de lage buffers het risico dat bij een nieuwe crisis de ene bank de andere meesleept. “Dan hebben we dus een nieuw serieus probleem met de stabiliteit van het financieel stelsel.” De Tilburgse hoogleraar Bennink viel De Wit bij.

Bekijk ook;

ING voor Kamerleden door het stof over witwassen

ING schikt voor honderden miljoenen wegens faciliteren witwassen

ING trekt omstreden salarisvoorstel topman Hamers in

ING-baas Hamers: dit had nooit mogen gebeuren

AD 12.12.2018 ING-baas Ralph Hamers heeft vanmiddag in de Tweede Kamer berouw getoond over recente gebeurtenissen bij de bank. Dat witwaspraktijken niet werden aangepakt, had ‘nooit mogen gebeuren’ en dat het desondanks de bedoeling was zijn eigen salaris met de helft te verhogen was een ‘inschattingsfout’, aldus Hamers.

Hamers was naar de Kamer gekomen om mee te praten over herstel van vertrouwen in de financiële sector. ,,Het is heel pijnlijk wat er is gebeurd, maar er gaan ook veel dingen goed”, probeerde de ING-topman duidelijk te maken. Volgens hem is er ‘niet met opzet, maar onbedoeld’ ongewenst gedrag vertoond en is ING ‘iedere dag’ bezig om dit tegen te gaan.

  Laurens Kok @lwmkok

‘Heel pijnlijk wat er is gebeurd, maar er zijn ook heel veel dingen die goed gaan’, stelt Ralph Hamers. ‘Er is niet met opzet ongewenst gedrag vertoond. Is onbedoeld’ Volgens Hamers is ING hier ‘iedere dag’ mee bezig 1:58 PM – Dec 12, 2018 See Laurens Kok’s other Tweets

“Ik vind het heel erg”, aldus Hamers. ,,We werken keihard om het goed te doen. Er gaan echter ook dingen fout. Dit raakt iedere medewerker van ING.’’ Hij zegt het ‘beeld dat wordt geschetst in de media over ING’ te begrijpen.

Maar parlementariërs leken niet erg onder de indruk van diens knieval. ,,Hoe denkt de heer Hamers het vertrouwen terug te winnen, terwijl er bij zijn eigen bank fraude aan de orde is, de bank daarvan weet en tegelijkertijd toch een salarisverhoging wil doorvoeren?’’ hoonde PvdA-Kamerlid Henk Nijboer.

Lees ook;

Lees meer

Lees meer

Lees meer

Recordboete

ING ontving dit jaar een recordboete van 775 miljoen euro vanwege het witwasschandaal. In het voorjaar raakte de bank in opspraak omdat het salaris van Hamers zou stijgen van 2 naar 3 miljoen euro.

Tweets door @lwmkok

Dat regelen we wel even !!!

‘ING wist van dreigende megaboete vóór salarisverhoging Hamers’

RTL 07.12.2018 De top van ING was al lang en breed door het OM op de hoogte gesteld dat er een megaboete voor de bank dreigde wegens een witswasschandaal toen topman Ralph Hamers een vorstelijke loonsverhoging werd beloofd. Hamers zelf was een jaar eerder al op de hoogte van de zorgen van het OM. Dat blijkt uit een reconstructie van het Financieele Dagblad.

In maart van dit jaar bleek dat ING topman Hamers een salarisverhoging van 50 procent wilde geven, die uit zou komen op 3 miljoen euro. Na veel maatschappelijke en politieke ophef over die riante opslag besloot de bank om de verhoging niet door te zetten.

ING wist al van dreigende boete

Maar nu blijkt dat de top van ING ten tijde van de bekendmaking van de voorgenomen loonsverhoging al maanden op de hoogte was dat er een groot schandaal aan zat te komen. Dat kwam ook: in september van dit jaar schikte ING voor 775 miljoen euro met het OM, omdat het jarenlang veel te weinig deed om witwassen tegen te gaan.

Dat ING een megaboete boven het hoofd hing, werd president-commissaris Jeroen van der Veer al in de zomer van 2017 verteld. Ondanks die kennis, vond Van der Veer de forse loonsverhoging voor Hamers blijkbaar op zijn plaats. Van der Veer was namelijk degene die als president-commissaris eindverantwoordelijk was voor de salarisverhoging van de topman.

Ceo Ralph Hamers en de inmiddels ontslagen cfo Koos Timmermans werden zelfs al in februari 2017 door het OM op de hoogte gesteld.

Onderschat

Een ingewijde vertelt aan de krant dat de bank, ondanks de harde woorden van het OM, zich niet zo’n zorgen maakte over een boete. Uit intern onderzoek was namelijk gebleken dat er geen ING-medewerkers hadden deelgenomen aan het witwassen en dus dacht de bank dat het met die megaboete wel los zou lopen.

Aanstaande woensdag wordt Hamers verwacht bij de Tweede Kamer voor een hoorzitting over de stand van zaken in de financiële sector. Hamers is uitgenodigd voor het onderdeel ‘gedrag en cultuur’.

RTL Z; Ralph Hamers  Jeroen van der Veer  ING Bank

De raad van toezicht van Arduin heeft zijn eigen beloning vorig jaar fors verhoogd.

Zeeuwse zorginstel­ling is in nood, maar toezicht­hou­ders verhogen eigen beloning

AD 19.09.2018 De raad van toezicht van de in opspraak geraakte Zeeuwse zorginstelling Arduin heeft zijn eigen beloning vorig jaar fors verhoogd. Ondanks de financiële en organisatorische problemen bij de stichting gingen de toezichthouders er in één klap 66 procent op vooruit.

Voorzitter Jan Geluk kreeg vorig jaar 17.672 euro voor zijn werk bij Arduin. In 2016 was dat nog 10.620 euro. De andere leden gingen van 7.000 euro naar gemiddeld 12.000 euro, zo blijkt uit de jaarrekening. Een onderbouwing van de verhoging ontbreekt.

Lees ook;

Inspectie sluit per direct instelling voor verstandelijk gehandicapten

‘Pensioen­graai­er’ moet van SP aan Balkenende­n­orm

AD 12.09.2018 Pensioenbestuurders die tonnen per jaar verdienen, gaan flink inleveren, als het aan de SP ligt. De partij komt vandaag met een voorstel om hun beloning wettelijk te normeren, zodat zij nooit meer kunnen verdienen dan de minister-president.

SP-Kamerlid Bart van Kent stelt dat de salarissen in de pensioenwereld niet uit te leggen zijn. Hij maakte zelf een overzicht van de best betaalde pensioenbestuurders. Absolute grootverdiener blijkt Gerard van Olphen, baas van pensioenuitvoerder APG, die de ambtenarenpensioenen belegt. Hij streek over 2017 een salaris op van 586.107 euro. Nummer twee is de inmiddels vertrokken Else Bos van PGGM, die vorig jaar uitkwam op 452.000 euro.

Van Kent: ,,Terwijl pensioendeelnemers al jaren geen indexatie en soms zelfs een verlaging van hun pensioen hebben gekregen, gaat iemand als Van Olphen met bijna zes ton naar huis. Als je zoveel geld meeneemt uit de inleg van politieagenten en leraren, dan ben je in mijn ogen een graaier.”

Opvallend

Zeker vijftien pensioenbestuurders kwamen vorig jaar uit op een salaris van 239.000 euro of meer, becijferde Van Kent. Zij verdienden daarmee fors meer dan het maximum van 187.000 euro dat bestuurders in de publieke sector mogen ontvangen, beter bekend als de Balkenendenorm. Van Kent noemt het opvallend dat de best betaalde bestuurders vaak werken bij de drie grootste pensioenfondsen en pensioenuitvoerders. ,,Van de 260 fondsen die we hebben, presteren die drie zeker niet het beste”, hoont hij.

Strikt genomen vallen pensioenfondsen niet onder de publieke sector. Pensioenregelingen zijn een zaak tussen werkgevers en werknemers. Van Kent ziet zijn kans om het salaris toch wettelijk aan banden te leggen dankzij een nieuwe Europese richtlijn die de pensioenregels aanpast. Die richtlijn bepaalt dat het beloningsbeleid van een fonds in overeenstemming moet zijn met de langetermijnbelangen van de pensioendeelnemers.

Van Kent verwacht draagvlak voor zijn voorstel, omdat de kosten die pensioenfondsen maken veel partijen in de Tweede Kamer al lang een doorn in het oog zijn.

Drie Amsterdamse ambtenaren dit jaar boven Balkenendenorm

BB 02.08.2018 Drie ambtenaren van de gemeente Amsterdam verdienen dit jaar meer dan 187.000 euro waardoor Amsterdam niet voldoet aan de Wet normering topinkomens (Wnt), laat het college weten in reactie op raadsvragen door de SP.

Gesprek met algemeen directeur

De drie ambtenaren, waarvan er een inmiddels niet meer bij de gemeente Amsterdam werkzaam is, verdienen meer dan het maximum Wnt-jaarsalaris als gevolg van persoonlijke toelages of reiskostenvergoeding. Burgemeester Halsema laat de gemeenteraad weten dat de desbetreffende ambtenaren op gesprek moeten komen bij de (waarnemend) algemeen directeur. In de salariëring van de nieuw aan te stellen gemeentesecretaris wordt in ieder geval rekening gehouden met de Wnt; die gaat maximaal 161.365 euro per jaar verdienen.

Overschrijding door individueel keuzebudget

Amsterdam maakt overigens vooruitgang in het toepassen van de Wnt-norm. In 2017 verdienden nog vier ambtenaren meer dan het maximumsalaris, dat vorig jaar op 181.000 euro lag. Die overschrijdingen hadden volgens het college te maken met een cao-wijziging en de invoering van een Individueel Keuzebudget (IKB), waardoor het vakantiegeld over 2016 pas in 2017 werd uitgekeerd. Maar liefst dertien ambtenaren, waarvan er inmiddels vier weg zijn, verdienden in 2017 meer dan de wethoudersnorm (dat jaar op 170.015 euro).

‘Geen overtuigingskracht’

De SP-fractie vindt dat de gemeente Amsterdam door niet te voldoen aan de Wnt geen overtuigingskracht meer heeft als zij bedrijven waarvan zij aandeelhouder is, aanspreekt op hun beloningsbeleid. In maart gingen er in de hoofdstedelijke gemeenteraad stemmen op om een andere huisbankier te zoeken toen ING-topman Ralph Hamers een salarisverhoging van 50 procent leek te gaan krijgen. Die salarisverhoging ging uiteindelijk niet door als gevolg van de verontwaardiging daarover.

GERELATEERDE ARTIKELEN

Hoekstra pakt foutief gebruik uitzonde­rings­re­gel bonussen aan

AD 17.07.2018 Banken en verzekeraars maken verkeerd gebruik van de uitzonderingen op het bonusplafond van 20 procent van het salaris. Zij geven bepaalde medewerkers een hogere bonus, terwijl dat eigenlijk niet de bedoeling is.

Minister Wopke Hoekstra van Financiën gaat de kwestie bij de sector aankaarten. Eventueel wil hij de wet aanpassen of de uitzondering afschaffing.

De uitzondering kan worden gebruikt voor personeel dat buiten de cao valt. Hoekstra wijst op gegevens van De Nederlandsche Bank (DNB), waaruit blijkt dat het gaat om 0,6 procent van alle bankmedewerkers en 0,1 procent van de medewerkers bij verzekeraars.

De uitzondering wordt vaak gebruikt voor personeel dat bijvoorbeeld belangrijke risicoafwegingen maakt of voor senior managers. Hoewel de wet het toestaat, is de bepaling eigenlijk bedoeld voor uitzonderlijke gevallen, zoals ICT’ers, benadrukt Hoekstra.

‘Topinko­mens stijgen weer sneller, loonkloof Unilever het grootst’

AD 14.07.2018 De topinkomens in Nederland stijgen, na een aantal jaren van minder harde groei, weer sneller. Ook de loonkloof tussen de top en de werkvloer loopt op. Dat blijkt uit het jaarlijkse onderzoek van de Volkskrant naar de beloning van de top van 111 toonaangevende bedrijven.

Vorig jaar nam het salaris van de hoogste directeurs met gemiddeld 4,2 procent toe, van 757.000 naar 789.000 euro. Die stijging kwam vooral door bonussen, die vaak met ruim 10 procent stegen. De loonkosten van een werknemer bij de onderzochte bedrijven stegen gemiddeld 2,8 procent, tot 76.000 euro.

Qua loonkloof is volgens het onderzoek Unilever koploper. Bij de Nederlandse-Britse multinational verdiende topman Paul Polman vorig jaar 287 keer meer dan de gemiddelde werknemer.

Nancy McKinstry, de Amerikaanse topvrouw van informatieconcern Wolters Kluwer was vorig jaar opnieuw de best betaalde bestuursvoorzitter, met in totaal 14,5 miljoen euro aan basissalaris, bonus, pensioen, onkosten en aandelenwinsten. Polman staat op de tweede plek. Zijn beloning steeg met bijna eenderde, tot 11,7 miljoen euro.

Exterieur van Unilever aan de Nassaukade in Rotterdam. Foto anp

Topinkomens stijgen sneller, loonkloof groeit

VK 13.07.2018 De topinkomens in Nederland, die zich de afgelopen jaren gematigd ontwikkelden, stijgen weer sneller. Ook de loonkloof tussen de top en de werkvloer groeit, met Unilever als koploper. Bij de Nederlands/Britse multinational verdiende topman Paul Polman vorig jaar 287 keer meer dan de gemiddelde werknemer.

Dat blijkt uit onderzoek van de Volkskrant naar de beloning van de top van 111 toonaangevende bedrijven en instellingen. Uit dit jaarlijkse onderzoek blijkt dat beloning van de hoogste bazen vorig jaar in doorsnee 4,2 procent steeg, van 757 duizend naar 789 duizend euro. Die stijging zit vooral in de bonussen, die door de vaak florissante gang van zaken met ruim 10 procent toenamen. De basissalarissen bleven vrijwel gelijk.

De loonkosten per werknemer bij de onderzochte bedrijven stegen gemiddeld 2,8 procent, tot 76 duizend euro. Dat is het bedrag dat de werkgever kwijt is aan een werknemer, niet wat die in de portemonnee krijgt. Volgens het CBS stegen de cao-lonen in het bedrijfsleven vorig jaar 1,6 procent.

Best betaalde bestuursvoorzitter

Nancy McKinstry was volgens het onderzoek van de Volkskrant wederom de best betaalde bestuursvoorzitter. De Amerikaanse topvrouw van informatieconcern Wolters Kluwer ontving vorig jaar in totaal 14,5 miljoen euro aan basissalaris, bonus, pensioen, onkosten en aandelenwinsten. Een jaar eerder verdiende ze nog 15,6 miljoen euro, omdat haar aandelen toen nog meer waard waren.

McKinstry wordt gevolgd door Paul Polman. De beloning van de topman van Unilever steeg met bijna eenderde tot 11,7 miljoen euro, vooral doordat de waarde van het aandelenpakket van Polman bijna verdubbelde. Ook Erik Engstrom van uitgever RELX (voorheen Reed Elsevier) en Jean-Francois van Boxmeer van bierbrouwer Heineken verdienden vorig jaar meer dan 10 miljoen euro.

Unilever voert door de gestegen beloning van Polman ook de lijst aan van bedrijven met de grootste loonkloof. De topman verdiende volgens het onderzoek van de Volkskrant 287 keer meer dan het gemiddelde van de werknemers van Unilever.  Voor die berekening werd de totale beloning van Polman afgezet tegen de gemiddelde loonkosten van een Unileverwerknemer. Een jaar eerder was deze factor 224.

Deels verklaarbaar

Dat grote gat tussen top en werkvloer is deels verklaarbaar. Unilever heeft als multinational relatief veel goedkope werknemers in onder meer Azië en Afrika. Voor bedrijven die vooral in Nederland of Europa werken geldt dat niet.

De loonkloof bij Unilever gaat dit jaar normaal gesproken verder oplopen. De multinational – die het hoofdkantoor wil verhuizen van Londen naar Rotterdam –gaat de beloning van Polman verder verhogen, tot maximaal 13,7 miljoen euro. Grote Britse en Nederlandse beleggers vonden die loonsprong te gortig, maar ze konden het niet tegenhouden.

Bedrijven moeten volgens de vernieuwde gedragscode met ingang van dit jaar melden hoe groot hun interne loonkloof is. Zo kunnen commissarissen bij het bepalen van de beloning voor de top ook rekening houden met wat de werkvloer verdient. Bedrijven mogen zelf weten hoe ze hun loonkloof berekenen. Volgens Unilever verdiende Polman 134 keer meer dan de gemiddelde werknemer, tegen 100 keer een jaar eerder. Unilever heeft dat verschil berekend ten opzichte van ‘het middenkader’.

Knokken voor loonsverhoging

Bij de ruim honderd bedrijven en instellingen die de Volkskrantonderzocht liep die loonkloof vorig jaar licht op, van 24 naar bijna 25 (24,8). Vakbond FNV vindt twintig keer voor de top het maximum en dan ten opzichte van de laagstbetaalde werknemer, niet ten opzichte van de gemiddelde, zoals in het Volkskrant-onderzoek. Zakaria Boufangacha, cao-coördinator: ‘Wij willen dat mensen met weinig inkomen er ook meer bij krijgen, vandaar dat we centen vragen naast procenten.

De top casht weer, aandeelhouders profiteren, en wij moeten voor elke loonsverhoging knokken.’ Werkgeversvereniging VNO-NCW wijst erop dat werknemers voor de werkgevers bijna 3 procent duurder werden, terwijl werknemers (door belastingen en premies) daar veel minder van over houden.

Gemiddeld verdiende een bestuursvoorzitter bij de onderzochte bedrijven vorig jaar ruim 1,65 miljoen euro, bijna 4 procent meer. De kloof tussen de top van het bedrijfsleven (plus 3,8 procent) en de top van de (semi)publieke sector (2,3 procent erbij) liep ook verder op. De topinkomens ontwikkelen zich de laatste jaren gematigd. Commissarissen lijken meer rekening te houden met de maatschappelijke omstandigheden.

Dit jaar was er toch weer ophef, vooral bij ING. De bank wilde de beloning van topman Ralph Hamers met de helft verhogen tot 3 miljoen euro. Dit omdat Hamers – in de woorden van president-commissaris Jeroen van der Veer – ‘eredivisie is, maar Jupiler League wordt betaald’. Na maatschappelijke en politieke protesten werd het plan dit voorjaar al na een paar dagen ingetrokken door ING.

VERANTWOORDING

Het onderzoek is gebaseerd op de opgave van de beloning van de bestuursvoorzitters in de jaarverslagen van 111 bedrijven en instellingen over 2017. De beloning van opties en prestatieaandelen tellen pas mee als deze definitief zijn toegekend. Het onderzoek is uitgevoerd door Robin Dirker.

Lees deze zaterdag meer over de oorzaken van de stijgende topinkomens in de papieren krant en online: hoe het benchmarken de topinkomens opdrijft

MEER OVER + UNILEVER  ECONOMIE, BUSINESS EN FINANCIËN WERK PAUL POLMAN  BEDRIJFSINFORMATIE  ECONOMIE  ECONOMISCHE SECTOR  DE VOLKSKRANT

ONDERZOEK TOPINKOMENS

Directeuren spelen haasje-over met topinkomens

VK 13.07.2018 De topinkomens stijgen weer sneller en de loonkloof tussen top en werkvloer loopt op, blijkt uit onderzoek van de Volkskrant. Een van de oorzaken: het ‘omhoog vergelijken’ met grotere bedrijven. De directeur van VW meer geld, dan ook de directeur van de Kas Bank.

Het hoofdkantoor van ING. Foto anp

Groot was de ophef toen Van Lanschot Kempen dit voorjaar meldde dat het de beloning van topman Karl Guha met een vijfde wilde verhogen tot 1,5 miljoen euro. Niet alleen omdat kort na ING met Ralph Hamers weer een bank de baas veel meer wilde gaan betalen, maar vooral vanwege de manier waarop. De relatief kleine Bossche bank vergeleek zich voor de loonsverhoging met reuzen als chipmachinemultinational ASML, chemieconcern DSM en het vele malen grotere ING.

Van Lanschot Kempen is niet het enige Nederlandse bedrijf dat zich voor de beloning van de top spiegelt aan veel grotere en belangrijkere ondernemingen. De commissarissen, die over de beloning gaan, schakelen voor het vaststellen van het salaris plus de extra’s voor de topmannen doorgaans een adviesbureau in.

Zo’n beloningsadviesbureau maakt een peer group van ‘vergelijkbare bedrijven’. Daaruit blijkt vrijwel altijd dat de beloning van de eigen topbestuurder te laag is. Zijn of haar salaris zit onder de mediaan – de topbestuurders van de andere bedrijven verdienen in doorsnee meer. De boodschap is duidelijk: de beloning moet omhoog.

Altijd omhoog kijken

Daarna gaat het zo: bedrijf A verhoogt de beloning omdat andere, grotere bedrijven in de peer group hun baas in doorsnee meer betalen. Daarop stijgt de mediaan van die groep. De grotere bedrijven willen niet onder die mediaan zakken en gaan hun baas ook meer betalen. Waarop bedrijf A ook weer de portemonnee gaat trekken, om niet achterop te raken. Waarna het proces weer van voren af aan begint.

Benchmarken heet dat in jargon en het ligt steeds meer onder vuur. ‘Vraag me altijd af of beloningsbenchmarkonderzoek wel eens heeft geleid tot een lagere beloning’, twitterde directeur Rients Abma van Eumedion (de brancheclub van grote beleggers als pensioenfondsen) eerder dit jaar.

Afbeelding weergeven op Twitter

   Rients Abma@rientsabma

Vraag me altijd af of een beloningsbenchmarkonderzoek wel eens heeft geleid tot een lagere bestuurdersbeloning. In ieder geval niet bij IMCD: daar wordt n.a.v. zo’n onderzoek voorgesteld om de beloning van de CEO met 55% te verhogen bij normaal presteren. 17:00 – 2 mrt. 2018

Andere Tweets van Rients Abma bekijken

Ook directeur Paul Koster van beleggersvereniging VEB hekelt de systematiek: ‘Het beloningscircus blijft door dit soort benchmarken voortdurend draaien met slechts één richting: omhoog.’

Volgens Hein Haenen van beloningsadviesbureau Focus Orange is het benchmarken naar boven, met grotere andere bedrijven, vooral schadelijk omdat zo de verhoudingen binnen het bedrijf uit het oog worden verloren. ‘Op deze manier stijgt de beloning van de top jaar na jaar sneller dan die van de werkvloer. Zo worden de interne verhoudingen steeds verder verstoord’, zegt Haenen.

25 x meer dan de werkvloer

Dat effect is ook te zien in het onderzoek van de Volkskrant naar de topinkomens. Bij de 111 onderzochte bedrijven en instellingen verdienden de bestuursvoorzitter vorig jaar bijna 25 keer meer dan de gemiddelde werknemer. Een jaar eerder was dat 24 keer.

Het kijken naar grote broers is op zich verklaarbaar, zegt Haenen, medeauteur van het boek Bovenbazen – en de scheefgroei van hun beloning. ‘Ondernemingen hebben, net als mensen, de neiging omhoog te vergelijken. Ze kijken naar grotere, sterkere en succesvollere ondernemingen die ze graag zouden willen zijn.’ Benchmarken kan ook nuttig zijn, mits de vergelijking de juiste is. Maar in de praktijk is dat vaak de vraag.

Volgens de betrokken bedrijven en hun beloningsadviseurs zijn de voorgestelde verhogingen altijd in orde. Zo was volgens Van Lanschot Kempen de ‘succesvolle transformatie tot gespecialiseerd vermogensbeheerder’ de belangrijkste reden voor de loonsprong.

De top had ook al een tijdje niet substantieel meer salaris gekregen. En met de fors hogere beloning zit die top nog steeds ‘aanzienlijk onder het gemiddelde van de groep’, voegde de bank er aan toe. Niet overtuigend, vond onder anderen Wopke Hoekstra. De CDA-minister van Financiën wil met de banken om tafel of het wel gepast is voor de topbeloning te kijken naar grote multinationals.

Van Lanschot Kempen was zelf ook weer een maatstaf voor een kleiner bedrijf om de baas meer te kunnen betalen: de Kas Bank, waar topman Sikko van Katwijk vorig jaar 528 duizend euro verdiende, ruim 5 procent meer dan een jaar eerder. Terwijl de Kas Bank (beurswaarde 153 miljoen euro) naar het grotere Van Lanschot Kempen keek, keek de Bossche bank (beurswaarde 1 miljard) dus naar het veel grotere ING (beurswaarde 57,4 miljard euro, 51 duizend werknemers).

Beloning op eerstedivisieniveau

ING benchmarkte zelf ook weer bij het voorstel de beloning van de topman Ralph Hamers met de helft op te trekken naar 3 miljoen euro. ‘Ralph Hamers is eredivisie, maar wordt Jupiler League betaald’, was de inmiddels fameuze verklaring van president-commissaris Jeroen van der Veer. ING  gebruikte de Euro Stoxx 50. Daarin zitten naast andere banken ook nog grotere ‘gewone’ bedrijven, zoals autofabrikant Volkswagen (beurswaarde 87,4 miljard euro, 642 duizend werknemers).

Oud-topman van Volkswagen Matthias Müller verdiende vorig jaar ruim 10 miljoen euro. Foto REUTERS

VW-topman Matthias Müller verdiende vorig jaar ruim 10 miljoen euro, 40 procent meer dan een jaar eerder en voor hij af moest treden vanwege het dieselschandaal. VW heeft mogelijk zelf ook weer gekeken naar nog grotere bedrijven, zoals Apple (beurswaarde 779 miljard euro). Of dat zo is, blijft onduidelijk. Het jaarverslag van VW heeft het alleen over een niet nader omschreven ‘groep nationale en internationale bedrijven’.

Rekenmethode ING
Bij de ophef over de beloning van Ralph Hamers kreeg ING dit voorjaar ook kritiek dat het zich als bank vergeleek met ‘gewone’ grote bedrijven, zoals Volkswagen en Ahold. Dat zou onterecht zijn omdat overheden een systeembank als ING uiteindelijk nooit ten onder zouden laten gaan. Banken zouden zich dus niet moeten vergelijken met bedrijven die zonder zulke impliciete ‘steun van de belastingbetaler’ opereren.

ING is het niet eens met die kritiek. Door de vele extra regels en toegenomen toezicht is kans dat de overheid moet inspringen geminimaliseerd, stelt de bank in een reactie. Bovendien zijn de Nederlandse banken na de crisis juist op aandringen van de overheid hun beloningen gaan afzetten tegen bedrijven buiten de financiële sector.

ING gebruikt daarvoor al sinds 2010 de Euro Stoxx 50 als maatstaf, een Europese index met 50 bedrijven waaronder VW en Ahold. ING scoort naar eigen zeggen op de meeste vlakken in het midden. Het gebruik van een andere benchmark – bijvoorbeeld de AEX – zou niet leiden tot een ander beeld: de beloning van de ceo van ING ligt fors lager dan die bij vergelijkbare bedrijven, stelt de bank.

Zo loopt er een oplopend, zichzelf versterkend beloningslijntje van de kleine Kas Bank via Van Lanschot Kempen en ING naar Volkswagen, de op een na grootste autofabrikant ter wereld. Al een tijdje wordt geprobeerd het haasje-over-effect van benchmarken te breken, of tenminste onder controle te krijgen. Zo schrijft de Code Van Manen – de vernieuwde gedragscode voor het bedrijfsleven – voor dat de commissarissen niet alleen naar andere bedrijven moeten kijken.

Ze moeten ook binnen het bedrijf kijken, naar wat de werkvloer verdient, voor de interne verankering. Dat blijkt nog wennen. ‘Het is heel hardnekkig. Voor de werkvloer wordt naar de kosten gekeken, voor de topbestuurders naar de internationale markt’, zegt beloningsdeskundige Haenen.

Maar dat laatste argument gaat niet meer op. Een internationale arbeidsmarkt voor topbestuurders is een mythe, bleek dit voorjaar uit promotieonderzoek van Stibbe-advocaat Manuel Lokin. ‘Beloningsconsultants adviseren bedrijven bezoldigingen internationaal te vergelijken’, zei Lokin. ‘Maar daar is totaal geen rechtvaardiging voor. Die markt is er niet.’ Die vaststelling is een bom onder de beloningsindustrie, waarvoor benchmarken een cruciaal onderdeel is.

De loonsverhoging voor Ralph Hamers haalde het zoals bekend niet. ING trok het plan dit voorjaar na grote maatschappelijke en politieke ophef al na een paar dagen in. Na ING trok baggeraar Boskalis het plan in om topman Peter Berdowski fors beter te belonen. ‘Vanwege de weinig verheffende discussie rond de topbeloningen’, zoals een commissaris het met een verwijzing naar de ING-rel noemde, werd het voorstel ingetrokken, om imagoschade te voorkomen.

‘Bedrijven en hun commissarissen moeten voortdurend kritisch bevraagd worden over het beloningsbeleid’, zegt directeur Paul Koster van de VEB. ‘Want het is nog nooit aangetoond dat een steeds hogere beloning ook leidt tot duurzaam betere resultaten bij een bedrijf.’

VERANTWOORDING
Het onderzoek is gebaseerd op de opgave van de beloning van de bestuursvoorzitters in de jaarverslagen van 111 bedrijven en instellingen over 2017. De beloning van opties en prestatieaandelen tellen pas mee als deze definitief zijn toegekend. Het onderzoek is uitgevoerd door Robin Dirker.

MEER OVER+ ING ECONOMIE, BUSINESS EN FINANCIËN  BEDRIJFSINFORMATIE  ECONOMISCHE SECTOR ECONOMIE FINANCIËLE EN ZAKELIJKE DIENSTVERLENING

Eumedion

Aandeelhou­ders pikken salarisver­ho­gin­gen top niet meer

AD 06.07.2018 Aandeelhouders zijn veel kritischer geworden op hogere salarissen voor de top van beursgenoteerde bedrijven. Dat concludeert Eumedion, de belangenbehartiger van grote beleggers, in een vandaag verschenen evaluatie.

Het is duidelijk een hot topic op de aandeelhoudersvergaderingen (ava’s) dit jaar: de beloning van de directie. In 2015, 2016 en 2017 keerde gemiddeld 6,3 procent van de aandeelhouders zich tegen nieuwe beloningsvoorstellen. Dit jaar lag dat fors hoger: gemiddeld 16,5 procent stemde tegen. Dit is exclusief de stemmen uitgebracht door de zogeheten administratiekantoren.

Eumedion deed onder andere onderzoek naar het stemgedrag op aandeelhoudersvergaderingen. De verklaring  voor de kritische houding: ,,Daar waar in het verleden aandeelhouders vooral keken of de aangepaste beloning voldeed aan het principe ‘beloning naar prestatie’, kijken zij nu kritisch naar de uitwerking van het nieuwe beleid op de hoogte van de bestuurdersbeloningen.”

Uitschieters 

Bij nogal wat ava’s was die kritische noot merkbaar. Uitschieters dit jaar waren onder andere Van Lanschot Kempen en Unilever. Bij Van Lanschot, de bank voor de welgestelde particulier, stelde men voor om de beloning van de topman Karl Guha met 20 procent te verhogen. Liefst 56,8 procent van de aandeelhouders stemde tegen (exclusief de stemmen uitgebracht door administratiekantoren).

Ook bij het levensmiddelenconcern Unilever was er fel verzet tegen de voorgestelde salarisverhoging van topman Paul Polman: van 11,3 miljoen naar 13,7 miljoen euro. Hier stemde 43 procent tegen. Bij Curetis en SBM Offshore lag het percentage tegenstemmers eveneens vrij hoog: respectievelijk 37,8 procent en 30 procent tegenstemmers.

Ondanks de weerstand werd de salarisverhoging ‘gewoon’ doorgevoerd. Anders was dat bij de financiële instelling ING. De bank trok – na een storm van kritiek – het voorstel in om de beloning van ceo Ralph Hamers te verhogen met 50 procent.

Ook bij baggerbedrijf Boskalis liep het anders. Het bedrijf besloot het beloningsbeleid voor bestuurders toch maar niet aan te passen, hoewel dit wel expliciet was aangekondigd in het zogeheten remuneratierapport 2017.  De reden: angst voor onvrede bij de beleggers.

Draagvlak 

Met het oog op het groeiende protest van aandeelhouders pleit Eumedion voor aanpassing van de wettelijke regels. Voortaan zou 75 tot 80 procent van de beleggers moeten instemmen met het beloningsvoorstel. Nu wordt het goedgekeurd als er een meerderheid van 50 plus 1 is. Die ophoging zou het draagvlak onder met name duurzame institutionele beleggers vergroten, denken de grote beleggers.

Daarnaast wil de belangenbehartiger de macht van zogeheten administratiekantoren inperken. Deze kantoren zijn gelieerd aan het bedrijf en zijn er om het te beschermen tegen vijandige overnames. Eumedion wil dat die kantoren zich in de toekomst onthouden van stemmen als het aankomt op beloning van de top.

Bij bedrijven als ABN Amro en Koninklijke Brill is dat al aan de orde, bij Van Lanschot en Unilever nog niet. Unilever heeft wel aangekondigd dit te zullen aanpassen.

Vrouwen aan de top

De nieuwste evaluatie van de belangenclub brengt ook nog iets anders aan het licht: het aantal vrouwelijke bestuurders blijkt dit jaar nauwelijks te zijn gestegen. Van de 42 grootste Nederlandse beursondernemingen hebben er 33 geen enkele vrouw in de raad van bestuur. Bij drie ontbreekt zowel een vrouwelijke bestuurder als een vrouwelijke commissaris.

Eumedion zegt de ondernemingen die achterblijven bij het wettelijke streefcijfer van minimaal 30 procent vrouwelijke bestuurders en commissarissen, te gaan aanschrijven. Zij moeten dan actie ondernemen om de diversiteit in de bestuurskamers te vergroten.

NPO

Dit zijn nog steeds de absolute topverdieners bij de Publieke Omroep

Parool 31.05.2018 Bij de Nederlandse Publieke Omroep (NPO) verdienden vorig jaar 31 bestuurders en presentatoren meer dan de landelijke norm die is vastgesteld op een ministerssalaris van maximaal 181.000 euro per jaar. Dat blijkt uit een inventarisatie van RTL Z dat in de jaarverslagen 2017 van de omroepen spitte.

Antoinette Hertsenberg. ©Pim Ras

Matthijs van Nieuwkerk. ©ANP Kippa

In de verslagen werden, zoals verplicht is, wel de namen en inkomens van bazen genoemd, maar zoals is toegestaan, niet de namen van de presentatoren. Omdat de salarissen van anonieme presentatoren wel in de boeken staan, maakte RTL Z  een inschatting  welke presentator bij welk topinkomen zou kunnen horen. De NPO stelt dat de vermelde cijfers kloppen.

Zeventien presentatoren, zo concluderen de analisten, verdienden vorig jaar meer dan de norm.  Absolute grootverdiener is zeer waarschijnlijk DWDD-presentator Matthijs van Nieuwkerk (580.000 euro) van BNNVARA.  Bij diezelfde omroep streek vorig jaar dj Giel Beelen 179.157 op. Hij was, voordat hij naar Veronica overstapte, in 2017 acht maanden bij BNNVARA in dienst. De nummer twee op de lijst met topsalarissen in ‘Hilversum‘ is vermoedelijk RADAR-presentatrice Antoinette Hertsenberg (300.000 euro). Omroep Max heeft een presentator in dienst die 195.553 euro  verdiende in 2017. RTL Z vermoedt dat het om André van Duin gaat.  Powned sluisde bakken richting presentator en verslaggever Rutger Castricum : 196.585 euro.

Uit het jaarverslagenonderzoek blijkt verder dat veertien omroepbazen vorig jaar niet bepaald hoefden te klagen over hun inkomen, dat ver boven dat van een minister ligt. Bestuurder Paul Römer van omroep NTRverdiende in 2017 het meest (230.000 euro). Hij wordt op de voet gevolgd door MAX-baas Jan Slagter (220.00 euro). NOS-baas Jan de Jong kreeg vorig jaar 213.000 euro, maar hij ontving slechts een deel van dit jaarbedrag. De Jong stapte namelijk in oktober vorig jaar over van de NOS naar voetbalclub Feyenoord. Verder scoorde Powned-baas Dominique Weesie vorig jaar het riante bedrag van 212.756 euro.

Verlaging

Dit is het laatste jaar dat omroepdirecteuren in de categorie ‘grootverdieners’ op hun oude salarisniveau kunnen blijven. Voor hen geldt een overgangsregeling. Vanaf 2019 wordt hun inkomen jaarlijks verlaagd, tot op 31 december 2021 niemand meer boven de WNT-norm (Wet Normering Topinkomens) van 181.000 euro zit. Dat bedrag staat gelijk aan het salaris van een minister.

Alle eerder genoemde bedragen geven volgens Omroep MAX-baas Jan Slagter een vertekend beeld, omdat onder meer de pensioenbijdragen van de werkgeverskant zijn inbegrepen. ,,Volgens mij houden wij ons allemaal keurig aan de wet’’, wil hij benadrukken. Slagter leverde in 2013 al vrijwillig een deel van zijn salaris in. ,,Ik heb er niks bijgekregen. Ook ik zit in een overgangsregeling en ga vanaf volgend jaar omlaag tot ik op de norm zit.”

Voor presentatoren die momenteel nog meer dan 181.000 euro verdienen, gelden andere spelregels. Zodra zij een nieuw contract bij de betreffende omroep afsluiten, moeten ook zij terug naar de norm. Dat betekent, dat iemand als Matthijs van Nieuwkerk straks een fors deel van zijn jaarsalaris ziet verdampen.

Het is reden voor veel speculatie over een mogelijk vertrek van Van Nieuwkerk naar de commerciële omroep waar van een salarisplafond geen sprake is. Om die reden stapte dj Gerard Ekdom in september over van NPO Radio 2 naar Radio 10 van John de Mols Talpa.

’31 omroepmedewerkers verdienden vorig jaar meer dan minister’

NOS 31.05.2018 31 omroepmedewerkers verdienden vorig jaar meer dan een ministerssalaris van 181.000 euro, tegen 35 een jaar eerder. Dat blijkt uit een inventarisatie van de jaarverslagen door RTLZ, die bevestigd wordt door de NPO.

Uit de jaarverslagen blijkt dat het gaat om veertien omroepbestuurders en zeventien presentatoren van de publieke omroep. Onder omroepbestuurders verdiende NTR-baas Paul Römer vorig jaar met 229.964 euro het meest, gevolgd door Max-baas Jan Slagter. Voormalig NOS-baas Jan de Jong, die inmiddels bij Feyenoord werkt, staat op plek drie. Nummer vier is Dominique Weesie van omroep Powned.

Welke presentatoren er bovenaan de lijst met grootverdieners bij de publieke omroep staan is niet openbaar gemaakt. Het meeste wordt verdiend door een presentator die werkt bij BNNVARA, die 580.000 euro verdient. Dat gaat vrijwel zeker om Matthijs van Nieuwkerk, presentator van De Wereld Draait Door. De omroepen Human, WNL en VPRO hebben volgens RTLZ geen presentatoren of bestuurders die meer verdienen dan het ministerssalaris van 181.000 euro.

Naar verwachting dalen de topsalarissen bij de publieke omroep de komende jaren. Bestuurders moeten vanaf 2022 voldoen aan de Wet Normering Topinkomens, met een maximum dat gelijk is aan een ministerssalaris. Presentatoren moeten dat ook, maar voor bestaande contracten wordt een uitzondering gemaakt.

‘Keihard dalende trend’

In een reactie spreekt de NPO van een “keihard dalende trend”. Van de zeventien presentatoren zaten er eind 2017 nog drie boven de BPPO-norm, een door de omroepen ingesteld salarisplafond. Een jaar eerder waren dat er vijf. Hun salaris wordt bij wijze van uitzondering aangevuld met geld van de omroepen zelf, dus niet met belastinggeld. Het aantal uitzonderingen gaat op termijn terug naar nul. Wanneer dat gebeurt, hangt af van de contracten, zeggen de omroepen.

BEKIJK OOK

Salarissen presentatoren NPO omlaag

DNB

Klaas Knot blijft aan het roer bij DNB

NOS 30.05.2018 Klaas Knot blijft de komende zeven jaar president van De Nederlandsche Bank. Dat heeft minister Hoekstra van Financiën bekendgemaakt.

Het wordt voor Knot zijn tweede termijn als hoogste baas van de centrale bank. De Groninger volgde in 2011 Nout Wellink op.

Knot gaat opnieuw meer verdienen dan is toegestaan volgens de Wet normering topinkomens. Wel levert hij salaris in ten opzichte van zijn eerste termijn.

Vertrouwen

Volgens minister Hoekstra is een uitzondering op de regels gerechtvaardigd, omdat Knot de bankensector daadkrachtig door de financiële crisis heeft geleid. Bovendien zou hij in zijn eerste termijn een groot gezag hebben opgebouwd en heeft hij daarmee de positie van DNB versterkt.

De tweede termijn van Klaas Knot als president van De Nederlandsche Bank gaat formeel op 1 juli 2018 in.

Shell

Aandeelhou­ders akkoord met salaris top Shell

AD 22.05.2018 Aandeelhouders van Shell hebben in meerderheid ingestemd met het beloningsbeleid voor de directie. In aanloop naar de algemene aandeelhoudersvergadering klonk de nodige kritiek op het salaris van de topman Ben van Beurden.

Een van de critici is het stemadviesbureau Institutional Shareholder Services (ISS). De ceo, die sinds 2014 bij Shell aan de touwtjes trekt, kreeg vorig jaar 8,9 miljoen euro aan salaris, 3,7 procent méér dan 2016.

In de optiek van ISS heeft Shell ondermaats gepresteerd en heeft het niet genoeg gedaan op het gebied van veiligheid. Zo wees het op een dodelijke explosie van een tankwagen van een onderaannemer in Pakistan. Daardoor zou een bonus voor Van Beurden niet terecht zijn.

Shell benadrukte tijdens de aandeelhoudersvergadering alle oorzaken achter het ongeluk in Pakistan te onderzoeken. Het olie- en gasconcern beloofde resultaten te delen met andere bedrijven in de sector, om te voorkomen dat zo’n ongeval nog eens zou kunnen plaatsvinden.

Definitief akkoord 

Tijdens de aandeelhoudersvergadering zei Shell dat snel een definitief akkoord verwacht te sluiten met de overheid over de beëindiging van aardgaswinning in Groningen. Shell is voor de helft eigenaar van de Nederlandse Aardolie Maatschappij (NAM), die het aardgasveld in Groningen ontgint.

Van Beurden zei in een reactie op vragen van een Groningse boer ook dat de NAM te allen tijde zal betalen voor de aardbevingsschade die als gevolg van de gasboringen is ontstaan. Hij benadrukte daarbij dat Shell zelf schadevergoedingen zal betalen in het geval dat de NAM geen geld meer heeft. Voorlopig heeft NAM overigens nog genoeg geld in kas voor de schadeclaims, zei Van Beurden.

AFM

Rosenmöller oogst storm van kritiek

Telegraaf 12.05.2018  Politici in de Tweede Kamer slaan er steil van achterover dat er nota bene door een GroenLinks-coryfee is gelobbyd voor uitzonderingen op het Nederlandse topsalarissenregime.

„Dit toont weer echt aan dat er een bestuurlijke elite bestaat die losgezongen is van de realiteit”, foetert SP-Kamerlid Renske Leijten over de berichtgeving van deze krant dat Paul Rosenmöller bij de coalitiepartijen is geweest om riante salarissen voor de top van financieel toezichthouder AFM te bedingen. Volgens de regels mogen die niet hoger zijn dan een ministerssalaris. De SP wil opheldering van het kabinet over de gang van zaken.

BEKIJK OOK:

GroenLinks is nu Grootkapitaal-Links

Ook PvdA-Kamerlid Henk Nijboer wijst erop dat de wet er ’niet voor niks’ is, of de salarissen nou door de belastingbetaler worden opgehoest of, zoals in dit geval, door de financiële sector zelf worden gefinancierd. Nijboer: „Juist nu het met de topbeloningen bij banken en verzekeraars weer totaal de verkeerde kant opgaat, zou de toezichthouder het goede voorbeeld moeten geven.”

Kamerlid Martin Bosma (PVV) stelt dat er „geen enkele reden is om een uitzondering te maken.”

Ook binnen de coalitie zelf krijgt Rosenmöller de handen naar verluidt niet op elkaar. D66 en ChristenUnie zien volgens betrokkenen niets in een uitzondering op de regels. De ministerraad moet het besluit echter nog nemen.

BEKIJK OOK:

Linkse lobby om topsalaris

GroenLinks is nu Grootkapitaal-Links

Telegraaf 11.05.2018  GroenLinks-coryfee Paul Rosenmöller blijkt tegenwoordig de filosofie van het grote geld hartstochtelijk te verdedigen.

De linkse voorman van weleer heeft zijn Haagse netwerk gebruikt om te lobbyen voor riante salarissen voor de top van de AFM.

Linkse lobby om topsalaris

Telegraaf 11.05.2018 GroenLinks-prominent Paul Rosenmöller heeft gelobbyd voor topsalarissen bij de Autoriteit Financiële Markten (AFM). Die zouden volgens hem aanzienlijk hoger moeten zijn dan de huidige salarisregels eigenlijk toestaan.

De lobby is opmerkelijk. Zijn eigen partij en Rosenmöller zelf hebben altijd vooraan gestaan bij het veroordelen van topinkomens in de (semi-)publieke sector.

Nu blijkt de GroenLinks-tsaar, die in de partij nog veel invloed heeft, achter de schermen de noodzaak van hoge salarissen te verdedigen. Een ministersalaris is volgens hem niet genoeg voor AFM-bestuurders, meer zou ’marktconform’ zijn.

Lees verder: GroenLinks is nu Grootkapitaal-Links

LEES MEER OVER; groenlinks  lobbyisten paul rosenmöller

Onderzoek advocaat Manuel Lokin

Bedrijven schieten zichzelf in voet met torenhoge beloningen voor hun topmanagers, blijkt uit onderzoek

‘Een internationale markt voor topbestuurders? Dat is een mythe’

VK 13.04.2018 Torenhoge beloningen voor topmanagers hebben veelal een negatief effect. Dat blijkt uit onderzoek waarop advocaat Manuel Lokin deze week is gepromoveerd.

Bedrijven schieten zichzelf in de voet door hun topmanagers torenhoge beloningen te geven. Een internationale transfermarkt van topbestuurders bestaat niet. En het belonen van individuele prestaties op korte termijn heeft veelal een negatief effect. Dat blijkt uit een studie waarop Manuel Lokin (35), advocaat bij het Amsterdamse kantoor Stibbe, vrijdag is gepromoveerd aan de Erasmus Universiteit Rotterdam.

Bedrijven zeggen: we moeten onze topmensen een internationaal concurrerend loon betalen anders vertrekken ze. ING-commissaris Jeroen van der Veer voerde dit argument vorige maand nog aan in de Tweede Kamer ter verdediging van het miljoenensalaris van ING-baas Ralph Hamers. Onzin, zegt u?

‘Er is totaal geen rechtvaardiging voor. Die markt is er niet. Beloningsconsultants adviseren bedrijven om op functieniveau bezoldigingen internationaal te vergelijken. Op basis daarvan is de mythe ontstaan dat er een internationale markt is voor bestuurders, zoals die ook bestaat voor trainers in het profvoetbal. Maar er wordt zelden geruild tussen bedrijven. De meeste bestuurders klimmen op binnen het eigen bedrijf.’

Manuel Lokin, advocaat ©

Toch blijven raden van commissarissen hun topbestuurders miljoenenbeloningen toekennen in de vorm van salaris, bonussen en aandelenpakketten. Waarom?

‘Enerzijds omdat mensen er daadwerkelijk in geloven, anderzijds omdat ze erin gevangen zitten. Bedrijven willen hun bestuurder een internationaal concurrerend salaris betalen zodat ze de mogelijkheid openhouden om in de toekomst een CEO van buiten te halen, ook al komt je topman uit je eigen onderneming. Bedrijven kijken niet naar de capaciteiten van de persoon, zoals lager in het bedrijf wel het geval is, maar naar wat internationaal wordt betaald voor de functie van bestuurder.’

U waarschuwt voor ‘pay for performance’, het vooraf vaststellen van een beloning voor individuele prestaties. Ook dit drijft de beloningen van bestuurders op. Wat is er mis met dit principe?

‘We doen het ook bij onze kinderen. Als je je bord leeg eet, krijg je een toetje. Het kind eet weliswaar het bord leeg, maar gaat het eten niet lekker vinden. Zo werkt het ook bij agenten die boetes moeten uitschrijven en leraren die worden afgerekend op de slagingspercentages van hun leerlingen. Op het moment dat je zulke prikkels introduceert, worden de targets wel gehaald, maar gaan die ten koste van de lange termijn.

©

‘Zo is het ook met de beloningen aan de top van het bedrijfsleven. Bij de Amerikaanse bank Wells Fargo openden bankmedewerkers rekeningen voor klanten terwijl die niet waren aangevraagd. Een ander voorbeeld. Bedrijven sturen op winst per aandeel. Je kan dat vergroten door meer winst te maken. Maar het is veel makkelijker om gewoon zelf aandelen in te kopen. Want minder aandelen betekent meer winst per aandeel. Dus gaat het geld niet naar onderzoek en ontwikkeling, maar naar de eigen aandelen. Want de bonus hangt ervan af. Op lange termijn is dat destructief voor het bedrijf.’

De aandeelhouder bepaalt. Zit daar het probleem?

‘De meeste aandeelhouders zijn Angelsaksisch en verwachten dat er op de huidige manier wordt beloond. Bedrijven kunnen zich daaraan onttrekken door een goed verhaal te ontwikkelen waarom ze anders willen belonen. We betalen nu al minder dan in Groot-Brittannië en Amerika. Dat past bij de egalitaire Nederlandse samenleving en is goed voor het bedrijf. En dus ook voor de aandeelhouder.’

De oplossing ligt volgens u bij de raden voor commissarissen. Daar moet een cultuurverandering plaatsvinden.

‘Zij stellen de beloningen vast, zij zullen de verandering teweeg moeten brengen. Het moment is ernaar. De druk op bedrijven neemt toe, vanuit de Nederlandse samenleving en vanuit Europa. Bedrijven moeten bijvoorbeeld volgens een recent in de wet opgenomen gedragscode verantwoorden hoe de beloning van de topman- of vrouw zich verhoudt met de salarissen van de overige medewerkers.

‘Dat is ook mijn oproep: begin met naar beneden kijken en met de top weer vast te klinken aan de rest van de onderneming.

‘Commissarissen staan volgens mij open voor deze ideeën, maar de discussie is zo verhit dat het voor hen veiliger is om vast te houden aan de huidige praktijk. Want alles is nu fout, klinkt het vanuit de samenleving. Elke salarisverhoging is te veel. Maar als bedrijven het internationaal vergelijken loslaten én de ruimte verliezen om op basis van de capaciteiten van een kandidaat met beloningen te fluctueren, gooi je het kind met het badwater weg.’

Volg en lees meer over:  BEDRIJVEN   NEDERLAND   ECONOMIE

Van Lanschot bankiers

’Kritiek op loonsverhoging banktop Van Lanschot’

Telegraaf 16.04.2018 Opnieuw is er kritiek op een loonsverhoging voor de top van een bank. Van Lanschot Kempen wil de beloning van de topbestuurders fors verhogen, omdat ze aanzienlijk minder verdienen dan hun collega’s bij vergelijkbare bedrijven. Dat schrijft de Volkskrant.

Maar critici wijzen erop dat die bedrijven veel groter zijn dan Van Lanschot en de vergelijking mank gaat.

De voorgenomen loonsverhoging voor de top blijkt uit stukken voor de komende aandeelhoudersvergadering die Van Lanschot Kempen vrijdag heeft gepubliceerd. Volgens de plannen krijgt topman Karl Guha er dit jaar via meer aandelen en een hogere pensioenbijdrage ruim 20 procent bij. Zijn totale beloning komt daarmee uit op ruim 1,5 miljoen euro.

De andere drie bestuurders gaan er een kwart op vooruit, naar ruim een miljoen euro.

Vakbond over forse loonsverhoging bankiers: Het oude graaien lijkt terug

AD 16.04.2018 De aangekondigde forse loonsverhoging voor de top van de bank Van Lanschot Kempen levert forse kritiek op. De bank wil de beloning flink verhogen omdat topbestuurders aanzienlijk minder verdienen dan collega’s bij andere bedrijven. Critici menen echter dat die vergelijking nergens over gaat omdat die bedrijven vele malen groter zijn. Vakbond FNV spreekt van ‘ouderwets graaien’

Volgens plannen van de bank krijgt topman Karl Guha er dit jaar ruim 20 procent bij. Zijn totale beloning komt daarmee uit op ruim 1,5 miljoen euro. Drie andere bestuurders gaan er een kwart op vooruit, naar ruim een miljoen euro. Van Lanschot Kempen kijkt naar eigen zeggen naar wat topmensen verdienen bij andere Nederlandse financiële instellingen, bij Europese vermogensbeheerders en bij Nederlandse multinationals.

Lees ook;

Politiek woest over salarisverhoging topman ING: ‘Arrogant en schaamteloos’

Lees meer

De voorgenomen loonsverhoging voor de top van Van Lanschot Kempen is de zakenbank op een waarschuwing van minister Wopke Hoekstra van Financiën komen te staan. Hoekstra wijst erop dat ‘forse salarisverhogingen’ voor topbankiers ‘niet bijdragen aan het herstel van vertrouwen in de financiële sector’.

De minister vindt het ‘belangrijk dat financiële ondernemingen zich rekenschap geven van hun maatschappelijke functie’ bij het vaststellen van de salarissen. Ze moeten dan ook zorgen ‘voor een maatschappelijk gedragen beloningsbeleid’. Hoekstra brengt in herinnering dat hij erover denkt de beloningswetgeving voor banken aan te scherpen.

Vraagtekens

Eumedion, de belangenbehartiger van grote beleggers zoals pensioenfondsen, zet grote vraagtekens bij de gedachte van de bank en vraagt zich af of het wel gepast is een relatief kleine Nederlandse financiële instelling zoals Van Lanschot Kempen te vergelijken met grote multinationals. ,,Er heeft geen consultatie vooraf plaatsgevonden”, geeft directeur Rients Abma aan. Eumedion gaat met zijn leden zijn standpunt bepalen voordat er eind mei over het voorstel moet worden gestemd.

Het voorstel roept bij Abma een aantal vragen op. ,,Is de samenstelling van die benchmarkgroep waarbij Van Lanschot Kempen aan grote AEX-fondsen wordt gespiegeld wel passend?” vraagt hij zich af. Ook wil hij weten hoe de raad van commissarissen heeft bepaald dat er voldoende rekening is gehouden met het maatschappelijk draagvlak.

Exorbitant

De voorgenomen loonsverhoging van de top van Van Lanschot Kempen is een nieuwe deuk in het imago van de financiële sector, vindt vakbond FNV. De bond stelt onaangenaam verrast te zijn door het nieuws dat ‘wéér een financiële instelling de beloning van de top exorbitant verhoogt’.

,,Het oude graaien lijkt weer terug te zijn in de financiële wereld”, stelt bondsbestuurder Ger Klinkenberg, die daarmee ook verwijst naar de na ophef afgeblazen loonsverhoging voor ING-topman Ralph Hamers. ,,De beloningsverhoudingen gaan steeds verder uit de pas lopen.”

Opnieuw kritiek op loonsverhoging voor bankentop, ditmaal bij Van Lanschot

Bank meet zich met bedrijven die veel groter zijn

VK 16.04.2018 Opnieuw is er kritiek op een loonsverhoging voor de top van een bank. Van Lanschot Kempen wil de beloning van de topbestuurders fors verhogen, omdat ze aanzienlijk minder verdienen dan hun collega’s bij vergelijkbare bedrijven. Maar critici wijzen erop dat die bedrijven veel groter zijn dan Van Lanschot en de vergelijking mank gaat.

De voorgenomen loonsverhoging voor de top blijkt uit stukken voor de komende aandeelhoudersvergadering die Van Lanschot Kempen vrijdag heeft gepubliceerd. Volgens de plannen krijgt topman Karl Guha er dit jaar via meer aandelen en een hogere pensioenbijdrage ruim 20 procent bij. Zijn totale beloning komt daarmee uit op ruim 1,5 miljoen euro.

De andere drie bestuurders gaan er een kwart op vooruit, naar ruim een miljoen euro. Het in Den Bosch gevestigde Van Lanschot Kempen (van 1737) specialiseert zich in vermogensbeheer voor welvarende klanten.

Volgens de toelichting is de verhoging nodig omdat de bestuurders ‘aanzienlijk’ onder het gemiddelde verdienen ten opzichte van een groep vergelijkbare bedrijven.

De Bossche bank heeft een balanstotaal van 14,7 miljard euro. Bij ING is dat 846 miljard euro.

Manke vergelijking

Voor die vergelijking is gekeken naar de beloning bij Nederlandse financiële instellingen, bij Europese vermogensbeheerders en bij Nederlandse multinationals. Op deze manier vergelijkt het relatief kleine Van Lanschot Kempen zich met veel grotere bedrijven als verzekeraar NN, chipmachinefabrikant ASML, chemieconcern DSM en de grootste bank van Nederland, ING.

Al deze multinationals zijn genoteerd in de eredivisie van de beurs, de AEX. Van Lanschot Kempen behoort als small cap tot de kleinste beursgenoteerde bedrijven. Ook op andere terreinen zijn de verschillen groot. Zo heeft DSM meer dan 20 duizend werknemers, tegen 1.685 bij Van Lanschot Kempen. De Bossche bank heeft een balanstotaal van 14,7 miljard euro. Bij ING is dat 846 miljard euro. ING trok onlangs vanwege grote ophef het plan in om de beloning van topman Ralph Hamers met 50 procent te verhogen, tot 3 miljoen euro.

Eumedion, de belangenbehartiger van grote beleggers zoals pensioenfondsen, vraagt zich af of het wel gepast is een relatief kleine Nederlandse financiële instelling voor de beloning te vergelijken met grote AEX-multinationals.

Maatschappelijk draagvlak

Volgens de bank is de voorgestelde nieuwe beloning nog steeds aanzienlijker lager dan het gemiddelde van de groep.

Volgens Eumedion-directeur Rients Abma is het ook twijfelachtig of het beloningsvoorstel ‘bijdraagt aan het herstel van maatschappelijk vertrouwen in de financiële sector’. Uit de toelichting wordt niet duidelijk of de commissarissen van Van Lanschot Kempen – die over de beloning gaan – rekening hebben gehouden met het maatschappelijk draagvlak. Volgens de Code Banken moet dat.

Van Lanschot Kempen zegt in een reactie dat de ‘succesvolle transformatie tot gespecialiseerd vermogensbeheerder, met goede tot zeer goede financiële resultaten’ de belangrijkste reden is geweest voor het verhogen van de beloning. Die beloning is de afgelopen jaren nauwelijks gestegen, stelt de bank verder. De ‘benchmark’ met de andere bedrijven is ‘een van de onderdelen die is gebruikt’.Externe beloningsexperts (van Willis Towers Watson) is gevraagd om ‘een zorgvuldige benchmark’.

‘Deze benchmark vormt een bruikbare vergelijking, waarbij ook in ogenschouw is genomen dat Van Lanschot Kempen opereert in een sterk concurrerende internationale markt’, aldus de reactie. Volgens de bank is de voorgestelde nieuwe beloning nog steeds aanzienlijker lager dan het gemiddelde van de groep.Het beloningsvoorstel wordt op 31 mei voorgelegd aan de aandeelhouders, die ermee moeten instemmen.

Zorg;

Geen uitzondering salarissen top ziekenhuizen

Telegraaf 14.03.2018 Ziekenhuizen krijgen van de hoogste rechter geen toestemming om topbestuurders meer salaris te betalen dan de geldende salarisnormen voor de publieke en semi-publieke sector. De Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ) had de minister van Volksgezondheid gevraagd om uitzondering te maken van deze regel. De minister weigerde dit echter, waarop de NVZ naar de rechter stapte.

De rechter stelde de ziekenhuizen in het ongelijk en ook de Raad van State heeft het verzoek van de NVZ nu afgewezen. Het hoger beroep werd aangespannen door de NVZ, de stichting Christelijk Algemeen Ziekenhuis Noordwest-Veluwe, de stichting Reinier Haga Groep en de stichting Gelre Ziekenhuizen.

Volgens de NVZ is het met de salarisregels, een maximum van 178.000 euro per jaar, lastig om geschikte bestuurders te vinden.

Topbestuurders ziekenhuizen geen uitzondering op salarisnormen

NOS 14.03.2018 Ziekenhuizen krijgen geen toestemming om topbestuurders meer salaris te betalen dan is toegestaan volgens de normen voor de publieke en semi-publieke sector. De Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen (NVZ) en een aantal ziekenhuizen hadden een rechtszaak aangespannen tegen de minister van Volksgezondheid, omdat die een uitzondering op die normen niet toestond.

Voorheen mochten topbestuurders 130 procent van het salaris van een minister verdienen, maar sinds de invoering van de Wet Normering Topinkomens (WNT) van 2015 is dat 100 procent. Hoewel uitzonderingen zijn toegestaan, vindt de Raad van State niet dat die direct moeten gelden voor alle bij de NVZ aangesloten ziekenhuizen, zoals de belangenbehartiger wilde.

Volgens de organisaties is het moeilijk om goede bestuurders te vinden als die maximaal 178.000 euro per jaar mogen verdienen, zoals onder de WNT het geval is. Eerder stelde de lagere rechter hen al in het ongelijk en nu heeft ook de Raad van State het verzoek afgewezen.

‘Nieuwe regel’

De Raad van State zegt dat de WNT een algemene regel is die niet aangevochten kan worden bij de rechter. Daarnaast is de groep ziekenhuizen die bij de NVZ is aangesloten zo groot dat er een heel nieuwe regel zou moeten komen. Ook daar gaat de rechter volgens de Raad van State niet over.

Samen met de NVZ waren de stichting Christelijk Algemeen Ziekenhuis Noordwest-Veluwe, de stichting Gelre Ziekenhuizen en de stichting Reinier Haga Groep in beroep gegaan tegen de afwijzing van de lagere rechter. Van die laatste stichting is oud-staatssecretaris Van Rijn tegenwoordig bestuursvoorzitter.

BEKIJK OOK;

“Problemen door lager topinkomen”

Eerste Kamer stemt in met verlaging topinkomens

Kamer: kabinet moet zorgbestuurders aanspreken op verhoging salaris

VK 13.03.2018 Zorgbestuurders die volgens de norm te veel verdienen moeten daarop worden aangesproken door het kabinet. Dat heeft de Tweede Kamer dinsdag bepaald. Een motie van GroenLink