Debat in de Digitale Hofstad

Stemmen uit de Haagse Wijken

Geert Wilders PVV Pro Nexit

De Britten eruit !! ... dan wij ook eruit !!!

De Britten eruit !! … dan wij ook eruit !!!

Nederland ook uit Europa ???

Wilders denkt dat ook als de Britten ‘nee’ zeggen tegen een vertrek, het idee van de brexit zal blijven rondwaren. ,,Een brexit zal natuurlijk een enorme stimulans zijn voor heel veel Europese volkeren en landen om een vertrek uit de EU te overwegen. En als er geen brexit komt is het zeker niet voorbij, want die geest gaat nooit meer terug in de fles. In de laatste peiling zie je niet voor niets dat de helft van Nederland wil dat we de EU verlaten”, aldus Wilders.

De PVV-leider voorspelt dat dit een van de belangrijkste thema’s zal worden in de Nederlandse verkiezingscampagne 2017.

,,Een stem op de PVV is een stem voor een Nederlands referendum over een nexit”, aldus Wilders in De Telegraaf.

Verenigd Koninkrijk verlaat Europa

Europa ging naar bed met uitzicht op een Bremain en werd wakker met een Brexit. Ruim 17 miljoen Britten stemden voor een vertrek. 

Wat voor gevolgen heeft de Britse stem voor de toekomst van Europa?

 

Cameron treedt af
Hij vocht voor een toekomst binnen de Europese Unie, maar gaat de geschiedenis in als de premier die het mogelijk maakte dat Groot-BrittanniëBrussel de rug toekeert.
EU-president waakt voor hysterische reacties

Euforie was er bij de winnaars, zoals Ukip-leider Nigel Farage, die 24 juni uitriep tot ‘onafhankelijkheidsdag.’ Bij de verliezers spreken politieke leiders vooral sussende woorden.

Hoe gaan Britten en Europeanen scheiden?

Er zijn regels voor een vertrek van een lidstaat, maar daar hoort veel onzekerheid bij. Een draaiboek is er niet.

Duizenden berichten op sociale media over een Nexit

Wat merkt Nederland van een Brexit?

 

Na Duitsland is het Verenigd Koninkrijk de belangrijkste handelspartner. Hoeveel gaat het Britse vertrek ons kosten?

Wat gaan de Schotten en Ieren doen?

De Engelsen en de Welshmen willen weg, maar niet alle Britten denken er zo over. De Schotten en Ieren willen wel bij de EU blijven. De Schotse premier heeft alvast een nieuw onafhankelijkheidsreferendum aangekondigd.
 

Het vertrek van Groot Brittannië uit de EU is hét onderwerp op sociale media vrijdag in Nederland. 

Brexit is al meer dan 50.000 keer genoemd. Veel mensen zijn pessimistisch over het besluit, maar anderen grijpen de uitkomst aan om nu ook een Nexit bespreekbaar te maken. Er zijn al 4.000 berichten over Nexit op social media geplaatst.

Voor het eerst besluit een land uit de Europese Unie te stappen. Of meer landen zullen volgen is ongewis, maar vaststaat dat de centraliserende krachten in Europa een daverende klap hebben opgelopen, schrijft Syp Wynia.    Lees meer

Wilders opgetogen, veel partijen geschokt over ‘Brexit’     Lees meer

Wie neemt het stokje over van David Cameron?     Lees meer

Brexit zorgt voor drama op de beurs     Lees meer

Reactie minister-president Rutte op uitslag Brits referendum

Minister-president Rutte reageert op de uitslag van het referendum in Groot-Brittannië over het lidmaatschap van de Europese Unie. ‘De uitslag van het Britse referendum is teleurstellend. We moeten nu rustig stap voor stap naar een stabiele oplossing zoeken’. Lees meer

zie ook: Wouter Bos PvdA – Referendum houden over de euro en Europa

zie ook: Geert Wilders PVV – Turkije Minder Minder Minder !!!

zie ook: Geert Wilders PVV is het maatje geworden van de Turkse president Erdogan

zie ook: Geert Wilders PVV – De Gulden middenweg versus Ping-Ping foetsie

Brexit  Trouw

Brexit  VK

Brexit  NU

dossier “Brexit”  Elsevier

dossier “Brexit”   AD

In of uit de EU? 23 feiten over het Brexit-referendum

Bij deze partijen heerst nu ook referendumkoorts

Facebookend NL pro-Brexit

Asscher wil geen referendum NL

SP wil referendum over EU

’Nexit is slecht voor economie’

Trump: meer zullen volgen

‘Nexit leeft steeds meer’

Zakenbank UBS sluit ’Nexit’ niet uit

Telegraaf 23.01.2017 De kans op een ’Nexit’ is heel klein, maar wel degelijk aanwezig. Dan moet wel eerst de PVV aan de macht komen.

Dat schrijft het economisch bureau van de Zwitserse bank UBS, de grootste vermogensbeheerder te wereld. „We kunnen niet uitsluiten dat tijdens de coalitievorming de kaarten opnieuw geschud worden en partijen van gedachten veranderen over samenwerking met de PVV.”

De UBS-economen schatten de kans op een regering die wordt geleid door de PVV op 0 tot 5% en de kans op een coalitie waar de PVV deel van uitmaakt op 10%. Wellicht dat partijen die de PVV nu uitsluiten die inzet wijzigen als blijkt dat de vorming van een regering anders heel moeilijk wordt.

Als dat gebeurt dan bestaat de kans dat het nieuwe parlement aanstuurt op een referendum over EU-lidmaatschap. „Dat is nog heel veel ’als dan’, maar áls dat referendum er komt, dan ziet het er naar uit dat de uitslag over EU-lidmaatschap heel krap wordt.” De Nederlandse bevolking kan geen referendum initiëren, het initiatief moet van het parlement komt.

Zakenbank UBS verwijst naar een peiling van vorig jaar waaruit blijkt dat 52% van de Nederlanders voorstander is van deelname aan de Europese Unie. 40% zou voor een ’Nexit’ zijn en 8% weet het nog niet.

Hoewel de kans op dit ’Nexit’-scenario, in navolging van de Britse exit uit de EU klein is, achten de UBS-economen deze verkiezing toch ’relevant voor de vooruitzichten van de eurozone’. Gezien de koppositie van de PVV in de peilingen houdt UBS er rekening mee dat ’de spanningen op de financiële markten toenemen rond de verkiezingen’.

dollar-euro2

DH Te Kijk 22.01.2017   denhaagtekijk | 22 januari 2017 om 12:32 | Categorieën: Geen categorie | URL:http://wp.me/p1mI0H-EL

Banken waarschuwen voor einde eurozone
Als de euro wordt ingewisseld voor een andere munt in een land, zal een wanverhouding tussen bezittingen en schulden zorgen voor problemen, aldus Hamers.
Volgens de bankier zouden de bezittingen van een bank in Italië in lira worden gerekend, terwijl de schulden misschien wel in euro’s worden aangegeven, als het land besluit uit de eurozone te stappen.

En ook hier worden we weer op het verkeerde been gezet.
Zoals gewoonlijk met al die EU kleptocraten.
Schulden die uitgedrukt worden in de inmiddels met 57% gedevalueerde euro, ten opzichte van de oude valuta, zullen geen probleem gaan vormen.

Chronologisch overzicht
Bij de inwisseling van de euro zijn we al voor 10% door Zalm belazerd.
Inmiddels 15 jaar inflatie van gemiddeld 2% is 30%
De euro is waard wat we afgesproken hebben en wordt overeind gehouden met onze totale productie van 15.000 miljard.
Daar is een steunfonds aan gekoppeld door de ECB, dat gedurende de afgelopen 22 maanden 80 miljard euro per maand aan waardeloze obligaties heeft opgekocht
En dat blijven ze t/m maart 2017 doen.(25 maanden totaal)
Vanaf april tot eind 2017 wordt dat 60 miljard per maand.
Totaal 2.540 miljard waar eigenlijk niks concreets tegenover staat.
Dat is ruim 17% extra inflatie op de totale productie van 15.000.
Dan heb je het over totaal 57% waardevermindering.
Resteert 43 eurocent vergeleken met de euro in 2002
0,43 x 2,20371 = 0,95 gulden
Conclusie:
De Euro is nu niet eens meer een gulden waard.
Tijd voor een EU en een ECB tribunaal.  Neurenberg 2.0

dollar-euro

De dollar stond in maart 2014 op 0,72 euro en in jan. 2017 is dat 0,95 euro.
Dat lijkt winst, en die EU boeven hopen dan ook dat je het ook zo ziet.
In werkelijkheid is de euro inmiddels met 32% in waarde gezakt
Maar Amerikaanse producten zijn niet duurder geworden.
De euro is weer minder waard geworden. zodat je er nu 32% meer, minder waard geworden euro’s, voor neer moet tellen.
Vandaar dat Trump de dollar te sterk vindt en devalueren een optie lijkt waar die euro adepten op hopen.
“Het is onze munt, maar het is jullie (EU) probleem”
Zei de Amerikaanse minister van financiën, John Connally.

Ook banken waarschuwen voor einde eurozone

Elsevier 22.01.2017 Europese  banken nemen nu al actie om voorbereid te zijn op de mogelijke val van de eurozone. Uit angst dat anti-EU-politici aan de macht komen na verkiezingen in Europese landen, beperken de landen hun kredietverstrekking in EU-landen.

Bankiers houden rekening met een mogelijke eurocrisis, waarbij landen uit de eurozone besluiten de gemeenschappelijke munt in te ruilen voor een alternatief. Dat schrijft de Financial Times na gesprekken met de bazen van grote Europese banken in Davos, waar het World Economic Forum wordt gehouden.

2016-09-26 10:13:04 European Central Bank President Mario Draghi addresses the Committee on Economic and Monetary Affairs (ECON) during a hearing on monetary dialogue, at the European Parliament in Brussels, on September 26, 2016. / AFP PHOTO / EMMANUEL DUNAND

‘Anti-establishment’ wordt serieus genomen

In Davos kwam aan het licht dat de top van het bedrijfsleven en veel prominente politici na ‘schokken’ door Brexit en de verkiezing van Donald Trump, niet meer uitgaan van het behoud van de status quo. Bewegingen die zich keren tegen het establishment, worden juist serieus genomen.

Ook Draghi geeft toe: euro en eurozone zijn broos

Vooral de mogelijke overwinning van de Franse presidentskandidaat Marine Le Pen kan een beweging in gang zetten, vrezen de bankiers. Jamie Dimon, de baas van JPMorgan Chase, zei al tegen Bloomberg dat ‘de eurozone het misschien niet overleeft als andere landen het voorbeeld van Frankrijk volgen indien Le Pen is verkozen.’

Wat doen banken ter voorbereiding?

ING-topman Ralph Hamers zegt tegen de FT dat de bank kritischer kijkt naar de verhoudingen tussen deposito’s en uitstaande kredieten in individuele eurozone-landen. Naar aanleiding van de ‘stress tests’ in deze landen, zal de bank kijken wat voor buffer nodig is om gezond te blijven.

Als de euro wordt ingewisseld voor een andere munt in een land, zal een wanverhouding tussen bezittingen en schulden zorgen voor problemen, aldus Hamers. Volgens de bankier zouden de bezittingen van een bank in Italië in lira worden gerekend, terwijl de schulden misschien wel in euro’s worden aangegeven, als het land besluit uit de eurozone te stappen.

Bauke Schram  Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier

Meeste Nederlanders zijn tegen een Nexit

AD 05.09.2016 Het merendeel van de kiezers wil dat Nederland lid blijft van de Europese Unie. Dat blijkt uit een enquête die is gehouden door de politieke beweging ADDE, waar anti-EU-partijen lid van zijn, zoals het Nederlandse VNL met de nieuwe voorman Jan Roos.

Als er nu in navolging van het Verenigd Koninkrijk een referendum zou worden gehouden in Nederland, zou 60 procent van de Nederlanders stemmen voor blijven. Een kwart zegt tegen te stemmen, 15 procent twijfelt nog.

Als belangrijkste reden om tegen de EU te zijn, wordt aangegeven dat Nederland te veel geld afdraagt aan Brussel. Daarna komen de zorgen over de immigratie.

VNL is voor een referendum over een zogeheten Nexit. ,,Ook al blijkt dat de meeste Nederlanders daar niet op zitten te wachten”, zegt Roos. ,,Want tegelijk zeggen ook veel Nederlanders dat we bevoegdheden terug moeten halen.”

Komende week presenteert de Britse regering plannen over hoe zij de relatie met de Europese Unie opnieuw wil vormgeven. Volgens premier Theresa May wacht de Britse economie nog ‘moeilijke tijden’ als gevolg van de Britse keuze om de EU te verlaten.

’Brexit verstoort onze groei niet’

Telegraaf 13.08.2016 Een sterke uitbreiding van de productiecapaciteit gaat de groei van houtbewerker Accsys een stevige impuls geven. Dit is de overtuiging van topman Paul Clegg, die weinig impact van de Brexit verwacht.

Klik hier voor meer nieuws en actuele koersinformatie over Accsys Technologies

Accsys bewerkt zachthout zodanig dat dit een betere kwaliteit krijgt dan het beste tropische hardhout. Het VK is dankzij de sterke band met timmerfabrieken zijn grootste afzetmarkt „We hebben er echter ook een grote kostenbasis en dus weinig last van de val van het pond”, aldus Clegg.

Ook over de orderstroom in het VK maakt de topman zich weinig zorgen. „We hebben nog geen impact van de Brexit gezien. Zelf verwacht ik zeker geen diepe recessie. En ik denk dat de regering in reactie op de Brexit met een woningbouwprogramma komt.”

Foto: DE TELEGRAAF

De omzet in het op 31 maart afgesloten boekjaar 2015/16 groeide met 15%. Het afzetvolume steeg nauwelijks, doordat Accsys tegen capaciteitsgrenzen aanliep. De aanhoudend sterke vraag gaf het bedrijf wel de mogelijkheid de verkoopprijzen sterk te verhogen.

Nadat Solvay eind 2015 de bouw van een fabriek voor de productie van Accoya uitstelde, besloot Accsys de capaciteit in 2017 met bijna de helft uit te breiden. Hierdoor kan de omzetgroei versnellen, zeker als Accsys in staat blijft de verkoopprijzen te verhogen.

Daar bovenop komt eind 2018 een beoogde nieuwe fabriek voor de productie van Tricoyahout. Samen met partners gaat Accsys €30 miljoen investeren. Een extra €30 miljoen moet komen van bankleningen of durfkapitaal. Clegg denkt dat de markt voor Tricoyahout op termijn die van Accoyahout zal evenaren. „We rekenen op jaarlijkse groeipercentages van 20% en verwachten dat de fabriek na anderhalf jaar al break-even kan draaien. Ons uiteindelijke doel is om 1 miljoen m3 Tricoyahout en Accoyahout te verkopen”, zegt hij.

Hoewel de koersontwikkeling van Accsys de afgelopen jaren te wensen overliet, blijft Clegg vertrouwen houden in het aandeel waarin hij zelf ook een positie heeft. Hij wordt hierin gesteund door analisten van SNS Securities en het Britse Numis. Zij verwachten dat het bedrijf over één tot twee jaar winstgevend zal zijn en hanteren een koopadvies.

KOERS: ACCSYS TECHNOLOGIES

Wilders wil nog steeds een Nexit ondanks kritiek D66

AD 09.08.2016 PVV-leider Geert Wilders komt niet terug op zijn eerdere uitlatingen over de brexit, de uitkomst van het Britse referendum over het lidmaatschap van de Europese Unie. ,,Brexit is een zegen voor de Britten en Nexit zal een feest voor Nederland zijn,” laat Wilders vandaag weten.

Wilders vindt dat de onzekerheid op korte termijn en de effecten daarvan daar niets aan afdoet. De PVV-voorman reageert op uitlatingen van D66-Kamerlid Steven van Weyenberg. Die gaf na de nieuwste voorspellingen van het Centraal Planbureau (CPB) aan dat hij vond dat Wilders zich moest verantwoorden voor de manier waarop hij reageerde op de brexit.

Juichen
Het CPB voorziet dat de Nederlandse economie door de brexit waarschijnlijk iets minder snel groeit dan gedacht. Volgens Van Weyenberg stond Wilders te juichen bij het nieuws over de brexit. Dat laat volgens hem zien dat de PVV niet alleen de samenleving verdeelt, maar ook de economie schaadt. ,,Ik moet er niet aan denken wat er gebeurt bij een Nexit die de PVV bepleit.”

Soeverein
Wilders ziet dat heel anders. Hij gaf eerder aan dat Nederland het Britse voorbeeld zou moeten volgen. ,,Een vertrek uit de EU zal ons land weer soeverein maken en baas over eigen land, geld en grenzen en dus ook economisch sterker maken. In de EU blijven, betekent nog langer open grenzen en het importeren van nog meer terreur en islam. Daar moeten we van af.”

Eurofielen
De PVV-leider wil ook af van ,,die laffe eurofielen van D66 die ons land willen opheffen, onze economie en spaarpotten willen uitleveren aan de ongekozen bureaucraten, onze welvaart wegsluizen naar failliete landen als Griekenland en met hun opengrenzenbeleid medeverantwoordelijk zijn voor de import van ontelbare terroristen.”

Wilders opperde het idee van een Nexit vlak voor het referendum in het Verenigd Koninkrijk. Hij voorspelde dat dit een van de belangrijkste thema’s zou worden in de Nederlandse verkiezingscampagne. ,,Een stem op de PVV is een stem voor een Nederlands referendum over een nexit”, aldus Wilders.

Lees ook

Wilders aast op ‘nexit’, ook als brexit niet slaagt

Lees meer

Wilders blijft blij om Brexit

Telegraaf 09.08.2016  PVV-leider Geert Wilders komt niet terug op zijn eerdere uitlatingen over de brexit, de uitkomst van het Britse referendum over het lidmaatschap van de Europese Unie. ,,Brexit is een zegen voor de Britten en Nexit zal een feest voor Nederland zijn. Dat het op korte termijn tot onzekerheid leidt met dito effecten doet daar niets aan af”, laat Wilders dinsdag weten.

De PVV-voorman reageert op uitlatingen van D66-Kamerlid Steven van Weyenberg. Die gaf na de nieuwste cijfers van het Centraal Planbureau (CPB) aan dat aan dat hij vond dat Wilders zich moest verantwoorden voor de manier waarop hij reageerde op de Brexit. Het CPB voorziet dat de Nederlandse economie door de Brexit waarschijnlijk iets minder snel groeit dan gedacht. Volgens Van Weyenberg stond Wilders te juichen bij het nieuws over de Brexit. Dat laat volgens hem zien dat ,,de PVV niet alleen de samenleving verdeelt, maar ook de economie schaadt. Ik moet er niet aan denken wat er gebeurt bij een Nexit die de PVV bepleit.”

Wilders ziet dat heel anders. Hij gaf eerder aan dat Nederland het Britse voorbeeld zou moeten volgen. ,,Een vertrek uit de EU zal ons land weer soeverein maken en baas over eigen land, geld en grenzen en dus ook economisch sterker maken. In de EU blijven, betekent nog langer open grenzen en het importeren van nog meer terreur en islam. Daar moeten we van af.” De PVV-leider wil ook af van ,,die laffe eurofielen van D66 die ons land willen opheffen, onze economie en spaarpotten willen uitleveren aan de ongekozen bureaucraten, onze welvaart wegsluizen naar failliete landen als Griekenland en met hun opengrenzenbeleid medeverantwoordelijk zijn voor de import van ontelbare terroristen”.

LEES MEER OVER;

GEERT WILDERS BREXIT D66 PVV

D66 wil Wilders horen over gejuich na Brexit

Telegraaf  09.08.2016 PVV-leider Geert Wilders komt niet terug op zijn eerdere uitlatingen over de brexit, de uitkomst van het Britse referendum over het lidmaatschap van de Europese Unie. ,,Brexit is een zegen voor de Britten en Nexit zal een feest voor Nederland zijn. Dat het op korte termijn tot onzekerheid leidt met dito effecten doet daar niets aan af”, laat Wilders dinsdag weten.

De PVV-voorman reageert op uitlatingen van D66-Kamerlid Steven van Weyenberg. Die gaf na de nieuwste cijfers van het Centraal Planbureau (CPB) aan dat aan dat hij vond dat Wilders zich moest verantwoorden voor de manier waarop hij reageerde op de Brexit. Het CPB voorziet dat de Nederlandse economie door de Brexit waarschijnlijk iets minder snel groeit dan gedacht. Volgens Van Weyenberg stond Wilders te juichen bij het nieuws over de Brexit. Dat laat volgens hem zien dat ,,de PVV niet alleen de samenleving verdeelt, maar ook de economie schaadt. Ik moet er niet aan denken wat er gebeurt bij een Nexit die de PVV bepleit.”

Wilders ziet dat heel anders. Hij gaf eerder aan dat Nederland het Britse voorbeeld zou moeten volgen. ,,Een vertrek uit de EU zal ons land weer soeverein maken en baas over eigen land, geld en grenzen en dus ook economisch sterker maken. In de EU blijven, betekent nog langer open grenzen en het importeren van nog meer terreur en islam. Daar moeten we van af.” De PVV-leider wil ook af van ,,die laffe eurofielen van D66 die ons land willen opheffen, onze economie en spaarpotten willen uitleveren aan de ongekozen bureaucraten, onze welvaart wegsluizen naar failliete landen als Griekenland en met hun opengrenzenbeleid medeverantwoordelijk zijn voor de import van ontelbare terroristen”.

LEES MEER OVER; GEERT WILDERS BREXIT D66 PVV

CPB: Nederlandse economie groeit minder snel door Brexit

VK 09.08.2016 Door de Brexit verslechteren de economische vooruitzichten in Nederland. Volgend jaar groeit de economie nog maar 1,6 procent. Voor de aankondiging van het Britse vertrek uit de Europese Unie werd nog 2,1 procent groei verwacht.

Dit meldt het Centraal Planbureau (CPB). Dat heeft de economische vooruitzichten doorgerekend voorafgaand aan de begrotingsbesprekingen in het kabinet. Op de derde dinsdag in september, Prinsjesdag, wordt de begroting gepresenteerd. Dan komt het CPB met een doorrekening van de gevolgen daarvan voor de economie zoals koopkracht en werkgelegenheid.

De onzekerheid over de Brexit – het geplande uittreden van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie – heeft gevolgen voor de uitgaven door bedrijven en burgers maar ook voor de wereldhandel. Het effect van deze onzekerheid is vooral volgend jaar voelbaar maar dat is volgens het CPB maar tijdelijk. Niet alleen de Brexit remt de economische groei ten opzichte van eerdere verwachtingen. Ook het afknijpen van de gasproductie in Groningen tempert de groei.

Werkloosheid, begrotingstekort en koopkracht

Analyse

Wat betekent de Brexit voor de Britse economie? (+)

Het aantal werklozen daalt dit jaar naar 555 duizend mensen. Dat is iets lager dan eerder verwacht. In juni voorzag het CPB voor dit jaar nog 575 duizend werklozen. De versnelde daling zet volgend jaar niet door. Het CPB houdt vast aan de eerder verwachtte 560 duizend werklozen in 2017.

Het begrotingstekort daalt harder dan eerder voorzien. Dit jaar is het tekort 1,2 procent en voor 2017 voorziet het CPB bij ongewijzigd beleid 0,6 procent tekort. Eerder voorzag het CPB voor zowel dit jaar als volgend jaar een 0,4 procentpunt hoger tekort. Dat is een miljardenverschil.

De koopkracht stijgt volgend jaar 0,7 procent. Dat is iets meer dan gedacht. Dat ligt aan de dalende inflatie die naar verwachting op 0,9 procent uit komt en aan de iets sneller stijgende lonen.  

De koopkrachtverwachtingen verschillen echter sterk als naar verschillende groepen wordt gekeken. Beter betaalden zijn volgend jaar het beste af met 1,2 procent koopkrachtstijging. Deze stijging wordt verwacht voor degenen die maandelijks 4500 euro bruto of meer krijgen. Dat is drie keer het maandelijks minimumloon, 1.537,20 euro, of nog meer.

Gepensioneerden zijn echter de klos. Voor hen verwacht het CPB 0,7 procent koopkrachtdaling. Dat is het gevolg van de verwachte korting op de pensioenen. Per 1 januari moeten waarschijnlijk de pensioenen van honderdduizenden ouderen verlaagd omdat de pensioenfondsen er slecht voor staan. Dat is het gevolg van de lage rente en de gevolgen van de Brexit voor de beurskoersen. Die koersen daalden in eerste instantie stevig door de uitslag van het Brexit-referendum in het Verenigd Koninkrijk.

Volg en lees meer over:  NEDERLAND  BREXIT  ECONOMIE

BREXIT;

CPB: Nederlandse economie groeit minder snel door Brexit

Bank of England neemt Brexitmaatregelen: historisch lage rente

Britse industrie levert in na Brexit, Nederlandse industrie toont sterke groei

Britten wantrouwen Franse Brexit-onderhandelaar

Juncker benoemt Fransman tot EU-hoofdonderhandelaar Brexit

BEKIJK HELE LIJST

Brexit treft Nederlandse economie

Telegraaf 09.08.2016 De Brexit blijkt ook voor de Nederlandse economie een klap in het gezicht. In plaats van de eerder ingeschatte groei van 2,1 procent, gaat het Centraal Planbureau nu voor volgend jaar uit van 1,6 procent groei.

Foto: ANP

De rekenmeesters tekenen daarbij aan dat de voorspellingen onzekerder zijn dan normaal, omdat nog moeilijk te voorspellen is hoe het verder gaat sinds de Britten tegen het lidmaatschap van de Europese Unie hebben gestemd. Naast de Brexit, tempert ook het terugdringen van de gaswinning in Groningen de Nederlandse groei.

Verder slecht nieuws is er voor de werkloosheid en de koopkracht. Als het kabinet geen verdere maatregelen neemt, blijft de werkloosheid steken op 6,2 procent van de beroepsbevolking, omdat bedrijven vanwege de Brexit voorzichtiger zullen zijn met het aannemen van personeel. Ook valt de stijging van de koopkracht dan terug van 2,7 procent dit jaar naar 0,7 procent in 2017.

Vooral gepensioneerden zijn de dupe. Die gaan er volgens het CPB-plaatje 0,7 procent op achteruit, hoewel het kabinet reeds heeft laten doorschemeren met verzachtende maatregels te gaan komen in de begroting die het met prinsjesdag presenteert.

Wel daalt het overheidstekort naar een comfortabele 0,6 procent van het totaalbedrag dat we met z’n allen in een jaar verdienen, ruim binnen de Europese tekortnorm van 3 procent. Alleen gooien de Europese begrotingsregels die gelden voor het structureel begrotingssaldo en de overheidsuitgaven mogelijk alsnog roet in het eten. Volgens het CPB voldoet Nederland daar volgend jaar niet aan. Op basis daarvan moet mogelijk dus alsnog worden bezuinigd.

CPB verlaagt groeiverwachting Nederlandse economie vanwege Brexit

NU 09.08.2016 De Nederlandse economie zal dit jaar en volgend jaar minder sterk groeien dan eerder gedacht vanwege onder meer de Brexit.

Dat stelt het Centraal Planbureau (CPB) dinsdag. Naast de Brexit heeft de verdere verlaging van de gasproductie een remmend effect op de economische groei in 2017.

Voor dit jaar verwacht het CPB een groei van 1,7 procent en voor volgend jaar van 1,6 procent. In juni voorzag het planbureau nog een groei van respectievelijk 1,8 procent en 2,1 procent.

Het onderliggende herstel van de Nederlandse economie zet wel door, zo stelt het CPB, maar de onzekerheid die de Brexit met zich meebrengt heeft op korte termijn negatieve effecten op de consumptie en investeringen.

Ook de voor Nederland relevante wereldhandel wordt erdoor geraakt. Daar komt nog bij dat de groei van de economie van de eurozone als geheel wordt gedempt door de Brexit. Deze komt uit op 1,6 procent in 2016 en 1,5 procent in 2017.

De nieuwe raming is wel “onzekerder dan normaal”, zo vlak na het Britse referendum over uittreding uit de Europese Unie, aldus het planbureau.

Zie ook: Dit is er gebeurd sinds de Britten voor Brexit hebben gestemd

Inflatie

Het CPB verwacht verder dat de inflatie in Nederland dit jaar en in 2017 heel laag zal blijven. In 2016 komt deze uit op 0 procent. Volgend jaar zal de inflatie aantrekken naar 0,5 procent.

De koopkrachtontwikkeling van het mediane huishouden neemt af van 2,7 procent dit jaar naar 0,7 procent in 2017. Dit komt vooral door het wegvallen van de positieve effecten van de 5 miljard euro aan lastenverlichting en de licht stijgende inflatie.

Hoewel de koopkracht van werkenden volgend jaar toeneemt, daalt die van uitkeringsgerechtigden en gepensioneerden, verwacht het CPB.

De werkloosheid stabiliseert volgend jaar op 6,2 procent, aldus het CPB. Bedrijven zullen vanaf de tweede helft van dit jaar naar verwachting voorzichtiger zijn met het aannemen van medewerkers door onzekerheid over de gevolgen van de Brexit. Hierdoor valt volgend jaar de werkgelegenheidsgroei terug.

Het overheidstekort daalt van 1,2 procent dit jaar naar 0,6 procent van het bruto binnenlands product (bbp) in 2017. Terwijl de gerealiseerde belastinginkomsten snel zijn gegroeid, blijft de toename van de overheidsuitgaven gematigd.

Realistisch

De Nederlandse economie blijft groeien, maar volgens minister Henk Kamp (Economische Zaken) is het zaak realistisch te blijven. Dat zegt hij in reactie op de ramingen.

”Door de intensieve handelsrelaties met het Verenigd Koninkrijk zorgt de Brexit voor onzekerheid en heeft daarmee een merkbaar effect op onze groei”, aldus Kamp. ”Het internationale beeld dwingt ons nu om realistisch te blijven.”

De minister stelt dat het kabinet de afgelopen jaren hard heeft gewerkt aan het economisch herstel en dat ook blijft doen.

Lees meer over: Brexit Economie Nederland

‘Houd koopkracht ouderen op peil’

Telegraaf 09.08.2016 Partijen in de Tweede Kamer willen dat het kabinet maatregelen neemt om met name de de koopkracht van ouderen op peil te houden. Volgens ramingen van het CPB gaan uitkeringsgerechtigden (0,1 procent) gepensioneerden (0,7 procent) er volgend jaar waarschijnlijk op achteruit.

Fractieleider Diederik Samsom van de PvdA: ,,Wat de PvdA betreft kunnen deze koopkrachtcijfers niet de uitkomst zijn op Prinsjesdag. Het kabinet zal maatregelen moeten nemen om met name ouderen en mensen met lage inkomens extra tegemoet te komen.”

Ook D66 wil ook maatregelen voor een evenwichtiger koopkrachtverdeling. ,,Ouderen worden nu onevenredig hard getroffen”, aldus Kamerlid Steven van Weyenberg:

VVD-Tweede Kamerlid Mark Harbers laat weten: ,,De VVD vindt dat er nu binnen de mogelijkheden een goede begroting voor 2017 moet komen met een evenwichtige koopkrachtontwikkeling, ook voor ouderen.”

  ‘Koopkracht ouderen op peil houden’

  ‘Koopkracht ouderen op peil’

‘Ondanks alles blijft Europeaan in EU geloven’

Elsevier 11.07.2016 De Britten hebben gestemd om uit de Europese Unie (EU) te stappen, maar de rest van het continent zit eigenlijk niet op een exit te wachten. Hoewel de Europeanen klaar zijn met de verdieping van Europese samenwerking, zijn veel landen nog afhankelijk van de EU.

Syp Wynia: ‘Brussel is heel dom als het weer voor de vlucht vooruit kiest’

‘Ondanks de trots van Europese landen en hun unieke eigenschappen, hebben ze de capaciteit noch het verlangen om alleen verder te gaan,’ schrijft Miguel Otero-Iglesias, een politiek analist aan het Elcano Royal Institute in Madrid voor Politico. ‘Het tijdperk van onafhankelijke, zelfstandige naties is allang vergeten.’

Niet altijd blij met EU

Dat betekent niet direct dat Europeanen blij zijn met de EU: er is een hoop onvrede over Brussel. Over het hele continent winnen eurosceptische partijen aan populariteit en worden steeds meer referenda over de Unie gehouden. Dat Europese staten lid willen blijven van de EU heeft meer te maken met het feit dat veel landen nog steeds afhankelijk zijn van de Unie.

De Zuid-Europeanen zien de EU als een ‘pilaar van democratische stabiliteit’, aldus Otero-Iglesias. Landen in Noord, Oost en Centraal- Europa zijn afhankelijk van hun banden met Duitsland. Ook voor Frankrijk gaat dat op, beweert de analist.

Na Brexit: ‘EU is in levensgevaar, meer Europa nodig’

Teleurgesteld in Brussel

Nederland is het meest vergelijkbaar met Groot-Brittannië als het gaat om de houding tegenover de EU. Ook Nederlanders zijn teleurgesteld in de manier waarop Brussel omgaat met de toename in globalisatie en bijvoorbeeld de immigratiecrisis. Toch lijkt ook in Nederland de behoefte aan een Nexit af te nemen.

Dat blijkt bijvoorbeeld uit een recente peiling van Maurice de Hond. Een kleine meerderheid van de gepeilde Nederlanders zegt tegen een Nexit te stemmen als het wordt gevraagd in een referendum. Ook het verlangen naar een referendum over het onderwerp is afgenomen.

Bauke Schram (1993) is sinds april 2016 online redacteur bij Elsevier

Tags:Brexit Duitsland EU Europese Unie Euroscepsis

NIEUW HAAGS PEIL

10/07/16 Steun voor Nexit neemt zienderogen af
03/07/16 Nederlanders in 5 jaar duidelijk negatiever over toekomst, EU en euro
26/06/16 Ook in Nederland meerderheid voor Nexit mogelijk
19/06/16 Meerderheid hoopt dat er donderdag tegen Brexit wordt gestemd

Steun voor Nexit brokkelt af

Telegraaf 10.07.2016 Nederlanders worden allengs minder enthousiast over een eventueel uittreden uit de Europese Unie. Dat blijkt uit een peiling van Maurice de Hond.

Als er nu een referendum zou worden gehouden, zou 52% tegen een Nexit stemmen. Dat was drie weken geleden nog 46%. Nog altijd zegt 40% van de ondervraagden wel voor een Nexit te stemmen, als er een referendum komt. Een meerderheid (56%) van de Nederlanders vindt een referendum over dit onderwerp echter niet nodig, dat was in juni nog 50%.

Onder PVV-stemmers is de stemming nauwelijks veranderd. Onder hen is nog altijd een overweldigende meerderheid voor een referendum en voor een uittreden. Onder mensen met een voorkeur voor een van de andere partijen is daarvoor geen meerderheid te vinden.

Enthousiasme over ‘nexit’ neemt af

AD 10.07.2016 Het enthousiasme bij de Nederlanders voor een uittreding uit de Europese Unie, een nexit, is beduidend afgenomen. Waarschijnlijk ingegeven door de ontwikkelingen in het Verenigd Koninkrijk is nu 52 procent tegen. Dat blijkt uit een wekelijkse peiling van Maurice de Hond.

© EPA

Op 19 juni, vlak voor het Britse referendum over een brexit, was dat nog 46 procent. Alleen de kiezers van de PVV blijven massaal voor. Bij de aanhang van alle andere partijen, behoudens 50PLUS, is het overgrote deel van de kiezers tegen zo’n nexit.

Het verschil tussen voor- en tegenstanders is sinds het brexit-referendum duidelijk toegenomen. Was het verschil aanvankelijk 3 procent, nu is het 12 procent.

Minder mensen willen ook een dergelijk referendum houden. Kort voor de stemming in Groot-Brittannië was 50 procent tegen een volksraadpleging, inmiddels is dat 56 procent.

Lees ook

VNL hoopt op Nexit-strijd voor 2017

Lees meer

03/07/16 Nederlanders in 5 jaar duidelijk negatiever over toekomst, EU en euro
26/06/16 Ook in Nederland meerderheid voor Nexit mogelijk
19/06/16 Meerderheid hoopt dat er donderdag tegen Brexit wordt gestemd

‘Nederlanders negatiever’

Telegraaf 03.07.2016 De Nederlander denkt nu negatiever over de toekomst, de EU en de euro dan vijf jaar geleden. Voor zijn wekelijkse peiling inventariseerde Maurice de Hond de meningen en vergeleek die met dezelfde vragen die hij vijf jaar geleden stelde.

Ongeveer 46 procent denkt dat over tien jaar de EU uiteen is gevallen, vijf jaar geleden was dat 32 procent. 37 procent wil dat Nederland uit de Europese Unie stapt, tegen 25 procent vijf jaar geleden. Een kleine 40 procent vindt nu dat ons land af moet van de euro (5 procent meer). Op de stelling: We hadden de gulden nooit moeten opgeven, zegt nu precies de helft ja (was 49 procent).

Behoorlijk meer mensen maken zich zorgen over het uitbreken van een nieuwe wereldoorlog. Momenteel is 44 procent daar bang voor, tegen 17 procent in 2011.

‘We zijn negatiever over toekomst, EU en euro’

AD 03.07.2016 De Nederlander denkt nu negatiever over de toekomst, de EU en de euro dan vijf jaar geleden. Voor zijn wekelijkse peiling inventariseerde Maurice de Hond de meningen en vergeleek die met dezelfde vragen die hij vijf jaar geleden stelde.

Maurice de Hond © anp

Ongeveer 46 procent denkt dat over tien jaar de EU uiteen is gevallen, vijf jaar geleden was dat 32 procent. Daarnaast wil 37 procent dat Nederland uit de Europese Unie stapt, tegen 25 procent vijf jaar geleden.

Het verschil is groot tussen verschillende partijen. Zo is 86 procent van de PVV-stemmers voor een Nexit tegenover slechts vijf procent van de VVD- en PvdA-kiezers.

Gulden
Een kleine 40 procent vindt nu dat ons land af moet van de euro (5 procent meer). Op de stelling: We hadden de gulden nooit moeten opgeven, zegt nu precies de helft ja (was 49 procent). Hier is het verschil opnieuw groot tussen kiezers van verschillende partijen.

Behoorlijk meer mensen maken zich zorgen over het uitbreken van een nieuwe wereldoorlog. Momenteel is 44 procent daar bang voor, tegen 17 procent in 2011. De verschillen tussen kiezers van politieke partijen ligt hier dichterbij elkaar.

Lees ook

VNL hoopt op Nexit-strijd voor 2017

Lees meer

D66 wijst een Nexit-referendum wel heel vergeetachtig af

VN 02.07.2016 Doe niet alsof je partij niet aan de basis stond van het raadgevend referendum, Alexander Pechtold.

Nieuw: Alexander Pechtold die in een paginagrote advertentie aankondigt alles op alles te zetten om Nederland in Europa te houden. De overwinning van het Brexit-kamp in Engeland is hem niet bevallen, licht hij zijn advertentiecampagne toe in een interview met Trouw. De democratische middenpartijen moeten in het offensief tegen populisme, feitenvrije politiek en types als Wilders. Aan een Nexit-referendum heeft de Democraat geen behoefte: ‘Daar ga ik het land niet aan blootstellen. Dat is een “Wilders-referendum”, waarin alleen dingen worden afgebroken, zonder alternatief’.

Pechtold noemt het een misverstand dat D66 de referendumpartij bij uitstek is: ‘Wij zijn voor een correctief referendum, als onderdeel van een wetgevingsproces. Wat hier wordt gevraagd, is iets heel anders.’ Met andere woorden: D66 voelt alleen voor een referendum als aan een groot aantal voorwaarden is voldaan. Het moet om een wet gaan die net door de Kamer is behandeld. Daarover kunnen de kiezers zich dan uitspreken. Zomaar in het wilde weg om een Nexit vragen, zoals Geert Wilders en Joram van Klaveren hebben gedaan, valt niet binnen de definitie van een correctief referendum. En daar werkt Pechtold dus niet aan mee: ‘Ook niet in een toekomstig kabinet.’

Als Pechtold nu verklaart dat zijn partij alleen voor het bindend correctief referendum is, slaat hij nogal slordig tien jaar parlementaire geschiedenis over.

Wijs geworden door ervaringen als het referendum over de Europese Grondwet van 2005 en het Oekraïne-referendum van dit voorjaar probeert D66 zich van een van haar ‘kroonjuwelen’ te ontdoen. Pechtold heeft op één punt gelijk: D66 is niet altijd dol op referenda geweest. Maar het was wel de eerste politieke partij die erop aandrong. Niet bij de oprichting in 1966 maar twintig jaar later. Aanvankelijk legden de staatsrechtelijke hervormers rond Hans van Mierlo de nadruk op de rechtstreeks gekozen minister-president, de gekozen burgemeester en de invoering van een districtenstelsel dat de volksvertegenwoordigers dichter bij de burger zou brengen.

Pas toen een staatscommissie onder voorzitterschap van oud-premier Barend Biesheuvel begin jaren tachtig het referendum aanprees als middel ‘om de invloed van burgers op de beleidsvorming te vergroten’, trok D66 het onderwerp naar zich toe.

‘Nadat een meerderheid van de Tweede Kamer de voorgestelde wijziging van het kiesstelsel en de invoering van de gekozen minister-president en burgemeester heeft geblokkeerd, is het referendum het enige punt van staatkundige vernieuwing waar de Democraten op korte termijn nog eer aan kunnen behalen,’ schreef partijhistoricus van D66 Menno van der Land in zijn boek Tussen ideaal en illusie. Bij de vorming van het eerste paarse kabinet in 1994 werd afgesproken het bindend correctief referendum in te voeren. Vijf jaar later sneuvelde dat plan tijdens de ‘Nacht van Wiegel’ in de Eerste Kamer.

Als pleister op de wonde kreeg D66 het raadgevend referendum aangeboden. Het grootste verschil met het oorspronkelijke wetsvoorstel: de politici mochten de uitkomst van een volksraadpleging naast zich neerleggen als die hen niet beviel. De Tijdelijke Referendumwet was van kracht tussen 2002 en 2005 maar er werd nooit gebruik van gemaakt. Wel wisten D66, PvdA en GroenLinks te bewerkstelligen dat de kiezers in 2005 hun mening mochten geven over de Europese Grondwet. Met als onverhoopt resultaat dat 62% nee zei.

Als Pechtold nu verklaart dat zijn partij alleen voor het bindend correctief referendum is, slaat hij nogal slordig tien jaar parlementaire geschiedenis over. Hij is kennelijk vergeten dat de Kamerleden Niesco Dubbelboer van de PvdA, Wijnand Duyvendak van GroenLinks en Boris van der Ham van D66 aan de wieg stonden van de Wet raadgevend referendum die in 2015 van kracht werd: elke burger die 300.000 handtekeningen ophaalde, kon een volksraadpleging aanvragen – ook over bijvoorbeeld internationale verdragen.

Met een beroep op die wet vochten Bart Nijman van GeenStijl, Bekende Nederlander Jan Roos en rechtse intellectueel Thierry Baudet met succes het associatieverdrag met Oekraïne aan. Wat dus nooit had kunnen gebeuren als Boris van der Ham zich niet zo energiek voor de Wet raadgevend referendum had ingezet.

Sinds de Brexit is Alexander Pechtold teruggekeerd naar het standpunt van Hans van Mierlo in de jaren tachtig: D66 pleit voor een bindend correctief referendum, alleen over wetten die door de Kamer zijn aangenomen en liefst niet meer over internationale verdragen als dat met Oekraïne. Complicerende factor is dat voor de invoering van zo’n correctief referendum wijziging van de Grondwet en dus een twee derde meerderheid in de Tweede en Eerste Kamer nodig is. Hoe moeilijk dat doel valt te bereiken, bleek al tijdens de Nacht van Wiegel.

Schoei debat over Nexit op democratische leest

VK 02.07.2017 Als we in Nederland gaan stemmen over een mogelijke Nexit, behandel deze dan als een grondwetswijziging. Niet de leugen, maar inhoud moet bepalend zijn voor de keuze, stelt Jan Bouwens.

My God, what have I done?

Ik verwacht stellig dat David Cameron afgelopen vrijdag moet hebben gedacht ‘my God what have I done?’ Het is volkomen terecht dat hij zichzelf deze vraag stelt, want behalve dat de Nee-stem nu al tot enorme financiële schade heeft geleid op de financiële markten, zet hij met zijn actie de basisprincipes van de democratie opzij.

Democratie

Door de stemming bij gewone meerderheid te organiseren zijn de belangen van de minderheid totaal genegeerd

Binnen de democratie geldt het principe dat de meerderheid mag beslissen op voorwaarde dat de minderheid niet onevenredig lijdt onder een meerderheidsbesluit. Als we kijken naar de samenstelling van de Britse stemmers dan valt op dat zij die nog een lange toekomst hebben in het VK in de EU willen blijven terwijl het deel met een kortere levensverwachting angstig aangaf de EU te willen verlaten, want ja wellicht dat de EU ook nog het pensioen gaat aantasten.

Door de stemming over het EU-lidmaatschap bij gewone meerderheid te organiseren heeft David Cameron de belangen van de minderheid totaal genegeerd. Daarmee heeft de premier de principes van de democratie in het VK ernstige schade toegebracht.

Mocht het EU-lidmaatschap tot stemming komen in Nederland dan is toch te hopen dat we die principes niet schaden en deze stemming behandelen als een grondwetswijziging: een 2/3 meerderheid in het parlement, verkiezingen en dan opnieuw een stemming in het parlement. Het voordeel van deze procedure is dat de kansen dat emoties de uitslag bepalen worden verkleind doordat stemming op twee momenten plaats heeft. Door het parlement en niet het volk direct te raadplegen bestaat het belangrijke voordeel dat leugens zoals die door populist-in-chief Boris Johnson werden verspreid daadwerkelijk worden geneutraliseerd.

Winnende leugens

Boris Johnson bezigde verzinsels om de EU in een kwaad daglicht te stellen

Media die Johnsons beweringen als aperte onzin neerzetten, werden niet geloofd

Het is opvallend dat niet het fatsoenlijke debat maar de leugens de stemming hebben gewonnen in het VK. Zo beweerde Boris Johnson dat de EU de recycling van theezakjes had tegengehouden en dat het kinderen beneden de acht jaar zou worden verboden ballonnen op te blazen, en dat de EU had bepaald had hoe groot doodkisten mogen zijn, en dat het VK per dag 600 miljoen pond moest overmaken naar Brussel. Allemaal verzinsels om de EU in een kwaad daglicht te zetten. De kans dat zulke leugens in het parlement overleven is stukken kleiner dan wanneer deze over het volk worden uitgespreid.

De reden is dat iemand als Boris Johnson door het volk autoriteit is toegedicht, terwijl zo’n status in het parlement van geringere betekenis is omdat zijn opponenten er groot belang bij hebben elke leugen te ontmaskeren. De gewone stemmer heeft dat belang niet of nauwelijks, en zo kan een leugen een eigen leven gaan leiden. Zelfs het feit dat de media de beweringen van Johnson als aperte onzin neerzetten, werd niet geloofd. Johnson hoefde zijn leugens slechts over de tijdsperiode van een maand levend te houden omdat dat voldoende was om de kiezer mee te krijgen in zijn politieke ambities.

In ons land lijkt een debat over het EU lidmaatschap onontkoombaar en het is niet ondenkbaar dat Jan Roos opnieuw een EU referendum afdwingt door stemmen te ronselen. Mocht het zover komen dan is het is te hopen dat we in Nederland het debat op een meer democratische leest schoeien door het volk niet direct maar via het parlement voor of tegen de EU te laten stemmen!

Volg en lees meer over:  EUROPESE UNIE  OPINIE

Europa ja/nee, was het maar zo eenvoudig

Trouw 01.07.2016 Als de kiezers naar de stembus gaan over een Europees onderwerp, lijkt de uitslag bij voorbaat vast te staan: Nee, no, oxi. Ondermijnt het referendum de Europese Unie?

© Charles Platiau.

Posters voor de campagne voor het Franse referendum over de Europese grondwet in 2005

Vier keer was het nee het afgelopen jaar bij ‘Europese’ referenda. In juli 2015 verwierpen de Grieken bezuinigingen uit de Europese koker. De Denen kozen er in december voor om buiten Europol te blijven. In maart wilden Nederlandse kiezers af van het verdrag van de EU met Oekraïne en vorige week kozen de Britten voor vertrek uit de Europese Unie.

Illusie
Daar blijft het niet bij, verwacht Mark Leonard, directeur van de European Council on Foreign Relations. Een ‘epidemie van referenda’ bedreigt de Europese Unie, zegt hij. In 18 landen eisen protestpartijen maar liefst 32 referenda, over het opnemen van vluchtelingen, het vrije verkeer van personen, of het lidmaatschap van de EU. Als het zo doorgaat, komt de Europese samenwerking in gevaar, vreest hij.

Iedere keer wordt een spaak in het wiel van de Europese machine gestoken. Dat kan leiden tot een ‘vetocratie’, zegt Leonard telefonisch vanuit Londen. “Met een referendum is het makkelijk om iets tegen te houden, maar lastig om iets voor elkaar te krijgen.”

En ze leggen nog iets anders bloot, zegt Leonard. Referenda passen vaak niet in de logica waarmee nu beslissingen worden genomen in de EU. “In de EU worden onderwerpen opgebroken in kleine stukjes waarover wordt onderhandeld, waarbij ieders belangen aan bod kunnen komen. Iedereen kan zich winnaar voelen bij de uitkomst. Referenda hebben een volstrekt andere logica. De besluiten worden in een nationale context geplaatst, ze zijn polariserend en het is lastig om daarna een compromis te vinden. Het is de meerderheid tegen alle anderen.”

Zijn schrikbeeld is de Amerikaanse staat Californië, waar vele referenda zijn gehouden en burgers voor tegenstrijdige doelen hebben gekozen: voor lagere benzineprijzen én voor lage uitstoot, voor lage belastingen én een goede sociale zekerheid. Uiteindelijk leidt dat tot een illusie. “Het lijkt alsof mensen meer invloed krijgen door referenda, maar in de praktijk kan het leiden tot minder invloed. Om het leven van mensen te verbeteren, moeten er dingen gedaan worden. Dat lukt niet als zaken worden geblokkeerd. ”

De EU is een potentiële splijtzwam in veel politieke partijen, niet alleen bij de Conservatieven, aldus Ben Crum, hoogleraar politicologie.

Democratisch systeem
Europa-deskundige Adriaan Schout van Instituut Clingendael bekijkt de zaak van een andere kant. “De Europese integratie stuit op draagvlakproblemen. Referenda zijn daar een gevolg van.” Als de trein van de Europese integratie maar doordendert, zal die onderweg nog meer burgers verliezen, verwacht hij. Dus het is beter die burger wel te raadplegen, “al is het buitengewoon verstorend. Ook een referendum over lidmaatschap van de EU moet je niet de kop indrukken. Laat ze het maar proberen.” Het is kortzichtig de gevoelens van ongenoegen te negeren of te reduceren tot de aanhang van één partij. “De onvrede in Frankrijk leeft breder dan alleen bij het Front National.”

Aan alle manieren om de EU democratischer te maken, schort wel wat, zegt hij. “Het Europees Parlement slaat niet aan. Nationale parlementen slagen er niet in om veel invloed uit te oefenen. En referenda kunnen frustreren en blokkeren. Maar er is een gelaagd democratisch systeem in ontwikkeling met een rol voor ieder van die drie elementen. En als onderhandelende politici meer rekening houden met de bevolking heb je minder referenda.”

Referendum-scepticus Leonard ziet het democratische gat van de EU minder als een bedreiging dan sommige oplossingen die nu worden voorgesteld. “Directe democratie, waaronder referenda vallen, is niet per definitie beter dan de representatieve democratie, waar de EU nu op gebaseerd is. We hebben er honderden jaren over gedaan om dat systeem in te richten.” Dat lijkt op de redenering van D66-leider Alexander Pechtold die in deze krant wees op de democratische verantwoording van Europese besluiten in het verleden.

De gevolgen van referenda zijn zelden zo helder als het simpele ‘ja’ of ‘nee’ op het stembiljet suggereert

Nucleaire wapens
Leonard citeert met instemming zijn vriend, de Bulgaarse politicoloog Ivan Krastev: “Referenda zijn nucleaire wapens, maar we gebruiken ze als conventionele wapens’.”

Hoogleraar politicologie Ben Crum van de VU snapt de keuze voor referenda juist wel. “Het begint ermee dat de EU moeilijk past in de nationale politieke verhoudingen. De EU is een potentiële splijtzwam in veel politieke partijen, niet alleen bij de Conservatieven in het Verenigd Koninkrijk. Partijen zijn vaak meer pro-EU dan hun achterban.”

Vandaar de greep naar referenda, om die spanningen op te lossen buiten het kader van de dagelijkse partijpolitiek. “De Britse premier Cameron wilde de confrontatie met de eurosceptici in zijn eigen partij niet aangaan.” Dat er meer referenda volgen, is ook volgens hem waarschijnlijk. Crum: “De geest gaat niet terug in de fles.” En het initiatief voor een referendum kan uit meerdere hoeken komen: van de regering, de oppositie of rechtstreeks uit de bevolking.

Clingendael-deskundige Schout ziet de toenemende vraag om volksraadplegingen ook. “Hoe belangrijker de EU wordt in de beleving van mensen, hoe meer de druk om referenda te houden zal groeien. De Europese besluitvormers, ‘de elite’, vinden dat verschrikkelijk. Dat zag je aan het luide applaus toen (voorzitter van de Europese Commissie Jean-Claude) Juncker in het Europees Parlement over het belang van dat parlement sprak en de geringe bijval toen hij de democratische uitspraak in het Verenigd Koninkrijk noemde.”

© ap.

Beeld uit de campagne tegen het Verdrag van Lissabon in 2008

Niet het laatste woord
Misschien is het grootste probleem wel dat het referendum een simpele en harde keuze suggereert, maar de Europese werkelijkheid er een is van geven en nemen. De gevolgen van referenda zijn zelden zo helder als het simpele ‘ja’ of ‘nee’ , ‘uit’ of ‘in’ op het stembiljet suggereert. De bezuinigingen in Griekenland gingen toch door, over de Deense verhouding met Europol wordt nog onderhandeld, net als over de gevolgen van het Nederlandse nee over het Oekraïne-verdrag. De onzekerheid geldt zelfs voor de Brexit, zegt Schout. “Ik denk dat de Britten er best in kunnen blijven.” En zelfs als dat niet gebeurt, zullen de Britten op allerlei terreinen afspraken maken met de EU, waarbij ze niet honderd procent hun zin krijgen.

Dat een referendum niet het laatste woord is, hebben Nederland en Frankrijk ondervonden toen ze ‘nee’ zeiden tegen de Europese grondwet in 2005. De grondwet werd vervangen door het Verdrag van Lissabon, waarin grote delen van de grondwet overeind bleven, en andere zaken zoals een volkslied verdwenen. Of dat een cosmetische of wezenlijke verandering was ten opzichte van het eerdere voorstel, is een kwestie van perceptie. Maar zeker is dat het in Frankrijk en Nederland niet weer onderwerp werd van een referendum.

Volgens VU-hoogleraar Crum is dat een teken van de verkramping van de Nederlandse politiek ten opzichte van Europese referenda. “Ik heb wel eens tegen Frans Timmermans gezegd dat het uiteindelijke resultaat voorgelegd had moeten worden. Hij zei dat premier Balkenende er niet over peinsde. Dat was het trauma van 2005.”

Niet één referendum heeft mensen een beter gevoel over de EU gegeven, aldus Mark Leonard, directeur van de European Council on Foreign Relations.

Met de kin omhoog
Crum vindt dat de verkeerde omgang. “De ‘koninklijke weg’ is om ‘met de kin omhoog’ te zeggen wat het resultaat is van de onderhandelingen. “Een referendum is geen sluitstuk. De discussie begint dan pas. Democratie is een voortgaand proces. Er zijn geen definitieve waarheden, inzichten kunnen veranderen.” Het is wel de vraag of voorstanders van referenda dat willen accepteren of dat de uitkomst van onderhandelingen voor nieuwe frustratie zorgt, zoals nu al het geval lijkt bij de groepen die campagne voerden tegen het Oekraïne-verdrag. Boosheid en teleurstellingen over de uitwerking van het ene referendum kan zo brandstof leveren voor het volgende.

Leonard is er somber over gestemd. “Niet één referendum heeft mensen een beter gevoel over de EU gegeven.” Het volk raadplegen kan volgens hem beter worden beperkt tot fundamentele beslissingen die één land aangaan, zoals bij toetreding tot de EU. Ook TTIP, het handelsverdrag van de EU en de VS, acht hij niet geschikt voor een volksraadpleging. “Te technisch en dan komt dat verdrag er zeker niet.”

© ANP. Protest tegen het handelsverdrag TTIP van de Europese Unie met de Verenigde Staten op 28 mei dit jaar

Pauze inlassen
Schout vindt TTIP juist geschikt voor een experiment met een gezamelijk referendum waarin landen die dat houden samen optrekken. “De essentie blijft dat regeringen zorgen voor goed Europees beleid. Dan is helemaal niet zeker dat de bevolking daar tegen is. We hoeven niet bang te zijn voor referenda als de voordelen van integratie voor de burger duidelijk zijn.”

Daarnaast ziet hij de uitweg in minder pretentie van de EU. Die moet ophouden zichzelf als de oplossing van alle problemen voor te stellen, als de ‘banenmotor’ die economische groei gaat brengen, of één alomvattend energiebeleid voor alle landen, terwijl belangen en wensen zo sterk uiteenlopen. “Het heil van de sterke staat beloven miskent dat er eerst een goede analyse van de onvrede moet komen. We kunnen beter een pauze inlassen.”

Crum acht het wel mogelijk dat de bevolking voor verdere integratie stemt. “Als de CDU van Merkel volgend jaar de verkiezingen wint, Le Pen in Frankrijk net geen president wordt en het ook in Nederland losloopt, dan is er ruimte voor de plannen van de Franse en Duitse ministers van buitenlandse zaken. Als er dan een sterker geïntegreerd Europa komt met een kopgroep van landen met de euro en een tweede ring van lidstaten met minder verplichtingen, laat bevolkingen dan kiezen. Ik denk dat de meeste Nederlanders dan zullen zeggen dat het gek is om op de tweede rang te blijven zitten.”

Europese referenda;

1975 – Verenigd Koninkrijk stemt voor lidmaatschap EEG
1992 – Ierland en Frankrijk stemmen voor Verdrag van Maastricht, Denemarken stemt tegen
1993 – Denemarken stemt in tweede referendum voor Verdrag van Maastricht
2001-2002 – Ierland stemt eerst tegen, dan voor Verdrag van Nice
2000 – Denemarken stemt tegen euro
2003 – Zweden stemt tegen euro.
Denemarken en Zweden hebben nog steeds hun eigen munten.
2005 – Nederland en Frankrijk stemmen tegen Europese Grondwet.
In reactie daarop worden referenda in andere landen geannuleerd. Hernieuwde onderhandelingen leiden tot het Verdrag van Lissabon, waarin de institutionele veranderingen gehandhaafd blijven, maar symbolische verbeeldingen van een Europese staat verdwijnen.
2008-2009 – Ierland stemt tegen, dan voor Verdrag van Lissabon.
In de tussentijd heeft Ierland de belofte gekregen dat het zelf kan blijven beslissen over zaken als belasting, militaire neutraliteit en abortus.
2015 – Griekenland stemt tegen Europese bezuinigingen.
De Griekse regering vroeg in een referendum steun tegen de plannen om verder te bezuinigen, die voorwaarde waren voor verdere Europese noodhulp. Maar nadat de kiezers nee hadden gestemd, kreeg de regering geen betere regeling van de geldschieters en stemde het parlement alsnog in met de bezuinigingen.
2016 – Nederland stemt tegen Associatieverdrag met Oekraïne
2016 – VK stemt voor Brexit

Lees ook: EU dringt aan op snelle Brexit, Britten willen nieuw referendum – 25/06/16

Veel krabbels voor Nexit-referendum

Telegraaf 28.06.2016 Een initiatief voor een referendum om Nederland uit de Europese Unie te krijgen (Nexit), heeft zo’n 56.000 steunbetuigingen opgeleverd. De twee initiatiefnemers uit Limburg overhandigden de handtekeningen dinsdag aan parlementariërs in de Tweede Kamer in Den Haag.

De Limburgers begonnen enkele maanden geleden met de actie en zeiden dat ze tevreden zijn met het resultaat. Zij vinden de huidige Europese unie te ondemocratisch. Zij willen wel economische samenwerking.

De Tweede Kamer hield maandagavond nog een debat over de gevolgen van de Britse uittreding uit de Europese Unie, de zogenoemde Brexit. Een grote meerderheid van de Kamerleden maakte duidelijk tegen een vertrek van Nederland uit de unie te zijn. Ook wezen zij een Nexit-referendum af. Volgens de grondwet is een dergelijke raadpleging niet eens mogelijk.

Brexit is voor Nederland een alarmsignaal

Trouw 27.06.2016 Zelden had PVV-leider Geert Wilders een heuglijker dag meegemaakt dan afgelopen vrijdag, toen de Britten zich uit de EU gestremd bleken te hebben. Het afgesplitste PVV-kamerlid Yoram van Klaveren kon ook zijn geluk niet op. Maar voor de meeste andere Kamerleden geldt dat niet.

Zoals zij vrijdagochtend wakker warden, zo willen ze nooit meer wakker worden. Zo geschrokken, zo onthecht. Het – ze gebruikten vanavond van schrik allemaal het Engelse woord – moest wel een wake-up-call zijn: een alarmsignaal. “Voor veel mensen zijn de voordelen van de EU niet meer vanzelfsprekend”, zei fractievoorzitter Halbe Zijlstra vanavond. “Laat Europa waardevolle les trekken uit dit slechte nieuws.”

‘Europa’, zei Zijlstra, ‘is voor veel mensen bedreigend’. Volgens Zijlstra is het immers Europa dat ervoor zorgt dat je je baan als vrachtwagenchauffeur verliest omdat een Pool voor minder rijdt en is het Europa dat ervoor zorgt dat in jouw gemeente een asielzoekerscentrum moet komen. “Als je dat in de omgeving ziet, is het logisch dat mensen sceptisch worden over de EU.” Dat is ook zijn eigen schuld geweest. “Als wij praten over de EU dan blijven we vaak hangen in macro-economische termen. Dat zijn hoge termen. Dat zegt de gemiddelde inwoner van een dorp niets.”

Les voor Nederland
De keus voor een Brexit is ook een les voor Nederland, daar waren de politici het over eens. Die les is vooral dat de kritiek op Brussel niet langer genegeerd kan worden.

PvdA-leider Diederik Samsom zei dat ‘het project van hoop en zekerheid’ dat Europa ooit was, de mensen in de steek heeft gelaten. “Het heeft niets te bieden op de grote vragen en liep in de weg bij de kleine.” Samsom weet: men stemde voor een Brexit, maar ‘het echte verlangen is herstel van groei van banen en beheersbare migratie’. “Er ligt nu vooral een nationale opdracht”, zei Samsom, “zorg dat Europa perspectief biedt en zorg dat iedereen daarvan kan profiteren.”

Pechtold werkt niet mee aan een Nexit
Volgens Alexander Pechtold voedt de VVD de onvrede over Europa zelf ook. “Waarom altijd maar dat gezeur over Europa bij de VVD?”, vraagt hij zich af in dit interview. “Altijd dat dédain voor de EU? Als de VVD en het CDA vaker aan mensen durven laten zien waar Europa voor staat, zou er minder onvrede zijn.”

De D66-fractieleider laat alvast weten niet mee te willen werken aan een referendum over een Nexit – een Nederlands vertrek uit de EU. “Dankzij de EU is er vrede en veiligheid, en daardoor welvaart in Europa. Dat is een proces geweest van zeventig jaar democratische besluitvorming tussen de landen, in kleine stapjes. Dat gaan we toch niet in een referendum over de schutting gooien door een simpele vraag te stellen met één nee of ja?”

Diep verdeelde Kamer zoekt antwoorden op Brexit

VK 27.06.2016 Het gevaar van besmetting door de Brexit was de grondtoon van het debat in de Kamer gisteravond. Er moet iets worden gedaan aan de onvrede onder burgers met de Unie. Maar wat?

In brede overeenstemming over de oorzaken maar diepe verdeeldheid over de gewenste reactie zoeken kabinet en Tweede Kamer naar een antwoord op het vertrek van Groot-Brittannië uit de Europese Unie. Premier Rutte kreeg maandagavond van een Kamermeerderheid slechts de abstracte opdracht mee om dinsdag in Brussel te laten weten dat Nederland de Brexit als een ‘wake-up call’ beschouwt en ‘hervorming’ wil.

Als een slagschaduw hing het besmettingsgevaar van de Britse uittreding maandagavond boven het debat in de Tweede Kamer. Breed gedeeld is de conclusie dat de EU het vertrouwen van te veel Europeanen kwijt is.

PVV-leider Wilders hoopt dat het virus van de Brexit snel overslaat (‘vrij worden, dat kunnen wij ook’), terwijl PvdA-leider Samsom waarschuwt dat het nooit zover mag komen. Maar hij is er niet gerust op: ‘De scheidslijnen van de Britse samenleving lopen ook door de Griekse, de Franse, de Duitse, de Italiaanse en de Nederlandse samenleving. Te veel mensen hebben het gevoel dat ze te weinig te winnen en heel veel te verliezen hebben.’

De komende verkiezingscampagne

Een wake-up call dat je je levensstijl echt moet veranderen, aldus VVD-fractieleider Halbe Zijlstra.

Premier Rutte ziet in de Britse uittreding een aansporing aan de EU om zich te ‘focussen op de kerntaken: banen creeëren, veiligheid, immigratie, klimaat, het energiebeleid. Mensen moeten weer het gevoel krijgen dat ze niet deel uitmaken van iets gigantisch waar ze de grip op verliezen (….) Het antwoord hierop is niet een nog verder integrerend Europa.’

Zeker is dat de Brexit z’n effect gaat krijgen op de komende verkiezingscampagne en de partijprogramma’s die op dit moment geschreven worden. SP en PVV willen geen of minder EU, GroenLinks en D66 een sterkere EU. De meeste andere partijen zitten daartussenin. Maar het minder-kamp wint snel aan kracht. VVD-fractieleider Zijlstra beschouwt de Brexit als een hartaanval voor iemand die zich nog tamelijk gezond waande: ‘Een wake-up call dat je je levensstijl echt moet veranderen.’ Zijn coalitiepartner Samsom (PvdA) koost dezelfde woorden: ‘Dit moet een wake-up call zijn voor Europa.’

Een herbezinning op de kerntaken

Miljoenen mensen voelen zich gesterkt, aldus PVV-partijleider Geert Wilders.

Een fundamentele herbezinning op de kerntaken van de EU staat hoog op de prioriteitenlijst van de meeste partijen. Maar van de middenpartijen die vinden dat Europa kleiner en krachtdadiger moet, maakt vooralsnog alleen het CDA die wens concreet met een boodschappenlijst voor het kabinet. Partijleider Buma wil onder meer snijden in de Europese aanbestedingsregels, de natuurregels, de regels voor staatssteun. Anderzijds wil hij juist meer regels om het vrije verkeer van goedkope arbeidsmigranten te beperken – een van de grote thema’s in de Britse referendumstrijd.

Duidelijk is ook dat de PVV en de SP er een voornaam verkiezingsthema bij hebben. Zij beschouwen de Brexit-stemmers als medestrijders tegen Brussel. ‘Miljoenen mensen voelen zich gesterkt’, aldus Wilders. ‘Nederlanders verdienen ook een referendum. De toekomst is aan de soevereine natiestaat. De patriottische lente zal een zomer worden. En overal in het westen doorbreken.’

Zoeken naar antwoorden

Deze uitslag vraagt om bedachtzaamheid. Geen sweeping statements of ferme taal, aldus PvdA-partijleider Diederik Samsom.

SP-leider Roemer vulde aan: ‘De Britten schrijven geschiedenis. De bureaucraten krijgen het deksel op de neus. Dit had voorkomen kunnen worden als Europa zich meer had ingezet voor mensen en minder voor markt en munt.’

De regeringspartijen zoeken intussen nog openlijk naar antwoorden. ‘Deze uitslag vraagt om bedachtzaamheid’, aldus Samsom. ‘Geen sweeping statements of ferme taal. Er is nog veel te veel om uit te zoeken. Wat doen de Schotten, wat doen de Noord-Ieren? (…) Moedige politici zijn nodig, politici die de lokroep van het populisme kunnen weerstaan.’

Volg en lees meer over:  BREXIT  NEDERLAND  POLITIEK

Teruglezen Brexit-debat: ‘Onbestemd gevoel’ na afloop

VK 27.06.2016 Wat zijn de gevolgen van de Brexit voor Nederland? De fractievoorzitters in de Tweede Kamer debatteren vandaag met premier Mark Rutte over het vertrek van het Verenigd Koninkrijk uit de EU. De Volkskrant doet live verslag.

BERICHTEN

27 juni 2016, 22:24

‘Onbestemd gevoel’ na Brexit-debat

Het Brexit-debat zit erop. ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers zei dat hij er ‘een onbestemd gevoel’ aan had overgehouden. Hij zal niet de enige zijn. De Tweede Kamer kan wel praten over de Brexit, maar heeft weinig invloed. Rutte noemde dat ‘de korte samenvatting’. Terwijl alle fracties hun toekomstvisioenen voor de EU prijsgaven, overlegden Frankrijk, Italië en Duitsland in Berlijn over de consequenties van de Brexit. Zonder EU-voorzitter Nederland. Waarom? Rutte deed er laconiek over. ‘Er vinden heel veel vergaderingen plaats. Je kunt niet overal bij zijn.’
Rutte toonde zich aan het einde van het debat wel vastberaden een referendum over een Nexit te voorkomen. ‘Hier vindt Wilders mij op zijn weg.’

27 juni 2016, 22:12

‘Oekraïnereferendum deels van agenda’

Premier Mark Rutte zegt dat er tijdens de komende EU-top weinig tijd zal zijn om over de uitkomst van het Nederlandse Oekraïnereferendum te praten. Dat was wel de bedoeling, maar de Brexit gooit roet in eten. Rutte wil de zaak op de agenda zetten. Zo blijft het onduidelijk welke consequenties het referendum van april krijgt.

27 juni 2016, 22:04

Brexit-debat wordt verkiezingsdebat

Rutte en Roemer party like it’s 2012. Wie de ogen dicht doet, waant zich terug in de verkiezingscampagne van vier jaar geleden. De VVD’er en SP’er botsten tijdens het Brexit-debat over het functioneren van de Europese markt. Rutte theatraal: ‘Ik ben hopeloos. De heer Roemer zit zo vast in zijn communistische of socialistische dogma’s dat hij niet meer openstaat voor argumenten.’

‘Nooit Nexit-referendum’

Telegraaf 27.06.2016  D66 zal nooit meewerken aan een referendum over een Nexit, een vertrek van Nederland uit de Europese Unie. Dat zegt D66-leider Alexander Pechtold maandag in Trouw.

,,Wij zijn voor een correctief referendum, als onderdeel van een wetgevingsproces. Wat hier wordt gevraagd is iets heel anders. Ik zal daar niet aan meewerken. Niet vanavond in de Kamer, of later dit jaar. En zeker, nog belangrijker: ook niet in een toekomstig kabinet.”

Hij vindt een volksraadpleging over vertrek uit de EU ,,onzinnig”. ,,Een ‘leave’ heeft volstrekt onduidelijke en onvoorspelbare gevolgen. Waarover stem je dan? ”

Dankzij de Europese Unie is er vrede, veiligheid en welvaart in Europa, aldus Pechtold. ,,Dat is een proces geweest van zeventig jaar democratische besluitvorming tussen de landen, in kleine stapjes. Dat gaan we toch niet in een referendum over de schutting gooien door een simpele vraag te stellen met één nee of ja? Zelfs om een letter in de grondwet gewijzigd te krijgen heb je in dit land een tweederde meerderheid nodig, in beide Kamers. Daar ga ik het land niet aan blootstellen. Dat is een ‘Wilders-referendum’, waarin alleen dingen worden afgebroken, zonder alternatief. Dat blijkt nu ook bij de Britten.”

De Tweede Kamer vergadert maandagavond over het vertrek van de Britten uit de unie.

PvdA-leider Samsom: Geen referendum over Nexit

AD 27.06.2016 Diederik Samsom beweert dat een referendum over een eventuele Nexit de democratische verzorgingsstaat juist zal ondermijnen. Hij is daar dan ook fel op tegen. ‘We zijn net de economische crisis te boven. Een referendum geeft teveel onzekerheid.’

Natuurlijk leent deze situatie zich voor doemscenario’s. We moeten het hoofd koel houden.

De geest van een Nexit is uit de fles?
,,Overal waar ik kom is de onvrede over Europa enorm, maar Nexit is voor heel veel Nederlanders geen optie. Het speculeren erover en het organiseren van een referendum is op zich al heel slecht voor Nederland. Een referendum is een aanvulling op de democratische verzorgingsstaat, maar moet geen ondermijning ervan zijn. We komen net uit een crisis, we hebben vijf jaar geworsteld om weer boven te komen. Het zou heel slecht zijn onszelf weer in onzekerheid te storten. Zo’n vraag kan wel spelen bij verkiezingen, maar niet in een referendum.”

Volgt een Europees dominospel?
,Nee dat denk ik niet. Natuurlijk leent deze situatie zich voor doemscenario’s. We moeten het hoofd koel houden. De werkelijkheid is al ernstig genoeg.”

Hoe nu verder?
,,Waar ik voor wil waken is dat we gevoelens van rancune, triomfalisme en defaitisme vrij baan geven. Anderzijds: de Britten dwingen snel de procedure te starten en ze in de onderhandelingen te storten, is niet verstandig. We moeten op een juiste manier afscheid van de Britten nemen.”

Waarom kan de gevestigde orde geen goed antwoord geven op het populisme?
,,Dit is geen wedstrijd in retorica met de populisten. Het heeft vooral te maken met het feit dat Europa nog niet het goede antwoord geeft op grote problemen. We zullen elkaar bij een volgende crisis beter en sneller moeten vinden. Daar moet nu aan gewerkt worden. Waar ik me boos over maak is de analyse dat oude, slecht opgeleide kiezers Engeland eruit zouden hebben gestemd. Dat zijn verdorie de mensen voor wie wij het doen. We moeten naar onszelf kijken, als die mensen geen heil meer zagen in de EU, dan heeft Europa niet genoeg gedaan.”

Lees ook

CDA wil ‘quick and dirty Brexit’

Lees meer

We moeten op een juiste manier afscheid van de Britten nemen

PVV-leider Geert Wilders in 2014 met zijn Nexit-rapport © anp

VNL hoopt op Nexit-strijd voor 2017

AD 27.06.2017 Vanmiddag dient Kamerlid Joram van Klaveren het definitieve initiatief-wetsvoorstel in om via een referendum Nederland uit de EU te laten stappen. ,,Er is een grote spanning tussen wat het volk vindt en de volksvertegenwoordigers,” zegt Van Klaveren.42 reacties

Zeer recent heeft de Raad van State VNL van advies voorzien over het initiatief-wetsvoorstel tot een referendum. Als het aan VNL ligt, krijgt de kiezer de volgende vraag voorgelegd: ,,Bent u voor of tegen uittreden van Nederland uit de Europese Unie?”

Winst
Probleem is dat er nu in de Tweede Kamer geen meerderheid is voor hetinitiatiefwetsvoorstel van VNL. ,,Het wordt sowieso in de Tweede Kamer besproken, dat is winst”, vindt Van Klaveren. De echt winst ligt nog wat achter de horizon. ,,Wij hopen dat er na de Tweede Kamerverkiezingen van 15 maart 2017 wel een meerderheid is voor zo’n referendum.  De kans is groter dat het dan wel lukt.”

Van Klaveren wijst op peilingen van onderzoekbureaus. ,,Je ziet een grote spanning tussen wat de kiezer vindt en de vertegenwoordigende democratie. De meeste partijen reageren defensief. Maar met een referendum kun je de aktuele stand van zaken meteen inbrengen. Uit peilingen  blijkt dat er in Nederland tussen de 40 en 50 procent voor een Nexit voelt.”

Pechtold werkt niet mee aan een Nexit

Trouw 27.06.2016  D66 werkt niet mee aan een Nexit-referendum. D66-leider Pechtold verwijt VVD en CDA dat zij de onvrede over de EU hebben aangewakkerd. Vanavond debatteert de Kamer.

Nee, Alexander Pechtold heeft, anders dan premier Rutte, vrijdag geen ‘krachttermen’ gebruikt bij het nieuws van de Brexit. Hij voelde gelatenheid, zegt hij. Over de euroscepsis, die in Europa bijna niet meer te beteugelen lijkt. Over de leiders van de Brexit-campagne. “Farage heeft de mensen maar wat wijs gemaakt over wat de schade zou zijn. En nu is er paniek. Zo werkt populisme. Het is zo pijnlijk om te zien.”

Nu in Nederland het debat over Europa oplaait, begint bij Pechtold de boosheid. “Boosheid op onze premier: Rutte zegt diep teleurgesteld te zijn over de historische breuk met Groot-Brittannië. Maar hij heef zelf flink meegeholpen om Europa weg te zetten als ‘bureaucratisch’, iets waar je alleen maar last van hebt.”

Bent u niet vooral geschrokken van de onvrede zelf?
“Wat nu dreigt is dat we door het vele praten over de mensen met onvrede, te weinig praten over de oplossing. Ik vind het triest dat het debat nu alweer wordt teruggebracht tot de vraag of er in Nederland ook een referendum moet komen. Ik hoor VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra daar al ruimte voor laten.”

Hoe kan de politiek dan de onvrede wegnemen?
“Door het bestrijden van populisme en feitenvrije politiek. Er is vooral veel steviger weerwoord nodig op types als Wilders maar ook op VVD’ers en soms CDA’ers die elke keer maar afgeven op Europa. Alsof Europa levertraan is! Ik neem Rutte kwalijk hoe hij daarin is mee is gegaan, met idiote beloftes, bij de vorige verkiezingen, zoals dat er geen geld meer zou gaan naar de Grieken. Dát heeft gemaakt dat mensen het gevoel hebben dat Europa een probleem is in plaats van de oplossing. Dát moet anders. Denkt er nu werkelijk iemand dat je terrorisme kunt bestrijden landje voor landje? Of het vluchtelingenvraagstuk, of de klimaatverandering? Je kan het alleen samen oplossen. Dat verhaal moet weer veel duidelijker worden verteld.”

Wat is er zo gevaarlijk aan een referendum? Het peilt toch de wens van de kiezers?
“Omdat het onderwerp onzinnig is. Een leave heeft volstrekt onduidelijke en onvoorspelbare gevolgen. Waarover stem je dan? En daarbij: dankzij de EU is er vrede en veiligheid, en daardoor welvaart in Europa. Dat is een proces geweest van zeventig jaar democratische besluitvorming tussen de landen, in kleine stapjes. Dat gaan we toch niet in een referendum over de schutting gooien door een simpele vraag te stellen met één nee of ja? Zelfs om een letter in de Grondwet gewijzigd te krijgen heb je in dit land een tweederde meerderheid nodig, in beide Kamers. Daar ga ik het land niet aan blootstellen. Dat is een ‘Wilders-referendum’, waarin alleen dingen worden afgebroken, zonder alternatief. Dat blijkt nu ook bij de Britten.”

Hoe kan D66, dat voor directe democratie is, tegen een referendum zijn?
“Dat is zo’n misverstand: alsof wij elk referendum toejuichen. Wij zijn voor een correctief referendum, als onderdeel van een wetgevingsproces. Wat hier wordt gevraagd, is iets heel anders. Ik zal daar niet aan meewerken. Niet vanavond in de Kamer, of later dit jaar. En nog belangrijker: ook niet in een toekomstig kabinet.”

Is weerwoord geven belangrijker dan luisteren naar onvrede?
“Dat denk ik zeker. Waarom altijd maar dat gezeur over Europa bij de VVD? Altijd dat dédain voor de EU? Als de VVD en het CDA vaker aan mensen durven laten zien waar Europa voor staat, zou er minder onvrede zijn. Ik zeg: de democratische middenpartijen zijn sterker dan de populisten. Als ze maar weerwoord durven geven. We moeten de populisten bestrijden op hun zwakke punt, namelijk dat ze geen oplossingen hebben, dat ze alleen maar afbreken, dat ze onzin vertellen. Dat is in Groot-Britannië nu wel gebleken”.

Heeft de politiek zitten slapen?
“Misschien was dit wel de wake-up call die we nodig hadden. We hebben vijftien jaar het debat laten gijzelen door populisten als Wilders en meehuilers als Rutte, die alsmaar suggereren dat in ‘minder Europa’ een oplossing ligt. Natuurlijk moeten we mensen bij de hand nemen, hun angsten serieus nemen als ze het gevoel hebben dat het met Europa te snel gaat. Maar de onvrede krijgt nu wel heel veel aandacht. We leven op een van de mooiste plekken van de wereld, maar doen of alles naar de verdoemenis gaat. Europa is het probleem niet. Populisme is het probleem. Dus als Wilders er een thema van wil maken in de verkiezingen: kom maar op. De Brexit geeft me weer energie om terug te vechten.”

Verwant nieuws;

Pechtold: D66 zal nooit meewerken aan Nexit-referendum

VK 27.06.2016 D66 zal nooit meewerken aan een referendum over een Nexit, een vertrek van Nederland uit de Europese Unie. Dat zegt D66-leider Alexander Pechtold maandag in Trouw.

‘Wij zijn voor een correctief referendum, als onderdeel van een wetgevingsproces. Wat hier wordt gevraagd is iets heel anders. Ik zal daar niet aan meewerken. Niet vanavond in de Kamer, of later dit jaar. En zeker, nog belangrijker: ook niet in een toekomstig kabinet.’

Brexit Liveblog

De politieke chaos in Groot-Brittannië is groot na de Brexit van afgelopen vrijdag. En hoe verder met de Europese Unie na het onverwachte besluit van de Britten?

Lees ook

De roep om een Nexit hangt boven de komende verkiezingen. Hoe reageert de coalitie daarop? Lees hier het commentaar van Raoul du Pre, chef politieke redactie.

Minister van Buitenlandse Zaken Bert Koenders zegt in een interview (+) niet bang te zijn voor een Nexit.

Pechtold vindt een volksraadpleging over vertrek uit de EU ‘onzinnig’. ‘Een ‘leave’ heeft volstrekt onduidelijke en onvoorspelbare gevolgen. Waarover stem je dan?’ 

Dankzij de Europese Unie is er vrede, veiligheid en welvaart in Europa, aldus Pechtold. ‘Dat is een proces geweest van zeventig jaar democratische besluitvorming tussen de landen, in kleine stapjes. Dat gaan we toch niet in een referendum over de schutting gooien door een simpele vraag te stellen met één nee of ja? Zelfs om een letter in de grondwet gewijzigd te krijgen heb je in dit land een tweederde meerderheid nodig, in beide Kamers. Daar ga ik het land niet aan blootstellen. Dat is een ‘Wilders-referendum’, waarin alleen dingen worden afgebroken, zonder alternatief. Dat blijkt nu ook bij de Britten.’

De Tweede Kamer vergadert maandagavond over het vertrek van de Britten uit de EU. Over de Brexit voelt Pechtold ‘gelatenheid’: ‘Farage heeft de mensen maar wat wijs gemaakt over wat de schade zou zijn. En nu is er paniek. Zo werkt populisme. Het is zo pijnlijk om te zien.’

Volg en lees meer over:  BREXIT  POLITIEK  NEDERLAND

D66: nooit een Nexit-re­fe­ren­dum

AD 27.06.2016 D66 zal nooit meewerken aan een referendum over een Nexit, een vertrek van Nederland uit de Europese Unie. Dat zegt D66-leider Alexander Pechtold. Zijn partij plaatste vandaag een paginagrote advertentie in landelijke dagbladen om deze belofte te onderschrijven.

Pagina in het AD van vandaag. © Archief

Zelfs om een letter in de grondwet gewijzigd te krijgen, heb je in dit land een tweederde meerderheid nodig, in beide Kamers

Alexander Pechtold, D66

,,Wij zijn voor een correctief referendum, als onderdeel van een wetgevingsproces. Wat hier wordt gevraagd is iets heel anders. Ik zal daar niet aan meewerken. Niet vanavond in de Kamer, of later dit jaar. En zeker, nog belangrijker: ook niet in een toekomstig kabinet”, aldus Pechtold in een interview met Trouw.

Hij vindt een volksraadpleging over vertrek uit de EU ‘onzinnig’. ,,Een ‘leave’ heeft volstrekt onduidelijke en onvoorspelbare gevolgen. Waarover stem je dan?” 

Schutting
Dankzij de Europese Unie is er vrede, veiligheid en welvaart in Europa, aldus Pechtold. ,,Dat is een proces geweest van zeventig jaar democratische besluitvorming tussen de landen, in kleine stapjes. Dat gaan we toch niet in een referendum over de schutting gooien door een simpele vraag te stellen met één nee of ja?”

Pechthold wil alleen opbouwende kritieken geven. ,,Zelfs om een letter in de grondwet gewijzigd te krijgen, heb je in dit land een tweederde meerderheid nodig, in beide Kamers. Daar ga ik het land niet aan blootstellen. Dat is een ‘Wilders-referendum’, waarin alleen dingen worden afgebroken, zonder alternatief. Dat blijkt nu ook bij de Britten.”

Tweede Kamer
De Tweede Kamer vergadert maandagavond over het vertrek van de Britten uit de unie.

Lees ook

‘Meerderheid voor Nexit bij hoge opkomst lageropgeleiden’

Lees meer

D66 zal nooit meewerken aan een Nexit-referendum 

NU 27.06.2016 D66 zal nooit meewerken aan een referendum over een Nexit, een vertrek van Nederland uit de Europese Unie. Dat zegt D66-leider Alexander Pechtold maandag in Trouw.

“Wij zijn voor een correctief referendum, als onderdeel van een wetgevingsproces. Wat hier wordt gevraagd is iets heel anders. Ik zal daar niet aan meewerken. Niet vanavond in de Kamer, of later dit jaar. En zeker, nog belangrijker: ook niet in een toekomstig kabinet”, beklemtoont de fractievoorzitter.

Hij vindt een volksraadpleging over vertrek uit de EU “onzinnig. Een ‘leave’ heeft volstrekt onduidelijke en onvoorspelbare gevolgen. Waarover stem je dan?”

Dankzij de Europese Unie is er vrede, veiligheid en welvaart in Europa, stelt  Pechtold.

Wilders-referendum

“Dat is een proces geweest van zeventig jaar democratische besluitvorming tussen de landen, in kleine stapjes. Dat gaan we toch niet in een referendum over de schutting gooien door een simpele vraag te stellen met één nee of ja? Zelfs om een letter in de grondwet gewijzigd te krijgen heb je in dit land een tweederde meerderheid nodig, in beide Kamers. Daar ga ik het land niet aan blootstellen”, aldus de D66-leider.

Pechtold noemt dit een ‘Wilders-referendum’, “waarin alleen dingen worden afgebroken, zonder alternatief. Dat blijkt nu ook bij de Britten.”

De Tweede Kamer vergadert maandagavond over het vertrek van de Britten uit de unie.

Lees meer over: Alexander Pechtold Brexit D66

Gerelateerde artikelen;

‘Verenigd Koninkrijk houdt ondanks Brexit toegang tot markt EU’ 

Drie miljoen mensen tekenen petitie voor nieuw Brits EU-referendum  

‘Bedrijven speelden in op Brexit en komen naar Amsterdam’ 

Juncker wil snel onderhandelen over Brits vertrek uit EU 

Na Brexit is het tijd voor rust

Trouw 26.06.2016 In de stofwolk die het Britse vertrek uit de EU achterlaat, is het in Nederland zaak vooral niet bang te zijn. Kiezers hebben wat te zeggen. ‘Ga terug naar de fundamentele vragen over de Europese Unie.’

Als politici zo pro-Europees zijn, moeten ze dat ook in eigen parlement uitdragen

Het is moeilijk om in de stofwolken van de Brexit een vergezicht te schetsen, maar laten we vooral niet bang zijn. We vormen samen Europese democratieën, zegt politicoloog Tom van der Meer. “En die moeten de stem van kiezers niet vrezen, maar juist als uitgangspunt nemen.”

Corrigerende tik
Misschien is het daar in de afgelopen periode juist misgegaan, in Groot-Brittannië nog meer dan in Nederland. Politici hebben jarenlang vooral het voordeel gezien van Europese samenwerking, zegt hij, maar zijn vergeten hun achterban daarvoor enthousiast te maken. “We zullen moet aanvaarden dat de opvattingen van parlementariërs niet automatisch overeenkomen met die van de kiezers die op hen hebben gestemd.” Dat is wat het referendum over de Brexit laat zien, maar ook de volksraadpleging over de Oekraïne in Nederland. “Zo’n stem tegen het establishment mag dan als emotioneel worden weggezet, maar dat is al te gemakzuchtig. De kiezer is niet gek. Misschien is het ‘nee’ tegen de EU juist uitermate rationeel. De volksvertegenwoordigers krijgen als het ware een corrigerende tik op de vingers.”

Een correctie van de burger, noemt Van der Meer het dus. Econoom Adriaan Schout van Instituut Clingendael die vorige week in Trouw de door hem voorspelde ‘afstraffing’ strak beargumenteerde, denkt er ook zo over. Kim Putters ook, hij is directeur van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP). En politicoloog Paul Dekker, die bij datzelfde SCP burgerparticipatie en politieke verhoudingen onderzoekt, heeft het als het Europa betreft voortdurend over de ‘onvermijdelijkheid’. Maar geen burger die enthousiast raakt over Brussel.

Een dag na de Brexit hebben de vier experts de verklaringen voor de uitslag snel gevonden, maar breken ze zich het hoofd over de vraag: hoe nu verder? En vooral: wat staat Nederland te wachten?

Die migratie zorgt voor onzekerheid op het gebied van de veiligheid, maar burgers vrezen ook de verdringing op de arbeids- en woningmarkt

Migratie
Volgens Kim Putters heeft de voortdurende migratiestroom in grote mate de uitslag van het Britse referendum bepaald, net zoals dat het geval was bij het Nederlandse referendum over Oekraïne. En dan heeft hij het niet alleen over vluchtelingen, maar ook over de burgers van Oost-Europese landen die in West-Europa werk zoeken. “Die migratie zorgt voor onzekerheid op het gebied van de veiligheid, maar burgers vrezen ook de verdringing op de arbeids- en woningmarkt.”

Daarbij komt dat zowel in Groot-Brittannië als Nederland een kloof is ontstaan tussen de mensen die de voordelen van de EU ondervinden (vooral de hoogopgeleide jongeren die internationaal aan hun studie en carrière werken) en degenen die daarvan niets merken of juist last hebben van alle regelgeving. “Dat zie ik als de twee hoofdverklaringen. Maar ongetwijfeld speelt een rol dat er een scheiding binnen Europa bestaat tussen de zeer welvarende landen als Groot-Brittannië, Nederland en ook Duitsland en de armere lidstaten in Oost- en Zuid-Europa.”

Uit onderzoek onder 28 landen blijkt dat West-Europeanen nog steeds zeer tevreden zijn over hun kwaliteit van leven, maar zeer pessimistisch over de toekomst, zegt Putters. “Het gaat zo goed dat hun kinderen het alleen maar slechter zullen treffen, en dat komt in hun ogen doordat de rijke landen de arme overeind moeten houden.” De bevolking van die minder welvarende landen kijkt natuurlijk juist heel positief naar de toekomst, zeker als die binnen de EU ligt.

De EU is een uitdijende gemeenschap, terwijl vastgelopen welvaartsstaten als Frankrijk en Italië eerst zouden moeten hervormen

Argwaan
Dat gevoel van de Britten en Nederlanders, zegt econoom Adriaan Schout, in combinatie met het feit dat burgers merken dat ze niets over Europa te zeggen hebben, leidt tot een enorme argwaan. Vorige week waarschuwde hij in Trouw dat het onterecht is dat de EU-onvrede louter Brits is. De Britten nemen aan de overkant van het Kanaal natuurlijk wel een geïsoleerde positie in die zich ook cultureel vertaalt, zegt hij de dag ná het referendum daar, maar in Nederland komen dezelfde sentimenten voor. “De Europese Unie is een alsmaar uitdijende gemeenschap, terwijl volkomen vastgelopen welvaartsstaten als Frankrijk en Italië eerst zouden moeten hervormen. De trein dendert onder leiding van commissie-voorzitter Jean Claude Junker maar door, maar niemand weet waar naar toe.”

Groot-Brittannië en Nederland verschillen volgens Schout ook, niet alleen cultureel, maar ook economisch. “Minister Asscher van sociale zaken probeert de harde kantjes van de inkomensverschillen af te vlakken en Nederland is een distributieland dat niet zonder Europese samenwerking kan”, zegt hij. Volgens Putters zegt 60 procent van de Nederlanders daarom nog steeds ‘ja’ tegen de EU, al betreft het hier vaak negatieve steun. “Een uittreding zou te veel gevolgen hebben.”

Maar die steun is fragiel, zeker als de anti-Europese Baudetten en Wildersen de daad bij het woord voegen. Schout verwacht storm de komende jaren. “De Referendumwet voorziet niet in de mogelijkheid van een volksraadpleging als daaraan geen wet of besluit van de Tweede Kamer is gekoppeld.” Dus een referendum over de wenselijkheid van het Nederlandse lidmaatschap van de EU, dat zit er niet in. “Wel kan het vertrek van Groot-Brittannië en het nieuwe verdrag dat met dit land gesloten moet worden, aanleiding zijn voor een referendum. Daarmee zal het Nederlands parlement moeten instemmen.”

Dat referendum zal dus formeel niet gaan over een Nederlands ‘ja’ of ‘nee’ tegen de EU, maar emotioneel wel degelijk. En dan heeft Schout het nog maar niet over de campagne voor de parlementsverkiezingen begin volgend jaar.

We moeten de Britten niet straffen, maar zo dicht mogelijk bij de EU houden

Fout signaal
Politicoloog Paul Dekker maant tot voorzichtigheid de komende maanden, richting de vertrekkende Britten én de andere Europeanen die wellicht via een referendum ook hun stem mogen laten horen. “Het meest foute signaal is: let it go! We moeten Groot-Brittannië niet straffen voor de uittreding, maar een verdrag sluiten dat dit land zo dicht mogelijk bij de EU houdt. Dat is in ons aller voordeel.”

Daarnaast moet de Nederlandse bevolking veel beter worden geïnformeerd over de voor- en nadelen van de Europese samenwerking én over de lange rekensom die leert dat integratie toch echt méér voordelen biedt. Dat is een moeilijke opgave, zegt Dekker, omdat burgers die huiverig zijn voor een verenigd Europa óók negatief over Nederlandse politici denken.

Die argwaan wordt volgens zijn collega Tom van der Meer veroorzaakt door de dubbelrol die politici spelen. “Als je zo pro-Europees bent, moet je dat ook in eigen parlement uitdragen en uitleggen. Dan kun je niet stellen dat al die vervelende regels de schuld zijn van Brussel. We moeten af van die dubbelzinnigheid in de politiek. Kom met een vergezicht, zou ik zeggen.”

Burgers aan het woord
Ook Putters pleit voor rust. Laat het stof neerdwarrelen, zegt hij, en ga terug naar de fundamentele vraag die over de EU moet worden gesteld. Begonnen als een economische samenwerking en uitgegroeid tot een hechtere, bijna politieke unie, moet de vraag volgens hem zijn waar en wanneer de burgers aan het woord mogen komen. “Hoe kunnen we de EU democratischer maken? Met referenda, online-enquêtes, inspraak, of juist door een versterking van de lokale democratie? We kunnen niet om die vragen heen”, aldus Putters.

Politicoloog Dekker zet zijn kaarten niet op Brussel, maar op de Europese volkeren die de komende decennia onderling verbanden zullen aangaan. Jongeren zullen over de grenzen heen ervaringen uitwisselen, studeren, Europees gaan werken én denken.” Een democratisch ingebedde EU wordt door opkomende generaties omarmd, daarvan is hij overtuigd. Hoe zouden die over tien jaar naar de Brexit kijken?

 

26/06/16 Ook in Nederland meerderheid voor Nexit mogelijk
19/06/16 Meerderheid hoopt dat er donderdag tegen Brexit wordt gestemd

’Meerderheid Nexit is niet onmogelijk’

Telegraaf 26.06.2016 Hoewel Nederlanders terughoudend zijn over het uittreden van Nederland uit de Europese Unie, zou bij een referendum over dit onderwerp een meerderheid voor een Nexit niet onmogelijk zijn.

Dat zegt opiniepeiler Maurice de Hond. Uit diverse peilingen van onder meer EenVandaag, I&O en Peil.nl, koment zeer uiteenlopende resultaten. Waar EenVandaag een meerderheid aangeeft voor het houden van een referendum en uittreding, bleek uit een eerdere peiling van I&O in maart dat maar 22% voor een Nexit is. Bij Peil.nl is een kleine meerderheid tegen het houden van een referendum en stemt eveneens een kleine meerderheid tegen Nexit.

Een in opdracht van De Telegraaf uitgevoerde peiling door TNS Nipo wees ook uit dat Nederland terugdeinst voor uittreding, maar volgens volgens De Hond is daarmee nog niet gezegd dat een eventueel referendum een pro-EU-uitslag zal opleveren. „Mocht in Nederland wel een referendum over Nexit gehouden worden dan valt het te verwachten dat -net zoals in Engeland- de opkomst onder lager opgeleiden relatief hoog zal zijn. En in dat geval zou een meerderheid voor Nexit goed mogelijk zijn, terwijl dat uit de peilingen Nederland, niet af te leiden is!”

Hoogopgeleiden stemden in Groot-Brittannië vooral voor blijven in de EU, terwijl laagopgeleiden massaal voor een Brexit kozen. In Nederland zijn de verschillen vergelijkbaar onder mensen met verschillende opleidingsniveaus.

De Hond (Peil.nl) vroeg ook aan de Nederlanders wat ze van de uitslag van het Britse referendum vonden.

‘Meerderheid voor Nexit bij hoge opkomst la­ger­op­ge­lei­den’

AD 26.06.2016 In navolging van de Britten zou ook een Nederlands referendum over uittreding uit de EU wel eens een verrassende uitslag kunnen krijgen, stelt Maurice de Hond van Peil.nl vandaag in een analyse.

Onderzoeker Maurice de Hond. © anp

Vooral een hoge opkomst van laagopgeleiden kan de kansen voor zo’n ‘Nexit’ volgens hem vergroten. Op het ogenblik is een grote minderheid van 47 procent van de Nederlanders voor een dergelijk referendum, becijfert Peil.nl. Bij zo’n volksraadpleging zou 43 procent voor een Nexit stemmen. Maar juist onder de lager opgeleiden wil 69 procent een dergelijk referendum en zou 64 procent voor een Nederlandse uittreding stemmen.

Lager opgeleiden
De Hond verwijst naar de Britse situatie, waar veel onderzoeksbureaus ernaast zaten met hun voorspellingen. Zij werden verrast door een hoger dan verwachte opkomst van lager opgeleiden, die in grote mate voor vertrek uit de EU stemden. Het opkomstpercentage (72) lag bij het brexit-referendum 6 procent hoger dan bij de parlementsverkiezingen.

,,Mocht in Nederland wel een referendum over Nexit gehouden worden, dan valt het te verwachten dat – net zoals in Engeland – de opkomst onder lager opgeleiden relatief hoog zal zijn. En in dat geval zou een meerderheid voor Nexit goed mogelijk zijn, terwijl dat uit de peilingen van vier van de zes bureaus in Nederland, niet af te leiden is”, aldus De Hond.

Lees ook

Welke landen volgen Engeland mogelijk uit de EU?

Lees meer

Verschillen

Die peilingen laten grote verschillen zien. Zo variëren de metingen van de voorstanders van een referendum van 33 procent (I&O voor Volkskrant, gemeten in maart) tot 54 procent (EenVandaag). De voorstanders voor een Nexit lopen bij de diverse peilingen uiteen van 22 procent (I&O Volkskrant) tot 48 procent (EenVandaag).

Peil.nl houdt het op een kleine meerderheid tegen zowel het houden van een referendum als tegen een Nexit. 

Blij met Brexit?
Onder de geraadpleegde Nederlanders is 35 procent blij met de uitkomst van het Britse referendum en 45 procent teleurgesteld. Onder PVV-kiezers is de vreugde over brexit het grootst (78 procent), gevolgd door SP (39 procent) en 50PLUS (23 procent). Het aanhang van PvdA, D66 en GroenLinks is er juist helemaal niet blij mee. Bij die partijen valt de Britse uittreding slechts bij 4 procent van de kiezers goed.

Lees alles over Brexit en de nasleep ervan in ons dossier.

Bang voor Nexit

Telegraaf 25.06.2016 Nederland deinst ervoor terug om in navolging van de Britten uit de Europese Unie te stappen. Dat blijkt uit een gisteren gehouden onderzoek in opdracht van De Telegraaf. TNS Nipo vroeg direct na de uitslag in het Verenigd Koninkrijk ruim duizend Nederlanders naar hun mening over Europa.

Een Nexit is slecht voor onze portemonnee, vrezen velen. En zonder Europa kan Nederland geen vuist maken op het wereldtoneel.

De peiling van TNS Nipo bevestigt wel dat de Nederlandse liefde voor Europa verder bekoelt. Al één op de drie Nederlanders vindt dat we niks meer te zoeken hebben in Brussel. Enkele jaren geleden was dat nog één op de vijf.

Een referendum over een Nexit zou dan ook niet leiden tot een imponerende overwinning voor het ’blijven’-kamp. Toch is er nog steeds een krappe meerderheid die kiest voor blijven in de EU. Opvallend genoeg is slechts een minderheid tegen het houden van een raadpleging. De opkomst zou zeer hoog zijn: liefst 86% van de Nederlanders gaat stemmen bij een Nexit-referendum.

Het vertrek van de Britten – 52% stemde voor de Brexit – richtte gisteren een bloedbad aan op de Europese beurzen. De Britse premier Cameron, die campagne voerde om in de EU te blijven, kondigde direct zijn ontslag aan.

De Brexit heeft de roep om verandering van de Unie verder aangewakkerd. Premier Rutte: „We zijn bezig om de EU te hervormen. En dit is een stimulans om daarmee door te gaan.”

Verjaag het Nexit-spook

Telegraaf 25.06.2016 De Britse kiezers hebben op 23 juni 2016 historie geschreven. Met 17,4 miljoen stemmen “Leave” tegen 16,1 miljoen stemmen “Remain” werd gekozen om uit de EU te treden.

Deze meerderheid maakte daarmee duidelijk dat ze geen geloof hecht aan de doemscenario’s van een vertrek, waarvoor het “blijven” kamp waarschuwde.

Volgens deze scenario’s zou de Britse economie in een recessie terechtkomen, het pond zou fors aan waarde verliezen, bedrijven zouden het VK verlaten en de Britten minder welvarend worden.

Uit de eerste analyse van de uitslag blijkt dat bij veel “Leave kiezers” de migratie-problematiek de doorslag heeft gegeven, maar ook  de afkeer van Brussel en de emotie van ‘vrijheid’.

Met Brexit willen ze het mogelijk maken dat het VK, niet gehinderd door EU-regelgeving, de grenzen kan sluiten voor migranten. De analyse laat ook zien dat de kiezerspopulatie van het “Leave”-kamp en het “Remain”-kamp” sterk van elkaar verschilt. “Leave” wordt gedomineerd door lager opgeleiden en ouderen die terugverlangen naar het verleden toen naar hun idee het VK een onafhankelijke wereldmacht was.

Ook kiezers op het platteland wonen, hebben in meerderheid voor het vertrek uit de EU gekozen. Bovendien maakte in de media “Leave’’-kiezers duidelijk dat ze de elite en gevestigde orde een lesje wilde leren.

Snel afscheid

Nu de Britten voor een vertrek hebben gekozen, is zoals we in onze vorige column schreven, er maar één oplossing mogelijk. De 27 EU-landen moeten zo snel mogelijk afscheid van de Britten nemen en onmiddellijke aan de slag gaan met een ingrijpende hervorming van de EU: meer nationaal en minder Brussel.

Een snel vertrek van het VK is nodig om de schade aan de EU-economie zoveel mogelijk te beperken. Daarom moet de EU de Britten niet de kans geven om de onderhandelingen over de boedelscheiding zolang mogelijk te rekken.

Geschrokken door de ineenstorting van het Britse pond, de laagste koers in dertig jaar, zijn ze nu al  begonnen met tijdrekken. Pas in oktober, onder aanvoering van een nieuwe premier, waarschijnlijk Boris Johnson, zal het Brexitkamp met de EU gaan praten over de uittreding.

Voor de Europese economie levert dit besluit grote schade op. Daarom mogen de EU-leiders deze vertragingstactiek van de Britten niet accepteren. Bovendien moet er zo snel mogelijk duidelijkheid komen over de mogelijkheid van een nieuw gunstig handelsverdrag tussen het VK en de EU dat Boris Johnson aan “Leave” heeft beloofd.

Brussel moet het VK nu al laten weten dat de EU daaraan op dit moment geen behoefte heeft. Ook dat schept duidelijkheid en neemt valse verwachtingen weg. Als het VK officieel is uitgetreden, kan de mogelijkheid van een verdrag opnieuw worden bezien en dat zal voor de Britten zeker veel minder gunstig zijn dan de regeling die voor EU-landen geldt.

Schade beperken

Volgens berekeningen van het Centraal Planbureau (CPB) lijdt Brexit voor onze economie tot een schadepost van 10 miljard euro. Het kabinet Rutte 2 doet er daarom goed aan snel met het bedrijfsleven om de tafel te gaan zitten om mogelijke maatrelen te verkennen waarmee deze kostenpost kan worden beperkt.

Tegelijk kan dan ook worden bezien welke kansen Brexit  biedt om handelsposities van het VK binnen de EU over te nemen en bedrijven die het VK verlaten welkom te heten. Ook moet Nederland er rekening mee houden dat het VK buiten de EU niet meer is gebonden aan knellende Brusselse voorschriften op het terrein van belastingen en de arbeidsmarkt.

Daardoor zal de nu al felle fiscale concurrentie tussen ons land en het VK zeker gaan toenemen, waarbij de Britten de beste papieren lijken te hebben.

Binnen de EU wordt, mede gezien de uitslag van het zogenaamde Oekraïne referendum, met enige bezorgdheid gekeken naar een mogelijke Nexit. Geert Wilders heeft direct na de Brexit-uitslag al een Nexit-referendum aangekondigd en gaat daarvan een verkiezingsthema maken  voor de Tweede Kamerverkiezingen in 2017.

Op basis van onze huidige wetgeving is zo’n referendum niet mogelijk. Bovendien is er geen parlementaire meerderheid om dit wettelijk mogelijk te maken, maar daardoor moeten andere partijen die voorstander van de EU zijn zich niet in slaap laten sussen. Nexit staat nu op de politieke agenda.

Verjagen van het Nexit-spook

Het Britse referendum heeft geleerd dat het schetsen van doemscenario’s geen goede aanpak is om Nexit-aanhangers van hun ongelijk overtuigen. Tijdens de Brexitcampagne werden harde feiten en cijfers over de negatieve gevolgen van “Leave” door het Brexitkamp genegeerd en simpel afgedaan als bangmakerij en EU-propaganda.

Het Nexit-spook kan alleen worden bestreden met duidelijke hervormingen binnen de EU die leiden tot veel minder Brussel. Daarnaast moeten de voorstanders van de EU veel beter uitleggen waarom Nederland als handelsland lid van de EU moet blijven en buiten de EU niet alleen deze positie zal verliezen, maar ook bedrijven die voor onze banen zorgen.

Ook moet Nexit-voorstanders worden gevraagd om uit te leggen hoe en met welke maatregelen ze de huidige welvaart in Nederland na een Nexit willen verbeteren. Daarbij kan worden gerefereerd aan de uitspraak van Wilders waarin hij erkent dat de Nederlandse economie bij een Nexit de eerste jaren forse klappen zal oplopen, maar dat volgens hem onze economie daarna beter zal gaan draaien dan vóór de Nexit.

Gewaagd

Omdat we daarvoor bedrijven nodig hebben is dit een gewaagde voorspelling. Wilders heeft zijn hele werkzame leven onder de vlag van de overheid en politiek gewerkt en het bedrijfsleven kent hij alleen uit de krant en hij laat niet na daarop af te geven. Bovendien wordt hij daar vanwege zijn politieke optredens als schadelijk voor het ondernemingsklimaat gezien.

Zelfs geharde Nexit-aanhangers moet dit te denken geven, vooral ook omdat Wilders met deze mooi weer voorspelling helemaal alleen staat. Op vrijdag 24 juni 2016 zijn de aanhangers van Nexit hun campagne begonnen.

Tegenstanders van Nexit moeten niet de fout van de “Remain”-campagne maken door te laat te beginnen: ze dachten dat is nog niet nodig.

Partijen die hun verkiezingsprogramma pro een (hervormde) EU zijn, moeten dat nu al gaan uitdragen.

Wat betekent Brexit voor u?

Telegraaf 24.06.2016 Het Verenigd Koninkrijk heeft gesproken en geschiedenis geschreven: de Britten stappen uit de EU. Dat heeft grote gevolgen, zeker voor Nederlanders die ’iets’ met de andere kant van de Noordzee hebben. Om te beginnen: van de ene op de andere dag zal er officieel weinig veranderen, anders dan de koers van het pond en het vertrouwen van Britse consumenten en bedrijven. De formele afscheidsbrief van Londen aan Brussel moet nog verstuurd worden, pas als dat gebeurd is begint de boedelscheiding – en daar staat minstens twee jaar voor.

Ondernemers

Bedrijven die handel drijven met Groot-Brittannië moeten hopen op een goede Brits-Europese deal. Mogelijk blijven grofweg dezelfde bepalingen van kracht als nu het geval is – de Britten blijven dan net als bijvoorbeeld de Noren onderdeel van de Europese Economische Ruimte.

EER-lid of niet, de Britten zullen in elk geval op sommige sectoren hun eigen regels en importtarieven willen toepassen. Dat kan betekenen dat Britse bedrijven liever niet meer met concerns uit EU-landen willen handelen, simpelweg omdat dat te duur wordt.

Komt het tot een Brussels-Londense vechtscheiding, dan is dat helemaal slecht nieuws voor ondernemers. In dat geval verdwijnt Groot-Brittannië uit de gemeenschappelijke markt en wordt exporteren naar het Verenigd Koninkrijk hetzelfde als handel drijven met de Verenigde Staten, Zuid-Afrika, Japan of een ander niet-Europees land: een hele nieuwe set regels, die niet alleen op sommige punten zal afwijken van de Brusselse, maar die misschien ook zal tegenspreken.

Op korte termijn is de Brexit hoe dan ook een hard gelag voor ondernemers: met alle onzekerheid heeft geen Britse firma nog zin in het doen van grote investeringen of het sluiten van grote contracten met ’het continent’. Zakenkrant Financial Times waarschuwt: ondernemers die nog niet over een noodscenario hebben nagedacht, moeten daar vandaag mee beginnen.

Vakantiegangers

Hoe anders is het voor Nederlanders die deze zomer een citytrip naar Londen maken of een wandelvakantie in de East Midlands: de ineenstorting van de koers van het pond maakt zo’n reis in één klap stukken goedkoper. Wie nog geen plannen heeft om zijn vakantiegeld bij de Britten uit te geven zou het bijna gaan overwegen…

Dat gezegd hebbende: de ophanden zijnde boedelscheiding kan op termijn ook vervelende gevolgen hebben voor wie naar Engeland wil. Komt het niet tot een ordentelijk afscheid van de Britten, dan is dat bijvoorbeeld slecht voor prijsvechtende luchtvaartmaatschappijen en hun passagiers. Volgens EasyJet hebben Europese regels de ticketprijzen met 40% gedrukt: dat zou er dus bij kunnen komen als het tot een vechtscheiding komt.

De vraag is ook hoe het verder moet met de grenscontroles. Groot-Brittannië heeft het Schengenverdrag nooit ondertekend, maar wie bijvoorbeeld met de Eurostar naar Londen reist, gaat al aan deze kant van het Kanaal door de Britse douane. De locoburgemeester van Calais zei vorig jaar al tegen De Telegraaf dat de afspraken daarover het raam uit gaan bij een Brexit; de vraag is of Parijs dat ook daadwerkelijk doet. Als dat gebeurt, betekent dat een dubbele grenscontrole voor wie naar het VK gaat.

Andersom geldt dat het voor Britten duurder wordt, en op termijn ook waarschijnlijk qua papierwerk lastiger, om op het continent op vakantie te gaan. Dat is slecht nieuws voor campings, hotels en dergelijke die normaal gesproken veel Britse gasten ontvangen.

Expats

Misschien wel hét thema dat de referendumcampagne heeft beslist: de Britse afkeer van (Oost-)Europese arbeidsmigranten die lokale, veel duurdere loodgieters, dakdekkers en stucadoors uit de markt drukken. Het Verenigd Koninkrijk wil de controle terug over zijn eigen arbeidsmarkt, en dat zullen expats zeker gaan merken.

Weinig mensen lijken een ’grootschalige deportatie’ te verwachten: Europeanen die in Groot-Brittannië zijn op het momemt dat het EU-lidmaatschap eindigt, mogen vermoedelijk wel blijven. Voor nieuwe gevallen ligt dat waarschijnlijk anders. Het is voorstelbaar dat de Britten alleen immigranten toestaan die vaardigheden hebben die de locals ontberen. In een minder extreem geval wordt emigreren naar het Verenigd Koninkrijk een kwestie van gewoon wat extra papierwerk.

Ook hier geldt: alleen al de onzekerheid daarover is op dit moment een slecht teken voor wie carrière wil maken aan de overkant van de Noordzee. Bedrijven schroeven hun investeringen, ook in nieuw personeel, terug naar het absolute minimum.

En de banken in de Londense City, waar veel Nederlanders werken? Als het moet, verhuizen die naar het continent. Naast ’topfavoriet’ Frankfurt wordt ook Amsterdam veelvuldig genoemd als het nieuwe financiële centrum van Europa.

GERELATEERDE ARTIKELEN

LEES MEER OVER; BREXIT REIZEN DOUANE TRANSPORT EXPORTEUROPESE UNIE BRUSSEL

Referendum kan nu niet in Nederland

AD 24.06.2016 PVV-leider Geert Wilders ziet het wel zitten: wat aan de overkant van de Noordzee kan, kan hier ook. Maar dat kan hij voorlopig nog wel even vergeten.

Een referendum kan hier alleen worden afgedwongen over een nieuwe wet die het kabinet indient bij de Tweede Kamer. Voorwaarde is dat voldoende burgers hun handtekening zetten. Het kabinet beslist op basis van de uitslag van het referendum of het het wetsvoorstel intrekt of niet.

Lees ook

Bloemen bij Engelse ambassade na Brexit

Lees meer

De eerste keer dat van dit recht gebruik werd gemaakt, was dit voorjaar. Toen lag er een wetsvoorstel voor om het associatieverdrag met Oekraïne goed te keuren. Maar er ligt nu geen wet op tafel om als Nederland uit de EU te stappen. Hoe veel handtekeningen Wilders ook verzamelt, er is geen enkele wettelijke grond om daarmee een volksraadpleging over een Nexit af te dwingen.

Verkiezingscampagne

Een tweede mogelijkheid om een referendum te houden, is als het kabinet er zelf toe besluit er een uit te schrijven. Maar de enige partij die daar behoefte aan heeft, is de PVV zelf. Reden waarom Wilders het inzet wil maken bij de verkiezingscampagne van komend jaar.

,,Wij willen weer de baas worden over ons eigen land, ons eigen geld, onze eigen grenzen en ons eigen immigratiebeleid. Als ik premier word, dan komt er ook hier in Nederland een referendum over het verlaten van de Europese Unie. Laat het Nederlandse volk spreken.”

Of die strategie werkt, zal volgend jaar op 15 maart blijken. Dan zijn er weer parlementsverkiezingen in Nederland. In Engeland werkte de strategie bij David Cameron twee jaar geleden. Hij won de verkiezingen met de belofte een volksraadpleging over een Brexit uit te schrijven. Inmiddels heeft hij daar spijt van.

Wilders: Britse voorbeeld volgen

Telegraaf 24.06.2016 Geert Wilders en de PVV feliciteerden de Britten, vooruitlopend op het eindresultaat van het referendum, vrijdagochtend vroeg met het aanstaande vertrek uit de Europese Unie. ,,Donderdag 23 juni gaat de geschiedenis in als Independence Day. De eurofiele elite is verslagen. Groot-Brittannië wijst Europa de weg naar de toekomst en de bevrijding. Het is nu tijd voor een nieuwe start, vertrouwend op eigen kracht en soevereiniteit. Ook in Nederland”, laat de partij in een reactie weten.

>Geert Wilders 

✔@geertwilderspvv  Hoera voor de Britten! Nu is het onze beurt. Tijd voor een Nederlands referendum! #ByeByeEUhttp://pvv.nl/index.php/36-fj-related/geert-wilders/9201-pvv-feliciteert-britten-met-independence-day.html …  6:22 AM – 24 Jun 2016

Volgens de Britse media gaat het vertrekkamp winnen. Wilders wil met Nederland het Britse voorbeeld volgen. ,,Wij willen weer de baas worden over ons eigen land, ons eigen geld, onze eigen grenzen en ons eigen immigratiebeleid. Als ik premier word, dan komt er ook hier in Nederland een referendum over het verlaten van de Europese Unie. Laat het Nederlandse volk spreken”, aldus Wilders.

Duizenden berichten op sociale media over een Nexit

AD 24.06.2016 Het vertrek van Groot Brittannië uit de EU is hét onderwerp op sociale media vrijdag in Nederland. Brexit is al meer dan 50.000 keer genoemd. Veel mensen zijn pessimistisch over het besluit, maar anderen grijpen de uitkomst aan om nu ook een Nexit bespreekbaar te maken. Er zijn al 4.000 berichten over Nexit op social media geplaatst.

Na de Brexit nu tijd voor de Nexit?

Geert Wilders is de grote aanjager van de opkomende populariteit van de Nexit. Het was vanmorgen wereldnieuws toen hij aankondigde dat het nu tijd is voor een Nederlandse Nexit. Een tweet van de BBC werd bijna 2.500 keer gedeeld, waaronder door Wilders zelf. De PVV-voorman presenteerde in februari 2014 al een onderzoek over de gevolgen voor Nederland van een Nexit. Conclusie: Nederland zou er bij gebaat zijn.
Ook op andere plekken op social media is een Nexit al bespreekbaar: Luisteraars van Giel op 3FM geven op Facebook aan dat het tijd is voor een Nexit (bijna 2.000 stemmen).

Lees ook

Barack Obama: Relatie tussen Britten en VS verandert niet

Lees meer

Madeleinde van Toorenburg © anp

Kamerleden actief op Twitter
Om 9.00 uur hadden al 44 Kamerledeneen tweet gestuurd over de Brexit op social media. De tweet van Madeleine van Toorenburg (CDA) werd vaak geretweet: “Mama, wat is Brexit?” “Het is een beetje alsof een van je beste vriendinnen uit de klas gaat.” “O, dat is niet fijn..” “Nee, verdrietig.”

Leeftijd Britten
De meest gedeelde tweet over Brexit in Nederland gaat over de leeftijdsopbouw van de stemmers.

View image on Twitter

 Follow

Rogier v. Oudheusden @RogierAlmere

Oude boze mannetjes verpesten de toekomst van de jeugd. Democratie is ook niet meer wat het geweest is #Brexit  9:00 AM – 24 Jun 2016 · The Hague, The Netherlands, Nederland

Veel mensen balen van de babyboomers en vinden dat de jeugd hierdoor geen toekomst heeft.

Van alle politieke Nederlandse berichten op Facebook is het bericht van de SP vanmorgen het meest geliked tot nu toe. Volgens de SP is de Brexit ‘een mokerslag voor Brussel en voor politici die werken aan Superstaat Europa’. Wat de SP betreft moet de EU nu op de schop: minder Brussel en meer democratie. Roemer: ,,Nederland moet nu zelf met eisen voor verandering komen. Want de grootste bedreiging voor de Europese samenwerking zijn politici die nu doordenderen.”

Wilders opgetogen, veel partijen geschokt over ‘Brexit’

Elsevier 24.06.2016 Het overgrote deel van de Nederlandse politieke partijen reageert geschokt op het onverwachtse besluit van de Britten om uit de EU te stappen. Geert Wilders van de PVV vindt het juist tijd voor een feestje.

Vrijdagochtend waren alle stemmen geteld: zo’n 52 procent van de Britten stemde voor een Brits vertrek uit de EU, 48 procent wilde bij de Unie blijven. Een Brexit is daarmee een feit, al is nog veel onduidelijk over de te nemen vervolgstappen.

‘Onze beurt’
Snel na de eerste uitslagen reageerden Nederlandse politici. ‘Hoera voor de Britten,’ schrijft Wilders in een tweet. ‘Nu is het onze beurt, tijd voor een Nederlands referendum!’ Hij zegt een EU-referendum tot het belangrijkste thema van de komende Tweede Kamerverkiezingen te willen maken.

Gerry van der List: Mooi onderwerp voor een nieuw referendum: Nexit

De PVV-leider lijkt vooralsnog de enige Nederlandse fractieleider die zich wil inzetten voor een ‘Nexit’, een Nederlands vertrek uit de Europese Unie. Zelfs Emile Roemer, leider van de eurosceptische SP, zegt dat een Nexit een slecht idee zou zijn. Wel wil Roemer dat er dingen gaan veranderen in Brussel. ‘Minder superstaat, meer democratie,’ aldus Roemer tegen de NOS.

Klap
Politici van vrijwel alle andere partijen reageren teleurgesteld op de uitslag, onder wie premier Mark Rutte (VVD). Hij noemt het besluit ‘onomkeerbaar’. Rutte zegt de Britse onvrede over de EU te snappen. ‘Die onvrede leeft ook bij mij, maar samenwerking in de EU is voor een handelsland als Nederland, ook voor onze veiligheid en welvaart, van levensbelang.’

Lees ook Brexit: het Britse verzet tegen de EU is hevig en herkenbaar

Marit Maij van de PvdA roept op de uitslag te respecteren, ondanks dat die keuze volgens haar ‘slecht is voor Groot-Brittannië, Nederland en Europa.’ Volgens Jesse Klaver (GroenLinks) laat het referendum zien dat het Europese project ‘ook kan mislukken’.

 Volgen 

Brexit leert mij: Europa is voor mensen niet vanzelfsprekend. Ideaal voorzien van nieuwe energie. Op naar#TK2017.  08:19 – 24 juni 2016

Emile Kossen

Emile Kossen (1992) is sinds september 2015 online redacteur bij Elsevier. Portefeuilles/interesses Verenigde Staten Latijns-Amerika Politiek Media

Tags: Brexit EU Geert Wilders Groot-Brittannie NExit Referendum

Gesprek van de dag: Brexit, wat nu?

Telegraaf 24.06.2016 Geert Wilders feliciteerde de Britten vrijdagochtend met hun vertrek uit de EU. Wilders wil met Nederland het Britse voorbeeld volgen. Lees de reactie van Wilders

Haagse discussie over Nederlands referendum EU barst hevig los

VK 24.06.2016 In politiek Den Haag zal de discussie over het uitreden van Nederland uit de Europese Unie heviger losbarsten dan ooit, nu de Britten per referendum hebben gekozen voor een Brexit. Voor de flankpartijen komt een droom uit. PVV en SP lopen zich warm voor een Nexit of op z’n minst een referendum over een sterk afgeslankte EU. De middenpartijen reageren juist geschokt en onthutst. Rutte noemde zo’n referendum in Nederland ‘volstrekt onverantwoord’. ‘Onze economie is net aan het herstellen.’

‘Hoera voor de Britten! Nu is het onze beurt. Tijd voor een Nederlands referendum!’, twitterde Geert Wilders vanochtend om 06.22 uur als eerste. Louis Bontes en Joram van Klaveren van de afgesplitste partij Voor Nederland (VNL) volgden kort daarna. ‘De Britten hebben met #Brexit de controle over hun land weer teruggepakt van Brussel. Fantastisch! Op naar een #nexit!’, aldus Bontes.

Op de linkerflank reageert de SP verheugd, omdat dit de noodzaak van een andere EU aantoont: ‘De EU moet op de schop. Minder Brussel, meer democratie’, vindt SP-leider Emile Roemer. ‘Nederland nu zelf met eisen voor verandering komen. Want de grootste bedreiging voor de Europese samenwerking zijn politici die nu doordenderen’. De partij wil een nieuw, eenvoudiger en veel kleiner EU-verdrag en vervolgens daarover een referendum.

SP-buitenlandwoordvoerder Harry van Bommel: ‘Als we niet wat doen met de groeiende euroscepsis in alle lidstaten, volgt het domino-effect en valt de EU uit elkaar.’

‘Dit is een aardbeving’

Minister-president Mark Rutte praat met de Nederlandse pers op de Permanente Vertegenwoordiging in Brussel na een overleg met de voorzitters van de belangrijkste Europese instellingen over de uitslag van het Brexit-referendum. © ANP

Premier Rutte (links) en zijn Britse ambtsgenoot Cameron tijdens een EU-top in Brussel in maart van dit jaar. © EPA

Minister-president Mark Rutte is juist ‘teleurgesteld’ over de uitslag van het Britse referendum, maar is niet in paniek: ‘Het is ook een stimulans om de EU te hervormen.’ Volgens Rutte bestaat er in Nederland geen enorme belangstelling om ook een referendum te houden. Hij is nu onderweg naar Brussel om met andere Europese leiders over de gevolgen van de Brexit te spreken.

De gevestigde middenpartijen reageren geschokt en pleiten allemaal voor een hervorming van de EU. Mede uit vrees dat het Britse scenario zich zal herhalen op Hollandse bodem. Maandagavond is een Kamerdebat gepland over Europa.

‘Dit is een klap, een aardbeving’, zegt VVD-Kamerlid Anne Mulder. ‘Het zal grote consequenties hebben voor de economie en de geopolitieke verhouding in Europa. Nederland verliest een belangrijke bondgenoot bij onderhandelingen in Brussel. En onze economie zal op zijn minst een tikje krijgen.’ De vrees voor een Nexit probeert de VVD te onderdrukken. ‘Ik verwacht eerder dat er een discussie over EU op gang komen in heel Europa. Maar geen Nexit.  De Nederlander wil niet uit EU, maar wil een andere EU.’

PvdA-Kamerlid Marit Maij noemt de uitslag ‘teleurstellend, die slecht is voor Groot-Brittannië, Nederland en Europa. We hebben elkaar nodig, we kunnen zaken als vluchtelingenstromen en het klimaat niet alleen oplossen. Samen staan we sterker.’ Een Nexit-referendum zal dramatische gevolgen hebben, denkt Maij. ‘Een Nexit-referendum lijkt mij onwenselijk. Je ziet in het Verenigd Koninkrijk: het splijt het land. Wij hebben juist eenheid nodig, geen splitsing, geen onzekerheid.’

Pro-Europa-partij D66 is al aan zelfreflectie begonnen: ‘Brexit leert mij: Europa is voor mensen niet vanzelfsprekend’, twittert Alexander Pechtold. Hij wil het ideaal van Europa ‘voorzien van nieuwe energie’. Europawoordvoerder Kees Verhoeven (D66): ‘De uitslag is teleurstellend en met grote gevolgen. Het Verenigd Koninkrijk moet nu zo spoedig mogelijk uit de EU vertrekken. En de EU moet zichzelf hervinden en veranderen.’

Ook de Christelijke partijen zijn bedroefd en roepen op tot hervorming van de EU. Fractievoorzitter Gert-Jan Segers (ChristenUnie): ‘Dit is een hele sombere dag. Nederland verliest een bondgenoot die altijd tegenwicht tegen Brussel bood. De Brexit laat vooral zien dat de EU burgers van zich heeft vervreemd en zo niet verder kan.’

SGP-leider Kees van der Staaij: ‘Brexit luidt het einde in van de EU als eliteproject. Alleen radicaal hervormde europese samenwerking heeft toekomst.’

Geert Wilders  ✔@geertwilderspvv

Hoera voor de Britten! Nu is het onze beurt. Tijd voor een Nederlands referendum!#ByeByeEU http://pvv.nl/index.php/36-fj-related/geert-wilders/9201-pvv-feliciteert-britten-met-independence-day.html … 6:22 AM – 24 Jun 2016

Emile Roemer 

✔@emileroemer

NL moet nu zelf met eisen voor verandering komen. Want grootste bedreiging voor de Europese samenwerking zijn politici die nu doordenderen. 7:34 AM – 24 Jun 2016

Referendum niet eenvoudig

‘Het besmettingsgevaar is niet zozeer dat er ook een Nederlands referendum komt, maar dat de geest uit de fles is. Dat een Nexit onderdeel wordt van de verkiezingen in 2017.’, aldus SP-Kamerlid Van Bommel.

Het organiseren van een Nederlands referendum, zoals de flankpartijen wensen, is overigens niet eenvoudig. Volgens de referendumwet mag het volk zich alleen uitspreken over nieuwe wetten of verdragen. Een zogenoemde ‘Nexit’ valt daar niet onder, want er is geen nieuw EU-lidmaatschap om over te stemmen. Hervorming van het EU-verdrag, zoals de SP bepleit, zou wel een aanleiding geven.

Zonder zo’n hervorming zou de Tweede Kamer eerst een initiatiefwet voor een Nexit, reeds ingediend door de partij Voor Nederland (VNL), moeten aannemen om een soortgelijk Nederlands referendum mogelijk te maken. Daarvoor is in de verste verte geen meerderheid te vinden in de Tweede Kamer.

Maar het SP-Kamerlid Van Bommel denkt dat het daar niet om gaat. ‘Het besmettingsgevaar is niet zozeer dat er ook een Nederlands referendum komt, maar dat de geest uit de fles is. Dat een Nexit onderdeel wordt van de verkiezingen in 2017.’

Peiling Nexit

Een kleine meerderheid van de Nederlanders zou zich graag in een referendum willen uitspreken over het Nederlandse lidmaatschap van de Europese Unie. Volgens een peiling onder 27.000 mensen door het programma Een Vandaag ziet 54 procent van de mensen wel iets in zo’n volksraadpleging.

Mocht het referendum er komen dan halen tegenstanders van het EU-lidmaatschap net geen meerderheid. De teller blijft steken op 48 procent van de ondervraagden uit het Een Vandaag-opiniepanel. 45 procent is voor lidmaatschap.

Volg en lees meer over:  POLITIEK  NEDERLAND  BREXIT  VERENIGD KONINKRIJK

Wilders: Britse voorbeeld volgen

Telegraaf 24.06.2016 Geert Wilders en de PVV feliciteerden de Britten, vooruitlopend op het eindresultaat van het referendum, vrijdagochtend vroeg met het aanstaande vertrek uit de Europese Unie. ,,Donderdag 23 juni gaat de geschiedenis in als Independence Day. De eurofiele elite is verslagen. Groot-Brittannië wijst Europa de weg naar de toekomst en de bevrijding. Het is nu tijd voor een nieuwe start, vertrouwend op eigen kracht en soevereiniteit. Ook in Nederland”, laat de partij in een reactie weten.

Volgens de Britse media gaat het vertrekkamp winnen. Wilders wil met Nederland het Britse voorbeeld volgen. ,,Wij willen weer de baas worden over ons eigen land, ons eigen geld, onze eigen grenzen en ons eigen immigratiebeleid. Als ik premier word, dan komt er ook hier in Nederland een referendum over het verlaten van de Europese Unie. Laat het Nederlandse volk spreken”, aldus Wilders.

Geert Wilders @geertwilderspvv

Hoera voor de Britten! Nu is het onze beurt. Tijd voor een Nederlands referendum! #ByeByeEUhttp://pvv.nl/index.php/36-fj-related/geert-wilders/9201-pvv-feliciteert-britten-met-independence-day.html …  6:22 AM – 24 Jun 2016

Tweede Kamer bang voor besmetting Brexit-virus

VK 23.06.2016 Het Binnenhof wacht gespannen af of de Britten zich donderdag losmaken van de EU. In de Tweede Kamer groeit de vrees voor het besmettingsgevaar van een Brexit, zeker nu partijen op de flanken zich al warmlopen voor een Nexit-referendum of op z’n minst een Nederlands referendum over een sterk afgeslankte EU.

‘Als de Britten voor een Brexit stemmen, gaat het los in Den Haag’, verwoordt het CDA-Kamerlid Raymond Knops de zorgen. ‘Wilders duikt er bovenop.’ Terwijl premier Rutte de Britten blijft oproepen om te blijven (‘we delen de handelsbelangen maar ook dezelfde humor, de televisieseries’), probeert PVV-leider Geert Wilders het Britse debat nadrukkelijk over te hevelen naar deze kant van het Kanaal.

Woensdag hield hij in een interview met De Telegraaf opnieuw een pleidooi om ook hier een referendum te organiseren. SP-leider Emile Roemer voegde daar zijn oproep aan toe tot een herziening van de EU en het Nederlandse lidmaatschap. Hij wil een nieuw, eenvoudiger en veel kleiner EU-verdrag en vervolgens daarover een referendum.

Ook op Nederlandse bodem

Het wordt billenknijpen, aldus CDA-Kamerlid Raymond Knops.

Intussen waarschuwen de middenpartijen juist dat een Brexit slecht is voor de stabiliteit van Europa en de handel. Volgens het Centraal Planbureau gaat elke Nederlander er op de lange duur 1.000 euro per jaar op achteruit als de Britten vertrekken. Maar zeker zo belangrijk is de vrees dat het Britse scenario zich zal herhalen op Hollandse bodem.

‘De zorgen zijn groot’, aldus Kees Verhoeven van pro-Europapartij D66. ‘Het wordt billenknijpen’, zegt CDA-Kamerlid Knops over de gevolgen van een Brexit voor Nederland. ‘Er is grote angst voor besmetting voor eenzelfde oproep in Nederland’, denkt SP’er Harry van Bommel.

‘Een valse oplossing’

Coalitiepartijen VVD en PvdA drukken zich genuanceerder uit, maar delen de zenuwen: ‘Dat zou niet plezierig zijn’, zegt VVD-Kamerlid Anne Mulder. PvdA’er Marit Maij: ‘Brexit is een valse oplossing. Het spreekwoord is niet voor niks ‘samen sta je sterker’.’

Het organiseren van een Nederlands referendum is niet eenvoudig, want volgens de referendumwet mag het volk zich alleen uitspreken over nieuwe wetten of verdragen. Een zogenoemde ‘Nexit’ valt daar niet onder, want er is geen nieuw EU-lidmaatschap om over te stemmen. Hervorming van het EU-verdrag, zoals de SP bepleit, zou wel een aanleiding geven.

Zonder zo’n hervorming zou de Tweede Kamer eerst een initiatiefwet voor een Nexit, reeds ingediend door de partij Voor Nederland (VNL), moeten aannemen. Daarvoor is geen meerderheid te vinden in de Tweede Kamer.

Een Nexit tijdens de verkiezingen

Het besmettingsgevaar is niet zozeer dat er een Nederlands referendum komt, maar dat de geest uit de fles is, aldus SP-Kamerlid Van Bommel.

Volgens het SP-Kamerlid Van Bommel gaat het daar niet om. ‘Het besmettingsgevaar is niet zozeer dat er een Nederlands referendum komt, maar dat de geest uit de fles is. Dat een Nexit onderdeel wordt van de verkiezingen in 2017.’

Op dit moment is nog maar iets minder dan de helft van de Nederlanders voorstander van het Nederlandse lidmaatschap van de EU (45 procent, volgens een peiling van EenVandaag). Maar er is ook geen grote meerderheid voor een vertrek uit de EU (48 procent).

CDA’er Knops voorziet grote politieke onrust bij een vertrek van de Britten. ‘ Wilders zal zeggen: en nu Nederland uit de EU!’ Dat denkt D66 eveneens, maar die pro-Europa-partij ziet opmerkelijk genoeg ook voordelen van een Brexit. Verhoeven: ‘Ik zie natuurlijk niet graag dat het licht uitgaat in het Verenigd Koninkrijk. Maar dan wordt misschien eindelijk duidelijk dat uit de EU stappen niet zomaar iets is. Het instorten van beurzen en sluiten van bedrijven kan heel snel gaan.’

Nederland zou ook een bindend referendum moeten houden over een eventueel vertrek uit de EU.

Volg en lees meer over: BREXIT  NEDERLAND  POLITIEK  VERENIGD KONINKRIJK

Wilders aast op ‘nexit’, ook als brexit niet slaagt

AD 22.06.2016 Als de Britten deze week voor een vertrek uit de Europese Unie stemmen, dan moet er als het aan Geert Wilders ligt ook in Nederland een referendum komen over het EU-lidmaatschap. Dat zegt de PVV-leider woensdag in een interview met De Telegraaf.

Een stem op de PVV is een stem voor een Nederlands referendum over een nexit, aldus Geert Wilders.

Wilders denkt dat ook als de Britten ‘nee’ zeggen tegen een vertrek, het idee van de ‘brexit’ zal blijven rondwaren. ,,Een brexit zal natuurlijk een enorme stimulans zijn voor heel veel Europese volkeren en landen om een vertrek uit de EU te overwegen. En als er geen brexit komt is het zeker niet voorbij, want die geest gaat nooit meer terug in de fles. In de laatste peiling zie je niet voor niets dat de helft van Nederland wil dat we de EU verlaten”, aldus Wilders.

De PVV-leider voorspelt dat dit een van de belangrijkste thema’s zal worden in de Nederlandse verkiezingscampagne. ,,Een stem op de PVV is een stem voor een Nederlands referendum over een nexit”, aldus Wilders in De Telegraaf.

Lees alles over de Brexit in ons dossier: www.ad.nl/brexit

Lees ook

Rutte denkt niet dat Britten de Europese Unie verlaten

Lees meer

Advertenties

juni 23, 2016 - Posted by | 2e kamer | , , , , , , , , , , , ,

2 reacties »

  1. […] zie ook: Geert Wilders PVV Pro Nexit […]

    Pingback door Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 « Debat in de Digitale Hofstad | juli 5, 2016 | Beantwoorden

  2. […] zie ook: Geert Wilders PVV Pro Nexit […]

    Pingback door Op weg naar de 2e kamerverkiezingen in 2017 – deel 2 « Debat in de Digitale Hofstad | augustus 29, 2016 | Beantwoorden


Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: