Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

De terugkeer van de PvdA ???? – deel 3

De PvdA bevindt zich al twee Tweede Kamerverkiezingen op het historische dieptepunt van negen zetels.

Waar zijn de spraakmakende PvdA-intellectuelen gebleven? De Wiardi Beckman Stichting is in slaap gesukkeld en alleen Ronald Plasterk houdt het vaandel nog hoog.

Kortom, het mysterie van de verdwenen PvdA-denkers !!

Voormalig PvdA-leider Joop den Uyl (1919-1987) had tal van merkwaardige gewoonten. Wanneer hem bijvoorbeeld een moeilijke vraag werd gesteld, nam hij dikwijls een korte stilte in acht, richtte zijn ogen peinzend op het plafond en begon dan zijn meestal erg uitvoerige antwoord met de frase ‘Twee dingen goed begrijpen…’ Vooral cabaretier Wim Kan kon dat meesterlijk imiteren.

Hoe is het in 2021 gesteld met de partij van Den Uyl? Ook dat is een vraag waarop – helemaal in zijn geest – een tweeledig antwoord kan worden gegeven.

PvdA bezet buitengewoon belangrijke posten

Om te beginnen is het zo dat de PvdA een reeks buitengewoon belangrijke politieke en bestuurlijke posten bezet.

Zo was de vorige kabinetsinformateur (Herman Tjeenk Willink) lid van de PvdA, evenals de huidige (Mariëtte Hamer). Ook leveren de sociaaldemocraten burgemeesters in twee van de vier grote steden (Rotterdam en Utrecht) en commissarissen van de Koning in drie provincies (Utrecht, Drenthe en Flevoland).

Verder is niet alleen de directeur van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) Kim Putters een PvdA’er – de ex-senator is vorig jaar door de Volkskrant uitgeroepen tot ‘invloedrijkste Nederlander’ – maar ook voorzitter van de Onderzoeksraad voor Veiligheid Jeroen Dijsselbloem. De voormalige minister staat op nummer vier in de Volkskrant-lijst met invloedrijke landgenoten. En wat te denken van de voorzitter van de Sociaal-Economische Raad (alweer Mariëtte Hamer) en Europees Commissaris Frans Timmermans, de belangrijkste Nederlander over de grens: óók van de PvdA.

Lees ook van Roelof Bouwman: Het Binnenhof is al sinds 1992 het Binnenhof niet meer

Partij in intellectueel opzicht aan lager wal geraakt

Voor een oppositiepartij die met niet meer dan 5,7 procent van de stemmen al sinds 2017 behoort tot de kleine fracties in de Tweede Kamer, is dat een meer dan opmerkelijke opeenhoping van topfuncties. Iets vergelijkbaars bestaat nergens in Europa.

Een tweede facet van de PvdA dat onmiddellijk in het oog springt, is hoe de partij in intellectueel opzicht aan lager wal is geraakt.

Nog maar een jaar of vijftien geleden wist elke politiek geïnteresseerde krantenlezer de naam van de directeur van de Wiardi Beckman Stichting (WBS), het wetenschappelijk bureau van de PvdA. Dat was per definitie een intellectuele kanjer die een hoofdrol speelde in het politieke debat. Lang geleden, in de jaren vijftig, Joop den Uyl. Later onder anderen Wouter Gortzak, Joop van den Berg en Paul Kalma.

WBS: een kweekvijver zonder weerga

Socialisme & Democratie (S&D), het tijdschrift van de WBS, werd op parlementaire redacties altijd meteen uit de wikkel gehaald. Dikke kans immers dat er een opzienbarend politiek essay in stond – van Bart Tromp, of Bram Peper, of Paul Scheffer, of Arie van der Zwan, of Jos de Beus.

Ook hielden journalisten nauwgezet de nieuwe medewerkers van de WBS in de gaten. De jonge criminoloog Femke Halsema begon er in 1993 haar politieke loopbaan en in 2001 ook de uit Somalië afkomstige Ayaan Hirsi Ali. De WBS was een kweekvijver zonder weerga.

Lees ook van Roelof Bouwman: Dries van Agt heeft een symptomatisch probleem

Intellectuele bloedarmoede gaat goed samen met baantjesjagerij

Die reputatie is vrijwel geheel verdampt. Bestaan er eigenlijk nog wel PvdA-intellectuelen? De enige sociaaldemocraat die zich zo mag noemen en die geregeld publicitair de aandacht trekt, is wetenschapper en oud-minister Ronald Plasterk. Zijn glasheldere en altijd zeer lezenswaardige beschouwingen staan elke vrijdag in… De Telegraaf. Plasterk zou het waarschijnlijk zelf ook niet hebben geloofd als het hem vijf jaar geleden was verteld.

Je zou er cynisch over kunnen doen, maar misschien is het wel een belangrijke politieke les. Kennelijk kan intellectuele bloedarmoede heel goed samengaan met onovertroffen baantjesjagerij. Der Wille zur Macht, maar dan zonder hersens: het blijkt in de praktijk een succesrecept van jewelste.

Hadden ze dat bij de PvdA maar eerder geweten.

De nieuwe partijvoorzitter moet de verweesde beweging richting geven.

Partijvoorzitter zijn van de PvdA sprak decennialang tot verbeelding. De partijgeschiedenis kent een reeks van grote namen aan het hoofd van de grote ledenpartij: André van der Louw, Max van den Berg, Felix Rottenberg, Ruud Vreeman, Karin Adelmund, Mariëtte Hamer en Hans Spekman.

PVDA

Profielschets

Daar hoorden ook grote Tweede Kamerfracties bij. Dat is nu geschiedenis. In de profielschets roffelt de partij zich op de borst. De PvdA is ,,een actiegerichte partij, linkser dan sinds lange tijd, dicht bij mensen.’’ De nieuwe partijvoorzitter moet met een negenkoppige Tweede Kamerfractie en zo’n veertig duizend leden aan de slag.

Hoogleraar Sent knokt mee in voorzittersstrijd PvdA

Ook PvdA-senator Esther-Mirjam Sent mengt zich in de strijd om het partijvoorzitterschap van de PvdA. De hoogleraar Economische Theorie en Economisch Beleid aan Radboud Universiteit is de zwaarste kandidaat tot nu toe. Ze was voorzitter van de recentste PvdA-verkiezingsprogrammacommissie.

Die laatste functie gaf haar het zetje. Sent: ,,Als ik die energie niet had gezien van die ideeënstroom, zou ik me ook niet als partijvoorzitter hebben gekandideerd. Dan zou ik niet zo’n scherp zicht op de partij hebben gehad. Gedacht hebben dat het tobbers waren. Ik geloof in de idealen van de PvdA voor een eerlijke, sociale en duurzame wereld. Ik weiger me er bij neer te leggen dat al dat moois maar negen zetels waard is.’’

Ze wil een cultuurverandering in de PvdA. Het moet voor jongeren weer aantrekkelijk worden een afdelingsvergadering te bezoeken. ,,Een jongere die naar zo’n PvdA-vergadering gaat, denkt: mijn hemel, waar ben ik nou beland? Moties, amendementen, ordevoorstellen. Er is te veel angst om een open debat te voeren en ik denk dat je jongeren aantrekt als je zo’n ledenvergadering anders inricht.’’

Veel fusies mislukken

Over een fusie met GroenLinks is ze voorzichtig. Sent vindt dat aan de leden van de PvdA en GroenLinks. ,,Ik denk dat het om de idealen gaat. De partij is een middel om dat doel te realiseren. En de vraag is hoe je het het best doet. Het zou best kunnen dat dat zo is in een fusie met GroenLinks. Maar we weten ook dat veel fusies mislukken, dus dat moet je zorgvuldig doen.

Er moet vertrouwen worden gecreëerd. Ik kan me voorstellen dat er een werkgroep van PvdA’ers en GroenLinksers wordt gevormd. Die gaan verkennen op welke punten we samen kunnen werken en of dat al dan niet tot een fusie leidt.’’

Al 5 kandidaten

En ook PvdA-wethouder Reshma Roopram uit Barendrecht stelt zich kandidaat voor het PvdA-voorzitterschap. Dat heeft de 43-jarige bestuurder bekendgemaakt op Twitter. Eerder deze week meldde zich daar ook al de voorzitter van de Hilversumse PvdA-afdeling, Binnert de Beaufort.

Daarmee zijn er nu vijf kandidaat-voorzitters. Recent meldden zich al Pieter-Paul Slikker (campagnestrateeg en fractievoorzitter in Den Bosch), Gerard Bosman (vertegenwoordiger van de linkervleugel van de partij) en organisatiedeskundige Frank van de Wolde (uitgesproken voorstander van een fusie tussen de PvdA en GroenLinks).

Tegen fusie

Reshma Roopram is voor samenwerken met andere linkse partijen en organisaties, maar tégen een fusie. Volgens haar moet de PvdA ervoor zorgen dat de overheid er is voor iedereen en moeten mensen die het niet redden hulp en ondersteuning krijgen.

Lees: Acht kandidaten om voorzitter PvdA te worden NOS 30.08.2021

lees: Linkse samenwerking: niet zonder de SP 31.05.2021

lees: Something old, something new, nothing borrowed, nothing blue 11.06.2021

Lees: Nog nooit haalden de klassieke linkse partijen zo weinig zetels: ‘Juist nú moeten ze fuseren’ AD 19.03.2021

Lees: Oud-PvdA-politica Bussemaker: Dit is hét moment voor fusie op links AD 19.03.2021

Lees: Linkse partijen waren samen nog nooit zo klein in de Kamer NU 17.03.2021

Zie: Nu dan maar echt op weg naar de Fusie van de PvdA, GroenLinks en de SP ??

Zie: Linkse samenwerking PvdA-Groenlinks-SP definitief !!??……… of toch maar Fusie???

Zie: Niet alleen de PvdA heeft een probleem op links !!

zie: Linkse samenwerking PvdA-Groenlinks-SP-D66 definitief ???

zie; Eindelijk de Linkse samenwerking PvdA + Groenlinks + SP !?!?!? – de nasleep

Zie: Toch maar de Linkse samenwerking PvdA-Groenlinks-SP-PvdD-D66 !?!?!?

Zie ook: Eindelijk de Linkse samenwerking PvdA + Groenlinks + SP !?!?!? – de nasleep

zie verder : Eindelijk de Linkse samenwerking PvdA + Groenlinks + SP !!!

zie dan ook; Fusie PvdA, GroenLinks, SP ??

zie ook nog: Lijstverbinding PvdA, GroenLinks, SP ??

en zie ook: PvdA-Plus is linkse samenwerking met PvdA + Groenlinks + SP + D66 !!!

zie ook nog: PvdA 70 jaar partijvernieuwing

zie verder ook: Het Rode Bolwerk in Amsterdam is gebarsten – deel 2

zie dan ook nog: De SP-light van Job Cohen viel verkeerd bij de PvdA-achterban

en zie dan ook nog: De PvdA op weg naar SP-light ???

zie verder dan ook: PvdA-SP-GroenLinks-D66 versus een Hete en Rode Lente – deel 2

en dan ook nog: PvdA-SP-GroenLinks-D66 versus een Hete en Rode Lente !?!?!? deel 1

en zie ook: Manifest Linkse oppositie SP, PvdA, GroenLinks, ChristenUnie en de FNV

zie ook deze nog: Provinciale verkiezingen 02.03.2011 – Groenlinks, PvdA, SP en ook D66 Samen ?

zie verder dan ook nog: Een Links Den Haag – samenwerking SP, Groenlinks en PvdA

zie ook deze dan nog: Geen Samenwerking PvdA, Groenlinks, SP en D66 ?

en zie verder ook: Guusje ter Horst en Jolande Sap – PvdA, Groenlinks en D66 samen

en ook nog: PvdA mobiliseert Nederland in strijd tegen het Rechtse Kabinet Rutte 1-deel 2

en verder ook: De PvdA mobiliseert Nederland in strijd tegen het Rechtse Kabinet Rutte 1 deel 1

Zie ook: De terugkeer van de PvdA ???? – deel 2

Zie ook: De terugkeer van de PvdA ???? – deel 1

Zie ook: PvdA aan de haal met het Groot Kapitaal !! ??

zie ook: PvdA in de steigers – fase 4 rouwverwerkingsproces

zie dan ook: PvdA in de steigers – fase 3 rouwverwerkingsproces

zie ook: PvdA in de steigers – fase 2 rouwverwerkingsproces

zie ook: PvdA in de steigers – fase 1 rouwverwerkingsproces

Vertrouwelijk advies: PvdA moet op zoek naar nieuwe kernboodschap

NOS 17.09.2021 Bestaanszekerheid werd de kernboodschap van de PvdA na de ongekende verkiezingsnederlaag van 2017. Toenmalig partijleider Lodewijk Asscher hoopte daarmee kiezers terug te winnen. Maar de partij moet alweer van die boodschap af, staat in een vertrouwelijk advies aan het partijbestuur dat in handen is van de NOS.

Het advies heet Progressief en Verbindend en is geschreven door een werkgroep onder leiding van Martijn van Dam, die twaalf jaar Kamerlid was, staatssecretaris van Economische Zaken was in het tweede kabinet-Rutte en nu lid is van de Raad van Bestuur van de NPO.

Bestaanszekerheid is volgens de werkgroep wel een kernwaarde van de PvdA. maar in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van volgend jaar vinden Van Dam c.s. het als dé kernboodschap ongeschikt: “communicatief dragen deze termen bij aan een te behoudend, te statisch beeld en appelleren ze onvoldoende aan de toekomst en het progressieve en verbindende karakter van de PvdA.”

Klassiek begrip uit sociaaldemocratie

Asscher introduceerde het begrip bestaanszekerheid als kernboodschap van de PvdA in reactie op de monsternederlaag van 2017, van 38 zetels naar negen. De jaren daarvoor had de partij in het kabinet Rutte II meegewerkt aan bijvoorbeeld verhoging van de AOW-leeftijd, ontslagen in de thuiszorg en de invoering van het leenstelsel voor studenten. Dat werd gezien als een belangrijke oorzaak van de nederlaag, omdat die beslissingen hadden geleid tot onzekerheid voor burgers.

Asscher concludeerde dat de PvdA terug moest naar het thema bestaanszekerheid, een klassiek begrip uit de sociaaldemocratie, en dat werd vervolgens vertaald in begrippen als “zeker zijn van goed werk, van goed onderwijs en een goed huis”.

Twee maanden voor de verkiezingen van dit jaar stapte Asscher op in verband met de toeslagenaffaire. De PvdA zag de winst in de peilingen verschrompelen en bleef steken op 9 zetels.

De werkgroep-Van Dam, waar ook oud-minister Dijsselbloem in zit, maakte een rondgang in de partij en concludeert nu dat de boodschap moderner moet, progressiever, met meer aandacht voor diversiteit en meer gericht op de jeugd.

Bouwstenen

De werkgroep geeft geen concreet advies over hoe de nieuwe kernboodschap moet luiden. Wel levert ze een aantal bouwstenen, zoals “beter en eerlijker, algemeen welzijn boven individuele welvaart, als we niks doen wint de sterkste, het gaat niet vanzelf. Meer wij, minder ik”. De werkgroep pleit ook voor een aanpak die SPITS is. Die afkorting staat voor Samen, Positief, Inspirerend, Toekomstgericht en Strijdbaar.

Opmerkelijk is dat het woord links niet voorkomt in het advies, behalve als GroenLinks wordt genoemd als belangrijke samenwerkingspartner. Het begrip sociaaldemocratie komt er ook niet in voor.

Verder staat erin dat de partij een eilandenrijk is. Het partijbureau, de fractiemedewerkers in de Tweede Kamer, het wetenschappelijk bureau en andere PvdA-organisaties werken onvoldoende samen. Er moet meer met vrijwilligers worden gewerkt, vindt de werkgroep, want betaalde medewerkers, zoals de voorzitter, zijn te duur zijn geworden nu de partij nog maar negen zetels heeft.

Ploumen: “Bestaanszekerheid blijft pijler’

Volgens partijleider Ploumen hebben “de 2e Kamerfractie en het partijbestuur er met interesse kennis van genomen en zullen zij hun voordeel ermee doen”. Bestaanszekerheid blijft volgens Ploumen ook zeker een van de pijlers van de sociaaldemocratie.

Maar er is ook irritatie dat het begrip bestaanszekerheid opzij wordt geschoven omdat dit juist de kern is van waar de PvdA voor zou moeten staan.

Simon den Haak, hoofd voorlichting onder Asscher, zegt: “De analyse is gebrekkig en de aanbevelingen zijn oppervlakkig en gemakzuchtig. Als je zekerheid conservatief noemt, misken je de enorme onzekerheid die miljoenen Nederlanders nu voelen over de woningnood, een flexibel contract of het lerarentekort. Voor de meeste Nederlanders is zeker zijn van een betaalbaar huis, vast werk met een fatsoenlijk salaris en een goede school voor de kinderen niet conservatief maar juist grote vooruitgang.”

Anderen wijzen erop dat het thema onder Asscher was uitgekauwd en al uit beeld begon te raken. Asscher zelf wil niet reageren.

Lees hier het hele advies van de commissie-Van Dam.

De PvdA kan maar beter niet meeregeren in een nieuw kabinet-Rutte

De PvdA kan maar beter niet meeregeren in een nieuw kabinet-Rutte

Onder Lodewijk Asscher leek het weer de goede kant op te gaan met de PvdA, schrijft Thijs Broer. Toen kwam de toeslagenaffaire aan het licht en moest Asscher aftreden, terwijl Rutte als hoofdverantwoordelijke doodgemoedereerd door ging. Intussen heeft de PvdA het nakijken, met dramatische peilingen, weglopende leden en een wankele Lilianne Ploumen als beginnend fractievoorzitter.

Nu zich maar liefst vijf kandidaten uit alle verschillende geledingen van de partij hebben gemeld voor het voorzitterschap van de PvdA zou je kunnen zeggen dat de verenigingsdemocratie bloeit bij de ooit zo machtige sociaaldemocraten. Na Pieter Paul Slikker, voormalig campagnestrateeg en fractievoorzitter in Den Bosch, Gerard Bosman, afdelingsvoorzitter in Ridderkerk en al decennia de oud-linkse luis in de pels van de partijtop, de jonge organisatiedeskundige Frank van de Wolde en Binnert de Beaufort, afdelingsvoorzitter in Hilversum, docent journalistiek aan de Hogeschool van Amsterdam en voormalig Quote-redacteur, meldde zich ook Reshma Roopram, wethouder te Barendrecht en voormalig Miss Universe.

Een campagnestrateeg uit de links-liberale stal van Wouter Bos, een oud-linkse zestiger, een jonge consultant, een rode jonker en een voormalig model van Hindoestaanse afkomst: zo op het oog valt er echt weer wat te kiezen bij de PvdA.

Maar wie zich verdiept in de verschillende boodschappen waarmee de kandidaten zich in de kijker proberen te spelen ontkomt niet aan een gevoel van déja vu: zonder uitzondering willen ze meer debat in de partij om de leegloop te stoppen, de hardnekkige regentencultuur in de partij doorbreken om weer gewone kiezers en jongeren aan te spreken, meer linkse samenwerking en een vuist te maken tegen de groeiende ongelijkheid: allemaal verhalen die al een halve eeuw klinken bij de PvdA, en die ik de afgelopen twee decennia al talloze keren samen met wijlen Max van Weezel voor Vrij Nederland kon optekenen – terwijl Max grinnikend nog een sigaar opstak als hij weer een olijk zinnetje tikte over de zoveelste poging de PvdA te redden van de ondergang.

ALS HERBOREN

Het treurige is dat de partij juist in de meeste van deze opzichten – meer linkse samenwerking, het doorbreken van de regentencultuur en een vuist tegen de ongelijkheid – de afgelopen paar jaar goed bezig was.

Nadat Lodewijk Asscher de strijd om het lijsttrekkerschap nipt had gewonnen van Diederik Samsom en vervolgens in 2017 de meest dramatische nederlaag in de geschiedenis van de PvdA voor zijn kiezen kreeg, van 38 naar 9 zetels – ging hij te rade bij zichzelf, schreef hij een openhartig boek – niet alleen over zijn politieke wederwaardigheden maar ook over zijn joodse achtergrond – en verscheen hij als herboren in de Tweede Kamer.

Als minister van Sociale Zaken kon Asscher zich nog wel eens als gepantserde bestuurder laten zien, maar in het parlement ontwikkelde hij zich in korte tijd tot gedreven leider van de linkse oppositie. Terwijl Jesse Klaver, ooit nog the new kid on the block, zijn glans verloor, won Asscher juist aan gezag, als de enige in de Kamer die er regelmatig in slaagde zijn voormalige ambtgenoot Mark Rutte in het nauw te drijven.

Bij de Algemene Beschouwingen – het jaarlijkse koningsnummer in het parlement – had hij zelfs geen papier meer nodig om een samenhangend, scherpzinnig betoog af te steken. En hij presenteerde een helder programma, dat eerst en vooral gericht was op het bestrijden van de groeiende ongelijkheid: terug naar de kerntaak van de sociaaldemocratie.

Zo slaagde de PvdA er weer in zichzelf publiekelijk een mes in de rug te steken, in de aanloop naar de verkiezingen die het herstel van de partij hadden moeten inluiden.

Helaas bleef het verleden hem achtervolgen. Nadat Asscher in december afgelopen jaar diep door het stof was gegaan omdat hij als minister van Sociale Zaken te weinig oog had gehad voor de slachtoffers van de toeslagenaffaire was het zijn eigen partij die hem van zijn sokkel trok. Eerst meldde een aantal anonieme critici in de partij in de krant dat hij terug zou moeten treden als lijsttrekker, gevolgd door een motie van gelijke strekking op het verkiezingscongres in januari, ingediend door het kritische partijlid Francisca Drijver uit Krimpen aan den IJssel.

De motie kreeg zoveel steun in het land dat Asscher zich een paar maanden voor de verkiezingen gedwongen zag de handdoek in de ring te gooien, in de wetenschap dat de kwestie hem zou blijven achtervolgen. Toen ik in die weken Francisca Drijver sprak, vertelde het overijverige partijlid dat ze absoluut niet had verwacht dat haar motie zo massaal gesteund zou worden, ‘maar ik vond dat iemand het moest zeggen.’ Van je partijgenoten moet je het hebben.

Zo slaagde de PvdA er weer in zichzelf publiekelijk een mes in de rug te steken, in de aanloop naar de verkiezingen die het herstel van de partij hadden moeten inluiden. En het meest ironische van die zelfveroorzaakte ramp is nog dat Mark Rutte, die als premier hoofdverantwoordelijk was voor de toeslagenaffaire, ondanks een massaal gesteunde motie van afkeuring doodgemoedereerd doorging als lijsttrekker en vervolgens als beoogd premier, alsof er niets was gebeurd.

VROEGTIJDIGE VAL

Intussen heeft de PvdA het nakijken, met dramatische peilingen, weglopende leden en een wankele Lilianne Ploumen als beginnend fractievoorzitter. Als de PvdA nu iets mist, is het niet een overtuigend programma of meer debat in de partij, zoals de voorzitterskandidaten stellen, maar een leider die in dit mediatijdperk furore kan maken in de Kamer en de media. Of Ploumen dat in zich heeft zal nog moeten blijken, na haar matige optreden tijdens de campagne, en een alternatief met de scherpte van Asscher heeft de PvdA nog niet klaarstaan. Maar wat niet is kan nog komen.

Het allerdomst zou het in ieder geval zijn als de PvdA zich zou laten overtuigen toch weer aan te schuiven in een nieuw kabinet-Rutte, al dan niet met Jesse Klaver, die zo graag wil regeren dat hij zijn eigen vrouw Jolein er bijna bij cadeau wil doen, zoals een bekende PvdA’er me laatst grinnikend vertelde.

Met maar liefst drie parlementaire enquêtes in aantocht – over het Groningse gas, de toeslagenaffaire en het coronabeleid – die stuk voor de stuk de vroegtijdige val van het nieuwe kabinet zouden kunnen inluiden, zou ik zeggen: laat Rutte zelf de klap maar opvangen.

Een verstandig advies aan de PvdA kwam laatst van aspirant-partijvoorzitter Gerard Bosman via Twitter. ‘Ze gaan hun gang maar op rechts’, schreef hij. ‘We treffen elkaar wel weer bij de volgende verkiezingen.’

Ronald Plasterk en het mysterie van de verdwenen PvdA-denkers

Elsevier 20.07.2021 Waar zijn de spraakmakende PvdA-intellectuelen gebleven? De Wiardi Beckman Stichting is in slaap gesukkeld en alleen Ronald Plasterk houdt het vaandel nog hoog, schrijft Roelof Bouwman.

Voormalig PvdA-leider Joop den Uyl (1919-1987) had tal van merkwaardige gewoonten. Wanneer hem bijvoorbeeld een moeilijke vraag werd gesteld, nam hij dikwijls een korte stilte in acht, richtte zijn ogen peinzend op het plafond en begon dan zijn meestal erg uitvoerige antwoord met de frase ‘Twee dingen goed begrijpen…’ Vooral cabaretier Wim Kan kon dat meesterlijk imiteren.

Hoe is het in 2021 gesteld met de partij van Den Uyl? Ook dat is een vraag waarop – helemaal in zijn geest – een tweeledig antwoord kan worden gegeven.

PvdA bezet buitengewoon belangrijke posten

Om te beginnen is het zo dat de PvdA een reeks buitengewoon belangrijke politieke en bestuurlijke posten bezet.

Zo was de vorige kabinetsinformateur (Herman Tjeenk Willink) lid van de PvdA, evenals de huidige (Mariëtte Hamer). Ook leveren de sociaaldemocraten burgemeesters in twee van de vier grote steden (Rotterdam en Utrecht) en commissarissen van de Koning in drie provincies (Utrecht, Drenthe en Flevoland).

Verder is niet alleen de directeur van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) Kim Putters een PvdA’er – de ex-senator is vorig jaar door de Volkskrant uitgeroepen tot ‘invloedrijkste Nederlander’ – maar ook voorzitter van de Onderzoeksraad voor Veiligheid Jeroen Dijsselbloem. De voormalige minister staat op nummer vier in de Volkskrant-lijst met invloedrijke landgenoten. En wat te denken van de voorzitter van de Sociaal-Economische Raad (alweer Mariëtte Hamer) en Europees Commissaris Frans Timmermans, de belangrijkste Nederlander over de grens: óók van de PvdA.

Lees ook van Roelof Bouwman: Het Binnenhof is al sinds 1992 het Binnenhof niet meer

Partij in intellectueel opzicht aan lager wal geraakt

Voor een oppositiepartij die met niet meer dan 5,7 procent van de stemmen al sinds 2017 behoort tot de kleine fracties in de Tweede Kamer, is dat een meer dan opmerkelijke opeenhoping van topfuncties. Iets vergelijkbaars bestaat nergens in Europa.

Een tweede facet van de PvdA dat onmiddellijk in het oog springt, is hoe de partij in intellectueel opzicht aan lager wal is geraakt.

Nog maar een jaar of vijftien geleden wist elke politiek geïnteresseerde krantenlezer de naam van de directeur van de Wiardi Beckman Stichting (WBS), het wetenschappelijk bureau van de PvdA. Dat was per definitie een intellectuele kanjer die een hoofdrol speelde in het politieke debat. Lang geleden, in de jaren vijftig, Joop den Uyl. Later onder anderen Wouter Gortzak, Joop van den Berg en Paul Kalma.

WBS: een kweekvijver zonder weerga

Socialisme & Democratie (S&D), het tijdschrift van de WBS, werd op parlementaire redacties altijd meteen uit de wikkel gehaald. Dikke kans immers dat er een opzienbarend politiek essay in stond – van Bart Tromp, of Bram Peper, of Paul Scheffer, of Arie van der Zwan, of Jos de Beus.

Ook hielden journalisten nauwgezet de nieuwe medewerkers van de WBS in de gaten. De jonge criminoloog Femke Halsema begon er in 1993 haar politieke loopbaan en in 2001 ook de uit Somalië afkomstige Ayaan Hirsi Ali. De WBS was een kweekvijver zonder weerga.

Lees ook van Roelof Bouwman: Dries van Agt heeft een symptomatisch probleem

Intellectuele bloedarmoede gaat goed samen met baantjesjagerij

Die reputatie is vrijwel geheel verdampt. Bestaan er eigenlijk nog wel PvdA-intellectuelen? De enige sociaaldemocraat die zich zo mag noemen en die geregeld publicitair de aandacht trekt, is wetenschapper en oud-minister Ronald Plasterk. Zijn glasheldere en altijd zeer lezenswaardige beschouwingen staan elke vrijdag in… De Telegraaf. Plasterk zou het waarschijnlijk zelf ook niet hebben geloofd als het hem vijf jaar geleden was verteld.

Je zou er cynisch over kunnen doen, maar misschien is het wel een belangrijke politieke les. Kennelijk kan intellectuele bloedarmoede heel goed samengaan met onovertroffen baantjesjagerij. Der Wille zur Macht, maar dan zonder hersens: het blijkt in de praktijk een succesrecept van jewelste.

Hadden ze dat bij de PvdA maar eerder geweten.

Esther-Mirjam Sent (PvdA).

Hoogleraar Sent knokt mee in voorzittersstrijd PvdA

AD 20.07.2021 PvdA-senator Esther-Mirjam Sent mengt zich in de strijd om het partijvoorzitterschap van de PvdA. De hoogleraar Economische Theorie en Economisch Beleid aan Radboud Universiteit is de zwaarste kandidaat tot nu toe. Ze was voorzitter van de recentste PvdA-verkiezingsprogrammacommissie.

Die laatste functie gaf haar het zetje. Sent: ,,Als ik die energie niet had gezien van die ideeënstroom, zou ik me ook niet als partijvoorzitter hebben gekandideerd. Dan zou ik niet zo’n scherp zicht op de partij hebben gehad. Gedacht hebben dat het tobbers waren. Ik geloof in de idealen van de PvdA voor een eerlijke, sociale en duurzame wereld. Ik weiger me er bij neer te leggen dat al dat moois maar negen zetels waard is.’’

Lees ook;

Een van deze PvdA’ers moet de sociaal-democraten er weer bovenop helpen

Deze zomer gaat ze met haar zoontje parachutespringen. Als dat goed afloopt, stort ze zich eind augustus vol in de verkiezingscampagne met vijf anderen: Pieter Paul Slikker, Gerard Bosman, Frank van der Wolde, Binnert de Beaufort en Reshma Roopram.

Dochter van een tienermoeder

,,Voor het geval je denkt: daar heb je weer zo’n hoogleraar, ik wil wel benadrukken dat ik van bescheiden afkomst ben’’, zegt Esther-Mirjam Sent (54). ,,Ik ben het product van de PvdA, van de verheffing.’’ Studeren was voor de kleindochter van een badmeester en de dochter van een tienermoeder niet vanzelfsprekend, schetst Sent. ,,En met verheffing bedoel ik niet dat iedereen hoogopgeleid moet zijn, maar dat we iedereen waarderen. Dat een loodgieter misschien belangrijker is dan een hoogleraar.’’

In haar verklaring stelt Sent kritisch: ,,Te lang zijn we belangrijke debatten uit de weg gegaan om maar aardig gevonden te worden op het Binnenhof.’’ Sent doelt onder meer op het klimaatdebat, racisme/discriminatie, en stikstof.

“Een jongere die naar zo’n Pv­dA-vergade­ring gaat, denkt: mijn hemel, waar ben ik nou beland?”. aldus Esther-Mirjam Sent

Ze wil een cultuurverandering in de PvdA. Het moet voor jongeren weer aantrekkelijk worden een afdelingsvergadering te bezoeken. ,,Een jongere die naar zo’n PvdA-vergadering gaat, denkt: mijn hemel, waar ben ik nou beland? Moties, amendementen, ordevoorstellen. Er is te veel angst om een open debat te voeren en ik denk dat je jongeren aantrekt als je zo’n ledenvergadering anders inricht.’’

Guus Schoonewille

Ter rechterzijde is er hoon voor Sent omdat ze als voorzitter van de verkiezingsprogrammacommissie het grote bedrijfsleven met 32 miljard wil belasten, veel meer dan de SP. ,,Daar zijn we niet bang voor, de lasten moeten eerlijk verdeeld, daar geneer ik me niet voor. De uitdagingen zijn groot. Ik ben ook niet tegen het bedrijfsleven, integendeel!’’

Veel fusies mislukken

Over een fusie met GroenLinks is ze voorzichtig. Sent vindt dat aan de leden van de PvdA en GroenLinks. ,,Ik denk dat het om de idealen gaat. De partij is een middel om dat doel te realiseren. En de vraag is hoe je het het best doet. Het zou best kunnen dat dat zo is in een fusie met GroenLinks. Maar we weten ook dat veel fusies mislukken, dus dat moet je zorgvuldig doen. Er moet vertrouwen worden gecreëerd. Ik kan me voorstellen dat er een werkgroep van PvdA’ers en GroenLinksers wordt gevormd. Die gaan verkennen op welke punten we samen kunnen werken en of dat al dan niet tot een fusie leidt.’’

Over de vraag of de PvdA GroenLinks moet blijven vasthouden in de kabinetsformatie zegt Sent: ,,Dat is voor nu de door inhoud gedreven strategie. Dat heb ik ook gedaan met de voorzitter van de verkiezingsprogrammacommissie van GroenLinks. Dat moeten we volhouden. Ik geloof dat het goed is om met meer partners op links samen te werken. Dat doe ik in de senaat ook. Soms voer ik het woord mede namens de SP, soms ook namens GL. Je moet vooral kracht putten uit de brede linkse samenwerking.’’

Zesde kandidaat meldt zich voor PvdA-voorzitterschap

Zesde kandidaat meldt zich voor PvdA-voorzitterschap

MSN 20.07.2021 Esther-Mirjam Sent is de zesde kandidaat die zich heeft gemeld voor het voorzitterschap van de PvdA. De sociaaldemocraten kiezen op 2 oktober een opvolger voor de huidige voorzitter Nelleke Vedelaar.

Sent is hoogleraar in Nijmegen en is lid van de Eerste Kamer. Ze was voorzitter van de commissie die het laatste verkiezingsprogramma van de partij vaststelde. Sent vindt dat de PvdA weer ‘links met lef’ moet worden.

Een belangrijk onderwerp in de strijd om het voorzitterschap is de vraag of de PvdA mogelijk moet fuseren met GroenLinks. De andere kandidaten zijn Pieter Paul Slikker, Gerard Bosman, Binnert de Beaufort, Frank van de Wolde en Reshma Roopram.

Vedelaar kondigde in mei aan niet verder te willen als voorzitter. De partij bleef bij de verkiezingen in maart steken op negen zetels. “Als campagneleider van de verkiezingen trek ik me dat aan”, verklaarde Vedelaar destijds.

juli 21, 2021 - Posted by | Uncategorized

Sorry, the comment form is closed at this time.

%d bloggers liken dit: