Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

Dag kereltje Pechtold van D66 !!!!

AD 08.10.2018

Doegie, doegie !!

Het was goed dat je kwam, maar nog beter dat je weer ging.

Alexander Pechtold stapte op als fractievoorzitter van D66. Hij kondigde zijn afscheid aan in een speech op het najaarscongres van de partij.

Telegraaf 11.12.2018

Naar eigen zeggen is het tijd voor een nieuwe generatie.

AD 18.12.2018

,,Na 12,5 jaar maak ik de balans op: ik heb alles gegeven en heb er alles uitgehaald.”

,,Vandaag, hier, eindigt het. Hier op ons congres in Den Bosch stap ik het podium af.”

Dat waren de woorden waarmee Pechtold (52) zijn afscheid aankondigde. Komende dinsdag 09.10.2018 vertrekt hij officieel uit de Tweede Kamer. Diezelfde dag zal de fractie een opvolger kiezen.

Al eerder

Alexander Pechtold nam in maart 2018 al het besluit te vertrekken als D66-leider, maar hield dat nog maanden stil voor zijn Tweede Kamer-fractie. Hij vertelde het wel in drie lange gesprekken aan Vrij Nederland.

Het blad bracht meteen na zijn aankondiging het interview met de vertrekkend partijleider naar buiten. Hierin is te lezen dat de verslaggever van het magazine in juni werd gebeld met de mededeling dat Pechtold alvast ‘in het diepste geheim’ over zijn vertrek wilde praten.

Vrij Nederland(@ vrij_nederland) 1538784000000

Voor mede-partijleden en zijn Tweede Kamerfractie moest het geheim blijven. En dat is aardig gelukt, aldus zo bleek dit !!!

Problemen

Pechtold is sinds 2006 de politiek leider van de partij, en boekte grote successen. Maar zijn imago liep schade op door perikelen in de privésfeer.

  • Hij kreeg een appartement cadeau, en gaf dit niet op aan de 2e kamer.
  • En tevens beschuldigde zijn ex-vriendin Anne Lok, tevens voormalig fractievertegenwoordiger van D66 in Meppel, hem van machtsmisbruik en wangedrag. Ook doet zijn partij, sinds vorig jaar een van de vier coalitiepartners, het inmiddels slecht in de peilingen.

AD 09.10.2018

‘Groot verlies’ 

Premier Rutte noemt het vertrek ,,een groot verlies voor zijn partij en voor de Nederlandse politiek. Maar ik zal hem ook persoonlijk erg gaan missen.” Daarnaast roemt hij het debatterende vermogen van Pechtold. Rutte noemt Pechtold ,,een uitstekend debater, die houdt van het politieke handwerk”, ,,een hartstochtelijk verdediger van de democratie” en ,,iemand met wie je altijd zaken kunt doen”.

AD 08.10.2018

Vertrek Pechtold zadelt kabinet op met groot probleem

De Tweede Kamer heeft afscheid genomen van Alexander Pechtold. Die maakte zaterdag bekend dat hij zou opstappen als Kamerlid en partijleider van D66.

Kamervoorzitter Arib typeerde Pechtold als een gecontroleerde sneeuwstorm: “uiterlijk altijd rustig en beheerst, je spreekt beschaafd, bouwt goed getimede pauzes in, maar je hebt ook die robuuste kant.” Volgens Arib is de passie van Pechtold voor partij, Kamer en democratie de leidraad bij zijn politieke successen en maatschappelijke verdiensten.

Kortom, het vertrek van Alexander Pechtold zorgt niet alleen voor een gapend gat binnen zijn partij D66. Het zadelt ook het kabinet van premier Rutte op met een groot probleem.

Premier Mark Rutte dacht na vrijdag alles wel te hebben gehad. Die ochtend kreeg hij een telefoontje van Unilever, dat het hoofdkantoor toch niet naar Rotterdam verhuist. Maar zaterdagochtend volgde een misschien wel net zo pijnlijk telefoontje: Alexander Pechtold, die hem persoonlijk zijn afscheid meedeelde. Is dit ook het begin van het einde van zijn coalitie?

De discussie rond de dividendtaks in Nederland zou – volgens ceo Paul Polman –  reden zijn de plannen in de ijskast te zetten. Dat is saillant, want eerder zei Unilever de verhuisplannen onafhankelijk van het dividendvraagstuk door te zetten. Er lag zelfs een alternatief plan om, als de belasting niet werd afgeschaft, de Britse aandeelhouders te compenseren. 

Lilian Marijnissen (SP) had Kamervragen gesteld over het besluit het belastingplan – waar de afschaffing van de dividendtaks een onderdeel van was – te ‘heroverwegen‘, nu Unilever heeft besloten een streep te zetten door de verhuizing van het Londense hoofdkantoor naar Rotterdam.

Marijnissen, met steun vrijwel de voltallige oppositie, verwijt Rutte een ‘loopjongen van Unilever’ te zijn. ,,Hoe denkt hij nog geloofwaardig te kunnen zijn en vertrouwen te herstellen?” 

Heroverwegen

Voor de Nederlandse regering waren de rechtszaken een belangrijke reden om de dividendbelasting af te schaffen. De juridische houdbaarheid van de dividendbelasting werd genoemd als bijkomend argument naast het verbeteren van het vestigingsklimaat. Dat argument vervalt nu op bijna hetzelfde moment dat premier Mark Rutte bekend maakte dat het kabinet het afschaffen van de dividendbelasting gaat heroverwegen. Hij deed dat afgelopen vrijdag en noemde het ‘teleurstellend’ dat Unilever de verhuizing van het hoofdkantoor naar Rotterdam voorlopig in de ijskast zet. 

Telegraaf 10.10.2018

Opvolger Rob Jetten

Sinds zaterdag 06.10.2018 werd er al volop gespeculeerd over de kansrijkste opvolger als fractievoorzitter. De namen van Jan Paternotte, Sjoerd Sjoerdsma, Rob Jetten, Kees Verhoeven en Steven van Weyenberg doken het vaakst op. In een opiniepeiling van Maurice de Hond bleek Pia Dijkstra favoriet, maar die werd binnen de partij niet als kandidaat gezien.

AD 13.10.2018

De jonge Rob Jetten (31) zit sinds 2017 in de Kamer. Hij was zeven jaar gemeenteraadslid en fractievoorzitter van D66 in Nijmegen. In de Tweede Kamer is hij woordvoerder klimaat, energie en gas, spoor, democratische vernieuwing en Economische Zaken. Pechtold is onder de indruk van Jetten, hij vindt hem een groot politiek talent.

‘Vertrouwen in Jetten’

Hij zal het anders aanpakken dan Pechtold, voorspelt hij vast. ,,Ik ben een heel ander mens dan Pechtold, dus jullie zullen een ander type politicus zien. De onderwerpen zullen wel hetzelfde blijven.”

Rob Jetten heeft zowel klimaat als democratische vernieuwing in zijn portefeuille. Hij stond, toen hij een paar maanden in de Kamer zat, al het afschaffen te verdedigen van een kroonjuweel van de partij, het referendum. Hij reisde het land door om voor D66 nieuwe plannen te maken voor democratische vernieuwing. Het vertrouwen in hem is er.”

D66-leider Alexander Pechtold was jarenlang het gezicht van de partij, maar koos er dit weekend voor om na 12,5 jaar afscheid te nemen van de Tweede Kamer. Wie hem zou opvolgen, was dus de grote vraag. Gisteren kwam de Tweede Kamerfractie van D66 op een onbekende plek bijeen om te spreken over de opvolging.

AD 10.10.2018

D66 naar Links ??

Met de 31-jarige Rob Jetten krijgt ook D66 een jonge fractieleider aan het roer. De  oogappel van Alexander Pechtold kan het weleens over een linksere boeg gooien.

Rob Jetten (D66) en Geert Wilders (PVV) tijdens het wekelijkste vragenuurtje in de Tweede Kamer. © ANP

De vergelijking met Jesse Klaver is snel gemaakt. Zelfs op de GroenLinks-burelen werd gistermiddag al gegrapt dat Rob Jetten ‘zo het jongere broertje van Jesse’ kon zijn: allebei begin 30, Brabants, keurig in het pak – gisteren droeg het tweetal zelfs een bijna identieke outfit – en bovenal hyperambitieus.

Belangrijk verschil is dat waar Klaver hardop droomt de belangrijkste partij op links te worden – en daarbij ook D66 flink pijn wil doen – Jetten nog tamelijk vaag is over zijn toekomst. Hij wil zich nog niet uitspreken of hij straks ook lijsttrekker wil worden: ,,De leden hebben het laatste woord.” Ook is hij weinig concreet over welke kant het op moet met D66, dat in de peilingen zucht onder regeringsdeelname.

Terugblik

De inner circle van Alexander Pechtold wist al een jaar van zijn vertrek. Hoe houd je dat stil? Een reconstructie van Pechtolds laatste kunstje.

Eerste stap

‘Mooi geweest’

Terwijl Mark Rutte zich op 6 oktober door zijn zaterdagse krantenroutine heen bladert, ziet hij rond tien uur in het schermpje van zijn Nokia ‘Pechtold’ oplichten. Die zal het wel over de afschaffing van de dividendbelasting willen hebben, taxeert de premier.

,,Ik bel je eigenlijk over iets anders’’, zegt Pechtold. ,,Ik ga straks op mijn congres vertellen dat ik ermee ophoud. Het is mooi geweest.’’ Rutte, die in 2006 tegelijk met Pechtold politiek leider werd, roept: ,,Dat meen je niet!!! Dat kun je niet maken!!! Ik dacht dat we samen oud zouden worden en dan met zijn tweeën naar het bejaardenhuis zouden gaan!’’

Het gesprek duurt bijna een uur, Pechtolds tranen vloeien. Hij wordt geraakt door zoveel waardering. Rutte: ,,Het ging gister even wel door mijn hoofd dat je kon vertrekken, maar ik dacht, dat doet hij niet.’’

Zijn telefonische afscheidsrondje met de coalitiepartners valt hem zwaarder dan hij denkt. Hij doet de gesprekken vanuit zijn eigen kamer met een rookterras, links onder de industriële 1931-toren van de Brabanthallen in Den Bosch. Voor de middag belt hij nog Gert Jan Segers, pas ’s middags komt hij toe aan Sybrand Buma, Klaas Dijkhoff en Kamervoorzitter Khadija Arib.

Nog één keer

Dertig maanden eerder, mei 2016, zit Pechtold met zijn getrouwen in het Italiaanse restaurant Gusto aan het Plein in Den Haag. De politieke peetmoeder van D66 Carla Pauw, zijn woordvoerders Daan Bonenkamp en Roy Kramer besluiten met Pechtold dat hij nog één keer gaat vlammen.

Ze gaan het nóg professioneler aanpakken. Weekends op Texel met rollenspelen van televisiedebatten. Er komt een tweede boek van Pechtold, waarin hij meer van zichzelf laat zien. En iemand moet Alexander fit houden. Het wekelijkse uurtje in het Wageningse krachthonk volstaat niet, Ingrid van Engelshoven gaat iedere woensdagochtend een half uur met hem hardlopen langs het Scheveningse strand.

De campagne voor de Tweede Kamerverkiezingen valt hem zwaar, maar de beloning is groot: van 12 naar 19 zetels. Pechtold verkeert dan nog in zalige onwetendheid over de totstandkoming van de nieuwe coalitie, die maar liefst 225 dagen zal vergen.

ANP

Toekomst

De inner circle van Pechtold weet dat hij op enig moment uit de Haagse politiek zal stappen. Voor hen is niet meer dan logisch dat hij dus niet toetreedt tot het kabinet. Als Pechtold in 1 op 1-gesprekken zijn ministers aanzoekt, stelt hij de vraag: ,,Ben je ook bereid een rol te spelen in de toekomst van D66?’’ Hij wil dat ze erover nadenken, de top moet zo breed mogelijk zijn als hij vertrekt. Een van zijn ministers: ,,Hij zocht bevestiging bij de mensen om hem heen. Dat het goed zou zijn dat hij zou stoppen als het kabinet stabiel was.’’

De avond van de gemeenteraadsverkiezingen zet Pechtold de eerste stappen. Hij staat ’s avonds 21 maart na het sluiten van de stembussen in de keuken van het Utrechtse huis van partijgenoot Alexandra van Huffelen. Pechtold zegt er tegen vicepremier Kajsa Ollongren: ,Ik ben over mijn vertrek aan het nadenken, wil je met me meedenken?’’ Ze knikt instemmend.

Vastbesloten

Even later op het buitenplaatsje achter de Dom rookt hij een sigaret met minister Van Engelshoven (Onderwijs): ,,Dit is écht mijn laatste campagne geweest.’’ Van Engelshoven denkt: ,,Dat zou ik ook zeggen. Die gaat niet.’’

Maar Pechtold blijft bij zijn besluit. Enkele dagen later zegt hij op zijn werkkamer tegen zijn politiek adviseur Elise van Zeeland: ,,Ik stop ermee.’’ Wanneer dan, wil Elise weten. ,,Niet nu, ik wil eerst de algemene politieke beschouwingen doen. Ik heb het spul er neergezet en moet dat verdedigen in het debat.’’ En wie weten het al? ,,Ik heb het de kinderen, Froukje en mijn broer verteld.’’

Als Kajsa Ollongren en haar politiek adviseur Roy Kramer op de warme maandagmiddag van 14 mei na het coalitieoverleg bij Pechtold langs gaan, zegt Pechtold: ,,Ik heb er thuis over gesproken, ik ga stoppen en maak het bekend op het congres.’’ Er valt een stilte. Wat een mededeling, denkt Ollongren.

,,Waarom dit moment?’’ vraagt ze. Daar heeft hij niet speciaal over nagedacht, maar het kabinet is stabiel. ,,Wat ga je doen?’’ Pechtold heeft geen idee. ,,Weet je het heel zeker?’’ peilt Ollongren met een lichte glimlach. Ze ziet vastbeslotenheid in Pechtolds ogen. Het lijkt haar een goed idee, ruim voor de twee verkiezingen van 2019. ,,Denk er goed over na. Het is nog ver weg. Maar neem vooral ook de nieuwe generatie tijdig in vertrouwen. Die moet er over kunnen nadenken.’’

Stilhouden

Opluchting en weemoed

Na twaalf jaar politiek leiderschap beweegt Pechtolds stemming zich tussen opluchting en weemoed. Tijdens de fractievergaderingen wijdt hij soms uit over de driekoppige fractie waarmee het ooit begon. En moppert hij over de ellenlange stemmingslijsten van tegenwoordig. Een van zijn naaste medewerkers waarschuwt hem: niet meer doen! Het irriteert niet alleen, maar zal D66-Kamerleden aan het denken zetten: waarom zegt hij dit?

Zijn vertrek mag niet uitlekken. In het Tweede Kamerrestaurant zitten op 26 juni Elise van Zeeland en Carla Pauw. Die laatste begeleidt Pechtold begeleidt bij zijn interviews met Vrij Nederland, die in het geheim worden gehouden. Daan Bonenkamp helpt hem met het schrijven van de congresspeech voor 6 oktober. Roy Kramer zegt aan tafel tegen Pechtold: ,,Dat gaat je nooit lukken, de congresleden verrassen met je vertrek.’’ En toch wil Pechtold het zo doen. Niet in een grijs Nieuwspoortzaaltje zoals Femke Halsema, maar voor zijn eigen leden met een grandioze speech.

Het is ook in die week dat Story een goed ingevoerd lijkend verhaal vertelt over de stukgelopen relatie van Pechtold met een fractievertegenwoordigster uit Meppel. Het team om Pechtold hoopt dat het overwaait, maar de bladen jagen op de politiek leider. Iedere woensdag vraagt het team zich af waar de bladen nu weer mee zullen komen. Door deze onrust stijgt de druk op de partij.

Two minds.

Ik dacht ook, meteen met de deur in huis vallen, Aldus Appje van Pechtold aan Daan Bonenkamp .

Leugen

De eerste maandag van juli wordt het vertrekproces definitief in gang gezet. Pechtold zegt op zijn kamer tegen Ollongren:,,Ik wil het echt op het congres van 6 oktober bekendmaken. Maar niemand mag het weten.’’ Dat stuit op weerstand bij zijn eerste vrouw in het kabinet. Ze vreest chaos als niemand zich kan voorbereiden op de opvolgingsvraag.

Zo komen ze uit op een weekend in september waar hij zijn stap kan openbaren aan de bewindslieden, fractiebestuur en de rest van de partijtop.

Intussen is Daan Bonenkamp op vakantie in Vietnam en werkt aan zijn speech voor Pechtold. De twee mannen appen. Als Bonenkamp suggereert dat hij aan het begin van zijn speech voor de partij het grote nieuws zal uitspreken, appt Pechtold terug: ,,Two minds. Ik dacht ook, meteen met de deur in huis vallen.’’ En: ,,Nog 39 dagen. De stemming wisselt. Het is mooi zo.’’

De fractieleden krijgen op 16 augustus een mail dat de ze maandagochtend 8 oktober moeten vergaderen over hun inbreng tijdens de begrotingsbehandelingen. In werkelijkheid wil Pechtold dat de nog onwetende Kamerleden dan geen verplichtingen hebben, want die dag moeten ze hun nieuwe fractieleider kiezen.

Pechtold moet het spel op de wagen zetten, zonder slapende honden wakker te maken. Als hij vertrekt, valt er een plek vrij. Hij belt 23 juli met Rutger Schonis, de eerste opvolger op de D66-kandidatenlijst. ,,Er is iemand naar mij toegekomen die dit najaar uit de Tweede Kamer vertrekt’’, jokt Pechtold. ,,Ik vertel niet wie, anders gaat het rondzingen. Houd er rekening mee dat je moet opvolgen.’’

ANP

Hoge woord

De partijtop zal het eerste weekend van september in Winterswijk bijeenkomen, op vakantieboerderij Pieriks. Maar op weg naar dat weekend twijfelt Pechtold, tot op de zaterdag zelf, of hij het wel gaat delen. ,,Waarom moeten al die mensen het weten? Ik ga het niet vertellen!’’ Pas op zaterdag 1 september, als iedereen er is, hakt hij de knoop door.

Zo’n vijftien D66-ers kijken zaterdagochtend uit over grazige weiden. Directeur van het partijbureau Sander Bus laat bij 21 graden de zonnebrandolie rondgaan. Er wordt over de strategie gesproken. De sfeer is goed, een deel van de groep is vrijdagavond al gearriveerd. Tot drie uur ’s nachts is er geborreld.

Meteen na de broodjes, om kwart over een, neemt Pechtold het woord. ,,Ik heb er langer over nagedacht, ik ga stoppen. Ik heb hier echt naar toegewerkt. Jullie moeten weten: er komt een publicatie aan van Privé, maar dat heeft met deze stap niets te maken.’’

Grote klap

Fractieoverleg

Hoewel sommigen op de hoogte zijn, slaat het nieuws in als een mortiergranaat in een aangeharkte kloostertuin. De ministers Wouter Koolmees, Ingrid van Engelshoven en staatssecretaris Stientje van Veldhoven schieten vol. Hoewel ze het wisten, houden Roy Kramer en Carla Pauw het ook niet droog. Als eerste spreekt Kajsa Ollongren. Omdat ze het wist en om anderen de kans te geven zich te herpakken. ,,Ik heb bewondering voor je dat je dit hebt besloten,’’ zegt de vicepremier. ,,We zullen het heel goed moeten doen met elkaar. We zijn nu verdrietig om dit moment, maar de schouders gaan eronder. Dat kunnen we!’’

Zijn politiek kompaan Van Engelshoven, met wie hij twaalf jaar eerder de strategie bedacht om D66 weer in de regering te brengen, zegt: ,,Ik gun het je heel erg Alexander. Maar het verrast me toch. Ik moet het even een plaats geven.’’

Dan krijgt Pechtold bericht binnen dat hij per mail de Privé-publicatie kan lezen. Er wordt geschorst, het gezelschap valt in groepjes uiteen. Na de schorsing wordt hardop gesproken over de ontstane situatie nu Pechtold weggaat. Moet er niet een extern iemand het fractieproces gaan begeleiden?

,,Nee’’, zegt vice-fractievoorzitter Kees Verhoeven. ,,Geef ons even’’, zegt hij. Kuierend door het weiland zondert hij zich vijf minuten af met het aanwezige fractiebestuur. Vera Bergkamp, Steven van Weyenberg, Rob Jetten en Verhoeven komen wandelend tot de uitkomst dat er geen buitenstaander aan te pas komt. Verhoeven, terug in de groep: ,,Ik kan het proces zelf doen, omdat ik geen aspiraties koester om Alexander op te volgen.’’ Vervolgens kijkt de hele groep besmuikt naar Rob Jetten, die geen krimp geeft.

Voordat ze uiteengaan, wordt de afspraak gemaakt dat niemand het er thuis over heeft dat Pechtold over een ruime maand vertrekt. Alleen dan kan het geheim blijven.

Ik gun het je heel erg Alexander. Maar het verrast me toch. Ik moet het even een plaats geven, Aldus Ingrid van Engelshoven .

Stil afscheid

Kaartje

Dan moet het stil blijven tot de congresdag. Als Privé die woensdag 5 september verschijnt schrikt het Binnenhof. VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff laat uit compassie mede namens woordvoerder Kees Berghuis een goede fles Glennfiddich-whisky bezorgen bij Pechtold. ,,Sterkte!’’ staat er op het kaartje. Het gebaar raakt de D66’er.

Voor het congresweekend belt Pechtold nog even met Ingrid van Engelshoven. ,,Kun jij regelen dat je zondag ná het congres in Buitenhof zit? Ik heb liever dat jij er zit dan dat ik er moeit zitten. Dan kun je meteen commentaar leveren op mijn vertrek.’’ Van Engelshoven praat zich het programma in met een verhaal over het hoger onderwijs.

Zaterdag 6 oktober is het zover. Bij een ontbijtbuffet in de Brabanthallen moet de fractie vanaf acht uur vergaderen over de congresmoties. Ze beginnen wat later, omdat Pia Dijkstra en Joost Sneller bellen dat ze nog in de file staan.

Pechtold: ,,Ik heb jullie onder valse voorwendselen laten komen. Ik houd er vanmiddag mee op tijdens mijn speech.’’ Ook hier houdt niet iedereen het droog.

De hele dag ontvangt Pechtold op zijn kamer mensen die al stiekem afscheid komen nemen. De meeste Kamerleden met wie Pechtold in het fractiebestuur zat, heffen tussen de middag een glas Pannier brut champagne met hem. Als oud-senaatsfractievoorzitter en NS-president Roger van Boxtel zijn opwachting maakt, vallen de mannen elkaar grienend in de armen.

Vanaf drie uur ’s middag komen Froukje, zijn twee kinderen, zijn moeder en zijn broer Roland naar zijn kamer. De pubers vinden het allemaal wezenloos lang duren. Roland Pechtold, niet helemaal bekend met de Haagse mores: ,,Je stopt als leider, maar je blijft toch wel in de Tweede Kamer?’’ Broer Alexander: ,,Nee!’’

ANP

Speech

Het congresprogramma dijt uit, de voorzitter moet van alles schrappen om Pechtold de eerste avondjournaals te laten halen. Licht onhandig lopen Thom de Graaf en Roger van Boxtel richting podium, waar ze samen met Pechtold wachten tot hij aan de beurt is. Van Boxtel houdt het niet meer en valt Pechtold ten overstaan van het hele congres om de hals tien minuten voordat hij zijn slotakkoord zet.

,,What the fuck!’’ denken verschillende ingewijden. Gaat het nu uitlekken door Van Boxtel? Maar Pechtold bereikt schadevrij het podium en begint aan zijn speech. De zaal siddert tijdens de eerste zinnen. ,,Vandaag eindigt het. Hier op ons congres stap ik van het podium af.’’

Na de afsluitende congresborrel eet Pechtold die avond met zijn directe naasten in de Koekjesfabriek in Den Bosch. Hij gaat zoals altijd met zijn rug naar de deur zitten. Hij heeft geen zin om goed bedoelende passanten uitleg te geven. Dodelijk vermoeid is hij, maar innig tevreden.

Opvolging

Rob Jetten

Als de D66-Kamerleden zijn bekomen van het nieuws, gaat op zondag 7 oktober hun telefoon. Vanaf het middaguur belt Kees Verhoeven alle fractieleden afzonderlijk voor de biechtstoelprocedure. Ze mogen hun hart luchten, aangeven of ze zelf kandidaat zijn en wie ze zien zitten voor de post. Dan valt de naam van Rob Jetten al veelvuldig. Aan het einde van zijn belsessie heeft Verhoeven een rood oor en drie kandidaten: Jetten, Paul van Meenen en Salima Belhaj.

Rob Jetten maakt de meeste kans. Hoewel Pechtold aanvankelijk sceptisch was over Jetten: -,,Moet dat nou, een Jonge Democraten-voorzitter op de lijst’’- kan en wil Pechtold niet om hem heen. Hij positioneert hem als duidelijk is dat er een groot talent in de fractie zit. Hij krijgt dan ook alle kansen. Pechtold prijst hem in zijn afscheidsspeech.

Andere mogelijk kandidaten zoals Verhoeven haken af. Hij is recent co-ouder van drie kinderen en heeft de puf niet het grote offer te brengen dat Pechtold bracht. Ook Jan Paternotte deinst ervoor terug. Hij bouwt een gezin op en taxeert dat het zijn moment niet is.

Stemming

Op kasteel Oud-Poelgeest te Oegstgeest komt de fractie die maandag om tien uur bijeen. De Kamerleden stemmen schriftelijk. De briefjes worden ingeleverd en het is duidelijk dat Rob Jetten overweldigend de voorkeur geniet. De precieze uitslag wordt zelfs niet aan de andere D66-Kamerleden gecommuniceerd. Wie het zien wil, mag de uitslag in kijken. Wel vraagt Verhoeven dat iedereen hardop uitspreekt vrede te hebben met de uitslag.

ANP

De Kamer neemt afscheid van Pechtold

Rond drie uur belt Pechtold om Jetten te feliciteren. De voormalig leider van D66 is nu echt opgelucht. Pechtold trekt nu een week uit voor de 1500 mensen die persoonlijk gereageerd hebben op zijn terugtreden. Hij bedankt ze. Stuk voor stuk.

dossier “Vertrek Alexander Pechtold”  AD

Alexander Pechtold NOS

Dividend NOS

Lees ook: Dit is waarom Rutte het dividendplan niet meteen schrapt.

Rutte: vertrek D66-leider Pechtold maakt kabinet niet wankeler NOS 08.10.2018

Wie wordt de opvolger van Pechtold? Zeker vijf mogelijke kandidaten NOS 06.10.2018

Wie volgt Pechtold op en wat betekent dat voor de coalitie? NU 08.10.2018

Meer voor pechtold treed af

Pechtold per direct weg als leider D66

Alexander Pechtold treedt terug als partijleider D66

D66-leider Alexander Pechtold treedt af

Alexander Pechtold treedt af als partijleider D66: ‘Tijd voor nieuw …

Arthur van Amerongen: Feest! Nationale Pechtold-…

Meer voor pechtold treed af

D66-leider Alexander Pechtold treedt af – Hart van Nederland

Alexander Pechtold treedt af als partijleider D66: ‘Tijd voor nieuw …

Pechtold per direct weg als leider D66 – NRC

Alexander Pechtold treedt terug als partijleider D66 – Joop – BNNVARA

alexander pechtold | NU – Het laatste nieuws het eerst op NU.nl

Gerucht: Pechtold gaat aftreden… – Ditjes & Datjes

Audio – Buitenhof podcast: Pechtold treedt af – VPRO

Alexander Pechtold treedt terug uit de landelijke politiek

Achterklapjournaal: Rel rond Pechtold | Babydilemma boer Marc

Anne Marie Spierings | Congres

Halbe Zijlstra treedt af

Zijlstra houdt eer aan zichzelf en treedt af

Halbe Zijlstra (VVD) treedt af

Steven McCain on Twitter: “Volgens de woordvoerder van Pechtold …

RTL Rode Hoed Debat – Buma gemakkelijke prooi voor Pechtold

Arthur van Amerongen: Feest! Nationale Pechtold-uitzwaaidag!

onderzoek pechtold

pechtold schenking

onderzoek pechtold appartement

pechtold schenking appartement

pechtold appartement cadeau

D 6 6
Vorige 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 Volgende

en zie ook: En weer gedonder met Alexander Pechtold D66

lees dan ook: Gedonder met Alexander Pechtold D66 – nasleep deel 3

en bekijk ook: Gedonder met Alexander Pechtold D66 – nasleep deel 2

zie dan ook: Gedonder met Alexander Pechtold D66 – nasleep deel 1

en zie ook nog: Gedonder met Alexander Pechtold D66

‘Pechtold wil burgemeester van Rotterdam worden’

AD 18.11.2018 Voormalig D66-fractieleider Alexander Pechtold wil burgemeester van Rotterdam worden. Dat zegt zijn ex-vriendin Anne Lok in een interview met dagblad De Stentor.

Anne Lok. © Carlo ter Ellen DTCT

Volgens de Meppelse, die naar eigen zeggen van 2014 tot afgelopen zomer een relatie had met de politicus, heeft Pechtold zich na de gemeenteraadsverkiezingen van dit jaar intensief bemoeid met de formatie in Rotterdam. ,,Met veel zorg is Leefbaar Rotterdam buiten de coalitie gehouden.’’

Lok vindt het opmerkelijk dat Pechtold in oktober al het leiderschap van zijn partij opgaf. ,,Hij wilde door tot de provinciale verkiezingen. Alexander wil burgemeester van Rotterdam worden. Dat was of is misschien nog wel steeds het plan. De termijn van Aboutaleb loopt tot 2021.’’

Helemaal nieuw is de veronderstelde burgemeesterswens van Pechtold niet. Na eerdere geruchten dook in oktober op de site petities.nl een petitie op tegen de benoeming van Pechtold als eerste burger van Rotterdam.

Volgens de opsteller is de D66’er niet geschikt om dat ambt te bekleden. Mochten 40.000 Nederlanders de petitie ondertekenen, dan moet de Tweede Kamer het onderwerp officieel behandelen. Zover is het nog lang niet: de teller stond vanochtend op bijna 1700.

De Stentor heeft Pechtold om een reactie gevraagd. Hij liet via zijn advocaat weten geen vragen over het interview te beantwoorden, omdat die in context staan van de privésfeer.

Interview Rob Jetten: ‘D66 draait al lang niet meer alleen om Pechtold’

NU 12.10.2018 Rob Jetten is jong, nieuw op het Binnenhof en de opvolger van Alexander Pechtold. Hij werd afgelopen dinsdag gekozen tot de nieuwe fractievoorzitter van D66. Voor de buitenwereld is Jetten een onbekende, maar voor politieke insiders gold hij als een talent. Wie is Rob Jetten? In een exclusief interview praat hij over zijn achtergrond, zijn ambities en de zware last die op zijn schouders rust. “Het zijn big shoes to fill, maar D66 draait al lang niet meer alleen om Pechtold”, meent hij.

Het waren hectische dagen voor de 31-jarige kersverse fractievoorzitter die NU.nl met een brede glimlach ontvangt op zijn nieuwe werkkamer. Een simpel A4’tje met zijn naam is over het gelamineerde bordje van zijn voorganger Alexander Pechtold geplakt. “Rob Jetten – Fractievoorzitter D66”, staat erop.

De inrichting van de werkkamer is niet veranderd. Het bureau staat op dezelfde plek, net als de bank waar nu Jetten de gasten van de D66-fractievoorzitter zal ontvangen. Wel zijn er nieuwe ingelijste foto’s. Onder meer foto’s van hem en Pechtold, de man die in Jetten een politiek talent zag.

Niet veel mensen zagen het aankomen dat Jetten de kar zou gaan trekken, verbazing was er over de leeftijd van de Brabander, 31 jaar. “Ik was wel een beetje verrast dat mijn leeftijd zo’n enorm ding werd”, zegt hij. Natuurlijk had hij wel verwacht dat er aandacht voor zou zijn. “Maar dat het er de hele dag over zou gaan, had ik niet gedacht. Beoordeel mij vooral op wat ik de komende tijd doe en wat voor resultaten ik de komende tijd boek.”

Jetten groeide op in het Brabantse dorpje Uden. “Wij noemen dat Uje. Mijn vader heeft zijn hele leven in het onderwijs gewerkt, mijn moeder in de preventieve zorg. Mijn zusje en ik waren altijd fanatiek bezig met sport. Zo heb ik ook meegekregen dat je goed je best moet doen en wat van je leven moet maken.”

Hij verhuisde na zijn middelbare schoolperiode naar Nijmegen om bestuurskunde te studeren. “Ik ben daar echt verliefd geworden op die stad. Ik woon nog steeds in een klein dorpje net buiten Nijmegen. Een beetje in het groen, maar ik ben fietsend binnen tien minuten in de binnenstad.”

Hij woont er samen met zijn vriend en samen hebben ze een hond. “Geadopteerd uit Kosovo.” Jetten kwam aan het einde van zijn middelbare school uit de kast.

“Dat was niet altijd even makkelijk. Ik kan nog steeds heel erg boos worden als mensen worden weggezet omdat zij homo zijn. Diezelfde boosheid voel ik ook als mensen worden weggezet vanwege hun afkomst of geloof. Want iedereen moet zichzelf kunnen zijn en je moet mensen beoordelen op hun daden.”

Jetten werd voorzitter van de D66-jongerenorganisatie Jonge Democraten, was daarna zeven jaar lang fractievoorzitter in de gemeente Nijmegen en nam vervolgens in 2017 plaats in de bankjes in de Kamer. Doordeweeks is hij tegenwoordig te vinden in Den Haag. Maar als het werk in de Kamer erop zit, gaat hij zo snel mogelijk terug naar Nijmegen. Om te hardlopen of in de kroeg te duiken met vrienden.

“Ik vind het heel fijn om nog een leven naast het Binnenhof te hebben. Het is belangrijk dat je je als Kamerlid niet verliest in de Haagse kaasstolp.”

Jetten volgt Pechtold op: Van protégé tot leider

Wat is het gevaar van jezelf verliezen op het Binnenhof?

“Op het Binnenhof zitten we met een paar honderd man. Met politici, medewerkers en journalisten zijn we de hele dag bezig met het laatste nieuwtje, die ene oneliner. Als je niet uitkijkt, ga je ook nog geloven dat heel Nederland zich daar druk over maakt.”

Wat is de grootste Haagse misvatting over wat er in het land speelt?

“Wat mij verbaasd heeft, is dat we hier in Den Haag continu op zoek zijn naar tegenstellingen. Ik denk dat de gemiddelde Nederlander best wel een genuanceerde mening heeft en vooral wil dat de politiek problemen voor ze oplost.”

Zoals?

“Of je nog een huis kan kopen en of je nog wel een vaste baan kan krijgen. Ik heb me de afgelopen maanden beziggehouden met klimaat en energie. Daar ontstaat soms een beeld dat je alleen maar voor of tegen klimaatmaatregelen bent, terwijl ik denk dat heel veel mensen snappen dat er iets moet gebeuren.”

“Mensen willen zelf wat doen om hun huis te verduurzamen en een schonere auto te rijden. Alleen zij vragen zich af hoe ze dat moeten doen. Die kijken naar de politiek voor oplossingen.”

Geeft u zelf eigenlijk al het goede voorbeeld? Hoe groen is uw woning?

“Wij zijn een tijd geleden verhuisd en gaan binnenkort verbouwen, het is een huis uit de jaren vijftig en we hebben er afgelopen zomer dubbelglas in geplaatst. We gaan binnenkort proberen helemaal van het gas af te gaan en we willen ieder geval wel gasloos gaan koken.”

“Daarnaast probeer ik ook zoveel mogelijk dagen in de week vegetarisch te eten. Heel af en toe vind ik het wel lekker om een stukje vlees te eten.”

Doet u dat vanwege de milieuschade die de vleesindustrie veroorzaakt, of omdat u geen dieren wil eten?

“Een beetje van beide. Ik probeer bewust na te denken over hoe vervuilend mijn leven is en ik vind het niet nodig om elke dag een dier te eten.”

Op welk moment raakte u geïnteresseerd in de politiek?

“Dat was aan het eind van mijn middelbare schooltijd. Ik ben een dertiger, een kind van de generatie die is opgegroeid met de opkomst van Pim Fortuyn en de aanslagen van 11 september.”

“Na de moord op Theo van Gogh merkte ik dat je ook politiek iets kon betekenen voor je gemeenschap. Na de moord was er in Uden een brandstichting in een Turkse basisschool geweest. Ik heb toen met mijn eindexamenklas de kinderen van die school een hart onder de riem gestoken. We organiseerden ook een protestmars, om te laten zien dat niet het hele dorp bestaat uit rechts-extremisten. Ik heb namens mijn klas de gemeenteraad mogen toespreken en dat had indruk gemaakt op de Turkse gemeenschap. Dat was voor mij de eyeopener.”

Nu bent u fractievoorzitter. Pechtold noemde u een talent met ervaring. Heeft u met een achtergrond in de gemeentepolitiek en een managementfunctie bij ProRail wel genoeg ervaring?

“In Nijmegen heb ik al op jonge leeftijd de lijst getrokken, onderhandelingen gedaan en het politieke handwerk geleerd. Bij ProRail heb ik ontdekt dat ik het heel leuk vind om met verschillende typen mensen samen te werken en dat ik er goed in ben om op sociaal vlak mensen te ondersteunen. Ik heb geleerd wat het betekent om in een grote organisatie een team van vijftig man te leiden en te ondersteunen.”

Is dat genoeg om Pechtold op te volgen? Hij bracht de partij van virtueel nul zetels in de peilingen naar kabinetsdeelname met negentien Kamerzetels.

“Het zijn big shoes to fill, dat klopt. Het is een enorme verantwoordelijkheid en een enorme opgave die op mijn schouders rust. Ben je daar 100 procent klaar voor? Nee, dat ben je nooit.”

“We komen nu van 12,5 jaar Pechtold. Ik weet zelf niet beter dan dat Pechtold leider is van D66. Hij heeft de partij opgebouwd tot wat het nu is. Maar het gaat niet meer per se om Pechtold. We hebben zes bewindspersonen van wie minister Sigrid Kaag en minister Kajsa Ollongren hoge ogen gooien. We gaan nu als partij een nieuw tijdperk tegemoet.”

Het regeerakkoord is echt het kindje van Pechtold, hij heeft er zeven maanden over onderhandeld en nu zit er niemand in de fractie die zo nauw betrokken is geweest bij de formatie als hij. Pechtold had een jarenlange werkrelatie met coalitiepartners Mark Rutte (VVD), Sybrand Buma (CDA) en Gert-Jan Segers (CU). U heeft die binding niet. Maakt dat het makkelijker om de komende jaren D66 weer smoel in de coalitie te geven?

“We hebben er wel als hele fractie voor gekozen om in dit kabinet te zitten, dus wij blijven de stabiele partner die we zijn. En als ik kijk naar de coalitietafel, dan zie ik twee fractievoorzitters die de formatie niet hebben meegemaakt – ik en Klaas Dijkhoff – en ik zie twee die dat wel hebben: Gert-Jan Segers en Sybrand Buma. Dat werkt prima.”

Dijkhoff doet anders genoeg aan profilering: korten van de bijstand en strengere straffen in achterstandwijken. Hij lijkt zich vrij te voelen.

“Ik ga natuurlijk ook mijn accenten zetten.”

Wat gaat u anders doen? Wat worden voor u de speerpunten?

“De twee belangrijkste onderwerpen zijn klimaat en de groeiende tweedeling in de samenleving.”

Is klimaat nu voor D66 belangrijker dan onderwijs?

“Het klopt dat wij de onderwijspartij zijn, dat blijft essentieel. Maar we zijn meer dan dat. Ik ben onderdeel van de laatste politieke generatie die iets kan doen aan de opwarming van de aarde. Het VN-klimaatpanel heeft dat de afgelopen week opnieuw laten zien. We hebben het groenste regeerakkoord.”

Maar volgens de rechter is dat niet groen genoeg.

“Daarom moeten we nu leveren. Daar zat ik als klimaatwoordvoerder bovenop, dat zal ik als fractievoorzitter blijven doen. Als het kabinet daarna niet levert, dan zullen ze mij in de Kamer tegenkomen.”

U blijft de klimaatwoordvoerder in de Kamer? 

“Jazeker.”

Uw wetenschappelijk bureau de Van Mierlo Stichting waarschuwt u voor de groeiende tweedeling in de samenleving. Een van de manieren om de samenleving bij elkaar te houden, is volgens het bureau democratische vernieuwingen doorvoeren. U bent juist het Kamerlid geweest dat de afschaffing van het raadgevend referendum verdedigde.

“De afschaffing van het raadgevend referendum was heftig, maar dat debat opende bij ons en ook bij heel veel andere partijen de ogen dat Nederlanders graag mee willen doen aan politieke besluitvorming.”

“Ik heb de afgelopen maanden echt honderden mensen gesproken voor ons partijplan Democratie van Nu. Een deel van de Nederlanders wil een referendum als noodrem, omdat ze dat een veel fijnere manier vinden van politiek meedoen dan eens in de vier jaar stemmen.”

Gaat u met voorstellen komen?

“We zullen de komende tijd met voorstellen blijven komen uit onze bredere democratische vernieuwagenda.”

“Wij hebben eerder ook al gezegd dat als er politiek draagvlak is bij meerdere partijen om een echt bindend referendum in te voeren waarbij de Kamer en het kabinet aan de uitslag gebonden zijn, dan zal D66 eraan meewerken.

Trends in de peilingen laten zien dat de coalitie er rekening mee moet houden dat zij de meerderheid in de senaat gaat verliezen. Hoe gaat u er in de komende maanden tot maart volgend jaar voor zorgen dat u de partij weer een beetje op koers krijgt?

“We hebben in de vorige kabinetsperiode constructief oppositie kunnen voeren, maar nu we regeren zijn we aan het leren hoe je je idealen kunt blijven uitdragen en tegelijkertijd trots kunt zijn op de compromissen die je sluit.”

“We krijgen de komende weken de begrotingsbehandelingen. De grote investeringen in onderwijs en klimaatbeleid komen eraan en ik hoop dat de kiezers ons daar de komende tijd voor gaan waarderen.”

Lees meer over: Politiek NUweekend D66

Dit is de hele afscheids­speech van Alexander Pechtold

AD 06.10.2018 D66-leider Alexander Pechtold stapte vandaag op als fractievoorzitter van D66. Hij kondigde zijn afscheid aan in een speech op het najaarscongres van de partij. De integrale tekst van de speech is hieronder te lezen.

Congres,

Bijna 12,5 jaar geleden kozen jullie mij voor de eerste keer tot lijsttrekker. Het was op ons congres in Den Haag. Dáár begon het. Dáár begon het avontuur. Dáár stapte ik het podium op. En vandaag, vandaag eindigt het. Hier op ons congres in Den Bosch stap ik het podium af. Ik heb zojuist de Kamervoorzitter laten weten dat ik dinsdag afscheid neem van de Tweede Kamer. Diezelfde dag kiest onze fractie een nieuwe voorzitter. Het is tijd voor een nieuwe generatie.

Het juiste moment om afscheid te nemen van de politiek bestaat niet. Twitteraars, reaguurders en andere gezelligerds, ze zullen ongetwijfeld denken – én gaan schrijven – dat recente publicaties mij tot dit besluit hebben gebracht. Ik moet ze teleurstellen. Dierbaar is mijn herinnering aan het moment in maart dat ik met mijn kinderen besprak dat ik dit najaar zou stoppen. Het was tijdens het eten. Mijn dochter en zoon, beide puberende tieners, keken me opgelucht aan. “Goed zo pap, dan ben je mooi wat vaker thuis.” Waarna meteen ook de bezorgdheid toesloeg: “Ga je ons huiswerk dan ook doordeweeks overhoren?”

Mijn kinderen vroegen ook: waarom nu? Een vraag die ik de afgelopen weken vaker kreeg. Een logische vraag. Na de verkiezingen van 2017 had ik één duidelijk doel. Mijn einddoel: D66 in het kabinet brengen. Vele jaren constructieve oppositie hadden mij gesterkt in het idee: we kunnen het aan.

De partij was hongerig om de idealen te verwezenlijken. Regeringsdeelname was dus partijbelang. Is partijbelang. En is ook – zo bleek in de lange formatie – landsbelang. We waren er klaar voor. We wisten wat we wilden bereiken. En we hadden uitstekende mensen voor deze klus.

We zijn een jaar verder. Onze bewindspersonen drukken hun stempel. Onze ideeën vinden hun weg naar de samenleving. Onze fractie van negentien is goed uit de startblokken gekomen. Want ook dat heeft tijd nodig. Een grotere, vernieuwde fractie van negentien moet z’n weg vinden. Heeft z’n weg gevonden. En is nu klaar voor een nieuwe fase.

Na 12,5 jaar maak ik als partijleider de balans op en concludeer ik: ik heb alles gegeven, we hebben er alles uitgehaald, het is tijd voor nieuw leiderschap.

Partijvrienden, het juiste moment om weg te gaan mag dan niet bestaan. De juiste plek wel. En dat is voor mij niet het Haagse Nieuwspoort of een Haags café. Ik wil hier de aankondiging doen. Bij de mensen die me in staat hebben gesteld deze functie te mogen uitoefenen. Bij jullie. En met jullie. De leden van D66.

Oh zeker, we waren het lang niet altijd met elkaar eens. Jullie hebben mij ongetwijfeld vaak vervloekt. En dat was ook wel wederzijds. Ik heb jullie moties gevreesd. En gewenst dat de congresvoorzitter een al te stevige inbreng bij pak ‘m beet microfoon 5 zou afkappen. Maar ik weet ook dat we met elkaar de levendige debatten hebben gekoesterd. En de open sfeer die onze partij zo kenmerkt. Vandaag was daar weer een treffend voorbeeld van.

Voor een fractievoorzitter, een bewindspersoon, de voorzitter van de Jonge Democraten of onze Europese delegatieleider, voor iedereen op dit podium geldt: steun van het congres komt niet vanzelf. Steun moet je verdienen met wat je zegt én wat je daarvan waarmaakt. En zo hoort het ook.

Congres, toen we de campagne in 2006 aftrapten in mijn achtertuin in Wageningen, stonden we er niet florissant voor. In hoge mate door eigen toedoen. 12 jaren van verkiezingsnederlagen hadden hun tol geëist. Weggeschreven door de media. Weggehoond door het publiek.

Weggestemd door de kiezers. Ik was geen minister meer. En nog geen Kamerlid. Ik had niet eens een vaste werkplek. Met Bert Bakker, toen onze campagneleider, zaten we in een klein hok op het partijbureau. Pijnlijk memorabel was die ochtend dat Bert me toefluisterde: “Alexander, zelfs de haatmail is gestopt.”

Van de grond af hebben we onze partij weer opgebouwd. Met een basis van loyale partijgenoten. Door het hele land. Mensen als Rineke Gieske uit Almelo. Ruud Hoemakers met zijn altijd weer aardige mailtjes. Peter én Wim van Gool in Brabant. Marjan Brouwers uit Groningen. Paul Wessels in Gennep. Zij hielden afdelingen in leven.

Traden mensen op straat met onvermoeibaar enthousiasme tegemoet. Wisten zaaltjes toch nog halfgevuld te krijgen voor een politiek café. Ik weet nog dat ik over een verlaten Zeeuwse snelweg naar Middelburg reed. Op een kleine rode auto ontwaarde ik een D66-sticker. Ik werd er zo blij van. ‘Er zijn toch nog mensen, kiezers, die trots durven zijn op D66’, dacht ik. Toen we de auto voorbijreden, bleek het Ria Geluk te zijn, de afdelingsvoorzitter. Op weg naar dezelfde bijeenkomst.

Onze inhoudelijke wederopstanding kreeg vorm buiten Nederland, in Gent. Met partijvoorzitter Ingrid van Engelshoven en Gerard Schouw, toen fractievoorzitter in de Eerste Kamer, trokken we ons in 2009 een weekend terug. Een driemans-tandem aan de wandel. Aan de wijn. En aan de whisky. Maar vooral: praten. Discussiëren.

Argumenteren. Waartoe zijn wij op aard? Wat is ons DNA? Wat is nodig om opnieuw onderscheidend te worden? Langzaam kropen we uit het dal. Ledenaantallen stegen. Peilingen ook. Soms tot zulke grote hoogten dat we als de dood waren dat ze op korte termijn waar zouden worden.

Twee jaar later, inmiddels tien zetels, was ons verhaal weer op orde. Hervormen. Werken aan de toekomst. Aanpakken wat anderen niet durfden. Niet om de hete brij heen, maar recht erop af. Van het onderwijs tot de arbeidsmarkt. Van de huizen tot de pensioenen.

Niet populair. Wel noodzakelijk. Op een avond stond ik op het balkon van onze fractie met Wouter Koolmees. We keken elkaar aan en zeiden: als we dit alles waarmaken, maar het zou ons de partij kosten, is dat het dan waard? Zonder aarzeling zei Wouter: “Absoluut.”

Maar toch, als mensen me zouden vragen wat voor mij onze comeback symboliseert, zou ik dat allemaal niet noemen. Voor mij persoonlijk was dat iets heel anders. Een mooie nazomeravond in september 2010. Het Groningse Oldambt verwelkomde zijn nieuwe burgemeester: onze eigen Pieter Smit. We leverden eindelijk weer een burgemeester buiten de Randstad.

Voor mij de bevestiging dat de partij weer op de weg terug was. In april van dit jaar maakte ik de rit naar Oldambt weer. Maar nu voor de begrafenis van Pieter zomaar uit het leven weggerukt. Ik heb hem daar geëerd voor wat hij voor mij was: niet zomaar een burgemeester, maar voor mij het symbool van de wederopstanding van D66.

Congres, ik heb de afgelopen 12 jaar de erfenis van markante D66’ers verder mogen brengen. Hans van Mierlo, Jan Terlouw, Els Borst, Thom de Graaf. Wat heb ik veel van hen geleerd. Van Mierlo, die je altijd aan het denken zette.

Niet oordeelde, maar een spiegel voor hield. Als ik ‘m weer eens belde na afloop van een televisieoptreden, vroeg ie steevast: “Jongen, wat vond je er zelf van?” Een rol die Els moeiteloos overnam na de dood van Hans.

“De vader van de partij is er niet meer”, zei ze. “Dan neem ik het maar over. Als moeder van de partij.” We missen haar nog iedere dag. Vermoord na terugkomst van een D66-congres. Aan de vooravond van misschien wel onze grootste overwinning van de laatste tien jaar: de Gemeenteraadsverkiezingen in 2014.

Onder leiding van Jan Paternotte de grootste in Amsterdam, de stad waar het allemaal begon. De erfenis van Els is in goede handen. Bij Pia, ons medisch-ethische kompas. En bij Annelien, onze nieuwe lijsttrekker voor de Eerste Kamer. Met Jan Terlouw en Thom de Graaf hebben we gelukkig nog twee klankborden van klasse. De een als groen geweten. De ander als staatkundig raadsman.

Ik ben dankbaar voor waar de partij nu staat. We hebben een unieke plaats verworven. Natuurlijk, het gaat even wat minder met de kiezersgunst. Daar sluit ik de ogen niet voor. Maar dat hebben we eerder meegemaakt.

Dat brengt ons niet in verwarring. Ik ben ervan overtuigd dat mensen weer gaan zien dat bij de verkiezingen een stem op ons een waardevolle stem is. Want vergeet niet wat we zijn. Een stabiele middenpartij. Regeringspartij. De grootste liberale ledenpartij. De grootste progressieve partij van Nederland.

Partijvrienden, we gingen van bijna nul naar negentien. Dat was geen rechte lijn omhoog. Dat was vallen en opstaan. Maar door jullie vertrouwen, jullie permanente vertrouwen – ook als het even tegen zat – konden we blijven bouwen. Ik gun mijn opvolgers diezelfde basis van vertrouwen. Zij hebben jullie steun hard nodig. Jullie kritisch meedenken. Maar zeker ook jullie incasseringsvermogen. Er staan de politiek grote opgaven te wachten.

Een decennium van keuzes. Voor of tegen de omslag naar schone energie? Voor of tegen humane vluchtelingenopvang? Voor of tegen Europa? Fundamentele keuzes. Daar hebben we iedereen in het progressief-liberale centrum voor nodig. De komende jaren is D66 harder nodig dan ooit. Ik heb waardering voor de leden met het lef om vastgelopen denken te doorbreken. Het lef om niet door te modderen. Het lef om te zeggen: ‘zo dus niet’.

Ik heb het over het raadgevend referendum. Zie hoe dat is opgepakt onder leiding van Rob Jetten. De paden op, de lanen in. Door het hele land. Met een hele nieuwe agenda. Voor de Democratie van Nu. Dat is voor mij D66!

Congres, in de politiek, in onze democratie, krijg je nooit 100%. Nooit alles wat je wilt. Niet binnen je partij. En al helemaal niet in een Tweede Kamer met dertien fracties. We zijn allemaal minderheden. Families van christenen, liberalen of socialisten, ze zullen altijd kleiner zijn dan 76 zetels.

De schoonheid van onze democratie zit voor mij dan ook niet in het eigen verkiezingsprogramma, maar in het compromis. In het samenwerken vanuit het brede midden. Al teveel partijen verdringen elkaar roeptoeterend op het kerkhof van het eigen gelijk. Daar heb ik me nooit thuis gevoeld. Wij zijn geprezen om onze ‘constructieve oppositie’.

Omdat wij geloven dat Nederland alleen vooruitkomt als we samenwerken. Gedreven door eigen idealen, ideologie of geloof. Maar altijd met oog voor de ander. Met oog voor de samenleving als geheel.

Kinderen leren op school dat de verzuiling niet meer bestaat. Dat dat een relikwie is uit de tijd dat D66 nog niet eens bestond. Maar als we niet oppassen ontstaat een nieuwe verzuiling. De verzuiling van het eigen gelijk. Minder overzichtelijk, niet minder gevaarlijk. Tot in de jaren ‘60 werkten de toppen van de zuilen nog met elkaar samen.

Ze stutten het beschermend dak van de samenleving. In het belang van het land. Maar deze nieuwe zuilen staan eenzaam in de gure wind. Verder van elkaar dan ooit. Ze dragen niks. En ze dragen niks bij. Zelfgekozen gelijkgestemden omringen zich met elkaar. Soms zelfs zonder dat ze het in de gaten hebben.

Op Twitter, Facebook en andere social media wordt alles afgestemd op jouw persoonlijke voorkeur. Op jouw wensen. Op jouw profiel. Vroeger ging je naar de boekwinkel voor één specifiek boek. Maar liep je naar buiten met drie totaal andere exemplaren. Je liet je verrassen. Ontdekte nieuwe werelden. Nu ga ik naar bol.com en krijg ik bijna oogkleppen op tijdens mijn zoektocht.

Hooguit zie ik op het einde nog, wat anderen ook hebben besteld. Begrijp me goed, ik heb niets tegen bol.com. Of Netflix. Of Google. En al die andere mediabedrijven die met je mee denken. Vóór je denken. Maar ik zou wel willen zeggen: blijf door de boekhandel dwalen. Blijf nieuwsgierig.

In een wereld waar feit, fakenews en mening dwars door elkaar lopen, voelt de eigen cocon zo veilig. Overzichtelijk. En wordt dus de eigen mening steeds meer feit. Gaan we harder schreeuwen. Ongenuanceerder. Onbeschaafder. Je ziet het aan de talkshowtafels. Waar extremen een vaste plek hebben gekregen.

De kramp van de nieuwe politieke correctheid. Toen ik in 2006 als lijsttrekker begon, trof ik het extreme, het onbeschaafd geschreeuw en gediscrimineer, meteen tegenover me in de debatten. In 2010 werd het zelfs even onderdeel van de macht. Dat zien het ook in andere landen. In Italië, waar de migrant is ontmenselijkt. In Hongarije, waar de vrijheid van het individu op het spel staat.

In de Verenigde Staten, natuurlijk, waar de onafhankelijke pen tot vijand is verklaard. In het Verenigd Koninkrijk, waar Britse politici zich gedragen als Britse toeristen.

Met iedere vezel in mijn lijf heb ik mij daartegen verzet. En nog. Omdat ik niet wil dat door politiek stilzwijgen de intolerantie geleidelijk aan normaal wordt gevonden. Als er iets is dat ik jullie op het hart wil drukken, dan is dat het. Blijf waakzaam als anderen zich in slaap laten sussen.

Blijf de openheid verdedigen waar anderen de geslotenheid omarmen. Blijf opstaan tegen het venijnig populisme, tegen onverdraagzaamheid. Ik heb met hart en ziel gewerkt aan een waardig alternatief. Tegen onrecht en onzin. Voor recht en redelijkheid. Vanuit de overtuiging dat de overgrote meerderheid van Nederland zich helemaal niet herkent in geschreeuw vanaf de zijlijn.

Wij zijn geen land van extremen. Wij zijn het land van de nuance. Van de redelijkheid. Op Twitter heb je tegenwoordig 280 tekens in plaats van 140. Laat dat voor ons allen een aanmoediging zijn om weer eens een komma te durven zetten, voordat we tot een punt komen.

Vrienden, wat mogen jullie na vandaag van mij verwachten? Jullie mogen me mailen. Jullie mogen me bellen. Jullie mogen zelfs aanbellen. Met andere woorden: volledige betrokkenheid. Natuurlijk. En wees niet bang. Geen ijdeltuiterij in de media.

Geen goedbedoeld geouwehoer van mij aan talkshowtafels. Geen kritische column-pjes. Ik heb nul ambitie om door het leven te gaan als het Orakel van Wageningen. Ik heb dat ook gewaardeerd in mijn voorgangers. Je loopt je opvolger niet voor de voeten. Deze oekaze leg ik ook mezelf op. Want ik realiseer me heel goed: partijleider zijn is een grote verantwoordelijkheid.

Maar oud-partijleider zijn vraagt misschien nog wel meer van je. Een nieuwe generatie is aan zet. En moet alle ruimte krijgen. Ik heb het volste vertrouwen in de vele talenten en toppolitici die onze partij nu heeft. Ik zie zeer uit naar hoe zij een nieuw hoofdstuk zullen schrijven in onze ruim 50-jarige geschiedenis.

Partijgenoten, ik ben dankbaar voor het vertrouwen dat jullie al die jaren in mij hebben gesteld. Dankbaar voor de fractiegenoten met wie ik al die jaren een hechte club vormde. Eerst met drie, daarna tien, twaalf en toen negentien!

En dankbaar voor de mensen die al die jaren op de achtergrond hebben gezorgd dat ik op de voorgrond kon functioneren. Ik permiteer me op deze plek enkelen van hen met naam te noemen. Zij kozen voor de coulissen, maar verdienen vandaag de schijnwerpers. Roy en Daan. De mannen van het woord. Gesproken. Geschreven. En vaak gefluisterd. Elise en Felix. Met wie ik de eindsprint heb ingezet. En Carla Pauw. Natuurlijk Carla Pauw. Politiek kompas. Door dik en dun.

Vanaf het eerste uur. Het állereerste uur. De vrouw die ooit tegen Van Mierlo zei: “Die jonge wethouder uit Leiden, die Pechtold, die moet je misschien in de gaten houden.” En als laatste en meest belangrijke: zij die er niet voor betaald kregen. Maar wel de rekening kregen. Mijn kinderen Elske en Jacco. Froukje. En mijn familie. Een thuisfront om trots op te zijn. Een thuisfront dat ik iedere politicus toewens.

Vandaag stap ik van het podium. Een tikkeltje weemoedig. De partij in m’n hart. Maar bovenal vastberaden. En nieuwsgierig naar wat morgen brengen zal. Een plan is er nog niet. Zin wel. Zin in een nieuw avontuur.

Het is mooi geweest.

Het ga jullie goed.

Pechtold hield besluit vertrek maanden geheim

AD 06.10.2018 Alexander Pechtold nam in maart al het besluit te vertrekken als D66-leider, maar hield dat nog maanden stil voor zijn Tweede Kamer-fractie. Hij vertelde het wel in drie lange gesprekken aan Vrij Nederland.

Vrij Nederland(@ vrij_nederland) 1538784000000

Het blad bracht meteen na zijn aankondiging vanmiddag een interview met de vertrekkend partijleider. Daarin is te lezen dat de verslaggever van het magazine in juni werd gebeld met de mededeling dat Pechtold alvast ‘in het diepste geheim’ over zijn vertrek wilde praten. Voor mede-partijleden en zijn Tweede Kamerfractie moest het geheim blijven. En dat lukte.

Houdbaarheidsdatum

Pechtold vertelt in het interview dat hij al na de verkiezingen van 2012 al over vertrekken na begon te denken. ,,Op een avond vlak voor de verkiezingen zat ik daar in het donker, en dacht: waar ben ik in godsnaam aan begonnen? Ik had mijn gezin meegesleept in een ongewis avontuur en was leider geworden van een partij aan de rand van de afgrond.

Maar bij de verkiezingen haalden we toch nog drie zetels. In 2010 werden het er tien, en in 2012 haalden we er twaalf, ondanks het geweld van Samsom en Rutte. Toen dacht ik voor het eerst: de ijzeren voorraad van kiezers is groter dan nul, we hebben een stevige basis als partij. Sindsdien heb ik de gedachte aan vertrekken bij mezelf toegelaten. Dat moet ook, want voor je het weet is je houdbaarheidsdatum overschreden.’’

Hij kijkt tevreden terug. ,,Het is gelukt om D66 terug te brengen in het centrum van de macht. De cirkel is rond.’’

Klaas Dijkhoff (L) en Alexander Pechtold in de Ridderzaal op Prinsjesdag.

Pechtold zegt tegen Vrij Nederland dat zijn vertrek ook tijdens de formatie door het hoofd bleef spoken. ,,Maar ik wilde in ieder geval blijven tot de Algemene Politieke Beschouwingen van dit jaar. Ik was verantwoordelijk voor het sluiten van het regeerakkoord. Ik vond: dan moet ik het ook zelf nog één keer bij de Algemene Beschouwingen verdedigen.’’

Dijkhoff

In het interview haalt de D66’er nog wel uit naar VVD-fractieleider Klaas Dijkhoff. De ophef over het Schevenings appartement dat hij geschonken kreeg van een vriend, heeft Pechtold niet geraakt zegt hij. Een opmerking hierover van Dijkhoff wel. ,,Dijkhoff zei over de schenking van het appartement: zulke rijke vrienden heb ik niet. Dat heeft me geraakt, want het ging om mijn integriteit. Terwijl ik zelf wél hun partijgenoot Halbe Zijlstra heb verdedigd toen hij die domme uitlating over de datsja van Poetin had gedaan.’’

Kritiek

De kritiek die hij in 12 jaar tijd te verduren kreeg, heeft wel een wissel getrokken, vertelt Pechtold in het vraaggesprek. ,,Bij debatten voel ik nog steeds dezelfde spanning als toen ik begon, en dezelfde energie. Ik denk niet dat íemand in mijn fractie de afgelopen maanden heeft gedacht: Pechtold loopt op zijn laatste benen. Maar ik heb wel twaalf en een half jaar gegeven wat ik in me had. Meer zit er niet in.

Ik moet wel eens denken aan Femke Halsema, die me bij haar afscheid vertelde dat ze helemaal op was. Ik snap nu wat ze bedoelde. Je moet voortdurend alert zijn. Je bent er 24 uur per dag mee bezig. Alles wat je zegt wordt op een goudschaaltje gewogen. Voor grote debatten kan ik altijd slecht slapen. En na afloop heb ik vaak nog dagen een ontregelende hoofdpijn. Dat is al die jaren niet veranderd. Altijd denk ik: is het wel goed genoeg?’’

Affaire

De recente ophef rond een D66-raadslid dat door een verbroken relatie met Pechtold ook de partij vaarwel zei, is volgens Pechtold geen reden van zijn vertrek. ,,De beslissing over mijn vertrek stond al vast. Wat me wel heeft gestoord, is het gemak waarmee berichten uit de roddelpers tegenwoordig zonder checken door reguliere media worden overgenomen.’’

oktober 8, 2018 - Posted by | Alexander Pechtold, D66, Rob Jetten | , , , ,

1 reactie

  1. […] zie ook: Dag kereltje Pechtold van D66 […]

    Pingback door De Return van voormalig Tweede Kamerlid Wassila Hachchi D66 « Debat in de Digitale Hofstad | oktober 12, 2018


Sorry, the comment form is closed at this time.

%d bloggers liken dit: