Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 31 – proces deel 12

Een landbouwveld bij Pervomaiske waar volgens het OM de Bukraket die vlucht MH17 neerhaalde, is afgevuurd. Drie partijen wijzen op exact dezelfde positie in dat veld.

Al het bewijs uit het MH17-dossier gepresenteerd

Het MH17-proces heeft een belangrijke fase afgesloten nu al het bewijsmateriaal uit het dossier is gepresenteerd in de rechtbank. Het Openbaar Ministerie gaf vandaag een aanvulling op de belangrijkste stukken aan bewijsmateriaal die de rechtbank eerder presenteerde. De rol van Igor Girkin, een van de verdachten, werd uitvoerig behandeld. Het OM probeerde claims van de verdediging dat hun bewijs desinformatie bevat te weerleggen.

Deze afbeelding heeft een leeg alt-attribuut; de bestandsnaam is abf22-mh17.jpg

Op de rampplek waar vlucht MH17 neerstortte zijn geen sporen gevonden van een ander vliegtuig. Separatisten claimden direct na het neerhalen van vlucht MH17 dat ze een Oekraïens gevechtsvliegtuig hadden neergehaald. Daarop sprongen ze in de auto richting het dorp Grabovo, maar daar vonden ze uitsluitend resten van vlucht MH17. Het OM zei vandaag dat ook ander onderzoek niets heeft opgeleverd.

Justitie baseert zich in de MH17-zaak voor een belangrijk deel op afgeluisterde telefoongesprekken van de separatisten. De zendmastgegevens zijn ook een goudmijn, zo bleek vandaag weer tijdens de presentatie van het OM. Op die manier weet justitie waar de betrokkenen waren tijdens het transport van het wapen, het lanceren van de raket en het afvoeren ervan.

Getuigen aangehaald

In het MH17-proces citeerde justitie vandaag een getuige die aanwezig was op de lanceerlocatie. De separatisten waren volgens deze getuige enthousiast omdat ze dachten een vrachtvliegtuig van de tegenstander te hebben neergehaald. Maar ze keerden in mineur terug toen bleek dat ze een passagiersvliegtuig hadden neergehaald.

Een andere getuige zegt in een telefoongesprek dat het vliegtuig is neergehaald door de mannen van ‘Strelkov’, een bijnaam voor Igor Girkin, een van de verdachten.

‘Girkin had belangrijke rol’

Justitie ging vandaag uitvoerig in op de rol van Girkin, de zelfverklaarde minister van defensie van de separatisten. Hij had een belangrijke rol bij het bestellen van het wapen, betoogde het OM opnieuw op basis van afgeluisterde gesprekken. Hij was ook op 17 juli actief betrokken bij het vervoer van de buk.

Volgens de verdachte Poelatov wisten de rebellen dat ze werden afgeluisterd en werd er alleen desinformatie verspreid in de gesprekken. Een andere verdachte, Doebinski, heeft in de media verklaard dat er met de telefoontaps is geknoeid.

Dorpje lag onder vuur

Justitie gaf vandaag aan hoe ze de informatie in de gesprekken hebben geverifieerd. Het wapen waarmee vlucht MH17 is neergehaald was nodig omdat de rebellen onder vuur lagen in het dorpje Marinovka. De Oekraïense luchtmacht bombardeerde hen op 16 juli, een dag voor het neerhalen van de vlucht. Vele tientallen gewonden en doden bij de separatisten waren het gevolg.

“Het is een fucking hell”, zegt de vierde verdachte, Chartsjenko, in een van de afgeluisterde gesprekken, over de strijd in het dorp. Hij verloor op 16 juli tien man en nog veel meer strijders raakten gewond. In een door zijn advocaten opgenomen gesprek zei Poelatov dat ook dit desinformatie is. Maar het OM presenteerde vandaag diverse bronnen waaruit blijkt dat de strijd in Marinovka hevig was. Ook andere feiten over de strijd – de doden, gewonden en het verlies aan materiaal – is allemaal via open bronnen te controleren, betoogde justitie.

Poelatov zei ook dat hij op 17 juli niet betrokken was bij de luchtverdediging. Maar uit afgespeelde gesprekken bleek vandaag het tegendeel. Hij organiseerde op 16 juli de luchtverdediging. En volgens justitie dus ook de dag erna.

Satellietbeelden en getuigen zijn duidelijk: Bukraket afgevuurd vanuit dit landbouwveld

Een stip, midden in het landbouwveld ten zuiden van de stad Snizhne. Volgens het Openbaar Ministerie wijzen drie partijen los van elkaar die exacte plek aan als afvuurlocatie van de Bukraket die vlucht MH17 moet hebben neergehaald.

In de zittingszaal op Schiphol heeft vandaag het Openbaar Ministerie (OM) het woord om bepaalde onderdelen uit het dossier te benadrukken of van commentaar te voorzien. Met behulp van visualisaties op een videoscherm bepleiten de officieren van justitie dat verklaringen van getuigen en onderzoeksrapporten over de afvuurlocatie van de Bukraket exact overeenkomen.

Op satellietbeelden is te zien hoe een deel van een landbouwveld ten zuiden van Snizhne is afgebrand. Een deskundige van satellietbeelden ziet in die beelden sporen van meer dan 3 meter breed in dat veld, mogelijk afkomstig van een Buk Telar. Diezelfde plek wijst getuige X48 aan als de plaats waar hij de lanceerinstallatie heeft zien staan. Ook journalist Roland Oliphant, die vijf dagen na de vliegramp het verbrande veld vond, wees die plek aan als het waarschijnlijke beginpunt van het vuur.

Yarick verloor vader, zusje en stiefmoeder bij ramp met MH17

Het verhaal van nabestaande Yarick van de Mortel (25 jaar) is voor altijd gelinkt aan een van de heftigste beelden van de MH17-crash. Die knuffel die de Oekraïense soldaat voor de camera’s vasthield? Dat was het dierbare aapje van Yaricks omgekomen zusje Milia.

De foto van de Oekraïner met camouflagepet die in een Oekraïens veld vol brokstukken de knuffel van een kind omhoog houdt: wie kan het vergeten? Het vatte de vliegramp in één oogopslag samen. De chaos, de oorlog, de anarchie, en de 298 onschuldige slachtoffers, onder wie vele kinderen. Een van die kinderen was Milia. De zwart-witte knuffel was háár aapje. Milia was 11 toen ze tijdens de vlucht van Malaysia Airlines precies zeven jaar geleden samen met Yaricks vader Jeroen (42) en Yaricks stiefmoeder Winneke (45) in Oost-Oekraïne omkwam.

Lees ook;

MH17-proces: wat was de rol van de vier verdachten?
Een week MH17-proces: getuige S21 ziet een Buk-raket, verdachte De Mol moet die juist laten verdwijnen

Yarick herinnert zich het tumult rond de foto nog als de dag van gisteren. ,,Mijn oma herkende de knuffel op de foto in een van de kranten meteen. Zij had ‘m aan Milia gegeven en wist ook dat Milia hem per se op vakantie mee wilde. Het aapje paste alleen niet meer in de koffer, dus ging mee met de handbagage.’’ Ja, Yarick weet nog alles van de schok over dat ene verwoestende beeld, maar veel andere dingen is hij kwijt. ,,Het is alsof ik er in die eerste periode niet helemaal bij was. Er was zoveel te regelen, te beslissen, dag in dag uit nieuws. Ik was 18 en vond mezelf volwassen, maar nu weet ik: ik was nog maar een jongen.’’

De knuffel van Milia

De knuffel van Milia © Hollandse Hoogte / ANP

Landelijke herdenking

Dat de ramp zeven jaar na dato nog altijd landelijk herdacht wordt, raakt Leeuwarder Yarick van de Mortel, inmiddels 25, samenwonend, en vader van een zoon van 5. ,,Ik ging voor corona zelf altijd graag naar die landelijke herdenking. Niet zozeer om andere nabestaanden te ontmoeten, want dat is niet echt iets voor mij. Ik verwerk dingen liever in mijn eentje. Maar ik vond het altijd belangrijk respect te tonen aan mijn familie én alle andere slachtoffers.’’ Hij bezoekt op 17 juli ook het familiegraf in Zwanenburg, het Noord-Hollandse stadje waar zijn vader na de scheiding van Yaricks moeder settelde. ,,We leggen een rode roos op het graf voor papa, een witte voor Winneke en een roze voor Milia.’’

Yarick had altijd een ‘hele fijne band’ met zijn vader, ook na de scheiding. ,,Natuurlijk was ik minder bij mijn vader, want ik woonde bij mijn moeder in Leeuwarden. Maar we belden vaak. Mijn vader had die zomer ook graag gehad dat ik mee was gegaan naar Maleisië. Het was een rondreis om zijn 12,5 jarig huwelijk te vieren. Maar ik wilde liever op vakantie met vrienden, ik hield van stappen, feesten, was in die tijd echt wel een losbol. Toen we de maandag vóór de vlucht belden, spraken we wel af snel met z’n tweetjes op reis te gaan.’’

Vaderfiguur

Tot op de dag van vandaag overvalt Yarick het gevoel: even papa bellen. ,,Ik weet dat dat niet kan, maar het gevoel blijft sterk en ik kan me niet voorstellen dat dat ooit weggaat. Ik mis een vaderfiguur, iemand om op terug te vallen, een soort veiligheid.’’ Juist op de hoogtepunten is het gemis het ergst. ,,Je wilt je vader in de leuke dingen laten delen, toch? Of dat nu iets groots is, zoals de geboorte van mijn zoon, op 28 februari 2016. Of iets minder belangrijks, zoals dat ik nu 105 kilo bankdruk in de sportschool.’’

Yarick van de Mortel met zijn vader.

Yarick van de Mortel met zijn vader. © Privéfoto

Het is niet voor niets dat Yarick nu pas zijn verhaal in de krant doet. De eerste jaren kon hij dat niet. ,,Ik wilde geen gesprekken, geen gedoe, heb de psychologische hulp afgeslagen. Ik heb een bloedhekel aan medelijden, ook nu nog, ik wil dat gewoon niet voelen. Ik dacht: fuck dit allemaal, ik ga gewoon door, automatische piloot, en ik ben een druk baasje, extrovert, dus ik gíng ook door, ik kreeg een zoontje, probeerde studies als international business uit, ging veel uit, het leek best goed te gaan.’’

Pas zo’n drie jaar na het drama moest hij toegeven: dit gaat niet. ,,Het was boem, klap, klaar. Ik was moe, zo moe, ik kon niet meer. Toen heb ik wel hulp aangenomen. Eerst kwam ik bij een therapeut die na drie sessies de naam van mijn overleden zusje nog steeds verwarde met de namen van mijn andere zusjes, daar was ik snel klaar mee, maar met mijn tweede therapeut klikte het. Ze leerde me: verdriet blijft je achtervolgen, je moet het toelaten. En ze zei: jij bent de enige die iets van je leven kan maken en je zal daar je stinkende best voor moeten doen.’’

Yaricks leven is nu rustiger en lijkt eigenlijk op dat van zijn vader. ,,Ja, dat is een gek iets, maar ik ben dus nu veel met sport bezig en dat was mijn vader ook altijd. En ik ben, net als mijn vader, een paar jaar na de geboorte van mijn kind gescheiden en nu weer gelukkig met een nieuwe vrouw. En ik ben net als hij in de bouw terechtgekomen. Ik werk als betontimmerman. Om 05.00 uur de wekker, lang en hard werken, goed voor me.’’

Aan nieuws over de ramp ontkomt Yarick niet: zo gaat die veelbesproken rechtszaak rond de vier verdachten van de crash na de zomer weer door. Van hem mag dat klaar zijn, over, uit. ,,Ik wil niemand op zijn tenen trappen, want ik begrijp dat anderen de onderste steen boven willen. En, ja, ik wil die vier ook achter tralies, hun leven lang, maar ik heb het gevoel dat het toch nooit klaar zal zijn, dat alles blijft slepen, en dat de mensen hoog in rang waarschijnlijk nooit gepakt worden.’’

Niels de Vries

© Niels de Vries

Yarick ziet af van het recht tot een slachtofferverklaring in de rechtbank. ,,Ik ben bang dat ik bij zoiets heel hoog in mijn emotie ga zitten, ik heb daar geen zin in. En ik ken mezelf goed genoeg om te weten dat zoiets bakken energie vreet, en het hééft me allemaal al zoveel energie gekost. Ik wil nu energie voor mijn zoon, mijn gezin, mijn baan. Ja, als je me vraagt wat ik het liefst wil, dan is het een normáál leven.’’

Yarick heeft een paar tastbare herinneringen aan zijn familie uit de brokstukken van MH17. Af en toe haalt hij de spullen, verzameld in een doos in de woonkamer, er even uit. De zonnebril van zijn vader Jeroen, de smartphone-oplader met naametiket Milia. Het zwart-witte knuffelaapje uit het Oekraïense veld dat die ene dag de hele wereld beroerde, heeft Yarick niet. Dat ging in Milia’s kist. ,,Daar hoorde het thuis. Bij Milia.’’

Tientallen nabestaanden spreken rechtbank toe: ‘Ze geven hun dierbaren een stem’

Het MH17-strafproces wordt op 6 september 2021 hervat. Dan is drie weken lang het woord aan de nabestaanden van de 298 slachtoffers. Zeker 86 familieleden uit acht landen zullen in de rechtbank vertellen over de impact van de vliegramp op hun leven.

,,Het is nog nooit voorgekomen dat tijdens een strafproces zoveel slachtoffers gaan spreken’’, zegt Sander de Lang (SAP Advocaten) namens de acht advocaten van het Rechtsbijstandsteam MH17, dat bijna alle 298 slachtoffers bijstaat. ,,Het zal heftig en emotioneel zijn om al die verhalen te horen.’’

De Lang is lid van een speciale commissie, bestaande uit advocaten van de nabestaanden en vertegenwoordigers van het Openbaar Ministerie en de rechtbank, die een draaiboek voor het spreekrecht heeft opgesteld. ,,Sommige nabestaanden leven al heel lang naar dit moment toe’’, zegt De Lang. ,,Ik had een cliënt die vorig jaar al de tekst aan me voordroeg die ze straks wil uitspreken. Ze geven hun dierbaren en hun emoties een stem. Voor de verwerking van de ramp is dat heel belangrijk.’’

De 86 nabestaanden worden verdeeld over tien zittingsdagen. Ze verzamelen in een aparte ruimte bij de rechtbank, waar ook deskundigen zijn voor psychische bijstand. Ze worden één voor één door een advocaat opgehaald, begeleid naar de zittingszaal en teruggebracht. Elke spreker mag een kwartier het woord voeren. Enkele nabestaanden zullen via een professionele live-videoverbinding vanuit het buitenland de rechtbank toespreken. Dat gebeurt op een speciale plek, zoals bijvoorbeeld een ambassade of politiebureau. ,,Sommige nabestaanden willen foto’s tonen van hun dierbaren. Anderen hebben van tevoren een videoboodschap opgenomen.’’

Dat de vier verdachten niet bij het proces zijn, doet volgens De Lang niet af aan de kracht van de boodschap van de nabestaanden. ,,We adviseren hen ook om zich tot de rechters te wenden en te vertellen welke impact de ramp heeft op hun leven. Het is tenslotte de rechtbank die een oordeel moet vellen. ‘’

Behalve de nabestaanden die live zullen spreken, worden ook honderden schriftelijke slachtofferverklaringen aan het strafdossier worden toegevoegd. Vooralsnog hebben 264 nabestaanden aangegeven een verklaring in te dienen. Die zullen ook vanaf september gebundeld bij de rechtbank worden ingeleverd. 

(Tonny van der Mee)

Yarick met zijn zusje

Yarick met zijn zusje © prive

Met het hele gezin

Met het hele gezin © prive

Lees ook;

Bewijzen MH17-proces op tafel: afgetapte telefoons, bewerkte foto’s, maar geen nieuwe onthullingen
Een landbouwveld bij Pervomaiske waar volgens het OM de Bukraket die vlucht MH17 neerhaalde, is afgevuurd. Drie partijen wijzen op exact dezelfde positie in dat veld.

Een landbouwveld bij Pervomaiske waar volgens het OM de Bukraket die vlucht MH17 neerhaalde, is afgevuurd. Drie partijen wijzen op exact dezelfde positie in dat veld. © OM

Dashcambeelden

Het OM probeert meer bewijs uit het dossier extra te duiden. Zoals dashcambeelden van een auto die het konvooi met de Buk Telar tegemoet reed. Volgens de Russische autoriteiten was die video niet authentiek. Met behulp van satellietbeelden toont het OM aan dat de dashcambeelden wel moeten kloppen.

Dan laat het OM verschillende tapgesprekken horen, waarin onder meer verdachten Doebinski en Poelatov spreken over de beschikbare luchtafweersystemen en neergehaalde vliegtuigen. Opmerkelijk is dat Poelatov de dag voor de vliegramp een ondergeschikte waarschuwt dat er ook ‘friendly’ vliegtuigen uit het zuiden kunnen komen.

Ze geven ons geen ruimte om te ademen, aldus Leonid Chartsjenko, Verdachte in het MH17-proces.

Uit de gesprekken blijkt ook dat een dag voor de vliegramp de rebellen van de Volksrepubliek Donetsk (DNR) gevoelige verliezen leden. ‘Ze geven ons geen ruimte om te ademen”, klaagt verdachte Chartsjenko over de Oekraïners. Het is duidelijk dat de DNR-troepen bestookt worden vanuit de lucht.

Dat er paniek is, blijkt ook uit gevechtsbeelden die het OM in de rechtszaal laat zien. Waar rebellenleider Igor Girkin al klaagde dat hij te maken had met veel doden en gewonden onder zijn manschappen, is op de beelden te zien hoe gewonde strijders zich terugtrekken om verzorgd te worden. 

Het zijn bouwstenen uit het betoog van het OM dat rebellenleider Igor Girkin, zijn rechterhand Sergej Doebinski, diens assistent Oleg Poelatov en garnizoenscommandant Leonid Chartsjenko iets te maken met het neerstorten van het vliegtuig op 17 juli 2014. Het OM wil onderbouwen dat de vier betrokken zijn bij het binnenhalen van een Russische Bukraket in Oost Oekraïne.

Het volgende belangrijke moment in het proces is pas na de zomer, dan krijgen nabestaanden het woord. Het proces zal nog zeker tot volgend jaar zomer doorgaan.

Er rest nog één zitting in het monsterproces voor de zomervakantie. In september zullen nabestaanden het woord krijgen. Het Openbaar Ministerie streeft ernaar om in november het requisitoir voor te lezen. De verdediging van Oleg Poelatov heeft aangegeven langer nodig te hebben om een pleidooi voor te bereiden.

Welke zaken lopen er nu rond het neerhalen van vlucht MH17?

Een overzicht van de Nederlandse inzet voor waarheidsvinding, gerechtigheid en rekenschap voor het neerhalen van MH17  <–vindt u hier

Zie ook; Neerhalen vlucht MH17

zie ook: Tweets by SaskiaBelleman

MH17 dossier AD

Dossier MH17 NRC

dossier MH17 Trouw

Meer: MH17-vliegramp OM

Lees meer over: MH17 NU

Volg de eerste zittingsdag in het MH17-proces via ons liveblog NU

meer: MH17-proces NOS

Meer: mh17 AD

meer: MH17-proces RTL

Alle verhalen over MH17, de verdachten en de nabestaanden lees je in het AD dossier.

Lees: Rusland klaagt Oekraïne aan over onder meer neerhalen MH17 Telegraaf 22.07.2021

Lees: Minister moet meer informatie openbaar maken over vliegramp MH17 RTL 20.07.2021

Lees: Minister moet meer informatie openbaar maken over vliegramp MH17 MSN 20.07.2021

Lees: Minister moet meer informatie openbaar maken over vliegramp MH17 MSN 20.07.2021

Lees: Yarick verloor vader, zusje en stiefmoeder bij ramp met MH17: ‘Na drie jaar stortte ik in’ AD 17.07.2021

Lees: Rutte: ‘MH17-ramp wordt nog elke dag gevoeld’ AD 17.07.2021

Lees: Rutte: MH17-ramp wordt nog elke dag gevoeld MSN 17.07.2021

Lees: Ramp met vlucht MH17 opnieuw online herdacht: ‘We zijn nog geen stap verder’ NOS 17.07.2021

Lees: Herdenking vliegramp MH17 ook dit jaar digitaal AD 17.07.2021

Lees: Herdenking vliegramp met MH17 is ook dit jaar digitaal MSN 17.07.2021

Lees: Simpel uitgelegd: Waar staan we nu in de MH17-rechtszaak? MSN 17.07.2021

lees: Nabestaanden MH17-ramp na de zomer aan het woord in de rechtbank MSN 08.07.2021

lees: Herdenking ramp met MH17 opnieuw digitaal MSN 08.07.2021

Zie: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 29 – proces deel 11

Zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 28 – proces deel 10

Zie dan ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 27 – proces deel 9

Zie verder: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 26 – proces deel 8

Zie verder ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 25 – proces deel 7

Zie dan ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 24 – proces deel 6

Zie nog verder: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 23

Zie ook dan: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 22 – proces deel 5

Zie verder: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 21 – proces deel 4

Zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 20 – proces deel 3

Zie dan ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 19 – proces deel 2

En zie ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 18 – proces deel 1

Zie verder ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 17

Zie dan ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 16

En zie ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 15

Zie dan ook nog: Dick Schoof versus de Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 14

Zie dan verder ook nog: Herdenking MH17 17.07.2014 – 17.07.2018 – Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 13

En zie verder dan ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 12

En zie verder ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 11

Zie dan verder ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 10

Zie dan ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 9

Zie ook dan: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 8

Zie dan ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 7

Zie verder ook: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 6

Zie verder ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 5

Zie dan ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 4

En zie ook nog dan: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 3

Zie dan verder dan ook nog: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 2

En dan ook nog dan: Nasleep afwikkeling MH17 vliegtuigcrash Oekraïne – deel 1

OM: MH17-proces niet traineren, nabestaanden zien uit naar vonnis

OM: MH17-proces niet traineren, nabestaanden zien uit naar vonnis

MSN 24.06.2021 Het Openbaar Ministerie vreest dat de advocaten van MH17-verdachte Oleg Poelatov zo veel nieuw en aanvullend onderzoek blijven vragen, dat de strafzaak nodeloos vertraging oploopt. “In de afgelopen weken hebben meerdere nabestaanden tegen het OM gezegd dat zij hopen dat na de uitoefening van het spreekrecht in september dit proces op afzienbare termijn kan worden afgerond”, zei de officier van justitie donderdag bij de hervatting van het omvangrijke proces. “Veel nabestaanden zien uit naar een vonnis van de rechtbank, en dan naar rust.”

Het OM verdenkt vier mannen van betrokkenheid bij het neerhalen van vlucht MH17 op 17 juli 2014 en van de moord op iedereen in het toestel. Alle 298 inzittenden – onder wie bijna 200 Nederlanders – kwamen om het leven. Vlucht MH17 van Malaysia Airlines vertrok van Amsterdam naar Kuala Lumpur. De Maleisische hoofdstad werd echter nooit bereikt. Boven oorlogsgebied in het oosten van Oekraïne werd de Boeing 777 uit de lucht geschoten. Uit meerdere onderzoeken blijkt dat MH17 is neergehaald met een Buk-raket, waarschijnlijk afgevuurd door pro-Russische separatisten die actief waren in Oost-Oekraïne.

Alleen de Russische verdachte Poelatov laat zich door advocaten verdedigen. Zij vroegen donderdag nogmaals om verschillende aanvullende onderzoeken. Zij willen bijvoorbeeld enkele getuigen nog eens aan de tand voelen. Ook willen zij alle wrakstukken van het vliegtuig bekijken, niet enkel de stukken die nu als relevant zijn aangemerkt.

Noodzakelijk onderzoek

Ook vinden ze het niet eerlijk dat het OM een uitgebreide visualisatie heeft kunnen maken om in de rechtbank te tonen, en zij die middelen niet tot hun beschikking hebben. Volgens advocaat Sabine ten Doesschate wil het OM “bij ieder verzoek van de verdediging een drempel opwerpen”.

De officier reageerde dat “natuurlijk” noodzakelijk onderzoek moet plaatsvinden. “Maar het belang van de voortgang van dit strafproces, en in het bijzonder het belang van de nabestaanden, maakt dat naarmate het proces langer duurt steeds kritischer gekeken moet worden wat daadwerkelijk noodzakelijk is voor een goede en eerlijke waarheidsvinding, en wat niet.” De rechtbank beslist volgende week welk onderzoek verder nog moet gebeuren.

Inhoudelijke fase

De strafzaak, die maart vorig jaar begon, is inmiddels in de inhoudelijke fase. Eerder deze maand is het omvangrijke dossier besproken. Na het spreekrecht van de nabestaanden in september, volgt het requisitoir van het OM, wat resulteert in een strafeis tegen de verdachten: rebellenleider Igor Girkin, zijn rechterhand Sergej Doebinski, diens assistent Poelatov en garnizoenscommandant Leonid Chartsjenko. De kans is zeer groot dat er een levenslange gevangenisstraf geëist gaat worden.

De uitspraak van de rechtbank wordt niet eerder dan volgend jaar verwacht.

Rechtszaak MH17: al het bewijs uit dossier gepresenteerd

NOS 17.06.2021 Het MH17-proces heeft een belangrijke fase afgesloten nu al het bewijsmateriaal uit het dossier is gepresenteerd in de rechtbank. Het Openbaar Ministerie gaf vandaag een aanvulling op de belangrijkste stukken aan bewijsmateriaal die de rechtbank eerder presenteerde. De rol van Igor Girkin, een van de verdachten, werd uitvoerig behandeld. Het OM probeerde claims van de verdediging dat hun bewijs desinformatie bevat te weerleggen.

Op de rampplek waar vlucht MH17 neerstortte zijn geen sporen gevonden van een ander vliegtuig. Separatisten claimden direct na het neerhalen van vlucht MH17 dat ze een Oekraïens gevechtsvliegtuig hadden neergehaald. Daarop sprongen ze in de auto richting het dorp Grabovo, maar daar vonden ze uitsluitend resten van vlucht MH17. Het OM zei vandaag dat ook ander onderzoek niets heeft opgeleverd.

Justitie baseert zich in de MH17-zaak voor een belangrijk deel op afgeluisterde telefoongesprekken van de separatisten. De zendmastgegevens zijn ook een goudmijn, zo bleek vandaag weer tijdens de presentatie van het OM. Op die manier weet justitie waar de betrokkenen waren tijdens het transport van het wapen, het lanceren van de raket en het afvoeren ervan.

Getuigen aangehaald

In het MH17-proces citeerde justitie vandaag een getuige die aanwezig was op de lanceerlocatie. De separatisten waren volgens deze getuige enthousiast omdat ze dachten een vrachtvliegtuig van de tegenstander te hebben neergehaald. Maar ze keerden in mineur terug toen bleek dat ze een passagiersvliegtuig hadden neergehaald.

Een andere getuige zegt in een telefoongesprek dat het vliegtuig is neergehaald door de mannen van ‘Strelkov’, een bijnaam voor Igor Girkin, een van de verdachten.

‘Girkin had belangrijke rol’

Justitie ging vandaag uitvoerig in op de rol van Girkin, de zelfverklaarde minister van defensie van de separatisten. Hij had een belangrijke rol bij het bestellen van het wapen, betoogde het OM opnieuw op basis van afgeluisterde gesprekken. Hij was ook op 17 juli actief betrokken bij het vervoer van de buk.

Volgens de verdachte Poelatov wisten de rebellen dat ze werden afgeluisterd en werd er alleen desinformatie verspreid in de gesprekken. Een andere verdachte, Doebinski, heeft in de media verklaard dat er met de telefoontaps is geknoeid.

Dorpje lag onder vuur

Justitie gaf vandaag aan hoe ze de informatie in de gesprekken hebben geverifieerd. Het wapen waarmee vlucht MH17 is neergehaald was nodig omdat de rebellen onder vuur lagen in het dorpje Marinovka. De Oekraïense luchtmacht bombardeerde hen op 16 juli, een dag voor het neerhalen van de vlucht. Vele tientallen gewonden en doden bij de separatisten waren het gevolg.

“Het is een fucking hell”, zegt de vierde verdachte, Chartsjenko, in een van de afgeluisterde gesprekken, over de strijd in het dorp. Hij verloor op 16 juli tien man en nog veel meer strijders raakten gewond. In een door zijn advocaten opgenomen gesprek zei Poelatov dat ook dit desinformatie is. Maar het OM presenteerde vandaag diverse bronnen waaruit blijkt dat de strijd in Marinovka hevig was. Ook andere feiten over de strijd – de doden, gewonden en het verlies aan materiaal – is allemaal via open bronnen te controleren, betoogde justitie.

Poelatov zei ook dat hij op 17 juli niet betrokken was bij de luchtverdediging. Maar uit afgespeelde gesprekken bleek vandaag het tegendeel. Hij organiseerde op 16 juli de luchtverdediging. En volgens justitie dus ook de dag erna.

Het volgende belangrijke moment in het proces is pas na de zomer, dan krijgen nabestaanden het woord. Het proces zal nog zeker tot volgend jaar zomer doorgaan.

BEKIJK OOK;

Voor het Openbaar Ministerie is het duidelijk: getuigenverklaringen en onderzoeksrapporten wijzen naar één afvuurlocatie. Een landbouwveld ten zuiden van de stad Snizhne.

Satellietbeelden en getuigen zijn duidelijk: Bukraket afgevuurd vanuit dit landbouwveld

AD 17.06.2021 Een stip, midden in het landbouwveld ten zuiden van de stad Snizhne. Volgens het Openbaar Ministerie wijzen drie partijen los van elkaar die exacte plek aan als afvuurlocatie van de Bukraket die vlucht MH17 moet hebben neergehaald.

In de zittingszaal op Schiphol heeft vandaag het Openbaar Ministerie (OM) het woord om bepaalde onderdelen uit het dossier te benadrukken of van commentaar te voorzien. Met behulp van visualisaties op een videoscherm bepleiten de officieren van justitie dat verklaringen van getuigen en onderzoeksrapporten over de afvuurlocatie van de Bukraket exact overeenkomen.

Op satellietbeelden is te zien hoe een deel van een landbouwveld ten zuiden van Snizhne is afgebrand. Een deskundige van satellietbeelden ziet in die beelden sporen van meer dan 3 meter breed in dat veld, mogelijk afkomstig van een Buk Telar. Diezelfde plek wijst getuige X48 aan als de plaats waar hij de lanceerinstallatie heeft zien staan. Ook journalist Roland Oliphant, die vijf dagen na de vliegramp het verbrande veld vond, wees die plek aan als het waarschijnlijke beginpunt van het vuur.

Lees ook;

Een week MH17-proces: getuige S21 ziet een Buk-raket, verdachte De Mol moet die juist laten verdwijnen
Bewijzen MH17-proces op tafel: afgetapte telefoons, bewerkte foto’s, maar geen nieuwe onthullingen
Een landbouwveld bij Pervomaiske waar volgens het OM de Bukraket die vlucht MH17 neerhaalde, is afgevuurd. Drie partijen wijzen op exact dezelfde positie in dat veld.

Een landbouwveld bij Pervomaiske waar volgens het OM de Bukraket die vlucht MH17 neerhaalde, is afgevuurd. Drie partijen wijzen op exact dezelfde positie in dat veld. © OM

Dashcambeelden

Het OM probeert meer bewijs uit het dossier extra te duiden. Zoals dashcambeelden van een auto die het konvooi met de Buk Telar tegemoet reed. Volgens de Russische autoriteiten was die video niet authentiek. Met behulp van satellietbeelden toont het OM aan dat de dashcambeelden wel moeten kloppen.

Dan laat het OM verschillende tapgesprekken horen, waarin onder meer verdachten Doebinski en Poelatov spreken over de beschikbare luchtafweersystemen en neergehaalde vliegtuigen. Opmerkelijk is dat Poelatov de dag voor de vliegramp een ondergeschikte waarschuwt dat er ook ‘friendly’ vliegtuigen uit het zuiden kunnen komen.

Ze geven ons geen ruimte om te ademen, aldus Leonid Chartsjenko, Verdachte in het MH17-proces.

Uit de gesprekken blijkt ook dat een dag voor de vliegramp de rebellen van de Volksrepubliek Donetsk (DNR) gevoelige verliezen leden. ‘Ze geven ons geen ruimte om te ademen”, klaagt verdachte Chartsjenko over de Oekraïners. Het is duidelijk dat de DNR-troepen bestookt worden vanuit de lucht.

Dat er paniek is, blijkt ook uit gevechtsbeelden die het OM in de rechtszaal laat zien. Waar rebellenleider Igor Girkin al klaagde dat hij te maken had met veel doden en gewonden onder zijn manschappen, is op de beelden te zien hoe gewonde strijders zich terugtrekken om verzorgd te worden. 

Het zijn bouwstenen uit het betoog van het OM dat rebellenleider Igor Girkin, zijn rechterhand Sergej Doebinski, diens assistent Oleg Poelatov en garnizoenscommandant Leonid Chartsjenko iets te maken met het neerstorten van het vliegtuig op 17 juli 2014. Het OM wil onderbouwen dat de vier betrokken zijn bij het binnenhalen van een Russische Bukraket in Oost Oekraïne.

Er rest nog één zitting in het monsterproces voor de zomervakantie. In september zullen nabestaanden het woord krijgen. Het Openbaar Ministerie streeft ernaar om in november het requisitoir voor te lezen. De verdediging van Oleg Poelatov heeft aangegeven langer nodig te hebben om een pleidooi voor te bereiden.

Leden van de rechtbank en advocaten bekijken op vliegbasis Gilze-Rijen de reconstructie van het in 2014 neergeschoten MH17-toestel.

OM bespreekt belangrijke onderdelen MH17-strafdossier

MSN 17.06.2021 In het zeer omvangrijke proces rond de ramp met vlucht MH17, krijgt het Openbaar Ministerie deze dagen de kans delen uit het dossier onder de aandacht te brengen die zij belangrijk acht. Er zijn twee dagen voor uitgetrokken, maar het OM gaf al aan waarschijnlijk alleen de donderdag nodig te hebben.

Afgelopen week heeft de rechtbank Den Haag in een uitgebreid en gedetailleerd betoog drie dagen lang het omvangrijke strafdossier doorgenomen. Die bespreking van het dossier bleef eenrichtingsverkeer, geen van de vier verdachten is namelijk verschenen in de rechtbank om op de bevindingen te reageren. Drie van hen hebben zelfs helemaal niets laten horen, alleen Oleg Poelatov laat zich door advocaten verdedigen.

De belangrijkste vraag in het monsterproces is: hebben rebellenleider Igor Girkin, zijn rechterhand Sergej Doebinski, diens assistent Oleg Poelatov en garnizoenscommandant Leonid Chartsjenko iets te maken met het neerstorten van het vliegtuig op 17 juli 2014? Alle 298 inzittenden kwamen daardoor om het leven. De vier verdachten ontkennen iedere vorm van betrokkenheid bij de vliegramp.

De rechtbank – voor deze zaak uitgeweken naar het Justitieel Complex op Schiphol – liet tijdens het bespreken van het dossier meerdere keren nadrukkelijk weten pas bij het vonnis een beoordeling te geven over het dossier.

Na ruim een jaar voorbereidende zittingen is vorige week een begin gemaakt met de inhoudelijke behandeling van het monsterproces. De uitspraak wordt niet eerder dan volgend jaar verwacht.

zie ook: Tweets by SaskiaBelleman

Mogelijk extra onderzoek luchtruim Oekraïne ten tijde van MH17

Mogelijk extra onderzoek luchtruim Oekraïne ten tijde van MH17

MSN 17.06.2021 Het kabinet gaat kijken of er aanvullend extern onderzoek kan komen naar de opening van het luchtruim van Oekraïne tijdens de ramp met vlucht MH17 bijna zeven jaar geleden. De Tweede Kamer is ontevreden over een ander onafhankelijk onderzoek naar deze kwestie.

Het rapport van de Flight Safety Foundation (FSF) kwam begin dit jaar naar buiten. Daaruit bleek dat de regering van Oekraïne zich er niet bewust van was dat er een bedreiging bestond voor de burgerluchtvaart in juli 2014. Toen werd vlucht MH17 boven oorlogsgebied in Oost-Oekraïne neergeschoten.

“Ik erken en herken de zorgen”, zei demissionair minister Sigrid Kaag (Buitenlandse Zaken) woensdag in de Kamer tijdens een debat over MH17. Ze waarschuwde de partijen ook direct dat haar verwachtingen “niet hooggespannen” zijn over het mogelijke additionele onderzoek.

Onafhankelijk onderzoek

Op aandringen van de Kamer ging het kabinet in 2019 akkoord met het onafhankelijke onderzoek. De Kamer wilde onder meer weten waarom het luchtruim boven het conflictgebied niet gesloten was. Maar het onderzoek van FSF werd volledig schriftelijk gedaan. Dat was de wens van Rusland en Oekraïne.

Raymond de Roon (PVV) zei “teleurgesteld” te zijn. Veel informatie was niet beschikbaar voor de onderzoekers. Volgens CDA’er Hilde Palland (CDA) heeft het rapport onvoldoende opgeleverd. “Het is onbevredigend”. Ook andere partijen lieten merken niet tevreden te zijn over het resultaat.

Buk-raket

Volgens minister Kaag kon het kabinet Oekraïne en Rusland alleen maar vragen mee te werken met de onderzoekers. Dat het schriftelijk werd afgehandeld was de “keuze van soevereine landen”.

Het vliegtuig van Malaysia Airlines werd volgens internationaal onderzoek neergehaald door een Buk-raket die afkomstig was van een Russische legerbasis. Bij de ramp kwamen alle 298 inzittenden om het leven onder wie 196 Nederlanders.

juni 17, 2021 - Posted by | Uncategorized

Sorry, the comment form is closed at this time.

%d bloggers liken dit: